菩薩藏佛教學會
20
背景
翻譯
下載 ▾

d0174聖持世所問經c3.5s|d0174聖持世所問經c3.5s

D174

d0174位於德格甘珠爾第60函,相當於大正藏

  0482 14 P0642 持世經 (4卷)〖 姚秦 鳩摩羅什譯〗   0481 14 P0625 持人菩薩經 (4卷)〖 西晉 竺法護譯〗

@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་ལོ་ཀ་དྷ་ར་པ་རི་པྲྀཙྪ་ནཱམ་སཱུ་ཏྲ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་འཇིག་རྟེན་འཛིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ། བམ་པོ་དང་པོ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདི་སྐད་བདག་གིས་ཐོས་པ་དུས་གཅིག་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་བྱ་ཀ་ལན་ད ཀའི་གནས་འོད་མའི་ཚལ་ན།དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་དང་ཐབས་ཅིག་ཏུ་བཞུགས་སོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་མང་པོ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏེ། འཁོར་དེའི་ནང་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཇིག་རྟེན་འཛིན་ ཅེས་བྱ་བའང་འདུས་པར་གྱུར་ཏེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས། ཚད་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བརྒྱན་པས་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངེས་པའི་དོན་མཐར་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མེད་པའི་སྨོན་པས་ཚད་ མེད་པའི་རྒྱན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་ཤིན་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།སྨོན་ལམ་ཚད་མེད་པས་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡོངས་སུ་ རྫོགས་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར།སྦྱིན་པའི་རྒྱན་དང་། ངེས་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྒྱན་དང་། བཟོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མཉེན་ཅིང་དེས་པའི་སེམས་དང་། རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པ་ ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།བསམ་གཏན་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། དེ་དག་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་པའི་ཕྱིར་འདུག་པ་ལས་ལངས་ནས། བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་ སྦྱར་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་སླད་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུང་མི་གཅོད་པར་འགྱུར་བ་དང་། སྤྱོད་ལམ་ཀུན་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་མ་ཆགས་ ཤིང་།ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཆོས་ཆེན་པོ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་ཅིང་འཕགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཚད་མེད་པ་འཛིན་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སླད་དུ་བདག་ཞུ་བ་ཞུའོ།

以下是完整的直譯: 梵文:Ārya-loka-dhara-paripṛcchā-nāma-sūtra 藏文:འཕགས་པ་འཇིག་རྟེན་འཛིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དྲིས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ། 漢譯:聖持世所問經 第一卷 敬禮一切佛菩薩。 如是我聞:一時,世尊在王舍城迦蘭陀竹園與大比丘僧眾共住。爾時,世尊為數百千眾眷屬圍繞說法。在此眾中,有一名為持世的菩薩摩訶薩也在其中。諸菩薩摩訶薩以無量功德莊嚴,為發菩提心故,為究竟了知一切法之決定義故,為善知無量愿以成就無量莊嚴故,為通達並領悟無量法之決定相故,為以無量愿凈化增上意樂故,為圓滿了知故,為佈施莊嚴及決定清凈故,為戒律莊嚴故,為圓滿忍辱故,為柔和調順之心及清凈故,為精進故,為遍知清凈故,為通達並領悟禪定與般若波羅蜜多故,以及為其他無量功德故,從座而起,偏袒右肩,向世尊所在方向合掌,對世尊如是說道: “世尊,為利益安樂眾生,為使諸菩薩摩訶薩不斷佛種,於一切威儀中不執著戒律而具足清凈戒律,精勤于大法並善巧持守無量聖法行境,我今為諸菩薩請問。”

།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ལགས།ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པ་ལགས། ཇི་ལྟར་ན་དྲན་པའི་མཐུ་དང་ལྡན་པ་ལགས། ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་ལགས།ཇི་ལྟར་ན་ལུས་འདི་བོར་ནས་ནམ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ འཇིག་རྟེན་འཛིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།།ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དོན་དེ་དག་དྲིས་པ་ནི་ལེགས་སོ། །ཁྱོད་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་ བའི་ཕྱིར།འཇིག་རྟེན་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར། ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ད་ལྟར་གྱི་དུས་དང་། མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པ་ལ་འོད་ཆེན་པོས་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲི་བ་དྲིས་པའི་བསོད་ནམས་ནི་དཔག་ ཏུ་མེད་དོ།།ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དོན་འདི་དག་དྲིས་པ་ནི་ངེས་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་ཡོངས་སུ་གཅད་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འོད་ཀྱིས་སྣང་བར་བྱ་བ་དང་། བསྲུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་དག་ལ་ཕན་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ ཕྱིར།སྐྱེ་བོ་དག་གཡང་སའི་ལམ་ལས་བསྒྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་རྟེན་དང་། གནས་དང་། མགོན་དང་། བསྐྱབ་བྱ་བའི་ཕྱིར། ངན་སོང་གསུམ་ལས་གདོན་ཅིང་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་དག་བླ་ན་མེད་པའི་ལམ་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བོ་ མང་པོ་དག་སྐྱེ་བ་དང་།རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བ་སྦྱིན་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་ མ་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་དམ་པའི་ཆོས་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱབ་པའི་ཕྱིར།ཕྱི་མ་མ་འོངས་པ་འཇིག་པའི་དུས་ངན་པའི་སེམས་ཅན་དག་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་དྲི་བར་སེམས་པ་ལེགས་སོ།

以下是完整的直譯: “世尊,云何菩薩摩訶薩善巧諸法真實相?云何善巧分別諸法相?云何具足念力?云何具足善巧分別一切法門的智慧?云何舍此身後乃至無上正等正覺之間具足相續不斷的念力?” 如是請問已,世尊對持世菩薩如是說道:“善哉!善哉!持世,汝為諸菩薩摩訶薩向如來問此等義,甚善。汝為利益安樂眾生,為悲愍世間,為利益安樂天人世間,又為以大光明照耀現在未來諸菩薩等故而問,其功德無量。汝向如來問此等義,實為斷除一切眾生疑惑,為以光明照耀並守護一切眾生,為開示利益眾生之義,為度脫眾生於險難之路,為作眾生依止、住處、救護、庇護,為拔濟三惡趣,為引導眾生入無上道,為令眾多眾生解脫生老病死、憂悲苦惱,為賜予眾生無上涅槃之樂,為于未來守護正法,為度脫未來末法時惡世眾生,故而向如來發問,甚善。”

།དེ་ལྟ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཁྱོད་ལེགས་པར་ཉོན་ལ་རབ་ཏུ་ཡིད་ལ་ ཟུང་ཤིག་དང་།རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་པར་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་བགྱིའོ་ཞེས་གསོལ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱིར་ཉན་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ བྱ་སྟེ།ཕན་པའི་དོན་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། དྲན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། དྲན་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་བྱང་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕར་བ་དང་། རྟག་ཏུ་དྲན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་དག་ནི་དོན་རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་དོན་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངེས་པའི་དོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཤིན་ཏུ་ཤེས་ པར་བྱ་བ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཤིན་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་སྒོར་འཇུག་པར་བྱ་བ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་དོན་རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཚད་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། ཚད་མེད་པའི་ངེས་པའི་ཆོས་བསྒོམ་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་ བྱ་བ་དང་།ཚད་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་སྤྱོད་པ་འཕེལ་ཞིང་སྐྱེ་བར་བྱ་བ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བར་བྱ་བ་དང་བཞིའོ།

以下是完整的直譯: “因此,持世,你當善聽,謹記於心,我將為你分別解說。” “世尊,如是。“持世菩薩如是回答后,聆聽世尊教誨。 世尊對他如是說道:“善男子,此說:見四種利益的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。何為四種?獲得圓滿念力,獲得相續不斷的念力,以極為熟練的智慧逐步提升,常具念心。持世,這四種是見四種利益的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。 持世,復有見四種利益的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。何為四種?善知諸法決定義,善知諸法義,善知諸法種種因緣,入諸法真實門。 持世,復有見四種利益的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。何為四種?善知無量法相,善巧修習無量決定法,增長無量功德與行為,了知並見諸法生滅相。”

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་དོན་རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བསྙེན་པར་བྱ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ རྣམས་མྱུར་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པས་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པར་བྱ་བ་དང་། ཡེ་ཤེས་དང་ཤེས་རབ་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་བྱ་བའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་དག་ནི་དོན་རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ལ་སེར་སྣའི་དྲི་ མ་མེད་པ་དང་།རྟག་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བདེ་བར་གནས་པས་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱོད་པ་ལ་བར་ཆད་མེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་བཞིའོ། ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང ཞེ་ན།སྨོན་ལམ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཤིན་ཏུ་དག་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། སྤྱོད་པའི་ནན་ཏན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཇི་མི་སྙམ་པའི་བཟོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་འོད་ ཟེར་ཐོབ་པ་དང་བཞིའོ།

以下是完整的直譯: “持世,復有見四種利益的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。何為四種?親近無上正等正覺,迅速圓滿菩提分法,以善巧方便不依賴他人,精通一切智慧。持世,這四種是見四種利益的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。何為四種?為利益安樂眾生而心無吝嗇之垢,常持清凈戒律,安住于精進波羅蜜而無障礙地行精進,以正念修習而勤修般若波羅蜜。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。何為四種?具足清凈圓滿願力,具足清凈圓滿行持精進,安住于無所謂的忍辱功德,獲得分別諸法真實相的光明。”

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། མོས་པ་ཆེན་པོས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཚོལ་བ་དང་། བསམ་གཏན་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པས་མོས་པ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པ་དང་། བྱམས་པ་དང་། སྙིང་ རྗེ་དང་།དགའ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཆེན་པོའི་སེམས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དག་པའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། ངེས་པའི་དོན་ལ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་བསྒོམ་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ རྣམ་པར་དག་པ་ཚོལ་ཚོལ་བ་དང་།ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མོས་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྨོན་ལམ་རྟག་ཏུ་མི་སྤོང་བའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་ཞིང་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་དོན་རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་མཐུ་ཚོལ་བར་འགྱུར་རོ། ། བཞི་གང་ཞེ་ན། དྲན་པའི་དབང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་གོམས་པར་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་བདེ་བའི་ཤེས་རབ་སྤྱོད་པ་དང་། དྲན་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་རྫོགས་པར་བསྒོམ་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་དོན རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་མཐུ་ཚོལ་བར་འགྱུར་རོ།

以下是完整的直譯: “持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。何為四種?以大信解求一切智智,以善巧分別禪定、解脫、三昧而生大信解,為獲得大慈、大悲、大喜、大舍之心而修習清凈行,善修決定義。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。何為四種?圓滿智慧境界,尋求清凈智慧境界,信解無礙智慧,常不捨離一切智智愿。持世,具足這四法的菩薩摩訶薩們精進勤修諸法真實相,並善巧分別諸法相。 持世,復有見四種利益的菩薩摩訶薩們尋求念力。何為四種?修習圓滿念根,行極樂智慧,具足相續不斷的念力,圓滿修習四念處。 持世,復有見四種利益的菩薩摩訶薩們尋求念力。”

།བཞི་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་དྲན་པ་སེམས་ལ་འཇོག་པ་དང་། དྲན་པའི་དབང་པོ་རྣོ་བས་སྔོན་གྱི་གནས་བསྒོམ་པ་ཤེས་པའི་ཤེས་ རབ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྡན་པ་དང་།དྲན་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མྱུར་དུ་འཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུ་བསྐྱེད་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དོན་རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་མཐུ་ཚོལ་བར་ འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། བསམ་པའི་ཐབས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་བསྒོམ་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཤེས་རབ་བསྒོམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་པ་དང་། དྲན་པའི་སྟོབས་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ ཕྱིར་དྲན་པ་མི་བརྗེད་པའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་དག་ནི་དོན་རྣམ་པ་བཞི་མཐོང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་མཐུ་ཚོལ་བ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་ མཐུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་ཤིན་ཏུ་བྱང་བ་དྲན་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྩེ་གཅིག་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་ དག་པར་དྲན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ལེ་ལོ་མེད་པ་དང་།ཡང་དག་པའི་ཡིད་ལ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་དབང་པོ་རྣམས་སྲུང་བ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་མཐུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། ། བཞི་གང་ཞེ་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གནས་པ་དང་། སྤྱོད་ལམ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། སྤྱོད་པའི་གནས་ཀུན་ཏུ་སེམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ལྔ་ཡོངས་སུ་བསལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ལ་མི་ཆགས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཡོངས སུ་སྤངས་པ་དང་བཞིའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་མཐུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།

以下是完整的直譯: “何為四種?為圓滿菩提分法而常念住於心,以敏銳的念根具足清凈的宿命智慧,迅速獲得相續不斷的念力,生起一切智智之因。持世,見四種利益的菩薩摩訶薩們尋求念力。 何為四種?修習圓滿思惟方便,修習正確智慧,為獲得佛法而生起極大精進,為獲得相續不斷的念力而不忘念。持世,這些是見四種利益的菩薩摩訶薩們尋求念力。 持世,具足四法的菩薩摩訶薩們將獲得念力。何為四種?為極其敏銳的智慧念力而常行相續不斷的精進,為獲得諸法真實相而以專注心常行相續不斷,為正念一切法而常無懈怠,為正念而常護諸根。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們將獲得念力。何為四種?安住清凈戒律,具足清凈威儀,於一切行處清除五種心障而不執著世間法,斷除業障和煩惱障。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們將獲得念力。”

།བཞི་གང་ཞེ་ན། མི་འཁྲུགས་པའི་སེམས་ཀྱིས་དགེ་བའི་ཆོས་ཚོལ་བ་དང་། སེམས་ ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཅིག་ལ་གོམས་པར་བསྒོམས་པ་དང་།ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ལ་ཡང་དག་པར་འཇུག་ཅིང་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། འདུ་འཛི་ལ་མི་མོས་པས་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་དང་རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་གང་ཟག་སྤོང་བ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་ བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་མཐུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བསྟེན་པ་དང་། རྟག་ཏུ་ཆོས་ཟབ་མོ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་། རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གན་དུ་འགྲོ་བ་ ལ་དགའ་བ་དང་།གསོལ་བ་དང་ཞུ་བ་ལ་དགའ་ཞིང་ཤེས་རབ་བསྒོམ་པ་ལ་མོས་པའོ། །འདི་དག་ནི་ཆོས་རྣམ་པ་འདི་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་མཐུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངེས་པའི་དོན་ལ་མཁས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྨྲ་བ་དང་ཚིག་གི་རྣམ་གྲངས་ལ་མཁས་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཇི་ལྟ་བའི་ལ་མཁས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བའི་ཐབས་ ལ་མཁས་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནན་ཏན་བྱ་བའི་ཐབས་དང་ལྡན་པ་དང་། ངེས་པའི་དོན་དང་བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།

以下是完整的直譯: “何為四種?以不動心尋求善法,修習專注於一種心相,善巧通達諸法分類,不樂於喧鬧而遠離在家出家之人。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們將獲得念力。何為四種?親近善知識,常精進于甚深法,常樂於親近諸佛菩薩,喜歡請問並信解修習智慧。這些即是具足這四法的菩薩摩訶薩們獲得念力。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。何為四種?極善巧於一切法真實相,極善巧于分別一切法之因,善巧於一切法的了義,善巧於一切法的言說和詞句分類。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。何為四種?善巧于諸法如實性,善巧於一切法緣起方便,具足一切法精進方便,極善巧于分別了義經和不了義經。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。”

།བཞི་གང་ཞེ་ན། ལམ་དང་ལམ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་ཤིན་ཏུ་སློབ་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ལ་བཤད་པའི་དབང་པོ་ཐོབ་པ་དང་། མྱུར་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐོབ་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་པར་སྒོམ་པའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་དག་ནི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། ། བཞི་གང་ཞེ་ན། ཀུན་འབྱུང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྒོམ་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་ཐབས་ལ་འཇུག་པ དང་བཞིའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། སྡུག་བསྔལ་བའི་ཆོས་ཐམས་ ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་།ཀུན་འབྱུང་གི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། འགོག་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། འགོག་པ་དང་ལམ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། ཆོས་རྣམས་འདུ་བ་དང་འཇིག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། སྔོན་གྱི་རྒྱུས་ མཐུ་ཐོབ་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཅི་དང་ཅིས་འདུལ་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། ཡི་གེ་དང་། འབྲུ་དང་། ཚིག་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།

以下是完整的直譯: “何為四種?善巧于極其學習道與非道之智,獲得解說一切法義的自在力,迅速獲得清凈智慧的行境,圓滿修習智慧波羅蜜多。持世,這些即是具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。何為四種?善巧于修習一切集相之法,極善巧於一切法因滅之相,極善巧於一切法緣之相,通達因緣之方便。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。何為四種?極善巧於一切苦法,極善巧於一切集法,極善巧於一切滅法,極善巧於一切滅道法。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。何為四種?善巧于諸法生滅之理,獲得宿因之力,極善巧於一切法如何調伏,極善巧于分別文字、音節和詞句。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。”

།བཞི་གང་ཞེ་ན། བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེའི་ཚིག་གི་རྗེས་སུ་མི་འབྲང་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་དག་ནི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་ པ་ལ་མཁས་ཤིང་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལུས་འདི་བོར་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། ། བཞི་གང་ཞེ་ན། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ལ་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་། དྲན་པ་དང་ཤེས་རབ་ཕུལ་དུ་གྱུར་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ལྔ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་དང་། ནམ་དུ་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དྲན་པ་མི་ཉམས་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལུས་འདི་བོར་ནས་ནམ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་ པ་བཞི་ལ་ཤིན་ཏུ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་།རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་ལ་ཤིན་ཏུ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མར་ཤེས་རབ་གཏོང་བ་དང་། ངེས་པའི་ཤེས་རབ་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལུས་འདི་བོར་ནས་ནམ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ཐོབ་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒོམ་པ་དང་། ཟད་པའི་ ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག་པ་དང་།འགོག་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་བཞིའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལུས་འདི་བོར་ནས་ནམ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།

以下是完整的直譯: “何為四種?極善巧于不了義經,不隨順了義經文句,極善巧於一切法相之因,安住於一切法無相智慧。持世,這些即是具足四法的菩薩摩訶薩們善巧分別一切法分類並精進于智慧。 持世,具足四法的菩薩摩訶薩們舍此身後乃至無上正等正覺之間將具有相續不斷的念力。何為四種?極通達善不善法,具足殊勝念慧,完全斷除五種心障,任何時候都不失無上正等正覺之念。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們舍此身後乃至無上正等正覺之間將具有相續不斷的念力。何為四種?極其精進於四念住,極其精進于分別智慧,在諸三摩地之初運用智慧,通達決定智慧。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們舍此身後乃至無上正等正覺之間將具有相續不斷的念力。何為四種?獲得陀羅尼門,修習無生智慧,趣入盡智,證悟滅智。 持世,復有具足四法的菩薩摩訶薩們舍此身後乃至無上正等正覺之間將具有相續不斷的念力。”

།བཞི་གང་ཞེ་ན། བྱམས་སྡང་མེད་པར་བྱ་བ་དང་། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ཆགས་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པར་བྱེད་པའོ། །འཇིག་ རྟེན་འཛིན་འདི་དག་ནི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལུས་འདི་བོར་ནས་ནམ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམ་པར་དག་ པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གོང་མའི་རྣམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ལྔ་གང་ཞེ་ན། ཤིན་ཏུ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། སྨོན་ལམ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ སྟོབས་དང་།དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། སྔོ་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་ལྔའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་ པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གོང་མའི་རྣམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ལྔ་གང་ཞེ་ན། སྤྱོད་ལམ་གྱི་གནས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། དྲན་པ་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། སྦྱོར་བའི་ རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་།སེམས་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། མཚན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་ལྔའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གོང་མའི་རྣམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ལྔ་གང་ཞེ་ན། གཏོང་བའི་སེམས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། དགའ་བ་ཆེན་པོ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་ལྔའོ།

以下是完整的直譯: “何為四種?無愛憎,不執著一切有為法,證悟無為智慧,達到如來行境。持世,這些即是具足四法的菩薩摩訶薩們舍此身後乃至無上正等正覺之間將具有相續不斷的念力。 持世,復有具足五種清凈智慧力的菩薩摩訶薩們將圓滿上品功德。何為五種?極增上意樂清凈智慧力,愿清凈智慧力,善根清凈智慧力,迴向清凈智慧力,業障清凈智慧力。 持世,復有具足五種清凈智慧力的菩薩摩訶薩們將圓滿上品功德。何為五種?威儀住處清凈智慧力,具念清凈智慧力,加行清凈智慧力,緣心清凈智慧力,緣相清凈智慧力。 持世,復有具足五種清凈智慧力的菩薩摩訶薩們將圓滿上品功德。何為五種?佈施心清凈智慧力,利益安樂眾生清凈智慧力,生起大慈清凈智慧力,生起大悲清凈智慧力,生起大喜大舍清凈智慧力。”

།འཇིག་རྟེན་འཛིན གཞན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གོང་མའི་རྣམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ལྔ་གང་ཞེ་ན། ཚུལ་ཁྲིམས་སྲུང་བའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ བསྲུང་བ་ལ་མ་ཆགས་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་།བཟོད་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། བཟོད་པ་ལ་མ་ཆགས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། མང་དུ་ཐོས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་ལྔའོ། །འཇིག་ རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གོང་མའི་རྣམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ལྔ་གང་ཞེ་ན། ལྷག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ལེན་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། བསམ་གཏན་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། བསམ་གཏན་གྱི་ཐབས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཐབས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང ལྔའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གོང་མའི་རྣམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། མང་ དུ་ཐོས་པའི་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་།འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདའ་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། ཤེས་རབ་དང་ཐབས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པར་དག་པའི་ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་ལྔའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་གོང་མའི་རྣམས་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ལྔ་གང་ཞེ་ན། ཐབས་ལ་རྟོག་པ་རྣམ་པར་དག་ པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་།རིག་པ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་དང་མཚན་ཉིད་མེད་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། དོན་དམ་པ་ དང་ཀུན་རྫོབ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་སོ།

以下是完整的直譯: “持世,復有具足五種清凈智慧力的菩薩摩訶薩們將圓滿上品功德。何為五種?守護戒律清凈智慧力,不執著守護戒律清凈智慧力,忍辱清凈智慧力,不執著忍辱清凈智慧力,多聞清凈智慧力。 持世,復有具足五種清凈智慧力的菩薩摩訶薩們將圓滿上品功德。何為五種?增上精進清凈智慧力,攝取精進清凈智慧力,禪定清凈智慧力,禪定方便清凈智慧力,止觀方便清凈智慧力。 持世,復有具足五種清凈智慧力的菩薩摩訶薩們將圓滿上品功德。何為五種?智慧清凈智慧力,多聞決定加行清凈智慧力,世間出世間清凈智慧力,智慧方便清凈智慧力,有為無為清凈智慧力。 持世,復有具足五種清凈智慧力的菩薩摩訶薩們將圓滿上品功德。何為五種?觀察方便清凈智慧力,明解脫清凈智慧力,無生相清凈智慧力,一相無相清凈智慧力,勝義世俗清凈智慧力。”

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མྱུར་དུ་ཡོན་ཏན་གོང་མའི་རྣམས་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་བས་ ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དེ་དག་བསྒོམ་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཆོས་རྣམ་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ སྟོབས་ལ་བརྩོན་པར་འགྱུར་རོ།།གསུམ་གང་ཞེ་ན། མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་བྱེད་པའོ། །ཆོས་རྣམ་པ་འདི་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་རྫོགས་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་བརྩོན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན། མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་བྱེད་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ ནི་མྱུར་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ།བརྩོན་འགྲུས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡོན་ཏན་དེ་ཉིད་མྱུར་དུ་འཕེལ་ཞིང་སྐྱེ་བའམ་འཐོབ་པར་འགྱུར་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ སྟོབས་ཀྱང་མྱུར་དུ་འཐོབ་བོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གང་ཟག་གང་ཞིག་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ཐོབ་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཟག་དེ་ནི་ངའི་འོག་ཏུ་མཆོད་པའི་རྙེད་པ་ཞུ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཟག་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་གནས་སུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱའོ།།གང་ཟག་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཟག་དེས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ང་སྔོན་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་གྲངས་ མེད་པའི་བར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན།སངས་རྒྱས་མར་མེ་མཛད་ཀྱིས་ང་ལ་ཁྱོད་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་འདས་ནས་མངོན་པར་འཚང་རྒྱའོ་ཞེས་ལུང་བསྟན་ཏེ། ངས་དེའི་ཚེ་ཉིད་ན་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དེ་དག་ཀུན་ཤེས་པར་གྱུར་ཏོ།

以下是完整的直譯: “持世,這些即是具足五種清凈智慧力的菩薩摩訶薩們迅速圓滿上品功德。持世,因此菩薩摩訶薩們應當極為精進修習這些清凈智慧力。持世,具足三法的菩薩摩訶薩們將精進于清凈智慧力。何為三?信解、精進和謹慎。具足這三法的菩薩摩訶薩們將精進于圓滿一切功德的清凈智慧力。為何如此?持世,因為信解、精進和謹慎是一切法的根本,所以菩薩摩訶薩們精勤于清凈智慧力將迅速獲得一切智智,稱為不退轉于精進,稱為不退轉於法。彼等功德迅速增長、生起或獲得,也將迅速獲得一切法的清凈智慧力。 持世,若有人如是獲得一切法的清凈智慧力,稱為世間福德田。彼人稱為我之後繼承受供養者。彼人稱為已達如來行境處。彼人稱為已證如來法。彼人不久將通達如來智慧。持世,我於過去無量無數劫中行菩薩行時,燃燈佛授記我于無數劫后將現前成佛,我于彼時即已了知這些清凈智慧力。”

།འཇིག་ རྟེན་འཛིན་གང་ཟག་གང་ཞིག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་ནི།གང་ཟག་དེས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པ་ན་ད་ལྟར་ངས་ཇི་ལྟར་ཐོབ་པ་བཞིན་ནོ། །གང་ཟག་དེས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ བར་འགྱུར་བའང་ངས་ཇི་ལྟར་བསྐོར་བ་བཞིན་ནོ།།གང་ཟག་དེས་སེང་གེའི་སྒྲ་སྒྲོག་པར་འགྱུར་བའང་ངས་ཇི་ལྟར་སྒྲ་བསྒྲགས་པ་བཞིན་ནོ། །གང་ཟག་དེས་རང་བཞིན་གྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་བ་དང་སྟོབས་ཐོབ་པ་ཡང་ད་ལྟར་གྱི་ང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་འདི་བསྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱས་ན་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་ཡེ་ཤེས་དང་ཤེས་རབ་ཐམས་ཅད་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་སྔོན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་པ་འདས་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན། བཅོམ་ལྡན་ འདས་ཡེ་ཤེས་མཐོ་བའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཁྱེན་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ།བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། བླ་ན་མེད་པ་སྐྱེས་བུ་འདུལ་ཞིང་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། ལྷ་དང་མིའི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་མཐོ་བའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ཚད་མེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ཚད་མེད་པ་ཡོད་དོ། །དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས མཐོ་བའི་རྒྱལ་པོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་མིང་ཡང་མི་གྲག་སྟེ།སེམས་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པར་མི་ཚོར་ཞིང་། མཐར་བདེ་བ་དང་སྐྱིད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་ལྡན་པས་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་མང་སྟེ། སྒྲིབ་པ་ལྔ་ཡང་རབ་ཏུ་བཅིལ་ བ་ཤ་སྟག་གོ།།སེམས་ཅན་དེ་དག་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་དག་པའི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་བསམ་གཏན་བཞི་པའི་བདེ་བ་ཐོབ་པ་བཞིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་མཐོ་བའི་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་བསྐལ་པ་ཁྲི་ཕྲག་ཁྲག་ཁྲིག་སྙེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ན་འཇིག་རྟེན་དེའི་རྒྱལ་པོ་ཡང་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པས་མཛད་དེ།དེ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱལ་པོ་གཞན་མེད་པས་ཡུལ་དེའི་སེམས་ཅན་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།

以下是完整的直譯: “持世,若有人具足如是一切法清凈智慧力,彼人獲得無上正等正覺時,如同我今所得。彼人轉法輪時,亦如我今所轉。彼人宣說獅子吼時,亦如我今所說。彼人自然獲得一切法的自在力,亦如今之我。持世,若你亦精進修習此清凈智慧力,不久將自然成就一切智慧。 持世,往昔無量無數劫之時,有佛世尊名曰高智慧王如來、應供、正等覺、明行足、善逝、世間解、無上士、調御丈夫、天人師、佛、世尊出現於世。持世,彼佛世尊高智慧王有無量聲聞僧眾和無量菩薩僧眾。此乃因彼佛世尊往昔願力因緣所致。彼佛世尊高智慧王佛土中,三惡道之名亦不聞,眾生亦不覺苦,最終具足安樂圓滿,多有斷除慾望者,五蓋皆已降伏。彼等眾生如是具足清凈安樂,如同獲得第四禪定之樂。彼佛世尊高智慧王壽量為十萬億劫。 彼時,彼世界之王由如來擔任,無有其他國王,故彼土眾生稱佛世尊為法王。”

།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡེ་ཤེས་མཐོ་བའི་རྒྱལ་པོ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་ ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་མགུ་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མདོ་སྟོན་ཏོ།།དེའི་ཚེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་བཤད་པ་ཐོས་ནས་འདི་ལྟ་བུའི་བརྩོན་ འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། ནམ་འཚོའི་བར་དུ་འདུག་པའི་སེམས་མི་སྐྱེད་པ་དང་། ནམ་འཚོའི་བར་དུ་གོས་སུ་འདུ་ཤེས་པ་མི་སྐྱེད་པ་དང་། ནམ་འཚོའི་བར་དུ་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་། སེམས་ཅན་དུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་། སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་ དུ་འདུ་ཤེས་པ་མི་སྐྱེད་པ་དང་།ནམ་འཚོའི་བར་དུ་ཟས་མང་དུ་མི་ཟ་ཞིང་འདི་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་ལ་རབ་ཏུ་འབད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་དེ་དག་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་ཚེ་འཕོས་ནས་ཐམས་ ཅད་ཤར་ཕྱོགས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འདི་ནས་ཁྲི་ཕྲག་བཅུ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དུ་སྐྱེས་སོ།།དེར་སྐྱེས་ནས་ཆོས་དེ་ལ་ནན་ཏན་བྱས་པས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་སྔོན་གྱི་གནས་དྲན་ཏེ་དབང་པོ་རྣོན་པོར་གྱུར་ཏོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་ཚད་མེད་པའི་མེ་ཏོག་བརྩེགས་ པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ད་ལྟར་བཞུགས་ཏེ།འཚོ་སྐྱོང་ཞིང་ཆོས་ཀྱང་སྟོན་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་པའི་མེ་ཏོག་བརྩེགས་པའི་རྒྱལ་པོའི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། ལོ་ཁྲི་ཕྲག་དྲུག་ཅུའི་བར་ དུ་གཞོན་ནུར་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་ཅིང་དེ་ལྟ་བུའི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་དོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་དེ་དག་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུ་དང་ཕྲད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་བརྩོན་འགྲུས་ཤིན་ཏུ་བརྩམས་པས་དྲན་ པ་དང་།བདེ་བ་དང་། ཤེས་རབ་ཕུལ་དུ་གྱུར་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །ཐ་མ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་པ་སྟོབས་མཐོ་བའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་ཕྲད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེས་ལུང་བསྟན་པ། ཁྱེད་བསྐལ་པ་ཁྲི་འདས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ མངོན་པར་འཚང་རྒྱའོ་ཞེས་ལུང་བསྟན་ཏོ།

以下是完整的直譯: “彼佛世尊高智慧王為諸菩薩宣說名為’斷除一切眾生疑惑並令一切眾生心生歡喜’的菩薩藏經。當時,五百菩薩聽聞所說菩薩清凈智慧力后,生起如是精進力:即終生不生起坐著的念頭,終生不生起對衣服的想法,終生不生起我想、眾生想、男女想,終生不多食,而精勤于如是清凈智慧力。 彼五百精進菩薩以此善根因緣,命終后皆生於東方此佛土十萬佛土之外的佛土。生於彼處后,精進修習此法,不久即憶念前世,成為利根。彼佛土中現有如來名曰’無量花積王’,住世說法。彼等菩薩十六歲時于佛世尊無量花積王教法中出家,六十萬年間行少年梵行,如是精進。 持世,彼五百菩薩如是遇見二十萬如來,于彼等佛世尊前極為精進,獲得殊勝念力、安樂和智慧。最後遇見佛世尊名曰’無量高力王’,彼佛授記說:‘汝等十萬劫后將現前成就無上正等正覺。’”

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་བསྐལ་པ་ཁྲིའི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་དང་ཕྲད་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཏེ། བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་ སངས་རྒྱས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་དེ་ལྟར་མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་བྱེད་པ་བསྐྱེད་པར་རིག་པར་ བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པའི་རྩ་བ་ནི་མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་བྱེད་པ་དང་། གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པའི་ཆོས་གང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱེད་ པ་རྣམས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ངས་དེ་ལྟ་བུའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུ་དང་ཕྲད་དེ། སངས་རྒྱས་དེ་དག་གི་ཆོས་ཀྱང་སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་དྲན་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར། སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་སྔོན་གྱི་གནས་དྲན་པས་ཆོས་འདི་བསྒོམ་པ་ལ་བར་ཆད་ མེད་དེ།ངས་མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་བྱས་པ་ལས་མ་ཉམས་པས་རྟག་ཏུ་མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་ཡོད་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐུགས་རྗེ་དང་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་ཐུགས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཞིར་གཟིགས་ནས་མངོན་ པར་ཤེས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུ་བསྟན་ཏེ།སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་འཛམ་བུའི་གླིང་ཀུན་ཏུ་སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་དག་བཞུགས་ཤིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་ཅིང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་མགུ་བར་བྱེད་ པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱ་བའི་མདོ་སྟོན་པར་གྱུར་ཏོ།།གཞན་ཡང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་འོད་མའི་ཚལ་གྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཀུན་ཀྱང་སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འཛམ་བུའི་གླིང་གང་བ་བཞུགས་ཤིང་སོ་སོ་ནས་དམ་པའི་ཆོས་སྟོན་པར་མཐོང་ནས། འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་ འཁོར་རྣམས་རབ་ཏུ་དགའ་བར་གྱུར་ཏེ།འདུག་པ་ལས་ལངས་ནས་སངས་རྒྱས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། འདི་སྐད་དུ་ངོ་མཚར་ཆེའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་བོ།

以下是完整的直譯: “彼五百菩薩於十萬劫中遇見兩千佛,圓滿佛之菩提,於一劫中現前成就無上正等正覺。持世,因此,欲速證無上正等正覺的菩薩摩訶薩應當如是生起對清凈智慧力的信解、精進和謹慎。為何如此?持世,諸佛證得無上正等正覺的根本即是信解、精進、謹慎,以及其他能圓滿佛法的菩提分法。 持世,我以如是精進遇見二十萬佛,於一切生處皆憶念彼等佛之法。於一切生處因憶念前世而修習此法無有障礙。我因不離信解、精進、謹慎,故常具信解、精進、謹慎。 爾時,世尊以大悲大慈之心觀察四方,顯示神通力,於三千大千世界一切閻浮提中現有化佛,為眾生宣說名為’斷除一切眾生疑惑並令一切眾生心生歡喜’的菩薩藏經。又以神通力令竹林眾會亦見閻浮提遍滿化佛各自宣說正法,眾會極為歡喜,從座而起,頂禮佛陀,說道:‘希有!世尊,佛陀世尊的神通力不可思議!’”

།ཚད་མེད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ པའི་ཆོས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་བོ་ཞེས་སྨྲས་སོ།།དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བསྟན་པའི་དངོས་པོ་འདི་དག་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཉིད་ ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་ཀྱང་མངོན་པར་ཤེས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་འོད་ཟེར་བཀྱེ་ནས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་སྣང་བར་མཛད་ཅིང་ཆོས་ཀྱི་གསུང་སྒྲོགས་ཀྱང་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་བསྟན་པའི་བརྒྱ་སྟོང་གི་ཆ་གཅིག ཙམ་ཡང་རྫོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དེ་ལྟར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡོན་ཏན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སེམས་ཅན་དག་གི་བསམ་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་དེ་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམས་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཀྱི་ སེམས་ཅན་དག་ནི་ཆོས་འདི་སྤྱོད་པ་ལ་མོས་པ་ཉུང་ངོ་།།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དག་ནི་ཆོས་འདི་སྤྱོད་པ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ཉུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ད་ལྟར་གྱི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དག་ནི་ཆོས་འདི་ལ་བག་བྱེད་པར་སྤྱོད་པའང་ཉུང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ ན།དུས་ངན་པའི་སེམས་ཅན་དག་ནི་ཆོས་འདི་ལ་སྤྱོད་པའང་རབ་ཏུ་ཉུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྙོག་པ་ལྔའི་འཇིག་རྟེན་ངན་པར་འབྱུང་ངོ་། །འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་རྙོག་པ་དང་། ལྟ་བའི་རྙོག་པ་དང་། ཚེའི་རྙོག་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་རྙོག་པ་དང་། བསྐལ་ པའི་རྙོག་པའོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཆུང་ངུ་ན་སེམས་ཅན་འགའ་ཞིག་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་འདི་ལ་ཡིད་ཆེས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ལ་ཕྱིན་པར་བྱེད་ན་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་ཆེ་བ་ཡིན་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་མོས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། རིགས་ ཀྱི་བུ་དག་ང་རྟག་ཏུ་ཡུན་རིང་པོ་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་སྨོན་ལམ་གྱིས་བརྒྱན་ཅིང་དེ་ལྟ་བུའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་བཟོད་པ་བྱས་པ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བའི་སེམས་ཅན་མགོན་མེད་པ་དང་།སྐྱབས་མེད་པ་དང་། ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བ་དག་གི་ཕྱིར་རོ། །ང་དེའི་ཚེ་ན་མངོན་ པར་སངས་རྒྱས་ནས་སྐྱེ་བོ་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་པ་དག་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་བྱས་སོ།

以下是完整的直譯: “‘無量不可思議之法自然成就。‘爾時,世尊告諸眾多眷屬:‘善男子們,如來所示現之事並非希有。為何如此?如來通達法性,故僅從一毛孔亦能以神通力放光,照耀恒河沙數十方世界,且從一毛孔所宣說之法音亦不及所說百千分之一。如來如是不可思議功德自然成就。 善男子們,如來通達眾生意樂,故為彼等說法。善男子們,現今眾生對修習此法少有信解。善男子們,現今眾生對修習此法少有精進。善男子們,現今眾生對此法少有謹慎行持。為何如此?惡世眾生極少修習此法。如來出現於五濁惡世:即眾生濁、見濁、壽濁、煩惱濁、劫濁。 善男子們,少數眾生若能信解此甚深清凈之法,通達佛智,此已極為希有,何況信解如來境界?善男子們,我長久以來以如是愿莊嚴,作如是精進與忍辱,皆為無依無怙、墮惡趣之苦惱眾生。我彼時成佛后,利益安樂無量無數眾生。’”

།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྔོན་གྱི་རྣམ་པར་དག་པའི་སྨོན་ལམ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་པ་རྣམས་འདི་ལྟ་བུའི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་ མོའི་ཆོས་ལ་དད་ཅིང་ཡིད་ཆེས་པ་དང་གཟུངས་སུ་འཛིན་པར་གྱུར་ཏོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ངས་སྔོན་བཏུལ་བའི་སེམས་ཅན་དག་ངའི་ཆོས་འདི་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྟོབས་བཅུ་དང་མི་འཇིགས་པ་བཞིས་སེམས་ཅན་དག་ འདི་ལྟ་བུའི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་ཆོས་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱས་པ་ཉུང་ངོ་།།སེམས་ཅན་གང་ཆོས་འདི་ལ་གནས་པ་ནི་ཀུན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དགོངས་པའི་མཐུ་དང་ཐབས་ཀྱི་དབང་གིས་སོ། །ང་ནི་ཡུན་རིང་པོ་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཟབ་མོ་དང་མ་བྲལ་བས་ཡུན་རིང་པོ་ནས་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ དང་།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། དགའ་བ་ཆེན་པོ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་དག་རྗེས་སུ་བཟུང་སྟེ་མ་བཏང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རྙོག་པ་ལྔའི་འཇིག་རྟེན་ངན་པར་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་དོན་མཛད་པ་ཉུང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ང་སྔོན་བརྩོན་འགྲུས་ ཆེན་པོའི་ཤུགས་དང་།ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོའི་མཐུས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ངས་མངོན་དུ་དྲན་པ་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་ཕྱིར་ཉི་མ་གཅིག་ལ་ཡང་ ལུས་སྟོང་ཡོངས་སུ་བཏང་སྟེ་སྦྱིན་པ་བྱས་སོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ང་སྔོན་སྐྱེ་བ་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་སེམས་ཅན་བཀྲེས་སྐོམ་པ་དག་མཐོང་ནས་བདག་གིས་ལུས་ཀྱི་ཤ་བཅད་དེ་བཙོས་ནས་སྦྱིན་པ་བྱས་ཀྱང་ང་དེའི་ཚེ་ན་འཁྲུག་པའམ་འགྱོད་པའི་སེམས་མ་སྐྱེས་ཏེ། སེམས་ཅན་དག་ ལ་ཁྱབ་པར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཀུན་ལ་སྐྱེས་སོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་ལྟར་ངས་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་དང་། ཐབས་མཁས་པ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། ། དེ་བས་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་ལྟར་མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་བྱེད་པ་ལ་ནན་ཏན་བྱས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་བསགས་པར་བྱས་སོ།

以下是完整的直譯: “善男子們,因此,以如來往昔清凈愿及精進加持力,無量無數眾生對如是甚深之法生信解、憶持。善男子們,我昔所調伏之眾生對我此法生信解。善男子們,以佛世尊十力四無畏,令眾生信解如是甚深法者甚少。凡住此法之眾生,皆依如來意趣力及方便力。我長久以來不離如是甚深法,故長久以來以大慈、大悲、大喜、大舍攝受眾生而不捨棄。 如來於五濁惡世利益眾生甚少。為何如此?善男子們,我昔以大精進力及大方便力利益眾生,積累無上正等正覺資糧。善男子們,我憶念往昔為利樂眾生,一日之中舍千身佈施。善男子們,我于百千生中見飢渴眾生,割自身肉煮而佈施,然彼時我未生嗔恨或後悔心,普遍對眾生生大悲心。 善男子們,應知我如是以大精進力及大方便力利益眾生,積累無上正等正覺資糧。是故,善男子們,應當如是精勤于信解、精進、謹慎,積累無上正等正覺資糧。”

།ངས་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ང་དང་འདྲ་བར་སེམས ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་གྱིས་ཤིག་།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་བསྐལ་པ་བཟང་པོའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མངོན་པར་གཤེགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདི་སྐད་མི་སྟོན་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས སོ།།འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་སོ། །འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་ནོ། །འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས་ཏེ། འདི་ལྟར་རྙོག་པའི་འཇིག་རྟེན་ངན་པར་བྱུང་ནས། སེམས་ཅན་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་བྱས་སོ་ཞེས་གསུང་ངོ་། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་གང་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པར་འདོད་པ་དག་མོས་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་བྱེད་པ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ངས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ཀྱང་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པ་ལས་མ་ཉམས་ཏེ། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དུ་ཡང་བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་ནས་སྐུ་གདུང་ཡུངས་ཀར་གྱི་འབྲས་བུ་ཙམ་དུ་ཕྲ་མོར་གསེས་ཏེ་སྐུའི་ཡན་ལག ཀྱང་རྣམ་པར་གསེས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བྱམས་ཤིང་བརྩེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ང་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའི་ཚེ་སེམས་ཅན་བཏུལ་བ་དག་སྤྱོད་པ་འཁྲུལ་ཅིང་ནོངས་པར་གྱུར་ནས་བགེགས་ཀྱི་གནས་སུ་ལྷུང་བ་ རྣམས་གདོན་པའི་ཕྱིར་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ་སྐུ་གདུང་གསེས་ཏེ་ཕྲ་མོ་ཡུངས་ཀར་གྱི་འབྲུ་ཙམ་ཡང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུ་བསྟན་ཏོ།།ང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་སེམས་ཅན་གང་སྐུ་གདུང་གིས་འདུལ་བར་འགྱུར་བ་དག་སེམས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་རྣམ་པར་ དག་པས་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་སྨོན་པ་བཞིན་དུ་འགྲུབ་བོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ང་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའི་ཚེ་སེམས་ཅན་དག་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ཐུགས་རྗེའི་ཐུགས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་སྐུ་གདུང་ཕྲ་མོར་གསེས་ཏེ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་བྱས་པ་ཡང་ངའི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་ གིས་སོ།

以下是完整的直譯: “如我行菩薩行,你也當如是效我利益安樂眾生。善男子們,賢劫諸佛世尊現前,無不如是宣說。即:如是世尊釋迦牟尼極為精進。如是世尊釋迦牟尼精進圓滿。如是世尊釋迦牟尼具足精進波羅蜜。如是世尊釋迦牟尼行菩薩行時利益眾生,如是出現于濁惡世間,利益安樂無量無數眾生。 善男子們,凡欲如是行菩提行者,當精勤于信解、精進、謹慎。善男子們,我雖證得無上正等正覺,亦不捨精進,乃至涅槃時亦發起精進,令舍利細如芥子,支節亦碎為細分。為何如此?為慈悲後世未來眾生故。我昔行菩薩行時,所調伏眾生行為錯亂墮入障礙處,為救度彼等,生大悲心,碎身舍利細如芥子,示現神通力。 我涅槃后,當以舍利調伏之眾生,心當清凈。以心清凈,一切處如願成就。善男子們,我昔行菩薩行時,于眾生生如是大悲心,自然成就細碎遍滿舍利身,亦由我往昔願力所致。”

།དེ་ལྟར་ཚད་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། བསོད་ནམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཀྱིས་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་ངན་པར་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་སྐྱོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཆོས་འདི་ལ་མོས་པ་དང་། བརྩོན་ འགྲུས་དང་།བག་བྱེད་པ་སྐྱིད་པ་དག་ངེས་པར་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་མདོ་སྡེ་འདི་ལ་སོགས་པ་ཀློག་པ་དང་། འདོན་པ་དང་། འཛིན་པ་དང་། གཞན་ལ་རྒྱས་པར་སྟོན་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་པར་གྱུར་ཏེ། ང་ཡང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ ཀློག་པ་དང་།འདོན་པ་དང་། འཛིན་པ་དང་། གཞན་ལ་ཡང་རྒྱས་པར་སྟོན་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །ངས་ཀྱང་མདོ་སྡེ་འདི་དག་ཀློག་པ་དང་། འདོན་པ་དང་། འཛིན་པ་དང་། གཞན་ལ་རྒྱས་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་ཡོངས་སུ་ བཏམས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་མདོ་སྡེ་འདི་གང་ན་ཡོད་པའི་གནས་དེ་ན་སངས་རྒྱས་བཞུགས་པར་བལྟ་སྟེ་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མདོ་སྡེ་འདི་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་བཏམས་སོ། ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བས་ན་ངས་འདས་པའི་དུས་ན་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་བསྡུས་ཏེ་མ་བཏང་བར་རིག་པར་བྱའོ། །ད་ལྟར་གྱི་དུས་སུ་ཡང་སེམས་ཅན་དག་བསྡུས་ཏེ་མ་བཏང་ངོ་། །མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ཡང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྡུད་དེ་མི་གཏོང་བར་རིག པར་བྱའོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། མདོ་སྡེ་འདི་ལྟ་བུ་དག་དགོངས་ཤིང་བསྐྱབས་ནས་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མ་ལ་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་གལ་ཏེ་ད་ལྟར་གྱི་དུས་སམ། ང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་ གྲོང་ཁྱེར་རམ།གྲོང་རྡལ་ལམ། རི་འམ། ནགས་ཚལ་ལམ། འབྲོག་དགོན་པ་དག་ན་མདོ་སྡེ་ཡོད་དེ་གང་ཞིག་འཆང་ངམ། འཛིན་ཏམ། ཀློག་གམ། འདོན་ཏམ། གཞན་ལ་སྟོན་ཅིང་འཆད་ན་གནས་དེ་ན་སངས་རྒྱས་བཞུགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་ངས་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཆོས་མཐོང་བས་ན་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ལ་གཟུགས་ཀྱི་སྐུར་མི་བལྟའོ། །གང་ཟག་གང་ཞིག་ཆོས་འདི་ལ་དད་དམ། ཆོས་འདི་ཉན་ན་གང་ཟག་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་དད་པ དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་ཉན་པ་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整的直譯: “如是以無量功德、福德因緣及大悲力,於後世末法時救護眾多眾生。善男子們,若有菩薩於此法信解、精進、歡喜謹慎者,當愿於後世末法時讀誦受持此等經典,並廣為他人宣說。我亦以神通力加持彼等菩薩讀誦受持並廣為他人宣說。我亦為令此等經典得以讀誦受持並廣為他人宣說,將之付囑于彼等菩薩。 為何如此?善男子們,應知此經所在之處,即有佛住世未入涅槃。是故如來將此等經典付囑諸菩薩。善男子們,是故應知我於過去世亦以如是因緣攝受眾生而不捨棄。現在世亦攝受眾生而不捨棄。未來世亦當攝受眾生而不捨棄。即:思慮護持如是經典,為令後世五百年最後時廣為流佈故。 善男子們,若於現在或我涅槃后,于城邑、聚落、山林、曠野等處有此經典,有人受持、讀誦、為他宣說,應知彼處有佛住世。為何如此?以此因緣,我說諸佛有法身。見法即見佛。不應以色身視佛。若有人信此法、聽此法,即是信佛、聽佛說法。”

།གང་ཟག་གང་ཞིག་བཤད་པ་བཞིན་ནན་ཏན་དུའང་བྱེད་ན་གང་ཟག་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཟག་དེ་ནི་ཡང་དག་པར་སྨྲ་བ། ཆོས་སུ་སྨྲ་བ། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ངའི་ སྐུ་ནི་ཆོས་ཀྱང་ཡིན།ཆོས་མ་ཡིན་པའང་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་པ་སྦྱིན་པའི་མཆོག་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་ལ་མི་གནས་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལའང་མི་གནས་པའོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཆོས་ལ་གནས་ན་སངས་རྒྱས་ མཐོང་བ་ཞེས་མི་བྱའོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཐོང་བ་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡང་མི་རུང་། ཆོས་ མ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡང་མི་རུང་།ཆོས་སུ་བལྟ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་མདོ་སྡེ་ལས་ཀྱང་དགེ་སློང་དག་གང་ངའི་ཆོས་ཤེས་པར་འདོད་པ་ནི་གཟིངས་དང་འདྲ་བར་ཆོས་ཀྱང་འདོར་ན་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། གང་ཞིག་ཆོས་དང་། ཆོས་ མ་ཡིན་པ་ལ་བཏང་སྙོམས་སུ་གྱུར་པ་ནི་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བཏང་སྙོམས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་མིང་ལ་མི་ཆགས་མི་འཛིན་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་མིང་དུ་ཡང་མི་ལྟུང་ན་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་མིང་དུ་མི་ལྟུང་ བ་ལྟ་ཅི་སྨོས།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་དང་བྲལ་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་གིས་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་ བ་ཞེས་བྱའོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་སུ་མེད་ཅིང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དེ་ལ་ཆོས་དང་ཆོས་ མ་ཡིན་པའི་མིང་དུ་སྤྲོས་པ་མེད་ཅིང་རྩོད་པ་མེད་དེ།བྱ་བ་མེད་པ་བསྟན་དུ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཟག་གང་ཞིག་དེ་ལྟར་ཆོས་མཐོང་བ་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གིས་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་དེ་ནི་ ཡང་དག་པར་མཐོང་བའོ།།གང་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བ་དེ་ནི་ལོག་པར་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整的直譯: “若有人如說精勤修行,則稱彼人見佛。彼人稱為如實語者、說法者、如法行者。善男子們,我身亦是法,亦非法,稱為隨順法。法施為最上施,不住於法,亦不住非法。云何如此?若住於法,則不稱為見佛。善男子們,不住一切法,是為見佛。於一切法無所見,是為見佛。 為何如此?如來不應稱為法,亦不應稱為非法,亦非見為法。為何如此?善男子們,經中亦說:‘諸比丘,欲知我法者,法如筏喻,尚應舍離,何況非法。‘若於法與非法平等,是為見佛。為何如此?如來於一切法平等。不著不執法名,不墮法名,何況非法名。 善男子們,離一切法名,是為如來。如是見者,是為見如來。為何如此?離見一切法故,是為見如來。以一切法無所緣故,如實知見一切法,是為見如來。善男子們,若於一切法無所緣、離一切法,于彼無有法非法之名戲論爭議,無作無示,是為見如來。若人如是見法,是為見如來。如是見如來者,是為正

།གང་ལོག་པར་མཐོང་བ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བ་སྟེ་གང་ཟག་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ནི་ཚིག་དང་སྨྲ་བའི་ ལམ་ཐམས་ཅད་པ་སྟེ།ཡང་དག་པ་མ་ཡིན། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའང་མ་ཡིན། ཡོད་པའང་མ་ཡིན་མེད་པ་འང་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་ལེན་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་དམིགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་མཐོང་བའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་ལ་ལྟ་བ་མི་སྐྱེད་དེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་མཐོང་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ་གང་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་ནི་ཡང་དག་པར་མཐོང་བའོ། །རིགས་ཀྱི་ བུ་དག་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བལྟའོ།།ཁྱོད་ཀྱིས་ངས་བཤད་པ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ། །གང་དེ་ལྟར་བལྟ་བས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ ཐོབ་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཐོབ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུའང་ཤེས་པ་དང་། ཆོས་ ཐམས་ཅད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཤེས་པར་རིག་པར་བྱའོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་བས་ན་ངས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པར་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་ཆོས་གང་ཡང་སྤྱོད་དུ་མེད་དོ།།དེ་བས་ན་གང་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པ་སྟེ་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་ བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ནི་ཅི་ཡང་མེད་པ་སྟེ། སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ། །སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འཇུག་སྟེ་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་ པས་ཆོས་དེ་དག་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་ན་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整的直譯: “邪見者是見非正,彼人稱為見真實。善男子們,見真實即超越一切言語道路,非正非不正,非有非無,離一切法亦不取一切法,於一切法無所緣。如是見者,是為見如來。 為何如此?善男子們,如來不生法見,見離一切法相,是為見如來。如是見者,是為正見。善男子們,汝等應如是觀如來。汝等應如我所說觀察如來。如是觀者,當知一切法即是如來。應知獲得一切法如是性、一切法真實性、一切法非真實相,知一切法為如來法,知一切法為如來境界,知一切法為不可思議境界。 善男子們,是故我說一切法是如來境界。如來境界即無境界。為何如此?所謂一切法境界,無有任何法可行。是故說無境界為如來境界。一切法境界即無境界,無境界即如來境界。為何如此?一切法境界即一無所有,無境界即如來境界。一切境界入如來境界,即非境界。如來通達彼等諸法,故無境界即如來境界。”

།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་གང་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པར་ཤེས་ན་གང་ཟག་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཟག་དེ་ནི་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།།གང་ཟག་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ཚོལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཟག་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་མ་ཆགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཟག་དེ་ནི་སྤྱོད་ཡུལ་མེད་པ་དེ་ལ་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཤེས་སོ།།སྤྱོད་ཡུལ་དང་བྲལ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཤེས་སོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དམིགས་སུ་མེད་པ་བརྟག་ཏུ་མེད་པ། མི་གནས་པའི་ཕྱིར་དེ་བས་ན་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ སྤྱོད་ཡུལ་ལོ།།ཡེ་ཤེས་ལ་ཞུགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཅི་ལྟ་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྒོ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒོ་དེས་འཇུག་གོ་།རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་འཇུག་པ་ཡང་མེད། འབྱུང་བ་ཡང་མེད། གཟུགས་ ཀྱང་མེད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གང་ཡང་དམིགས་པ་མེད་ན་ཅི་ལས་བྱུང་། ཅི་ལ་འཇུག་།ཅི་ཞིག་བསྟན། ཅི་ཞིག་སྟོན་པར་འགྱུར། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོར་ཞུགས་པ་སྟེ། འཇུག་པ་མེད་པའི་ མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འདུ་བ་ཡང་མེད། འབྲལ་བ་ཡང་མེད། བཅིངས་པ་ཡང་མེད། གྲོལ་བ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོར་ནི་སྒོ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒོ་དེ་ནི་འབྱུང་བའི་སྒོ་མ་ཡིན། འཇུག་པའི་སྒོ་མ་ཡིན། སོང་བའི་སྒོ་མ་ཡིན། བརྗོད་པའི་སྒོ་མ་ཡིན་ཏེ། མཐར་མི་སྐྱེ་བའི་སྒོ་ཞེས་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་སྒོ་དེས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤེས་པ་མེད། མཐོང་བ་མེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་སྒོ་དེ་ནི་ཆོས་ལ་རིག་པ་ཡང་མེད། འཇུག་པ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ སྒོ་མེད་དེ་སྒོར་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ནམ་མཁའ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་སྟེ། ཐོག་མ་ནས་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆད་པ་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་སྟེ། ཆད་པ་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཐའ་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་སྟེ། མཐར་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་སྟེ། ཚད་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

諸位善男子,若知一切法無所行境,此人即稱為入如來行境。此人即稱爲了悟如來行境。此人即稱為尋求如來行境。此人即稱為不執著如來行境。何以故?此人知無所行境即是如來行境。知離行境即是如來行境。譬如,一切法無所緣、不可觀察、無所住,故非行境即是如來行境。入智慧行境,於一切法不入故。云何?一切法無門故,以此門而入。諸位善男子,一切法無入亦無出,無形相。何以故?如來於一切法無所緣,從何而出?入於何處?示現何物?將示現何物?諸位善男子,此即入一切法之門,以無入之相故。一切法無聚亦無散,無束縛亦無解脫。如是,一切法之門即無門故,此門非出生之門,非進入之門,非離去之門,非言說之門,終為不生之門。以此法門,於一切法無知無見。此法門於法無了知亦無進入。何以故?諸位善男子,一切法無門,以門不可得故。虛空是一切法之門,以本性清凈故。無斷是一切法之門,以斷不可得故。無邊是一切法之門,以邊際不可得故。無量是一切法之門,以量不可得故。

།མུ་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་སྟེ། མུ་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དག་རིགས་ཀྱི་བུའམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དག་གང་ཞིག་ཆོས ཀྱི་སྒོ་འདིར་ཞུགས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོར་ཞུགས་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་ཤེས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱའོ། །གླེང་གཞིའི་ལེའུ་སྟེ་གཅིག་གོ། །།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་འཛིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ཞིག་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དང་། ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པར་འདོད་པ་ དང་།གང་དྲན་པའི་སྟོབས་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དང་། གང་འདི་ལུས་འདི་བོར་ནས་ནམ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་ཆོས་ ཀྱི་སྒོ་འདི་ལ་མྱུར་དུ་འཇུག་པར་བྱའོ།།ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདིས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདིས་ནི་མྱུར་དུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ ཆོས་ཀྱི་སྒོ་འདི་ལ་ནན་ཏན་དུ་བརྩོན་པར་བྱའོ།།གང་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བའི་སྒོ་འདི་ལ་ཞུགས་པ་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། ཁམས་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བའི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ལ་སྦྱོར་ བ་དང་།དབང་པོ་ལྔ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་ཤིང་། གཞན་ཡང་འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ ལ་སྦྱོར་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སྦྱོར་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཡང་ དག་པར་རྟོག་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ།མ་རིག་པའི་ཕུང་པོ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོའོ། །གཏི་མུག་གི་ཕུང་པོ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོའོ།

無邊際是一切法之門,以邊際不可得故。諸位善男子,若有善男子或善女人入此法門,即稱為入一切法之門、了知一切法之門、示現一切法之門。此為緣起品第一。 爾時,世尊告訴菩薩持世言:“持世,若有菩薩摩訶薩欲得一切法之真實相,欲善巧于諸法分別相,欲得念力,欲得分別一切法之智慧,欲得舍此身後乃至無上正等正覺期間相續不斷之念,當速入此法門。以此法門得智慧光明。何以故?以此法門速得圓滿故。複次,持世,諸菩薩摩訶薩當精進修習此法門。入此修法之門者,善巧分別蘊之修習、界之修習、處之修習、緣起法之修習、四念處之修習、五根之修習、八聖道分之修習、世間法與出世間法之修習,複次,善巧分別有為法與無為法之修習。持世,云何菩薩善巧分別五蘊之修習?諸菩薩摩訶薩如實觀察五取蘊,即:無明蘊是取蘊,苦蘊是取蘊,愚癡蘊是取蘊。

།ནད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཤུ་བའི་ཕུང་པོ་དང་། ཟུག་རྔུའི་ཕུང་པོ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ ལྔའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཟུགས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་བརྟག་ཅེ་ན། གཟུགས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ནི་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་སྐྱེས་པ་སྟེ། གཟུགས་ ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།།གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རང་བཞིན་མེད་དེ་ཆེན་པོ་བཞི་འདུས་པར་ཟད་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བཏགས་པ་ཙམ་མོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་བྱས་པ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་པ། བྱ་བ་མེད་པ། འབྱུང་བ་མེད་པའོ། ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་དང་། ཆེན་པོ་བཞི་འདུས་པ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་དེ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་ཕུང་པོ་དང་འདྲ་སྟེ་ཡང་དག་པ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད མེད་དོ།།གང་ནམ་མཁའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ལ་ཆོས་གང་ཡང་མ་སྐྱེས་ཏེ་མིང་ཙམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་ཕུང་པོ་དང་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་འདི་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་ཀྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡང་དག་ པར་འཛིན་ཏེ།བདག་ཕུང་པོ་ལྔའོ། །བདག་གི་བ་ཕུང་པོ་ལྔའོ། །བདག་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །བདག་གི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཞེན་ཏོ། །དེ་ལྟར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་གཟུགས་ལ་ཞེན་ནས་གཟུགས་ལ་བདག་དང་། བདག་གི་བ་དང་། གཟུགས་ཡོད་པ་དང་། གཟུགས་སུ་འཛིན་པ་དང་། གཟུགས་སུ་ལེན་པ་དང་། གཟུགས་ལ་ཞེན་པ་དག་གཟུགས་ལ་གནས་ཤིང་རྟེན་ཏེ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྤྱོད་ཅིང་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །བདག་ཅག་གིས་ནི་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྗེས་སུ་བསླབ པའི་མི་རིགས་ཀྱི་བདག་ཅག་གིས་བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་དེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བསྒོམ་པ་ལ་ནན་ཏན་བྱའོ།།གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བརྟག་པར་བྱ་བའི་རིགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་རྟོག་པའི་ཚེ་ཆུའི་དབུ་བ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་སོ།

病蘊、瘡蘊、刺蘊是五取蘊。諸菩薩應觀察分別色取蘊。云何觀察分別色取蘊?色取蘊由四大種生,僅是假名為色取蘊而已。色蘊無自性,僅由四大和合而假名為色蘊。色蘊無作、無造作、無所作、無生。所謂色蘊,僅是由前世業因緣和四大和合而假立名稱,非蘊即是色蘊。譬如虛空蘊,無真實生相。所謂虛空蘊,無有任何法生,僅有名稱故稱為虛空蘊。凡夫於此無蘊無蘊相中,以顛倒心非真實而執為真實,認為我是五蘊,我所是五蘊,我是色蘊,我所是色蘊,如是執著。如是凡夫執著色,於色執我、我所、色有、色取、色執、色著,依止於色而造作種種惡不善業並感受之。我等不應隨學凡夫,應當精進修習菩提分法。應如實觀察色蘊。諸菩薩如實觀察蘊時,知如水泡。

།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ཆུའི་དབུ་བ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པ་ཞེ་ན། དབུ་བ་མེད་པ་ནི་ཆུའི་དབུ་བ་སྟེ། དེ་ཡང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་སུ་ཟད་ཀྱི་བཟུང་ཞིང་བཅང་དུ་མི་བཟོད། སྲ་བའམ་སྙིང་པོ་མེད་པས་ཆུའི་དབུ་བ་དེ་ལ་དབུ་བའི་ མཚན་ཉིད་མེད་དེ།གང་དབུ་བ་མེད་པ་ལ་ཆུའི་དབུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚེ་འདི་སྙམ་དུའང་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ ཡིན་པའི་གཟུགས་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མི་རྟོགས།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་མི་རྟག་པར་མི་ཤེས། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་སོ་སྙམ་ནས། བདག་ཅག་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་ཞུགས་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ པའི་གཟུགས་ལ་ཞེན་པར་མི་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ཞེན་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། མིང་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་གཟུགས་ནི་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་ཅིང་མིང་དང་ཡང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་གཞན་དུ་ན་ གཟུགས་ནི་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ།མཁས་པ་དག་གིས་ནི་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་མཚན་མ་མེད་པར་ཤེས་སོ། །བདག་ཅག་གིས་གཟུགས་མཚན་མ་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་བསྒོམ་པ་ལ་མཁས་པར་བྱའི། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་ཞེན་པར་མི་བྱའོ། །གང་ཟག་གང་ཞིག་ གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་ཞེན་ན་གཟུགས་ལ་ཞེན་པ་ཞེས་བྱའོ།།བདག་ཅག་གིས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མར་འཇུག་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རྟོག་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གཟུགས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་རྟོགས་ ནས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ཡང་གང་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་གིས་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་འདུ་ཤེས་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་སོ།།དེ་ལྟར་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་འདུ་ཤེས་ལས་བྱུང་བས་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་སྟེ། རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ནི་ཡང་དག་པ་ མ་ཡིན་པའི་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་རྟེན་ཅིང་གནས་ནས་གཟུགས་ཞེས་སྐྱེད་དེ།གཟུགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅིངས་སོ། །གཟུགས་ཀྱིས་གཙེས་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་ཏེ་འཁོར་བར་གྱུར་ཏོ།

云何知如水泡?無泡即是水泡,它僅由眾多因緣而生,不可執持,無堅實或無實質,故水泡無泡之相。如無泡而稱為水泡,色蘊亦復如是,色蘊無蘊相。諸菩薩如是觀察時作是念:凡夫于非真實色不如實了知,不如實知色無常,不如實知色相。我等已入正道,不應執著非真實色。何以故?色非可執著相,僅是名稱而已,無有確定相。如是色無確定相且離名,故稱為色。又,色是壞滅相,智者通達知無相。我等應善巧修習色無相之修習,不應執著色相。若有人執著色相,稱為執著色。我等應善巧于入色相。菩薩如是如實觀察時,如實了知分別色,知彼色蘊乃由凡夫分別想而生。如是諸法由分別想而生故無生,一切分別想皆是非真實凡夫顛倒所依,由此生色,為色所縛。為色所惱故苦惱而輪迴。

།མ་རིག་པ་དང་གཏི་མུག་གིས་ལྡོངས་པས་གཟུགས་སུ་ཞེན་ ཏེ་མི་གཏོང་ནས་གཟུགས་ལ་རྟག་པ་དང་།སྲ་བ་དང་། སྙིང་པོ་ཡོད་པར་ལྟ་བས་དེ་ལྟར་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་གཟུགས་ཀྱི་འཆིང་བས་བཅིངས་ཏེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། བྱོལ་སོང་དང་། དང་། ལྷ་དང་མིར་རྒྱུན་དུ་འཁོར་རོ། །གཟུགས་ཀྱི་རོ་ལ་ཤིན་ཏུ་ ཆགས་ཏེ།གཟུགས་དེ་ལ་ཉེས་པའི་སྐྱོན་མང་པོ་ཡོད་པར་མི་ལྟའོ། །བདག་ཅག་གིས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་མི་བྱའི། གཟུགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་བསྒོམ་པ་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ། །གཟུགས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་པའི་ཚེ་གཟུགས་ཀྱི་རང་ བཞིན་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བར་མཐོང་ངོ་།།འདི་ལྟ་སྟེ། རྨི་ལམ་གྱི་ནང་ན་གཟུགས་མཐོང་བ་དེ་ནི་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་འདུ་ཤེས་ཚོར་བ་དང་། རྟོག་པ་ལས་སྐྱེས་ཏེ། མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཤེས་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡང་སྐྱེད་དེ་བདག་དང་ གཞན་དུ་ཡང་ཤེས་སོ།།ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དུ་ཡང་མཐོང་ངོ་། །རི་དང་། ཆུ་དང་། ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པར་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟར་རྨི་ལམ་གྱིས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་དེ་ལ་ངེས་པར་ཆད་པ་མེད་དེ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་འདུ་ཤེས་ལས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ མཚན་མར་སྐྱེད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ།སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་ཏེ་ངེས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན་གཟུགས་ལ་བདག་གམ་བདག་གི་བར་མི་ལེན་ཏོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་རྟོག་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོག་གོ། །སེམས་ཅན་དག་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བསླད་པའི་གཟུགས་ལ་བདག་གཟུགས། བདག་གི་གཟུགས། གཞན་གཟུགས། གཞན་གྱི་གཟུགས་སུ ཞེན་ཅིང་འཛིན་ཏོ།།དེ་ལྟར་གཟུགས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་པའི་ཚེ་གཟུགས་སུ་མི་དམིགས། གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་མི་མཐོང་། གཟུགས་མི་རྟག་པ་ལ་ཡང་མི་ཆགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེའི་ཚེ་གཟུགས་ལ་ཆགས་པ་དང་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་བསལ་ཏེ་མེད་པར་ གྱུར་ན་གཟུགས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ཡིན།གཟུགས་མཉམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན། གཟུགས་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན། གཟུགས་འགོག་པའི་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པ་ཡིན། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ནས་ཀྱང་ མ་འོངས་པ།གང་དུའང་མི་འགྲོ་བར་རབ་ཏུ་རྟོགས་སོ།

由無明愚癡所矇蔽,執著色而不捨,視色為常、堅實、有實質,如是凡夫為色縛所縛,常于地獄、畜生、餓鬼、天、人中輪迴。極為貪著色味,不見彼色有諸多過患。我等不應隨學凡夫,應觀察修習分別色之修習。觀察分別色時,見色性如夢。譬如夢中所見色,由分別想、受、思所生,能生見、聞、覺、知及緣起,亦知自他。見地、水、火、風,見山、水、林等。如是夢中色相無有決定,由分別想生色蘊相亦復如是,從前世業因緣而生,非確定自性。諸菩薩如是作意時,不取色為我或我所。如實觀察色,如實觀無常相及非真實顛倒。眾生為顛倒所染,執著我色、我之色、他色、他之色。如是觀察分別色時,不緣色,不見色自性,亦不著色無常。菩薩爾時若能斷除一切色貪執,則於色真實相極為善巧,知色平等相,知色滅相,善巧於色滅道相,通達色蘊無所從來亦無所去。

།དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚེ་ན་ལུས་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་། རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ལས་སྐྱེས་ཏེ། ཆེན་པོ་བཞི་འདུས་པ་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་སོ། །ལུས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ བདག་མ་ཡིན།གཞན་མ་ཡིན། བདག་པོ་མེད་དེ་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་སོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་དེ་ལྟར་རྟོག་པས་ནང་གི་གཟུགས་ལ་མི་ཆགས། མི་ལེན། ཕྱིའི་གཟུགས་ལ་མི་ཆགས། མི་ལེན། འདས་པའི་གཟུགས་ལ་མི་ཆགས། མི་ལེན། མ་འོངས་པའི་གཟུགས་ལ་མི་ཆགས། མི་ལེན། ད་ལྟའི་གཟུགས་ལ་ཡང་མི་ཆགས། མི་ལེན་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཚེ་གཟུགས་མི་འགག་གཟུགས་འགགས་པའི་ཆོས་ཚོལ ལོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་གཟུགས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཚོར་བ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ ལ་རྟོག་པ་ཡིན་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདེ་བར་ཚོར་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དུ་ཚོར་བ་དང་། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པར་ཚོར་བ་འདི་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་པས་ཚོར་བའི་མཚན་ ཉིད་ལ་ཞུགས་ན།དེ་ལ་ཚོར་བར་བྱེད་པ་མེད་དེ་ཞེན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཞེན་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་ལས་སྐྱེས་པའོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དེ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ན་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི་ཡང་ དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ཚོར་བས་བཅིངས་ནས་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་རྣམ་པར་གཙེས་སོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་རྣམས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་གལ་ ཏེ་བདེ་བར་ཚོར་བ་ན་འདོད་པའི་ཉོན་མོངས་པས་བཀོལ་ཏེ།འདོད་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་སྡུག་བསྔལ་དུ་ཚོར་བ་ན་ཞེ་སྡང་གི་ཉོན་མོངས་པས་བཀོལ་ཏེ། ཞེ་སྡང་གི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཉོན་ མོངས་པའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྐྱེད་དོ།

如是觀察時,知身及色蘊是業果報及分別所生,由四大和合而成。身之色蘊非我非他,無有主宰,無所從來。如是觀察色蘊,不貪不取內色,不貪不取外色,不貪不取過去色,不貪不取未來色,不貪不取現在色,知一切色蘊皆無生相。如是菩薩爾時求不滅色、已滅色之法。 世間主啊,如是名為諸菩薩摩訶薩觀察分別色。 世間主啊,云何諸菩薩摩訶薩觀察分別受取蘊?菩薩作是念:樂受、苦受、不苦不樂受,此從緣起而生,依因緣而有。若入受相,則無能受者,唯是執著而已。此執著非真實,從非真實分別而生。菩薩如是思惟時又作是念:凡夫為非真實分別受所縛,為三種受所惱,即樂受、苦受、不苦不樂受。凡夫若有樂受,則為貪慾煩惱所役,因貪慾隨煩惱而煩惱,故生種種不善業。若有苦受,則為嗔恚煩惱所役,因嗔恚隨煩惱而煩惱,故生種種不善業。

།གལ་ཏེ་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ན་མ་རིག་པའི་ཉོན་མོངས་པས་བཀོལ་ཏེ། མ་རིག་པའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱིར་སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པ་ལས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བར་གྱུར་ཏོ། །བདག་གིས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་མི་བྱའི། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ། །བདག་ཅག་གིས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཚོར་བ་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་བརྟགས་ནས་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་སྟེ།རྣམ་པར་བརྟག་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་ཚོར་བ་བྱེད་པ་མེད་དེ། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་སོ། །ད་ལྟར་གྱི་རྐྱེན་ གྱིས་ཚོར་བ་རྣམས་མྱོང་སྟེ།རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པས་ཚོར་བ་ལས་ཚོར་བའི་མཚན་མ་མེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་རྟོག་པ་ན་ཆུའི་ཆུ་བུར་ལྟ་བུར་སྐྱེས་ནས་འགགས་ཏེ་ངེས་པར་ཆད་པ་མེད་པར་ཆུད་པ་བཞིན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འབྲེལ་པ་ལས་སྐྱེས་ཏེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པས་སྐད་ཅིག་ཀྱང་མི་གནས་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་དེའི་ཚེ་ན་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་སྙིང་བརྩེ་བའི་གནས ཡིན་ནོ།།ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མི་རྟོགས་པས་ཚོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པར་གྱུར་ཏོ། །བདེ་བའི་ཚོར་བ་ལ་ཡང་ཆགས། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ལ་ཡང་ཆགས། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ལ་ཡང་ཆགས་པ་ སྐྱེད་དེ།ཚོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་བཅིངས་པས་འཁོར་བ་ན་འཁོར་ཞིང་ལུས་གཅིག་ནས་ལུས་གཅིག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་དེ། ཚོར་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ནི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཅག་གིས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྗེས་སུ་བསླབ་ པར་མི་བྱའི།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ།

若有不苦不樂受,則為無明煩惱所役,因無明隨煩惱而煩惱,故不能解脫憂愁、悲嘆、苦惱。我不應隨學凡夫,應觀察諸法真實性。我等應如實觀察受。諸菩薩如實觀察受蘊已,又作是念:非蘊即是受蘊,從分別生,顛倒相應,無有能受者,從前世業因而生。依現在緣而感受諸受,自性空故,受中無受相。諸菩薩觀察受蘊時,知如水泡生滅無定,受蘊亦復如是,從因緣和合而生,依因緣而有,剎那不住,從非真實分別顛倒而生。菩薩爾時又作是念:凡夫是可悲憫處。不如實了知受蘊,故為諸受所惱。於樂受生貪,于苦受生貪,于不苦不樂受亦生貪,為諸受所縛而輪迴不斷,從一身至一身相續不斷。由受煩惱故,不知受蘊真實相。我等不應隨學凡夫,應觀察如實分別受蘊。

།དེའི་ཚེ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་རྟོག་པ་ནི་ཕུང་པོ་མེད་པ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་པ་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཕུང་པོ་དེ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་པ་དང་། མི་གནས་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཡིན་པར་རྟོགས་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་མཐོང་སྟེ། བྱས་པ་མེད། བྱེད་པ་མེད་དེ། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་མཚན ཉིད་ཀྱང་མི་མཐོང་ངོ་།།དེ་ལྟར་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་རྟོག་པ་ན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ནང་ན་གནས་པར་མི་མཐོང་། ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཕྱི་རོལ་ན་གནས་པར་མི་མཐོང་སྟེ། ཚོར་བ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་མི་ཆགས། ཚོར་བ་བདག་གི་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མི་ཆགས་པས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་ལ་བདག་པོ་མེད་དེ་ཆོས་གང་གིས་ཀྱང་མ་བསྐྱེད་པར་ཤེས་སོ།།ཚོར་བ་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་དང་། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཞེས་རྣམ་གྲངས་སུ་བཏགས་པར་ཤེས་སོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྤྱོད་པར་མཐོང་སྟེ།དེའི་དུས་ན་འདས་པའི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་མི་ལེན། མི་ཆགས། མི་ཞེན། མ་འོངས་པའི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་མི་ལེན། མི་ཆགས། མི་ཞེན། ད་ལྟར་གྱི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་མི་ལེན། མི་ཆགས། མི་ཞེན་ཏེ། གང་ ཟག་དེས་བདེ་བའི་ཚོར་བ་ལས་འདོད་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སེལ་ཏོ།།སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ལས་ཞེ་སྡང་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སེལ་ཏོ། །བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ལས་མ་རིག་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་སེལ་བས་བརྩོན་འགྲུས་རབ་ཏུ་རྩོམ་ མོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཚེ་གལ་ཏེ་བདེ་བའི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ན་འདོད་པའི་སེམས་མི་སྐྱེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ན་ཞེ་སྡང་གི་སེམས་མི་སྐྱེ། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ན་གཏི་མུག་གི་སེམས་མི་སྐྱེའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བུས་ པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་ཕལ་ཆེར་བདེ་བའི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ན་འདོད་པ་སྐྱེའོ།།སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ན་ཞེ་སྡང་སྐྱེའོ།

爾時如實觀察受蘊,知無蘊即是受蘊,非真實蘊即是受蘊,顛倒蘊即是受蘊,不住蘊即是受蘊。爾時如實見受蘊相,無作無為,于受蘊中亦不見受蘊相。如是觀察受蘊時,不見受蘊住于內,不見受蘊住于外,不執著”受是我”,不執著”受是我所”,知受蘊無所從來,無有主宰,不為任何法所生。知此受與顛倒相應,從前世業果報而假名為受蘊。見受蘊中非真實因緣相續而行。爾時於過去受蘊不取不貪不著,于未來受蘊不取不貪不著,于現在受蘊亦不取不貪不著。彼人於樂受除貪慾隨煩惱,于苦受除嗔恚隨煩惱,于不苦不樂受除無明隨煩惱,故發起精進。菩薩爾時若受樂受,不生貪慾心;若受苦受,不生嗔恚心;若受不苦不樂受,不生愚癡心。世間主啊,凡夫多數受樂受時生貪慾,受苦受時生嗔恚。

།བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ན་གཏི་མུག་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ལྟར་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་དབང་གིས་ལྡོངས་པར་གྱུར་པས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མི་ཤེས། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་པས་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ལ་བདག་དང་། བདག་གི་བ་དང་། འདི་དང གཞན་དུ་ཆགས་ཤིང་འཛིན་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་འདི་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་སྐྱེས་ན་ཡང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཡོངས་སུ་སེལ་ཅིང་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །བདེ་བའི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ལས་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ མྱོང་བ་ལས་ནི་ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ།།བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་མྱོང་བ་ལས་ནི་གཏི་མུག་གི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚོར་ བ་རྣམ་པ་གསུམ་ཤེས་པར་བྱེད་དོ།།དེའི་ཚེ་ན་ཇི་ཙམ་དུ་ཚོར་བར་འགྱུར་བ་གལ་ཏེ་བདེ་བར་ཚོར་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བར་ཚོར་བ་དང་། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ཀུན་ལའང་མི་ཆགས་ཏེ། རིང་དུ་གྱུར་ནའང་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར།ཞེ་སྡང་གི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར། གཏི་མུག་གི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚོར་བ་འབྱུང་བའི་དུས་ན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མི་རྟག་པ་དང་། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་ཞིང་ ཤེས་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཤེས་ནས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་འདོད་པའི་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་ཞུགས་པས་འདོད་ཅིང་ཆགས་པའི་ལམ་དག་ཏུ་ཚོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པར་མི་འགྱུར་རོ།

受不苦不樂受時生愚癡。如是凡夫為貪嗔癡所迷,不如實知受蘊,不知貪嗔癡相,于貪嗔癡執著我、我所、此彼。世間主啊,諸菩薩摩訶薩如實了知此受蘊,不為貪嗔癡所轉。若生貪嗔癡,即刻斷除,精進修習正道。受樂受時,為斷貪慾隨煩惱而精進;受苦受時,為斷嗔恚隨煩惱而精進;受不苦不樂受時,為斷愚癡隨煩惱而精進,如實了知三種受。爾時無論受何種受,或樂受、或苦受、或不苦不樂受,皆不執著。久而遠離貪慾隨煩惱,遠離嗔恚隨煩惱,遠離愚癡隨煩惱。受生之時,如實見知受蘊無常。若如是知已,則能斷除對受蘊的貪著。入于斷除受蘊,則不為諸受所惱于貪著之道。

།དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་རྟོགས་ཤིང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཤེས་ནས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་ཀུན་འབྱུང་དང་།ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་འགོག་པ་དང་། ཚོར་བའི་ཕུང་པོའི་འགོག་པའི་ལམ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འགྱུར་ རོ།།དེ་ནས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོས་མ་སྐྱེས་པ་ལ་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས། མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ལ་མཚན་མ་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་ཅེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ ལ་རྟོག་པའི་ཚེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ།སྙིང་པོ་མེད་པ། མི་བརྟན་པ། ཐོག་མ་ནས་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཆད་པས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འདུས་པ་དང་། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་མཐུ་ལས་བྱུང་བ་མཐོང་ངོ་། །ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་ པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའོ།།ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཕུང་པོ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་མཚན་མ་མེད་པ་ནི་དཔེར་ན་དབྱར་གྱི་སྨིག་རྒྱུ་བ་ལྟ་བུ་མིང་ཙམ་སྟེ། སྨིག་རྒྱུ་བའི་ཕུང་པོ་དང་ འདྲ་བར་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འདི་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་འདུ་ཤེས་ཞེས་བཏགས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་འདུ་ཤེས་འདིས་བཅིངས་ཏེ། བདེ་བར་རྣམ་པར་ཤེས། སྡུག་བསྔལ་དུ་རྣམ་པར་ཤེས། བདེ་བ་ཡང་མ་ ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་ཤེས།གྲང་བ་དང་ཚ་བར་རྣམ་པར་ཤེས། སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས། ལམ་རྒྱུད་ལྔར་འཁོར་བར་རྣམ་པར་ཤེས། འདུས་པར་རྣམ་པར་ཤེས། གྱེས་པར་རྣམ་པར་ཤེས། འདས་པར་རྣམ་པར་ཤེས། མ་ འོངས་པར་རྣམ་པར་ཤེས།ད་ལྟར་གྱིར་རྣམ་པར་ཤེས། བཟང་པོར་རྣམ་པར་ཤེས། ངན་པར་རྣམ་པར་ཤེས། ཡོད་པར་རྣམ་པར་ཤེས། མེད་པར་རྣམ་པར་ཤེས་སོ།

這樣,如果菩薩們如此如實地了悟受蘊,如實地知曉受蘊之後,將完全了知受蘊的生起、受蘊的滅盡以及通往受蘊滅盡的道路。然後,他們將知曉受蘊的無生相,通過無生相而領悟並了悟受蘊的無相。世間主,這些被稱為菩薩摩訶薩們對受蘊的分析觀察。 世間主,那麼菩薩摩訶薩們如何觀察分析想蘊呢?當菩薩摩訶薩們如實觀察想蘊時,他們看到這想蘊是由顛倒而生,非真實,無實質,不穩固,具有本來不生的特性,由因緣和合而生,由往昔業力而起。又這樣想:非蘊即是想蘊,非真實的蘊即是想蘊。顛倒的蘊即是想蘊。想蘊中無想蘊的相,就如同夏季的蜃景一般只是名字而已。如同蜃景的蘊一樣,這想蘊也是如此,由識的想而假立為想。愚昧的凡夫被這非真實的想所束縛,分別認知為樂,分別認知為苦,分別認知為不苦不樂,分別認知為冷熱,分別認知為男女,分別認知為在五道中輪迴,分別認知為聚合,分別認知為分離,分別認知為過去,分別認知為未來,分別認知為現在,分別認知為善,分別認知為惡,分別認知為有,分別認知為無。

།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་འདུ་ཤེས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་གྱུར་པས་རྒྱུ་དང་ རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་ཏེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།།དེ་ལ་ནི་ནང་ངམ་ཕྱི་རོལ་ན་འདུ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དེ། བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་བཅིངས་པས་འདོད་ཆགས་སུ་རྣམ་པར་ཤེས། ཞེ་སྡང་དུ་རྣམ་པར་ཤེས། གཏི་ མུག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས།བུ་དང་ཆུང་མར་རྣམ་པར་ཤེས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་གནས་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ལམ་ལ་ཆགས་པས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོས་འཁོར་བ་ན་འཁོར་བར་འགྱུར་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་མི་རྟོགས་སོ།།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་བདག་ཏུ་འདུ་ཤེས། ཕ་རོལ་པོར་འདུ་ཤེས་སོ། །སྐྱེས་པ་དང་བུད་མེད་དུ་འདུ་ཤེས་ཏེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོས་བཅིངས་པས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་ཏེ། བདག་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་པ་དང་། བདག་གི་བ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡིན་པར་ཆགས་ཤིང་འཛིན་ཏོ། །བདག་ཅག་ནི་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་མི་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རྟོག་པ་ན་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ལ འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོར་མི་དམིགས་པ་ན་སྨིག་རྒྱུ་བའི་ཕུང་པོ་ལ་སྨིག་རྒྱུ་བའི་ཕུང་པོར་མི་དམིགས་པ་བཞིན་ནོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སྨིག་རྒྱུ་བ་ཉིད་མཐོང་བས་འདས་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་མི་ཆགས། མི་ལེན། མི་ཞེན། མ་འོངས་པའི་འདུ་ཤེས་ ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་མི་ཆགས།མི་ལེན། མི་ཞེན། ད་ལྟར་གྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་མི་གནས། བདག་དང་གཞན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་འགོག་པ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་ཅིང་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ལམ་མ་སྐྱེས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ འོངས་པའི་གནས་དང་།སོང་བའི་གནས་ཡོད་པར་མི་མཐོང་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་དང་། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་ཏེ། ད་ལྟར་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་བཅིངས་སོ། །ཕུང་པོ་མེད་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་འོངས་པའི་གནས་ཀྱང་ མེད།སོང་བའི་གནས་ཀྱང་མེད་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་ན་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་མ་སྐྱེས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ།

愚昧凡夫的想是顛倒非真實的支配,依賴因緣,僅僅是假立為”想蘊”而已。其中內外都沒有所謂的”想”。愚昧凡夫被非真實的想束縛,分別認知為貪慾,分別認知為嗔恨,分別認知為愚癡,分別認知為兒子和妻子。愚昧凡夫安住于想蘊中,執著非真實的道路,因想蘊而在輪迴中流轉,不能如實了知想蘊的非真實性。愚昧凡夫有我想、他想、男女想,被想蘊束縛而不得解脫,執著于”我是想蘊”和”想蘊是我所”。我們不應效仿愚昧凡夫。 菩薩摩訶薩們如此如實觀察想蘊時,于想蘊中不見想蘊,如同在蜃景的蘊中不見蜃景的蘊一樣。菩薩見想蘊如蜃景,於過去的想蘊不執著、不取、不著;于未來的想蘊不執著、不取、不著;不住于現在的想蘊,不分別自他,精進于滅除想蘊,了知想蘊之道不生。 不見想蘊有來處或去處,知其與顛倒相應,從往昔業因而生,被現在的緣所束縛。無蘊即是想蘊。分析觀察想蘊無來處也無去處時,了知想蘊本不生。

།འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དགག་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་དགག་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རྟོག་པའི་ཚེ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་བྲལ་ཏེ། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་ལ་མི་གནས་པ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ལ་གནས་པ་དང་། འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་མི་ཆགས པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་པ་དང་།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཀུན་འབྱུང་དང་། འགོག་པ་དང་། ཟད་པ་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ རྣམས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་པ་གཅད་པའི་ལམ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཅེས་བྱ་བའི་མདོ་བམ་པོ་གཉིས་པ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་ཅེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ བརྟགས་པ་ལས་བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པས་རྟོགས་སོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཚེ་ལུས་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ངག་གིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ཀུན་ལ་མི་གཙང་བ་དང་། མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དང་། བདག་མེད་པར་རྟོག་གོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚེ་འདི་སྙམ་དུ་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བའི་ཕུང་པོ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཕུང་པོ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་མི་འཕེལ་བ། མི་འབྲི་བ། མ་བསྡུས་པའོ། །ལུས་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ངག་གིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་བྱས་པ་མེད་དེ། མཁས་པ་དག་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ལ་མི་ཆགས། མི་ལེན་ཏོ།

不分別想蘊的滅除,是爲了滅除一切想的感受,安住于如實知見。菩薩如實觀察想蘊時,遠離想蘊,不住于想的道路,安住于如實知見想蘊,不執著想蘊而如實分析觀察一切想蘊,如實了知想蘊的生起、滅盡和窮盡。持世啊,如是菩薩摩訶薩們分析觀察想蘊,由於遠離對想蘊的執著,而精進于斷除對想蘊執著的道路。 持世經卷二 持世啊,菩薩摩訶薩如何分析觀察行蘊呢?持世啊,菩薩摩訶薩了知此行蘊從顛倒而生,僅僅是從非真實的遍計而假立存在。菩薩此時觀察身行、語行、意行皆為不凈、無常、苦、空、無我。如是觀察時,思維:“非蘊即是行蘊。苦蘊即是行蘊。緣起蘊即是行蘊。影像蘊即是行蘊。行蘊是不增不減、不聚集的。身行、語行、意行皆無作為。智者於此行蘊不執著、不取著。”

།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལུས ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་རྣམས་ལུས་ཀྱི་ནང་ན་མི་གནས།ལུས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་སོ། །ངག་གིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ནང་ན་ཡང་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ ཏེ།འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་སྐྱེས་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་བཟུང་བས་ན་ འདུ་བྱེད་རྣམས་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ།།ལུས་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ངག་གིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་ཀུན་ཀྱང་ཡང་དག་པར་འདུ་བྱ་བ་མ་ཡིན། ཅིའང་འདུ་བྱེད་པ་མེད་དེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་འདུ་བྱེད་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འདུ་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ བས་ན་འདུ་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བཏགས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཁས་པ་དེ་དག་གིས་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མ་ངེས་པས་ལུས་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ངག་གིས་འདུ་བྱེད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་དག་གནས་འདི་ནའམ། གནས་གཞན་ ནའམ།ནང་ངམ། ཕྱི་རོལ་ན་གནས་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱིས་འདུ་བྱེད་པ་ཡང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མེད། དམིགས་སུ་མེད། བརྗོད་དུ་མེད་ན། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དམིགས་སུ་ཡོད་པའམ་བརྗོད་དུ་ཡོད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ ཏེ།དེ་བས་ན་ཕུང་པོ་མེད་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་ནས་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་པ་ལ་ཆགས་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོས་བཅིངས་ཏེ་འཁོར་བ་ ན་འཁོར་བར་གྱུར་ཏོ།།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དབང་དུ་གྱུར་པས་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་སྐྱེད་དེ། དེ་ལ་འཛིན་ཅིང་ཆགས་པས་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་ཆོས་སུ་འདུ་ཤེས། ཕུང་པོ་མེད་པ་ལ་ཕུང་པོར་ཤེས་སོ།

這是為什麼呢?因為身行不住于身內,不住于身外,不住于兩者之間。語行和意行也同樣不住于內,不住于外,不住于兩者之間。行蘊中無行蘊的相。為什麼呢?因為這行蘊是由眾多因緣、顛倒、非真實和往昔業果成熟而生,被因緣所執持,所以諸行成為所作。身行、語行、意行都不是真實的所作,無任何所作,是從非真實而起的行作,是顛倒的行作,因此對非行假立為”行蘊”。 為什麼呢?因為那些智者對行的相不確定,所以不確定身行、語行、意行住於此處或他處,內或外。身、語、意行也無確定的行相,不可得,不可說,更何況行蘊可得或可說呢?因此無蘊即是行蘊。 愚昧凡夫生起顛倒想,執著于身、語、意行,分別行蘊,被行蘊束縛而在輪迴中流轉。愚昧凡夫被顛倒所支配,生起身、語、意行,執著於此,將非法視為法,將無蘊視為蘊。

།ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འདུ་བྱེད་ལ་ ཆགས་པས་དེས་རྣམ་པར་བཅིངས་ཏེ་ལམ་རྒྱུད་ལྔར་འཁོར་ཞིང་རྟག་ཏུ་ལུས་དང་།ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་དེ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་རྟོགས། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་མ་རྟོགས་པས་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་འདུ་བྱེད་ རྣམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་ཏོ།།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འདི་ལ་ དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བརྟགས་ན་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་དེ་རབ་ཏུ་མཐུ་ཆུང་བ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་ལས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བརྗོད་ཅིང་བཏགས་ཏེ་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་མེད་པར་རྟོགས་སོ།།ཕུང་པོ་མེད་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །ཐོག་ མ་ནས་མ་སྐྱེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའོ།།རང་བཞིན་མེད་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་སྔ་མའི་མཐའ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད། ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད། བར་གྱི་མཐའ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་དེ་མི་གནས་པས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་ སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དམིགས་སུ་མེད་པ་དང་། སྲ་བའི་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། སྤུའི་ཉག་མ་ཙམ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་སོ། ། དེ་ལྟར་བསམས་ནས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅིངས་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོས་རྣམ་པར་བཅིངས་པ་དང་། ཆགས་པས་རྣམ་པར་བཅིངས་ཏེ། ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་འདུ་བྱེད་པ་བསྐྱེད་དོ། །བདག་འདུ་བྱེད་པ་དང་། བདག་གི་བར་འདུ་བྱེད་པ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ལས་བསྐྱེད་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོས་རྣམ་པར་བཅིངས་ནས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཉིད་མ་རིག་པ་གཏི་མུག་ཡིན་པར་མི་ཤེས་ཏེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་རྟོག་གོ། །དེ་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དབང་དུ་གྱུར་པས་དེ་ལ་ཆགས་ཤིང འཛིན་ཏོ།

執著于顛倒的行作,被其束縛而在五道中輪迴,常隨身、語、意行而行,不能如實了知。由於不如實了知行蘊,從身、語、意門生起諸行。愚昧凡夫由於執著顛倒,執著非真實法,執著非真實,故稱為行蘊。 持世啊,諸菩薩如是如實觀察時,了知諸行無實體,極其微弱,僅由眾多因緣和合而假名為”行蘊”,了知其中實無行蘊。無蘊即是行蘊。本來不生即是行蘊。無自性即是行蘊。諸行的前際不可得,后際不可得,中際也不可得,不住故諸行是剎那生滅之法。 持世啊,諸菩薩如是如實了知行蘊為空、不可得、無堅實性,乃至毫毛許也不可得。如是思維后,愚昧凡夫被無實質的法所束縛,被行蘊所束縛,被執著所束縛,從身、語、意門生起行作。生起我的行作和我所的行作。由造作如是業而被行蘊束縛,不知行蘊即是無明愚癡,而對行蘊起正確分別。如是被顛倒所支配而執著、執取於此。

།གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་ཤིང་འཛིན་པས་བར་བར་ནི་བདེ་བར་འདུ་བྱེད། བར་བར་ནི་སྡུག་བསྔལ་བར་འདུ་བྱེད། བར་བར་ནི་བདེ་བའང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་པར་འདུ་བྱེད་དོ། །གང་ཟག་དེས་བདེ་བ་ལ་འདུ་བྱེད་པས་ བདེ་བའི་ལུས་ཐོབ་བོ།།སྡུག་བསྔལ་ལ་འདུ་བྱེད་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ལུས་ཐོབ་བོ། །བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ལ་འདུ་བྱེད་པས་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ལུས་ཐོབ་བོ། །གང་ཟག་དེས་བདེ་བའི་ལུས་ཐོབ་པས་དེ་ལ་འདོད་པ་བསྐྱེད་ དོ།།སྡུག་བསྔལ་གྱི་ལུས་ཐོབ་པས་ཞེ་སྡང་བསྐྱེད་དོ། །བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ལུས་ཐོབ་པས་གཏི་མུག་བསྐྱེད་དོ། །གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟར་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གི་དབང་དུ་གྱུར་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཉེས་པའི་སྐྱོན་མ་མཐོང་ནས། ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་མ་དག་གོ། །གང་ཟག་དེ་དེ་ལྟར་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་མ་དག་པས་རྣམ་པར་མ་དག་པའི་ལམ་དུ་ལྟུང་བར་གྱུར་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། བྱོལ་སོང་དང་། སོ། ། ཇི་སྟེ་སྐད་ཅིག་ཙམ་དེ་ལས་ཐར་ཏེ། ལྷ་དང་མིར་སྐྱེས་ན་ཡང་། ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ལ་ཤིན་ཏུ་ཆགས་ཏེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རབ་ཏུ་ཆགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་སོ། ། བདག་ཅག་ཀྱང་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་མི་བྱའི། བདག་ཅག་གིས་ལུས་དང་། ངག་དང་། ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་དག་པར་སྦྱངས་ཏེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཉེས་པའི་སྐྱོན་ཤིན་ཏུ་བརྟགས་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལས འབྱུང་བའི་ལམ་བཙལ་བར་བྱའོ།།གང་དེ་ལྟར་རྟོག་པ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་ཡང་དག་པར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་མི་རྟག་པ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། འདུ་བྱེད་ ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་།འདུ་བྱེད་ཀྱི་འགོག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་འགོག་པའི་ལམ་ལ་མི་འཛིན། མི་ཆགས། མི་ཞེན་ཏོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་ཡང་མི་ཆགས་མི་ཞེན་ཏོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་མི་ཆགས་སོ།

那個人如是執著行蘊,有時造作樂,有時造作苦,有時造作非苦非樂。那個人由造作樂而得樂身,由造作苦而得苦身,由造作非苦非樂而得非苦非樂身。那個人得樂身而生貪慾,得苦身而生嗔恚,得非苦非樂身而生愚癡。那個人如是被貪、嗔、癡所支配,不見行的過患,身、語、意行不清凈。那個人由於身、語、意行不清凈而墮入不清凈道,即墮入地獄、畜生、餓鬼。即使暫時脫離而生為天、人,也極其執著身、語、意行,極其執著行蘊。 諸菩薩摩訶薩如是如實了知。我等不應隨學愚昧凡夫,應當清凈修習身、語、意行,不執著行蘊。應當詳細觀察行蘊的過患,尋求出離行蘊之道。如是觀察即是如實觀察行蘊,即是如實觀察行蘊無常。此時如實不執、不著、不染于諸行、行之生起、行之滅盡、行滅之道。不執著諸行,不執著行蘊。

།དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་མ་དང་བྲལ་ཏེ་འདུ་ བྱེད་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ལམ་མེད་པར་རྟོགས་ཏེ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱོ་ཞིང་སྐྲག་པ་དང་འབྱུང་བའི་སེམས་སྐྱེའོ།།རྣམ་པར་དག་པའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་འབའ་ཞིག་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དོ། །འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་མ་ རྣམ་པར་བཤིག་པ་དང་།འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་མཚན་མ་ལས་རིང་དུ་གྱུར་པས། གང་ཟག་དེས་ཇི་ཙམ་དུ་ལུས་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཟག་དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་ལས་རྣམ་པར་དག་།ངག་གི་ལས་རྣམ་པར་དག་།ཡིད་ཀྱི་ལས་རྣམ་ པར་དག་པའོ།།ལུས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་དག་།ངག་གི་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་དག་།ཡིད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་རྣམ་པར་དག་པའོ། །གང་ཟག་དེ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་བྲལ་བ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་མཚན་མ་དང་བྲལ་བ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོའི་མཚན་མ་རྣམ་པར་འཇིག་པའོ། ། དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོག་པའི་ཚེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམས་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས། གང་དུའང་མི་འགྲོ་བར་རྟོགས་ཏེ། འདུ་བྱེད་རྣམས་ངེས་པར་སྐྱེ་བའི་མཚན་མའམ། ངེས་པར་འགོག་པའི་མཚན་མར་མི་དམིགས་སོ། །དེས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་སྐྱེ་བ་དང་འགོག པའི་མཚན་མ་མེད་པར་རྟོགས་ཏེ།འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པའི་མཚན་མ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཟག་དེ་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པའི་མཚན་མ་མེད་པར་རྟོགས་ནས་སྐྱོ་ཞིང་སྤོང་བའི་སེམས་སྐྱེས་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་ ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པའི་མཚན་མ་རྟོགས་ཤིང་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ།།འདུ་བྱེད་རྣམས་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རིག་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་མི་རྟོགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ ལྟ་སྟེ།ཆུ་ཤིང་ལ་སྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མི་རྙེད། མི་སྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མི་རྙེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མི་རྙེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ་སྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མི་རྙེད་ལ་མི་སྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མི་རྙེད་དོ།

如是觀察時,遠離行的相,了知行亦無行蘊之道,了知一切行為空,對一切行生厭離、恐懼、出離心。唯造作清凈的身語意行。由破除行相,遠離行蘊相,那個人無論得何身都將清凈。為何如此?因為那個人身業清凈,語業清凈,意業清凈。身行清凈,語行清凈,意行清凈。那個人遠離行蘊,遠離行蘊相,破除諸法實相。 如是如實觀察時,了知行蘊不從何處來,不往何處去。不見行必定生起之相或必定滅盡之相。他了知諸行無生滅相,一切行非生滅相。那個人了知一切行無生滅相后,生起厭離捨棄之心,如實了知通達諸行生起滅盡之相。雖然了知諸行無生相,但不執著行相。為何如此?持世啊,因為行蘊無確定相。 譬如在芭蕉樹上既找不到堅實相,也找不到不

།འཇིག་ རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལའང་འཇུག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་ པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་པ་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་རྟོག་།ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཕུང་པོ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་རྟོག་།ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་ པའི་ཕུང་པོར་རྟོག་གོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་བཅིངས་པས་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱིས་ཡོད་པར་གྱུར་ཏེ། ད་ལྟར་གྱི་རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་པས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལ་རག་ལུས་པའི་ ཕྱིར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་སྐྱེས་སོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་འཁྲུལ་པ་ལས་བླ་ཐབས་སུ་ཡོད་པར་གྱུར་ཏེ་ཤེས་པ་ཡོད་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དངོས་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་ལས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། བསམས་པ་སེམས་པའི་ཕྱིར། རྐྱེན་མང་པོ་ལས་མཚན་མ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་སེམས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས པའི་གཟུགས་བྱུང་སྟེ་སེམས་ཀྱི་ལས་སྟོན་པའི་ཕྱིར།བསམ་པ་སྡུག་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ བསྡུས་ཏེ་མཚན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས།འདུ་བྱེད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས། རང་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་སྟེ། མ་སྐྱེས་པ། མ་བྱུང་བ། མ་བྱས་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་ རྐྱེན་གྱིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ།

持世啊,如是菩薩摩訶薩們觀察行蘊時,也觀察趣入作意的分別,這稱為觀察。持世啊,菩薩摩訶薩們如何如實觀察分別識蘊呢?菩薩摩訶薩們觀察非蘊為識蘊,觀察顛倒蘊為識蘊,觀察非真實蘊為識蘊。為何如此?持世啊,識蘊生於顛倒,由非真實緣所束縛,由往昔業而存在,依賴現在緣,依賴眾多因緣,故非真實,從無有的分別中生起識。因識別而稱為識,從迷亂分別心中假立,因有了知而稱為識。 因了知種種事物,因生起心的業,因思維所思,因從眾多緣生起相,因生起種種心,故稱為識蘊。從了知生起識的形相,因顯示心的業,因思維可愛,故稱為識蘊。此中稱為心、意、識,一切皆由意業分別所攝,以相了知,以行了知,以自性了知,故稱為識蘊。如是,非蘊即是識蘊,未生、未起、未作。由顛倒緣非真實了知,故稱為識蘊。

།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་ཏེ། རང་བཞིན་དང་དང་རྒྱུན་ལས་སྐྱེས་པ་མེད་དེ་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པའི་ངེས་པ་དམིགས་སུ་མེད་ལ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པ་དང་མཚན་ཉིད་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད པའི་ཕྱིར།རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར། སྲ་བའི་རང་བཞིན་མི་རྙེད་པའི་ཕྱིར་ན་མཁས་པ་དག་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོག་སྟེ། ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་འདུ་ཤེས་ཏེ་ལོག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་།ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོག་པའི་བློས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་ནན་ཏན་གྱིས་བརྟགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་ཆགས། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བྱ་ བ་ལ་གནས།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་བསམ་པའི་སེམས་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་བསྐྱེད་དོ། །གང་ཟག་དེ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ནང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས། ཕྱིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས། ཕྱི་ནང་གི་རྣམ་ པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས།རིང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས། ཉེ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མཚན་མར་རྣམ་པར་བརྟགས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་བསྐྱེད་དོ། །གང་ཟག་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་ པར་ཤེས་པ་ཞེས་སུ་བཏགས་ཏེ།འདི་ནི་སེམས་སོ། །འདི་ནི་ཡིད་དོ། །འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ་ཞེས་ནན་ཏན་གྱིས་བཏགས་ཏེ། དེ་ལྟར་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བར་ཤེས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་རྣམ་པར་ཤེས་ པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོས་རྣམ་པར་བཅིངས་སོ།།སེམས་དང་། ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པ་ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་སྐྱེས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་གཅིག་ པའི་ཕྱིར།ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་སེམས་དེ་དང་། ཡིད་དེ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཐོབ་ཅིང་ཆགས་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།

為何如此?識蘊從眾多因緣而生,非從自性和相續而生,剎那剎那生滅,不生識蘊之相。為何如此?因為不可得識生之定性,也不可得生之相。因不可得定性和相,因無自性,因無自相,因不可得堅實自性,故智者如實觀察,了知非蘊為識蘊。 愚昧凡夫將非識蘊認為識蘊,以顛倒分別、非真實之心執著,勤勉觀察為識蘊后,貪著識蘊,住于識的作用,依止識的行相,為顯示思維的心行而生起識蘊。那個人以種種分別貪著內識、外識、內外識、遠識、近識,以識分別相而生起識蘊。 那個人以分別想假立心、意、識,勤勉假立”此是心”,“此是意”,“此是識”,如是了知心的種種相生起。愚昧凡夫貪著識蘊,為識蘊所束縛。從心、意、識和合而生種種識蘊。因為是非真實分別之事物,因為是一相,因為是一定相,故獲得那心、那意、那識,獲得貪著分別的善巧。

།གང་ཟག་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་རྟེན་ཅིང་གནས་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས་པས་འདས་པའི་ རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡོད་པར་ཆགས་ཤིང་འཛིན་ཏོ།།མ་འོངས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་ཡོད་པར་འཛིན་ཅིང་ཆགས་སོ། །ད་ལྟར་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་ཡོད་པར་འཛིན་ཅིང་ཆགས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་ དང་།ཚོར་བ་དང་། ཤེས་པའི་ཆོས་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་ཆགས་ཏེ་ཡོད་པར་འཛིན་ཏོ། །གང་ཟག་དེ་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཤེས་པའི་ཆོས་ལ་ཆགས་ཤིང་འཛིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་ཤེས་པ་ལ་གཙོ་བོར་ འཛིན་ཏོ།།སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུས་པའི་དབང་དུ་གྱུར་པས་འཁོར་བར་འཁོར་བ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་འདི་ནས་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ཏུ། འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ནས་འདི་དག་ཏུའོ། །དེ་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་ ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་མི་ཤེས་སོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་རྒྱུ་ལས་ཐོས་པ་དང་། མཐོང་བ་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཤེས་པའི་ཆོས་རྣམས་བྱུང་སྟེ་དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ མེད་དོ།།དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མི་རྟོགས་པས་ན། བར་བར་ནི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་། བར་བར་ནི་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་། བར་བར་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་སྟེ། གང་ཟག་དེ་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་ ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་གནས་མི་ཤེས།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ ཡིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་བྱུང་བར་རྟོགས་སོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཤེས་པའི་ཆོས་རྣམས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་སོ། །ཆོས་མེད་པ་ལས་ཆོས་སུ་འདུ་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་ཆགས་པར་གྱུར་ཏོ། ། བདག་ཅག་གིས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྗེས་སུ་བསླབ་པར་མི་བྱའི། བདག་ཅག་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འབྱེད་པ་ལ་བརྟགས་པ་དང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ལ་ཡང་བརྟག་པར་བྱའོ།

那個人依賴並安住于識蘊,由於對識的執著,對過去的識蘊執著並執取為實有。對未來的識蘊也執取並執著為實有。對現在的識蘊也執取並執著為實有。凡夫對所見、所聞、所感、所知的法執著為識蘊,執取為實有。那個人對所見、所聞、所感、所知的法執著並執取,由於被識蘊束縛,主要執取于意識。由於受制於心、意、識的聚合,在輪迴中流轉,即從此世到他世,從他世到此世。他們也由於被識蘊束縛,不能如實了知識蘊。識蘊不是真實的,而是從顛倒因緣所生的所聞、所見、所感、所知諸法,其中沒有真實的識。由於不能如實了知,所以有時生起善的識,有時生起不善的識,有時生起善不善的識。那個人雖然經常隨順識,卻不知識生起的處所,不知識的如實相。持世菩薩摩訶薩們如實了知此,了知識蘊是從不真實的識而生。即了知所見、所聞、所感、所知諸法是從眾多因緣而生。由於對無法之處執著為有法,而執著于識蘊。我們不應隨學凡夫,我們應當觀察如實分別識,並如實觀察那識蘊。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡང དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོག་པའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་ཤེས་ཏེ།ཐོག་མ་ནས་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ། །ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱི་ཕུང་པོ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའོ། །སྒྱུ་ མའི་ཕུང་པོ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་སྟེ།དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྒྱུ་མའི་མི་བྱས་ན་མི་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་ནང་ནའང་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་ཡང་མི་གནས་པ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་མང་པོ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་སྐྱེས་ཏེ་ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་མེད་དོ།།འཁྲུལ་འཁོར་གྱི་མི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་ལས་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་མི་རྟག་པ་དང་།སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། མི་གཙང་བ་དང་། བདག་མེད་པར་ཤེས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་ཤེས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་རྟོགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེའི་ཚེ་འདི་འདི་ སྙམ་དུ་འཇིག་རྟེན་འདི་དག་ནི་ཤིན་ཏུ་མྱོས་ཤིང་གཏི་མུག་གིས་ལྡོངས་སོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་འཇིག་རྟེན་འབྱུང་སྟེ། སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འདུས་པས་ན་ཁམས་གསུམ་འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་མོ། །དེ་ལྟར་ སེམས་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་མེད།ཕྱོགས་མེད། ཆོས་ཀྱི་ནང་ན་མི་གནས། ཆོས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པས་རྣམ་པར་བཅིངས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་བདག་དང་། བདག་གི་བར་ འཛིན་ཅིང་ཆགས་སོ།།གང་ཟག་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ནང་ན་གནས་པར་འཛིན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཕྱི་རོལ་ན་གནས་པར་འཛིན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ཕྱི་ནང་གཉི་ག་ན་གནས་པར་འཛིན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དེ་བདག་དང་གཞན་ལ་གནས་པར་འཛིན་ ཏོ།།གང་ཟག་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་གཙོ་བོར་འཛིན་ཏོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་རོ་ལ་ཆགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བརྗོད་དོ།

菩薩們如實觀察時,了知識蘊是不真實的顛倒,了知其從最初就具有生起的特徵。非蘊即是識蘊。影像的蘊即是識蘊。幻術的蘊即是識蘊,譬如幻術師創造幻化的人,那個人的識既不住于內,也不住于外,也不住于兩者之間,識的自性也是如此,從眾多不真實的緣和分別而生,沒有真實的實體。識也如機關人一樣,從眾多顛倒和不真實的因緣聚合而有。如此觀察時,了知識是無常的、苦的、不凈的、無我的。了知識的特徵如幻術,通達識的自性如幻術。菩薩此時如是思維:“這些世間極其迷醉且為無明所矇蔽。即從分別的識而生世間,由於心、意、識的聚合,此三界唯是識而已。“如是心、意、識無色、無方,不住於法內,不住於法外。凡夫由於具有不真實而被束縛,故執著並執取識蘊為我和我所。那個人執取識蘊住于內,執取識蘊住于外,執取識蘊住于內外兩者,執取那識蘊住于自他。那個人主要執取于識蘊。由於被識束縛,貪著識蘊的味,也宣說識蘊的特徵。

།འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་ པའི་རྗེས་སུ་རོ་ལ་ཆགས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་ཤིང་འཛིན་ཏོ།།གང་ཟག་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་བཅིངས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དེ་དང་འབྲེལ་པས་སེམས་དང་ཡིད་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དབང་དུ་གྱུར་ཏེ་སེམས་དང་ཡིད་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ དང་རྐྱེན་གྱི་མཐུས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོར་སྐྱེ་སྟེ།གལ་ཏེ་བསམ་པ་ཐ་མ་བསྐྱེད་ན་ལུས་ཐ་མ་ཐོབ་པར་འགྱུར། བསམ་པ་མཆོག་བསྐྱེད་ན་ལུས་མཆོག་ཐོབ་བོ། །བསམ་པ་འབྲིང་དུ་བསྐྱེད་ན་ལུས་འབྲིང་པོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་ཟག་དེ་སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ ཤེས་པ་དེའི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པའི་མཐུས་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་རྟེན་ཅིང་གནས་པ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་པས་སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། ཡིད་སློང་བ་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལས་རྣམ་པར་མ་ གྲོལ་ཏོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ལ་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་རྟོགས་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པས་འདས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་མི་ཆགས་མི་འཛིན་ ཏོ།།ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་ཤེས་སོ། །མ་འོངས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ཡང་མི་ཆགས་མི་འཛིན་ཏོ། །ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་ཤེས་སོ། །ད་ལྟར་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་མི་གནས་ཏེ། ཡང་དག་པ་ ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་སོ།།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་སོ། །གང་དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུའང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ ཕུང་པོ་དེ་ལ་རྟོག་པ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཤེས་སོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཀུན་འབྱུང་བ་ཤེས་སོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་ པའི་འགོག་པ་ཤེས་སོ།།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འགོག་པའི་ལམ་ཤེས་སོ།

即由於貪著心、意、識的味而執著並執取識蘊。那個人被識束縛,由於與那識蘊相關聯,心和意也受制於識,心和意也由識的因緣力而生為凡夫。如果生起下等意樂,則獲得下等身體;如果生起殊勝意樂,則獲得殊勝身體;如果生起中等意樂,則獲得中等身體。那個人由於隨順心、意、識的力量,而依止並安住于諸處而生。由於執著識蘊,不能從生、老、病、死、憂愁、悲嘆、痛苦中解脫。菩薩如是如實了知識蘊,由於如實了知識蘊無常的特徵,故不執著不執取過去的識蘊。了知非蘊即是識蘊。也不執著不執取未來的識蘊。了知非蘊為識蘊。也不安住于現在的識,如實了知識蘊無常的特徵。如實了知識蘊生滅的特徵。如是作意並如實觀察那識蘊,稱為入如實道。即如實了知識。如實了知識的生起。如實了知識的滅。如實了知識滅的道路。

།གང་ཟག་དེ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་འཇོག་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ལ་མཁས་པར་གྱུར་ཏོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས པའི་ཕུང་པོ་མི་སྐྱེད།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་མི་འགོག་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དེ་ཐོག་མ་ནས་མ་སྐྱེས་པར་རྟོགས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོགས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད། མཚན་མ་མེད། གྲུབ་པ་མེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པས་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འདུས་སོ། ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བའི་ཆོས་ལ་དེ་ལྟར རྟོག་པ་ན་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོར་རྟོགས་སོ།།མོས་པས་རྗེས་སུ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་བརྟགས་ནས་ཇི་ཙམ་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བརྟགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་ པོའི་དབེན་པ་ཤེས་ནས་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་།ཤེས་པར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅོམ་མོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་རྟོགས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། མ་བྱས་པ་ དང་།མ་བྱུང་བ་དང་། མི་གཟུང་བ་དང་། མི་འཛིན་པར་ཤེས་ན་དེ་དག་ཀྱང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་ཏེ། རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་ལས་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ།

那個人如實了知識蘊的生起和滅盡的特徵后,善巧于安立識蘊,善巧于斷除一切相。了知識蘊的生起和滅盡的特徵,通達識蘊的生起和滅盡的特徵。菩薩此時不生起識蘊,不滅除識蘊,通達那識蘊從最初就未生。如是通達時,不觀察識為滅盡的特徵,了知識蘊為未生的特徵。為什麼呢?持世,識蘊無生,無相,無成。識蘊生起的特徵由於不真實而歸入未生的特徵。持世,識蘊無生起和成就的特徵。識蘊的特徵從眾多因緣而生。持世,菩薩摩訶薩如是觀察緣起法時,通達非蘊即是識蘊。以勝解分別觀察后,如實了知並通達所有分別為識的一切。菩薩了知識蘊的空性后,摧毀一切所緣和所知。持世,菩薩摩訶薩如是通達識蘊,了知識蘊無生、無作、無起、不可取、不可執,然而這些也從眾多緣而生,從眾多緣聚合而有。

།མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་ཡོད་པར་གྱུར་ཏེ་ཐོག་མའི་མཐའ་ནས་ སྟོང་ངོ་།།དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་རྟོག་པའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་ལ་མ་བྱས་པ་དང་མ་བྱུང་བར་ཤེས་ཏེ། གཙོ་བོར་མི་འཛིན་མི་ཆགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་འཇུག་པ་ལ་རྟོག་གོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དེ་ལྟར་ཐབས་མཁས་པས་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་འཇུག་པ་དང་། དེ་ལྟར་ཐབས་མཁས་པས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་རྟོག་པ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་ལ་འཇུག་པ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་པོར་མཚན་མར་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཕུང་པོ་ལྔའི་ཐབས་ཤེས་སོ། །ཐབས་དེས་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མི་ཆགས། མི་འཛིན། མི་ཞེན། འཆིང་བར མི་འགྱུར་རོ།།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཤེས། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་སོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གཟུགས་ལ་ཆགས་པ་འབྱུང་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སེལ་ཅིང་གཅོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་།འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཤེས་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཤེས་སོ། །གལ་ཏེ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས་པ་འབྱུང་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སེལ་ཅིང་གཅོད་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་འདོད་ཅིང་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པས་ངེས་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་ཐབས་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ། །དེ་ལྟར རྟོག་པའི་ཚེ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་མ་ཕྲ་མོ་ལ་ཡང་མཁས་པར་འགྱུར་རོ།

由見、聞、覺、識法的緣而有,從最初即空。如是觀察識蘊時,了知識蘊無作無生,不執為主要,不執著。持世,諸菩薩摩訶薩如是如實觀察識蘊的分別和趣入。菩薩以如是善巧方便趣入五蘊,以如是善巧方便如實觀察五取蘊,稱為極善巧於五蘊的生起、滅盡和趣入道。由斷除執取蘊相而如實了知五蘊的方便。以此方便,不執著、不執取、不貪著、不束縛於五取蘊。如實了知色,如實了知色無常的特徵。如是菩薩若生起對色的執著,立即除遣並斷除。同樣,如實了知受、想、行、識,如實了知受、想、行、識無常的特徵。若生起對受、想、行、識的執著,立即除遣並斷除。菩薩斷除對五取蘊的貪愛執著后,隨順趣入了知五蘊的確定方便。如是觀察時,成為善巧於五取蘊生滅的細微相。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་མ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་ པ་ལ་རྟོག་ཅེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སེམས་ཅན་ཐོག་མ་མངལ་དུ་ཞུགས་ནས་ནུར་ནུར་པོར་གྱུར་པ་ན་ལྔ་ཕུང་སྔ་མ་འགགས་ནས་ཕུང་པོ་ལྔ་གཞན་ཞིག་སྐྱེས་ཏེ། དེ་ནས་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་ འགགས་མོད་ཀྱི།ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆད་པའམ་འགགས་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཤེས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནུར་ནུར་པོ་ལ་རྟེན་ཅིང་གནས་མོད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མི་གནས་པ་དང་། མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ། །དེ་ལྟར་ཐོག་མ་མངལ་དུ་ཞུགས་པའི་སྐད་ཅིག་ མའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པ་དང་།ནུར་ནུར་པོ་ནས་མངོན་པར་འབྱུང་བའི་བར་དང་། སྐྱེས་ནས་འཆི་བའི་བར་དུ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་འདི་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་ཅིང་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་ གིས་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ ལྔ་སྔ་མ་འགགས་ནས་དངོས་པོ་ཅི་འང་མེད་པར་མངལ་དུ་འགྲོ་སྟེ།ཐོག་མ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འབྱོར་བ་དེའི་ཚེ་ན་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པ་ཡོད་དོ། །ནུར་ནུར་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སུ་མི་ཞེས་བཏགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྟེན་མེད་ན་གནས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་རྟེན་ཅེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཡང་གཞུང་དེ་བཞིན ཤེས་པར་བྱའོ།

持世,如何菩薩摩訶薩們觀察分別五取蘊生滅的極細微相呢?菩薩摩訶薩們觀察眾生最初入胎成為羯羅藍時,前五蘊滅盡后另外五蘊生起,由此通達五蘊生滅的特徵。了知雖前識已滅,五蘊並非斷滅或滅盡的特徵。了知識雖依止並安住于羯羅藍,但不住於五蘊,且是無常的。如是了知從最初入胎剎那的五取蘊生滅,從羯羅藍到出生之間,從出生到死亡之間,五取蘊剎那剎那生滅的特徵。五取蘊是剎那剎那生滅的,如是稱為通達分別五取蘊生滅的極細微相。持世,五取蘊生滅的極細微相是這樣的:前五取蘊滅盡后無任何事物入胎,最初識結生時五蘊有生滅。依止羯羅藍而假立五取蘊為”我”。為什麼呢?持世,識若無依止則不能安住,五取蘊稱為識的依止。持世,無色界五取蘊生滅的極細微相也應如是了知。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོའི་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་ཤེས་པར་མི་ནུས་ན་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཤེས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉག་གཅིག་གིས་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་ པོ་ལྔ་ཐོག་མ་མངལ་དུ་འཇུག་པའི་བར་གྱི་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོ་དང་།གཟུགས་མེད་པའི་ལྷའི་ཕུང་པོ་སྐད་ཅིག་ཐང་ཅིག་གིས་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པ་ལེགས་པར་མཁྱེན་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། མཁྱེན་པའི་ཤེས་རབ་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་ཞུགས་པ་དེས་ཀྱང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཐོག་མ་མངལ་དུ་འཇུག་པ་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ལྷ་དག་ ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མཁྱེན་པ་དང་འདྲ་བར་རྫོགས་པར་མི་ཤེས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་ལྟོས་པའི་ཤེས་རབ་མི་མངའ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་ཡེ་ཤེས་དང་། ཤེས་རབ་དང་ཐབས་མཁས་པ་བརྙེས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་སོ།།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ནི་མི་ཆུད་པ་མེད་དེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པའི་ཤེས་རབ་བརྙེས་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབང་དུ་གྱུར་པའི་མཐུ་ཡང་བརྙེས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བསྐལ་པ་ཚད་མེད། དཔག་ཏུ་མེད། གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་ཀྱི་བར་དུ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་ཆོས་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་རྟོག་པའི་ཐབས་ཀྱང་མེད་ན། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པའི མཚན་ཉིད་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་མོ་ལ་རྟོག་ནུས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡང་མི་ཤེས། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་བདེན་པ་ཡང་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའང་མི་ཤེས། ཉེ་བར་ ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡང་མི་ཤེས་སོ།

持世,五取蘊生滅的極細微相,連辟支佛的智慧也不能了知,更何況聲聞的智慧。唯有佛世尊才能善知五取蘊從最初入胎到生滅的極細微相,以及無色界天的蘊剎那剎那生滅。這是因為佛的智慧超越一切世間智慧。即使獲得無生法忍、趣入佛智境界的菩薩摩訶薩,也不能如佛那樣完全了知五取蘊從最初入胎及無色界天的極細微相。持世,佛世尊不依賴他人的智慧,由自性獲得智慧、般若和方便善巧,現證無上正等正覺。佛世尊的智慧無所不知,以無礙智獲得一切法的決定智慧,也獲得掌控一切法的力量。為什麼呢?因為無量無數百千劫中修習甚深法的緣故。持世,凡夫連觀察五取蘊的方法都沒有,更何況能觀察五取蘊生滅的極細微相。為什麼呢?因為凡夫不知五取蘊,也不知五取蘊的真理。凡夫不知取,也不知五取蘊。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་ཇི་ལྟར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་བདག་ཏུ་ཉེ་བར་ལེན། སེམས་ཅན་དུ་ཉེ་བར་ལེན། ལྟ་བར་ཉེ་བར་ལེན། ཚུལ་ཁྲིམས་སུ་ཉེ་བར་ལེན། ཕུང་པོ་ལྔ་ཉེ་བར་ལེན། ཁམས་བརྒྱད་ཉེ་བར་ ལེན།རྒྱུ་རྐྱེན་བཅུ་གཉིས་ཉེ་བར་ལེན་པས་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ཙམ་དུ་ཆོས་སུ་གདགས་པ་ཕྱིའམ་ནང་གི་འདོད་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་། སྲིད་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་། མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན། བདག་དང་བདག་གི་བར་ཉེ་བར་ ལེན་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་འདི་ལ་མི་ཤེས་མི་མཐོང་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་ཆོས་སུ་ཉེ་བར་ལེན་ཏོ། །གང་ཟག་དེ་ཉེ་བར་ལེན་པས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ཉེ་བར་ ལེན།འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མིང་དང་གཟུགས་ཉེ་བར་ལེན། མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་སྦོམ་པོ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཆགས་ཤིང་ཞེན་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གཟུགས་ལེན། གཟུགས་དང་འབྱོར། གཟུགས་ཀྱིས་བཅིངས་སོ། །གཞན་ཡང་གཟུགས་མེད་པའི་ཕུང་པོ་བཞི་ཉེ་བར་ལེན་ཏེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པར་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་མིང་དུ་བཏགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་མེད་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཤེས་པ་མེད་མཐོང བ་མེད་པས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོག་མི་ནུས་སོ།།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་གཤེགས་ནས་སེམས་ཅན་གཟུགས་ལ་རྟེན་ཅིང་གནས་པ་གཞིག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་རྟེན་ཅིང་ གནས་པ་གཞིག་པ་དང་།བསྡུ་བའི་མཚན་ཉིད་གཅིག་གཞིག་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་ཏོ། །ཁྱེད་རྣམས་ཀྱིས་རྟེན་ཅིང་གནས་པ་ནི་གཟུགས་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་དེ་ནི་ཆེན་པོ་བཞི་འདུས་པ་སྟེ། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་ བྱེད་དང་།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མིང་ཙམ་སྟེ། མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་བཤད་དོ། །ཁྱོད་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་མི་བརྟན་པའི་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་འདི་ལ་མི་གནས་མི་ཆགས་པར་བྱའོ།

持世,何謂取?取即執取為我,執取為眾生,執取為見,執取為戒,執取五蘊,執取八界,執取十二因緣,故稱為取。凡是可假立為法的,無論內外,皆執取為欲、有、見聞覺知,執取為我我所。持世,凡夫不知不見這非真實的取,以顛倒因緣執取為法。彼人為取所縛,由無明緣執取行,由行緣執取識,由識緣執取名色。眾生貪著執取名色的粗相。即執取色,與色結合,為色所縛。又執取無色四蘊,分別施設為受、想、行、識。持世,若無佛,眾生無知無見,不能如實觀察五取蘊。佛世尊降臨世間,為破除眾生依止安住於色、受、想、行、識,為破除總相,故如是分別宣說。你們所依止安住的是色,此色由四大和合,受想行識僅是名而已。為成立名色之相而說五取蘊。你們凡夫不應住著執取這無常無實的五取蘊。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པས་ཅིའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་བཤད་ཅེ་ན།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་ཏེ། མ་རིག་པའི་དྲ་བས་གླགས་པས་འཁོར་བ་ན་འཁོར་བར་གྱུར་ཏོ། །ཅིས་འཁོར་ཞེ་ན། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་མཚན་མ་ལ་ཆགས་ ཤིང་འཛིན་པས་སོ།།འདི་སྙམ་དུ་བདག་འདི་ལ་གནས་པས་བདེ་བར་གྱུར་ཏོ་སྙམ་སེམས་ཏེ། གང་ཟག་དེ་བདེ་བའི་མཚན་མར་བཟུང་བས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་ཤིང་གནས་སོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་མ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ མཚན་མར་བཟུང་ཞིང་ཆགས་པས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས་སོ།།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་བརྟེན་པའི་གནས་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་སྐྱེས་ནས་ལྡོངས་ཏེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ཅི་ཡིན་པ་མི་ཤེས། ཕུང་པོ་ ལྔ་གང་ནས་འོངས་པའང་མི་ཤེས་སོ།།ཕུང་པོ་ལྔའི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་མི་ཤེས་པས་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་ཤིང་འཛིན་ཏེ་དེ་བས་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ལེན་པའང་མེད་ལ་ལེན་པར་བྱ་བ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་དེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཆགས་ཤིང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ ཀུན་ཏུ་རྟོག་པས་བཅིངས་ཏེ།མ་རིག་པ་དང་། གཏི་མུག་གིས་རྨོངས་པས་བདག་ལེན། བདག་གི་བར་ལེན། བདག་དང་གཞན་གྱི་བར་ལེན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའང་མེད། ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་བས་ ན་མཁས་པ་དག་ནི་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔར་ཤེས་སོ།།ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཕུང་པོ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔར་ཤེས་སོ། །མ་རིག་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔར་ཤེས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་འདིས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་ན་ཉེ་བར་ལེན་ པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་ཤིང་གནས།ཆགས་ཤིང་གནས་པས་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་གང་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ནི་གང་ཡིན་པ་མི་ཤེས་ཏེ། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་ཤིང་གནས་པས་སྐྱེ་ཞིང་འཁོར་བར་གྱུར་ཏོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་ཤིང་གནས་པས་རྒྱུད་ཀུན་ཏུ་འཁོར་བར་གྱུར་ཏོ། །ཅི་ ལ་གནས་ཤིང་ཆགས་ཤེ་ན།མཐོང་བ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས། ཐོས་པ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས། ཚོར་བ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས། སྲིད་པ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས། མ་རིག་པ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས་སོ།

持世,如來為何說取蘊?持世,凡夫從顛倒而生,為無明網所覆,故在輪迴中流轉。何以流轉?因貪著執取五取蘊之相。他們認為:我住此得安樂。彼人執取安樂相,故貪著安住於五取蘊。執取苦相及非苦非樂相而貪著,故安住貪著於五取蘊。凡夫所依止處即是五取蘊。持世,凡夫生而盲目,不知五蘊為何,不知五蘊從何而來。不知五蘊實相,故貪著執取蘊,因此稱為取蘊。其中無能取所取可得,但因貪著顛倒,非如實分別而被束縛。為無明愚癡所迷惑,執取我、我所、我與他,故稱為取蘊。五蘊中無取,亦無確定相。因此智者知非蘊為五取蘊。知顛倒蘊為五取蘊。知無明蘊為五取蘊。凡夫為此所縛,故貪著安住於五取蘊。因貪著安住,故不知何為取,何為取蘊。貪著安住於五蘊,故生而輪迴。貪著安住於五蘊,故相續輪迴。安住貪著於何?安住貪著于見、聞、覺、識、有、無明。

།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་ བོ་དག་ནི་སྲིད་པའི་འཆིང་བས་རྣམ་པར་བཅིངས་པར་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཏེ་སྒྲིབ་པས་ཡོངས་སུ་བསྒྲིབས་པས་མ་རིག་པས་རྨོངས་ཏེ་མི་ཤེས་མི་ཚོར་རོ།།བདག་ཅག་གིས་ཆགས་པའི་གནས་ནི་གང་ཡིན། ཅིས་བཅིངས་པ་མི་ཤེས་པའི་ ཕྱིར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་།བྱོལ་སོང་དང་། དང་། ལྷ་དང་མིར་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྐྱེ་ཞིང་འཁོར་ཏེ། འཁོར་བས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་འཁོར་བ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས་ཏེ་མི་གཏོང་། མི་སྤོང་། མི་གཅོད་དོ། །ཕུང་པོ་ལྔའི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བའང་མི་ཤེས་སོ། ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གཙེས་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་དོང་དུ་ལྷུང་ནས་འབྱུང་བའི་ལམ་མི་ཤེས་སོ། །གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟར་འབྱུང་བའི་ལམ་མི་ཤེས་པས་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་འཁོར་བའི་རྒྱུད་དུ་འཁོར བ་ལེན་ཏོ།།དེ་བས་ན་སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། ཤི་བ་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ། ཚད་མེད་པའི་འཁོར་བའི་གཡངས་ལས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ། སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོའི་ཕུང་པོ་ལས་ རྣམ་པར་མ་གྲོལ་ཏེ།ཕྱིར་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ལ་གནས་ཤིང་ཆགས། སྡུག་བསྔལ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་བཀོལ་བར་གྱུར་ཏོ། །སྡུག་བསྔལ་གང་ཞེ་ན། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བའི་ཚེ་ན་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་ལ། འགོག་པའི་ ཚེ་ན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་འགོག་གོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ངས་དེའི་རྒྱུ་དེའི་རྐྱེན་གྱིས་སློབ་མ་རྣམས་ལ་འདི་སྐད་དུ་ཆོས་བསྟན་ཏོ། །དགེ་སློང་དག་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་བརྟག་གོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཟུགས་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ཁྱེད་ཅི་སྟེ་གཟུགས་ལ་ཆགས་པར་གྱུར་ན་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བསལ་ཅིང་གཅད་པར་བྱའོ། །ཁྱེད་ལ་སོགས་པས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྟག་པར་བྱའོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མི་རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཆགས་པར་གྱུར་ན། དེ་མ་ཐག་ཏུ་བསལ་ཅིང་གཅད་པར་བྱའོ། །ཆགས་པ་བསལ་ཅིང་གཅད་པས་སེམས་ཡང་དག་པར་རྣམ་པར་གྲོལ བར་འགྱུར་རོ།

凡夫為有之縛所縛,貪著五取蘊,為障所覆,為無明所迷,不知不覺。不知我們貪著之處為何,不知被何所縛,故反覆生於地獄、畜生、餓鬼、天人之中而輪迴。為輪迴所縛,安住貪著輪迴而不捨、不斷、不絕。不知五蘊實相。由於不知實相之相,故為種種苦所惱,墮入非真實深淵而不知出離之道。彼人不知如是出離之道,故從無始以來在輪迴相續中取輪迴。因此未能解脫生、老、病、死、憂悲苦惱,未能解脫無量輪迴深淵,未能解脫大苦蘊,反而安住貪著于苦,極為貪著于苦,為苦所役使。何為苦?即五取蘊。生時苦生,滅時苦滅。 持世,我因此因緣,為弟子如是說法:“諸比丘,應如實觀察色蘊。應如實了知色無常相。若你們貪著於色,應立即除斷。你們等應如實觀察受、想、行、識。應如實了知受、想、行、識無常相。若貪著于受、想、行、識,應立即除斷。除斷貪著,心便能正解脫。”

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གང་ཟག་སུ་ཞིག་ངས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དོན་ཤེས་ཤིང་ཇི་ལྟར་གསུངས་པ་བཞིན་དུ་ནན་ཏན་བྱེད་ན་སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་བ་དང་། ན་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། ཡིད་བློང་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་ ཟག་སུ་ཞིག་ངས་གསུངས་པ་བཞིན་དུ་མི་སྤྱོད་མི་སྒོམ་ན་གཟུགས་ཀྱི་འཆིང་བས་རྣམ་པར་བཅིངས།སྲེད་པའི་འཆིང་བས་རྣམ་པར་བཅིངས་པ་ཡིན་ཏེ། མ་རིག་པས་ལྡོངས་པས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་སོ། །གང་ཟག་དེ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་པས་འཁོར་བའི་ གཡངས་ལས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་པ་དག་ནི་ང་དང་རྩོད་ཀྱི། ང་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དག་དང་མི་རྩོད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱའོ། །གང་ ཟག་དེ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་ཏེ་ཕུང་པོ་ལྔས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་ཕུང་པོ་ལྔའི་རང་བཞིན་མི་ཤེས།ཕུང་པོ་ལྔའི་མཚན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མི་ཤེས་ཏེ་ང་དང་རྩོད་དོ། །གང་ཟག་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དང་འགལ་བར་བྱེད་དེ། སངས་རྒྱས་དང་རྩོད་པས་ཤིན་ཏུ་ཉམ་ང་བ་ཆེན་པོར་ལྷུང་ངོ་། ། གང་ཟག་སུ་ཞིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་ན་བཞུགས་ཀྱང་རུང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱང་རུང་། དེ་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་སྟོང་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། མ་རིག་པ་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་ལས་སྐྱེས་ཏེ་བུས པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་བསླུས་པ་ཡིན་པར་རྟོགས་ན་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་སོ།།གང་ཟག་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་དང་ཡང་མི་རྩོད་པ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དང་འགལ་བར་མི་བྱེད་པས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་དང་། བྱོལ་སོང་དང་། ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་གང་ཟག་དང་མི་རྩོད་དོ། །རྩོད་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་པས་སངས་རྒྱས་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པའི་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཁྱེད་ཀྱིས་སྔོན་ བླངས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ཏེ།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དབང་གིས་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་ཤིང་གནས་ནས་འཇིག་རྟེན་དུ་ཡང་དང་ཡང་འཁོར་བར་གྱུར་ཏོ།

持世,若有人了知我所說法義,並如所說精進修習,則能解脫生、老、病、死、憂悲苦惱。若有人不如我所說行持修習,則為色縛所縛,為愛縛所縛,為無明所盲,貪著五取蘊。彼人因貪著五取蘊,未能解脫輪迴深淵。 持世,因此我說:“世間與我諍,我不與世間諍。“何謂世間?即貪著五取蘊者稱為世間。彼人貪著五蘊,為五蘊所縛,不知五蘊自性,不知五蘊相空,故與我諍。彼人違背佛陀所說,與佛諍論,故墮入極大恐怖。 若有人了知如來在世或涅槃后,五蘊皆非真實、空無所有,從顛倒、無明、非如實分別而生,欺誑凡夫,則知非蘊似五蘊。彼人不與佛諍,不違佛說,故能解脫地獄、畜生、餓鬼之苦。 持世,佛世尊不與眾生諍。斷除一切諍論故稱為佛,為一切眾生說正法。即:你們先前所取皆是顛倒。一切眾生因顛倒力而貪著安住于蘊,故在世間反覆輪迴。

།དེ་ལྟར་གང་ཟག་དག་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་ཤིང་གནས་པས་ངན་པར་ལྟ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཞེན་ ཅིང་བསྐྱེད་དོ།།མིང་དང་ཚིག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་ཆགས་ཤིང་གནས། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་ཤིང་གནས་སོ། །དེ་ལྟར་གང་ཟག་དག་ངན་པར་ལྟ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས། སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་སྣ་ ཚོགས་ཡོངས་སུ་གཙེས་ཀྱང་དེའི་མགོན་བྱེད་པའམ།སྐྱབས་བྱེད་པའམ། གནས་དང་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དེ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉག་གཅིག་ནི་མགོན་དང་སྐྱབས་སུ་འགྱུར་རོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་སེམས་ཆུང་ཤེས་པ་ཆུང་བས་འདོད་པ་ལྔ་ལ་ཆགས། ཉེས་པའི་སྐྱོན་མང་པོའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་མགོན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། སྐྱབས་སུ་འགྱུར་བ་དང་། གནས་དང་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་དང་རྩོད་པར་བྱེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ངས་ཕྱག་བཏེག པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་ཕུང་པོ་ལྔར་བལྟ་བ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མཚན་མར་ལྟ་བ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་པར་བྱེད་ན་ང་ཡང་དེའི་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ངའི་སློབ་མ་མ་ཡིན་ཏེ། ངའི་རྗེས་སུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་མ་ཡིན། ངའི་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན། ང་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་བ་ མ་ཡིན་གྱི་གང་ཟག་དེ་ནི་ངན་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་དུ་སོང་བ།ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ལམ་ལ་ཞུགས་པའོ། །ཡང་དག་པ་ལེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་མི་ཤེས། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་ལྔ་ཅི་ལ་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་ མི་ཤེས།སངས་རྒྱས་ཀྱི་དོན་དམ་པ་གསུངས་པ་མི་ཤེས་སོ། །གང་ཟག་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་རྗེས་སུ་མི་འཇུག་པས་མཆོད་པ་དང་རྙེད་པ་བླང་བར་མི་བྱའོ། །གང་ཟག་དེ་ནི་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་ངས་མ་གནང་ན་གཞན་གྱི་མཆོད་པ་དང་རྙེད་པའི་བཀུར་སྟི་ལེན་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེ་ ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།གང་ཟག་དེ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་སྡེར་གཏོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གང་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མཚན་མ་སྐྱེད་པ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་ཤིང་འཛིན་པ་ཞེས་བྱའོ།

如是眾生貪著安住於五蘊,故執著產生種種惡見。貪著安住于種種名言,貪著安住于憂悲苦惱。如是眾生為種種惡見所惱,雖遭種種苦惱,卻無救護者,無歸依處,無住處依靠,唯有佛世尊是其救護與歸依。 凡夫心小智淺,貪著五欲,貪著多過患的五蘊。凡夫與能成為救護者、歸依處、住處依靠、能令解脫一切苦者相諍。 持世,我已舉手。若有人視五蘊、於五蘊起相、貪著五蘊,我非彼之師,彼亦非我弟子,非隨我出家,非隨我修行,非歸依我,而是走上惡趣之路,入邪道,不取正法而顛倒。不知佛陀所說意趣,不知佛陀說五蘊之意趣,不知佛陀所說勝義。 如是不隨佛陀教導而行者,不應受供養獲利。我尚不允許彼出家,何況受他人供養恭敬。何以故?彼屬外道之類。即:於五蘊起相者,稱為貪著執取五

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་མ་འོངས་པའི་དུས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མ་ལ་དམ་པའི་ཆོས་རྣམ་པར་འཇིག་པའི་ཚེ་ངའི་ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་ བྱུང་བ་རྣམས་མང་དུ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མཚན་མ་སྐྱེད་པ་དང་།ཕུང་པོ་ལྔའི་མཚན་མ་ལ་ངེས་པར་གཅད་པ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་རབ་ཏུ་ཆགས་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ལམ་ངན་པར་ཞུགས་པས་ངའི་ཆོས་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བས་ཆོས་གོས་གཉའ་བ་ལ་བཀལ་ཏེ་རྟག་ཏུ་ཁྱིམ་པའི་ཁྱིམ་དུ་འགྲོ་ བ་ལ་དགའ་བར་བྱེད་དོ།།གང་ཟག་དེ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་དང་ཐ་མི་དད་ཀྱང་ངའི་ཆོས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་དེ་ལ་མཆོད་པ་དང་སྦྱིན་པ་མང་བར་རིག་པར་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གང་ཕུང་པོ་ལྔར་ལྟ་བ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ངེས་པའི་འཆད་པ་དང་། ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་གཞན་ དག་གི་ཆུ་ཕོར་གང་ཙམ་ཡང་ལེན་དུ་མི་དབང་བར་ངས་བཤད་དོ།།དེ་ཅི་སྟེ་ཞེ་ན། གང་ཟག་དེས་ངའི་ཆོས་ལ་འཐུན་པའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཙམ་ཡང་མེད་པས་གང་ཟག་དེ་ནི་ངའི་ཆོས་དང་འགལ་བར་བྱེད་པ། འཕགས་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྤོང་བའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་བས་ན་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མ་འོངས་པའི་དུས་ངན་པར་དེ་ལྟ་བུའི་དམ་བཅས་ཏེ་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཏབ་སྟེ།ངའི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་མདོ་སྡེ་དག་བཟུང་ཞིང་བསྲུང་བ་དང་། སེམས་ཅན་དག་ཕུང་པོ་ལྔར་ལྟ་བ་གཅད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་བསྟན་པར་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་ འཛིན་དེ་བས་ན་ངས་མདོ་སྡེ་ཀུན་ལས་ཕུང་པོའི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་གཞིག་པ་དང་།ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་པ་སྤང་བ་བཤད་དེ་དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་དང་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དག་མང་དུ་མདོ་སྡེ་འདི་ལ་རྩོད་པ་བྱུང་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་འདུ་ཤེས་མ་སྐྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ ཆེན་པོ་རྣམས་འདི་ལྟར་ཡི་དམ་དང་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་གདབ་པར་བྱའོ།།བདག་ཅག་གིས་མ་འོངས་པའི་དུས་ངན་པའི་སེམས་ཅན་ཕུང་པོ་ལ་ཆགས་ཤིང་ངན་པར་ལྟ་བ་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟ་བུར་འདུལ་བ་དེ་ལྟ་དེ་ ལྟ་བུའི་ཆོས་ཀྱིས་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་བྱེད་དོ།

持世,未來五百年最後時期,正法毀壞之時,於我法中出家者多於五蘊起相,於五蘊相決定,極貪著五蘊,入邪惡道,雖出家於我法中,卻將法衣搭于肩上,常喜往返俗家。彼雖與外道無異,然因我法加持,應知彼將獲得眾多供養佈施。 持世,凡視五蘊、決定五蘊、貪著五蘊者,我說彼不應受他人一杯水。何以故?彼於我法中連隨順法忍都無,違揹我法,捨棄聖法。 持世,是故菩薩摩訶薩于未來惡世應如是立誓發大愿:受持護衛我甚深經典,為斷眾生視五蘊見而說法。持世,是故我于諸經中說破除一切蘊相,斷除貪著蘊。彼時在家出家眾多諍論此經,不生正確認知。 菩薩摩訶薩應如是立誓發大愿:我等為利益安樂未來惡世貪著蘊、惡見眾生,為斷除貪著五蘊,隨其所應調伏,以如是法作利益安樂之事。

།དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་ཞིག་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ཤེས་པར་འདོད་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པར་འདོད་པ་དང་། དྲན་པའི་མཐུ་ ཐོབ་པར་འདོད་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པའི་ཤེས་རབ་འདོད་པ་དང་། ལུས་འདི་བོར་ནས་ནམ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་མི་རྟག་པའི་ མཚན་ཉིད་དང་།སྡུག་བསྔལ་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། བདག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། སྙིང་པོ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། མཐར་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། ། རྟག་ཏུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོག་པ་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་ཡོངས་སུ་སེལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་ཡང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་སྔོན་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་འདས་པ་དེའི ཚེ་དེའི་དུས་ན་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མཁྱེན་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ།བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་རིག་པ། བླ་ན་མེད་པ་སྐྱེས་བུ་འདུལ་ཞིང་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། ལྷ་དང་མིའི་སྟོན་པ་སངས་ རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རིའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ཁྲག་ཁྲིག་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཡོད་དེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་དགྲ་བཅོམ་པ། ཟག་པ་ཟད་པ་ཤ་སྟག་གོ། །གཞན་ཡང་སློབ་པའི་ས་ལ་གནས་པ་ཕྱིར་ མི་ལྡོག་པ་ཡང་ཁྲག་ཁྲིག་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཡོད་དོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ནི་ཁྲག་ཁྲིག་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱ་སྟོང་ཡོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རིའི་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་ལོ་བརྒྱད་ཁྲི་སྙེད་དོ།

是故持世,若有菩薩摩訶薩欲知諸法如實相,欲善巧分別諸法相,欲獲念力,欲得善巧分別一切法門的智慧,欲舍此身後乃至無上正等正覺間獲得相續不斷的念力者,應觀察五取蘊為無常相、苦相、無我相、非真實相、無實質相,最終為空性相,從無始以來無生相。 常如實觀察時,將能遣除對五取蘊的貪著執著。複次,將能獲得修習如是甚深法。 持世,往昔無量無數劫前,有如來、應供、正等正覺、明行足、善逝、世間解、無上士、調御丈夫、天人師、佛、世尊,名為大慧山王,出現於世。持世,彼世尊大慧山王有聲聞僧眾八百億,皆是阿羅漢,諸漏已盡。復有八百億不退轉學地者。菩薩摩訶薩眷屬有一百萬億。彼世尊大慧山王壽量八

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་པོ་ཕན་པར་འགྱུར་བ་ ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་དེ།རྒྱལ་པོ་ཕན་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་ཉི་ཁྲི་སྙེད་དེ་རབ་ཏུ་བདེ་སྐྱིད་པ་དང་ལྡན་པའི་འགྲོ་བས་ཡོངས་སུ་གང་ངོ་། །གྲོང་ཁྱེར་དེ་དག་ཀྱང་ར་བ་རིམ་པ་བདུན་བདུན་གྱིས་བསྐོར་ཏེ། ཆུ་ཞེང་གབ་པར་དཔག་ཚད་བཅུ་གཉིས་ཡོད་དོ། །དེ་དག་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ བཞི་ལས་བྱས་ཏེ།འོབས་ཀྱང་རིམ་པ་བདུན་དང་། བད་ཀྱང་རིམ་པ་བདུན་ཏེ། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དྲ་བས་སྟེང་གི་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་བཀབ་བོ། །གྲོང་ཁྱེར་དང་། འོབས་དང་། ཤིང་དང་། ར་བ་དང་། སྟེང་གི་དྲ་བ་རྣམས་ཀྱང་གསེར་དང་། བཻ་དཱུརྱ་དང་། ཤེལ་དང་། མུ་ ས་ར་གར་བ་སྟེ་རིན་པོ་ཆེ་བཞི་ལས་བྱས་པའོ།།གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོ་དེ་རེ་རེ་ལ་སྐྱེད་མོས་ཚལ་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བརྒྱ་སྙེད་ཡོད་དེ། དེའི་ནང་གི་ཤིང་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་བདུན་གྱི་ཤིང་གིས་ཡོངས་སུ་གང་ངོ་། །ཤིང་དེ་དག་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེའི་གོས་ཀྱི་ཤིང་ཤ་སྟག་གོ། །སྐྱེད་མོས་ཚལ་དེ་དག་རེ་རེ་ན་ ཡང་རིན་པོ་ཆེའི་རྫིང་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བརྒྱ་ཡོད་དེ་ཡོན་ཏན་བརྒྱད་ཀྱི་ཆུས་ཡོངས་སུ་གང་ངོ་།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་རྒྱལ་པོ་ཕན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་བཙུན་མོ་དང་། ཕོ་བྲང་གི་སླས་བརྒྱད་ཁྲི་སྙེད་ཡོད་དེ། དེའི་ཚེ་བཙུན་མོ་ཆེན་མོ་དེ་ལ་སྲས་གཉིས་ཡོད་དོ། །གཅིག་ནི་ཚད་མེད་བློ་གྲོས་ ཞེས་བྱ།གཅིག་ནི་ཚད་མེད་སྟོབས་ཞེས་བྱ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་རྒྱལ་བུ་དེ་གཉིས་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་པ་དང་རྨི་ལམ་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་སྟེ། ཤིན་ཏུ་མཛེས་པ་དཔེ་ཟླ་མེད་པས་ན། འཛམ་བུ་ཆུ་ཀླུང་གི་གསེར་གྱི་རྒྱལ་མཚན་ལྟ་བུ་མཐོང་ནས་རབ་ཏུ་དགའ་སྟེ་སད་པ་དང་། སོ་སོ་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་སྨྲས་སོ། །ཕོ་བོས་སྨྲས་པ། བདག་གིས་རྐང་གཉིས་མཆོག་ནི་མཐོང་བར་རྨིས། །གསེར་མདོག་བསོད་ནམས་བརྒྱ་ཡི་མཚན་གྱིས་བརྒྱན། །ཚད་མེད་པ་ཡི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་རྫོགས་པ། །མཐོང་བས་སེམས་ནི་རབ་ཏུ་དགའ་བར་འགྱུར། ། ནུ་བོས་སྨྲས་པ། བདག་གིས་སངས་རྒྱས་ཉི་ལྟར་ལྡན་པ་རྨིས། །ཤིན་ཏུ་བཟང་ཞིང་མཛེས་པ་ཕུལ་གྱི་མཆོག་།རི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རི་རབ་ཇི་བཞིན་ཏེ། །ལྷང་ངེར་གསལ་བར་མཐོང་བས་ཤིན་ཏུ་དགའ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེའི་ཚེ་ན་རྒྱལ་བུ་ཚད་མེད་བློ་གྲོས་དང་། ཚད་མེད་སྟོབས་གཉིས་ཕ་མ་གང་ན་བར་སོང་ནས་འདི་སྐད་དུ་བདག་ཅག་གིས་འདི་ལྟ་བུ་དག་རྨི་ལམ་དུ་མཐོང་ངོ་ཞེས་རྨི་ལམ་གྱི་གཏམ་ཕ་མ་ལ་བཟླས་སོ།

持世,彼時有王名為利益,其有大城二萬,充滿安樂幸福之眾生。彼等城邑皆有七重圍墻,寬十二由旬。此等皆以四種珍寶所造,亦有七重壕溝,七重欄桿,以種種珍寶網覆蓋上方。城邑、壕溝、樹木、圍墻及上方網羅皆以金、琉璃、水晶、貓眼石四種珍寶所造。 每座大城各有五百園林,其中樹木皆為七寶之樹,充滿其中。彼等樹木皆為珍寶衣樹。每座園林又各有五百珍寶池,皆盈滿八功德水。 持世,彼利益王有八萬王妃宮眷,其時大王妃有二子。一名無量慧,一名無量力。持世,彼二王子年滿十六時,于夢中見如來,極為端嚴無與倫比,如閻浮河金幢,見已極為歡喜。醒后各自說偈: 兄長說: “我夢見兩足尊, 金色百福相莊嚴, 無量功德圓滿者, 見已心生大歡喜。” 弟弟說: “我夢見佛如日光, 極善妙美無上尊, 如山王須彌巍峨, 明見歡喜不可言。” 持世,爾時王子無量慧、無量力二人往父母處,如是言:“我等夢中見如是事。“向父母述說夢中所見。

།བདག་ཅག་གཉིས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་མཐོང་བར་རྨིས་ཀྱིས་བདག་ཅག་གཉིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བར་མཆི་བར་གསོལ། དེ བཞིན་གཤེགས་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་བའང་ཤིན་ཏུ་དཀའ་སྟེ།བདག་ཅག་བག་མེད་པས་མ་ཚོར་མ་འཚལ་ནས་འདོད་པ་ལྔའི་འདམ་དུ་ལྟུང་སྟེ་གཟུགས་ཀྱི་འཆིང་བས་རྣམ་པར་བཅིངས་སོ། །ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འཆིང་བས་རྣམ་པར་ བཅིངས་སོ།།བདག་ཅག་ཁྱིམ་ན་གནས་པས་བག་མེད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་རྒྱལ་བུ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཕ་མ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རིའི་རྒྱལ་པོ་གང་ན་བ་དེར་སོང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཕྱིན་ ནས་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ།སངས་རྒྱས་དང་། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་རྣམས་ལ་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་མཆོད་པ་རྣམ་བཞི་འབུལ་བར་སྤྱན་དྲངས་སོ། །ན་བཟའ་དང་། བསོད་སྙོམས་དང་། གཟིམས་ཆ་དང་། སྙུན་གྱི་རྐྱེན་སྨན་དག་གིས་མཆོད་ཅིང་ཕུལ་ཏེ། གྲོང་ཁྱེར་ ཆེན་པོའི་མཐའ་རྒྱལ་པོ་ཕན་པར་འགྱུར་བའི་སྐྱེད་མོས་ཚལ་གཅིག་ཏུ་བ་དན་དཔྱངས།གདུགས་བྲེས། རིན་པོ་ཆེའི་པད་མོ་བཀོད་དེ། སངས་རྒྱས་དང་། དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ལ་ཕུལ་ནས་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཏོ། །རྒྱལ་བུ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ཟླ་བ་གསུམ་གྱི་བར་དུ་མཆོད་པའི་ཡོ་བྱད་ ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་དང་།དགེ་སློང་གི་དགེ་འདུན་ལ་མཆོད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་བསྟན་པ་ལ་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རིའི་རྒྱལ་པོ་དེས་རྒྱལ་བུ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་སྨན་པ་མཁྱེན་ ནས་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་།སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་། ཁམས་བརྒྱད་བཤད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་རྒྱས་པར་བཤད་དོ། །ལོ་བཞི་ཁྲིའི་བར་དུ་གཉིད་ཀྱང་མ་ལོག་།ཟས་ཀྱང་ཆོག་པར་མ་ཟོས། བསྙེས་ཏེ་འཕྲེས་ཀྱང་མ་མྱོང་བར་གལ་ཏེ་འདུག་གམ་འཆག་ ཅིང་སོང་ཡང་མ་མྱོང་ངོ་།།དེ་ནས་ཡང་ལོ་བཞི་ཁྲིའི་བར་དུ་གཞན་ཅི་ཡང་མི་སེམས་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་སེམས་སོ། །དེ་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་ནས་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་ དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་བརྩམས་བཞིན་དུ་ཚེ་ལ་ཐུག་གི་བར་དུ་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་དོ།

我們二人夢見佛陀,請允許我們二人前往世尊處。如來出世於世間甚為稀有,我等因放逸而不覺不知,墮入五欲泥沼,為色縛所縛。為受、想、行、識縛所縛。我等居家放逸,故未見佛。 持世,二王子向父母如是說已,往世尊大慧山王所在處而去。至世尊前,以頂禮足,邀請佛陀及比丘僧眾三月供養四事。以衣服、飲食、臥具、醫藥等供養奉獻,于大城邊利益王之一園林中,懸掛幡幢,張設傘蓋,佈置珍寶蓮花,獻與佛陀及比丘僧眾,請其安住。 二王子以三月間一切供養資具供養佛陀及比丘僧眾后,于彼世尊教法中從在家出家。持世,世尊大慧山王了知二王子增上意樂及根器,為其廣說五蘊、十二處、八界之菩薩方便名為廣大經。四萬年中不曾入睡,不食飽食,未曾感飢渴,或坐或行亦未曾有。 其後又四萬年中不作他想,唯思惟五取蘊為非真實、空性相。如是了知五蘊從顛倒而生已,為通達五取蘊相而精進,乃至命終修習梵行。

།དེ་ནས་ཚེ་འཕོས་ནས་དགའ་ལྡན་གནས་སུ་སྐྱེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་ཕྱིར་ཡང་འཛམ་བུ་གླིང་འདིར་ཁྱིམ་བདག་ཆེན་པོ་ཞིག་གི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེས་ ནས་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་པ་དང་།ཡང་རྨི་ལམ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་སྟེ། ཕུང་པོ་ལྔ་དང་ཁམས་བརྒྱད་བཤད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐབས་ཀྱི་མདོ་སྡེ་བསྟན་པར་རྨིས་སོ། །རྨི་ལམ་ན་ཆོས་འདི་ཐོས་ནས་སད་པ་དང་། དངངས་སྐྲག་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ དེའི་བསྟན་པ་ལ་ལོ་ཁྲི་ཚང་བར་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་ཅིང་ཕུང་པོ་ལྔ་དང་།སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་། ཁམས་བརྒྱད་བཤད་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའི་ཐབས་ཀྱི་མདོ་སྡེ་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་ནས་དེ་ནས་ཚེ་འཕོས་ཏེ་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་དུ་སྐྱེས་སོ། །ལྷའི་ཚེ་ཟད་ནས་ ཕྱིར་ཡང་འཛམ་བུའི་གླིང་དུ་རིགས་མཐོ་ཞིང་ཆེ་བའི་བྲམ་ཟེའི་ཁྱིམ་དུ་སྐྱེས་སོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རིའི་རྒྱལ་པོའི་ཆོས་རྣམ་པར་ཞིག་ནས་ལོ་སྟོང་ལོན་ཏེ་རྒྱལ་བུ་དེ་གཉིས་སྔོན་གྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་དེར་ཡང་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དང་འདྲ་བར་ཤེས་པར་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ ཆེ་བར་གྱུར་ཏེ་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པ་ལ་མཁས་པ་དང་།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ན་མི་ཉི་ཁྲི་སྙེད་དང་། ལྷ་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུ་སྙེད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཀོད་དོ། ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་དེ་ནས་གང་ནས་གང་དུ་སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་འཐུན་པར་གྱུར་ནས་སངས་རྒྱས་ཁྲག་ཁྲིག་ཁྲི་ཕྲག་བཅུ་དང་ཕྲད་དེ་བསྙེན་བཀུར་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་གདོད་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར ཏོ།།མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་ནས་གཞན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཁྲག་ཁྲིག་ཁྲི་ཕྲག་གཅིག་དང་ཕྲད་དེ། དེ་ནས་གདོད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་གཉིས་ཀྱང་བསྐལ་པ་གཅིག་ཏུ་རིམ་གྱིས་འཚང་རྒྱ་སྟེ། གཅིག་ནི་ཚད་མེད་དབྱངས་ཞེས་ བྱ།གཅིག་ནི་ཚད་མེད་འོད་ཅེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་གང་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་རྣམ་པར་དག་ཅིང་ཤིན་ཏུ་བྱང་བའི་ཆོས་བསྒོམ་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱའོ།

此後命終,生於兜率天。彼世尊涅槃后,復生於此贍部洲一大長者家中,年滿十六時,又于夢中見如來,夢見宣說五蘊八界之菩薩方便經。夢中聞此法已,醒后驚恐,于彼世尊教法中滿一萬年修習梵行,詳細觀察五蘊、十二處、八界所說菩薩行方便經,此後命終,生於三十三天。 天壽盡已,復生于贍部洲高貴婆羅門家中。世尊大慧山王教法滅盡后一千年,彼二王子因往昔因緣,于彼又出家,智慧如海般廣大,善於分別蘊相,精通甚深思維,如實現證。持世,彼等令二萬人及二十萬天眾安住于無上正等正覺。 持世,彼二菩薩從此後所生之一切處,與眾生和合,得遇百千俱胝那由他佛,承事供養。其後方得無生法忍。得無生法忍后,復遇十萬億佛,然後方證無上正等正覺。彼二人于同一劫中次第成佛,一名無量音,一名無量光。 持世,是故諸菩薩摩訶薩欲速證無上正等正覺者,應當精進修習清凈善巧之法。

། གཞན་ཡང་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་དང་། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པར་བྱའོ། །ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བརྟགས་པའི་ལེའུ་སྟེ་གཉིས་སོ།། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ ཆེན་པོ་རྣམས་ཁམས་བརྒྱད་ལ་མཁས་པ་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཁམས་བརྒྱད་ལ་ཡང་དག་པར་རྟོག་པར་སྦྱོར་བ་ན་འདི་སྙམ་དུ་མིག་གི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་མིག་གི་ཁམས་སུ་དམིགས་སུ་མེད། མིག་གི་ཁམས་ལ་བདག་དང་བདག་ གི་བ་མེད་པ།མི་རྟག་པ། སྙིང་པོ་མེད་པ། རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་ཁམས་ལ་མིག་གི་མཚན་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་མི་དམིགས། མིག་གི་ཁམས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཇི་ཡང་མེད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་སྐྱེས་སོ། །མིག་གི་ཁམས་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ མེད་དེ།ནམ་མཁའི་ཁམས་ནི་མིག་གི་ཁམས་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དེ། དངོས་པོ་མེད་པ་བཞིན་མིག་གི་ཁམས་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང་རང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་གི་ཁམས་ལ་ ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་མི་རྙེད་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་ཁམས་ཡུལ་ན་ཡང་མི་གནས།ཕྱོགས་ན་ཡང་མི་གནས། ནང་ན་ཡང་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མིག་གི་ཁམས་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ། དངོས་པོ་མེད་པས་ མིག་གི་ཁམས་ཀྱི་དངོས་པོ་དམིགས་སུ་མེད་དེ།རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་སོ། །མིག་གི་ཁམས་འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་གྱི་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་གི་ཁམས་ལ་མིག་གི་རང་བཞིན་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །མིག་གི་ཁམས་ནི་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་ བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་ད་ལྟར་གྱི་རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་ཏེ།མིག་གི་ཁམས་ཞེས་བཏགས་སོ། །མིག་གི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་མེད་པའོ། །མིག་གི་ཁམས་ལ་མིག་གི་ཁམས་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་མིག་གི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །མིག་ གི་དབང་པོའང་རྣམ་པར་དག་ལ་གཟུགས་ཀྱང་སྣང་བའི་གནས་ན་ཡོད་ཅིང་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོར་ལྡན་ཏེ།རྣམ་པ་གསུམ་འདུས་པ་ན་མིག་གི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །མིག་གི་ཁམས་ལ་ངེས་པར་མིག་གི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དེ། མཁས་པ་དག་ནི་མིག་གི་ཁམས་མེད་པ་ལ་མིག་གི་ ཁམས་སུ་རྟོགས་སོ།

此外,應當通達蘊相,善巧于有為法之真實相。此為觀察五蘊品第二。 持世,云何菩薩摩訶薩善巧於八界?菩薩摩訶薩如實觀察八界時,作如是思惟:所謂眼界,眼界不可得。眼界無我無我所,無常,無實,自性空故,眼界中不見眼相。眼界非真實,無有任何,從分別而生。眼界無決定相,虛空界即是眼界。譬如虛空界無決定相,無實體,眼界亦無決定相,無自體,亦復如是。何以故?眼界中不見真實事故,眼界不住境,不住方,不住內,不住外,不住兩間故。 眼界無決定相,無實體,故眼界之事不可得,從多因緣而生。眼界非過去,非未來,非現在,眼界中不見眼自性。眼界是前業果報成熟及現在緣所依,假名為眼界。所謂眼界即是無界。眼界中不見眼界。識之境界名為眼界。眼根清凈,色現於境,意根具足,三者和合,名為眼界。眼界中決定無所謂眼界,智者了知無眼界為眼界。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མིག་གི་ཁམས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་རྟོགས་ནས་ཁམས་མེད་པ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ ཁམས་སུ་མེད་དེ།གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ནི་མ་འདུས་པ་མ་བྱས་པའོ། །གཟུགས་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །གཟུགས་ལ་དངོས་པོ་མེད་དེ་རྣམ་པར་རྟོག་པའང་མེད་ན་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ནང་ན་ཡང་མི་གནས།གཟུགས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་ཡང་མི་གནས་ཏེ། རྣམ་པར་བརྟགས་པ་དང་། གཟུགས་མངོན་དུ་སྣང་བའི་གནས་ན་ཡོད་ལ་མིག་གི་དབང་པོ་ཡང་རྣམ་པར་དག་ ཅིང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་གཟུགས་མངོན་པར་སྣང་སྟེ།གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དཔེར་ན་མེ་ལོང་གི་ནང་གི་གཟུགས་བརྙན་དང་འདྲ་སྟེ། མེ་ལོང་ཡོངས་སུ་དག་ན་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མངོན་པར་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་ལ་ ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དེ།མེ་ལོང་གི་ནང་ན་མི་མེད་བཞིན་དུ་གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་ངོ་། །དེ་ཡང་ཕྱི་རོལ་ན་མེ་ལོང་ཡོད་ན་ནང་ནས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་དབང་པོ་རྣམ་པར་དག་པ་ན་གཟུགས་སྣང་བའི་གནས་ན་འདུག་པ་ལ་དམིགས་ནས་ མེ་ལོང་གི་གཟུགས་བརྙན་དང་འདྲ་བ་ལ་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བཏགས་སོ།།གཟུགས་ལ་ཁམས་མེད། དབྱིབས་ཀྱི་མཚན་མ་མེད། ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །སེམས་ཅན་གྱི་ རྗེས་སུ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱའོ།།གང་ཟག་སུ་ཞིག་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ན་གཟུགས་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཤེས་སོ། །གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་ཁམས་སུ་ཤེས་ན། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་མ་བྱས་པའི་ཁམས་ སུ་ཤེས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་གྱི་མ་ཡིན། མཚན་ཉིད་ཅིའང་མེད་པ་བསྟན་པ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ། སུ་བཏགས་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ དག་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ།

持世,菩薩摩訶薩若如是了知分別眼界,則能了知無界為色界。何以故?色界中無色界,色界非聚集非造作。色無決定相故,名為色界。色無實體亦無分別,何況有所謂色界?色界無實體故,色相不住色內,不住色外,亦不住兩間。由分別及色現前處,眼根清凈,具意識,色乃顯現,名為色相。 譬如鏡中影像,鏡凈則色相顯現。色無決定相,如鏡中無人而現色影。外有鏡時,內生色相。如是眼根清凈,色現於境,緣此而起,如鏡中影像,假名色相。色無界,無形相,無決定相,故名色相。色相無我故,名色相。隨眾生如是如是了知故,名色相。若人知色相,亦知無色相。知色相為無生界,則知色相為無作界。 何以故?色相非過去,非未來,非現在,無任何相可說,說非真實相,說假立相,是名色界。

།དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་གོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད།མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་མེད། རྟག་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་དངོས་པོ་མེད། ངེས་པའི་ཆོས་མེད་དོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནི་བསྟན་དུ་མེད་པའོ། །མིག་གི་ རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནི་འདུས་པ་མ་ཡིན་གྱེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོའི་རྩ་བ་མེད་དོ། །དེའང་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་། ད་ལྟར་གྱི་རྐྱེན་དང་གཟུགས་ལ་རག་ལུས་པའི་ཕྱིར་འདི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་སེམས་ཀྱི་རྗེས་ སུ་སོང་བས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ལ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཁམས་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་རྐྱེན་རྣམས་ལས་སྐྱེས་ཏེ། རྐྱེན་ལ་རག་ ལུས་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་གནས་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བཤད་དོ། །མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མར་རྣམ་པར་རྟག་པའི་ཕྱིར། རྐྱེན་རྣམས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བཤད་དོ། །སེམས་ཅན་དག་ཇི་ལྟར་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཐབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ། ཆ་གཅིག་པ་དང་ཐ་ དད་པའི་མཚན་ཉིད་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་བཤད་དོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དེ་མིག་གི་དབང་པོ་རྣམ་པར་དག་པས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ཏེ། ཆོས་གཉིས་འདུས་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བཤད་དོ། །མིག་ གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བཤད་དོ།།མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནི་མིག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་གནས་ཏེ། གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དེའི་ཡང་ཁམས་ མེད་པར་བཤད་པའོ།

如是菩薩分別觀察色界。菩薩復觀察眼識相分別,即:眼識中無眼識,無眼識界,無常相。眼識界無實體,無決定法。眼識界不可示。眼識界非聚非散,無實體根本。由前業因緣及現在緣、色所依故,名為識界。愚夫凡夫隨顛倒心故,名眼識界。聖者了知為無界。何以故?眼識界無決定故。從緣生,依緣故,名眼識界。識所行處,名眼識界。如是無決定故,說為決定相。由無生故,說非真實。由分別色相故,說諸緣故,名眼識界。 如來隨眾生所知,以方便分別,為破一異相故,說如是相。識無決定相,眼根清凈知色相,二法和合故,名眼識界。為顯示眼識真實相故,說眼識界。眼識界是眼行境處,了別色即是眼識界,說彼亦無界。

།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཁས་པ་དག་གིས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་དམིགས་སུ་མེད་དེ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་དམིགས་སུ་མེད་པས་དངོས་ པོར་མི་རྙེད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནི་བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །ཁམས་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ཡང་མི་ལེན་པའི་དོན་བཤད་པར་ཟད་དོ། །མཐོང་ བར་བྱ་བའི་གནས་ཡོད་པས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེས་པས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།།མིག་གི་ཁམས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་། དངོས་པོ་གསུམ་ འདུས་པ་ལས་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ཏེ་དེ་ནི་ཁམས་ཀྱི་དོན་ལས་དབེན་པའོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་གི་ཁམས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རྣམ་གྲངས་དེ་སྙེད་ཀྱིས་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ ལ་ཡང་དག་པར་ན་མིག་གི་ཁམས་མེད།གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་མེད། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་མེད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་རྣམས་ཤེས་པ་དང་། མཐོང་བ་དང་། རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཐབས་སུ་གསུངས་ཏེ། མཚན་ཉིད་གསུངས་པ་འདི་ ལ་གང་ཟག་སུ་ཞིག་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་ན་ཁམས་གསུམ་པོ་ལ་ཁམས་མེད་པར་ཤེས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཁམས་རྣམས་ལ་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ཁམས་རྣམས་ལ་མཚན་ཉིད་དུ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣ་བའི་ཁམས་དང་། སྒྲའི་ཁམས་དང་། རྣ་བའི་རྣམ་ པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་།སྣའི་ཁམས་དང་། དྲིའི་ཁམས་དང་། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་། ལྕེའི་ཁམས་དང་། རོའི་ཁམས་དང་། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་། ལུས་ཀྱི་ཁམས་དང་། རེག་བྱའི་ཁམས་དང་། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ ཁམས་ཀྱང་གཞུང་འདིས་ཤེས་པར་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་རྟོག་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ལ་དངོས་པོ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ མེད་དོ།།ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་མེད་ངེས་པའི་ཁམས་མེད་དོ།

何以故?智者于眼識界不見眼識界,于眼識界不見眼識界故不得實體。何以故?無決定相是眼識界。眼識界唯是分別而已。所說界者,不過說明不取之義。由有可見處,從眼識及意業生眼識相,故名眼識。 眼界、色界、眼識界三法和合,了知諸緣相,是為離界義。如是眼界、色界、眼識界等,以如是諸門,令眾生入正道。於此實無眼界、色界、眼識界。一切如來說諸相為知見分別方便。若有人解了此所說相,則知三界無界。何以故?諸界無界相故,于諸界不見相故。 耳界、聲界、耳識界,鼻界、香界、鼻識界,舌界、味界、舌識界,身界、觸界、身識界,亦應以此理解。 持世,云何菩薩摩訶薩觀察分別意界?菩薩作是念:意界無有實體故無決定相。意界中無所謂意界,無決定界。

།ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་ས་བོན་ས་ཆེན་པོ་ལ་རྨོས་ནས་སེར་གྱིས་རླན་ཏེ་ཉི་མས་དྲོས་པར་བྱས་ཤིང་རླུང་གིས་བསྐྱོད་ན་མྱུ་གུ་བགས་ཀྱིས་འབྱུང་སྟེ། མྱུ་གུ་ཡང་ས་བོན་ལས་མ་སྐྱེས་ལ། ས་བོན་ཡང་མྱུ་གུ་དང་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མྱུ་གུ་སྐྱེས་ནས་ས་བོན་ཡང་འཇིག་སྟེ། ས་བོན་ཡང་མྱུ་གུ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ལ་མྱུ་གུ་ཡང་ས་བོན་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། མྱུ་གུའི་ནང་ནས་ས་བོན་མེད་པ་བཞིན་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། ཡིད་ཀྱི་ལས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚོན་པས་ནི་ས་བོན་གྱིས་མྱུ་གུ་མཚོན་པ་བཞིན་ཏེ།ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བཏགས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ལས་གུད་ན་ཡིད་དང་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་མེད། ཡིད་དུ་མི་ཤེས་ཀྱང་སུ་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བཏགས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡིད་ཀྱི་ནང་ན་མི་གནས།ཡིད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ཏེ། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར། དམིགས་པར་བྱ་བ་ཤེས་པའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་དུ་བཏགས་པ་འདུས་པའི་ཕྱིར། ད་ལྟར་གྱི་དམིགས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་མ་ངེས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ནི་མང་པོའི་འདུས་པ་ལས་སྐྱེ་བས་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ་།དོན་དམ་པ་ལ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཁམས ཞེས་བྱ་བ་མེད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སྐྱེ་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཏེ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བཏགས་པའི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་ན་ངེས་པར་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་མེད་དོ། །འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱིར་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །ཁམས་དག་ནི་ཁམས་མེད་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་ཁམས་སུ་རྟོགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་འབྱེད་ཅིང་རྟོགས་པ་ནི་ཁམས་མེད་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སུ་རྟོགས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་རང་བཞིན་ཉིད་དམིགས སུ་མེད་དེ།ངེས་པ་མེད་པའི་ཁམས་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སོ།

所謂意界,譬如種子播於大地,雨水浸潤,日光溫暖,風吹動之,芽漸生長。芽非從種子生,種子亦非與芽一體。芽生后種子即滅,然種子非異於芽,芽亦非異於種子。如芽中無種子,意界亦復如是。由生意業故,以意識譬喻如種子生芽,假名為意界。離意界外無所謂意及意界。雖不知為意,仍假名為意界。所謂意界,不住于意內,不住于意外,亦不住兩者之間。由前業因緣故,由識所生故,由意業故,由了所緣故,由假立相聚故,由現在所緣生故,名為意界。此是不定意業相及多因緣和合相。意界從多和合而生,隨眾生所知而轉。勝義中無所謂意界。何以故?無實體故。不生即是意界,因無生故。所謂意界是世俗假立之名,勝義中決定無意界。不可於過去、未來、現在中見。于無界中了知為意界。諸菩薩於法界分別了知,即于無界中了知為法界。法界無自性可得,無決定界即是法界。

།ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ནི་དངོས་པོར་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པའི་དངོས་པོར་དམིགས་སུ་མེད་དེ། སྐྱེ་བོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ལྟ་ཞིང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་བཅིངས་པ་དག་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བརྗོད་ཅིང་བཤད་པ་ཡང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཁམས་མེད་པ་ལ་དགོད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་བཤད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་མེད་དེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་ལས་སྐྱེས་སོ། །རྐྱེན་འདུས་པ་ལས་སྐྱེས་ པའི་ཆོས་ལ་ནི་རང་བཞིན་མེད་དོ།།རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ནི་མང་པོ་འདུས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་རྒྱུན་ལས་སྐྱེས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པས་ཁམས་མེད་པའི་ཆོས་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་གསུངས་སོ།།ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ནི་ནང་ན་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ཀྱང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཤེས་ཤིང་མཐོང་ངོ་། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་མེད་པར་བཤད་ པ་ནི་མཐར་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཐར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཡིན་ནོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཅིའང་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཡོད་ཅེས་པའི་མཚན་མ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ ཉིད་མེད་དེ།ནམ་མཁའ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ་ངེས་པའི་མཚན་མ་མེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་མཚན་མ་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བཤད་དེ། ཁམས་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ནི་འདས་པ་ལ་མི་ གནས།མ་འོངས་པ་ལ་མི་གནས། ད་ལྟར་ལ་མི་གནས་ཏེ། རྐྱེན་མང་པོ་ལ་རག་ལུས་པས་རྐྱེན་དང་ཕྲད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་རྣམ་གྲངས་སུ་གདགས་སོ། །སེམས་ཅན་གྱིས་ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བཏགས་སོ། །མཁས་པ་དག་ཁམས་མེད་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ ཁམས་སུ་ཤེས་ཏེ།ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ནི་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་མ་མང་པོ་ཡང་མེད། ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། ཁམས་བསྟེན་པའི་ཐབས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཁམས་ཞེས་བཤད་དོ།

法界因不可得為實體故,不可得為決定實體。為令顛倒見及非如實縛縛眾生了知,故說法界。又為安立凡夫于無界中,故說法界。何以故?法界中無法界。所謂法界,是從多緣和合而生。從緣生法無自性。因緣無自性故,因緣是從多和合顛倒相續而生。如來為令眾產生熟,以世俗語言宣說無界法,故說法界。法界不住內,不住外,不住兩者之間,然凡夫見知善不善法。說法界無知見一切法,是為究竟空性相,究竟空性即是法界。何以故?無所有即是法界,法界中無有決定相故。譬如虛空無決定相,法界亦如是無決定相。為破法相故說法界,無界即是法界。何以故?法界不住過去,不住未來,不住現在。依多緣故,遇緣故,假名安立法界。眾生如何假立法界。智者于無界中了知為法界,法界非一非異。法界中無多法界相,亦無少許,依界方便說法界為界。

།གང་རྣལ་འབྱོར་པ་དག་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ རྟོགས་ཤིང་ཆད་པ་ནི་ཁམས་མེད་པར་ཤེས་ཤིང་མཐོང་ངོ་།།ཁམས་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་མ་མེད་དེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་ལས་ཆོས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བཤད་དེ། ཆོས་སུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་མཚན་ཉིད་ངེས་པ་མེད་པ་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བཤད་དོ།།མཁས་པ་དག་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་མཚན་མར་ལྟ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་སྐྱེས་པར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་སྐྱེས་པའི་ཆོས་དེ་ཉིད་མ་སྐྱེས་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་མཚན་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ཆོས་ཀྱི་ མཚན་ཉིད་ལ་མཚན་མ་མེད་པར་རྟོགས་ཤིང་ཆུད་པས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་མཚན་མ་མེད་པ་ནི་མཚན་མ་མེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་གསུངས་སོ།།ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གནས་པའི་གནས་མེད། གནས་པ་མེད། འབྱུང་བའི་གནས་ མེད།རྟེན་པའི་གནས་མེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ནི་ཐོག་མ་ནས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཁམས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ན་འདུས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་འདུས་པ། མ་གྱེས་ པ།མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ། ངེས་པ་མེད་པས་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་གསུངས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཁམས་མེད་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སུ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དག་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་པ་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འདི་སྙམ་དུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཁམས་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས། མ་ངེས་པའི་ཁམས་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ ཁམས་སོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་དངོས་པོ་མེད། ངེས་པའི་ཆོས་མེད་དེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་ཆོས་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་དམིགས་སུ་ མེད་དོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། ཅི་ཡང་མེད་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ། ཡིད་ཐོག་མར་འགྲོ་བ་ལས་ཆོས་སུ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་གསུངས་སོ།

諸瑜伽師了知法界,知見無界。三界法界無分別相,由多因緣和合分別為法,故說法界。為顯示分別法無決定相,故說法界。智者不見法界有相而生法,所生法即是不生。何以故?法界無相故。智者了知法相無相,故法界無分別相,無相無分別故說法界。法界無住處,無住,無生處,無依處。法界本不生故,法界無生。何以故?法界無界故。又法界非因和合而有,非不和合,非分離,非造作,無決定,故說法界。諸菩薩摩訶薩如是分別了知無界為法界。世間主,云何菩薩摩訶薩分別了知意識界?菩薩摩訶薩作是念:不生界是意識界,不定界是意識界。意識界無實體,無決定法,顯示意識界法無相。何以故?意識界不可得為意識界。意識界非真實,無所有,顛倒,意為先導而了別法,故說意識。

།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་རྗེས་སུ་བསྙག་པའི་ཕྱིར་ ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་གསུངས་སོ།།འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཁམས་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་ཤེས་ཤིང་རྟོགས། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཅི་ཡང་མེད་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་རྟོགས་ཤིང་ཤེས་སོ། །དེའང་རྒྱུ་ དང་རྐྱེན་གྱི་ཆོས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཐོག་མར་འགྲོ་བས་ཤེས་ན་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བཤད་དོ།།དེ་ཡང་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་བསྙག་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་སོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ཁམས་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་ཤེས་སོ།།དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་དང་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། གང་ཁམས་ལ་མཚན་མ་མེད་པ་ནི་དོན་དམ་པ་སྟེ། དོན་དམ་པ་ལ་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་སུ་སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་ གསུངས་ཏེ་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་དག་ཁམས་མེད་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཡང་ཆོས་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཁམས་གཞོམ་ཞིང་དེ་ལས་དབེན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཕགས་ པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་ནང་ན་གནས་པར་རམ།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཕྱི་རོལ་ན་གནས་པར་རམ། གཉི་གའི་བར་ན་གནས་པར་མི་གནས་སོ། །མཁས་པ་དག་ནི་འདུ་བ་མེད་པའི་ཁམས་ལ་ཡིད་ ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་རྟོགས་ཏེ།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱིས་ཁམས་ནི་མི་ཤེས། ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་མི་ཤེས་སོ། །དེ་ཡང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེ་ཞིང་འབྱུང་སྟེ། ཡིད་ཐོག་མར་འགྲོ་བས་རྒྱུ་དང་ རྐྱེན་གཉིས་འདུས་པ་ལས་འབྱུང་བར་ཤེས་སོ།།ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་ཀུན་བརྟགས་པ་ལས་སྐྱེས་ཏེ། སེམས་ཅན་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་འདས་པ་ལ་ མི་གནས།མ་འོངས་པ་ལ་མི་གནས། ད་ལྟར་ལ་མི་གནས་སོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་ལ། གང་དུའང་མ་སོང་། གནས་པའི་གནས་མེད་དེ། ཐོག་མ་ནས་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།

為隨順凡夫故說意識界。聖者則知非界為意識界,了知非真實無所有為意識界。為顯示因緣法,意為先導而知,多緣和合故說意識界。又為隨順眾生所知故如是說。智者知非界為意識界。此亦從多因緣和合分別而生,無相界是勝義,勝義中無界相。為成熟眾生故以世俗法說意識界,為令眾生知無界是意識界故。又為以少許法破界令離故說意識界。何以故?聖者不見意識界住于意識界內,或意識界外,或兩者之間。智者了知無和合界為意識界,意識界不知界,意界不知意識界。此亦從多因緣和合顛倒而生起,以意為先導,知從因緣二者和合而生。從非真實貪著分別而生,為顯示眾生識相故說意識界。意識不住過去,不住未來,不住現在。意識無所從來,無所去,無住處,本不生相。

།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཐོག་མའི་དངོས་པོར་ ངེས་པའི་ཆོས་མེད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནི་མཚན་མ་གཉིས་སུ་མེད་དེ་མཚན་མ་མེད་པའོ། །མཚན་མ་དེ་ནི་མཚན་མ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་དུ་མེད་པ་ཉིད་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སོ། །མཁས་པ་ དག་ནི་དེ་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནས།ཡུལ་ན་མི་གནས། ཕྱོགས་ན་མི་གནས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་གཅིག་པའམ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ། །འཕགས་ པ་རྣམས་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་རྟོགས་སོ།།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ནི་འོངས་པ་མེད་སོང་བ་ཡང་མེད། དམིགས་པ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དམ་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་མི་དམིགས། དམིགས་སུ་མེད། བསྟན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་བྱེད་པ་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་བྱས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སུ་རྟོགས། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་སྐྱེ་བའི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཕྱིར མ་སྐྱེས་པར་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚེ་འདོད་པའི་ཁམས་ དང་།གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལ་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དང་། ཅིའང་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོགས་སོ། །ཇི་ལྟར་རྟོག་ཅེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པའི་ཁམས་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་མེད། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ མེད།གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལ་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་མེད་དེ། ཁམས་ཀྱིས་ཁམས་མེད་པའི་ཆོས་སྟོན་པས་འདོད་པའི་ཁམས་ལ་འཇུག་པར་དགའ་བ་ལ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་སྟོན་ཏོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ལ་འཇུག་པར་དགའ་བ་ལ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་སྟོན་ཏོ། ། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལ་འཇུག་པར་དགའ་བ་ལ་ནི་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སྟོན་ཏོ། །ཁམས་ཀྱིས་ཁམས་མེད་པ་མཚོན་ཅིང་བརྗོད་དོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ཅིའང་མེད་པའི་ཁམས་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ ཤེས་སོ།།མཁས་པ་དག་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་མི་དམིགས་སོ།

意識無決定初始實體法。何以故?意識界無二相,無相。彼相非因二相而有,不可示即是意識界。智者如是了知通達意識界后,知意識界不住一切法,不住境,不住方,了知與一切法非一非異。聖者了知不生即是意識界。意識界無來無去,亦無所緣。何以故?勝義中不可得意識界,不可得,不可示故。智者了知意識界無作用可得故,無作即是意識界。因意識界無生相故,了知通達無生。世間主,諸菩薩摩訶薩如是分別了知意識界。 菩薩如是觀察時,分別了知欲界、色界、無色界為不生、無所有。云何了知?謂欲界無慾界,色界無色界,無色界無無色界。以界顯示無界法,於樂入欲界者示欲界,於樂入色界者示色界,於樂入無色界者示無色界。以界表示無界。智者知無所有界即是欲界、色界、無色界。智者不得欲界、色界、無色界。

།ཁམས་གསུམ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་ངེས་པའི་ཆོས་མེད་དེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་པར་ཤེས་པས་དེ་བས་ན་མཁས་པ་དག་ནི་ཁམས་ མེད་པ་ལ་ཁམས་གསུམ་དུ་ཤེས་སོ།།དེ་ལ་ཁམས་མེད་དེ། ཁམས་གསུམ་ཆར་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་འགྲོའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཁས་པ་དག་ནི་ཁམས་གསུམ་དུ་མི་དམིགས་པས། ཁམས་གསུམ་ལ་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་ དང་།ད་ལྟར་གྱིར་མི་དམིགས་མི་བརྗོད་དོ། །འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཁམས་གསུམ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པར་རང་བཞིན་མེད་པ། ཆོས་རྣམས་དང་བྲལ་བ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱང་བར་རྟོགས་ཏེ། སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོངས་སུ་ གཅད་པའི་ཕྱིར།ཁམས་གསུམ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་གསུངས་སོ། །ཁམས་གསུམ་གྱི་དངོས་པོ་བསྟན་པ་ཡང་སེམས་ཅན་དག་ཁམས་མེད་པའི་དོན་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཁམས་གསུམ་གསུངས་ཏེ་ཁམས་ཀྱི་དངོས་པོར་མ་ ཡིན་ནོ།།མཁས་པ་དག་ནི་ཁམས་གསུམ་ནི་ཁམས་མེད་པར་ཤེས་ཤིང་རྟོགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚེ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང་བདག་གི་ཁམས་ནི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་མེད་པ་ དང་།ཅིའང་མེད་པའི་ཁམས་དང་། མ་སྐྱེས་པའི་ཁམས་སུ་རྟོགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང་། བདག་གི་ཁམས་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་བྱེ་བྲག་མེད་དེ་ཐ་མི་དད་དོ། །ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་པས་ཁམས་ཞེས་བྱ་སྟེ་དེ་ལ་ངེས་པའི་ཁམས་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནམ་མཁའ་ལ་གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་ཁམས་མེད་དོ། །མཚན་ཉིད་དེ་དག་ཀྱང་ནམ་མཁའི་ཁམས་སུ་རྟོགས་པས་ཁམས་མེད་པའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ནམ་མཁའ་ལ ཁམས་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱང་མཐར་མཚན་མ་དང་བྲལ་ཏེ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།།ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཁམས་དང་བྲལ་བའོ། །ཁམས་ལ་ཁམས་མེད་དེ། ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ནང་ན་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ཏེ། ཁམས་ ཀྱི་ནང་ན་ཁམས་མེད་དོ།།མེད་པ་ནི་མཚན་ཉིད་དུ་མ་བསྡུས་པ། ཁམས་ལ་མི་གནས་པའོ། །ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་མེད། ཁམས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པའོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ཁམས་ཀྱི་རྣམས་ལ་ཁམས་སྐྱེ་བར་མི་དམིགས། ཁམས་ལ་འགོག་པར་མི་ དམིགས།ཁམས་ལ་གནས་པར་མི་དམིགས་སོ།

三界亦無決定無實法,知從多因緣生,故智者知無界為三界。彼中無界,三界皆非真實顛倒而行。何以故?智者不得三界,故不得不說三界為過去未來現在。聖者了知三界為非真實、無所有、無自性、離諸法、離顛倒,為斷眾生顛倒,為令知見三界,如來分別宣說。示現三界事,為令眾生知無界義故說三界,非界事。智者知了三界為無界。 世間主諸菩薩摩訶薩如是觀察時,了知眾生界、我界即是虛空界,為無法界、無所有界、不生界。何以故?眾生界、我界、虛空界無差別,不異。彼等界相亦從非真實而生,從多緣生故名為界,無決定界。何以故?虛空無一定界。了知彼等相為虛空界,故為無界義。譬如虛空無界,法亦究竟離相,無相為相。一切界亦離界。界中無界,所謂界不住內,不住外,不住兩間,界內無界。無者不攝於相,不住于界。一切界無住,一切界不生。智者于諸界不得界生,不得界滅,不得界住。

།ཁམས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ། མ་བྱུང་བ། མི་གནས་པ། ཐོག་མ་ནས་དམིགས་སུ་མེད་པའོ། །མཁས་པ་དག་ནི་མིང་ཙམ་དུ་བཏགས་པའི་ཁམས་ལ་མི་ཆགས། ཆགས་པར་མི་བྱེད། མི་འཛིན། མི་ རྟོག་གོ།།དེ་བས་ན་མཁས་པ་དག་ནི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁམས་མ་སྐྱེས་པར་ཤེས་ཤིང་མཐོང་སྟེ། མ་སྐྱེས་པས་ན་འགོག་པ་མེད་དེ། དོན་དམ་པ་ལ་ཁམས་ཐམས་ཅད་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ན་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བརྗོད་དོ། ། དོན་དམ་པར་ནི་ཁམས་སུ་བརྗོད་པ་ཡང་མེད་དོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པའི་དོན་དུ་ཤེས་ཤིང་རྟོགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཁམས་བརྒྱད་དང་། ཁམས་གསུམ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས དང་།བདག་གི་ཁམས་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་རྟོགས་ཤིང་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པའི་ཚེ་ཁམས་སུ་མི་དམིགས། ཁམས་སུ་མི་མཐོང་། ཐམས་ཅད་ཀྱི་མིང་ཡང་རྟོགས་ཤིང་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཁམས་མེད་ པར་འཇུག་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་སོ།།ཁམས་སུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡང་ཤེས་ཤིང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཁམས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ཁམས་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པར་ཞུགས་པར་ཡང་ཤེས། ཁམས་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་ཡང་ཤེས་ཤིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཁམས་རྣམས་རྣམ་པར་སྟོན་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཁམས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་གནས་པར་ཡང་བྱེད་དོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཚིག་དང་སྨྲ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཁམས་མེད་པའི་ཆོས་སྟོན་ཀྱང་མཚན་མ་གཉིས་སུ་ཁམས་མི་སྟོན་ཏོ། །ཁམས་ཐམས་ཅད་གཉིས་སུ་མེད་ཀྱང་ཐབས་ཀྱིས་ཁམས་ཀྱི་རྣམས་རྟེན་ཅིང འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བར་སྟོན་ཏོ།།ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཚིག་དང་སྨྲ་བས་སེམས་ཅན་རྣམས་སྨིན་པར་བྱེད་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དོན་དམ་པ་སྟོན་ཏོ། །ཁམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པ་ལ་ཁམས་ཀྱང་ཁམས་ཐམས་ཅད་མེད་པར་ཡིད་ཆེས་ཤིང་རྟོགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ འཛིན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དོན་དམ་པས་ཁམས་སུ་མི་དམིགས།ཁམས་ཀྱི་ཆོས་སུ་མི་དམིགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ངས་ནི་ཁམས་ཐམས་ཅད་འགགས་པའང་མེད། བཅད་པ་ཡང་མེད་པར་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་དམ་པ་ལ་ཁམས་རྣམས་མེད་དོ། །ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁམས་གང་ཡང་མེད་དེ་ངེས་པ་མེད་དོ། །ཁམས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་སྟེ། ཁམས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁར་འཇུག་པས་ཁམས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།

一切界皆不生、不起、不住、本來不可得。智者于假名安立之界不貪著、不執取、不分別。是故智者知見一切界不生,因不生故無滅,勝義中一切界不可得。世俗中分別宣說諸法界,勝義中亦無界可說。智者知了一切界為勝義義。 世間主諸菩薩摩訶薩如是了知通達八界、三界、眾生界、我界、虛空界之分別。菩薩如是通達了知時,不得界,不見界,了知一切名,於一切界無界而入生信。亦知界分別,知世俗中分別一切界,亦知一切界入勝義。知無界之修習,為眾生示現諸界,令眾生極住于界修習。世俗中以言說為眾生說無界法,然不以二相示界。一切界無二,然以方便示界緣起。世俗中以言說令眾產生熟,然為眾生說勝義。于界差別相中,信解一切界皆無。何以故?世間主如來勝義中不得界,不得界法。世間主,我不滅一切界,不斷一切界,而現證無上正等正覺。何以故?勝義中無諸界。一切界中無有界,無決定。一切界等同虛空,一切界入虛空,故一切界不生為相。

། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁམས་ཐམས་ཅད་ལ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚུལ་གྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁམས་སུ་མ་གསུངས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱང་མ་གསུངས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་མེད་པས་ཅིའང་མེད་པའི་ཁམས་མི་གསུང་ངོ་། །འཇིག རྟེན་འཛིན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་ཅིའང་མེད་པའི་ཁམས་གསུངས་མོད་ཀྱི་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་ན་ཁམས་སུ་གསུངས་པ་མེད་དེ།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ན་ཁམས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཁམས་ རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་།ཁམས་ཐམས་ཅད་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཁམས་ཙམ་དུ་ཤེས་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་ཁམས་ཤེས་པ་དང་། ཁམས་ཀྱི་ངེས་པ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཤེས་པ་དང་། ཁམས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ ལ་མཁས་པ་དང་།ཅི་དང་ཅི་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པར་ཤེས་པ་དང་། ཁམས་ཀྱི་འདུས་པ་ཤེས་པ་དང་། ཁམས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང་། བདེན་པའི་ཁམས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང་། ཁམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་མཁས་པ་དང་། ཁམས་ཐམས་ཅད་ཁམས་མེད་པར་ཤེས་པ་ དང་།ཁམས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་ཁམས་དང་འཐུན་པར་ཤེས་ཏེ་ཁམས་རྣམས་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་མི་འབྱེད་པ་དང་། ཁམས་རྣམས་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་མི་དམིགས། བྱེ་བྲག་ཏུ་མི་བརྗོད་དོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཁམས་འཇིག་པ་སྟོན་པ་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ འདི་ལྟ་སྟེ།སྒྱུ་མ་མཁན་མཁས་པ་ཞིག་སེམས་ཅན་ལ་སྒྱུ་མ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་ཏེ། སྒྱུ་མའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཤེས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་མཛའ་ཞིང་བཤེས་པ་དག་གིས་འདི་སྐད་དུ་འདི་ནི་སྒྱུ་མའོ། །སྒྱུ་མར་བྱས་པའི་དངོས་པོ་སྟེ། སྒྱུ་མ་དེ་ལ་ཡང་དག་པ་ མེད་དོ།།ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སེམས་ཅན་ལ་སྟོན་ཏོ་ཞེས་སྨྲས་ན་མཁས་པ་དག་ནི་སྒྱུ་མར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་འཇིག་རྟེན་གྱི་རང་བཞིན་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་ན་འཇིག་ རྟེན་སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་སོ།།འཇིག་རྟེན་སྤྱོད་པ་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། སྦྱོར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་དག་ལ་འཇིག་རྟེན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྟོན་ཏོ། །གང་ཞིག་འཇིག་རྟེན་ལ་ཡང་དག་པའི་བདེན་པར་འཛིན་ན་འཇིག་རྟེན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་སྟོན་ཏོ།

如來以如是方式通達一切界。如來不說界,亦不說諸法力。何以故?一切法無所有,故不說無所有界。世間主,如來雖說無所有界,然實無所說為界。世間主,如是名為善巧分別諸界。 諸菩薩摩訶薩極善巧分別界,知一切界唯假立,知唯世俗界,知勝義界,知界決定,知世俗諦,善巧分別界,知何等何種相應,知界聚集,知界趣入,知真實界趣入,善巧界差別,知一切界無界,知一切界同虛空界而不分別諸界,不得諸界差別,不說諸界差別。善巧為眾生示現界壞滅。 世間主,譬如善巧幻師,為眾生示現種種幻術,令知種種幻事。其親友告曰:“此是幻術,幻化所作,幻中無實,顛倒示現於眾生。“智者即知為幻。世間主,世間本性如幻,諸菩薩摩訶薩入如幻法,知世間如幻本性。世間行如幻,以修習力為眾生示現世間如幻。若有執著世間為真實諦者,則示現世間非真實如幻。

།དེ་ལ་མཁས་ པ་བློ་ཟབ་མོ་དབང་པོ་རྣོ་བ་དག་ནི་ཟུར་ཙམ་བསྟན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་།སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། མི་བདེན་པ་དངོས་པོ་མེད་པར་ཤེས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་བསླུས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་ པར་ཤེས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཁམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པ་དག་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་མདོ་སྡེ་བརྗོད་དུ་མེད། དམིགས་སུ་མེད་པ། ཁམས་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བར་བྱེད་པ་སྟོན་པ། ཁམས་ཐམས་ ཅད་ཡི་གེ་མེད་པ།འདུས་པ་མེད་པ། བརྗོད་དུ་མེད་པ། ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་སྟོན་པ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་སྟོན་པ། གཞན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཉིད་བརྗོད་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་ རྟེན་ལས་འདས་པ་དང་།འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པ་དང་། དབང་དང་དབང་མ་ཡིན་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་དང་། དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དོན་དང་། ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་དང་། བཀྲི་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བའི་རྣམ་ པར་གྲོལ་བའི་མདོ་སྡེ་ཟབ་མོ་འདི་ལས་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ།།ཁམས་བརྒྱད་ཅེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་གསུམ་མོ།། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཅེས་བྱ་བའི་མདོ་བམ་པོ་གསུམ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་འཛིན་ལ་འདི་ སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ།།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལ་མཁས་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་ན་འདི་སྙམ་དུ་མིག་ལ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ དམིགས་སུ་མེད།མིག་ལ་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ངེས་པ་མེད་དོ། །མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་དངོས་པོར་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བའོ། །གཟུགས་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་རག་ལུས་པ་ སྟེ།གཉིས་ཕྲད་པ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྐྱེན་ཡོད་པར་གྱུར་ཏེ། གཟུགས་དང་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་གཅིག་ལ་གཅིག་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་གཟུགས་ཞེས་བཤད་དོ།

於此,智者深慧利根者,僅聞少許即知一切法空如幻,不實無體,知一切法欺誑凡夫,知一切法依非真實緣。 世間主,是故欲入界行的諸菩薩摩訶薩,應勤修學此甚深經典,不可言說,無所緣,能令知見一切界,一切界無文字,無聚集,不可說,示現一切界方便智慧,示現入緣起,又說一切法真實性,即:世間出世間,有為無為,自在非自在,行入,勝義世俗義,了義經不了義經,緣起解脫甚深經中所說一切。 第三品名為八界品。 世間主經卷三 世尊告世間主言:云何菩薩摩訶薩善巧十二處?菩薩摩訶薩分別觀察十二處時作是念:眼中不可得眼處,眼中無眼處決定,眼處亦不可得為實體。何以故?眼處從多緣生,從顛倒而起。緣色故依色,二法和合故有眼處緣,色與眼處互相依待,故說眼色。

།འདི་ལྟ་སྟེ། མིག་དང་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་གཟུགས་ནི་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ འབྱུང་བར་བྱེད་པའི་སྒོ་ཡིན་ལ་མིག་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་འབྱུང་ཞིང་སྣང་བར་བྱེད་པས་དེ་བས་ན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྒོ་ཞེས་བཏགས་པས་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ།མིག་གིས་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་ པར་གསུངས་ཀྱི་མིག་ཀྱང་གཟུགས་ལ་མི་གནས།གཟུགས་ཀྱང་མིག་ལ་མི་གནས། མིག་མིག་ལ་མི་གནས། གཟུགས་ཀྱང་གཟུགས་ལ་མི་གནས་ཏེ། རྐྱེན་མང་པོ་ལས་གཟུགས་སུ་དམིགས་པ་བྱུང་བས་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བཏགས་སོ། །གཞན་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ ཏེ་བྱུང་བ་ལས་མིག་གི་ཤེས་པ་དང་།མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བས་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བཏགས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བཤད་པའི་ཟླས་དོན་དམ་པར་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དམིགས་སུ་མེད་ཅིང་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དམིགས་སུ་མེད་པ་བསྟན་པ་ཞེ་ན། མཁས་པ་དག་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་བཙལ་ན་ཡང་དག་པར་ཡོད་པར་མི་མཐོང་སྟེ། བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་ནི་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་མཚན་མ་གཉིས་སུ་འཆད་དོ། །མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དེ་ཉིད་ཡང དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བསྟན་པའོ།།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མངོན་པར་འབྱེད་པ་དང་ལྡན་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ དུ་ཡང་དག་པར་དམིགས་སུ་མེད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནང་ན་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་སོ། །མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ ཡིན།ད་ལྟར་གྱི་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་ད་ལྟར་གྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འདུས་པ་ལས་གཟུགས་སུ་ཤེས་པས་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་བརྗོད་དེ། བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་སྤྱོད་པ་བཞིན་ནོ། །མཁས་པ་དག་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཅིའང་མེད་པ། རྣམ་པར་བརྟགས་ པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་སྐྱེ་མཆེད་མ་ཡིན་པ་ནི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་མཐོང་ཞིང་ཤེས་སོ།

這是如此:眼睛和色法,所謂色法是眼根生起的門,而眼睛也是色法生起和顯現的因,因此稱為眼根是由色法緣起的根門。稱為眼根是因為眼睛能看見,稱為色處是因為能被眼睛所見。在世俗諦中說它們存在,但眼睛不住於色法,色法也不住于眼睛。眼睛不住于眼睛,色法也不住於色法。由多種因緣而生起對色法的認知,所以稱為眼根。 此外,由緣起而生眼識和見的特徵,所以稱為色處。如何在世俗諦中顛倒解釋的對立面是,在勝義諦中無法觀察到眼根和色處呢?智者們尋找諸根處時,不見其真實存在。愚昧凡夫顛倒的智慧,將眼根和色處解釋為二相。眼根和色處正是非真實的根處的教示。 爲了如實了知諸法的真實相,應知諸根處是緣起而生,由顛倒分別而起,其根處的特徵實不可得。為什麼呢?眼根和色處不住于內,不住于外,不住于中間。眼根和色處非過去,非未來,非現在。然而,由現在的因緣和合而了知色法,所以說是眼根,如同愚昧凡夫的行為。 智者們了知諸根處非真實、無所有,由顛倒分別而生,所以見到非根處為根處。

།སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མི་བརྗོད་ཅིང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཚན་ཉིད་ངེས་པ་མེད་དོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་སོ། །དེ་དག་ནི་སྐྱེ་མཆེད་ དུ་མཐོང་བ་དང་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། ཅིའང་མེད་པ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ལས་བྱུང་བའོ། །སྐྱེ་མཆེད་ནི་བྱས་པ་མེད་པ། བྱེད་པ་མེད་དེ། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་།གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་མི་ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། གཉི་གའི་མཚན་མ་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་འབྲེལ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ན་དེ་ལ་རྣམ་པར་བརྟག་ཅིང་བརྗོད་དུ་མེད་དོ། །སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བས་བུས་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཤེས་པ་དང་།འཕགས་པས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ་ཇི་བཞིན་ཏེ། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་མ་སྐྱེས་པ། མི་འགག་པ། མ་འོངས་པ། མི་འགྲོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་མིག་གིས་ མིག་མི་ཤེས།མིག་གིས་མིག་ཏུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་།གཟུགས་ཀྱིས་གཟུགས་མི་ཤེས། གཟུགས་ཀྱིས་གཟུགས་སུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཉི་ག་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མིག་གིས་མིག་གི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས། གཟུགས་ཀྱིས་ གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས།མིག་དང་གཟུགས་གཉི་ག་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་ཆོས་མེད་དེ། དེ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་མིག་གིས་མིག་མ་བྱས། མིག་གིས་མིག་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། །གཟུགས་ཀྱིས་གཟུགས་མ་བྱས། གཟུགས་ཀྱིས་གཟུགས་མི་ཤེས་སོ། །གཉི་ ག་མེད་པའི་ཕྱིར་མིག་ཀྱང་བདག་གོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས།གཟུགས་ཀྱང་བདག་ནི་གཟུགས་སོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས། མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ནི་སྒྱུ་མའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སུ་མིག་དང་གཟུགས་ཞེས་བརྗོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དང་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་པ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་།སྒྲ་དང་། སྣ་དང་། དྲི་དང་། ལྕེ་དང་། རོ་དང་། ལུས་དང་། རེག་བྱ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ།

不說根處的相,根處無有確定相。如來說它們是緣起而生。這些被稱為見到和了知根處。 如是,諸根處非真實,無有實體,依賴因緣,由顛倒分別的有為法而生。根處無作無為,眼根不分別為色處,色處也不了知不分別為眼根,二者都離相。由法性相應的特徵,對此無法分別和言說。 根處的特徵是緣起而生,愚者顛倒了知,聖者如實通達。眼根和色處的特徵是不生不滅、不來不去,因此眼不了知眼,眼不分別為眼,色不了知色,色不分別為色。為什麼呢?因為二者都是空的。 因為二者都離,眼不了知眼的特徵,色不了知色的特徵。眼和色二者無相無法,無有確定相,所以眼不造作眼,眼不了知眼。色不造作色,色不了知色。因為二者都不存在,眼也不認為”我是眼”,色也不認為”我是色”。眼和色的自性如幻,非真實,所以稱為眼和色。 菩薩們如何分別和思惟眼根和色處,對於耳和聲、鼻和香、舌和味、身和觸也是如此。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡིད་ ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་པ་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་པའི་ཚེ་དེ་འདི་སྙམ་དུ་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དམིགས་སུ་མེད། ཡིད་ལ་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དེ། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ དངོས་པོ་མེད་པར་སེམས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རག་ལུས་པས་གཉིས་ཕྲད་པ་ལས་བྱ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་འབྱུང་ལ། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་གྱུར་ཏེ། མཚན་ཉིད་གཉིས་སུ་ཕྱེའོ། །ཡིད་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་གནས་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡིད་ནི་ཆོས་སྐྱེ་ཞིང་མཆེད་པར་བྱེད་པའི་སྒོ་ཡིན་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཆོས ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་གདགས་སོ།།ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་སྒོའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་བརྗོད་དེ། ཡིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་བསྟན་ཅིང་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བརྗོད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡང་དག་པར་བཤད་ཀྱི་ཡིད་ཀྱང་ ཆོས་ལ་མི་བརྟེན་ཆོས་ཀྱང་ཡིད་ལ་མི་བརྟེན་ཏེ།རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བས་ཆོས་རྣམས་རྐྱེན་དུ་གྱུར་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བཤད་དོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་དང་ཡིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་བརྗོད་དེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཤད་པའི་ ཟླས་དོན་དམ་པར་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དམིགས་སུ་མེད།ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དམིགས་སུ་མེད་པར་གསུངས་སོ། །མཁས་པ་དག་ནི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་རྣམ་པར་བརྟགས་ན་ཡང་དག་པར་ཡོད་པར་མི་མཐོང་ངོ་། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་མཚན་མ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བརྗོད་དོ།།ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། ཅི་ཡང་མེད་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཇི་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་གསུངས་སོ།

持世者啊,如何菩薩摩訶薩分別思維意處呢?菩薩摩訶薩們分別思維意處時,他這樣想:意處無所緣,意處無確定相,意處無實體。為什麼呢?意處是緣起所生,從顛倒而生,依賴法處,二者相遇時無作用。意處也因法處緣而生,因法處緣而分別,分為兩種相。依意而有法處所依,意是法生長的門,法處也是意的門。因此,假立為法處。因法處門緣而說為意處,為顯示意的相門並使之可知,故說為法處。如實解說世俗諦,意不依法,法也不依意,因緣起生,諸法成為緣,故說為意處。為顯示緣起和意的相。說法處是世俗顛倒說的對應,勝義中意處不可得,法處不可得。智者觀察處時,不見真實存在。愚癡凡夫顛倒智慧者,說意處和法處為兩種相。意處和法處是不真實的,一無所有,如來如實通達其本性,故說為處。

།སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ནི་རྟེན་ཅིང་ འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ལས་བྱུང་བས་དེ་ལ་ནི་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་།ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ཡང་དག་པར་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་ནང་ན་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་སོ། །གཞན་ ཡང་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་འདས་པ་ཡང་མ་ཡིན།མ་འོངས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ད་ལྟར་གྱི་འཕྲལ་གྱི་རྐྱེན་ཤེས་པ་ལས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོས་བསམས་པའི་རྗེས་སུ་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བརྗོད་དོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ།ཅི་ཡང་མེད་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བ་སྐྱེ་མཆེད་མ་ཡིན་པ་ལ་སྐྱེ་མཆེད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་རྟོགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་ངེས་པར་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཁས་པ་དག་ནི་དེ་ལྟར་སྐྱེ་ མཆེད་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཅི་ཡང་མེད་པར་རྟོགས་ཏེ།ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རང་བཞིན་གྱིས་དམིགས་སུ་མེད། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལས་བྱུང་བ་དེ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡང་མི་དམིགས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་ མཆེད་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་མཐོང་བའི་མཚན་ཉིད་གསུངས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ།སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། ཅི་ཡང་མེད་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ལས་བྱུང་བ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་རག་ལུས་ པ།ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་བྱས་པ། བྱེད་པ། བྱེད་པ་མེད་པ། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་།ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་ཤེས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཉི་གའི་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་གཉིས་དང་བྲལ་བས་ན་དེ་ལ་རྣམ་པར་དབྱེར་མེད་དོ། །སྐྱེ་མཆེད་དེ་དག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་ཡིན་ཡང་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སེམས་པའི་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

諸處是緣起所生,從顛倒有為而生,因此意處和法處實不可得。意處和法處不住內,不住外,不住兩者之間。又,意處非過去,非未來,從現在剎那緣所生的認知,凡夫隨想而說為意處和法處。智者了知意處和法處為不真實,一無所有,從顛倒分別而生,非處而執為處。為什麼呢?因為諸處確實無處相。智者如是了知諸處不真實、一無所有,意處和法處自性不可得,意處和法處所生之本相也不可得。如是意處和法處是緣起所生,如來也說諸處的知見相是這樣的:諸處不真實,一無所有,從顛倒有為而生,依賴因緣,意處和法處所作、能作、無作,意處不分別為法處,法處也不分別為意處。為什麼呢?因為遠離二者。如是遠離二相,故無分別。那些處雖是緣起所生,但凡夫顛倒思維后說的。

།འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ་ལྟར་ན་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ མཆེད་ཀྱང་མི་སྐྱེ་བ།མ་སྐྱེས་པ། མི་འགག་པ། མི་འོང་བ། མ་སོང་བ་སྟེ། ཡིད་ཀྱིས་ཡིད་མི་ཤེས། ཡིད་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་།ཆོས་ཀྱིས་ཆོས་སུ་མི་ཤེས། ཆོས་སུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། གཉི་ག་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱིས་ཡིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ མི་ཤེས།ཆོས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་ཏེ། མཚན་ཉིད་དེ་གཉི་ག་ཅི་ཡང་མེད་པས་དེ་ལ་ནི་ངེས་པའི་ཆོས་གཅིག་ཀྱང་མེད་དོ། །ཡིད་ཀྱིས་མི་འགྲུབ་ལ་ཡིད་འཇིག་པར་ཡང་མི་ནུས། ཆོས་ཀྱིས་ཀྱང་ཆོས་མི་འགྲུབ་ལ་ཆོས་འཇིག་པར་མི་ནུས་སོ། །གཉི་ག་མེད་པས་ ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ནི་བདག་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་སོ།།ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱང་བདག་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་སོ། །དེ་གཉི་ག་སྟོང་པས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། མིང་དང་ཚིག་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་བཏགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ ཆེན་པོ་རྣམས་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དེ་ལྟ་བུ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་གོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་པ་ཞེ་ན། འདི་ ལྟ་སྟེ།སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་རྐྱེན་མང་པོ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ལྡན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་སྟེ། མཚན་མ་གཉིས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཕྱི་དང་ནང་གཉིས་སོ། །བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཡང་དག་པའི་ཆོས་མ་ཐོས་པ་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཡང་ དག་པ་ཉིད་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཆགས་ནས་བདག་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་བདག་གི་མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་ཆགས།གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་ཆགས་ནས་བདག་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད། བདག་གི་གཟུགས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་ཆགས་པ་ནས་རྣ་བ་དང་། སྒྲ་དང་། སྣ་དང་། དྲི་དང་། ལྕེ་དང་། རོ་དང་། ལུས་དང་། རེག་བྱ་དང་། ཡིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་བདག་ཡིད། བདག་གི་ཡིད། བདག་ཆོས། བདག་གི་ཆོས་སོ་ཞེས་ཆགས་སོ། །དེ་ལྟར་ཆགས་པས་ན་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཀླགས་ཤིང་བཅིངས་ཏེ་ལམ་རྒྱུད་ལྔར་ཡང དང་ཡང་འཁོར་བར་གྱུར་ནས་འབྱུང་བའི་ལམ་མི་ཤེས་སོ།

諸聖者所通達了知,意處也不生,未生,不滅,不來,不去。意不知意,不分別為意;法不知法,不分別為法,因為二者皆空。因為遠離二者,意不知意相,法不知法相,二相皆無所有,故無一定之法。意不能成立,也不能毀滅意;法也不能成立,不能毀滅法。二者皆無,意處不作”我是意處”想,法處也不作”我是法處”想。二者皆空如幻,分別名句而假立。諸菩薩摩訶薩如是分別思維意處和法處。 持世者啊,菩薩摩訶薩們如何分別思維內六處和外六處呢?是這樣的:十二處皆不真實,從多緣和顛倒而生,因為有二相,故分內外二種。愚癡凡夫未聞正法,不知十二處的真實性,故貪著眼處,執”我眼處、我的眼處”;貪著色處,執”我色處、我的色處”;乃至耳和聲、鼻和香、舌和味、身和觸、意和法,執”我意、我的意、我法、我的法”。如是貪著,為十二處所纏縛,輪迴五道,不知出離之道。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལ་ཡང་དག་པར་བརྟགས་ན་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་རྣམས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། སྒྱུ་མ། སྙིང་པོ་མེད་པ། གསོག་།གསོབ་ལྟ་བུ། སྟོང་པ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་མཐོང་། མིག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་བདག་གམ་བདག་གི་བར་མི་ཆགས་པ་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་དུ་བདག་གམ་བདག་གི་བར་མི་ཆགས་སོ། །དེ་ལྟར་མི་ཆགས་པས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་ལ་མཁས་པས་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཐམས་ཅད་ལ་མ་ཆགས་མི་ཐོགས། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། མཐོང་བར་བྱ་བ་ལ་ཡང་རྟོག་ལ་སྐྱེ་ མཆེད་རྣམས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཡང་མཁས་པས་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ་དང་།མཚན་མ་མེད་པས་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་མ་འཇིག་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་རྟེན་པའི་ལམ་གྱི་རྗེས་སུ་མི་གནས་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་ཤེས་པ་དང་།མཚན་ཉིད་རྣམས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་ཐབས་ཀྱི་མཐའ་དག་ཀྱང་ཤེས་ཤིང་རྟོགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྒྱུ་མ་བྱས་པའི་འཁྲུལ་འཁོར་ལས་ཕྱོགས་བཞི་ནས་ཆུ་འབབ་པ་ལྟར་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ དུ་ཕྱི་ནང་གི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བ་ལས་བྱ་བ་ཀུན་བྱེད་པར་གྱུར་ཏེ།དེ་ལ་ནི་ཡང་དག་པར་དངོས་པོར་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་པོ་འདི་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་འཁྲུལ་འཁོར་གྱིས་རྣམ་པར་བཅིངས་པས་བྱ་བ་ཀུན་བྱས་པར་གྱུར་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་མཆེད་ ཅེས་བྱ་བ་ནི་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཤེས་པའི་བློ་མེད་པ་དག་གི་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་ཞིང་མཆེད་པར་བྱེད་པའི་སྒོའི་མིག་ནི་གཟུགས་ཀྱི་སྒོ་སྟེ།བྱམས་པ་དང་སྡང་བ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ཀྱང་མིག་གི་སྒོ་སྟེ། བྱམས་པ་དང་སྡང་བ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་བར་དུ་སྟེ། ཡིད་ཆོས་ཀྱི་སྒོར་གྱུར་པས་བྱམས་སྡང་སྐྱེད་དོ། །ཆོས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་སྒོར་གྱུར་པས་བྱམས་སྡང་སྐྱེད་ལ། དེ་ལྟར་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ནི་བྱམས་སྡང་དང་འཚོགས་ཤིང་འདུས་པ་སྟེ་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་མི་ཤེས་སོ།

諸菩薩摩訶薩如是正觀十二處,見十二處不真實,如幻,無實質,虛妄,空,如幻化。從眼處到法處,不執為我或我所。如是不執著,故不分別。菩薩們如是善巧十二處。 持世者,諸菩薩摩訶薩如是善巧處的方便,於十二處皆無執著障礙,了知應知應見之處,善巧分別諸處,通達了知從多緣所生的十二法處,以無相滅除十二處之相,不住處所依之道,知諸處無相,並了知一切相的修習方便。 持世者,譬如幻師所作幻術機關,從四方流水,十二處亦如是,從內外緣起而作諸業,實無可得。此十二處為往昔業的機關所縛,而作諸業。 持世者,所謂處,是無智愚夫煩惱生長之門。眼是色之門,能生愛憎;色亦是眼之門,能生愛憎。如是乃至耳、鼻、舌、身、意,意為法之門而生愛憎,法亦為意之門而生愛憎。如是十二處與愛憎相應和合,不知真實相。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་བོ་དང་།སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་རྟོགས་པས་བྱམས་པ་དང་སྡང་བས་རྣམ་པར་འཆིང་བར་མི་འགྱུར། འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ རྟོགས་སོ།།སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བཞིའོ།། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ།ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་རིག་པ་ཞེས་བཏགས་ཏེ། མ་རིག་པ་ལ་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་རིག་པ་ཞེས་བཏགས། མ་རིག་པས་རིག་པ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ མ་རིག་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།ཇི་ལྟར་ན་རིག་པ་མི་ཤེས་པས་མ་རིག་པ་ཞེ་ན། མ་རིག་པ་ལ་ངེས་པའི་ཆོས་སུ་དམིགས་སུ་མེད་པས་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཤེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཅི་ཡང་མེད་པ་སྟེ། བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་རྣམ་པར་འདུ་ བྱེད་པས་ན་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱའོ།།འདུ་བྱེད་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བས་ན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །མིང་དང་གཟུགས་ནི་མཚན་ཉིད་གཉིས་ཏེ། དེ་བས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མིང་དང་གཟུགས་སོ། །མིང་དང་གཟུགས་ལས་དྲུག་གི་ སྐྱེ་མཆེད་སྐྱེས་པས་དེ་བས་ན་མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་དྲུག་གི་སྐྱེ་མཆེད་དོ།།དྲུག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ལས་རེག་པ་སྐྱེ་བས་དེ་བས་ན་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་རྐྱེན་གྱིས་རེག་པའོ། །རེག་པ་ལས་ཚོར་བ་སྐྱེ་བས་དེའི་ཕྱིར་རེག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བའོ། །ཚོར་བ་ལས་སྲེད་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཚོར་ བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲེད་པའོ།།སྲེད་པ་ལས་ལེན་པ་སྐྱེ་སྟེ། དེ་བས་ན་སྲེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ལེན་པའོ། །ལེན་པ་ལས་སྲིད་པ་འབྱུང་སྟེ། དེ་བས་ན་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པའོ། །སྲིད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་བྱུང་བས། དེ་བས་ན་སྲིད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བའོ།

持世者,諸菩薩摩訶薩善巧了知諸處的自性本質和諸處的相,故不為愛憎所縛。持世者,菩薩摩訶薩善巧了知諸處。 此為第四章,名爲了知十二處。 持世者,云何菩薩摩訶薩善巧分別觀察十二緣起?菩薩摩訶薩分別觀察十二緣起如是:因無所有故名無明,無明中無法故名無明,無明不知明故稱無明。云何不知明故為無明?無明中無可確定之法故名無明。何故無明緣行?一切法皆無所有,愚夫造作,故說無明緣行。從行生識,故說行緣識。名色有二相,故說識緣名色。從名色生六處,故說名色緣六處。從六處生觸,故說六處緣觸。從觸生受,故說觸緣受。從受生愛,故說受緣愛。從愛生取,故說愛緣取。從取生有,故說取緣有。從有生生,故說有緣生。

།སྐྱེ་བས་རྒ་བ་དང་། ཤི་བ་ དང་།སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་འབའ་ཞིག་གི་ཕུང་པོར་གྱུར་པས་དེ་བས་ན་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་བ་དང་། ཤི་བ་དང་། ཡིད་བློང་བ་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བའི་ཕུང་པོ་ཞེས་བརྗོད་དེ། དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་ ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཏོ།།དེ་ལ་ཀུན་འདུས་པ་ནི་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ནས་རིག་པ་དང་འགལ་བར་བྱེད་ཅིང་མ་རིག་པའི་ཕུང་པོར་བསགས་ནས་སྲིད་པ་ཕྱི་མའི་འདོད་པ་སྐྱེད་དེ་དགའ་བ་དང་ཆགས་པ་ལ་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་ཚོལ་བ་ནི་སྲིད་པའི་ཕུང་པོའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་འཇིག་ རྟེན་འདི་དག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་རྣམ་པར་བཅིངས་ཏེ་མ་རིག་པས་ལྡོངས་ནས་མ་རིག་པའི་མུན་པས་གཡང་སར་འཐམས་ཤིང་མ་རིག་པའི་ཐོག་མར་འགྲོ་བས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་རྫོགས་པར་སྐྱེད་དོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་མ་རིག་པའི་ ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྟགས་ན་མ་རིག་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཐོག་མའི་མཐའ་དམིགས་སུ་མེད་པར་ཤེས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པས་མཁས་པ་དག་གིས་མཐའ་མེད་པས་ཐོག་མའི་མཐར་རྟོགས་ཏེ་ཐོག་མའི་མཐར་ རྣམ་པར་མི་འབྱེད་དོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པས་མ་རིག་པ་ལ་མི་ཆགས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་མེད་པས་ཆོས་ནི་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་མེད་ཅེས་བརྗོད་ན་ཡང་དེ་ཉིད་མ་རིག་པ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བའོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ ཅད་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་ན་དེ་དེ་ཉིད་རིག་པ་སྟེ།དེ་ཉིད་ལས་རིག་པ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་མེད་ཀྱི། གང་རིག་པ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ཉིད་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་མ་རིག་པ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་མེད་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་ དམིགས་སུ་མེད་པ།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་ལྟར་མ་ཡིན་པར་རིག་པ་ནི་མ་རིག་པར་ཤེས་ཤིང་མཐོང་སྟེ། མ་རིག་པ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མ་རིག་པ་དམིགས་སུ་ མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

生導致衰老、死亡、悲傷、哀嘆、痛苦,成為純粹的苦蘊,故說生緣老死、悲傷、哀嘆、痛苦之蘊。如是成為純粹的大苦蘊。 其中,集聚是心顛倒,與明相違,積累無明蘊,生起後有欲,住于喜愛貪著,處處尋求生,是為有蘊。持世者,世間為十二緣起所縛,為無明所蔽,為無明黑暗所覆,以無明為先,圓滿生起十二緣起。 菩薩如是善觀無明真實相,知無明即空性,無始際可得。何以故?因無無明,故無所謂始際,智者了知無邊際故為始際,不分別始際。斷除分別,不執著無明。一切法皆無所有,法非如所說,說一切法皆無所有,即是知見無明。若了知一切法,即是明,除此之外別無明,知見明即名為明。 云何知見無明?即是:一切法皆無所有,一切法皆不可得,一切法非真實顛倒,一切法非如所說,如是了知即是知見無明。知見無明即是明。何以故?因無明不可得故。

།མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་མེད་དེ། བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་མ་རིག་པའི་མུན་པར་འཐོམས་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་རྣམས་བྱེད་དེ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་དེ་ནི་གཟུགས་མེད། གནས་མེད་པས་མ་རིག་པས་ཀྱང་འདུ་ བྱེད་ཀྱི་ལས་སྐྱེད་མི་ནུས་ལ་བྱས་པའི་ཆོས་མེད་པས་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ཅེས་བརྗོད་དོ།།འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ནི་འདུས་པའམ། འོང་བའི་གནས་སམ། སོང་བའི་གནས་ཀྱང་མེད་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་གནས་འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་གྱི་མ་ཡིན་པས་མ་རིག་པ་ཡང་ མ་རིག་པས་སྟོང་།འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ལ་གནས་མེད་ཀྱང་མ་རིག་པ་ལ་བརྟེན་ནས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་བྱུང་སྟེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱང་མ་རིག་པ་ལ་མི་གནས། མ་རིག་པ་ཡང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ལ་མི་གནས་ཏེ། མ་ རིག་པས་ཡང་མ་རིག་པ་མི་ཤེས།འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་མི་ཤེས་ཏེ། དེ་ལྟར་མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དབང་གིས་མ་རིག་པ་ལས་སྐྱེས་ཀྱང་དེ་ལ་ནི་མ་རིག་པ་དམིགས་སུ་མེད། མ་རིག་པའི་རང་བཞིན་དམིགས་སུ་མེད། འདུ་ བྱེད་ཀྱི་ལས་དམིགས་སུ་མེད།འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་དམིགས་སུ་མེད་ཀྱི་མུན་པའི་ཐིབས་པོ་ལས་མུན་པ་ཞེས་བཏགས་ཏེ། མ་རིག་པའི་མུན་པའི་ཐིབས་པོ་ལས་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་སྟེ། ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཆོས་ལས་བྱ་བ་བྱས་པས་མ་རིག་པ་དང་ འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ནི་ཅི་ཡང་མེད་པའོ།།འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ལ་མི་གནས་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་དང་ཡང་མ་བྲལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་སུ་མི་ཤེས་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ལ་ལྟོས་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བོ་བློ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་མོད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ནང་ན་མི་གནས། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ ན་མི་གནས།གཉི་གའི་བར་ན་ཡང་མི་གནས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་མོད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུན་གཅིག་གིས་བསབས་ཏེ་མ་ཆད་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་སོ།

所謂無明緣行,一切法皆無所有,愚夫為無明黑暗所迷,顛倒造作諸行業。此行業無形無處,無明亦不能生行業,無有所作之法,故說無明緣行。行業無聚集處、來處、去處,行業非過去、未來、現在,故無明亦以無明為空,行業亦以行業為空。行業雖無處,但依無明而生,行業不住于無明,無明亦不住於行業。無明不知無明,行業不知行業。如是,無明與行業雖因顛倒力而從無明生,然無明不可得,無明自性不可得,行業不可得,行業自性不可得,從濃厚黑暗假名為黑暗,從無明濃厚黑暗分別為行業。從無所有法造作,故無明與行業皆無所有。 所謂行緣識,識不住於行業,亦不離行業而生,雖生識,但非行業所生。何以故?行業不知行業,亦不依賴行業。愚夫心顛倒者雖生行業之識,然此識不住於行業內,不住於行業外,亦不住於二者之間。識雖不生,但由行業相續不斷而生識。

།མཁས་པ་དག་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་བཙལ་ན་དམིགས་སུ་མེད་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་སྐྱེ་བར་མི་དམིགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་ཤེས།རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་མི་མཐོང་། རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་མི་གནས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་མིང་དང་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ན་མིང་དང་གཟུགས་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་ལ་མི་གནས།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕ་རོལ་ན་མིང་དང་གཟུགས་མི་སྐྱེ་སྟེ། མིང་དང་གཟུགས་དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་མ་འོངས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དམིགས་པས་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ལྡོངས་པ་དག་མིང་དང་གཟུགས་སུ་ཆགས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པས་མིང་དང་ གཟུགས་བསྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།མཁས་པ་དག་ནི་དེ་ལ་བརྟགས་ན་མིང་དང་གཟུགས་སུ་མི་དམིགས་མི་མཐོང་སྟེ། མིང་དང་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་མེད་ཕྱོགས་མེད་དེ་ལོག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་སྐྱེས་སོ། །གཟུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་ གྱིས་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དམིགས་སུ་མེད་པ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་གཟུགས་སྐྱེ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ།གཟུགས་ཞེས་ངེས་པར་བཏགས་པའི་གནས་མེད་དོ། །མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་དྲུག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དྲུག་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་ གཟུགས་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བར་མ་རུང་སྟེ།མིང་ནི་ལུས་ལ་གནས་པས་དབུགས་ཕྱི་ནང་དུ་རྒྱུ་བས་ལུས་དང་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་བརྟས་པར་བྱེད་དེ། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱ་བ་ཡོད་དོ། །དྲུག་གི་སྐྱེ་ མཆེད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་རེག་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རེག་བྱ་དེ་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཡོད་པ་ཡིན་ན།རེག་བྱ་ནི་གཟུགས་ལ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུགས་ནི་ཤེས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཏེ། རྡོ་དང་ཤིང་དང་ཐ་མི་དད་ཀྱང་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རེག་བྱ་ཞེས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ ཏེ་བཏགས་སོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཉིད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཅི་ཡང་མེད་ན་རེག་བྱ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། རེག་བྱ་ནི་སྟོང་པ་ཅི་ཡང་མེད་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་ཏེ། རེག་བྱ་ནི་ཡུལ་ན་མི་གནས་ཕྱོགས་ན་མི་གནས་སོ། །རེག་བྱ་ཉིད་སྟོང་ པ་སྟེ་རེག་བྱའི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་རེག་བྱས་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་མི་ཤེས།སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཀྱང་རེག་བྱས་མི་ཤེས་སོ།

智者尋識之相不可得,識不見生,識不知識,識不見識,識不住于識。所謂識緣名色,名色不住于識,不生於識之外,名色非從識來,而為識所緣,愚夫執著名色,識非生名色。智者觀之,不見不得名色,名色無形無方,從邪分別生。所謂識緣色相有,識本不可得,何況識緣生色,無有色之定名處。 所謂名色緣六入處,不應說六入處緣生色。名住于身,內外氣息流動,令身心及心所法增長。六入處如幻,從無中分別而生,有顛倒作用。所謂六入處緣觸,若觸依色而有,觸實不在色中。何以故?色無知性,與石木無異,但因從六入處生,故分別假名為觸。何以故?六入處本非真實無有,何況觸?觸空無所有,從顛倒分別生,觸不住境不住方。觸自空,無觸相,觸不知六入處,六入處亦不知觸。

།རེག་བྱའི་རྐྱེན་གྱིས་ཚོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཚོར་བ་རེག་བྱའི་ནང་ན་མི་གནས། རེག་བྱའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས་སོ། །གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས། རེག་བྱ་དེ་གུད་ནས་ ཚོར་བ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འོངས་པ་མ་ཡིན་གྱི་རེག་བྱ་ལས་ཚོར་བ་སྐྱེས་སོ།།རེག་བྱ་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་ན་ཚོར་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་ཚོར་བ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད། ཚོར་བ་ནི་མེད་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོག་པ་སྐྱེ་སྟེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱ་བ་ཡོད་དོ། །ཚོར་བའི་ རྐྱེན་གྱིས་སྲེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚོར་བ་དེ་གུད་ན་སྲེད་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འོངས་པ་མ་ཡིན།ཚོར་བ་ཉིད་སྲེད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན། ཚོར་བས་ཡང་སྲེད་པ་མི་ཤེས་ལ་སྲེད་པ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་།སྲེད་པ་ལ་ཡང་ཚོར་བ་མི་ཤེས་ལ་ཚོར་བ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་།སྲེད་པ་ཡང་ཚོར་བ་དང་ ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཚོར་བ་སྲེད་པ་ལ་མི་གནས་པ་ལ་སྲེད་པ་ལས་གུད་ན་ཡང་ཚོར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་ཉིད་ལ་ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་མེད་ན་ཚོར་བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ཚོར་བ་སྲེད་པའི་ནང་ན་མི་གནས། ཚོར་བའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས། སྲེད་པ་ཉིད་ཀྱང་སྲེད་པའི་ནང་ན་མི་གནས། སྲེད་པའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ཏེ། སྲེད་པའི་ནང་ན་སྲེད་པའི་མཚན་ཉིད་དམིགས་སུ་མེད་དེ། སྲེད་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག པ་ལས་སྲེད་པ་ཞེས་བཏགས་ཀྱི་སྲེད་པ་ནི་འདས་པ་མ་ཡིན།མ་འོངས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་པ་དེ་ནི་བཅིངས་པ་ལས་སྲེད་པ་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན། བཅིངས་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གཅིག་གིས་གཅིག་བསབས་པའི་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ལས་ཚོར་ བའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲེད་པ་ཞེས་བཏགས་སོ།།མཁས་པ་དག་ནི་སྲེད་པའི་ཡུལ་ན་མི་གནས། ཕྱོགས་ན་མི་གནས། སྟོང་པ་གསོབ་གསོག་ལྟ་བུ། སྙིང་པོ་མེད་པ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཅི་ལ་ཡང་མེད་པར་ཤེས་སོ། །སྲེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲེད་པ་གུད་ནས་ ལེན་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འོངས་པ་མ་ཡིན།སྲེད་པ་དང་ལེན་པ་ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲེད་པ་ལས་ལེན་པ་མ་བསྐྱེད་ཀྱང་སྲེད་པ་ཡོད་པས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལྷན་ཅིག་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཏགས་སོ། །ལེན་པ་དང་སྲེད་པ་ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ་སྲེད་པ་ལས་གཞན་པའང་ མ་ཡིན་ནོ།

所謂觸緣受,受不住于觸內,不住于觸外,不住於二者之間。觸不從他處來觀待于受,而是從觸生受。觸本非真實無有,何況受?受無定相。受從無中生顛倒分別,有顛倒作用。所謂受緣愛,受不從他處來觀待于愛,受非與愛同時,受不知愛亦不分別愛,愛亦不知受亦不分別受。愛非與受同時,受不住于愛,離愛亦無有受。受自無受相,何況說受緣愛?受不住愛內,不住愛外,不住二者之間。愛亦不住愛內,不住愛外,不住二者之間。愛內無愛相可得,此愛非真實,與顛倒相應的分別假名為愛,愛非過去、未來、現在。此愛非從束縛生,亦非從非束縛生,因緣相續不斷而假名受緣愛。智者知愛不住境,不住方,如空虛,無實質,非真實,無所有。 所謂愛緣取,愛不從他處來觀待于取,愛與取非同時,雖愛不生取,但因有愛,故因緣同時而假名隨取。取與愛非同時,亦非異於愛。

།སྲེད་པ་ཡང་ལེན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལེན་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པས་སྲེད་པའི་ནང་ན་མི་གནས། སྲེད་པའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ཏེ། སྲེད་པ་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་ན་སྲེད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ། ལེན་ པའི་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་དམིགས་སུ་མེད་དོ།།མཁས་པ་དག་ནི་ལེན་པ་དེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཅི་ཡང་མེད་པར་རྟོགས་ཏེ། ལེན་པའི་ནང་ན་ལེན་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་ལེན་པ་ནི་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་མ་ཡིན་ཏེ། ལེན་པ་ནི་ལེན་པའི་ནང་ན་མི་གནས་ ལེན་པའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས།གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའོ། །རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་ལས་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་གང་ཡང་ལྷན་ཅིག་པའམ། སོ་སོ་བ་མེད་དོ། །ལེན་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དེ་ངེས་པའི་ཆོས་མེད་ཀྱང་བུས་ པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ལེན་པ་ལ་ཚོར་བར་བྱེད་དོ།།འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་པ་དག་ནི་ལེན་པས་རྣམ་པར་བཅིངས་སོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ལེན་པ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། སྟོང་པ། སྙིང་པོ་མེད་པ། དངོས་པོ་མེད་ པ་ངེས་པའི་ཆོས་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་སོ།།ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལེན་པ་ཡང་སྲིད་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འོངས་པ་མ་ཡིན་ལ། ལེན་པས་སྲིད་པ་སྐྱེད་ནུས་པའི་ཕྱིར་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི་སྲིད་པ་དེ་ནི་ལེན་པའི་ནང་ན་ ཡང་མི་གནས།ལེན་པའི་ཕྱི་རོལ་ན་ཡང་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་ཡང་མི་གནས་ཏེ། སྲིད་པའི་དེ་ནི་ལེན་པ་ལ་མི་གནས། ལེན་པ་ཡང་སྲིད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པའམ་སོ་སོ་བ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་ལས་ན་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ལེན་ པས་སྲིད་པ་སྐྱེད་མི་ནུས་ལ་ལེན་པས་སྲིད་པ་རྣམ་པར་མི་འབྱེད་དོ།།ལེན་པ་ཉིད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཅི་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ན་ལེན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྲིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ་སྲིད་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་དོ། །སྲིད་པ་ཉིད་སྲིད་པ་ཞེས་དམིགས་སུ་མེད་དེ་སྲིད་པ་ཉིད་ཀྱང་སྲིད་པའི་ནང་ན་མི་ གནས།སྲིད་པའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས་ཏེ། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་པས་སྲིད་པ་དེ་ནི་འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན་ད་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ།

愛亦非與取同時,因不異於取,故不住愛內,不住愛外,不住二者之間。愛自不可得,何況說愛緣取?取無定相可得。智者了知取非真實無有,取內無取相,故取非過去、未來、現在。取不住取內,不住取外,不住二者之間,從顛倒生,從因緣生。多緣和合假名為取,無有任何法同時或各別。取無自性,無定法,然愚夫于非真實取中生受。一切行非真實,世間為取所縛。智者了知取非真實,空無實質,無物,無定法可得。 所謂取緣有,取不觀待于有而來,取不能生有,故非說取緣有,而是有不住取內,不住取外,不住二者之間。有不住于取,取亦非與有同時或各別,但因多緣和合而說取緣有,取不能生有,取不分別有。取自非真實無有,何況說取緣有?無有觀待。有自不可得為有,有亦不住有內,不住有外,不住二者之間,故有非過去、未來、現在。

།མཁས་པ་དག་ནི་སྲིད་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་ལྷན་ཅིག་པའམ་སོ་སོ་བ་མ་ཡིན་པས་ སྲིད་པ་ནི་ཤེས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་རྣམ་པར་མི་འབྱེད།སྲིད་པ་དེ་ནི་ཡུལ་ན་མི་གནས། ཕྱོགས་ན་མི་གནས་སོ། །སྲིད་པ་དེ་ནི་སྔ་མའི་མཐའ་མེད། ཕྱི་མའི་མཐའ་མེད། ད་ལྟར་གྱི་མཐའ་མེད་དོ། །སྲིད་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན། མེད་པ་མ་ཡིན་པས་རྟེན་ཅིང་ འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་སྲིད་པའོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་སོ།།མཁས་པ་བློ་ཅན་དག་ནི་སྲིད་པ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད། སྙིང་པོ་མེད་པ། གསོབ། གསོག་ལྟ་བུར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་སོ། །སྲིད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲིད་པ་དེ་སྐྱེ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་འོངས་པ་མ་ ཡིན།སྐྱེ་བ་དེ་སྲིད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན། སོ་སོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། སྐྱེ་བ་དེ་ནི་སྲིད་པའི་ནང་ན་མི་གནས། སྲིད་པའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ཏེ། སྲིད་པས་སྐྱེ་བ་མ་བསྐྱེད་ལ་སྲིད་པ་ལས་གུད་ནས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི་རྟེན་ ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་གཅིག་གིས་གཅིག་བསབས་པའི་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ལས་སྲིད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།སྲིད་པ་དང་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་གཅིག་རྐྱེན་བྱས་པ་ཡང་མ་ཡིན། རྐྱེན་མ་བྱས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པ་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་ན་སྲིད་པའི་ རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བ་སྐྱེས་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས་ཏེ།མཁས་པ་དག་ནི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་སྲིད་པ་ལ་མི་གནས་ལ་སྐྱེ་བ་ལ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་མེད། སྐྱེ་བ་ལ་རང་བཞིན་མེད། སྐྱེ་བ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་ངེས་པར་དམིགས་སུ་རུང་བའི་ཆོས་གཅིག་ཙམ་ཡང་མེད་པར་རྟོགས་སོ། །མཁས་པ་དག་གི་དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ ལ་རང་བཞིན་མེད་ལ་ཅི་ཡང་མེད་དེ།རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་གཅིག་གིས་གཅིག་བསབས་པའི་རྒྱུན་ཙམ་ཞིག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྲིད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་སོ། །སྐྱེ་བ་ལ་ལྷན་ཅིག་པའམ་སོ་སོ་བའི་ཆོས་མེད་དེ། སྐྱེ་བ་དེ་སྲིད་པའི་ ནང་ན་མི་གནས།སྲིད་པའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་ཡང་མི་གནས་སོ། །སྐྱེ་བ་དེ་འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་མ་ཡིན། སྐྱེ་བ་དེ་སྔ་མའི་མཐའ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའ་དང་། བར་གྱི་མཐར་དམིགས་སུ་མེད་དོ།

智者了知有非真實,與顛倒相應,非同時亦非各別,有為無知性,不分別。有不住境,不住方。有無前際,無後際,無現在際。有非有非無,故了知十二緣起中的有。有智者全然了知有為空、無實質、虛無。 所謂有緣生,有不觀待于生而來,生非與有同時,亦非各別,生不住有內,不住有外,不住二者之間。有不生生,生不離有而生,而是十二緣起相續不斷,故說有緣生。有與生非互為緣,亦非不為緣。有自不可得,何況說有緣生生?智者了知生不住于有,生無生相,生無自性,生無本質,無一法可得。智者如是了知生無自性無所有,為顯示十二緣起相續,故說有緣生。生無同時或各別之法,生不住有內,不住有外,不住二者之間。生非過去、未來、現在,生不可得於前際、后際、中際。

།སྐྱེ་བ་དེ་ དངོས་པོར་དམིགས་སུ་མེད་པས་མཁས་པ་དག་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་དང་།ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། ཅི་ཡང་མེད་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལས་སྐྱེས་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་སོ། །སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་ འདོན་པ་དང་།སྡུག་བསྔལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་དེ་རྒ་ཤི་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་ལྟོས་ཏེ་འོངས་པ་མ་ཡིན་གྱི་སྐྱེ་བས་ཀྱང་རྒ་ཤི་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་བསྐྱེད་མི་ནུས་སོ། ། རྒ་ཤི་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་སྐྱེ་བའི་ནང་ན་མི་གནས། སྐྱེ་བའི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་ཡང་མི་གནས་སོ། །རྒ་ཤི་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་སྐྱེ་བ་གནས ཏེ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྒ་ཤི་དང་།སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་བརྗོད་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེ་བའི་ཆོས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་ཉིད་རྒ་ཤི་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ པ་ཡང་མ་ཡིན།སོ་སོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བ་ལ་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་ན་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་དང་། སློས་པའི་མྱ་ངན་དང་། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས། རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ལ་རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །དེ་ ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནང་ན་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་གྱི་ནང་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་སོ། །རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་འདས་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་གྱི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ རྒ་ཤི་དང་།སྡུག་བསྔལ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན། སོ་སོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་འདུས་པ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཚོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་ ལ་གནས་མེད།རྒ་ཤི་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་འདས་པའི་མཐའ་དང་། མ་འོངས་པའི་མཐའ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་མཐའ་དམིགས་སུ་མེད་དོ།

生不可得為實,故智者全然了知由多因緣和合、與顛倒相應的非真實、無所有、如幻而生。 所謂生緣老死、悲傷、哀嘆、苦惱,生不觀待于老死、悲傷、哀嘆、苦惱而來,生亦不能生老死、悲傷、哀嘆、苦惱。老死、悲傷、哀嘆、苦惱不住生內,不住生外,不住二者之間。老死、悲傷、哀嘆、苦惱不住于生,說生緣老死、悲傷、哀嘆、苦惱,是為顯示從多因緣生法。生非與老死、悲傷、哀嘆、苦惱同時,亦非各別。生自不可得,何況說生緣老死、悲傷、哀嘆、苦惱?老死苦自不可得為老死苦。何以故?老死苦不住老死苦內,不住外,不住二者之間。老死苦非過去、未來、現在。老死苦非與老死苦同時,亦非各別。與顛倒相應,多因緣和合,十二緣起聚集,故說生緣老死苦。老死苦無住處,老死苦無定相可得。老死苦無過去際、未來際、現在際可得。

།མཁས་པ་དག་ནི་རྒ་ཤི་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ ཡིན་པ།ཅི་ཡང་མེད་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། མ་བྱས་པ། མ་བྱུང་བ། མ་སྐྱེས་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱིས་ཆོས་ལ་རྟོག་པའི་ཚེ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བའི་ཆོས་ལ་འདས་པའམ། མ་འོངས་པའམ། ད་ལྟར་གྱིར་མ་མཐོང་ངོ་། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མི་མཐོང་སྟེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་ལ་རྐྱེན་མེད་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱས་པ་མེད་པ་དང་། མ་བྱུང་བ་དང་། བྱས་པའི་དངོས་པོ མེད་པ་དང་།ཐོག་མ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་མེད་པར་ཤེས་ཤིང་རྟོགས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ལ་བྱས་པའམ་བྱེད་པ་ཡོད་པར་མི་མཐོང་ངོ་། །གལ་ཏེ་ཆོས་རྣམས་རྒྱུ་ལས་ བྱུང་ན་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་དེ་ཡང་མེད་དོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་རིག་པའི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་སུ་མེད་པར་རྟོགས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པ་དེ་ལ་ཞུགས་ན་རྐྱེན་མེད་པ་ཉིད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཡིན་ཏེ་དེ་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་སྐྱེས་པར་རྟོགས་སོ། །མ་རིག་པའི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་རྟོགས་པས་ཆོས་བྱ་བ་མེད་ན་ཆོས་སུ་གདགས་པ་ཡང་མེད་དེ། དེ་བས་ན་མ་རིག་པའི་དོན་གྱི་རྗེས སུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་སོ།།མ་རིག་པ་ནི་མ་སྐྱེས་པ། མ་བྱས་པ། མ་བྱུང་བ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། ངེས་པའི་ཆོས་མེད་པ། རྒྱུ་མེད་པ། ཅི་ཡང་མེད་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཚེ་རིག་པ་དང་མ་རིག་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་མི་ འབྱེད་དེ་མ་རིག་པའི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་རིག་པ་ཉིད་དོ།།མ་རིག་པའི་རྒྱུ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཅི་ཡང་མེད་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྐྱེན་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་མ་རིག་པའི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་རྟོགས་སོ། ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱའོ།

智者全然了知老死苦為非真實、無所有、與顛倒相應、無本質、未造作、未生起、未產生。如是觀察十二緣起法時,不見緣起法為過去、未來或現在。不見十二緣起法之相,了知緣起無緣、未生、無相、非所造作、未生起、無造作之實、本來一切法皆無所有。如是了知十二緣起,不見十二緣起有所作或能作。若法從因生,因無故法亦無。 菩薩隨順無明義,了知一切法不可得。如是觀察,無緣即是十二緣起,其中無生。菩薩了知十二緣起從非真實而生。隨順無明義了知十二緣起,無法可作則無法可施設,故隨順無明義了知十二緣起。 無明未生、未造作、未生起、無本質、無定法、無因、無所有。菩薩爾時不分別明與無明,無明之真實相即是明。從無明因,一切法無所有、無緣、無分別。故隨順無明義了知十二緣起。 持世菩薩摩訶薩等稱為十二緣起之方便智慧。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ལྷན་ཅིག་པ་དང་སོ་སོ་བ་རྟོགས་ན་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མི་སྐྱེ བའི་ཤེས་རབ་ལེགས་པར་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པར་རྟོག་ན་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ལ་མཁས་པ་མ་ཡིན་གྱི་གང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་འདུ་བ་དང་བྲལ་བར་ཤེས་པ་དེ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཤེས་རབ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་མི་སྐྱེ་བའི་ཤེས་ རབ་ཐོབ་པ་དེ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མི་སྐྱེ་བའི་ཤེས་རབ་རྟོགས་པའམ་རེག་པ་འདོད་ན་དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱའོ། །དེས་ན་རྟེན་ཅིང་ འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་ཤིང་རིག་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་སུ་ཤེས་ན་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། ། དེ་ལྟར་མི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཁམས་གསུམ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་དེས་ནི་མྱུར་དུ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ད་ལྟར་གྱི་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་འདི་ཉིད་ལས་འདི་ཉིད་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པ འཐོབ་པ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་ལུང་སྟོན་པ་དང་། མཐར་གྱིས་ལུང་སྟོན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་དགེ་བ་དེ་ལུང་བསྟན་པ་ཐོབ་པས་རབ་ཏུ་བདེ་བའི་སེམས་སུ་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གཏད་ ཅིང་འཇུག་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ལ་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ད་ལྟར་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །གང་ཟག་དེ་བདུད་མ་རུངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྤ་མི་ འགོང་བར་འགྱུར།དེས་སྐྱེ་ཞིང་འཁོར་བའི་རྒྱུན་ལས་རྒལ་ཏེ་སྐམ་སར་ཕྱིན་པར་འགྱུར། དེས་མ་རིག་པའི་འདམ་རྫབ་ལས་ཐར་བར་འགྱུར། དེས་རབ་ཏུ་བདེ་བའི་གནས་སུ་ཕྱིན་པར་འགྱུར་རོ།

菩薩若如是了知十二緣起同時與各別,稱為菩薩善得無生智慧。何以故?若分別生滅則非通達十二緣起,若知離多緣和合,是為得無生智慧。得無生智慧者,稱爲了知十二緣起。 是故菩薩摩訶薩欲證得無生智慧,當精進于如是十二緣起智慧。由此將了知通達十二緣起之無生相。持世菩薩摩訶薩若知無生即是十二緣起,則將獲得十二緣起之修習。 如是知見三界為無生相者,將速得無生法忍。此菩薩將於現在諸佛處得授記無上正等正覺,此菩薩不久將得授記,漸次得授記。持世,如是極善得授記故,心生大喜,於一切法專注修習,將得智慧光明。 如是了知十二緣起為無生,將供養承事現在諸佛。此人不為惡魔所擾。彼將超越生死流轉,到達彼岸。彼將脫離無明泥沼。彼將到達極樂之處。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གང་ཞིག་ད་ལྟར་བཞུགས་ཀྱང་རུང་། མྱ་ངན་ ལས་འདས་ཀྱང་རུང་།རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་གལ་ཏེ་ཉན་ནམ། དད་དམ། ཀློག་གམ། འདོན་ཏམ། རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་ན་དེས་ནི་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་ངས་ལུང་སྟོན་ཏོ། །དེས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་ ད་ལྟར་བཞུགས་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་སྟོན་པར་འགྱུར་བར་ངས་ཀྱང་ལུང་བསྟན་ཏོ།།རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་ལྔ་པའོ།། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་མཁས་པ་གང་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་རྟོག་གོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་ རྗེས་སུ་རྟོག་པ་དང་།ཚོར་བ་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་དང་། སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་དང་། ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ནས། ཚོར་བ་དང་། སེམས་དང་། ཆོས་ལ་ཚོར་བ་དང་། སེམས་དང་ ཆོས་ཀྱི་བར་དུ་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ཞེ་ན།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལུས་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་སྤྱོད་ཅིང་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་རྟོག་གོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་འདི་ནི་མི་རྟག་པ། སྡུག་བསྔལ་བ། ནད་ལྟ་བུ། ཤུ་བ་ལྟ་བུ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བ། ཉམས་པ་དང་། འཕོ་བ་དང་། འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ལུས་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་མི་གཙང་བ་སྟེ་མི་སྡུག་པ། མི་གཙང་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གང་བ། བུ་ག་དགུ་ནས་མི་གཙང་བ་རྟག་ཏུ་ཟག་པའོ། ། ལུས་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་མནམ་པ་སྟེ། ངན་སྐྱུགས་ཀྱི་རྐྱལ་པ་འགྲོ་ཤེས་པ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལུས་འདི་ལ་བརྟགས་ན་ལུས་འདི་ལ་སྤུ་ཉག་མ་ཙམ་གྱི་གཙང་བའམ་ཡིད་དུ་འོང་བ་མི་རྙེད་དོ། །ལུས་འདི་ནི་རུས་པ་དང་། རྒྱུས་པ་དང་། པགས་པ དང་།ཤས་ཡོངས་སུ་དཀྲིས་ཤིང་གླགས་ནས་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་སྟེ། ཀུན་འབྱུང་དང་ལེན་པས་ཡོངས་སུ་བཅིངས་པར་ཤེས་སོ།

持世,無論現在住世或已入涅槃,若有人聽聞、信受、讀誦、唸誦或修習十二緣起之修行,我授記彼不久將得無生法忍。我亦授記彼不久將得現在諸如來授記無上正等正覺。 第五章:了知十二緣起品 持世,云何菩薩摩訶薩善巧于諸念住?菩薩摩訶薩分別觀察四念住。何謂為四?謂身念住、受念住、心念住、法念住。 云何觀身乃至觀受、心、法?持世,菩薩摩訶薩修習身瑜伽,觀身時如實觀察身相。即:此身無常、苦、如病、如瘡、為苦所逼、衰敗、變異、壞滅為相。此身極不凈,可厭、種種不凈充滿、九孔常流不凈。此身極臭穢,如行走的嘔吐袋。如是如實觀察此身,於此身中不見絲毫清凈可意。此身為骨、筋、皮、肉所纏裹,了知從先業因緣果報成熟而生,為集取所繫縛。

།དེ་ལ་ཀུན་འབྱུང་ནི་གང་། ལེན་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། སྔོན་གྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་ལུས་འདི་བྱུང་བས་ན་ ལེན་པ་ཞེས་བཏགས་སོ།།ད་ལྟར་གྱི་ཚེ་འདི་ལ་ལུས་བཀྲུས་ནས་ཁ་ཟས་དང་། གོས་དང་། ཁྲི་སྟན་དང་། སྨན་གྱིས་གསོས་པ་ནི་ཀུན་འབྱུང་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ད་ལྟར་གྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ནི་ཀུན་འབྱུང་ཞེས་བྱ། སྔོན་གྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་མཐུས་རྣམ་པར་བཅིངས་ནས་བྱ་བ་ཀུན་ བྱེད་པ་ནི་ལེན་པ་ཞེས་བྱའོ།།ཡང་ལུས་འདི་ནི་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་བྱས་ཏེ་ངེས་པར་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དེ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོར་གཏོགས་པ་རྣམས་ལ་ལུས་ཞེས་བཏགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ལུས་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། བྱ་བ་བྱེད་ནུས་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །རྟེན་པའི་གནས་ ལ་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཞེས་བྱའོ།།ཡིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཀུན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །སྒྱུ་མ་འདུས་པ་ལས་བྱས་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །ལས་དང་འདུས་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཞེས་བྱའོ། །ལུས་འདི་ནི་རིང་པོ་མི་ ཐོགས་པར་མཐར་འགྱུར་ཞིང་འཕོ་བ་སྟེ་མི་རྟག་པ་ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ།།ལུས་འདི་ནི་ལུས་ཀྱི་ནང་ན་མི་གནས། ལུས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། དེ་གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་སོ། །ལུས་འདི་ནི་ལུས་སུ་མི་ཤེས་པ་ལུས་སུ་མི་མཐོང་ངོ་། །ལུས་ འདི་ནི་བྱེད་པ་མེད་པ།གཡོ་བ་མེད་པ། སྨོན་ཅིང་རེ་བ་མེད། སེམས་མེད་དེ། རྡོ་དང་ཤིང་དང་ཐ་མི་དད་དོ། །ལུས་འདི་ལ་ལུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དག་པར་ལུས་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་བརྟགས་ན་བྱས་པ་མེད། བྱེད་པ་མེད། ལུས་འདི་ལ་ སྔ་མའི་མཐའ་མེད།ཕྱི་མའི་མཐའ་མེད། བར་གྱི་མཐའ་མེད་དོ། །ལུས་འདི་ལ་རྟག་པ། བརྟན་པ། སྲ་བའི་མཚན་གཅིག་ཀྱང་མེད། ཇི་ལྟར་ཆུའི་དབུ་བ་གཟུང་ཞིང་བཅང་དུ་མི་བཟོད་པ་བཞིན་ནོ། །ལུས་འདི་ནི་སྲིན་བུ་བརྒྱད་ཁྲི་གནས་པའི་ཁྱིམ་མོ། །ལུས་ འདི་ནི་ལས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཚེ་བའོ།།སྡུག་བསྔལ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་ལུས་འདི་སྡུག་བསྔལ་བ་སྟེ། མགོན་མེད་པས་ན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བའི་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བས་རྣམ་པར་འཚེ་བས་ན་སྡུག་ བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྡུག་བསྔལ་བ་མང་པོའི་སྣོད་དོ།

其中何為集?何為取?由先前因緣生此身,故名為取。今生洗浴此身,以飲食、衣服、床座、藥物滋養,是名為集。如是現在因緣名為集,先前果報成熟力所繫縛而造作,名為取。 又此身由四大所成,實無自性,名色蘊所攝諸法假名為身。何故名身?能造作故名身。執著依處故名身。隨順意造作故名身。從分別生故名身。如幻和合所作故名身。業與和合故名身。此身不久將變異遷移,無常無定,無有自性。此身不住身內,不住身外,不住兩間。此身不知身,不見身。此身無作、無動、無愿、無心,如石如木無異。此身無有身之自性。如是如實分別觀察身時,無作、無作者,此身無前際、無後際、無中際。此身無有常、堅、實之相,如水泡不可執持。此身是八萬蟲之家。此身為種種業所惱害。此身因三苦故是苦:無依故行苦,變異故壞苦,逼惱故苦苦,是故此身為諸苦之器。

།དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོགས་ནས་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ལུས་འདི་ནི་བདག་མ་ཡིན། གཞན་མ་ཡིན། དབང་མེད་པ། འདིར་རང་ཉམས་བྱར་མེད་པ། བྱས་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ སོ།།ལུས་འདི་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ངེས་པའི་ཆོས་སུ་དམིགས་སུ་མེད་པའོ། །ལུས་འདི་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་སྟེ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །ལུས་འདི་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་བྱུང་བ་འཁྲུལ་འཁོར་ལས་བྱས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་ བྱུང་བས་ན་ལུས་འདི་ལ་ནི་བདག་དང་བདག་གི་ཞེས་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པའི་མི་རིགས་ཏེ།བདག་ཅག་ཀྱང་ལུས་དང་སྲོག་ལ་མི་བལྟའོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་ཚེ་ལུས་འདི་དང་ལྷན་ཅིག་པའམ་སོ་སོ་བར་ མི་དམིགས་ཏེ།གཞན་ནས་འོངས་པའམ། གུད་དུ་འགྲོ་བའི་གནས་ཡོད་པར་རམ་རྟེན་པའི་གནས་ཡོད་པར་མི་བལྟའོ། །ལུས་འདི་ལ་འདས་པའམ། མ་འོངས་པའམ། ད་ལྟར་གནས་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་ལུས་དང་སྲོག་ལ་མི་གནས། ལུས་ལ་བདག་གམ་བདག་ གི་བར་མི་ཆགས་ཏེ།ལུས་སུ་འཛིན་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་དེ་ལྟར་ལུས་འདི་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། བདག་མེད་པ། བདག་གི་བ་མེད་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་ཏེ། ལུས་འདི་ལ་བདག་དང་བདག་གི་བར་དམིགས་སུ་མེད་པས་ན་ལུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་ དམིགས་སོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་དེ་ལྟར་ལུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་དམིགས་པས་ན་ལུས་སུ་འཇུག་པ་ལ་རེ་བ་མེད་དེ་ལུས་བསྐྱེད་པའམ་འབྱུང་བའི་ལམ་མེད་དོ། །དེ་འཇུག་པ་གང་ཞེ་ན། ལུས་འདི་ལ་བྱས་པ་མེད། བྱུང་བ་མེད་པའོ། །ལུས་འདི་ནི་མ་བྱས་པ། མ་ བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་པས་ན་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་སོ།།རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འདུས་པ་ལས་ལུས་སུ་གྱུར་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། ཅི་ཡང་མེད་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ། སྟོང་པ་ཉིད། སྙིང་པོ་མེད་པ་སྟེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དེ་ལས་ལུས་འདི་སྐྱེས་པར་གྱུར་ཏོ། །རྒྱུ་ དང་རྐྱེན་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་པ།མཚན་མ་མེད་པས་ན་དེ་ལྟར་ལུས་ལ་རྟོག་པའི་ཚེ། ལུས་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཞུགས་ནས་ལུས་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་པར་རྟོག་གོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལུས་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་པར་རྟོགས་པས་ན་ལུས་ འདི་ལ་མཚན་མ་མེད་པར་ཤེས་སོ།།མཚན་མར་དམིགས་སུ་མེད་པས་ན་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཤེས་སོ།

如是如實觀察身已,復作是念:此身非我,非他,無自在,於此無自性可得,是所作。此身無實體,無所緣之法。此身自性空,無定相。此身從非實生,如機關所作,從先業因緣而生,故於此身不應生我我所想,亦不應思我等當觀身命。 菩薩如是如實觀察時,不見此身與他和合或各別,不見從他處來或往他處,不見有所依處。於此身不分別過去、未來、現在,不住身命,不執身為我我所,遠離執身。彼菩薩如是了知此身空、無我、無我所,不見此身有我我所可得,故不見身相。 彼菩薩如是不見身相故,于入身無所希求,無有生身或出生之道。何為入?此身無作、無生。此身無作、無生相,從多因緣生。從因緣和合成身,因緣非實、無所有、顛倒、空、無實質,從如是因緣生此身。因緣自體無生、無相,如是觀身時,入無生身相。如是入已,觀身無相。如實了知身無相故,知此身無相。由無相可得,故知無生。

།ལུས་འདི་ནི་འདས་པའི་མཚན་མའམ། མ་འོངས་པའི་མཚན་མའམ། ད་ལྟར་གྱི་མཚན་མར་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལུས་འདི་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ དུ་ངེས་པའི་ཆོས་སུ་དམིགས་སུ་མེད་དེ་ལུས་འདི་ནི་བདག་དང་གཞན་དུ་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ན་ལུས་འདི་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་ལ་གང་དུ་མི་འགྲོ་བར་ཤེས་ཏེ། ལུས་འདི་མ་སྐྱེས་པ་དང་མི་འགག་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་ རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་རྟོག་པ་ནི་ལུས་སུ་ཞེན་ཅིང་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་སེལ་ཅིང་ཆོད་པར་འགྱུར་ཏེ།དྲན་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ དུ་ལུས་ལ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གནས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་དག་ནི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཚོར་བ་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དང་།བདེ་བའི་ཚོར་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་སྟེ་ཚོར་བ་གསུམ་པོ་ལ་རྟོག་པ་ན་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་ལ། གང་དུ་འང་མི་འགྲོ་བར་རྟོགས་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་དང་། སྔོན་ གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་།ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་གཟུགས་བྱས་པར་ཤེས་སོ། །ཚོར་བ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ལོག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་རྟོག་པ་ན་འདས་པའི་ཚོར་བ་ལ་མི་ དམིགས།མ་འོངས་པའི་ཚོར་བ་ལ་མི་དམིགས། ད་ལྟར་གྱི་ཚོར་བ་ལ་མི་དམིགས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདས་པའི་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། བདག་མེད་པ། བདག་གི་བ་མེད། མི་རྟག་པ། མི་བརྟན་པ། སྙིང་པོ་མེད་པ། མི་འགྱུར་བ། མཚན་ ཉིད་མེད་པར་བལྟའོ།།འདས་པའི་ཚོར་བ་ལ་ཡང་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ། །མ་འོངས་པའི་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། བདག་མེད་པ། བདག་གི་བ་མེད་པ། མི་རྟག་པ། མི་བརྟན་པ། སྙིང་པོ་མེད་པ། མི་འགྱུར་བ། མེད་པར་བལྟའོ། །མ་འོངས་པའི་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་ཡང་སྟོང་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོག་སོ།

此身不可得為過去相、未來相或現在相。何以故?此身無以自性為定法可得,此身不可得為我或他故。如是觀察時,知此身不從何處來,亦不往何處去,此身入無生無滅之道。 持世啊,諸菩薩摩訶薩如是隨觀身,觀察隨觀身的真實相,則能斷除執著身的貪著,如實正念即刻安住于身。此等名為于身隨觀身的瑜伽行者。 持世啊,云何菩薩摩訶薩為隨觀受的瑜伽行者?菩薩摩訶薩觀察苦受、樂受、不苦不樂受三受時,了知它們不從何處來,亦不往何處去,知是非真實因緣、宿業果報成熟、顛倒所造作的形體。知受從非真實的妄分別而生。 菩薩如是觀察諸受時,不緣過去受,不緣未來受,不緣現在受。菩薩觀過去諸受為空、無我、無我所、無常、不堅、無實質、不變、無相。又了知過去受為空相、寂靜相、無相相。 于未來諸受亦觀為空、無我、無我所、無常、不堅、無實質、不變、無有。又觀未來諸受為空相、寂靜相、無相相。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་རྟོག་པ་ན་འདི་སྙམ་དུ་ཚོར་བ་ནི་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད མེད་པ།དངོས་པོ་མེད་པ། གཅིག་ཏུ་ངེས་པའི་ཆོས་མེད་དེ་མི་འདྲ་བ་ལས་ཡང་དང་ཡང་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ཚོར་བ་ལ་གནས་པའི་དུས་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཚོར་བ་ནི་བྱས་པ་མེད། བྱེད་པ་མེད་དེ། བུས་ པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ལས་ཚོར་བ་རྣམ་པ་གསུམ་སྐྱེད་དེ།དེ་ཡང་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་ད་ལྟར་གྱི་རྐྱེན་འདུས་པ་ལས་ཚོར་བ་ཡོད་པར་གྱུར་ཏོ། །ཚོར་བ་ནི་ཀུན་ཀྱང་སྟོང་པ། མི་བརྟན་པ། སྙིང་པོ་མེད་པ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉིད་ དེ་ཁང་པ་སྟོང་པ་དང་མཚུངས་སོ།།དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་ཚེ་ཚོར་བ་མང་པོའི་རྒྱུ་ལས་སེམས་གཅིག་ཏུ་གནས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཚེ་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་འདུས་ནས་འགག་པའི་མཚན་ཉིད་ཆུད་ཅིང་རྟོག་སྟེ་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་འདུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་སོ་སོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པར་ བལྟའོ།།གཞན་ཡང་ཚོར་བའི་ནང་ན་ཚོར་བ་མི་མཐོང་སྟེ་འདི་སྙམ་དུ་ཚོར་བ་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །རང་བཞིན་སྟོང་པས་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ། །ཚོར་བ་རྣམས་མ་སྐྱེས་པ་མི་འགོག་པས་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་རྟོགས་ སོ།།དེ་ལྟར་ཚོར་བ་རྣམས་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་ཆགས་པ་མེད་དོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་ངོ་། །ཚོར་བ་རྣམས་དང་བྲལ་ཏེ་ཚོར་བ་རྣམས་ལ་མི་གནས་པས་ཚོར་བ་རྣམས་སེམས་བཏང་སྙོམས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་བཏང་སྙོམས་ ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཚོར་བ་ལ་ཚོར་བའི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་གང་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་ལ་སེམས་ ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སེམས་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་གོ། །དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ན་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ནི་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་ ལ།གང་དུ་ཡང་མི་འགྲོ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པས་དངོས་པོ་མེད་དེ་ངེས་པའི་ཆོས་སུ་དམིགས་སུ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ།

菩薩如是觀察時,心想:“受無確定相,無實體,無一定之法,從不同因緣反覆生滅。“又想:“受無住時。“菩薩又作是念:“受無作者,無造作,凡夫顛倒心中生三種受,此亦因宿業之因及現在之緣和合而有受。一切受皆空、不堅、無實質、非真實法性,如同空屋。” 如是觀察時,因多種受之因而心一境性。菩薩此時了知觀察諸受集滅之相,觀諸受非集非別。又于受中不見受,心想:“諸受是空性。“因自性空,了知諸受為無生相。諸受無生不滅,了知無成就相。 如是于諸受作意無貪著。如實知見諸受之相。遠離諸受,不住諸受,于諸受心生平等,因此亦得平等三昧。 持世啊,如是菩薩摩訶薩隨觀受名為瑜伽行者。 持世啊,云何菩薩摩訶薩為隨觀心的瑜伽行者?菩薩摩訶薩觀察心生、滅、住、遷之相。如是觀察時,心想:“此不從何處來,亦不往何處去,因識和緣而生,無實體,無確定法可得。”

།སེམས་འདི་ནི་འོངས་པ་ཡང་མེད། སོང་བ་ཡང་མེད། གནས་པའམ་འཕོ་བ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །སེམས་ འདི་ནི་འདས་པ་ཡང་མ་ཡིན།མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། རྐྱེན་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་སྐྱེས་སོ། །སེམས་ནི་ནང་ན་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་ཏེ། སེམས་འདི་ནི་སྐྱེ་ ཞིང་འབྱུང་བའི་མཚན་མ་གཅིག་ཙམ་ཡང་མེད་པའོ།།སེམས་འདི་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། ངེས་པ་མེད་པ། སྐྱེད་པ་མེད་པ། སྐྱེས་པ་མེད་པ་སྟེ། ལས་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་ལས་སེམས་ཞེས་བྱའོ། །སྐད་ ཅིག་སྐད་ཅིག་གིས་སྐྱེ་ཞིང་འགོག་པ་གཅིག་གིས་བསགས་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པས་སེམས་ཞེས་བྱ་སྟེ།དེ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་སེམས་ཀྱིས་མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ལ་སེམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །སེམས་འདི་ནི་ཐོག་ མ་ནས་མ་སྐྱེས་པ།མ་བྱུང་བ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། བློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་ཀྱང་སེམས་ཀྱིས་སེམས་མི་ཤེས་སེམས་མི་མཐོང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་འདི་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་པས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའོ། ། སེམས་འདི་ནི་ངེས་པའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པའི་ཆོས་སུ་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་འདི་ནི་གཅིག་དང་ཐ་དད་པའི་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་འདི་ནི་སྔ་མའི་མཐའ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་ལ་ཕྱི་མའི་མཐའ་ཡང་དམིགས་སུ་མེད་དེ་བར་གྱི་མཐའ་ཡང་དམིགས སུ་མེད་དོ།།སེམས་འདི་ནི་གཟུགས་མེད་དེ་མཐོང་བར་མི་ནུས་པས་སེམས་ཉིད་ཀྱིས་སེམས་མི་མཐོང་ལ་རང་བཞིན་མི་ཤེས་ཏེ། བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་དག་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འབྱུང་ངོ་། །སེམས་འདི་ནི་ སྟོང་པ་ཉིད་དེ་བདག་མེད་པ།བདག་གི་བ་མེད་པ། མི་རྟག་པ། མི་བརྟན་པ། སྙིང་པོ་མེད་པ། མི་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་པའོ། །ད་ལྟར་སེམས་ཤིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན། སེམས་ཀྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་འཐོབ་སྟེ། གང་ཟག་དེ་དེའི་ཚེ་ན་སེམས་སམ། སེམས་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། སེམས་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ལེགས་པར་ཤེས་པས་སེམས་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུའང་རྟོགས་སོ།

此心無來無去,住或遷亦不可得。此心非過去、未來、現在,此心從識、緣、分別而生。心不住內,不住外,不住兩間,此心連一生起之相亦無。 此心無自性,無定性,無能生,無所生,因種種業生故名為心。因種種識緣故名為心。剎那剎那生滅相續不斷故名為心,為使凡夫了知心不可得之相故。心中無心相。此心本不生不起,自性清凈,雖因客塵煩惱而起分別,然心不知心、不見心。何以故?此心是空性,因空性故無自性。 此心非確定法,因無確定法可得故。此心無一異法故。此心前際不可得,后際不可得,中際亦不可得。此心無色不可見,故心不見心、不知自性,因凡夫顛倒者以非真實緣及識緣故而生。 此心是空性,無我,無我所,無常,不堅,無實質,非不變法。當下思維作意時,得心念處,彼人爾時不分別心或非心,因善知心無生相故,了知心即無生。

།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ལ་ངེས་པའི་རང་བཞིན་མེད་དེ། ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཁས་པ་དག་ནི་དེ་ལྟར་སེམས ལ་མ་སྐྱེས་པ་དང་།མཚན་ཉིད་མེད་པར་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་འདུས་པ་དང་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ན་སེམས་ལ་ཀུན་འབྱུང་ངམ་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་མ་རྙེད་དོ། །སེམས་ལ་འགོག་པའམ་མི་འགོག་པར་ རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་སེམས་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་སེམས་རྣམ་པར་དག་པས་ན་བློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པས་ཉོན་མོངས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བདག་གི་ སེམས་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བས་སེམས་ཅན་དག་གི་སེམས་ཀྱང་རྣམ་པར་དག་པར་ཤེས་ཏེ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ།།སེམས་དྲི་མ་ཡོད་པས་ན། སེམས་རྣམ་པར་དག་པས་ན་སེམས་ཅན་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའོ་སྙམ་སེམས་ཤིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན་སེམས་ལ་དྲི་ མའི་མཚན་ཉིད་དམ།སེམས་ལ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་དམིགས་ཏེ། སེམས་ཉིད་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེ་ན། བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ནང་ངམ།ཕྱི་རོལ་ལམ། གཉི་གའི་བར་ན་ཡོད་པར་མི་རྟོག་གོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་ལ་འདས་པའམ། མ་འོངས་པའམ། ད་ལྟར་གྱིར་མི་དམིགས་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བའི་ ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པའོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་གང་ཟག་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་མེད་དེ། ཆོས་རྣམས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་མི་གནས། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས་སོ། །ཆོས་ནི་ཆོས་དང་ལྷན་ཅིག་པའང་མ་ཡིན། སོ་སོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ན། གཡོ་བ་མེད་བྱས་པ་མེད་དོ། །ཆོས ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཅི་ཡང་མེད་པའོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ། སྒྱུ་མའི་མཚན་ཉིད་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དག་པ་སྟེ། ཅིས་ཀྱང་མ་གོས་པའི་ཕྱིར་རོ།

何以故?心無確定自性,無確定相故。智者如是了知心無生無相。爾時如實了知心集滅相,如是了知時,於心不得集滅相。於心不分別滅與不滅,得心如是清凈相。 諸菩薩如是心清凈故,不為客塵煩惱所染。何以故?諸菩薩知見自心清凈,故知眾生心亦清凈。心有垢故,心清凈故,眾生亦清凈。作是思維作意時,於心不見垢相或清凈相,知心本自清凈相。 持世啊,云何菩薩摩訶薩為隨觀法的瑜伽行者?諸菩薩於一切法不分別內外中間。又於法不見過去、未來、現在,一切法從多緣生,從顛倒而起,無確定相。 譬如,一切法中無所謂補特伽羅、根、法體性,一切法中無所謂法。諸法不住諸法內,不住諸法外,不住兩間。法非與法俱,亦非各別,一切法無實體故無確定相。一切法非有,故無動作無造作。一切法如虛空,無所有。一切法虛妄性如幻,幻相不可得故。一切法清凈,無所染著故。

།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་ལེན་པའི་མཚན་ཉིད་དེ། ལེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་སྟེ། རྨི་ལམ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་གཟུགས་མེད་པ་སྟེ། གཟུགས་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུ་སྟེ། གཟུགས་བརྙན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས ཐམས་ཅད་ནི་མིང་མེད་མཚན་མ་མེད་དེ།མིང་དང་མཚན་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བྲག་ཅ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་བྱུང་བས་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། རང་བཞིན་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ ཐམས་ཅད་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་སྟེ།ཅི་ཡང་མེད་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཚན་ཉིད་གཅིག་པའམ་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་མི་མཐོང་། ཆོས་དང་ཆོས་ལྷན་ཅིག་པའམ་སོ་སོ་བར་མི་ མཐོང་།ཆོས་ལ་ཆོས་གནས་པར་ཡང་མི་མཐོང་སྟེ། དེ་ལྟར་རྟོག་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཞན་ནས་འོངས་པར་ཡང་མི་མཐོང་ངོ་། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་པའི་གནས་ཡོད་པར་ཡང་མི་མཐོང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གནས་མེད། རྟེན་མེད། བྱུང་ བ་མེད་དེ།ཆོས་ཐམས་ཅད་གནས་མེད་པ་ནི་རྟེན་མེད་པ་གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམིགས་པའི་གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བྱེ་བྲག་ཏུ་དབྱེ་བའི་མཚན་མ་མེད་དེ། རྐྱེན་མང་པོ་ལས་སྐྱེས་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བྱ་ བ་ཡོད་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཡུལ་ན་མི་གནས།ཕྱོགས་ན་མི་གནས་སོ། །མཁས་པ་དག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན། མཚན་ཉིད་གཉིས་སུ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡང་མ་ཡིན་པར་དམིགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པ། མ་བྱས་པ། མ་བྱུང་བ། བྱས་པ་མེད་པ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། རང་བཞིན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གནས་མེད་པ་ནི་ཕྱིན་པའི་གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་གང་ཟག་མེད་པར་ལེགས་པར་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ།

一切法無取相,無所取故。一切法如夢,夢本無故。一切法無色,無任何色故。一切法如影像,影像本無故。一切法無名無相,無名相故。一切法如回聲,從非真實而生故無所有。一切法無自性,自性不可得故。一切法如陽焰,知無所有故。 菩薩如是觀察一切法時,不見一切法有一相或異相。不見法與法俱或各別。不見法住於法。如是觀察時,不見一切法從他處來。不見一切法有住處。何以故?一切法無住、無依、無生,一切法無住即無依無住故。無所緣住故。 持世,一切法無差別,即一切法無差別相,從多緣生故,雖有顛倒作用,一切法不住境界,不住方所。智者於一切法不見一相,不見二相,不見異相。何以故?持世,一切法無生、無作、無起、無為,一切法離自性、無自性,超越自性故。一切法無住,無所至處故。 如是深觀一切法時,善知一切法無我無人。了知一切法自性空。

།ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་པར་རྟོགས སོ།།མཚན་མ་མེད་པར་བལྟ་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྨོན་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། འདི་ལ་ཡང་དག་པར་ཆོས་གང་ཡང་སྐྱེ་བའམ་འགོག་པ་མེད་པར་སེམས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚེ་སེམས་རྩེ་ གཅིག་ཏུ་གནས་པས་ན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཀུན་འབྱུང་དང་འགོག་པ་ཟད་པ་ཡང་མཐོང་ཞིང་ཤེས་སོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་དང་བྲལ་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བར་ཡང་རྟོགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་ རྟེན་འཛིན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་ཅིང་མཚན་མ་དང་བྲལ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་དོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྟོག་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་མེད།ལེན་པ་མེད་དེ། ཆོས་ལ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད། གནས་པར་མི་བྱེད། འགོག་པར་མི་བྱེད་པར་ནན་ཏན་བྱེད་དེ། དེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མི་འགོག་པ་ཟད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མཐོང་ངོ་། ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ལ་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཞིག་པའི་གནས་མེད། འབྱུང བའི་གནས་མེད།གནས་པའི་གནས་མེད་པར་དེ་ལྟར་འཇུག་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དྲན་པ་མི་ཉམས་ཏེ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་གནས་པ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་དང་། མི་ལེན་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ ཤེས་ཤིང་མཐོང་བའི་དོན་ནི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱའོ།།དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་དྲུག་གོ།། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དབང་པོ་རྣམས་ལ་མཁས་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་ལ་ཡང་དག་པར་རྟོག་གོ།།ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དད་པའི་དབང་པོ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། དྲན་པའི་དབང་པོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ དབང་པོའོ།

了知一切法空故,了知一切法無相。無相觀故,於一切法不生希求。爾時了知一切法無生,作是思維:於此實無有法生滅。如是觀察時,心一境性住,由此通達一切法無生,亦見知一切法之集滅已盡。了知一切法離相離自性。何以故?持世,一切法無確定相故,通達一切法無相離相。 持世,如是諸菩薩摩訶薩名為隨觀法的瑜伽行者。如是了知者,於法無所緣,無所取,不生法,不住法,不滅法而精進,由此見一切法不滅盡相及寂靜相。持世,是為諸菩薩摩訶薩善巧四念住。何故名念住?念住者,一切法無壞處、無生處、無住處,如是行時於一切法念不失,故名念住。又念住一切法者,如實知見無住、無生、無取,是爲念住義。念住品第六。 持世,云何諸菩薩摩訶薩善巧諸根?諸菩薩摩訶薩正觀出世間五根。何等為五?所謂信根、精進根、念根、定根、慧根。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དབང་པོ་ལྔ་པོ་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་སྤྱོད་པ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་ལས་སྐྱེས་ཤིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བ་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་ལས་འདུས་པས་མེ་མགལ་བསྐོར་བ་ལྟ་བུའམ་རྨི་ལམ་གྱི་རང་བཞིན་ལྟ་བུར་ ཡིད་ཆེས་སོ།།ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། མི་གཙང་བ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། ཟུག་རྔུ་ལྟ་བུ་དང་། ཤུ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ་སྙིང་པོ་མེད་པ། མི་བརྟན་པ། འགྱུར་ཞིང་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཡིད་ཆེས་སོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་ དག་པ་མ་ཡིན་པས་ཅི་ཡང་མེད་པ་སྟེ།ཁུ་ཚུར་སྟོང་པའམ། ཁ་དོག་སྡུག་གུ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བྱིས་པ་ཆུང་ངུ་བྲིད་པ་ལྟ་བུར་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ལས་བྱུང་བ་ལྟོས་པ་ལས་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པས་དངོས་པོར་ངེས་པའི་ཆོས་སུ་གཅིག་ཙམ་ཡང་མེད་པར་ཡིད་ཆེས་སོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་ ཐམས་ཅད་ནི་འདས་པ་མ་ཡིན།མ་འོངས་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་གྱི་མ་ཡིན་པར་ཡིད་ཆེས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་ལ་གར་ཡང་མི་འགྲོ་བར་ཡིད་ཆེས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་མཚན་མ་མེད་པ་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པར་ཡིད་ཆེས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ ཅད་མ་སྐྱེས་པ་དང་།མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ་དང་། མ་བྱུང་བ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། མཚན་མ་དང་བྲལ་བར་ཡང་ཡིད་ཆེས་སོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ ཤེས་སྟོན་པ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་སོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ལྟར་དད་པའི་དབང་པོ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གྱུར་ཏེ། དད་པས་ཐོག་མར་འགྲོའོ། །དེ་བས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་བདེ་བར་གནས་པས་དད་པ་མི་ཉམས་མི་ལྡོག་སྟེ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ལྷུན་གྱིས་ གྲུབ་པས་མི་གཡོ་བའི་དད་པ་ལ་གནས་ཏེ་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྗེས་སུ་དད་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་ངན་པར་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཅོད་དོ།།ཆོས་མི་སྤོང་ཞིང་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་གཞན་ཡང་མི་ཚོལ་ཏེ། རྟག་ཏུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ ཡང་དག་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ།།དགེ་འདུན་གྱི་སྤྱོད་པའི་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་འཇུག་གོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་གནས་ཤིང་བཟོད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་དེ་ལྟར་མི་གཡོ། མི་འགྱུར་བའི་དད་པ་དང་། དད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པས་དད་པའི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་ བྱའོ།

諸菩薩於五根修習瑜伽時,信解一切法從緣起而生,從顛倒而起,從不正因緣和合,如旋火輪或如夢境。信解一切法無常、苦、不凈、無我,如刺如瘡,無實、不堅、變壞之相。 又信解一切法不真實故皆無所有,如空拳或以種種色彩誘惑小兒,唯從分別而起,僅依緣而有,無一法可定為實有。又信解一切法非過去、非未來、非現在。信解一切法無所從來亦無所去。信解一切法空、無相、無為。信解一切法無生、無為、不起、無相、離相。 信解戒清凈、定清凈、慧清凈、解脫知見清凈。菩薩如是信根成就不退,信為先導。是故安住戒樂,信不退失,不退法自然成就,住不動信,令業果異熟信得圓滿,斷除一切惡見。不捨法,不求佛世尊外別師,常隨順一切法真實。入僧伽行正道。住戒清凈,忍辱成就,如是不動不變之信,殊勝之信,名為具足信根。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱོད་པ་ནི་མི་གཏོང་།རྒྱུན་མི་གཅོད་པར་སྒྲིབ་པ་ལྔ་བསལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱོད་དོ། །འདི་ལྟར་ཟབ་མོའི་ཆོས་ཉན་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱོད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཆོས་ཚོལ་བ་ལ་རྒྱུན་མི་ཆད་ པས་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་གོ།།སྒྲིབ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ལ་ཞུམ་པ་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱོད་དོ། །གཞན་ཡང་ དགེ་བའི་ཆོས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སྤེལ་ཞིང་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་སྤྱོད་དོ།།དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གདོན་མི་ཟ་བར་བརྩོན་འགྲུས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་ཀྱང་བརྩོན་འགྲུས་ལ་མི་ཆགས་ཏེ་མཉམ་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་འཇུག་གོ། །དེ་ལྟར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་གང་ཟག་དེ་ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་ནས་བརྩོན་འགྲུས་རབ་ཏུ་སྤྱོད་དོ།།བརྩོན་འགྲུས་ཤིན་ཏུ་བརྩམས་པས་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་སྟེ། བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་ཐོབ་ཅིང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ མཚན་ཉིད་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའོ།།དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།

持世,云何諸菩薩摩訶薩正觀精進根、精進根自然成就、善巧精進根?諸菩薩摩訶薩不捨精進行,不斷精進以斷五障。如是為聽甚深法而精進。諸菩薩求法不斷,于精進不退。為斷障法而精進無怯。又為斷諸種罪不善法及壞法而精進。又為增長諸種善法而精進。 如是菩薩雖必然成就精進,然于精進不執著,入平等精進。如是成就不退精進,彼補特伽羅通達了知一切正行法已,極為精進。由極精進故不依賴他,由精進得慧光明,成就不退相。如是不退精進及殊勝精進,名為具足精進根。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པའི་དབང་པོ་ཐོབ་ ཅིང་དྲན་པའི་དབང་པོ་ལ་ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་སྡུད་ཅིང་སྦྱིན་པ་བྱིན་ལ་འཇམ་པ་དང་། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པར་མཐར་ཕྱིན་པར་རྣམ་པར་དག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྲུང་བ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་སྟོན་པའི་ཕུང་པོ་ཤིན་ཏུ་སྲུང་ངོ་། །རྟག་ཏུ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ལ་སེམས་ཤིང་དྲན་པར་བྱེད། རྟག་ཏུ་མཐར་ཕྱིན་པའི་དངོས་པོ་ལ་སེམས ཤིང་དྲན་པར་བྱེད།ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐབས་ལ་སེམས་ཤིང་དྲན་པར་བྱེད། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། ཀུན་འབྱུང་དང་། འགོག་པ་དང་། ལམ་གྱི་བདེན་པ་མཐོང་བ་དང་། ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་སེམས་ ཤིང་དྲན་པར་བྱེད།དབང་པོ་རྣམས་དང་། སྟོབས་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། ལམ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་སེམས་ཤིང་དྲན་པར་བྱེད། ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེ་བ་དང་། མི་འགག་པ་དང་། མངོན་ པར་འདུས་མ་བྱས་པ་དང་།མ་བྱུང་བ་དང་། བརྗོད་དུ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སེམས་ཤིང་དྲན་པར་བྱེད། རྟག་ཏུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཤེས་རབ་འཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཤིང་དྲན་པར་བྱེད། བཟོད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། སྤོང་བའི་ཡེ་ཤེས་དང་། འགོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ ཚོགས་པར་འདོད་པ་ལ་སེམས་ཤིང་དྲན་པར་བྱེད།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་འདོད་པ་ལ་དྲན་པར་བྱེད། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་སེམས་ལ་གླགས་མི་རྙེད་པར་སེམས་ཤིང་དྲན་པར་བྱེད། རྟག་ཏུ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ དྲན་པར་བྱ་བ་ལ་སེམས་ཤིང་དྲན་པར་བྱེད་དེ།ཡང་དག་པར་སེམས་པ་ན་ལུས་ཀྱི་ཆོས་དེ་དག་རིག་པས་དྲན་པ་དེ་ལས་མི་ལྡོག་མི་ཉམས་སོ། །དེ་ལྟར་རྟོག་པ་ལས་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་ན་གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟ་བུའི་སྙིང་པོ་ཡོད་པའི་དྲན་པ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པས་དྲན་པའི་ དབང་པོ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ།

持世,云何諸菩薩摩訶薩得念根,于念根極為瑜伽?諸菩薩摩訶薩專一攝念,念及佈施柔和,守護清凈圓滿梵行戒蘊,極為守護定蘊、慧蘊、解脫蘊、解脫知見蘊。常念身語意業,常念圓滿事,念一切法生滅住異相之方便,念見知苦集滅道諦,念諸根、力、菩提分、道、定、解脫、等至之修習,念一切法不生不滅、無為不起、不可言說相,常念證得無生慧,念欲圓滿忍智、斷智、滅智,念欲圓滿一切佛法,念聲聞緣覺法不得心便,常念應念無礙智。 正念時,由慧了知彼等身法,於此念不退不失。如是觀察不依賴他,彼補特伽羅以如是有實義之殊勝念,名為具足念根。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་ཐོབ་ཅིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འཕགས་པའི་ས་ལ་གནས་པ་ན་རྟག་ཏུ་ ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤྱོད་ཀྱང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མི་གནས།ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མི་ཆགས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་འཇུག་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་ཐོབ་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ཤིན་ཏུ་བསྐྱེད་པ་དང་། མི་དམིགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྤྱོད་པས་ཏིང་ངེ་ འཛིན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་།ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འཇུག་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལྡང་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མི་རྟེན་པ་དང་། དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་ པ་དང་།དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དམིགས་པ་ལ་ཡང་མཁས་པའོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རོ་ལའང་མཁས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་དབང་དུ་གྱུར་པས་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་ཅིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་དབང་དང་མཐུ་ཡང་ཐོབ་བོ། །ཏིང་ ངེ་འཛིན་ལས་དཀའ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པས་ན།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་ཐོབ་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པ་དང་།ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་འགོག་ པར་འགྱུར་རོ།།གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་གནས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ལས་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པས་རྟོག་པ་ལས་དབེན་ཏེ་རྟོག་པ་བཏང་སྙོམས་སུ་གྱུར་པས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ལ་རྗེས་སུ་གཞོལ་བའི་ཤེས་རབ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་ པོ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པས་ཁམས་གསུམ་འདི་དག་ནི་ཀུན་གཅིག་ཏུ་འབར་བར་ཤེས་སོ།།ཁམས་གསུམ་འདི་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་བ་སྟེ་ཤེས་རབ་དེ་ལྟ་བུས་ན་ཁམས་གསུམ་ན་མི་གནས་སོ།

持世,云何諸菩薩摩訶薩得定根及定修習?諸菩薩摩訶薩住聖地時,常行定而不住于定,不著于定,極入定相,極得定修習,極生定,以無所緣定行故,善巧一切定門,善巧入定,善巧住定,善巧出定,不依于定,極善巧所緣相,亦善巧如是性所緣相。善巧一切定味,于定自在故不依賴他,不為定所轉,由定得力及威力。于定全無少許難行,如是彼補特伽羅以如是殊勝定,名為得定根及得定根修習。 持世,云何諸菩薩摩訶薩具足慧根及得慧根修習?諸菩薩摩訶薩通達了知慧根,即如實滅諸苦。彼補特伽羅如是通達了知慧處及慧業,離分別,分別成平等,圓滿趣向涅槃之慧。由慧根自然成就,知此三界悉皆燃燒。此三界皆是苦,以如是慧故不住三界。

།གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟར་ཁམས་གསུམ་འདི་དག་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྟོང་ པ་ཉིད་དེ།མཚན་མ་མེད་པ། སྨོན་པ་མེད་པ། མ་སྐྱེས་པ། མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ། མ་བྱུང་བ། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ལམ་ལས་འདས་པ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་རྟོག་པས་མགོའི་ཐོད་ལ་མེ་འབར་བ་བཞིན་དུ་བརྩོན་འགྲུས་ཤིན་ཏུ་རྩོམ་མོ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཤེས་རབ་ནི་གཞིག་ནུས་པ་མེད་དེ། ཤེས་རབ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་ཁམས་གསུམ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་ཏེ་ཁམས་གསུམ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་མི་གནས་སོ། །འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་དེ། རྣམ་པར་ཆགས་པ་དང་བཅིང་བའི་ཆོས་ལ་མི་གནས་སོ། ། འདོད་པའི་རྣམ་པ་ལྔ་ལ་སེམས་ཀྱིས་སྐྱོ་ཞིང་གཟུགས་ཡོད་པ་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ལ་མི་གནས་པས་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ལྡན་ཞིང་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལྟར་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་ནོ། །ཤེས་རབ་དེས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། ། གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁམས་གསུམ་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པས་ཁམས་གསུམ་ལ་སེམས་མི་ཆགས་ཏེ་ཤེས་རབ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཅིའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། མཆོག ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ།མི་གཡོ་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ། མི་ཤིགས་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ། གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ། མི་འཕྲོགས་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ། ཡང་དག་པའི་ ཆོས་ལ་གཞོལ་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ།མི་ཆགས་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱ། མ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་དབང་པོ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པའི་དབང་པོ་ རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་སློབ་པ་ལ་ཡང་མཁས་པར་བྱེད་དོ།

彼補特伽羅如是觀此三界皆空,無相,無愿,無生,無為,不起,超越有為法道,思惟圓滿佛法,如頭頂燃火般極為精進。彼菩薩之慧不可摧毀,通達如是慧故,極超三界,不住三界事。斷除一切有為法,不住染著繫縛法。心厭五欲,不住色界無色界,具殊勝慧,如大海具無量功德。以此慧於一切法修習無礙。 彼補特伽羅如是通達了知三界慧,於三界心不貪著,以殊勝慧故,名為具足慧根及得慧根修習。 持世,何故名為根?因最勝故名根,因不動故名根,因不壞故名根,因不退故名根,因不依他故名根,因不奪故名根,因趣向正法故名根,因無著故名根,因不離故名根。 複次持世,諸菩薩摩訶薩極善巧諸有情根,亦善巧學習諸根差別。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱང་ཤེས། སེམས་ཅན་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་ཞེ་སྡང་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ ཅན་ཞེ་སྡང་དང་བྲལ་བའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས།སེམས་ཅན་གཏི་མུག་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་གཏི་མུག་དང་བྲལ་བའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་བའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་ལྷར་སྐྱེ་བ་དང་མིར་སྐྱེ་ བའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས།སེམས་ཅན་དེས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་གྱི་དབང་པོ་རབ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དབང་པོ་འབྲིང་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དབང་པོ་ཐ་མ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་གྱི་དབང་པོ་ཉམས་པ་དང་། སེམས་ཅན་ གྱི་དབང་པོ་མ་ཉམས་པ་ཡང་ཤེས།སེམས་ཅན་བརྩོན་པ་དང་མི་བརྩོན་པའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་། ཐབས་ལ་མི་མཁས་པ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། དྲི་མ་དང་བཅས་པ་ དང་།དྲི་མ་མེད་པ་དང་། ཞེ་སྡང་དང་བཅས་པ་དང་། ཞེ་སྡང་མེད་པ་དང་། རྗེས་སུ་གཞོལ་བ་དང་། རྗེས་སུ་མི་གཞོལ་བ་དང་། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་གྱི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་དང་། གཟུགས་ ཡོད་པའི་ཁམས་དང་།གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་སྟུག་པ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་སྲབ་པ་དང་། ངེས་པ་དང་། མ་ངེས་པ་དང་། ལོག་པར་ངེས་པའི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས། སེམས་ཅན་སེར་སྣ་དང་བཅས་པ་དང་། སེར་སྣ་མེད་པ་དང་། རྒོད་པ་དང་། མི་རྒོད་པ་དང་། སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། མི་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། འཕྱར་བ་དང་། མི་འཕྱར་བ་དང་། ཁྲོ་ཞིང་མི་བཟོད་པ་དང་། དེས་ཤིང་བཟོད་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་སེར་སྣ་དང་བཅས་པ་དང་། སྦྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་དབང པོ་ཡང་ཤེས།སེམས་ཅན་གྱི་དད་པའི་དབང་པོ་དང་། མ་དད་པའི་དབང་པོ་དང་། བསྟི་སྟང་དང་བཅས་པ་དང་། བསྟི་སྟང་མེད་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་མ་དག་པ་དང་། བཟོད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ལེ་ལོ་དང་བཅས་པ་ དང་།བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་དང་། སེམས་གཡེང་བ་དང་། སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཉམ་པར་འཇོག་པ་དང་། འཆལ་བའི་ཤེས་རབ་དང་། ཤེས་རབ་ལྡན་པ་དང་། གླེན་པ་དང་། གླེན་པ་མེད་པ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་བཅས་པ་དང་། ང་རྒྱལ་མེད་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ལམ་སྤྱོད་པ་དང་། ལམ་ངན་པ་སྤྱོད་པ་དང་།

菩薩知有貪慾心之根,亦知離貪慾眾生之根,知有嗔恚眾生之根,亦知離嗔恚眾生之根,知有愚癡眾生之根,亦知離愚癡眾生之根,知墮惡趣眾生之根,知生天及生人眾生之根,知調伏眾生之根,知上中下眾生之根,知衰損及未衰損眾生之根,知精進及不精進眾生之根,知善巧方便及不善巧方便眾生之根,知有過及無過、有垢及無垢、有嗔及無嗔、隨順及不隨順、有礙及無礙眾生之根,知欲界、色界、無色界行眾生之根,知善根厚薄、決定、不決定及邪定眾生之根,知有慳及無慳、掉舉及不掉舉、誑法及不誑法、輕躁及不輕躁、忿恨不忍及柔和忍辱、極慳及具足佈施眾生之根,知有信及無信、有恭敬及無恭敬、具戒及不凈戒、具忍及懈怠、精進及散亂心、等持心及邪慧、具慧及愚癡、無愚癡、有慢及無慢、行正道及行邪道眾生之根。

ཡང་དག་པའི་ལམ་སྤྱོད་པ་དང་། ལམ་ངན་པ་སྤྱོད་པ་དང་། དྲན་པ་ཉམས་པ་དང་། དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། བློ་དང་ལྡན་པ་དང་། དབང་པོ་འཁྲུགས་པ་དང་། དབང་པོ་སྡུད་པ་དང་། དབང་པོ་ཉམས་པ་དང་། དབང་པོ་མ་ཉམས་པ་དང་། དབང་པོ མ་དག་པ་དང་།དབང་པོ་དག་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆུང་ངུའི་དབང་པོ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་པོ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དབང་པོ་ཡང་ཤེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ དེས་དེ་ལྟར་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་དང་སྦྱོར་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པས་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ།།ཤེས་རབ་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པའི་ཕྱིར་དབང་པོའི་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་གྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་ཞེས་ བྱ།མི་ཤིགས་པ་ཞེས་བྱ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ། སྦྱོར་བའི་སྟོབས་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ། དབང་པོ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ། ལྷ་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་། མི་འམ་ཅི་དང་། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་ དང་།མི་དང་། མི་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ། དབང་པོ་མཆོག་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ། མི་འཇིགས་མི་གཡོ་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཞེས་བྱ། ཚད་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མཐུ་དང་དབང་ མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།དབང་པོ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བདུན་ནོ།། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཅེས་བྱ་བའི་མདོ་བམ་པོ་བཞི་པ་སྟེ་ཐ་མ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འཕགས་པའི་ལམ་ལ་ མཁས་པ་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འཕགས་པའི་ལམ་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་དག་གི་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པའི་ལམ་བརྒྱད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་དང་། ཡང་དག་ པའི་ངག་དང་།ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་དང་། ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་དང་། ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཏོ།

行正道及行邪道、失念及具念、具慧及根亂、攝根及根損、根未損、根不凈及根清凈、小乘根及獨覺根、佛根及菩薩根、無上菩提根亦知。彼菩薩如是極超諸根差別及修習,善巧分別彼等眾生諸根差別。以慧不依他故,名得根修習。名不為他奪,名不壞,名不退,名得修習力,名入根,名得天、龍、夜叉、乾闥婆、阿修羅、迦樓羅、緊那羅、摩睺羅伽、人及非人等之根,名得最勝根,名得不怖不動,名到彼岸,名自然成就無量功德,速得一切法力及自在。 五根品第七。 持世所說經卷第四終。 持世,複次云何諸菩薩摩訶薩善巧聖道?諸菩薩摩訶薩安住聖道者,何謂道?即八聖道:正見、正思惟、正語、正業、正命、正精進、正念、正定。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་པོ་ལ་སྤྱོད་པ་ནི་གང་འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་པོ་ལ་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པ་གང་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བར་གྱུར་པས་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ལ་བདེ་བར་གནས་ཏེ། ལྟ་བ་ཐམས་ ཅད་ཡོངས་སུ་གཅད་པའི་ཕྱིར་ལམ་ལ་ནན་ཏན་དུ་བྱེད་དེ།ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཅད་པའི་ཕྱིར་ལམ་ལ་བདེ་བར་གནས་ཤིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ལྟ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་སུ་ལྟ་བའི་བར་དུ་ཡང་ཡོངས་སུ་གཅོད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཇི་ཙམ་དུ་ལྟ་ བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་ལྟ་བ་དང་།སངས་རྒྱས་སུ་ལྟ་བའི་བར་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ངན་པར་ལྟ་བ་སྟེ། ལྟ་བ་ལ་ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཇིག་ཅིང་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ལྟ་བ་མེད་ཅིང་ལྟ་བར་མི་ལེན་པ་དང་། མི་སེམས་པ་དང་། མི་ཆགས་པ་དང་། མི་དམིགས་པ་དང་། མི་སྤྱོད་པ་དང་། ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་དེས་ཅི་མཐོང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ལྟ་བས ཡོངས་སུ་བཅིངས་པར་མཐོང་ངོ་།།དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཚེ་ན་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཅད་པ་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་མི་སེམས། མི་ལྟ། མི་ཆགས། རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ལྟ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ སུ་ལྟ་བའི་བར་དུ་མེད་པ་ནི་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་མི་སྐྱེད་པ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ཡང་དག་པར་ལྟ་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མི་སྐྱེ་མི་འགོག་ཅིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་འཐུན་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་མི་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་ པར་མི་རྟོག་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟོག་རྣམ་པར་མི་རྟོག་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན།མི་མཐོ། མི་དམའ། མི་ལེན། མི་གཏོང་བ་སྟེ། དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡང་དག་ པར་ལྟ་བ་གང་ཞེ་ན།གང་འཇིག་རྟེན་དུ་ཡང་མི་དམིགས། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་ཡང་མི་དམིགས། འཇིག་རྟེན་ལས་རྒལ་བར་ཡང་མི་དམིགས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ།

持世,其中諸菩薩摩訶薩行八聖道支者,何為得八聖道支修習?諸菩薩摩訶薩成就正見,安住正見,為斷一切見而精進于道。為斷一切見而安住于道,乃至斷涅槃見、佛見。何以故?持世,凡是見,乃至涅槃見、佛見,皆為惡見。為破壞一切執著見故,名為正見。複次,無見、不取見、不思、不著、不緣、不行、於一切見無分別,名為正見。以此正見見何?見此一切世間為非正顛倒見所繫縛。如是見時,名為安住斷一切見。于彼正見亦不思、不見、不著、不分別,乃至無涅槃見、佛見,為精進不生一切見故。 云何以正見見一切法寂靜、自性不生不滅、隨順涅槃?謂於一切無分別、無妄想法,不分別、不妄想、不現前,不高、不下、不取、不捨,是名出世間正見。云何出世間正見?謂不緣世間,不緣出世間,不緣度世間,以無分別故,名出世間正見。

།གཞན་ཡང་ཡང་དག་ པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་དང་།མཐོང་བ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། གང་འཇིག་རྟེན་དང་། གང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཅད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ ལས་འདས་པའི་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ།།གང་ཞིག་ངན་པར་ཡང་མི་ལྟ་ལ། ཡང་དག་པར་ཡང་མི་ལྟ་ཞིང་སེམས་ཀྱིས་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ནི་ཡང་ དག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱའོ།།གཞན་ཡང་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངན་པར་ལྟ་བའི་དོན་ཤེས་པའོ། །གཞན་ཡང་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ནི་ངན་པར་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ལ་བདེ་བར་གནས་ནས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་ཤེས་ཏེ། དེ་འདི་སྙམ་དུ་ཇི་ཙམ་དུ་རྟོག་པར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལོག་པ་ཡིན་ པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་རྟོག་པའམ།སངས་རྒྱས་སུ་རྟོག་པའི་བར་དུ་ཐམས་ཅད་ངན་པར་རྟོག་པའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རྟོག་པའོ། ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པས་ན་ངན་པར་རྟོག་པ་མེད་དེ། གང་ཟག་དེ་ནི་འདིའམ་གཞན་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དག པའི་རྟོག་པ་ལ་གནས་པས་ན་ཡང་དག་པར་རྟོག་པའམ་ངན་པར་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ།དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་འདས་ཏེ་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ།མི་བདེན་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བར་མཐོང་ཞིང་ཤེས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ། །དེ་ལྟར་ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་ལས་གནས་ནས་ཡང་དག་པའམ་ངན་པར་རྟོག་པ་ལ་མི་དམིགས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ བ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་འདས་པ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པས་ན་ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ།

複次,所謂正見,即如所知、所見世間,出世間亦如是。於世間及出世間皆無分別,為斷一切分別想故,名出世間正見。不見為惡,亦不見為正,斷一切意念分別,名為正見。複次,正見於一切法無差別,名為正見。複次,正見即如實知邪見之義。複次,正見即了知一切邪見平等,是為諸菩薩安住正見。 持世,諸菩薩摩訶薩安住正見已,如實知正思惟,作是念:凡所思惟皆為顛倒,乃至涅槃思惟、佛思惟,皆為惡思惟。何以故?斷除分別名為正思惟。無分別是正思惟。有分別是分別。何以故?如是見、知一切思惟相,故無惡思惟。彼人不作此或彼之分別。如是安住正思惟,于正思惟或邪思惟皆不分別。如是離一切分別,超越分別,名為正思惟。 所謂正思惟,即見知一切分別皆非真實、不真、顛倒所生,於一切分別無分別。如是安住正思惟,不緣正思惟或邪思惟。離分別、超越分別、斷除分別,故名正思惟。

།དེ་ལྟར་དེའི་ཚེ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་བཅིངས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་མཉམ་པར་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ནི་ཡང་དག་ པར་རྟོག་པ་ལས་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ངག་ལ་རྩོམ་པ་ནི་ཇི་སྙེད་ཀྱི་ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། མི་བདེན་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བ། ལོག་པར་རྣམ་པར་བརྟགས་ པ།རྒྱུ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་བྱུང་བར་ཤེས་ནས་འདི་སྙམ་དུ་ཇི་ཙམ་དུ་ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཉིད་ལ་དམིགས་སུ་མེད་དེ། ཚིག་ཐམས་ཅད་འགགས་ནས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངག་གི་ལས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ངག་ཅེས་བྱའོ། །ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ངག་དེ་ཉིད་ཀྱང་ གང་ནས་ཀྱང་མ་འོངས་ལ་གང་དུ་ཡང་མི་འགྲོ་བ་མཐོང་ན་ཡང་དག་པའི་ངག་ཅེས་བྱའོ།།དེ་ལྟར་དེའི་ཚེ་ན་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་བདེ་བར་གནས་པས་ཇི་ཙམ་དུ་ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པའི་ངག་ཅེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་ངག་ལ་བདེ་བར་གནས་ན་ དོན་དམ་པའི་རྣམ་པར་དག་པའི་ངག་གི་ལས་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།ངག་གི་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་དང་། ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ངག་ཐམས་ཅད་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་མེད་པས་དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་ངག་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལས་ཐམས་ཅད་ལ་ངན་པ་ལོག་པའི་ལས་སུ་ཤེས་སོ། །ལས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། ཅི་ཡང་མེད་པ། མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ། མ་བྱུང་བར་ཤེས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལས་ཐམས་ཅད་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་དེ། ལས་ཐམས་ཅད་འགོག་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ལས་ཤེས་སོ། །ཡང་དག་པའི་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལས་ངན་པའམ་ལས་ཡང་དག་པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ། །ལས་རྣམས་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་ཞུགས་པས་ལོག་པའམ་ཡང་དག པར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ལས་ཞེས་བྱའོ།།ཡང་དག་པའི་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་གསུམ་ལ་མ་ཆགས་པའི་དོན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་དག་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ཡང་དག་པའམ་ ལོག་པར་མི་རྟོག་གོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ད་ལྟར་ཡང་དག་པའི་ལས་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལས་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་ལེན། མི་མཐོང་སྟེ་དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ལ་ནན་ཏན་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ།

如是彼時不為一切分別所縛,知見一切分別自性平等,名為安住正思惟。持世,諸菩薩摩訶薩修習正語,知一切言說皆非真實、不真、顛倒所生、妄分別、眾緣和合而生,作是念:凡所言說皆無所緣。一切言語止息,如實知一切語業,名為正語。見彼言說之語無所從來亦無所去,名為正語。如是彼時安住正相,凡所言說皆名正語。是故安住正語,名為安住勝義清凈語業,知見語業相,通達一切言說之語,一切言說無錯亂,是故名為安住正語。 持世,諸菩薩摩訶薩知一切業為惡邪業。知一切業非真實、無所有、非造作、不生。何以故?一切業無定相,為滅一切業故知正業。所謂正業,于惡業或正業皆無分別。入諸業平等,不分別邪正,是故名為正業。所謂正業,即如實知見三界無著之義。于正真如平等,不分別正邪。菩薩今如實知見一切業,故於一切法不取不見,是故名為精進正業邊際。

།ཡང་དག་པའི་ལས་ལ་ ལས་ངན་པ་མེད་དེ།ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བས་ཡང་དག་པའི་ལས་ཀྱི་མཐའ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འཚོ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ལོག་པའི་འཚོ་བར་ཤིན་ཏུ་ཤེས་སོ། །དེ་ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།ཇི་ཙམ་དུ་འཚོ་བའི་མཚན་མ་དང་། ཆོས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། ལེན་པའི་མཚན་མ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་མཚན་མ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཚན་མའི་བར་དང་། རྣམ་པར་དག་པ་དང་སངས་རྒྱས་སུ་མཚན་མར་འཛིན་ཏེ། དེ་ལ་ཚོར་བ་རྣམ་པར་དག་པར་འཛིན་ ན་ལོག་པར་འཚོ་བ་ཞེས་བྱའོ།།ཡང་དག་པར་འཚོ་བ་ནི་འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་ལ་ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་བཏང་སྟེ་ཚོང་དཔོགས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་བཅད་ནས་རྟོག་པ་མེད་ཅིང་སྤྲོས་པ་མེད་ལ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་ པའི་འཚོ་བ་ལ་ངན་པའི་འཚོ་བའམ།ཡང་དག་པའི་འཚོ་བར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་དག་པའི་འཚོ་བ་འཐོབ་པར་འགྱུར་བས་དེ་བས་ན་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་འཚོ་བ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་ཀྱང་མ་སྐྱེས་པས་ ལོག་པའམ་ཡང་དག་པ་མེད་དེ།གང་ཟག་དེ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་འཚོ་བ་ཐོབ་ཅིང་ཡང་དག་པའི་ལམ་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་སྤྲོས་པ་མེད་པའོ། །ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་དེ་ལ་གནས་པས་ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་མི་ལེན་ལོག་པར་འཚོ་བ་མི་སྤོང་སྟེ། དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་ འཚོ་བ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།།གང་དེའི་ཚེ་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ནི་ཡང་དག་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱ། ངན་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་དག་པ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་འཚོ་བ་ཐོབ་སྟེ། འཚོ་བའི་མཚན་མ་དང་བྲལ་བས་གཡོ་བ་མེད། མངོན་པར་འདུ་ བྱ་བ་མེད།འཚོ་བར་མི་རྟོག་།འཚོ་བ་མ་ཡིན་པར་མི་རྟོག་གོ། །དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་འཚོ་བ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ལ་གནས་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ལམ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ལ་གནས་ པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྩོལ་བ་ཐམས་ཅད་ནི་ཀུན་ཀྱང་ལོག་པ་སྟེ། ཇི་ཙམ་དུ་བསྐྱེད་པ་དང་། བྱེད་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ལོག་པའོ།

于正業中無惡業,如實知見故,名為安住正業邊際。持世,諸菩薩摩訶薩深知一切活命皆為邪命。何以故?凡有活命相、法相、取相乃至涅槃相、佛相,及執著清凈與成佛之相,于彼若執著受用清凈,名為邪命。正命者,舍一切活命資具貪著,斷絕貿易,無分別無戲論,超越一切戲論,名為正命。于正命中不分別惡命或正命,則獲得一切清凈活命,是故名為獲得清凈正命。複次,一切活命皆本不生,無邪正,彼人獲得清凈活命,安住正道無戲論。安住彼正命,不取正命不捨邪命,是故名為安住正命。若爾時如是,不名安住正,亦不名安住邪,獲得清凈平等活命,離活命相故無動搖,無造作,不分別活命,不分別非活命。彼如實知見,是故名為安住正命。 持世,於此諸菩薩摩訶薩善巧正精進為何?諸菩薩摩訶薩安住正精進為何?諸菩薩為斷一切精進道故,名為安住正精進。何以故?一切精進皆是邪曲,凡所生起、所作、所行皆是邪曲。

།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བྱེད་པ་ལོག་པ་ལས་བྱས་པར་ཡོད་པར་གྱུར་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་ པ་མ་ཡིན་ན།ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པས་ན་ལོག་པའོ། །ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྐྱེད་པ་མེད། བྱས་པ་མེད། སྤྱོད་པ་མེད། སྨོན་པ་མེད་དེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱས་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་བཅད་པས་ མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་མཚན་མའམ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཚན་མའི་བར་དུ་ཡང་བྱེད་པའི་མཚན་མ་མི་སྐྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པས་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་དུ་སྤྱོད་དོ། །གང་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ལ་ནི་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མེད་དེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ། ཁྱད་པར་མེད་པ། མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མེད་པ། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་མཚན་མ་ལ་ཤིན་ཏུ་འདས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་ལ་བརྩོན་འགྲུས་མ་ཡིན་པར་ཤེས་ཏེ། མི་ལེན་མི་གཏོང་བས་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ལ གནས་པ་ཞེས་བྱའོ།།ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ལ་དམིགས་སུ་མེད་པའི་དོན་ཏོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བའི་དོན་ཏོ། །གང་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བ་མཐོང་བ་ནི་ཡང་དག་པའི་རྩོལ་བའམ་ལོག་པའི་རྩོལ་བར་རྣམ་ པར་མི་རྟོག་སྟེ།དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ལ་མཁས་པ་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དྲན་པ་ཐམས་ཅད་ དྲན་པ་ལོག་པར་ཤེས་སོ།།ཇི་ཙམ་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་དྲན་པ་ལོག་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དྲན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དྲན་པ་ལོག་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་གནས་ལ་དམིགས་ནས་དྲན་པ་སྐྱེད་ན་ཡང་དྲན་པ་ལོག་པ་སྟེ། གང་སེམས་པ་དང་དྲན་པ་མེད་པ་ནི་ ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དྲན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ལོག་པར་དམིགས་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཇི་ཙམ་དུ་དྲན་པ་སྐྱེ་བའི་གནས་དེ་ཐམས་ཅད་ལོག་པའོ། །དམིགས་པའི་གནས་མི་སྐྱེ་མི་འགོག་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ དྲན་པ་ཞེས་བྱའོ།།གང་དྲན་པའི་ལས་འབྱུང་བའི་གནས་མེད་པ་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་དྲན་པ་ལ་བདེ་བར་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ནི་དྲན་པ་ལོག་པར་འབྱུང་བའི་གནས་མེད་དོ།

何以故?一切法皆由邪作而有,一切非正,非正故邪。所謂正精進者,無生起,無造作,無行為,無愿求,於一切法斷除造作。菩薩於一切法斷除造作,乃至涅槃相或佛相亦不生起造作之相。如是知一切作為非正,故無所作而修瑜伽。于正精進中無造作,一切法平等,無差別,無造作,遠離造作之相。菩薩如是知精進非精進,不取不捨,名為安住正精進。正精進者,即無緣精進之義。如實知見諸法之義。如是見正精進者,不分別正精進或邪精進,是故名為正精進。 持世,云何諸菩薩摩訶薩善巧正念?諸菩薩摩訶薩知一切念皆為邪念。凡所有念處皆是邪念。何以故?一切念皆是邪念,若緣境而生念亦是邪念,無思無念者名為正念。何以故?一切念皆由非正邪緣而生,是故凡念生起之處皆是邪曲。不生不滅所緣境者,名為正念。無念業生起處者,名為安住清凈正念,彼中無邪念生起處。

།དེ་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལོག་པར་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བས་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ལ་ དྲན་པ་མེད་དེ།དེའི་ཕྱིར་ན་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ལོག་པའི་དྲན་པ་དང་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་རྣམ་པར་མི་འབྱེད་པའོ། །དེ་ལྟར་དྲན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དྲན་པའི་མཚན་མ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་ རྟོགས་པས་རྟག་ཏུ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་སེམས་དྲུག་སྤྱོད་དེ།དེའི་ཕྱིར་ན་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་དང་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་དེ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་མེད་པས་དྲན་པ་མེད་པར་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དྲན་པ་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ། །དེ་ ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བས་དྲན་པའམ་དྲན་པ་མ་ཡིན་པར་མི་ལེན།མི་གཏོང་སྟེ། དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་དྲན་པ་དེས་མཉམ་པའམ་མི་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་རྣམ་པར་མི་འབྱེད་ལ། དྲན་ པ་དང་དྲན་པ་མ་ཡིན་པ་ལའང་མི་འཇུག་མི་དམིགས་སོ།།དེ་ལྟར་མི་དམིགས་པས་དྲན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་དྲན་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་ཏེ། དྲན་པ་དང་དྲན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སེམས་མི་འབྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་དེས་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ལ་གནས་པས་བསྟན་དུ་མེད། བརྗོད་དུ་མེད། ཚིག་ ཏུ་སྨྲ་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་བཅད་པ།ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའོ། །ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཚིག་ཏུ་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པས་བདག་གམ་གཞན་དུ་རྣམ་པར་མི་འབྱེད་དོ། །དེ་བས་ན་ཡང་དག་པའི་དྲན་པ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་ཞེ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ལ་ལོག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་རྟོགས་སོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཇི་ཙམ་དུ་ཆོས་ ཐམས་ཅད་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་མི་དམིགས་པ་ལ་ཞུགས་པ་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་མཚན་མར་ཤེས།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དགའ་བ་ལ་འཇུག་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ལོག་པའོ། །ལོག་པ་ནི་ཆགས་པའི་དོན་ཡིན་གྱི་དེ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ དམིགས་པ་ལ་ཞུགས་པའི་མཚན་མ་ཉིད་ལོག་པའི་མཚན་མ་མེད་ཅིང་རེ་བ་མེད།སྤྲོས་པ་མེད། རྟོག་པ་མེད་པ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ།

如是知見一切法為邪,于正法無念,是故名為安住正念。所謂正念,即於一切法不分別邪念與正念。如是了知一切念無念相而通達,常行六種舍心,是故名為正念與安住。如是于彼無貪無著,亦不分別無念。了知一切法中一切念平等。如是如實知見一切念,不取不捨念或非念,是故名為安住正念。如是彼念不分別平等或不平等,亦不入于念與非念,不緣著。如是不緣著故,知一切念非念,于念與非念心不分別。如是彼安住正念,無可示,無可說,斷一切言說之道,離一切言說之道。如實知一切言說,不分別自他。是故名為安住正念。 持世,云何諸菩薩摩訶薩安住正定?諸菩薩摩訶薩了知一切定為邪定。何以故?凡於一切法入無緣定而知定相,入定喜樂,一切定相皆邪。邪者是貪著義,彼非如是定。如入所緣相即無邪相,無期望,無戲論,無分別,名為定。

།གལ་ཏེ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་མེད་ན་བདག་གམ་གཞན་དུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་སྟེ། ཆགས་པའི་དགའ་བ་བཅད་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ རོ་ལ་མི་ལེན་ཅིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འཇུག་པའི་མཚམས་བཅད་དེ།སེམས་ཅི་ལ་ཡང་མི་གནས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ལ་མི་གནས་ཤིང་སྤྲོས་པ་མེད་པ་ལ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་ཤིང་སེམས་ཅི་ལའང་མི་ཆགས་པའོ།།བདག་དང་གཞན་དུ་རྟོག་པའི་ལམ་གཅོད་ཅིང་ཇི་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་བཅད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་ འཛིན་ཅེས་བྱའོ།།གཞན་ཡང་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལོག་པའམ་ཡང་དག་པའི་འདུ་ཤེས་མི་སྐྱེད་ཅིང་འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་བཅོམ་པ། འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་བཅད་པ། འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་འགགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་ འཛིན་ཅེས་བྱའོ།།ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལོག་པའམ་ཡང་དག་པ་མི་སྐྱེད་ལ། ལོག་པའམ་ཡང་དག་པར་རྣམ་པར་མི་འབྱེད་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནམ།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་མས་འཆིང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་མ་ལ་ཤིན་ཏུ་འདས་པས་ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་ སྤྲོས་པ་མེད་ཅིང་མཉམ་པའི་ཆོས་ལ་ལོག་པའམ་ཡང་དག་པར་སྤྲོས་པ་མེད་དོ།།ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པའི་དོན་ཏོ། །ཡང་དག་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་དང་ཁམས་གསུམ་གྱི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཡང་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལམ་རྒྱུད་ལྔར་འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བའི་དོན་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འཕགས་པའི་ལམ་ལ་མཁས་པ་དང་། ལམ་གྱི་སྦྱོར་བ་ལ་མཁས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བར་དུ་ཕྱིན་པར་འགྱུར་རོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་ཅེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བརྒྱད་དོ།

若無貪著,則不分別自他,斷除貪喜,不取定味,斷定入處,心無所住,是名正定。又正定者,不住一切定,無戲論,如實了知法性,善巧定相而心無著。斷自他分別道,于所說亦不分別,為斷一切分別故名正定。又正定者,不生邪定正定想,破除一切想,斷一切想,滅一切想,故名正定。正定者,不生邪正,不分別邪正,是名正定。何以故?菩薩通達一切定行,安住正定,不為定或定相所縛,超越定相,名為安住正定。又於一切法無戲論平等,于邪正法亦無戲論。正定者,即一切法平等義。正定者,超越一切定及三界有為法,如實了知五道輪迴。持世,如是諸菩薩摩訶薩善巧聖道及道修行,如是如實知見,乃至涅槃。 八聖道分品第八

། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ རྣམས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་མཁས་པ་ནི་གང་།འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ།།དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་སྙམ་དུ་ཇི་ཙམ་དུ་ཆོས་ལ་རྟོག་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་སྐྱེས་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པས་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་རག་ལུས་སོ། །མཚན་མ་གཉིས་ ལས་བྱུང་བས་སྟོང་པ་ཅི་ཡང་མེད་པ་ནི་ཉ་ཕྱིས་ལ་སྣང་བའི་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་དང་མེ་མགལ་བསྐོར་བ་ལྟ་བུ་སྟེ།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་སླུ་བའོ། །འཇིག་ཅིང་ཉམས་པའི་ཆོས་ཅན་ལས་སུ་འཇིག་རྟེན་ཅེས་བཏགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱའོ། ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་འདི་དག་ནི་ཐམས་ཅད་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པར་བྱས་པ་དང་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་མེད་དེ། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་དང་། ཆོས ལ་བཏགས་ཏེ་མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཕྱིར་བཤད་དོ།།བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་སེམས་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཆགས་ཤིང་ཞེན་པ་ནི་ཁ་ཚར་དར་འཛིངས་པའམ། རྩཝ་ཁྲི་ཤིང་གླགས་པ་གཅིག་ལ་གཅིག་འབྲེལ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་རྗེས་སུ་ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཞེས་བརྗོད་དོ།།དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་གང་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐོག་མ་ནས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དབེན་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཁས་པ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཀྱིས་ དམིགས་སུ་མེད།འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་དེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་གནས་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་དོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཡང་རྣམ་པར་བརྟག་ཏུ་མེད་དེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཕྱིར་འཇིག་ རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་དམིགས་སུ་མེད་དོ།

持世,云何諸菩薩摩訶薩善巧世間出世間法?云何得世間出世間法修行?持世,諸菩薩摩訶薩如實了知世間出世間法。其中何為世間法?菩薩作是念:凡是法中分別妄想,皆從顛倒而生,由因緣所生,依止非真實。從二相而生,空無所有,如目翳所見種種色相,如旋火輪,愚凡夫為所欺。以壞滅法性假名世間,是名世間。此等世間法皆非真實,從非真實緣生,無生相無起相。蘊界處、色聲香味觸法,假立名色而說。愚凡夫心生貪著,隨種種相貪著,如蛛網交織,如藤蔓纏繞相連,隨顛倒而轉,是名世間法。 何為出世間法?如世間法本來如實空寂,名為出世間。何以故?智者不見世間法,亦不見出世間法,不見世間出世間處。于彼世間出世間亦不可思議。為對世間而說出世間,世間真實相即是出世間。何以故?世間無有決定相可得。

།འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཐོག་མ་ ནས་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཇིག་རྟེན་ནི་ཐོག་མ་ནས་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་དམིགས་སུ་མེད་པར་རྟོག་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ ལ་ཡང་མི་ཆགས།འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ལ་ཡང་མི་ཆགས་སོ། །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་མི་རྟོན་ཅིང་མི་ཆགས་པས་འཇིག་རྟེན་དང་རྩོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཁས་པ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་ཡང་དག་ པ་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་སོ།།འཇིག་རྟེན་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་བས་འཇིག་རྟེན་ནམ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་མི་རྟོག་གོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔའི་དོན་ཏོ། ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེར་མ་འདུས་པ་མེད་དེ་མཁས་པ་དག་གིས་བརྟགས་ན་ཕུང་པོ་མེད་དེ། ཕུང་པོས་ཕུང་པོར་མི་དམིགས། ཕུང་པོའི་རང་བཞིན་དུ་མི་དམིགས། ཕུང་པོ་འོངས་པའི་གནས་དམིགས་སུ་མེད། འདུག་པའི་གནས་ཀྱང་དམིགས་སུ མེད།སོང་བའི་གནས་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད་དེ། ཕུང་པོ་ལྔ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་། ཁམས་བརྒྱད་ཀྱང་དམིགས་སུ་མེད། རྣམ་པར་བརྟག་ཏུ་མེད། མིང་མེད། རང་བཞིན་མེད། མཚན་ཉིད་མེད། སྤྱོད་དུ་མེད་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ ཞེས་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་དང་ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན།དེ་ལྟར་གང་ཟག་དེས་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དང་མ་བྲལ་བར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཀྱང་མཐོང་ངོ་། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་དང་མ་བྲལ་བར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟར་གང་ཟག་དེས་ སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་མི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ།འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ།

世間出世間相本來空,故世間法無決定相。世間本來寂靜相。菩薩如是於世間出世間法無所緣想,於世間法不著,于出世間法亦不著。如是於世間出世間法不依不著,故不與世間諍。何以故?智者了知通達世間非真實相。見世間非真實,不分別世間出世間。何以故?持世,所謂世間,即五取蘊義。一切世間法無不攝於此,智者觀察則無蘊,蘊不見蘊,不見蘊自性,不見蘊來處,不見蘊住處,不見蘊去處。五蘊、十二處、十八界皆不可得,不可思議,無名,無自性,無相,不可行,是名出世間。 持世,諸菩薩摩訶薩觀察世間出世間法時,世間法非與出世間法俱,出世間法亦非離世間法。如是彼人如是不離世間而見出世間法,不離出世間法而見世間法。如是彼人於二種行不取著,即世間與出世間。何以故?持世,世間真實相即是出世間。

།འཇིག་རྟེན་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་མཚན་ཉིད་དམིགས་སུ་ མེད།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དམིགས་སུ་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ཅི་ཡང་མེད་པས་ཆོས་དེ་རྟོགས་ཤིང་ཁོང་དུ་ཆུད་པ་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཅི་སྟེ་འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ན་སངས་ རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་ཡང་མི་འབྱུང་ལ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མེད་པར་ཡང་མི་གསུང་ངོ་། །འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ནི་མ་སྐྱེས་པས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་ངོ་། །འཇིག་རྟེན་ འཛིན་གང་འཇིག་རྟེན་དུ་མི་དམིགས་ཤིང་འཇིག་རྟེན་ལ་མི་འཇུག་པ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་རྟོགས་ཤིང་འཇིག་རྟེན་དམིགས་སུ་མེད་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་ པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་ངོ་། །ཇི་ཙམ་དུ་ཆོས་སུ་གཏོགས་པ་འཇིག་རྟེན་ནམ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་མི་གཉིས་པ་དབྱེར་མེད་པར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ ཞེས་གསུངས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ནི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་ཅིང་གཏིང་དཔག་དཀའ་བའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ལ་གནས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་རེ་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྨྲ་བའི་ཚིག་ལ་ དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་དང་།ཆོས་གཉིས་ལ་གནས་པ་ནི་ཆོས་འདི་ལ་འབབ་ཅིང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་གང་ཟག་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་མི་ཤེས། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་མི་ཤེས་ཏེ་ཆོས་རྣམ་པ་གཉིས་སྤྱོད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ ཆོས་རྣམ་པ་གཉིས་སྤྱོད་པ་ན་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་ རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཡང་ཐོབ་པའོ།།འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་དགུ་པའོ།

於世間不見世間相,於世間法不見世間法,如是一無所有,了知通達此法,名為出世間。持世,若世間與出世間無異,則諸佛世尊不出現於世間,如來亦不說一切世間無所緣。一切世間無生,如實知見一切世間。持世,於世間不取著、不入世間者,名為出世間。是故應知,如實了知世間、通達世間無所緣,名為出世間。是故諸佛世尊出現於世間。凡所有法,若世間若出世間,皆不二無別,如實知見,故說出世間法。 持世,如是世間甚深難測。住於世間法、緣於世間法、希求出世間法、於世俗語言取第一義相、住於二法者,不能趣入此法。何以故?如是彼人不知世間,不知出世間,行於二法。持世,行於二法者,不能了知通達世間出世間。持世,諸菩薩摩訶薩如是於世間出世間法善巧,亦得世間出世間法修行。 世間出世間法品第九

། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་ནི་གང་།འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པ་ནི་གང་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་ཡང་དག་པར་རྟོག་གོ། །དེ་ལ་ཇི་ ལྟར་ན་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་ཡང་དག་པར་རྟོག་པ་ཞེ་ན།འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་མངོན་པར་འདུས་པ་སྟེ་ཚོར་བ་མེད། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་རང་སྐྱེས་ཤིང་རང་བགྲང་བའི་གྲངས་སུ་གཏོགས་པས་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །འདུས་བྱས་ཀྱི་ ཆོས་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་འདུས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་དབང་གིས་སོ།།འདུ་བྱེད་ཅིས་བྱ་བ་ནི་བགྲང་བའི་གྲངས་སུ་གཏོགས་ཤིང་མཚན་ཉིད་གཉིས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཞེས་བཏགས་སོ། །འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་དེ་ནི་བྱས་པ་མེད། བྱེད་པ་མེད་ ཀྱི་རང་སྐྱེས་པས་བསྐྱེད་པ་ཡང་མེད་དོ།།དེ་བས་ན་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་ནང་ན་མི་གནས། ཕྱི་རོལ་ན་མི་གནས། གཉི་གའི་བར་ན་མི་གནས། གཅིག་པ་མ་ཡིན། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་ པ་ལས་བྱུང་ངོ་།།མ་རིག་པའི་དབང་གིས་བྱུང་གིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་མཐུས་སྤྱོད་པ་ཡོད་ཀྱང་བྱས་པ་མེད། བྱུང་བ་མེད་པས་འདུས་བྱས་ཞེས་བྱའོ། །འདུས་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་མས་བཅིངས་པའི་དོན་ཏེ། བུས་པ་མ་རབས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་ཆགས་པའི་ ཕྱིར་བཤད་དོ།།མཁས་པ་དག་ཤིན་ཏུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་སུ་མི་དམིགས། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་སུ་རྟོགས་པར་མི་དམིགས་སོ། །མཁས་པ་དག་ནི་གྲངས་སུ་མི་བགྲང་བའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མཁས་པ་དག་ འདུས་བྱས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ་ཞེ་ན།མཁས་པ་དག་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། དངོས་པོ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་བཅིངས་པ་མེད་དེ་བགྲང་བའི་གྲངས་སུ་མི་རྟོགས་པར་བལྟའོ། །དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་ཚེ་འདུས་བྱས་ ཀྱི་ཆོས་ལ་ཡང་མི་ཆགས།འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་སུ་ཡང་མི་ལེན་ཏོ།

持世,其中菩薩摩訶薩于有為無為法極為善巧者為何?獲得有為無為法修行者為何?持世,諸菩薩摩訶薩分別觀察有為無為諸法。其中,如何分別觀察有為法?有為法是和合,無感受。有為法自生自數,故名有為法。有為法由非真實因緣和合諸行力故。所謂諸行,是屬數法,由二相緣而知,故假名有為法。彼有為法無作、無作者,自生故亦無能生。是故名為有為法。諸有為法不住內、不住外、不住兩間,非一非異,從非真實遍計而生。由無明力而生,實無所有,由諸行力而有行,無作無生,故名有為。所謂有為,是為相縛之義,為愚癡顛倒凡夫所執著故說。 智者通達了知,不見有為法,不見了知有為法。智者不數故名有為法。何以故?智者于有為相如何通達了知?智者觀一切有為法非真實,無實無縛,不數為數。如是觀察時,于有為法亦不執著,亦不取為有為法。

།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ལས་གཞན་པ་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ཡོད་པའམ། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ལས་གཞན་པ་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདུས་ བྱས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་པའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདུས་བྱས་ཀྱི་ནང་ན་འདུས་བྱས་པ་མེད། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ནང་ན་འདུས་མ་བྱས་པ་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་བོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་གིས་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་ནི་འདུས་བྱས་ པའོ།།འདི་ནི་འདུས་མ་བྱས་པའོ། །འདི་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །འདི་ནི་འདུས་མ་བྱས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། གནས་པ་ དང་།འཕོ་བའོ། །དེ་ལ་འདུས་མ་བྱས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་སྐྱེ་བ་དང་། མི་འགོག་པ་དང་། མི་གནས་པ་དང་། མི་འཕོ་བའོ། །དེ་ལྟར་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་། འདུས་མ་བྱས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་ བོ་དག་བཀྲི་བའི་དོན་དུ་གསུངས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ནི་མ་སྐྱེས་པའི་མཚན་ཉིད། མི་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད། མི་གནས་པ་དང་མི་འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གནས་པ་དང་འཕོ་བར་གསུངས་པ་ཡང་མཚན་མ་མེད་ཅིང་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་འདུས་ མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་མཚན་ཉིད་གསུམ་དུ་ཡོད་པར་ངེས་ན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་དག་ནི་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད།འདི་དག་ནི་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད། འདི་དག་ནི་གནས་པ་དང་འཕོ་བའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཞེས་གཅིག་ཏུ་ཆད་པར་གསུངས་པའི་རིགས་ན། འཇིག་རྟེན་འཛིན་ དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་པར་གསུངས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་མ་སྐྱེས་པ་ལ་གལ་ཏེ་མཚན་མ་ཡོད་དམ། མི་འགོག་པ་ལ་གལ་ཏེ་མཚན་མ་ཡོད་དམ། མི་གནས་པ་དང་མི་འཕོ་བ་ལ་གལ་ཏེ་མཚན་མ་ཡོད་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ འདུས་མ་བྱས་པ་ཡང་ངེས་པར་མཚན་མ་ཡོད་ཅེས་གསུངས་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཅི་སྟེ་འདུས་མ་བྱས་པ་ལ་མཚན་མ་ཡོད་ན་དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མཚན་མ་ཅན་དུ་བཤད་པ་དང་། བུས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དག་ཆོས་ལ་གྲངས་སུ་གཅོད་པ་དག་ལ་ནི་ འདུས་བྱས་ལ་མཚན་ཉིད་གསུམ་དུ་གསུངས་ཏེ།སྐྱེ་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། གནས་ཤིང་འཕོ་བའོ།

何以故?持世,非有異於有為法的無為法,亦非有異於無為法的有為法。有為的真實相即是無為。何以故?有為中無有為,無為中無無為,為令顛倒凡夫知見有為相故,說此是有為,此是無為,此是有為相,此是無為相,如是分別解說。 其中何為有為相?謂生、滅、住、異。其中何為無為相?謂不生、不滅、不住、不異。如是有為相與無為相,為引導愚凡夫故而說。 持世,有為法是無生相、不滅相、不住不異相。所說住異亦無相無生。若無為法定有三相,世尊應一向說:此是生相,此是滅相,此是住異相。持世,如來說一切法無相。 持世,無生若有相,不滅若有相,不住不異若有相,則世尊亦應說無為定有相。持世,若無為有相,則非無為。為說有相,為愚凡夫數法者,說有為有三相:生、滅、住異。

།འདུས་མ་བྱས་པའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་དང་། མི་འགོག་པ་དང་། གནས་པ་དང་འཕོ་བ་མེད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་སྐྱེས་བུ་ལ་ལས་འདུས་ བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་ན་སྐྱེས་བུ་དེ་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་།འགོག་པ་དང་། གནས་ཤིང་འཕོ་བ་མེད་དེ། དེ་བས་ན་འདུས་མ་བྱས་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་སྐྱེ་བ་དང་འགོག་པ་ནི་ཀུན་འབྱུང་འབྱུང་བའི་དོན་ཤེས་ཤིང་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ལ་ ཀུན་འབྱུང་མེད་ན་འབྱུང་བ་མེད་དོ།།ཀུན་འབྱུང་མ་སྐྱེས་ན་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མེད་དེ་གནས་ཤིང་འཕོ་བ་ཡང་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་དག་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་ཞིང་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གིས་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ ཤེས་ཤིང་མཐོང་བས་སྐྱེ་བ་དང་།འགོག་པ་དང་། གནས་ཤིང་འཕོ་བའི་གྲངས་སུ་མི་ལྟུང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ལྟར་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ལ་འདི་སྙམ་དུ་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་དང་ལྷན་ཅིག་པར་མི་ལྟ། འདུས་མ་བྱས་ པའི་ཆོས་ཀྱང་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་ལྷན་ཅིག་པར་མི་ལྟའོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས།ཡང་འདི་སྙམ་དུ་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་ནི་འདུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་སེམས་ཤིང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་གོ། །འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་སུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་དེ་ ཉིད་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་སོ།།གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་རྣམ་པར་རྟོག་ན་དེས་འདུས་མ་བྱས་པ་ཆུད་ཅིང་རྟོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་བཅད་ན་འདུས་མ་བྱས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཆུད་ཅིང་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དམིགས་ པའི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པ་དམིགས་པ་ཀུན་བཅད་པ་གྲངས་སམ་གྲངས་མ་ཡིན་པར་མི་རྟོག་གོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་སམ་ འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་སུ་མི་དམིགས་པས་ནི་མི་ཆགས་པ་དང་མི་འཛིན་ཏོ།།འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུའོ།

無為相三者:無生、不滅、無住無異。持世,若有人通達了知有為無為法,彼人無生、無滅、無住無異,是故稱為得無為。持世,生滅是知見集諦生起之義。法無集則無生,集不生則無還滅,亦無住異。持世,彼等如實知見有為真實,稱為如實知見。若如是如實知見,則不落入生、滅、住異之數。 菩薩如是于有為無為法作是念:不見有為法與無為法俱,亦不見無為法與有為法俱。復作是念:有為法真實相即是無為,如是思惟而不分別。由不分別有為無為法,是即無為法。若分別有為無為,則不能通達了知無為。若斷一切分別,稱為通達了知無為真實。了知所緣相,斷一切所緣,不分別為數或非數。 持世,是為諸菩薩摩訶薩于有為無為法修行,亦不執著不取著于有為法或無為法。 有為無為品第十。

། །།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་ པ་དང་།ཁམས་བརྒྱད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། དབང་པོ་ལྔ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་མཁས་ལ། ཆོས རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མཁས་ཤིང་དྲན་པའི་མཐུ་རྙེད་པ་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་དང་།ལུས་འདི་བརྗེས་མ་ཐག་ཏུ་དྲན་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་ལྡན་ཞིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཐོབ་ པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་སྔོན་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་འདས་པ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན། འཛམ་བུ་ཆུ་ཀླུང་གི་གསེར་གྱི་རི་རབ་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མཁྱེན་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་ བར་གཤེགས་པ།འཇིག་རྟེན་རིག་པ། བླ་ན་མེད་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་ཞིང་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ་ལྷ་དང་མིའི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་མངོན་པར་བྱུང་ངོ་། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཛམ་བུ་ཆུ་ཀླུང་གི་གསེར་གྱི་རི་རབ་རིའི་རྒྱལ་པོའི་ཚེའི་ ཚད་ནི་བསྐལ་པ་ལྔ་སྙེད་དོ།།ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་གྱི་འཁོར་ཡང་ཚད་མེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ཡོངས་སུ་དག་ལ་རབ་ཏུ་བདེ་བ་དང་ལྡན་ནོ། །དེ་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་བདེ་ཞིང་སྐྱིད་ལ་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་གི་ཤས་སྲབ་ པ།གདུལ་སླ་བ། བཅོས་སླ་བ། རྣམ་པར་དག་པར་སླ་བ་ཤ་སྟག་གོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཛམ་བུ་ཆུ་ཀླུང་གི་གསེར་གྱི་རི་རབ་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་རྣམས་ལ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པ་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཅེས་བྱ་བའི་མདོ་སྟོན་ཏོ།

持世,若諸菩薩摩訶薩如是善巧五蘊、善巧十八界、善巧十二處、善巧十二緣起、善巧四念處、善巧五根、善巧八聖道分、善巧世間出世間法、善巧有為無為法,於一切法真實相亦極善巧,于諸法相分別亦極善巧而得念力,具足一切法詞分別智慧,舍此身已即得不斷念相續,乃至證得無上正等正覺。 持世,過去無量無數劫時,有如來應供正等正覺名曰贍部河金須彌山王,出現於世,具足明行,善逝,世間解,無上士,調御丈夫,天人師,佛世尊。持世,世尊贍部河金須彌山王壽量五劫。聲聞僧眾眷屬無量。佛土清凈極樂。所居眾生亦極安樂,貪嗔癡分薄,易調易化,易凈化。 持世,世尊贍部河金須彌山王為諸菩薩眷屬說名為”斷一切眾生疑菩薩藏”經。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེའི་ཚེ་ན་འཁོར་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་ཆེན་འོད་ཅེས་བྱ་བ་ཞིག་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་འབྱུང་བ་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་དང་། དབང་པོ་ལྔ་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་དང་། འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་བཤད་པ་ཐོས་ནས་དེའི་ཚེ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ཏེ་ཚེ་ལོ་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུའི་བར་དུ་ནམ་དུ་ཡང་ངན་སེམས་མ་སྐྱེད་དེ འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས་དང་།ཞེ་སྡང་གི་སེམས་དང་། གཏི་མུག་གི་སེམས་དང་། ཁེ་དང་། གྲགས་པ་དང་། ཟས་དང་། སྐོམ་དང་། གོས་དང་། ལྷུང་བཟེད་ལ་བསམ་པའི་སེམས་མ་སྐྱེས་ཀྱི་ཆོས་འདི་སྦྱོར་བ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་ འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རིན་ཆེན་འོད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཛམ་བུ་ཆུ་ཀླུང་གི་གསེར་གྱི་རི་རབ་རིའི་རྒྱལ་པོའི་བསྟན་པ་ལ་ནམ་འཚོའི་བར་དུ་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་དེ།དེས་ཚེ་འཕོས་ནས་ཕྱིར་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ནས་གཞོན་ནུ་ལས་ཚེ་འཕོས་ནས་ ཕྱིར་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ཏེ་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་དོ།།བསྐལ་པ་དེ་རེ་རེ་ན་ཡང་སྐྱེ་བ་ལྔ་བརྒྱ་ལེན་ཏེ་ཐ་མར་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཛམ་བུ་ཆུ་ཀླུང་གི་གསེར་གྱི་རི་རབ་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་སུ་ཉེ་བ་ན་བསྐལ་པ་ལྔ་པོའི་ཐ་མར་ཤིན་ཏུ་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་། འདི་ལྟ་བུའི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་ཡང་ཐོབ་ཅིང་སངས་རྒྱས་དེ་ལས་ཆོས་ཐོས་པ་དག་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་དྲན་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་དྲན་པའི་མཐུ་དང་ལྡན་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་དག་བདག གིས་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་འཚལ་ན་གནང་བ་མཛད་དུ་གསོལ་ལོ།།ཚེ་དེ་ཉིད་དུ་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བཙུད་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཛམ་བུ་ཆུ་ཀླུང་གི་གསེར་གྱི་རི་རབ་རིའི་རྒྱལ་པོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ འདས་པའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་ཆེན་འོད་ཀྱིས་ཆོས་བསྲུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་བཟུང་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་དམ་པའི་ཆོས་བསྐལ་པ་གཅིག་གི་བར་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ།

持世,當時在那眷屬中有一菩薩名曰寶光,聽聞了蘊、界、處、緣起、四念處、五根、八聖道分、世間出世間法、有為無為法的修行解說后,即生起極大精進,二十萬歲中從未生起惡念,未生貪心、嗔心、癡心,未生利養、名聲、飲食、衣缽之心,唯為修習此法而生起大精進。 持世,菩薩摩訶薩寶光於世尊贍部河金須彌山王教法中終生修梵行。命終后又生於彼佛土,從少年時命終后又生於彼佛土修梵行。每一劫中受生五百次,最後當世尊贍部河金須彌山王將入涅槃時,于第五劫末廣聞多學,獲得如是真實相法的修行,並憶念從彼佛所聞之一切法。以如是念力具足,向世尊如是請求:“世尊,我願廣說此等法門,請準許。“于彼一生中,引導無量無數眾生趣入無上正等正覺。 世尊贍部河金須彌山王入涅槃時,菩薩寶光為護持正法而繼承,於世尊涅槃后正法住世一劫。

།བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་སྐྱེ་བ་ལྔ་བརྒྱའི་བར་དུ་རྟག་ཏུ་མིའི་ ནང་དུ་སྐྱེ་ཞིང་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཉིད་བསྐྱེད་ཅིང་འཕེལ་བར་བྱེད་དོ།།གཞན་ཡང་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་བྱས་སོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིན་ཆེན་འོད་དེ་བཞིན་དུ་མཐར་གྱིས་སངས་ རྒྱས་ཁྲི་ཕྲག་དུ་མ་དང་ཕྲད་ནས་ཐ་མ་སངས་རྒྱས་ཚད་མེད་འོད་ཀྱིས་ལུང་བསྟན་པ།བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་འདས་ནས་གདོད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཁྲི་ཕྲག་ཁྲག་ ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དང་ཕྲད་དེ།དེ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་སྟེ་དོན་ཐམས་ཅད་གདོན་མི་ཟ་བའི་རྒྱན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མཁྱེན་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་རིག་པ། བླ་ན་མེད་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། ལྷ་དང་མིའི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་ཚད་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་དོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་གྱི་འཁོར་ཡང་གྲངས མེད་དེ།སངས་རྒྱས་དེའི་ཚེའི་ཚད་ཀྱང་བསྐལ་པ་གཉིས་ཏེ། སངས་རྒྱས་དེའི་ཞིང་རབ་ཏུ་བདེ་བ་དང་ལྡན་ཞིང་རྒྱན་དམ་པས་ཤིན་ཏུ་བརྒྱན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཆོས་དེ་དག་གི་སྦྱོར་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འདོད་པ་དག་ཤིན་ཏུ་ བརྩོན་འགྲུས་སུ་ཆོས་འདི་དག་ལ་བསླབ་པ་དང་།འདོན་པ་དང་། ནན་ཏན་བྱའོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་དེ་དག་ལ་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་མ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་དང་། གཅིག་པུ་འདུག་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ལེ་ལོའི་སེམས་ཡོངས་སུ་བསལ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་རྣམ་པ་དེ་བཞི་དང་ལྡན་པས་མང་དུ་ཐོས་པ་ལ་བརྩོན་ཞིང་བཟོད པ་ལ་བདེ་བར་གནས་པས་མྱུར་དུ་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་རོ།།བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཛམ་བུའི་གླིང་གི་དབུས་སུ་སྐྱེ་བ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་ཕྲད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པ་དང་། སྡིག་པའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སེལ་བར་འགྱུར་རོ།

一劫中五百世常生為人,出家後生起並增長一切法的真實性。又利益無量無數眾生。持世,菩薩寶光如是漸次遇見多萬佛,最後被佛無量光授記,過無數劫後方得無上正等正覺。于彼無數劫中又遇見百千俱胝那由他佛,然後證得無上正等正覺,成為如來應供正等正覺名曰一切義莊嚴,具足明行,善逝,世間解,無上士,調御丈夫,天人師,佛世尊,菩薩眷屬無量無數。聲聞僧眾眷屬亦無數。彼佛壽量二劫,佛土極樂,以妙嚴莊嚴。 持世,是故諸菩薩欲善巧此等法門者,應當精進學習、誦讀、修習此等法。複次,諸菩薩摩訶薩欲獲得此等法門修行者,應當精進四法。何等為四?即:從家出家、獨處、清凈戒律、斷除懈怠心。菩薩具足此四法,精進多聞,安住忍辱,速得四法。何等為四?即:生於閻浮提中央、遇佛、隨法而行、消除惡業障。

།གཞན་ ཡང་འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པ་དག་ནི་སྦྱིན་པའི་སྟོབས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བ་དང་།ཚུལ་ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། བཟོད་པ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། བསམ་གཏན་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་འདི་ལ་གནས་ན་དེ་ལ་སྦྱོར་བའི་སྟོབས་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་སྦྱངས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆོས་ཕྲ་མོ་སྤྱོད་ཀྱང་སེམས་ཅན་དག་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་དང་ལྡན་ནོ།།དེ་ལྟར་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སེམས་ལ་ཞུགས་པས་ཆོས་དེ་དག་གི་སྦྱོར་བ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་དག་ཐོབ་པར་འདོད་པ་དག་གཟུངས་ཀྱི་སྒོར་འཇུག་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་གཟུངས་ཀྱི་སྒོར་འཇུག་པ་ལ་བརྩོན་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྐྱེན་ཚད་མེད་པ་ལ་རྟོག་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟོག་པ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་ པའི་སྦྱོར་བ་ཚད་མེད་པ་ལ་རྟོག་པའོ།།དེ་ལྟར་བརྩོན་པའི་ཚེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོར་སྦྱོར་བས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་ཚད་མེད་པའི་རྐྱེན་ལ་འཇུག་པ་དང་། ཚད་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པའི་འཇུག་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མཐུ་དང་ལྡན་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་ མཁས་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། དྲན་པའི་མཐུ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པའི་ཤེས་རབ་དང་ལྡན་པ་དང་། ལུས་འཕོས་ནས་ཀྱང་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་དང་ལྡན་ པ་དང་།ཆོས་ལ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ནས་ནམ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་གཟུངས་ཀྱི་སྒོར་ཞུགས་པས་ན་ཅི་དང་ཅིར་ལྡན་པ་དེའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་ཆོས་ ཐམས་ཅད་རྟོགས་ཏེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གཅིག་གིས་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་སྟོང་ལ་འཇུག་ཅིང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱོར་བ་ཡང་ཐོབ་བོ།

複次,持世,諸菩薩摩訶薩精進於此法者,將獲得清凈佈施力、清凈持戒、清凈忍辱、清凈精進、清凈禪定、清凈智慧力。諸菩薩摩訶薩若住此法,速得修行力。 複次,持世,諸菩薩摩訶薩雖行細微頭陀行,亦具大悲心於眾生。如是入大悲心,則於此等法門極為精進。 持世,複次,諸菩薩摩訶薩欲得如是法者,應當精進入陀羅尼門。何為精進入陀羅尼門?即:思惟一切法無量緣,思惟一切無量思惟相應無量修行。如是精進時,以三昧門修行,入一切法門無量緣,以無量修行相應而入。以如是力具足,於一切法真實性極為善巧,于分別一切法相極為善巧,具念力,具極善巧分別一切法之智慧,轉生亦具相續不斷之念,從不退轉法乃至證得無上正等正覺。 持世,複次,諸菩薩摩訶薩入陀羅尼門,以何因緣而了知一切法?以一因緣入千因緣,以智慧隨順一切法亦得修行。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཆོས་ལ་བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་པས་མཚན་ཉིད་གཅིག་པའི་ སྒོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ།།མཚན་ཉིད་གཅིག་པའི་སྒོའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་ནས་མཚན་ཉིད་ཚད་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་འཇུག་གོ། །དེ་ལྟར་ཞུགས་ནས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དང་ཐབས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོར་འཇུག་གོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཆོས་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོར་ཞུགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཤེས་རབ་མང་དུ་བསྒོམས་པས་བསམ་གཏན་གྱི་མཚན་ཉིད་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་། དམིགས་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེའི་ཤུགས་ཀྱིས་དམིགས་པ་ཚད་མེད་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལྡང་བ་ཚད་མེད་པ་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འདི་ལ་གནས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བ་ཐོབ་ པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་རྟག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་ལ་དམིགས་པའི་ཐབས་ལ་རྟོག་པ་དང་། འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་དམིགས་པ་ལ་རྟོག་པ་དང་། གཞན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པའི་ཐབས་རྣམ་ པར་འཇིག་པ་ལ་བརྩོན་པའི་ནན་ཏན་བྱེད་དེ་དེ་ལ་ཆགས་པའི་གནས་ཀྱང་མེད་དོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་ཆོས་དེ་ལ་བསྒོམས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ རྣམས་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་དེ།སྦྱོར་བའི་སྟོབས་བསྐྱེད་ཀྱང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་རྟོག་ཅིང་འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་བ་ལ་མི་གནས། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་དང་འདྲེས་པར་མི་སྤྱོད་དོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་དང་ལྡན་པས་ན་མྱུར་དུ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་ མཚན་ཉིད་ལ་མཁས་པར་འགྱུར་ཞིང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་དང་།དྲན་པའི་མཐུ་ཐོབ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པའི་ཤེས་རབ་ཐོབ་པ་དང་། ལུས་འདི་འཕོས་ནས་ཀྱང་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དྲན་པ་ དང་ལྡན་ཞིང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།

持世,複次,諸菩薩摩訶薩如是精進於法,將入一相門三昧。得一相門三昧后,入無量相三昧。如是入已,以種種因緣方便入一切法門。如是諸菩薩入一切法門,得一切法修行。 持世,複次,諸菩薩摩訶薩多修智慧,則于禪定相極為善巧,于無緣三昧極為善巧。如是以彼三昧力,于無量所緣及無量出定善巧。如是菩薩若住此中,得一切法真實相修行。 持世,複次,諸菩薩摩訶薩常思惟緣世間方便,思惟緣有為法,複次精進于滅除一切法所緣方便,於此亦無執著處。菩薩如是修習此法,速得一切法正修行。 持世,複次,諸菩薩摩訶薩生起極大精進,雖生修行力,思惟一切法真實相,不住世間樂,不與世間法相混。具足如是法,速于諸法真實相善巧,于分別諸法相極為善巧,得念力,得善巧分別一切法數之智慧,此身死後亦具相續不斷之念,乃至證得無上正等正覺。

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་འདི་དག་གི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་འདོད་པ་དག་ཆོས་འདི་ཇི་ལྟར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། ། འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་བསྒོམས་ན་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་ཆོས་འདི་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་སྔོན་འདས་པའི་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་གྲངས་མེད་པ་འདས་པ་དེའི་དུས་ན། ཚད་མེད་ཡོན་ཏན་འོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མཁྱེན་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་རིག་པ། བླ་ན་མེད་པ་སྐྱེས་བུ་འདུལ་ཞིང་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། ལྷ་དང་མིའི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇིག་རྟེན་དུ་མངོན་པར་བྱུང་ངོ་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱལ་པོ་དེའི་ཚེའི་ཚད་ནི་བསྐལ་པ་གཅིག་གོ། །སངས་རྒྱས་དེའི་ཞིང་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་དྲ་བས་བླ་རེར་བྲེས་སོ། །རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཤིང་ཏ་ལ་རྣམས་ཀྱིས འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཡོངས་སུ་བརྒྱན་ཏོ།།ཤིང་ཏ་ལ་དེ་དག་ལ་ཡང་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་དྲ་བས་སྟེང་བླ་རེས་བྲེས་ཏེ། ཤིང་དེ་དག་རེ་རེའི་འོག་ན་ཡང་སེང་གེའི་ཁྲི་རེ་རེ་སྟེ། ཤིང་ཏ་ལ་དེ་དག་ཀུན་ལས་ལྷའི་ན་བཟའ་རང་སྐྱེས་སོ། །སེང་གེའི་ཁྲི་དེ་དག་ཀྱང་རིན་པོ་ཆེ་ བཻདཱུརྱ་དང་།འཛམ་བུའི་ཆུ་ཀླུང་གི་གསེར་དང་། མུ་ཏིག་དམར་པོ་ལས་བྱས་པའོ། །ཤིང་ཏ་ལ་དེ་དག་གི་ཕྱོགས་བཞི་ན་བསུང་གི་ཤིང་དང་མེ་ཏོག་གི་ཤིང་གིས་བསྐོར་ཅིང་བརྒྱན་ཏོ། །ཤིང་དེ་དག་རེ་རེའི་འོག་ན་ཡང་རྫིང་བུ་རེ་རེ་སྟེ། ཡོན་ཏན་བརྒྱད་དང་ལྡན་པའི་ཆུས་ ཡོངས་སུ་གང་ངོ་།།རྫིང་བུ་དེ་དག་ཀྱང་ཤེལ་དང་། ཨ་མྲ་གར་བ་དང་། མུ་ཏིག་དམར་པོ་ལས་བྱས་པ། ཆུ་དེ་དག་གི་སྟེང་ན་པད་མོ་སྔོན་པོ་དང་། དམར་པོ་དང་། དཀར་པོ་དང་། ལེ་བརྒན་གྱིས་སྟེང་ཡོངས་སུ་ཁེབས་ཏེ། རྫིང་དེ་རྣམས་ཀྱི་འགྲམ་ཡང་རིན་པོ་ ཆེ་སྣ་བདུན་ལས་བྱས་སོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ནི་དེ་ལྟར་རིན་པོ་ཆེ་མང་པོས་ཡོངས་སུ་བརྒྱན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་ཕྱོགས་བཞི་ན་གཞན་ཡང་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་གནམ་གྱི་ལྷ་རྫས་ཀྱི་ཤིང་པ་རི་ཛཱ་ཏ་ཀ་དང་། ཀོ་བི་དཱ་ར་སྟོང་ཕྲག་དུ་མས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ དེའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་བསྐོར་ཏོ།

持世,是故諸菩薩摩訶薩欲圓滿此等法者,應如所說修習此法。持世,汝若精進修習此法,不久即得此法無礙智慧。 持世,過去無量無邊不可思議阿僧祇劫時,有如來、應供、正等正覺、明行足、善逝、世間解、無上士、調御丈夫、天人師、佛、世尊,名為無量功德光明王,出現於世。彼佛世尊無量功德光明王壽量一劫。彼佛國土以七寶網作為帷幕。七寶多羅樹莊嚴彼世界。彼等多羅樹上亦以七寶網作為帷幕,每棵樹下各有獅子座,彼等多羅樹皆生天衣。彼等獅子座以毗琉璃、閻浮檀金、赤珠所成。彼等多羅樹四周有香樹、花樹圍繞莊嚴。每棵樹下各有一池,八功德水充滿其中。彼等池以水晶、琥珀、赤珠所成,池面遍覆青蓮、紅蓮、白蓮、優缽羅花,池岸亦以七寶所成。 持世,彼佛國土如是以眾多珍寶莊嚴,彼世界四方復有眾多三十三天寶樹波利質多迦、拘毗陀羅樹圍繞彼世界。

།རིན་པོ་ཆེའི་ཤིང་དེ་དག་གི་འོད་ཟེར་གྱིས་ཉི་མ་དང་། ཟླ་བ་དང་། སྐར་མའི་འོད་ཐམས་ཅད་མི་སྣང་བར་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་ཤིང་ཏ་ལ་དང་། རིན་པོ་ཆེའི་དྲ་བ་ཀུན་ནས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ སྒྲ་དབྱངས་དམ་པ་ཇི་ལྟར་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་གླུ་དང་བསྟོད་པའི་དབྱངས་ལྟ་བུ་རང་འབྱུང་སྟེ།རྟག་ཏུ་འདི་ལྟ་བུའི་དབྱངས་ཤིན་ཏུ་སྙན་པ་གྲག་གི་།ངན་སོང་གསུམ་མེད་དེ་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་མིང་ཙམ་ཡང་མི་གྲག་གོ་།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ རྒྱལ་པོས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་འདི་དག་རྒྱས་པར་གསུངས་སོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་ཅིང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་དགའ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་ བ་སྟོན་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱལ་པོ་ཆོས་སྟོན་པའི་ཚེ། ཉིན་ཞག་གཅིག་ལའང་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱ་སྟོང་སྙེད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་ ཐམས་ཅད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱལ་པོས་དེ་ལྟར་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་སོ། །སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་བསྐལ་པ་ཕྱེད་ཀྱི་བར་དུ་གནས་པར་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱལ་པོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ ངན་ལས་འདས་ནས་དམ་པའི་ཆོས་རྣམ་པར་འཇིག་ཏུ་ཉེ་བ་ན་འོག་མའི་ཕྱོགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བཅུ་འདས་པའི་ཕ་རོལ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་བློ་གྲོས་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་དེ་ནས་ཚེ་འཕོས་ཏེ་ཞིང་འདིར་སྐྱེས་ནས་ལོ་བཅུ་དྲུག་ལོན་པ་དང་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་ མེད་འོད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྒྱལ་པོའི་ཆོས་རྣམ་པར་འཇིག་ཏུ་ཉེ་བ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་ཕུང་པོ་དང་།ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྦྱོར་བའི་མདོ་ཐོས་པར་གྱུར་ཏོ།

彼等寶樹光芒遮蔽日月星辰一切光明。持世,彼世界中多羅樹及寶網皆發出種種妙音,如天人歌頌之音自然而生。常有如是美妙音聲,無有三惡道,甚至三惡道之名亦不聞。 持世,世尊無量功德光明王為諸眾生廣說此等法。即:般若波羅蜜多及菩薩藏,名為斷除一切眾生疑惑令一切眾生極為歡喜。持世,世尊無量功德光明王說法時,一日一夜間無量百千億眾生髮無上正等正覺心,彼等發心者皆圓滿菩提資糧。 持世,世尊無量功德光明王如是令無量無邊眾生於無上正等正覺成熟。彼佛國土中亦有極多菩薩摩訶薩。持世,彼世尊般涅槃后,正法住世半劫。世尊無量功德光明王般涅槃后,正法將滅時,下方過十佛剎土有一菩薩名無量慧,從彼命終生此國土,年滿十六出家。世尊無量功德光明王正法將滅時,彼菩薩摩訶薩聞解脫蘊界處相應經。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་བློ་གྲོས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་འདི་ཐོས་ ནས་བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ།ཆོས་འདི་དག་གི་མཐར་ཡང་ཕྱིན་ཅིང་། སྦྱོར་བའི་མཐུ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་དེ་ནས་ཚེ་འཕོས་ནས། སངས་རྒྱས་ཁྲི་ཕྲག་ཉི་ཤུ་དང་ཕྲད་དེ་ཆོས་འདི་ དག་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ།།སྔོན་གྱི་གནས་ཀྱང་རྟག་ཏུ་དྲན་པས་གཞོན་ནུ་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་ཅིང་རྟག་ཏུ་དྲན་པའི་མཐུ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཏོ། །གང་ནས་གང་དུ་སྐྱེས་པའི་གནས་ཀུན་ཏུ་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་དང་མ་བྲལ་ཏེ། སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་དྲན་ པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་ལྡན་ཏེ།དེ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་སངས་རྒྱས་ནས་མཚན་ཡང་ཚད་མེད་འོད་ཀྱི་བཀོད་པའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་དེ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འདོད་པ་དང་།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འདོད་པ་དག་ང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ཞིང་ཡི་དམ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་ནས་མོས་པ་ཆེན་ པོ་དང་།བརྩོན་འགྲུས་ཆེན་པོ་དང་། བག་བྱེད་པ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་དེ། ཕྱི་མའི་དུས་ངན་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་མདོ་སྡེ་འདི་དག་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱབ་པར་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཟང་སྐྱོང་ལ་སོགས་པ་འདུག་པ་སྟན་ལས་ལངས་ནས་བཅོམ་ ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ཀྱང་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མ་ལ་དམ་པའི་ཆོས་རྣམ་པར་འཇིག་ཏུ་ཉེ་བ་ན། བདག་ཅག་གིས་མདོ་སྡེ་འདི་དག་ལ་སོགས་པ་བསྲུང་ཞིང་བསྐྱབ་པའི་ཕྱིར་ བརྩོན་འགྲུས་ཤིན་ཏུ་བསྐྱེད་དེ་ཀློག་པ་དང་།འདོན་པ་དང་། ཉན་པ་དང་། འཛིན་པ་དང་། གཞན་དག་ལ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་ཡང་དག་པར་བསྟན་པར་འཚལ་ལོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྟོང་དུ་མ་སྙེད་འདུག་པ་ལས་ལངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས།མིག་མི་འཛུམས་པར་བལྟ་ཞིང་འདི་སྐད་དུ་ཡི་དམ་དུ་བཅས་སོ།

菩薩無量慧聞此經後生大精進,究竟此等法,獲得甚深修習力。彼菩薩以此善根因緣,從此命終后,遇二十千佛,具足此等法。常憶宿命,自幼出家,修梵行,常具念力。無論生於何處,皆不離如是法,一切生處皆具不斷憶念。其後證得無上正等正覺,號為無量光莊嚴王。 持世,是故諸菩薩摩訶薩欲速證無上正等正覺、欲圓滿一切智智者,我涅槃后五百年末時,應當發起大精進、大誓願、大信解、大精進、大正念,于彼惡時護持此等經典。 爾時,善護等菩薩從座而起,向世尊所在方向合掌白言:“世尊,我等於未來五百年末時,正法將滅之際,我等亦當為護持此等經典而生大精進,讀誦、聽聞、受持,並廣為他人如實宣說。” 復有數千菩薩從座而起,向世尊所在方向合掌,目不轉睛地注視著,如是發誓:

།བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་གིས་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མ་ལ་འདི་ལྟ་བུའི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོ་ཆགས་པ་མེད་པའི་མདོ་སྡེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྣང་བ་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགེ་བའི་ཡོན་ཏན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་བདག་ཅག་གིས་ཤིན་ཏུ་བསྲུང་ཞིང་འཛིན་པར་འཚལ་ལ། ཆོས་འདི་ཐོས་ནས་རྣམ་པར་དག་ཅིང་ སེམས་རབ་ཏུ་དག་པར་གྱུར་ཏེ་ཚོལ་བ་དང་།འཆང་བ་དང་། འཛིན་པ་དང་། འདོན་པ་དང་། ཀློག་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པར་བགྱིའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞད་མོ་འཛུམ་པ་མཛད་པ་དང་། དེའི་ཚེ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འོད་ཟེར་ གྱིས་ཀུན་ཏུ་སྣང་བར་གྱུར་ཏེ།སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་སོ། །དེའི་ཚེ་ན་དགའ་བོ་འདུག་པ་ལས་ལངས་ནས་བླ་གོས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ན་བ་དེ་ ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཅིའི་རྒྱུ་ཅིའི་རྐྱེན་གྱིས་ན་དེང་འདིར་བཞད་མོ་འཛུམ་པ་མཛད་དེ་ས་ཆེན་པོ་ཡང་རབ་ཏུ་གཡོས་པར་གྱུར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ ཆེན་པོ་འདི་རྣམས་ཡི་དམ་ཆེན་པོ་བཅས་ནས།ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་མདོ་སྡེ་ཆགས་པ་མེད་པའི་ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་ཤིན་ཏུ་བསྲུང་ཞིང་འཛིན་པར་ཡི་དམ་བཅས་པ་མཐོང་ངམ། དགའ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་དག་ནི་སྐྱེ་བ་འདི་གཅིག་པུར་ཡི་དམ་འདི་ ལྟ་བུར་བཅའ་བ་མ་ཡིན་གྱི།དགའ་བོ་ངས་མངོན་པར་དྲན་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་དག་གིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་སུ་ཡང་ཡི་དམ་འདི་ལྟ་བུ་བཅས་ཏེ་དུས་གསུམ་དུ་སངས་རྒྱས་དེ་དག་གི་ཆོས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་བསྲུངས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཚད་ མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་བྱས་སོ།།དེ་ཡང་དུས་གསུམ་དུ་ངའི་ཆོས་ཀྱང་སྐྱོབ་ཅིང་བསྲུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ད་ལྟར་གྱི་དུས་དང་ང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཆོས་རྣམ་པར་འཇིག་ཏུ་ཉེ་བ་ན་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་ དོན་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།

世尊,我等於未來五百年末時,當極力護持如是甚深無著經典,此經乃一切佛之光明,能生一切菩薩善德,能圓滿一切菩薩菩提資糧。我等聞此法已,心得清凈,極為精進地尋求、受持、誦讀。 爾時,世尊微笑,三千大千世界遍滿光明,三千大千世界六種震動。時,阿難從座而起,偏袒右肩,右膝著地,向世尊所在方向合掌白言:“世尊,以何因緣今日微笑,大地震動?” 世尊告曰:“汝見此諸菩薩摩訶薩發大誓願,于未來時極力護持如是甚深無著法門乎?阿難,此諸菩薩非僅於此一生髮如是誓願。阿難,我憶念此諸菩薩于無量無邊佛土中亦曾如是發願,於三世中亦極力護持彼等諸佛之法,利益無量無邊眾生。彼等於三世中亦將護持我法,于現在及我涅槃后正法將滅時,利益無量眾生。”

།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བཟང་སྐྱོང་ལ་སོགས་པ་དུས་གསུམ་དུ་ངའི་ཆོས་བསྲུང་བར་མ་ཟད་ཀྱི་བསྐལ་པ་བཟང་པོའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱང་དུས་གསུམ་དུ་བསྲུང་ཞིང་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་འདི་ ལྟ་བུ་དག་ཀྱང་བསྲུང་ཞིང་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།།དགའ་བོ་ངས་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་བྱས་པ་བཤད་ན་བརྗོད་ཀྱིས་མི་རྫོགས་སོ། །དགའ་བོ་ངས་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ཀུན་ བཤད་ན་སྐྱེ་བོ་དག་ཡིད་ཆེས་པར་མི་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་སྐྱེ་བོ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ལ་ཡིད་ཆེས་པར་མ་གྱུར་ན་ཡུན་རིང་པོར་བདེ་བ་སྟོར་ནས་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་མྱོང་ཞིང་ངན་སོང་དུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །དགའ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་ལ་གནས་པ་ནི་ མ་གཏོགས་ཏེ།སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བའི་དོན་བྱས་པ་ཕྱོགས་གཅིག་ཅིག་བཤད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་གང་བ་ཐམས་ཅད་དམྱལ་བ་ཆེན་པོར་ལྷུང་ལ། དེ་ལ་སྐྱེས་བུ་གཅིག་གིས་འདི་སྐད་དུ་ དེ་དག་ལ་ཁྱེད་རྣམས་མ་འཇིགས་ཤིག་།ཁྱེད་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ཆེན་པོའི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་སོ་སོ་ནས་ངས་བླང་ངོ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ནི་དམྱལ་བ་ཆེན་པོ་ལས་ཐར་བ་དེ་དག་གི་དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་སོ་སོར་རེ་རེ་ནས་ལོ་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་ལུས ཀྱིས་བླངས་ན།དགའ་བོ་དེ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡིད་ལ་ཇི་སྙམ། སྐྱེས་བུ་དེས་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དང་ཕན་པ་ཆེན་པོ་བྱས་པ་ཡིན་ནམ། དགའ་བོས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཕན་པ་ཆེན་པོ་དང་བདེ་བ་ཆེན་པོ་བགྱིས་པ་ལགས་སོ། །དགའ་བོ་སྐྱེས་བུ་དེས་ སེམས་ཅན་དེ་དག་དམྱལ་བ་ལས་ཕྱུང་ནས་ཀྱང་བདག་གི་མཐུ་རྩལ་གྱིས་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་བ་མཆོག་དམ་པ་དང་ལྡན་པ་བྱས་ན།དགའ་བོ་སྐྱེས་བུ་དེས་ཤིན་ཏུ་དྲིན་གྱིས་ཕན་བཏགས་ཤིང་སེམས་ཅན་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་བདེ་བ་བྱིན་ནམ། དགའ་བོས་གསོལ་པ། སྐྱེས་བུ་དེས་ཕན་པ་བགྱིས་པ་ནི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་སླ་བ་མ་ལགས་སོ།

持世,善護等不僅於三世護持我法,亦於三世護持賢劫一切佛法。如是,亦將護持未來諸佛如是法。阿難,若我說彼等無量功德自然成就,利益無量眾生,言語難盡。阿難,若我說彼等一切功德,眾生難以信受。若眾生不信佛語,長時失樂,受諸苦,墮惡趣。阿難,除菩薩住于昔日願力者,我當略說利益眾生之一分。 若三千大千世界眾生悉墮大地獄,有一人言:“汝等勿懼,我當代受汝等大地獄諸苦。“彼等眾生脫離大地獄,此人一一代受彼等地獄之苦百千年。阿難,于意云何?此人豈非作大利益大安樂耶?阿難白言:“世尊,此實作大利益大安樂。” 阿難,此人不僅令眾生脫離地獄,復以己力令彼等具世間最勝安樂。阿難,此人豈非極施恩惠,與眾生極大安樂耶?阿難白言:“此人所作利益,言語難以表述。”

།དགའ་བོ་ངས་དེང་བདེན་པར་གསུངས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཟང་སྐྱོང་ལ་སོགས་པས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བའི་དོན་བྱས་པའི་གན་ན་སྐྱེས་བུ་དེས་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི དོན་བྱས་པ་ནི་རྩིས་སམ།བགྲང་བའམ། དཔེའི་བར་དུ་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགའ་བོ་སྐྱེས་བུ་དེས་བདེ་བའི་ཡོ་བྱད་ཀྱིས་ཕན་པ་བྱས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདུས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས་སྐྱོ་ཞིང་ཆོག་ཤེས་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། འདོད་པ་ སྤོང་བའི་ཕྱིར་མ་ཡིན།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕྱིར་མ་ཡིན། དགེ་སྦྱོང་གི་འབྲས་བུའི་ཕྱིར་མ་ཡིན། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ། །དགའ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་དག་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་བྱས་པ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་བདེ་བ་དང་། མཁས་ པ་དག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཚོལ་བ་ལ་མོས་པ་བྱིན་པ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་བྱེད་པ། ཡང་དག་པའི་གནས་སུ་མ་ཆུད་པ་དག་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་བསྟན་ ཅིང་གསུངས་པས་ཕན་པ་དང་དགའ་བར་འགྱུར་རོ།།དགའ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བསྟན་ཅིང་བརྗོད་དེ་ཕན་པ་དང་། དགའ་བར་བྱས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གདུང་བསྐྱབ་ ཅིང་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ན་གནས་སོ།དགའ་བོ་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་སྔོན་འདས་པའི་དུས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་པ་དང་། མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་ཡང་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་པ་ཁྲག་ཁྲིག་ བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་སངས་རྒྱས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དགའ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་སྔོན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཚད་མེད་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཙུད་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་རྣམས་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ ཡོངས་སུ་བསྐྱབས་ནས་སངས་རྒྱས་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱ་སྟོང་རྣམས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་བྱས་སོ།

阿難,我今實言:與善護等菩薩利益眾生相比,彼人所作利益不可計數,不可譬喻。何以故?阿難,彼人以安樂資具利益眾生,皆與有為法相關,非為厭離知足,非為斷欲,非為智慧,非為沙門果,非為涅槃。阿難,彼等菩薩利益眾生,乃為無上安樂,令智者趣求佛菩提,行佛事業,令未入正位者得聲聞、緣覺果,以佛法教示菩薩,令得利益歡喜。阿難,菩薩教示宣說,利益歡喜,為使佛種不斷,護持一切智慧種,故住世間。 阿難,彼等人於過去行菩薩行時,于百千俱胝那由他劫中令佛種不斷,于未來時亦于無量百千俱胝那由他劫中令佛種不斷。何以故?阿難,彼等菩薩昔行菩薩行時,令無量佛入佛菩提,彼等菩薩於一切生中護持正法,令百千諸佛自然成就無上正等正覺。

།དེ་ནས་ཡང་སེམས་ཅན་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་བཙུད་དེ་བསྟན་ཅིང་བསླབས་པའི་མཐུས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ན་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་འཚང་རྒྱའོ།།དགའ་བོ་བཟང་སྐྱོང་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བདེ་བ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་བདེ་བ་སྟོབས་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་མོ། ། དགའ་བོ་དེ་ལ་གང་ཞིག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕ་དང་མ་ལྟ་བུ་དང་། གནས་དང་སྐྱབས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་གང་ཡིན་པ་བཤད་པར་འདོད་ན་བཟང་སྐྱོང་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱ་པོ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དགའ་བོ་དེ་ལ་གང ཞིག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེས་འདྲི་ན།དེ་ལ་འདི་སྐད་དུ་བཟང་སྐྱོང་ལ་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱ་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུང་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གདུང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ན་གནས་སོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་ལ་སོགས་པས་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མར་ཡང་བསྟན་ཅིང་བསླབ་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་མཐུ་དང་བདེ་བའི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ངན་སོང་གསུམ་དུ་མི་ལྟུང་ཞིང་དེ་ མ་ཡིན་པ་སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་བཀོད་དོ།།དགའ་བོ་སངས་རྒྱས་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མ་རྣམས་ཀྱིས་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ཀྱང་རྫོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་ལ་སོགས་པས་དེ་ལྟ་བུའི་ ཡོན་ཏན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དགའ་བོ་ངས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་ཆོས་ཡོངས་སུ་བསྒྲུབས་པ་རྣམས་རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་དག་གིས་བསྲུང་ཞིང་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དགའ་བོ་ངས་བསྐལ་པ་ཁྲི་ཕྲག་ཚད་མེད་པའི་བར་དུ་ཆོས་ དཀོན་མཆོག་བསྒྲུབས་པ་རྣམས་འདི་དག་ལ་གཏད་ཅིང་གདམས་སོ།།རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་ན་ད་ལྟར་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དགོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་དག་ལ་རྟག་ཏུ་ལྷ་དང་མི་ དང་འཇིག་རྟེན་དུ་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཕྱག་བྱ་བའི་གནས་ཡིན་ནོ།

複次,無數百千眾生入佛菩提,以教導訓練之力,佛法圓滿時,皆證無上正等正覺。阿難,善護等為令眾多眾生得佛安樂、一切智安樂,極為精進。阿難,若欲知菩薩之父母、依處、庇護、菩薩之源,當知是善護等百位菩薩。阿難,若問誰將生於菩薩種姓,當答:善護等百位菩薩。如是,善男子等為令佛種不斷、一切智慧種不斷,故住世間。 善男子等於未來五百年末後,以教導訓練之力及安樂因緣,令眾多眾生不墮三惡趣,復令無量百千眾生安立於菩薩乘。阿難,諸多百千佛說彼等善男子功德亦不能盡。何以故?善男子等具不可思議功德故。阿難,我于無數無量百千劫所成就之法,彼等善男子當護持。阿難,我于無量萬劫所成就之妙法,皆付囑教誡于彼等。彼等善男子為無量無數佛土中現在諸佛所憶念。阿難,善男子等常為天人世間一切應禮敬處。

།དགའ་བོ་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་ལ་ནི་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་སྟོང་སྙེད་ཀྱང་ཆོས་གསུངས་པའི་ཚེ་རྟག་པར་བསྔགས་ཤིང་གསུངས་སོ། །དགའ་བོ་ངས་ངེས་པར་ལུང་བསྟན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ ཚོམ་གཅད་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་གིས་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་མདོ་སྡེ་འདི་འཆང་བ་དང་།འཛིན་པ་དང་། ཀློག་པ་དང་། འདོན་པ་དང་། ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་དང་། གཞན་ལ་རྒྱ་ཆེར་སྟོན་ཅིང་འཆད་ན་རིགས་ཀྱི་བུ་འམ། རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ ལ་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་བསྙེན་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།སྐྱེས་བུ་གང་ཞིག་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་མདོ་སྡེ་འདི་ཐོས་ནས་ཤིན་ཏུ་ཟབ་མོའི་ཆོས་འདི་ལ་དད་ཅིང་མོས་ཏེ་ཡི་དམ་བཅས་ན་ངས་དེ་ཡང་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཕྱི་མ་མ་ འོངས་པའི་དུས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མར་དད་ཅིང་མོས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་དེ་བརྩོན་འགྲུས་ཤིན་ཏུ་བརྩམས་ནས་མདོ་སྡེ་འདི་བསྲུང་ཞིང་འཛིན་པའི་རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་དེ་ཡང་ངས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཆོས་ཀྱིས་གཏད་ཅིང་གདམས་སོ།།གལ་ཏེ་ཉན་ ཐོས་པ་ཞིག་གིས་ཆོས་ཟབ་མོ་འདི་དག་ལ་དད་ཅིང་ལོག་པའི་སེམས་མེད་ན་དེ་ཡང་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་སངས་རྒྱས་བྱམས་པ་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ངས་ལུང་བསྟན་ཏོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཚོལ་བ་གང་ཞིག་ཆོས་འདི་འཛིན་ཅིང་དད་ན་སངས་རྒྱས་བྱམས་པས་ལུང་བསྟན་ པར་འགྱུར་ཏེ།སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་འབྱུང་ཞིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུད་སློབ་པར་འགྱུར་རོ། །དགའ་བོ་རིགས་ཀྱི་བུའམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་ལྔ་བརྒྱའི་ཐ་མ་ལ་ཆོས་འདིའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བསྐྱེད་ན་སྐྱེས་བུ་དེ་དག་གི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཤིན་ཏུ་རྣོ་ཞིང་རྟག་པར་རིག་ པར་བྱའོ།།སྔོན་བྱུང་བའི་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་གཅིག་གོ། །།དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་འཇིག་རྟེན་འཛིན་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ།

阿難,千佛說法時常贊彼等善男子。阿難,我決定授記:為斷一切眾生疑惑,若於未來持此經、受持、讀誦、通達、廣為他人宣說,當知彼善男子、善女人極近一切智慧。若有人于未來聞此經已,於此甚深法生信解立誓願,我亦授記彼當得無上正等正覺。 于未來五百年末後,生信解心、極為精進護持此經之善男子、善女人,我亦以無上正等正覺法付囑教誡。若有聲聞於此甚深法生信無邪心,我授記彼于未來當見彌勒佛。若求佛菩提者持此法生信,當得彌勒佛授記,以宿願出家學菩提道。阿難,善男子、善女人于未來五百年末後為此法極為精進,當知彼等善根甚利。 此為”往昔宣說”品第十一。 爾時,菩薩摩訶薩持世白佛言:

།བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དོན་གྱི་སླད་དུ་མདོ་སྡེ་འདི་བསྐྱབ་པའི་སླད་དུ་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཕྱི་མ་མ་མཆིས་པའི་དུས་སུ་མདོ་སྡེ་འདི་ཐོས་ན་སེམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་དགའ་བ་དང་བདེ་བར་ལྡན་ཞིང་ཆོས་འདི་དག་ བསྒྲུབ་པའི་སླད་དུ་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་འདི་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པའི་ཕྱིར་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་དྲི་དང་བསུང་ངོ་མཚར་རྨད་དང་ལྡན་པས་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སེམས་ ཅན་རྣམས་གཅིག་ལ་གཅིག་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་བལྟ་བར་གྱུར་ཏོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་འཇིག་རྟེན་འཛིན་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ངས་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་མདོ་སྡེ་འདི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་ གཅད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་གང་ཞིག་གིས་མདོ་སྡེ་འདི་འཆང་ངམ། འཛིན་ཏམ། ཀློག་གམ། འདོན་ན་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་འགྱུར་རོ། །སྐྱེས་བུ་དེ་དག་མྱུར་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་པར་འགྱུར་བར་ལུང་ བསྟན་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་གང་ཞིག་མདོ་སྡེ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་འདི་འཆང་ངམ། འཛིན་ཏམ། ཀློག་གམ། འདོན་ཏམ། ཡིད་ལ་བྱེད་དམ། གཞན་དག་ལ་ཡང་རྒྱ་ཆེར་སྟོན་ཅིང་འཆད་ན་སྐྱེས་བུ་དེ་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་མྱུར་ དུ་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སྦྱོར་བ་དང་།སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་དང་། ཁམས་བརྒྱད་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་ཏེ་བྱུང་བ་བཅུ་གཉིས་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་དང་། ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་དང་། དབང་པོ་ལྔ་དང་། སྟོབས་ལྔ་ དང་།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བདུན་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་དང་། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།

世尊,為利益安樂諸菩薩摩訶薩,請加持此經以護佑。若菩薩摩訶薩于未來聞此經,當心凈歡喜,極為精進修習此法。 爾時,世尊為加持此經,以神通力令三千大千世界遍滿奇妙香氣。眾生以慈心相視。世尊如是加持已,告持世言:“持世,我加持此法印經,為斷一切疑惑。持世,若有持、受持、讀、誦此經者,不久當成一切智慧。授記彼等速得圓滿一切智慧。持世,諸菩薩摩訶薩若持、受持、讀、誦、思惟或廣為他說此法印經,彼人不久速得五蘊、十二處、十八界、十二緣起、四念處、四正斷、四神足、五根、五力、七覺支、八聖道分、世間出世間法、有為無為法之修習。”

།གཞན་ཡང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར།ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པ་དང་། དྲན་པའི་སྟོབས་མྱུར་དུ་ཐོབ་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་མཁས་པའི་ཤེས་རབ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པ་དང་། གཞན་ཡང་ལུས་འདི་བརྗེས་ཀྱང་དྲན་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་ པ་དང་ལྡན་པ་ནས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་མདོ་སྡེ་འདི་ནི་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཆོས་ཆེན་པོའི་སྣང་བ་བྱེད་ཅིང་ཡེ་ཤེས་འོད་ཀྱིས་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཞིག་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་མདོ་སྡེ་འདི་འམ་མདོ་སྡེ་ཟབ་མོ་གཞན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་དུ་གཏོགས་པ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ དང་ལྡན་པ་དང་ཕྲད་ན།སྐྱེས་བུ་དེ་ལ་བདུད་ཀྱིས་བར་དུ་མི་གཅོད་ཅིང་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པས་ཀྱང་བར་དུ་གཅོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་སྐྱེས་བུ་དེ་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་མ་ཐོབ་པ་ཞིག་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་གཉིས་སམ་སངས་རྒྱས་གསུམ་པོ་ལས་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བར་ངས་ལུང་བསྟན་ཏོ།།གལ་ཏེ་མ་སྐྱེས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞིག་ན་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མྱུར་དུ་དབང་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། མྱུར་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པ་ཐོབ་པ་དང་། མྱུར་དུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་གྱི་འཁོར་ཚད་མེད་པ་ཐོབ་པ་ དང་།མྱུར་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་ངས་མདོ་སྡེ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་འདི་གསུངས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཕྱི་མ་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་ཐེ་ཚོམ་གཅད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ ཕན་པའི་དངོས་པོ་བཞི་མཐོང་བས་མ་འོངས་པའི་དུས་སུ་མདོ་སྡེ་འདི་ལ་སོགས་པ་བསྲུང་བ་དང་།འཛིན་པར་ཡི་དམ་ལེན་ཏོ།

複次,速得諸法真實相。速得善巧分別一切法相,速得念力,速得善巧分別一切法之智慧。複次,雖舍此身亦不斷念,乃至速得無上正等正覺。 持世,此經于未來為眾生作大法光明,智慧光成為福德因緣。複次,諸菩薩圓滿無上正等正覺資糧。持世,若有菩薩于未來遇此經或其他甚深經、屬菩薩藏、具般若波羅蜜者,魔不能障彼人,業障亦不能障。持世,彼人若未得無生法忍,我授記從二佛或三佛得無生法忍。若已得無生法忍,則速得一切法自在,速得清凈佛土,速得無量聲聞僧眾眷屬,速得菩薩眷屬。 持世,我說此法印經為斷一切未來眾生疑惑。持世,諸菩薩摩訶薩見四種利益,于未來護持受持此等經典。

།བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འདི་སྙམ་དུ་བདག་གིས་མྱུར་དུ་ཡོན་ཏན་ཚད་མེད་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་སྙམ་པ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཆེན་པོ་སྐྱེ་ཞིང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡང་དག་པའི་ཆོས་འཛིན་ཅིང་བསྲུང་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་སྣོད་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟོད་ཅིང་བསྔགས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས པ་དང་བཞིའོ།།འཇིག་རྟེན་འཛིན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཁྱེད་ལ་སོགས་པས་ངས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་གི་བར་དུ་བསྒྲུབས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དཀོན་མཆོག་གི་སྡེ་སྣོད་འདི་ལྷ་དང་མི་རྣམས་ལ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་ཤོད་ཅིག་།དེའི་ཚེ་བཟང་སྐྱོང་ལ་སོགས་པས་ བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་སྤྱི་བོས་ཕྱག་འཚལ་ནས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ།།བདག་ཅག་གི་རྔོ་ཅི་ཐོགས་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་ཕྱི་མ་མ་མཆིས་པའི་དུས་སུ་ཆོས་དཀོན་མཆོག་འདི་རྒྱས་པར་སྟོན་ཅིང་བཤད་པར་འཚལ་ལོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་མདོ་སྡེ་ འདི་གསུངས་པའི་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་ཚད་མེད་གྲངས་མེད་པ་སྙེད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ཐོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་བོ།།སེམས་ཅན་ཚད་མེད་པ་བརྒྱ་སྟོང་རྣམས་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་ དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་གདོན་མི་ཟ་བར་ལུང་བསྟན་ཏོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་གསུངས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇིག་རྟེན་འཛིན་དང་བཟང་སྐྱོང་ལ་སོགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་དང་འཁོར་རྣམ་བཞི་དང་ལྷ་དང་མི་དང་ལྷ་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པ་ ཐམས་ཅད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་དགའོ།། །།གདམས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་གཉིས་སོ།། །།འཕགས་པ་འཇིག་རྟེན་འཛིན་ཅེས་བྱ་བའི་མདོ་རྫོགས་སོ།

何為四?即:諸菩薩作是念:“我當速得無量無邊功德”;“眾生生大善根,護持佛土正法”;“持一切佛法藏”;“為無量諸佛所讚歎”。此四也。 持世,汝等菩薩摩訶薩,當廣為人天演說我于無數百千劫所成就之法寶藏。爾時,善護等頂禮世尊足,白言:“我等當盡己力,以世尊加持于未來廣說此法寶。” 說此法印經時,無量無邊一生補處菩薩善根自然成就。無量百千眾生髮無上正等正覺心,必定授記得無上正等正覺。 世尊說是語已,菩薩持世、善護等諸菩薩及四眾、天人阿修羅等一切大眾,聞佛所說,皆大歡喜。 教誡品第十二 聖持世經終