菩薩藏佛教學會
20
背景
翻譯
下載 ▾

d3835百字論釋龍樹 阿難陀 吉祥慧善c3.5s dz

D3835

།[་]@#། །ཡི་གེ་བརྒྱ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འགྲེལ་པ། @##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཀྵ་ར་ཤ་ཏི་ཀ་ནཱ་མ་བྲྀཏྟི་། བོད་སྐད་དུ། ཡི་གེ་བརྒྱ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འགྲེལ་པ། འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ། །ཞེས་དམ་བཅའ་བ་གང་ངམ། གང་དག གམ།གང་རྣམས་འདོད་པ་དེ་དག་གི་གཏན་ཚིགས་ལས་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་གྱི། གཏན་ཚིགས་ཉིད་མེད་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་དམ་བཅའ་བ་ནི། གཏན་ཚིགས་ཁོ་ན་ལས་དེ་ཡོད་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ།།དཔེ་གང་ཞེ་ན། བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མཚུངས་པར་འཇུག་སྟེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་པར་གྲུབ་པར་འདོད་དོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཏན་ཚིགས་གང་ཡིན་པ་དེ་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན། གཉི་ག་ལྟར་ཡང་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་ནི་དེའི་འདིའི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་བ་མ ཡིན་ཏེ།དམ་བཅའ་བ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་འདི་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་འདི་དམ་བཅའ་བ་ཉམས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། གཅིག་པ་ཉིད་ དུ་འདོད་པ་དེ་ལ་སྐྱོན་དེ་ཡོད་ཀྱི་བདག་ཅག་ནི་གཞན་ཉིད་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།སྨྲས་པ། གཞན་པ་ཉིད་ཀྱང་མེད་དོ། །འདིར་གཞན་པ་ཉིད་ལ་ཡང་སྐྱོན་འདི་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་ཁྱེད་ཅག་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་གཞན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ ངའི་ཡང་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ཁོ་ནར་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་གཏན་ཚིགས་ཁོ་ན་ལས་དངོས་པོ་རྣམས་གཞན་པ་ཉིད་དུའོ་ཞེས་དམ་བཅས་པ་འདི་ལ། ད་ནི་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །སྨྲས་པ། མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། ། དཔེ་ནི་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྟ་དང་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་གཞན་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་འདི་ཡང་མཚན་ཉིད་གཞན་དུ་གྱུར ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་དེ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ།།གང་བསྒྲུབ་བྱ་དང་མཚུངས་པ་དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དམ་བཅའ་བ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་མཚན་ཉིད་གཞན་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དམ་བཅའ་བ་ཉམས་ པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།འདིར་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་པ་ཉིད་དམ། །གཞན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་མ་གྲུབ་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་སྟེ། དེ་གྲུབ་པ་ན་དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་པ་ཉིད་དམ་གཞན་པ་ཉིད་གདོན་མི་ཟ་བར་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ བརྗོད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདིར་གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ལས་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་བདག་ཅག་གི་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ལས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ཉིད་དུའོ། །འོན་ཏེ་གཏན་ཚིགས་ལས་དངོས་པོ་ རྣམས་ཡོད་པའོ་ཞེས་དམ་བཅས་པའོ་།།དེའི་ཚེ་འདིར་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །སྨྲས་པ། མངོན་དུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

《百字論釋》 梵語:Akṣara-śatika-nāma-vṛtti 藏語:《百字論釋》 頂禮文殊金剛! 若有人主張’一切即是一切的本性’這樣的論點,或者說任何人或諸多人持此觀點,這都不能通過論證而成立,而是在沒有論證的情況下就已經成立。 如果認為’一切即是一切的本性’這一論點,必須通過論證才能證明其存在,這就是論證。什麼是比喻呢?就像瓶子和毛毯等物一樣。正如瓶子和毛毯等物一樣,一切事物都同樣存在,因此認為諸法是一體的。 對此回答:諸法並非一體。在此,論證要麼具有一體性的特徵,要麼不具有,兩種情況都有過失。如果具有一體性的特徵,那就不能作為論證,因為與所立宗不相異。如果是相異的,那就違背了所立宗,因為與論證相異。因此,諸法不是一體。 有人說:一體性的主張確實有這樣的過失,但我們主張的是差異性。 回答:差異性也不存在。這裡對差異性也會產生這些過失。怎麼說呢?如果你們認為不需要論證就可以主張差異性,那麼我也可以不需要論證就主張一體性。如果說諸法的差異性必須通過論證來確立,那麼現在就應該說明論證。 對方說:因為特徵不同,這就是論證。例如馬和象等,就像馬和象等因特徵不同而有差異一樣,一切事物也是如此,因此可以證明諸法是差異的。 回答:如果這個論證也具有不同的特徵,那麼這個論證就與所要證明的相同。凡是與所證相同的都不能作為論證,因為與所立宗不相異。如果具有不同的特徵,那就違背了所立宗。 有人說:如果諸法既不能成立為一體性也不能成立為差異性,那麼至少可以成立為存在性,一旦存在性成立,諸法必然成立為一體性或差異性。 對此回答:存在性是所要證明的。在此,如果你們認為不需要論證就可以證明存在性,那麼我們的非存在性也可以不需要論證就成立,因為都是無需論證的。如果說要通過論證來證明諸法存在,那麼這時就需要說明論證。 對方說:因為直接可見的緣故。

།དཔེ་ཅི་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཆོས་མི་མཐུན་པ་ནི་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་དངོས་པོ་མེད་པས་མི་ དམིགས་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དང་ཆོས་མི་མཐུན་པས་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་དག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཡང་དག་པར་དམིགས་པ་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདིར་གཏན་ཚིགས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ གམ།འོན་ཏེ་མ་ཡིན། དེས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་དེའི་བསྒྲུབ་བར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཡོད་པ་ཉིད་ལས་གཞན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དམ་བཅའ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་ཡོད་པ་ཉིད་མི་འགྲུབ་བོ། །འདིར་ སྨྲས་པ།ཡོད་པ་ཉིད་ལ་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པ་ཉིད་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྨྲ་བ་པོ་བདག་གིས་དེ་རིང་ཟས་ཞིམ་པོ་མྱོང་ངོ་ཞེས་ཟེར་ན། འདིར་དོན་གྱི་ཤུགས་ཀྱིས་སྔར་མི་ཞིམ་པར་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། ། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་མེད་པ་ཉིད་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ན། བདག་ཅག་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ཉིད་ཁོ་ནར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་དངོས་པོ་རྣམས་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དམ་བཅའ་བ་འདི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །འདིར་གཏན ཚིགས་གང་ཡིན་ཞེ་ན།རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དཔེ་ཅི་ཞེ་ན། དཔེ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གང་གི་ཕྱིར་སྨིག་རྒྱུ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་སྣལ་ མ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱེ་ཞིང་གཟིགས་ན་ཡོད་པ་མ་དམིགས་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེ་ན། འདིར་གཏན་ཚིགས་སུ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཅི་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་པའམ་། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཏེ་། གལ་ཏེ་ མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་ནི།དེ་ལྟ་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་མེད་པ་ལས་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དམ་བཅའ་བ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་གྲུབ་བོ། །འདིར་སྨྲས་པ། འདིར་འཇིམ་པ་དང་། སྣལ་མ་དང་ཐགས་བཟངས་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་མ་བཀག་པ་དེ་བས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་མེད་དོ། །སྨྲས་པ། རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ཡོད་པ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་འཇིམ་པ་དང་།སྣལ་མ་དང་། ཐགས་བཟངས་དང་། ཐག་པ་ལ་སོགས་ལ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་འབྲས་བུ་མེད་པ་དག་གི་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གི་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ དེ་དག་གང་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།གཉི་གའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་གང་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། །གང་མེད་པ་དེ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ལ་གཉི་ག་སྲིད་པ་ཡང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་ཡོད་པ་དེའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་དེས་མེད་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།གང་གིས་མེད་པ་དེའི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པ་དེས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ལས་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་ཡང་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

比如說什麼呢?回答說:不相應的法如同虛空之花,就像虛空之花因為沒有實體而不可得,因為與此不相應的法,瓶子和毛毯等諸實體確實可得,因此諸實體不是存在的。回答說:此處所說的因,是成為存在性的相呢?還是不是?這會如何呢?如果成為存在性,則與所成立的相同。如果僅是異於存在性,則此時也成為破壞宗義,因此存在性不成立。 此處回答說:對存在性的否定本身就是承許無性,比如說話者說’我今天嚐到美味的食物’,此處以意義的力量理解到之前不美味一樣。回答說:應當成立無性。如果你們承許無性是無因性,我們也同樣承許無因性即是存在性。 認為諸實體是無的這個宗義是從因性而來。此處因是什麼呢?因為無自性,這就是因。比如什麼呢?譬如陽焰,就像因為陽焰無自性故不存在,連一剎那也不存在,同樣對毛毯等,以經緯等支分分析觀察時也不見有存在,因此說諸實體是無。 此處所立為因的是成為無性的相呢?還是不是?如果成為無性的相,則與所成立相同。如果僅是異於無性,則此時成為破壞宗義,因此無性也不成立。 此處回答說:此處未破除泥土、經線、織機等諸實體的因,因此諸實體是無。回答說:因是不存在的。對於有果的那些,它們的因是不存在的。為什麼呢?存在的實體如瓶子和毛毯等的因不是泥土、經線、織機和繩子等,因為是存在的緣故。 對於無果的那些,因也是不存在的,因為是無的緣故。對於既有果又無果的那些,有因和無因的那些都不會成為因,因為會有二者的過失。其中,凡是存在的,因為是存在的;凡是不存在的,因為是不存在的。一者中二者並存也是相違的緣故。 執持存在之相的不是無,執持無之相的不是有。因此它們的因也是不存在的。對於從無因性而來的那些,因也是存在的,因為從無因性而成立的緣故。

།རྒྱུ་མེད་པ་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་འདི་དག་གི་དམ་བཅའ་བ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ།རྒྱུ་དང་བྱེད་རྒྱུ་དང་རྒྱུ་མཚན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོད་དོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། འདི་ཡང་རྒྱུ་དགག་པ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ འབྲས་བུ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ་།།ཤུགས་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉི་ག་ཡང་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ཏེ། རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་གྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མ་ཡིན་ཏེ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཁྱེད་ཅག་རྣམས་ཀྱིས་གཉི་ག་གྲུབ་བོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ ནི་མ་ཡིན་ནོ་།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་ནས་དང་། འབྲས་བུ་ཡང་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡོངས་སུ་བཏགས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉི་གའང་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། གཉི་ག་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ ཐལ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་དོ།།དེ་མེད་པ་ལ་རྒྱུ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་དང་། དབང་ཕྱུག་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་། ཕྱོགས་དང་། དུས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་རྣམས་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་ཏེ། ལྟོས་ནས་གྲུབ་པ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།བྱས་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་དང་། རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དང་། བྱས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་རང་བཞིན་དང་། དབང་ཕྱུག་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་། ཕྱོགས་དང་། དུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མི་འགྲུབ་སྟེ། རྒྱུ་ཉིད་ ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདིར་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་བདག་ཅག་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་མི་སླུ་བའི་ཉེ་བར་གདགས་པ་ལས་གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདོད་པས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གལ་ཏེ་འདོད་པས་གྲུབ་པར་འགྱུར་ན་ནི་། དེའི་རིགས་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་ ངའི་འདོད་པ་ལས་ཁྱོད་ཀྱི་ཡང་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ངའི་མེད་པའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདོད་པ་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཁྱེད་ཅག་གི་འདོད་པ་ལས་གྲུབ་ཀྱི། ངའི་ནི་མ་ཡིན་ན་དེ་འདིར་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ལ་གཏན་ཚིགས་ཁྱད་པར་ཅན་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བས་ན་འདོད་ པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདིར་སྨྲས་པ། འདི་ནི་བདག་ཅག་གི་བརྡ་ལས་སོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། བརྡ་མ་གྲུབ་པོ། །འདི་ལྟར་གང་ཁྱེད་ཅག་གིས་བརྡ་མ་གྲུབ་པ་སྟེ། མ་གྲུབ་པ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་འགྱུར་ཏེ། མ་གྲུབ་པ་ནི་རིགས་པ་དང་། རིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་ བྱེད་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་བརྡ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་པོ་ནི་མི་རྙེད་དོ། །གཞན་ཡང་སྨྲས་པ། ཁ་ཅིག་ཏུ་རིགས་པ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། མེད་པ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་དང་། ཐམས་ཅད་ལ་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ནུས་པ་ཅན་ནི་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །སྨྲས་པ། གཏན་ཚིགས་དག དོན་མེད་དོ།།འདིར་ཁྱེད་ཅག་གི་གཏན་ཚིགས་གང་ཡིན་པ་དེ་གལ་ཏེ་བསྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ། ངེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་སུན་འབྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཉི་ག་ལ་ཡང་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་མེ་ནི་གཉི་ག་ལ་སྲེག་ པར་བྱེད་ཀྱི།གཅིག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

說’從無因而成’這句話,那時他們的立宗也將失壞,因為因、作因和理由這些詞的含義並非其他。因此,所說’因為有因故諸事物存在’這種說法是不對的。這裡有人說,正因為否定了因,所以也否定了果。由於勢力,因和果二者都將被承認,由於完全成立,一切事物都成立。答曰:不對,因為互相觀待。這裡你們所說的二者都成立的說法是不對的。為什麼呢?因為互相觀待。因作為因要觀待果,果作為果也要觀待因而假立,如此則由於互相觀待的緣故,二者都將成為因,若二者都成為因則無果。無果則無因。同樣,自性、自在天、極微、方位、時間等一切都不是因,因為互相觀待。這些也將成為無常,因為是觀待而成立。也將成為所作,因此將成為無常性、無因性和所作性,因此自性、自在天、極微、方位、時間等都不成立,因為觀待于因性。 這裡有人說:如此則如何我們所說不虛妄的假立而非其他呢?答曰:不是由慾望而有。這裡如果由慾望而成立,那麼爲了破除其理由,依我的慾望,你所說的有就是我的無。為什麼呢?因為由慾望而成立。如果說由你們的慾望而成立,而不是由我的,這裡因為未說明不同的特殊理由,所以慾望不能成立。 這裡有人說:這是由我們的言說約定而來。答曰:言說約定不成立。如此,你們的言說約定不成立,對於不成立的又如何能成為能立,不成立不是正理和非正理的能立。因此言說約定不成立。由於離開正理,在諸論典中找不到能說有所詮的說者。又說:在某些處也應說正理,如說:‘由於無不能作業,由於取所依,由於非一切處生起,由於有能者無能,由於是因的本性故果是存在的’等等。答曰:因相無義。這裡你們的因相如果成為所立的相,那時我方的主張也將成立。如果成為能破的相,那時對二者都將成為過失,譬如火燒二者而非僅燒一者。

།གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་ལས་གཞལ་བྱ་གྲུབ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཕ་རོལ་པོས་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། གཉི་ག་འགྲུབ་པར་ཡང་མི་འདོད་དེ། དཔེར་ན་ཁྱེད་ཅག་གི་དམ་བཅའ་བ་ནི་སྒྲ་རྟག་སྟེ། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་བཞིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ཡང་རྟག་སྟེ། དེ་བས་ན་སྒྲ་ནི་རྟག་པར་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། བདག་ཅག་གི་དམ་བཅའ་བ་འདི་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ བུམ་པ་བཞིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་བུམ་པ་ནི་འཇིམ་གོང་ལ་སོགས་པ་དང་། སྐྱེས་བུའི་རྩོལ་བ་ལས་ཡང་དག་པར་སྐྱེ་བཞིན་པ་ནི་བྱས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ཡང་རྐན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལས་འབྱུང་བཞིན་པ་ལ་ནི་བྱས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་མིང་དུ་ཟད་དེ་གྲུབ་པ་ནི་མེད་ དོ།།འོན་ཀྱང་ཚད་མ་ལས་མིང་ཙམ་ལས་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་ཕྱིར་ཡང་གཏན་ཚིགས་རྣམས་དོན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དམ་བཅའ་བའི་དུས་སུ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་དུས་སུ་ཡང་དམ་བཅའ་ བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འགག་པའི་ཆོས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་འདི་གང་གི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་དམ་བཅའ་བ་ལ་ཅིག་ཅར་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཡི་གེ་ཕྲ་ཡོད་པ་དེའི་ཚེ་ཡི་གེ་ཧེ་དང་། ཡི་གེ་ ཇ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་དུས་གཅིག་ཏུ་པ་ཡིག་དང་། ར་ཡིག་དང་། ཡི་གེ་ཨ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཡང་[(]ཡི་ག་[,]ཡི་གེ་[)]རྣམས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མ་སྐྱེས་པའི་བུའམ་མ་ནིང་པའི་བུས་བུའི་བྱ་བ་བྱེད་མི་ནུས་ པ་དེ་བཞིན་དུ་གཏན་ཚིགས་རྣམས་ཀྱང་དོན་མེད་དོ།།འདིར་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་མ་གྲུབ་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་བདག་ནི་གྲུབ་སྟེ། དེ་འགྲུབ་པའི་རྒྱུ་[(]དད་[,]དང་[)]འབྲས་བུ་དག་ཀྱང་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། རང་བཞིན་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིར་ གལ་ཏེ་བདག་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་དེའི་རང་བཞིན་བརྗོད་དགོས་སོ།།ཅི་སྟེ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་སྨྲ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྟག་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་བུམ་པའི་ཤེས་པ་འགགས་ཏེ། སྣམ་བུའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཤེས་པ་ ལས་གཞན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ནི་མི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ།།མི་ཤེས་པ་ཡིན་ན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་བདེ་བ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཉི་ག་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ནི་གཉི་གའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པ་སེམས་དང་ལྡན་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་བདག་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། གང་གི་ཚེ་བདག་སེམས་པ་ཅན་དུ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་སེམས་པ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་བདག་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། སེམས་པ་བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་སེམས་པ་དེ་ཉིད་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་བདག་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་ལྡན པའི་ཕྱིར་རོ།།འདིར་སྨྲས་པ། བདག་ཡོད་དེ་བདག་གི་བའི་དངོས་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་བདག་གིས་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་བཀག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་བཀག་པའི་ཕྱིར་བདག་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གཅིག་ཉིད་ལ་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །འདིར་གལ་ཏེ་བུམ་ པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཧ་སྟ་དང་།ཀརྞ་དང་ཕན་བཞིན་དུ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་བུམ་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།

再者,如果從因由能成立所量,那麼此時對方也應當說出因由,但是雙方都不承認能成立。例如你們的論題是:聲音是常住的,因為是無形體的緣故,如同虛空。如同虛空因為無形體而常住,同樣聲音也是常住的,因此聲音是常住的成立。同樣也應當說其他的,我們的論題是這樣的:聲音是無常的,因為是所作性的緣故,如同瓶子。如同瓶子是從泥團等和人的努力中正在生起的是所作性。同樣聲音也是從腭等處正在發起的稱為所作性。因此因由僅僅是名稱而已,並沒有成立。 然而,從量不僅僅是名稱,因為是不欺誑的緣故。也因為這個原因,諸因由是無意義的,因為在立宗時因由是不存在的,因為未生起的緣故。同樣在因由時立宗也是不存在的,因為有滅法的緣故。因此對於不存在的立宗事物,這是什麼的因由呢?同樣對於立宗來說,因為是同時不存在的有法的緣故,當字母’帕’存在時,字母’黑’和字母’嘉’是不存在的。 同樣在同一時間’帕’字、‘熱’字和’阿’字等也不會同時出現。因由的文字也不會同時出現。如同未生子或閹人之子不能作兒子的事情一樣,諸因由也是無意義的。在此有人說:如果因和果是不成立的話,那麼我認為自我是成立的,因為能成立它的因和果也會成立。回答說:應當說明自性。在此如果有我,那麼此時應當說明它的自性。 如果說是知的自性,那麼此時將成為無常,因為知是無常的緣故。在此瓶子的認知消失,毛毯的認知生起。如果說是異於知,那麼將成為無知。如果是無知,那麼將導致無苦樂。對於說二者的人來說,將導致二者的過失,對於說知具有心的人來說,我是完全不存在的。當我生起具有思維時,那時將成為有思維的。如此一來也將成為無我,因為思維是無我的緣故。 即使如果成為具有那個思維,那麼此時也將成為無我性,因為具有那個的緣故。在此有人說:我是存在的,因為我所的事物存在的緣故。如此,我並未否定瓶子和毛毯等,因為未否定它的緣故,我是存在的。回答說:在一性上有過失。在此如果瓶子等如同手、耳朵和利益一樣是一性的話,那麼此時一切將成為唯瓶。

།གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་ནི་མིང་བུམ་པ་དང་གཅིག་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་ཞིག་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ་ཧ་སྟ་ཞིག་ན་ཀརྞ་ འཇིག་པ་བཞིན་ནོ།།ཕྱིན་ཅི་ལོག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟློས་པའི་སྐྱོན་དུ་ཡང་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཧ་སྟ་ཞེས་བརྗོད་ན། ཀརྞ་དང་པ་ན་ཉིད་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། ཡོད་པ་ཞེས་བརྗོད་པས་བུམ་པ་དང་གཅིག་ཉིད་བརྗོད་པར་ འགྱུར་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱོན་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་གི་གཅིག་པ་ཉིད་དེ་དག་ལ་ནི་སྐྱོན་འདི་ཡོད་ཀྱི་བདག་ཅག་ནི་གཞན་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་འདི་མེད་དོ། །གཞན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡོད་པ་དང་གཅིག་པ་དང་བུམ་པ་ རྣམས་མ་འདྲེས་པ་ཡིན་ཏེ།རྫས་དང་། ཡོན་ཏན་དང་། ལས་དང་། སྤྱི་དང་། ཁྱད་པར་དང་། འདུ་བ་རྣམས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་བུམ་པ་ནི་རྫས་སོ། །གཅིག་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ནོ། །ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྱི་བོའོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གཞན་ཉིད་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། ། འདིར་གཞན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡོད་པ་དང་གཅིག་པ་དང་བུམ་པ་རྣམས་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡོད་པ་ལས་གཞན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེད་པ་ཡིན་ལ། བུམ་པ་ཡང་ཡོད་པ་ལས་གཞན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་བུམ་པ་མེད་དོ། །དཔེར་ན་བྲམ ཟེ་ལས་གཞན་པ་དེ་ནི་བྲམ་ཟེ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ།།བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མི་དམིགས་ཏེ། ཤིང་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་གཞན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡོད་པ་དང་གཅིག་པ་དང་བུམ་པ་རྣམས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། གཅིག་པ་ཉིད་དང་གཞན་པ་ཉིད་དག་མ་གྲུབ་ཀྱང་། བུམ་པ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་དུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་གང་གི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་དངོས་པོ་མེད་པས་མི་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་བུར་བུམ་པ་ནི་མ་ཡིན ཏེ།དེ་བས་ན་བུམ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འཛིན་པར་མི་ནུས་སོ། །འདིར་དབང་པོ་དང་དབང་པོ་དོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ཡོད་པའོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་འདི་དག་ལ་འཛིན་པའི་ནུས་པ་མེད་དེ། གལ་ ཏེ་ཡོད་ན་ནི་དེ་ལོང་བས་ཀྱང་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ།།མིག་ལ་ནི་སེམས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་ན་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་དེ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གཟུགས་ལ་ནི་མཐོང་བ་དང་སེམས་པ་གཉི་ག་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་གཟུང་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་དང་ དབང་པོའི་དོན་གྲུབ་པ་ལ་དགོས་པ་མེད་དོ།།འདིར་སྨྲས་པ། དབང་པོ་དང་དབང་པོའི་དངོས་པོ་མེད་ཀྱང་བུམ་པ་ནི་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་མཐོང་བ་གཟུགས་སུ་བསྟན་པ་ནི་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་གཟུགས་ནི་མཐོང་བ་དེའི་བུམ་པ་མཐོང་བ་ བཞིན་ནོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བུམ་པ་མཐོང་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ཅི་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་བུམ་པ་ལས་གཞན་ནམ། འོན་ཏེ་གཞན་མ་ཡིན། གལ་ཏེ་གཞན་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མཐོང་བ་ལས་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་མཐོང་བར་ འགྱུར་ཏེ།གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་རྟ་ལས་གཞན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བུམ་པ་ནི་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་མཐོང་བ་ཉིད་མེད་ན། བུམ་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་ རྣམས་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་རོ།

凡是存在的,就是名稱、瓶子和一體。如果瓶子毀壞,一切都將毀壞,就像手毀壞時耳朵也會毀壞一樣。這將導致顛倒的過失,因為是一體的緣故也會成為重複的過失。就像說’手’時,就說了耳朵和眼睛一樣,說’存在’時就說了瓶子和一體,因此諸事物不是一體,因為有過失的緣故。 對於那些認為是一體的人有這個過失,而我們承認是他性,所以沒有這個過失。如果是他性,則存在、一體和瓶子是不混雜的,因為實、德、業、總、別、和合等是差別的緣故。其中瓶子是實,一體是德,所謂存在是總。 對此回答說:如果是他性則成為無實。在此,如果是他性,則存在、一體和瓶子將成為無實。為什麼呢?因為凡是異於存在的就是無,而瓶子也異於存在,因此瓶子是無。比如異於婆羅門的就不是婆羅門一樣。瓶子等的差別存在性是不可得的,如同樹木等一樣。如此,若是他性,則存在、一體和瓶子都是無實。 對此有人說:即使一體性和他性未成立,瓶子確實是存在的,因為是現量所得的緣故。不像虛空之花,就像虛空之花因為無實而不可得,瓶子則不是這樣,所以瓶子是存在的。 回答說:不能執取。這裡所說的因為有根和境故瓶子存在,這是不對的。為什麼呢?因為這些沒有執取的能力,如果有的話,盲人也應該能見。眼睛沒有思維,如果有的話,即使注意力在他處也應該能見到。色既無見又無思維。因此爲了執取而成立根和境是無用的。 對此有人說:即使根和境無實,瓶子確實是所見的,因為是可示現色的緣故。未見的不會示現為色。因此色是所見的,如同瓶子是所見的一樣。 對此應該回答說:事物不是所見。這裡所說的見到瓶子,那個所見是異於瓶子還是不異?如果是異,則異於所見的就成為不可見,因為是他性的緣故。就像異於馬的就不是馬一樣,如此則瓶子成為不可見。如果是一體,則見性都不存在時,瓶子將成為無,因為被墻壁等遮蔽的緣故。

།དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་མཐོང་བ་ཉིད་མེད་ན་ཡང་བུམ་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་གཅིག་མ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་པ་ཉིད་མེད་པས་ཀྱང་བུམ་པ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐོང་བ་ཞིག་པས་བུམ་པ་ཡང་འཇིག་པར་འགྱུར་ ཏེ།དེ་ལ་བུམ་པ་དང་མཐོང་བ་ནི་གཅིག་པའོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། བདག་ཅག་གི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་འཇིག་པའམ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ལ་འཇིག་པ་དང་སྐྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱའོ་། །འོན་ཀྱང་གང་འདི་ལ་སྐྱེ་བ་ཞེས་འཛིན་པ་ནི་རྒྱུ་ ལས་བྲ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པས་དེའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་ལ་འཇིག་པ་དང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཡོད་པ་ནི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ ཐ་ག་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་མ་འོངས་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་ན་ཡོད་པ་ཡང་མ་འོངས་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་ཆོས་དང་ ཆོས་མ་ཡིན་པ་དག་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ།འདིར་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཞིག་པ་ནི་ཆོས་སུ་འགྱུར་ལ་ཆོས་མེད་པ་ཡང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཡིན་ཞིང་བྱ་བ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་མེད་ན་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དག་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་ བར་བྱའོ།།དེ་ལྟ་ན་བྱ་བ་ཡང་ཡོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཕྲ་བའི་གནས་སྐབས་ན་དེའི་ཕྲ་བ་ཉིད་ཡོད་ཀྱི་ འདི་ལྟར་དེ་ལ་རགས་པ་ཉིད་མེད་དེ།དེའི་ཕྱིར་མེད་པ་སྐྱེ་བ་དང་། ཆོས་ཞིག་ན་ཡང་ཆོས་མ་ཡིན་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ཉིད་མེད་ན། དེའི་ཚེ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་ལ། དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཡང་མེད་དོ་ གལ་ཏེ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་མེད་ན་ད་ལྟར་བྱུང་བ་འདི་གང་གི་ཡིན་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།འདིའི་ཕྱིར་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ནོ་། །གལ་ཏེ་འོ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་ལས་ཞོ་ཞེས་བྱ་བའི་ འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དེ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བས་ན་ཞོ་ནི་མེད་པ་ཁོ་ན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་མེད་པ་འབྲས་བུར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་བས་ན་ཡོད་པ་ནི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། གང་ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་ལ་སྐྱེ་ འཇིག་མེད་པར་ཐལ་བས་ཉེས་པར་འགྱུར་མོད།གང་ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་སྨྲ་བ་དེ་དག་ལ་སྐྱོན་མེད་ལ། འདི་ཁས་བླངས་པ་ལས་དོན་གཉི་ག་གྲུབ་ཅིང་། དེ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་དག་ལ་སྐྱེ་བ་ མ་ཡིན་ནོ།།འདིར་ཡོད་པ་ནི་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་། །འདི་ལྟར་ཡོད་པའི་བུམ་པ་འཇིམ་གོང་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐག་པ་ལ་སོགས་པས་རུས་སྦལ་གྱི་སྤུའི་གོས་སྐྱེད་པར་ བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་པ་ནི་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེ་ལ། མ་སྐྱེས་པ་ཡང་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེའོ།

因此,即使沒有見到,瓶子也不會不存在,那麼此時它們不是一體。由於不是一體,也就不是見到瓶子。見到消失則瓶子也會消失,所說的瓶子和見到是一體的說法是不對的。 這裡有人說:我們認為由於存在,所以沒有任何消失或產生。因此說見到沒有消失和產生。然而,對於這裡所執著的產生,是因為從因中分離而有自性的緣故而有作用。由於因存在,果也存在;由於存在,因此說見到沒有消失和產生。 回答說:存在不是作用。這裡如果沒有產生和消失,那麼就不會有織工等人。如果毛毯等物是存在的,那麼就不會有未來,因為已經存在,已存在的怎麼會成為未來?由於沒有消失,也就不會有善法和非善法,這裡非善法消失就會變成善法,沒有善法就是非善法,也就不會有作用。如果沒有這些,一切都將不存在。因此,必須承認有產生和消失。如此則有作用,因此存在不是作用。 另外,如果說因中的果以作用的自性而存在,正因為如此,果是不存在的,因為沒有合理性。比如在細微狀態時,只有其細微性存在,而沒有粗大性。因此無中生有,法消失後也會產生非法。如果沒有產生和消失,那麼過去和未來也將不存在,由於它們不存在,現在也不存在。如果沒有過去和未來,這現在又是什麼的?由於過去、未來、現在都不存在,將導致一切都不存在。因此也說果是不存在的。 如果說從稱為牛奶的因中有稱為酸奶的果存在,那麼它就不會產生,因為已經存在。因此,只有不存在的酸奶才會產生,這樣就會導致無中生果,所以存在不是作用。 這裡有人說:對於那些主張果存在的人來說,由於無生滅的過失而有錯誤。但對於那些主張果既存在又不存在的人來說則沒有過失,由於接受這點而成立兩種意義,由於這些成立,所以果既存在又不存在。 回答說:對於這些不是產生。這裡存在不會產生,因為已經存在。比如已存在的瓶子不會被泥團等所產生。不存在也不會產生,因為不存在。比如繩子等不會產生龜毛衣,因為不存在。如此,存在和不存在都不會產生。已生不生,因為已經產生;未生也不生,因為未產生。

།གཞན་ཡང་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་རང་ལས་སམ་གཞན་ལས་འགྱུར་གྲང་ན། གཉི་ག་ཡང་སྐྱོན་ ཡོད་དོ།།མ་སྐྱེས་པ་ལ་རང་གི་བདག་ཉིད་མེད་ན་ཇི་ལྟར་རང་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡོད་པ་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་རང་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་པ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་ན་གང་ལས་ གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལས་ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་ལས་གཞན་མི་སྐྱེའོ།།ཅི་སྟེ་ཡོད་མེད་གཞན་ལས་མི་སྐྱེ་སྟེ། གཉི་གའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་ཡོད་མེད་ནི་རང་ངམ། གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བ་མེད་པས་ཐམས་ཅད་མེད་དོ། །འདིར་ སྨྲས་པ།གལ་ཏེ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདུས་བྱས་ནི་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་རྣམས་ཀྱིས་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ནི་ཡོད་པ་སྟེ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ རོ་ཞེ་ན།སྨྲས་པ། འདུས་བྱས་མེད་དོ། །འདིར་ཁྱེད་ཀྱིས་འདུས་བྱས་སུ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་མཚན་ཉིད་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་རྣམས་ནི་རིམ་གྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་ཅིག་ཅར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་གི་ཚེ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་གནས་པ་དང་འཇིག་ པ་མེད་ལ་།དེ་དག་མེད་ན་སྐྱེ་བ་གང་ཞིག་ཡིན། གང་གི་ཚེ་གནས་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རིགས་ལ། སྐྱེ་བ་མེད་ན་གང་གི་གནས་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་གང་གི་གནས་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་གནས་པར་ འགྱུར་རོ།།རྩོད་པ་པོ་ལས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། མགོ་གཉིས་པ་ལག་པ་གསུམ་པ་དག་མ་སྐྱེས་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་གནས་པ་མེད། འདི་ནི་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་བས་ན་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིག་ཅར་ ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་འཇིག་པ་དང་གནས་པ་མེད་ལ། འཇིག་པའི་དུས་ན་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་མེད་ཅིང་། གནས་པའི་དུས་ན་ཡང་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་དག་མེད་པ་དེ་བས་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དུས་གཅིག་པ་ཡིན་ན་སྐྱེ་བ་དང་ འཆི་བ་དག་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ།འདི་ནི་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དུ་འབྱུང་བ་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་གཞན་དང་གཞན་ཡིན་ པས་ཐམས་ཅད་དུས་གསུམ་ཉིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ལ་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ལ། དེ་བཞིན་དུ་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་དག་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་འཐོབ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱང་ གཞན་དང་།གཞན་གྱི་ནུས་པས་སྐྱེ་བ་དང་། གནས་པ་དང་འཇིག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་རྣམས་ལ་རེ་རེ་ལ་གསུམ་གསུམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདུས་བྱས་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ གཞན་འདུས་བྱས་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་མཚན་ཉིད་གསུམ་པའོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་འདི་དམ་བཅའ་བ་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ་། དེ་བས་ན་འདུས་བྱས་ནི་མེད་དོ།

再者,如果這個生起是從自身還是從他者而生呢?兩者都有過失。未生起的事物沒有自性,怎麼能從自身生起呢?如果已經存在,那麼對於已存在的事物就不會有生起。因此,首先不是從自身生起。 也不是從他者生起,因為如果與已生起的不同,從何處生起?從不存在中不會生起,為何不從存在中生起他者呢?如果說不從有無他者生起,是因為會有兩種過失。因此,有、無、亦有亦無都不會從自身或他者生起,因為沒有生起,所以一切都不存在。 對此有人說:如果不生起,那麼就沒有有為法的相,因為有為法是由生、住、滅三相顯現的。因此有為法是存在的,由於它存在,一切都能成立。 回答說:有為法不存在。你所說的有為法的相,即生、住、滅,既不是次第存在,也不是同時存在。比如當生起時就沒有住和滅,沒有這些時何來生起?當沒有住時,說有生起是不合理的,沒有生起時何來住?如果說沒有生起也可以有住,那麼石女之子等也應該有住。 反駁者應該說:為什麼兩個頭、三隻手等未生起的東西也沒有住?這也不是所愿,因此生、住、滅不是次第生起。也不是同時,因為生起時沒有滅和住,滅時也沒有生和住,住時也沒有生和滅,所以不可能同時生起。如果是同一時間,生和死就會成為一體,這也不是所愿。因此,這些既不是次第也不是同時生起。 再者,如果有為法有三相,就會導致無窮過失,因為彼此不同,一切都會有三時生起。因此,生起會有生、住、滅三相,同樣也要應用到住和滅上。會導致無窮過失,因為它們也會因為不同的功能而有生、住、滅。因此,生、住、滅每一個都會有三相。如果不是這樣,就會成為非有為法。 除此之外沒有其他有為法存在,因此說有為法有三相這個主張就會崩潰,所以有為法是不存在的。

།འདིར་སྨྲས་པ། འདུས་བྱས་བཀག་པའི་ཕྱིར་འདུས་མ་བྱས་ཁས་བླངས་ལ། དེ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་འགྲུབ་སྟེ། ཐམས་ཅད་ནི་ཟླ་ཡོད་པར་དམིགས་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་དང་། བདེ་བ་དང་། ཆོས་དང་། ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང་། གྲང་བ་དང་དྲོ་བ་བཞིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་ཡིན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་བས་ན་འདུས་མ བྱས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་གྲུབ་བོ།།འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་དང་། རྟག་པ་དང་། ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་སོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་། ཕྱོགས་གཅིག་ཙམ་མོ། །འདིར་གལ་ཏེ་བདག་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་། ནམ་མཁའ་དང་། དུས་དང་། ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ གི་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་དེའི་ཚེ་འདི་ལ་དྲི་བར་བྱ་སྟེ་ཅི་ཁྱེད་ཅག་གི་བདག་འདི་ལུས་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་གནས་སམ་འོན་ཏེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གལ་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་སོ་ཞེ་ན།དེའི་ཚེ་ཕྱོགས་གཅིག་པས་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་གཅིག་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ འགྱུར་བར་བྱ་དགོས་སོ།།ཕྱོགས་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་གང་ཕྱོགས་སུ་འཇུག་པ་དེ་དག་ནི་མི་རྟག་པ་སྟེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཅི་སྟེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལུས་ལ་གནས་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་ཁོ་ནའི་ལུས་ ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་གཅིག་ཙམ་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་བཀག་པས་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་རྟག་པ་དང་། ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་དང་། ཕྱོགས་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཕྱོགས་གཅིག་དང་ བཅས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།ལུས་ཕྱོགས་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་འདི་རྣམས་ཀྱང་ཕྱོགས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་རྟག་པ་རྣམས་རྒྱུ་ལས་སམ། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་འགྲུབ་པར་འགྱུར། དེས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། གཉི་ག་ལ་ཡང་སྐྱོན་ཡོད་དེ། གལ་ཏེ་རྒྱུ་ལས་ ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ངེས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པ་དག་ནི་ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་ པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ཐལ་བར་ཡང་འགྱུར་ཏེ།མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཁྱེད་ཅག་གི་ཚིག་ཙམ་གྱིས་གྲུབ་ཀྱི་བདག་གིས་ནི་མ་ཡིན་ན། འདིར་བྱེ་བྲག་གིས་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་དགོས་སོ། །ཅི་སྟེ་རྒྱུ་ནི་རྣམས་པ་གཉིས་ཏེ། བྱེད་པ་དང་། གསལ་བའོ། །དེ་ལ་གང་ དག་བྱེད་པའི་རྒྱུས་སྐྱེད་པ་དེ་དག་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཇི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་གནས་བཞིན་པ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་ཀྱི་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་གསལ་བར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྒྲོན་མ་དང་ནོར་བུ་ལ་སོགས་པའི་ འོད་ལྟ་བུའོ།།དེ་ལ་བྱེད་པའི་རྒྱུས་ནི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ། མ་བྱས་པ་རྣམས་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་པ་དག་གིས་མངོན་པར་གསལ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི་སྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གང་དག་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་མི་མཐུན་པ་ནི་གང་དག་མི་སྐྱེ་ བ་རྒྱུས་མངོན་པར་གསལ་བ་འབའ་ཞིག་པ་དེ་དག་ནི་རྟག་པའོ།།དེ་བས་ན་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་མ་བྱས་པ་རྣམས་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་བྱས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བས། ཆོས་མི་མཐུན་པས་བྱས་པ་རྣམས་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་རྟག་པ་རྣམས་ དོན་མེད་དོ།

於此說道:由於遮遣有為法故而承許無為法,由於承許無為法故而成立有為法。一切皆有對立而被認知,如同苦與樂、正法與非法、冷與熱一樣,如是有為法與無為法也應當如此。因此,由於無為法成立故,二者皆成立。 若說無為法是遍一切處、常住、離方分者。答曰:這只是一面之詞。在此,如果我、極微、虛空、時間、方位等這些是遍一切處的話,那麼此時應當詢問:你們所說的我是以一部分住于身體還是以全體住于身體?如果說是以一部分,那麼由於以一部分而安住的緣故,其他部分也應當如此。由於有方分的緣故也是無常,如是凡是進入方位的都是無常,譬如瓶等。 如果以全體住于身體,那麼此時由於遍一切方位的身體圓滿的緣故,因此將成為僅有一部分。如是由於遮遣一切,遍一切處以及極微等,凡是常住、遍一切處、離方分者,將成為具有一部分。由於身體具有方分的緣故,這些也將成為具有方分。 再者,常住者是從因而成還是無因而成?此有何過失呢?二者皆有過失。如果是從因,那麼此時將成為無常,因為是從因而生的緣故,如同瓶等。如果說是無因,那麼也將成為無決定性,因為無因者于處所、時間、自性皆無決定。也將成為無實,如同石女兒等。 如果說僅由你們的言說而成立,而非由我成立,那麼此處應當說明差別的理由。如果說因有二種:即能作因和顯現因。其中凡是由能作因所生者皆非常住,如同瓶等。凡是已經存在者,僅由彼等顯現而非生起,此即是顯現因,如同燈光和寶石等的光明。 其中由能作因則成為無常,未作者由顯現因僅是顯現而已,並非生起。再者,凡是生起者皆非常住,相違法即是凡是不生起而僅由因顯現者即是常住。因此,由於相違法的緣故,未作者非是常住。 如此則由見到所作法存在,由相違法所作者將成為非存在,因此常住者無義。

།དེ་ལྟར་འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་ལས་ངར་འཛིན་པ་དང་ང་ཡིར་འཛིན་པ་དག་རབ་ཏུ་སྤངས་པ་ཡིན་ལ་དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་སོ། །དེ་གསུངས་པ། ཤེས་པ་རྟེན་མེད་མི་འཇུག་སྟེ། །རྣམ་ཤེས་འགག་པར་གྱུར་པ་ཡིས། །སྲིད་ པའི་ས་བོན་འགག་པར་འགྱུར།།འདུས་བྱས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཚེ། །འདི་ལྟར་དངོས་པོ་རྣམས་འདི་རྣམས་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་སོ། །འདིར་ནི་ཐ་སྙད་ལས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཉིད་རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་ ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན།མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཐ་སྙད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ཁྱིམ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། རྩིག་ ངོས་མེད་པ་ཡང་དེ་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཅི་སྟེ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་བྱས་པ་ན་ཡང་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ་། མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་གཉི་གའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་ན། དེ་ལྟ་ན་བྱས་པ་དང་མ་བྱས་པ་གཉི་ག་ཡང་དམིགས་པར་འགྱུར་ བ་ཞིག་ན།གཉི་གར་དམིགས་པ་ཡང་མེད་དོ། །རྒྱུ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྩ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་འབྲས་བུ་མེད་པ་མ་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ ནོ།།འདིར་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་པ་ན་དེའི་ཚེ་མིང་བསྟན་པས་དངོས་པོ་རྣམས་ལས་འགའ་ཡང་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་དེ། འདིར་ལྟར་བུམ་པ་འོ་ན་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ན། བྱིས་པའམ་མཁས་པ་ཡང་རུང་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་འདིས་མིང་ ཅན་བུམ་པ་ལ་རྟོགས་པར་བྱས་ནས་བུམ་པ་ཁྱེར་ནས་འོང་གི་སྣམ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་མིང་བསྟན་པ་ལས་དངོས་པོ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན་འདི་ལ་བརྗོད་པ། མིང་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་མིང་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། །གལ་ཏེ་མིང་དངོས་པོར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་བུམ་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་ ཡི་གེ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་སྦྲང་རྩི་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་དང་།འཐུང་བར་བྱེད་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མིང་གཞན་ལ་དངོས་པོ་གཞན་ནོ། །གལ་ཏེ་མིང་དངོས་པོར་གྱུར་ན་ནི་མི་མཁས་པ་སུ་ཞིག་ཚིག་ཙམ་གྱིས་ཡོད་པའི་བུམ་པ་རྫ་མཁན་ ལས་རིན་གྱིས་ཉོ་བར་བྱེད།གལ་ཏེ་མིང་དངོས་པོར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཅིག་ལ་རྟགས་གསུམ་མམ། བུད་མེད་དང་། སྐྱེས་པ་དང་། མ་ནིང་རྣམས་འདྲེས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ནི་དྷ་དྷ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་སྐྱེས་པ་དང་། ཏ་ནི་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་བུད་མེད་དང་། ཤ་རི་རཾ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན། མ་ནིང་ཞེས་བསྟན་ཏེ། རྟགས་གསུམ་པོ་འདི་ནི་སྲོག་ཆགས་དང་། སྲོག་ཆགས་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་གལ་ཏེ་མིང་དངོས་པོར་གྱུར་ན། གཅིག་ལ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ལ་བུད་མེད་དང་སྐྱེས་པ་དང མ་ནིང་དུ་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་མི་འདོད་དེ།།དེའི་ཕྱིར་མིང་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་མིང་ནི་རྣ་བས་དང་། བུམ་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཡང་མིང་བུམ་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་གྷ་ཌ་དང་ཀུམ་བྷ་དང་། ཀ་ལ་ཤ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མིང་མང་ བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསལ་ན་མིང་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ།

如是捨棄有為法和無為法后,徹底斷除我執和我所執,因此得涅槃。如說:‘無所依的識不生起,由於識滅盡,輪迴的種子滅盡。當無有為法時。’ 如此,若問這些事物是否為實有?答:如夢幻。此處,從世俗諦而言,諸法的實有性如夢幻。如同夢境既非有相,亦非無相,也非無因,如是世俗等諸法亦是存在的。 若從勝義諦而言,若房屋等是有相,則無墻壁時亦應可見,因為是有故。若是無相,則造作時亦應不可見,因為是無故。若是二相,則造作與未造作二者皆應可見,然而二者皆不可見。也非無因,因為由木材等而成立故。因此,果非有非無,非亦有亦無,也非無因。 此處有人說:若諸法如夢幻,則以名稱顯示時,不能了知任何事物。如說’瓶子’時,無論愚者或智者,以此’瓶子’之名了知所指瓶子后,會取瓶子而來,而不會取毛毯,因此由名稱顯示可知事物存在。對此回答:名非實法。 此處名非實法,若名為實法,則說’瓶子’時,僅由這兩個字就應能盛蜜和水等,然而並非如此,因此名是一回事,事物是另一回事。若名為實法,則何人會愚蠢到僅憑語言就向陶工購買存在的瓶子。 若名為實法,則一物應有三性,或應成為女性、男性、中性混雜。為何如此?因為說’dha dha’時表示男性,說’ta ni’時表示女性,說’shariram’時表示中性。此三性遍及一切有情與無情,因此若名為實法,一應成三,故人應成為女性、男性、中性,然而這是不合理的。 因此名非實法,因為名是由耳識所取,而瓶子是由眼識等所取。即使名是瓶子,由於’ghata’、‘kumbha’、‘kalasha’等名稱眾多,則應成多事物。如是從一切方面觀察,名非實法。

།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་མིང་ཙམ་སྟེ། །མིང་དང་སྨིག་རྒྱུ་དང་མཚུངས་པའི། །ཚིག་ཙམ་ཚིག་གིས་སྟོང་པ་སྟེ། །རྒྱུད་ མངས་རྫ་རྔ་སྒྲ་བརྙན་མཚུངས།།ཞེས་གསུངས་པ་། དེ་བས་ན་ཐ་སྙད་རྨི་ལམ་དང་མཚུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་བཀག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཞིག་གམ་འོན་ཏེ་མ་ཡིན། འོན་ཏེ་རང་བཞིན་དང་བཅས་པ་ཡིན་ ན་དེའི་ཚེ་དམ་བཅའ་བ་ཉམས་སོ།།ཅི་སྟེ་རང་བཞིན་མེད་ན་དེའི་ཚེ་དགག་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་ཏེ། རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་སོ། །འདིར་ཁྱེད་ཀྱིས་དགག་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་བརྗོད་པ། ཅི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ དགག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་དོ་།།དགག་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་ནི་འདི་ཅི་ཞིག་འགེགས། དགག་པར་བྱ་བ་དང་། དགག་པ་དག་།འགེགས་པ་རྣམས་རིམ་གྱིས་མི་སྲིད་ལ། ཅིག་ཅར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་དགག་པར་བྱ་བ་མེད་ན་གང་གི་དགག་པ་ཡིན། དེ་ བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་དགག་པར་མེད་ན་ཇི་ལྟར་དགག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པར་འགྱུར།དེ་དག་མེད་ན་འགེགས་པ་པོར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་དག་མེད་པར་ཡང་དེ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་རིམ་གྱིས་མ་ཡིན་ནོ། །དགག་པར་བྱ་བ་དང་། དགག་པ་དང་། འགེགས་པ་པོ་ཅིག་ ཅར་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བའི་བ་ལང་གི་རྭ་དག་ལ་ནི་ཕན་ཚུན་དགག་པར་བྱ་བ་དང་། དགག་པ་དང་འགེགས་པ་པོ་དག་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་ཚིག་འདི་གྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མཚུངས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་དང་རྟེན་མེད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་སྤོང་བ་ཡིན་ ནོ།།ཡང་། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཆགས་པ་ཡིན་། །ཆགས་བྲལ་མ་ཡིན་རྟེན་མེད་ཕྱིར། །རྟེན་ཡོད་ན་ནི་ཆགས་པ་དང་། །ཆགས་བྲལ་ཉེ་བར་སྐྱེད་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །ཡི་གེ་བརྒྱ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་འགྲེལ་པ། སློབ་དཔོན་འཕགས་པ་ཀླུ་ སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།དཔལ་ཁ་ཆེའི་གྲོང་ཁྱེར་དཔེ་མེད་དུ་བནྡེ་གཞོན་ནུ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའོ།། །།སླད་ཀྱིས་པཎྜི་ཏ་ཨ་ནནྟ་དང་། ལོ་ཙྪ་བ་གྲགས་འབྱོར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཞུ་ཆེན་ལེགས་པར་བྱས་སོ།

世尊說:‘所謂世間僅是名稱,如同名稱和陽焰相似,僅是語言而語言本空,如同琵琶陶鼓之迴響。’ 因此,世俗名言如同夢境。所以不是實在之物。 於此有人說:如此所遮遣者,是無自性還是非無自性?若有自性,則違背所立宗。若無自性,則不能遮遣,因為無自性之故。 答曰:與所成立相同。此中你所說的遮遣,無論是有還是無的遮遣都不成立。對於無所遮遣者,又遮遣什麼?所遮遣、遮遣、能遮遣者,既非次第成立,也非同時成立。 如是,若無所遮遣,則是誰的遮遣?同樣,若無遮遣,如何成為所遮遣?若無彼等,如何成為能遮遣者?若無彼等,又如何成立?如是首先非次第成立。 所遮遣、遮遣、能遮遣者也非同時存在,如同同時生起的牛角,彼此間無所遮遣、遮遣、能遮遣者。因此,此語與所成立相同。如是無所依的煩惱得以斷除。 複次:‘大士即是貪,非離貪因無依,若有所依者,則生貪及離貪。’ 《百字論》釋,聖者龍樹尊者所作圓滿。 于吉祥克什米爾無比城,比丘童慧所譯。 後由班智達阿難陀與譯師稱吉祥慧善為校對。