菩薩藏佛教學會
20
背景
翻譯
下載 ▾

d4226量理論釋量論莊嚴疏極清凈嘉瑪日 蘇瑪帝 羅登謝饒c3.5s|d4226量理論釋量論莊嚴疏極清凈嘉瑪日 蘇瑪帝 羅登謝饒c3.5s(續5)

若顯現和註釋于常法也合理具足,過失非所依時,于聲無剎那顯現,此義如何應理?“然而”等是他人之說。障礙等因即無不明顯了知,此為關聯。說”等”即攝取任何不定等不可得因,如婆羅門所觀察之風,若謂彼亦唯是未見,答:“此亦不實”。 不僅瓶等有障礙等觀察,于聲亦然。若問此等分別從何而來?因為聲非壞滅性,應知”于所緣之前”。若問:何故不壞?答:“因是識別”。“于瓶等亦”是解釋。“然而”是他人之說。若謂:于不可得位時,因他人可得故,此瓶唯住,如是了知。 破斥為”由他人”。“如是了知”即了知此瓶唯住。若問:如何從他人所見而如是了知?答:“間接”,即他人見已說瓶存在,從此他人如是生起了知,如是則間接從他人所見而如是了知。“自身”應與前文相連。“直接”即從直接作用之識。 說”是大”表明非由他人所見而由識別堅固了知。“複次”即先前所見今復所見者,是他人中間所見,此非識別外之他人所知。若非如是,有時唯他人能了知他人。故不依識別,如何從他亦能了知彼常性? 因此,依許識別為量及常法有顯現者之見,說不定性非似答,因共相非能立故。

།ཁོ་བོ་ཅག་གི་ལུགས་ལྟར་ན་ནི། བཟློག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། ལན་ལྟར་སྣང་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ གནས་སོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ཁོ་བོ་ཅག་གི་སུན་འབྱིན་པ་ཉིད་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཡིན་ཏེ། དབྱིབས་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ཆེན་པོ་ལ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་འདིར་ངོ་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་གསལ་བའི་དོན་དུ་ཏྲེ་ལོ་ཙ་ནས་སྒྲ་ཡོངས་སུ་བརྟག་ པར་བརྗོད་པ་དེ་ནི་གཞན་དུ་བསམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་རེ་ཞིག་བཞག་གོ།།ད་ནི་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་ཉིད་ལ་སྦྱར་བའི་དོན་དུ་ཡང་ན་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསྒྲུབ་བྱའི་རྗེས་འགྲོའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་བའོ། ། འདིའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་མཚུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱས་བའོ། །གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བུམ་པ་ལ་ཡོད་པས་སོ། །དེའི་ཚེ་ཞེས་ཁོང་ནས་ཕྱུང་ལ་འདིར་ཅིར་འགྱུར་ཞེས་སྦྱོར་རོ། །མི་རྟག་པ་དག་ལ་མེད་དོ་ཞེས་རྩོད་པར་བྱེད་ན་ཞེས་སྦྱར་རོ། །འགལ་བ ལྟར་སྣང་བ་ནི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་མེད་པ་ཙམ་ལས་བསམས་ནས་སོ།།རྟག་པ་ལ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ཅི་ལྟར་ཞེ་ན། མི་རྟག་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ནི་མ་ཟད་དེ། རྟག་པ་དག་ལ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་སོ། །གལ་ཏེ་བྱས་པ་ཙམ་ལ་མི་རྟག་པས་ཁྱབ་པ་ ཚད་མས་དེས་ན་ནི་སྒྲ་ལ་ཡང་གོད་པ་མེད་དོ།།དེས་ན་གཅིག་ཀྱང་སུན་འབྱིན་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟར་སྣང་བ་སྒྲའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་འདི་ཉིད་འབྲས་མཚུངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་རིགས་སོ་ཞེས་ཐུགས་ལ་བཞག་ནས། རྐང་མིག་གི་མཚན་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ངོ་ཤེས་ པའི་ཚད་མ་དང་།རྟག་པ་གསལ་བར་ཁས་བླངས་པས་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་སུན་འབྱིན་པའི་འབྲས་མཚུངས་ཡིན་ན། འོ་ན་རྣམ་རྟོག་མཚུངས་པ་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་རྟོག་མཚུངས་པ་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །བྱས་ པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་དཔེ་ཆོས་མཚུངས་པས་ཆོས་མཐུན་ན་ཡང་ངོ་།།ཁྱད་པར་ཚོས་པ་ཉིད་དང་། མིག་གི་གཟུང་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དང་བརྗོད་པར་ཉེ་བར་བགྲོད་པའོ། །དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆད་པའོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྩལ་མ་ཐག་པའི་ཕྱིར་ སྒྲ་མི་རྟག་སྟེ་བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་དང་།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་སྒྲ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བྱས་པས་བྱས་པ་སྟེ། དེ་ཆོས་ཅན་སྒྲ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱས་པ་ན། སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ།

依據我們的宗派,因為是相違,故唯是似答而住。正因如此,我們的破斥恰是應時,意趣為:“于形狀等大共相是能遍故”。此中,為明瞭依于識別義,雖特洛札那說當遍觀察聲,然彼應另作思維,暫且擱置。 今為契合《釋量論》之真實義,故說”或者”。“如是已說”即是”為所立隨行故,果”等之註釋。“此”即果等之相。“果”即所作。“由他”即由瓶所具。補出”爾時”而連線”此成何”。若爭辯”于無常法無”則相連。似違是僅就同品無而思。若爭辯”于常法亦無”則相關。云何?不僅唯無常,于常法亦無。 若所作性為無常所遍已成量,則于聲亦無害。故皆非能破,此為似顯之義。故於心中確立此即為果等相后,說”足目之相”,因為承許識別為量及常法顯現,故成不定性。若如是破斥為果等,則分別相等云何?故說”分別相等”。 雖由所作性,所立與喻法相等而法同,然趣近說彩色性及眼所取性等。“如”是解釋。“如前”即如先前所說”因剛造作故,聲無常,如瓶”,如是以瓶與所立法處聲之法同性為能立之所作對所作,於法處聲成立無常性時,如所說破斥。

།ཅི་སྐད་བརྗོད་ཅེ་ ན།བུམ་པ་ཉིད་མི་རྟག་པ་ཡིན་གྱིས་གཞན་སྒྲ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཚོས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང་། མིག་གིས་གཟུང་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུའི་ཉེས་པ་ཁྱེད་ཅི་ལྟར་སྤང་ཞེས་དོགས་ན། མཇུག་སྡུད་པའི་སྒོ་ནས་སྤང་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ ཞེས་བྱ་བའོ་འདིར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱོན་གྱི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་ནི་སྔར་བརྗོད་པ་ལན་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། ཕྱིས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་དབང་ཕྱུག་སུན་འབྱིན་པར་ཡང་འབྲས་མཚུངས་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དོ་ ཞེས་འབྲེལ་ཏོ།།དཔེར་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ། བྱ་རོག་ནག་པོ་འབྲེལ་བ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་གཞི་དང་གཞི་ཅན་འབྲེལ་བ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྐབས་སུ་བབ་པ་ནི་དེ་ ལྟར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པར་མི་བྱ་སྟེ།ཤིན་ཏུ་མ་འབྲེལ་བ་ཙམ་གྱིས་འདི་དཔེར་བརྗོད་པ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་གང་ཞིག་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། དབྱིབས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་སོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་དུ་འདོད་པ་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་མོད་ཅེ་ན། རིགས་གཞན་ ལས་ནི་ཞེས་སྨོས་ཏེ།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་སྐྱེས་བུ་ནི་དབྱིབས་དབྱིབས་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་སྤྱི་མཐོང་བ་ལས་རི་ལ་སོགས་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་མི་རིགས་སོ། །དེ་ཡོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ཡོད་པས་སོ། །གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ ཉིད་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པའོ།།འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པ་ཡང་སྤངས་པས་སོ། །སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་ཀྱི་ཞེས་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་རྒྱལ་བ་བ་བཟུང་ངོ་། །སེམས་མེད་སོགས་ཞེས་བྱ་བའི་སོགས་ པའི་སྒྲས་ནི་ནང་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་།།མི་རྟག་སོགས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་མ་ཐག་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་མེད་པ་དང་། ནང་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སྐྱེ་བ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་གཟུང་ངོ་། །དང་གི་སྒྲས་ནི་ སོགས་པའི་སྒྲས་བསྡུས་པའི་ནམ་མཁའི་གོས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཤིང་རྣམས་ཤུན་པ་ཐམས་ཅད་བཤུས་ན་འཆི་བའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ལས་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཡང་དཔྱད་པ་ཡིན་ནོ།།དང་གི་སྒྲ་ཡང་གི་དོན་ཅན་ནི་འདིར་ཡང་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་པ་མེད་པ་ཅན་ནམ་གཞན་ ཤིང་རྣམས་སེམས་པ་ཅན་དག་མི་རྟག་པ་དང་འཆི་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་གང་ལས་སོ།

若問”說什麼”?是思:“瓶確實是無常,而其他聲則不是,因為無有可染性及眼所取性故。“若疑”如此過失你們如何能遣”,則以結語方式遣除說”是故”。“此中”即于如是過失相,前說即是答。 彼復何者?即”后亦”等。“若”是他者。“此中亦”連線為”于破除自在天亦與果等相同”。如於聲等成立無常性等時,黑烏鴉無關聯,如是。若疑”此非基與有基關聯不成耶?“,則不應疑慮”所說非如是”,因為僅以極無關聯而欲作此譬喻故。 若問”何者為能立”,則說”形狀”等。若問”一切於一切皆成所欲立耶”,則說”從異類”,即于瓶等極成者,從見”形狀”聲之共相,不應成立於山等。“彼有故”即聲有故。“他許”即許聲之所詮性隨行為能立。“此”即遣除聲之所詮性隨行為能立。 “迦毗羅等”之”等”字攝取勝論師。“無心等”之”等”字攝取非內等。“無常等故”即前說所立樂等無心及非內等之能立。“等”字攝取有生等因。“及”字表示由”等”字所攝諸空衣者之樹皆剝皮則死之因,由此亦觀察有心。 “及”字具有”亦”義,此中亦應了知,樂等無心者或余樹有心者,由何無常及死等能立。

།གྲུབ་པ་ཉིད་ཁང་བཟངས་ཡིན་ཏེ་དེའི་རྩེར་འཛེག་པར་འགྱུར་བ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དེ་ཡང་སྒྲ་ཙམ་མཚུངས་པ་ཉེ་བར་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དོན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་དངོས་པོར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འདོན་པ་ནི་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །རེ་ཞིག་གྲངས་ཅན་ལ་ལྟོས་ནས་འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ།།གྲངས་ཅན་དེའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ནི་མི་གསལ་བ་ཡིན་གྱི་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །མི་གསལ་བའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། མངོན་པར་མི་གསལ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཕྱིར་རྒོལ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། འོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །སྐལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཅི་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའ་སྨྲ་བ་འདྲི་བའོ། །མི་མངོན་པའི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིས་སྨྲས་པའོ། །འོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའོ། །གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སྐྱེས་བུ རྣམས་གཟུང་ངོ་།།འོན་ཏེ་མི་མངོན་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཡོད་པ་མི་མངོན་པའི་ཞེས་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། ཡོད་པ་མི་མངོན་པའི་ཞེས་གསུངས་སོ། །གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་མི་རྟག་པར་ཐལ་བ་སྤོང་བའི་དོགས་པ་བསུ་བ་ནི་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཙོ་ བོ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཏན་དུ་མི་སྣང་བ་ཁོ་ན་སྟེ།དེས་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཞེས་བྱ་བ་སུན་འབྱིན་བ་སྟེ། ཤེས་པའམ་ཤེས་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཞེ་ལ་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་སུན་ དབྱུང་བའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་དོན་གྱི་ཞེས་གསུངས་སོ།།དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་བལྟར་རུང་བ་མི་སྣང་བ་བལྟར་མི་རུང་བར་འགྱུར་སྣང་བཞིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་མི་སྣང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འགྱུར་ན་ཅི་སྐྱོན་ཞེ་ན། དེ་སྤངས་ན་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྣང་བ་ཉིད་སྤངས་ན་སྟེ། དོན་གྱིས་ན་ ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ།།གཉིས་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར་གསུངས་པ་ནི་འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་མ་ཡིན། རྗེས་སུ་འགྲོན་ནི་དེ་ཉིད་གནས་པར་ཐལ་བས་དངོས་པོ་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། ། ཆ་འགས་རྗེས་སུ་འགྲོ་ཡང་སྣང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བར་མི་ནུས་སོ་ཞེ་ན། འོ་ན་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ན། དེ་ཡང་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།

成就即是宮殿,登其頂端即是無常等之能立,而彼僅是聲音相似之近許而已。何以故?因無實義之真實性故,因無常等聲所詮義無實體故。讀為”因無義故”者,應了知為”因彼無常等義無故”。 首先,對於數論派而言,明顯此即是”如是”。連線為”是故,數論派之無常是不顯現”。若問”不顯現之無常性何不成為能立”,則說”現不顯現”,意為”因對方不成立故”。 “然則”是他者。“分”即”此為何”是宗派論者之問。“不顯現之自性”是他者所說。“然則”等是宗義。“勝性等”之”等”字攝取諸補特伽羅。 若思”非僅不顯現即是無常,然欲說有而不顯現”,則說”有而不顯現”。“顯現”即迎遣勝性等無常之疑難。思:“勝性等唯永不顯現,故非無常性。""顯現”即”此為何”是破斥,即於心中安立為知或所知之自性之分別。 為破除第一分別故說”若義”。爾時,如何顯現可見者成為不顯現不可見,正在顯現者即非成為不顯現。若問”有何過”,則說”若舍彼”,即舍顯現性,意為因實義無差別故。 為明第二故說”然則”。“彼”即顯現自性無,如何無隨行,若隨行則由彼住之過失,事物將成顯現性。若說”雖部分隨行亦不能成為顯現性”,然則若說彼顯現即是知,彼亦唯無。

།དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གནས་ན་དེ་ལ་ཅི་ཞིག་བྱུང་ན། གང་གི་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་རྗེས་སུ འགྲོ་བ་མེད་པར་མི་འགྱུར།དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་གཞིག་པ་མ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་སོ། །འོན་ཏེ་ཡང་ཤེས་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནར་ཞིག་པ་ཡིན་ལ། དོན་ནི་བསྐལ་པ་ཡིན་ལ། མི་རྟག་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ན་དེས་ན་སྒྲ་ཙམ་མཚུངས་ པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཅི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན།གཞན་མེད་ན་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཤེས་པ་མེད་ན་དོན་གཞན་བསྐལ་པ་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཀྱང་དོན་གཙོ་བོ་དང་འདྲ་བར་ན་གཏན་དུ་མི་མཐོང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་མི་རྟག་པ་ཉིད་མེད་པར་ཐལ་ལོ་ཞེས་བཤད་པ་ ནི་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།དོན་དེ་ཡང་ངོ་། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དངོས་པོའི་གནས་པར་སྒྲུབ་བྱེད་མ་གྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཚད་མས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བཟློག་ན་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ རྟོགས་པར་བྱའོ།།སེམས་པ་ཅན་དུ་སྒྲུབ་པའི་རྟགས་ཀྱང་སྒྲ་མཚུངས་པར་བཀོད་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཤུན་པ་ཐམས་ཅད་བཤུས་ན་ཞེས་བྱའོ། །འོན་ཏེ་འདི་ནི་སངས་རྒྱས་པ་ལ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ་དེས་ན། དེ་སྐད་ཇི་སྟེ་བརྗོད་སྙམ་དུ་དོགས་ན། རྣམ་ཤེས་ ལ་སོགས་ཞེས་གསུངས་སོ།།མ་གྲུབ་པ་ནི་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའོ། །སངས་རྒྱས་པ་གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཆད་པའོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་འགགས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འགགས་ པ་ནི་ཤིང་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ།དེའི་ཕྱིར་འགགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་འཆི་བ་ཇི་ལྟར་མ་གྲུབ་ཅེ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་འགགས་པ་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚེ་འགགས་པ་ཡང་ཚེ་མེད་པ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བལྟ་བར་བྱའོ། །གང་གིས་ཐ་དད་ པར་སྟོན་པ་ཅི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལུས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དོགས་ན།ཚེ་ནི་སྲོག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་འགགས་པ་ཁས་ལེན་ན་སེམས་པ་ཡོད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཉེ་བར་བགོད་པའི་དོན་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།འོན་ཏེ་ཡང་ཤིང་དག་ལ་འཆི་བ་ཁས་བླངས་ཀྱང་སེམས་པ་ཁས་བླངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་འགོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འཆི་བ་ཁས་ལེན་ན་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཡོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་འགོགས་པའི་རང་བཞིན་འཆི་བ་ ཡིན་པར་ཁས་མི་ལེན་པ་དེས་ན་སངས་རྒྱས་པ་འདི།དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐམ་པ་ཙམ་མོ། །དེ་ཡང་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆི་བ་དེ་ཡང་ངོ་། །འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ།

若事物自性存在,于彼何所生起?若無事物者,彼豈非無隨行?是故說”如何非無隨行而壞”。然而,若知唯無隨行而壞,義為分位,無常亦即是彼,則如何是近立聲音相似? 若說”若無他”,即無知時,其他義亦不成分位。然而,若說義如勝性般永不可見之自性,則應無無常性,此說為”彼亦”,即彼義亦然。因如是事物住之能立不成故。應了知:由量所成立之無常性等亦非能立,因無違反之害量故。 為顯示有情性之因相亦僅是安立聲音相似,故說”若剝盡皮”。若疑”此非唯于佛教徒成立耶?何故如是說”,則說”識等”。不成即可疑。“於何佛教徒”等是解說。“等”即識、根等滅之自性。 若問”識等滅豈非唯于諸樹存在?是故以滅之自性,死如何不成?“則說”識滅”。如是應觀:壽滅亦非於無壽者有。為顯差別,若疑”何時識與身異耶”,則說”壽即命”等。意為:若許識等為先之滅,則應無有情之能立近立之義。 若思”雖于樹許死,然未許有情,故安立彼能立”,則說”若許死”。因不許有為先而滅之自性為死故,此佛教徒。“彼亦”即僅枯槁。若問”彼亦成耶”,即彼死亦然。“然則”是他者。

།འཆི་བའི་དོན་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་སྒྲ་དེར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ལན་དུ། འཆི་བ་གྲུབ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་སྒྲས་ནི་འཆི་བའི་སྒྲའོ། །འབྲེལ་པ་ནི་འཆི་བ་ལས་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆི་བའི་སྒྲ་ལས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་འཆི་བ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བཤད་པའོ། །དེ་ལྟ་ བུའི་འཆི་བ་མཐོང་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ན།དེ་ལྟ་བུའི་འཆི་བ་མཐོང་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲ་ལས་འཆི་བ་གྲུབ་ལ། འཆི་བ་གྲུབ་ན་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་འཆི་བ་མཐོང་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྒྲ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་བརྟེན་པའི་ཉེས་པ་ཡིན་ནོ། །རྭ་ཅན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།དེས་ན་འདིས་ནི་སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་འགྲེལ་བཤད་ནས་མཇུག་སྡུད་པ་ནི་དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བརྒྱ་ལ་འདིར་ཚུལ་འདི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་དོགས་ན་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དབྱིབས་ ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བསྒྲུབ་བྱས་ཁྱབ་པའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར།སྒྲ་ཙམ་མཚུངས་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ངེས་པར་མ་རྟོགས་པས་བསམ་པ་གཞན་དུ་བརྟགས་ནས་རྩོད་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འོ་ན་དེའི་ཚེ་ཞེས་ཁོང་ནས་བྱུང་ལ། བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཞན་ཡང་ཞེས་སྦྱར་རོ། །དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་འཆི་བ་དང་དབྱིབས་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་འགགས་པ་དང་། རྩོམ་པ་དང་ལྡན་པས་ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཁྱད་པར ཡོངས་སུ་རྟོགས་པས་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ན།དེའི་ཚེ་བྱས་བ་ཉིད་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པས་འཆི་བ་ལ་སོགས་པ་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ཡང་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་པར་གོ་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ སྙམ་དུ་དོགས་ན།རྒོལ་བ་གཞན་ལྟོས་པས་སམ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་གཞན་ལ་ལྟོས་པས་ཏེ། ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་ཐམས་ཅད་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འཆི་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་པར་བརྗོད་པ་ཡང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལ་ ལྟོས་ནས་ཡིན་ནོ།།བྱས་པ་ལ་ཡང་སླར་རྒོལ་བ་བྲམ་ཟེ་ལ་ལྟོས་པ་ཁོ་ནས་རིགས་བ་ཅན་གྱིས་བརྗོད་པ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་གྱི་སྒྲ་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་ལ། དུ་བ་ལ་ཡང་སྐད་ཅིག་མའི་རང་བཞིན་གྱི་རི་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་མ་གྲུབ་པའོ། །ཁྱད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ ཀྱང་ཐམས་ཅད་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་དཔེའི་ཆོས་ཅན་གྱི་དབྱེ་བས་གཏན་ཚིགས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

從見到死亡之義而欲說彼聲,即”若無則不生”之義。答曰:“若死成立”等。彼聲即死亡之聲。關聯應知為”從死”。“從彼”即從死亡之聲。“從如是死”等是解說。 若從見如是死而生,則從見如是死所生之聲而成立死,若死成立,則因從見如是死所生之聲成立故,成相互依賴之過。“具角性”者,意為因可由牛聲所詮故。 是故,此中解說”迦毗羅等”后總結云”是故”等。若疑”於此方便得成”,則說”如是”以明當下所說。意為:于形狀等亦因無所立遍義故,唯是聲音相似而已。 由不確定了知此義,而作他想而爭論,即”若差別”等。應從義中補出”爾時”,並加”作性等其他”。其義如是:若死亡與形狀等因,由遍計識等滅與具積聚之相差別而非因,則爾時作性等亦應非因。 若疑”雖由遍計差別,死等非因,然作性等如何亦成非因”,則說”由觀待他論者”。因觀待他論者,即觀待敵論者時,一切皆不成立。說死等因之差別不成,亦是觀待敵論者。 于作性,對婆羅門敵論者而言,正理派所說依虛空功德聲之差別不成;于煙,依剎那性之山等亦不成。由差別分別故一切皆不成立,因由所立與喻依處之差別而了知因差別,於一切相同故。

།འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ནི་སྒྲ་ཡིན་ལ། དེའི་ཆོས་བྱས་པ་ ཉིད་མི་རྟག་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་རིགས་པ་ཅན་གྱིས་བརྗོད་པ་ནི་གཞན་ཏེ།ཕྱིར་རྒོལ་བ་ལ་བྲམ་ཟེ་ལ་མ་གྲུབ་པའོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྒྲ་དང་དཔེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་ཆོས་བྱས་པ་ཉིད་ནི་ཕན་ཚུན་དུ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་དཔེ་དང་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་རིམ་གྱིས་ཕྱོགས་གཉིས་ གསལ་བར་བྱེད་པའོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འགའ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ན་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་སྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་སུན་འབྱིན་པ་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩོད་པའི་དོན་ཏོ། །ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ནི་ཕྱེད་སྔ་མས་ལན་འདེབས་པའོ། །ལུང་ གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་གྲུབ་ཀྱང་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འགའ་ལ་ཡང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །ནམ་མཁའི་ཆོས་ཉིད་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒོལ་བ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ཐམས་ ཅད་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།།གཉིས་པ་ལ་བརྗོད་པ་ནི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་མ་གྲུབ་པས་བྱས་པ་ལ་མི་གནོད་པ་དང་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པ་ན་ཡང་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།དངོས་པོའི་རང་བཞིན་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་བྱས་པས། བསྒྲུབ་བྱས་ཁྱབ་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་ལ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་བརྗོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་འདི་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ནམ། བསྒྲུབ་བྱས་ཁྱབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རང་བཞིན་འདི་གྲུབ་ན་ནི་བསྟན་བཅོས་ ལས་བསྟན་པའི་ཁྱད་པར་གནོད་བྱེད་མ་ཡིན་ཏེ།ཁྱད་པར་དེ་མ་གྲུབ་ཀྱང་ཞེས་བལྟ་བར་བྱའོ། །སྤྱིར་བརྗོད་པའི་དོན་ཁྱད་པར་གྱི་མཐར་ཐུག་པར་བྱས་ཏེ། སྟོན་པ་ནི་སྒྲ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་བརྟེན་བཞིན་ཞེས་བྱའོ། །དཔེར་ན་སྒྲ་ནམ་མཁའ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་ཀྱང་ཆོས་ཅན་སྒྲ་གྲུབ་པ་ དང་།བྱས་པའི་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པ་ལ་གནོད་བྱེད་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ལུང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་འདྲ་བ་ནི་རྒོལ་བ་རིགས་པ་ཅན་རང་ཉིད་ཀྱིས་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་དེ་མ་གྲུབ་པའི་གནོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་ཞེས་གསུངས་སོ།

為明此義,說”如是”等。虛空功德即聲,其性質作性被正理派說為無常之能立,是他者,對敵論者婆羅門不成立。所立聲與喻瓶等之性質作性,“互相”者即明示喻與所立法處不成立之兩方面。 若如是則無任何能立,然實不然。是故於自在天之成立亦無此破斥,此為諍論之義。對第一方面以前半作答。“教證”者,雖不成立亦非能破。“于任何”者,謂于作性等。虛空法性為譬喻,因剎那性等亦如是許,已說由觀待他論者一切皆不成立。 對第二說”若了知差別”。由虛空功德不成立不能破作性,及了知差別亦應無因故。以事物自性為能立,于所立遍性不成立者,此即說不成立相之方便。若法處自性或所立遍因之自性成立,則論中所說差別非能破,應觀”雖彼差別不成立”。 總說義至差別究竟而示,即”聲依虛空”。如聲依虛空雖不成立,然不能破法處聲之成立與作性遍義之成立。“由教證”者為解說。若謂如是法處差別非正理派自身所計耶,則彼不成立何不成能破因?故說”如是差別”。

།རང་གི་བསྟན་བཅོས་ལས་བསྟན་པ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཡིན་ན་ཡང་ངོ་། །གལ་ཏེ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་གྱི་སྒྲ་ནི་ཆོས་ཅན་ཞེས་ཁྱད་པར་བརྗོད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་འདིའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ནི་ཉེས་པ འདིར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན།དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་ཙམ་ཆོས་ཅན་དུ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་དེ་ནི་མ་སྨྲས་ཀྱང་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རེ་ཞིག་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་གྲུབ་པ་ནི་དཔྱད་པ་གཞན་དུ་འོས་སོ་སྙམ་དུ་དགོངས་སོ། ། ཅིའི་ཕྱིར་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་ཅན་ཉིད་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་མ་གྲུབ་ནའོ། །འོ་ན་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། ཁྱད་པར་ཡོངས སུ་རྟོགས་པ་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ།།ཅིའི་ཕྱིར་མཁོ་བ་མ་ཡིན་སྙམ་ན། དེ་ལ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལའོ། །བྱས་པ་ཉིད་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་གཉིས་སྤྱིར་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །འདི་ཉིད་བསྟན་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། ། ཁྱད་པར་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ནའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདོད་ཅེ་ན། རྒྱུའི་དེ་མ་ཐག་བྱུང་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་རྗེས་སུ་མ་འབྲེལ་ཅེ་ན། སྔ་མ་དང་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྔ་མའི་རང་བཞིན་དབེན་པའི་བྱས་པ་ཉིད་དང་། ཕྱི་མའི་རང བཞིན་གྱིས་དབེན་པའི་མི་རྟག་པ་ཉིད་ནི་སྒྲ་དང་བུམ་པའམ་གཞན་དུ་ཡང་རུང་སྟེ།འགར་ཡང་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ག་ལས་ཤེ་ན། ཕྱོགས་དེ་ནི་ཞེས་གསུངས་ཏེ། རི་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །ཡང་ན་ཕྱོགས་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་པས་ན། ཕྱོགས་བཅས་ཏེ་ སྒྲའོ།།དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱས་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་གཅིག་ཏུ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེས་ན་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འདི་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་དཔེ་དབྱེ་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་དོ། །འདིས་ ནི་གྲུབ་ནས་མ་གྲུབ་ཀྱང་།ཁྱད་པར་གནོད་བྱེད་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་ཅེས་དོགས་པ་སེལ་བ་ན། དངོས་པོའི་ངོ་བོར་མ་གྲུབ་ལ། ཚུལ་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ཆ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ ནི་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་དང་ཞེས་བྱ་བ་སེམས་པ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་དང་འབྲེལ་བ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདིར་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཉེས་བར་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ།

即使是從自宗論典中所說的虛空功德之差別完全了知亦然。若虛空功德之聲作為法處,此以差別說為前行的論式,則此時有此過失,然實不然,因僅取聲為法處故。若謂雖未說彼差別亦是所許,則如是暫且成立無常性,而虛空功德之成立應另作考察。 若問:何故法處非不成立?答曰:“法處性”。“若差別不成立”者,謂虛空功德性等差別不成立。若問:何故不應了知差別?答曰:“完全了知差別亦”。若問:何故非所需?答曰:“于彼”,即于作性等。意謂作性與無常性二者普遍遍攝已成立故。 為明此義,說”如是”等。謂差別虛空功德之相完全成立時。若問:何故不許?答曰:“從因之等無間生”。若問:何故差別不相隨?答曰:“前者與”,謂離前自性之作性與離后自性之無常性,于聲與瓶或其他任何處皆無差別。此從何知?答曰:“彼分”,謂山等相。或由與分俱住故名有分,即聲。“彼”者,謂作性等因。何故?答曰:“彼唯一”。 “是故”者為結語,由如是故,於此作性等無所立與喻之分別分析。此說明”雖成立后不成立,差別亦非能破”等。若疑于形狀等如何有分別,為遣此疑,解釋”於事物體性不成立,此方便”之註釋文即”于形狀等”。“與彼”者,謂與有情等所立不相屬性。正因此故,此中定有分別過失。

།འདི་ལ་སྐྱོན་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ། ཅི་སྟེ་མ་བརྗོད་ཅེ་ན། ལྷག་མ་ ནི་ཞེས་གསུངས་སོ།།ཐ་དད་དངོས་ལ་རབ་གྲུབ་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། ཉེས་པ་ལྷག་མ་ནི་སྔར་བརྗོད་ཟིན་པ་ཁོ་ན་བས་ཡང་མི་བརྗོད་དོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །དེ་བས་ན་དབྱིབས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ན། དབྱིབས་ལ་སོགས་པའི་ སྒྲ་ཙམ་དུ་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་ལུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་དབྱིབས་ཀྱི་སྒྲ་ཙམ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།སྒྲ་མ་གྲུབ་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ཅན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་གྲུབ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །སྤྱིར་བརྗོད་པའི་དོན་ཁྱད་པར་དུ་སྟོན་པ་ནི་འུག་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་ འུག་པ་པས་ཏེ་བྱེ་བྲག་པའོ།།འུག་པའི་ཆ་བྱད་འཛིན་པའི་བདེ་བྱེད་ཀྱི་སློབ་མར་གྲགས་པས་ན་གཟེགས་ཟན་ནོ། །མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཅུང་ཟད་གནས་པས་སོ། །རྡུལ་ཕྲན་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཟུགས་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་པ་ཡིན་གྱི་སྒྲ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེ་བྲག་པས་ ཡོན་ཏན་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང་།རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་དོན་དམ་པར་སྒྲ་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དཔེ་ནི་བུམ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བལྟའོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡང་གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ ན་མ་ཁྱབ་པ་ཉེས་པ་མེད་དེ།ལྷན་ཅིག་བྱུང་བར་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ཁྱབ་པ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞི་མ་གྲུབ་པའི་ཉེས་པར་ཡང་དོགས་པར་མི་བྱ་སྟེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་ལ་ལོག་པར་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་འདིར་ལུས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་སངས་རྒྱས་པ་དང་བྱེ་བྲག་པ་ཕན་ཚུན་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་རེག་པ་དང་ལྡན་པ་དང་།ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་མ་ཡིན་པའི་རྫས་ཀྱི་ཚད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ལ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རིགས་པ་ཅན་ལ་སྒྲ་འདི་རེག་བྱ་དང་ལྡན་པ་ལ་མ་གྲུབ་ཅེ་ན། རྫས་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་མ་ ཡིན་པའི་ཞེས་གསུངས་སོ།།འདིར་སངས་རྒྱས་པ་ལ་ཅི་ལྟར་གྲུབ་ཅེ་ན། བདེ་བར་གཤེགས་པ་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །རེག་པའི་ནི་རང་གི་ཡུལ་དང་གཞན་སྐྱེ་བའི་གེགས་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་ལྡན་པའོ། །སངས་རྒྱས་པ་དེས་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་རེག་པ་ དང་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་སངས་རྒྱས་པ་དང་བྱེ་བྲག་པ་གཉིས་ཀ་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་འཁྲུལ་པའམ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་བསྒྲུབ་བྱའི་དོན་འགྲུབ་པའོ། །འདི་གཉིས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲ་དང་དངོས་པོ་དག་ལའོ།

這段藏文的完整直譯如下: 此處豈不是還有其他過失?若問為何不說,答曰:“餘者”。由”于異體已成立”等,意為餘下過失已於前說,故不再重述。 因此,由於形狀等能立與所立不相屬故,表明形狀等僅餘言說為能立,即所謂”僅形狀之聲”。“聲雖不成”者,謂有身性等聲。若能立事物成立,則所立亦當成立。 為顯示總說義之差別:“從鴟鸮所生”即鴟鸮派,為勝論派。因持鴟鸮形相之濕婆弟子而聞名,故稱為食米粒者。“無常”者,謂少時安住。“微塵等”者,謂色、香、味、觸,而非聲,因勝論派許為功德性故,且許為極微故。或者,勝義中聲亦是極微故無過失。應知譬如瓶。 此能立亦是依他宗而說,故無不遍過失,因僅見俱生即許遍攝故。亦不應疑基礎不成之過失,因於極微無顛倒認識故。於此能立論式中,“因有身故”之聲,于佛教徒與勝論派相互所許境中,不成立於具觸及非遍一切之實體量相。 若問:何故此聲于正理派不成立具觸性?答曰:“非遍一切實體”。若問:於此中如何于佛教徒成立?答曰:“于諸善逝者”。觸即于自境及能障他生,具彼者。由佛教徒所許義具觸之相於佛教徒與勝論派二者皆成立故。“如是性”者,謂若無錯亂或成立,則所立義得成。“於此二者”,謂于聲與事物。

།དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ དེ་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ན་ཞེས་སོགས་པའི་སྒྲས་མ་གྲུབ་པ་དང་།འགལ་བ་ཡིན་ན་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །མི་འཁྲུལ་བར་འདོད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ལའོ། །དོན་དེ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་དཔྱད་པ་མི་འཁྲུལ་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཉེ་བར་མཁོ་བ་ ཡིན་ནོ།།སྒྲའི་དཔྱད་པ་ཡང་འདི་ཉིད་དུ་བྱའོ་ཞེ་ན། དངོས་པོ་འཁྲུལ་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །ཕྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་ཚིག་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་དེར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྟག་པ་ལ་ཡང་ཚད་མེད་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །གཞན་གྱི་ལྟ་ བས་དབང་ཕྱུག་འབའ་ཞིག་ཁམས་གསུམ་གྱི་རྒྱུར་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་དང་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ཉིད་བརྩལ་བས་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅི་ལྟར་དེ་རང་བཞིན་གང་གིས་དབང་ཕྱུག་ཅེས་ བྱ་བའི་དངོས་པོ་དེ་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་ཕ་རོལ་གྱིས་གང་གི་ཚེ་ཁས་བླངས་པ་དེའི་ཚེ།གང་གིས་དེ་ཅི་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དེ་རྒྱུར་འདོད་ལ། རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་ ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་གང་གིས་རྒྱུར་མི་འདོད་ཅེས་སྦྱར་རོ།།གཉི་ག་ཡང་རང་བཞིན་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རང་དབང་དུ་རྒྱུ་ཉིད་དམ་ཅིག་ཤོས་སུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །ཡང་ན་ཇི་ལྟར་འབྱིན་པར་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ན། དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དེ་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ཡིན་པ་ དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དེ་གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དེ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འདོད་ལ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་མི་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གང་གིས་དེ་ཇི་ལྟར་ཡིན། རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ ཁོ་ནར་འདོད་པར་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འཆད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐྱེ་བ་ཅན་མཐའ་དག་གི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཞན་ལ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ་ཞེན་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་རང་དབང་ཅན་ཉིད་ བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འོན་ཏེ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་དོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་ཕྱུག་གོ། །འདོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ལུགས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་ནི་འདོད་པ་དང་ཤེས་པ་ཐ་དད་ པ་ཁོ་ནའོ།

以下是這段藏文的完整直譯: “事物自性即是錯亂等”這樣的”等”字,應理解為包含”不成立”和”相違”。“雖欲無錯亂”是指對所立。該義以事物自性為能立,依此觀察須具無錯亂境相之性質。 若問:“聲之觀察亦當如是耶?“答曰:“事物錯亂等”。“后”者,指前文”于比量境中不許語為量”之處。如是,于常法亦成立”無量性”。 為顯示依他見解不能成立自在天獨為三界之因,故說”以常性故,如虛空等”。為破除此義而說”如是”。當他方承許:以何自性使彼自在天為因之性質,而同一自性的虛空等事物非因之時,云何于彼處許自在天事物為因,而不許與之同爲非因所許之虛空等為因?此二者自性相等故,應隨意成為因性或非因性,此為其意。 或者,如在生起狀態時,彼自在天事物如何為因之性質,以具此性故,當彼自在天事物非因時,何以許彼自在天事物為因而不許為非因?以常性無差別故,應許一切時唯是非因,此為其義。 解釋即”如自在天”等。若問:豈非他方已成立”虛空等是一切所生之因緣因”?答:不然,因欲說作者具自在性故。正因如此,故有”若彼”等疑問。“彼”即自在天。“欲相之智”是依自宗而說,依他宗則欲與智全然有別。

།དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ངོ་། །འདི་ལྟར་དཔེར་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དབང་ཕྱུག་ལ་ཤེས་པས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འབྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་དེ་དབང་ཕྱུག་གི་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ནམ་མཁའི་ཡང་ཡིན་པར་ ཅི་སྟེ་མི་འདོད།དེས་ན་ཤེས་པ་ནི་གཉི་ག་ལ་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དབང་ཕྱུག་འབའ་ཞིག་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དབང་ཕྱུག་ལ་ནི་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་འདུ་བའི་འབྲེལ་པ་ཡོད་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་མེད་དོ། །དེས་ན་དབང་ཕྱུག་ཁོ་ནས་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། འདུ་བའི་འགྲེལ་པ་ནི་དེ་ལ་ཡང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། དེས་ན་དབང་ཕྱུག་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའ་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་པའམ། ཡང་གཉི་ག་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གནས་སོ། །སུན་འབྱིན་པ་གཞན་མ་བརྗོད་པ་ནི་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་འདོད་པ་སྐྱེས་པ་དང་། འབྲས་བུ་ཡང་སྐྱེས་པ་ནི་བྱ་རོག་དང་ཏ་ལ་ཕྲད་པ་ལྟར་གཞན་གྱིས་སྦྱར་བ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་འབྲས་བུ་འདོད་པས་སྦྱར་བ་ཡིན་ཞེས་འདི་ལ་ངེས་པ་ཅི་ཡོད། འདི་ལ་ནི་རང་དབང་དུ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི ཚེ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།རང་དབང་གི་རང་བཞིན་ན། དེ་ལྟ་མིན་ན་སྟེ་གལ་ཏེ་རང་དབང་དུ་མི་འདོད་ན། ཀུན་གྱི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྟོགས་སླའོ། །འོན་ཏེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་ཅི་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན། འོ་ན་ནི་རང་དབང་ཉིད་ཉམས་པ་མི་ཟློགས་སོ། །རྣམ་པ་ཅི་ལྟར་ ཡང་རུང་སྟེ།འདིར་རྒྱུར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ལས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ཡོད་པ་ན། དེའི་དབྱེ་བ་ལས་སྔར་འབྲས་བུ་མ་དམིགས་པ་ལས། དེ་ཡོད་པས་དམིགས་ནས་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། དེ་ལྟར་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཉིད་ ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཚོགས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དབང་ཕྱུག་ནི་རྒྱུར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པས་ན། རྣམ་འགྲེལ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་ཡང་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཤད་པ་འདིའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སྦྱོར་བ་གཉིས་པ་མཛད་དོ། ། འོན་ཏེ་བསམས་ནས་འགྲོ་བ་སྤྲུལ་པ་ལ་འཇུག་པ་དེས་ནི་ཅི་ལྟར་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཇིག་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོགས་པའོ། །ལན་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གཞན་གྱི་ལས གང་ཡིན་པ་དེའི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པས་ན།འདི་ནི་དབང་ཕྱུག་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ་རང་དབང་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ཇི་སྐད་བརྗོད་པ་འདི་ཇི་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ཡིན་ཏེ། དབང་ཕྱུག་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ།

“于彼亦”是指于虛空等。如同以常性故,智不能對自在天作絲毫區分,對虛空亦復如是。雖然如此,若彼智屬於自在天,為何不許其亦屬於虛空?因此,智於二者是相等的。故此,非唯自在天為因。 若謂:自在天與智有和合關係,而虛空等則無,故唯自在天為因。答:不然,因和合關係于彼亦相等故。因此,或如自在天虛空亦為因,或二者皆非因。 “復有”者,表示未說其他過失。其欲生起及果亦生起,是如烏鴉與椰子相遇般由他合成?抑或是由果之慾而合成?於此有何定論?此中顯示甚至自主作者性亦不存在,即”若”等。 爾時為因性,具自主自性,若非如是,即若不許為自主,則”一切因”等易解。若問:如何說不待俱作因?答:則不能遮止自主性之失壞。 若謂:無論何種情況皆可在此成為因。答:若業等聚合存在時,由其差別而先不見果,後由其存在而見果則可如是,然而非有此能力,因不能以一切自性現證聚合故。 為顯示自在天亦不應理為因,故說”或者”以作異解。因此,隨順此解釋而作第二論式。 若問:思已於化現眾生而趣入,如何非因?答曰:“離一切貪等”。“世間”等是他方疑問。以”非答”等回答。世間他業,以成他所轉故,此非自在天性,唯非自主。故如前所說,云何是自在天?實唯非自在天。

།འོན་ཏེ་གཞན་གྱི་ལས་ལས་ཀྱི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་ འཇིག་རྟེན་དེ་ལ་བརྩེ་བའི་ཚུལ་གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།ཞེ་ན། ལན་དུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ་དུད་འགྲོ་དང་ཡི་དགས་ལ་སོགས་པ་དེ་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་བརྩེ་བ་མེད་པ་ཅིས་དབང་ཕྱུག་ཡིན་ཏེ། བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བར་མི་རིགས་སོ། །ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ཁོ་ནར་ཅི་སྟེ་མི་ སྐྱེད་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།གཞན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་འདྲ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་བྱེད་པ་དེས་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་གྱི་འགྲོ་བ་བདེ་བར་བྱ་བ་དེ་ལ་དབང་ཕྱུག་ནི་ནུས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། སུན་འབྱིན་པ་ནི་འདི་ དམ་པ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་དབང་ཕྱུག་དམ་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དམ་པ་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ནུས་པ་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནུས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་འཇུག་ཅེ་ན། དམ་ པ་མིན་པའི་བྱ་བ་ནི་ཞེས་སྨོས་སོ།།སྡིག་པའི་བྱ་བས་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱེད་པ་ན། རྨ་ལ་རྒྱ་ཚྭས་འདེབས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །ཚུལ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞིག་བསོད་ནམས་བྱེད་པ་དེ་ནི་བདེ་བ་མྱོང་དུ་འཇུག་ལ། གང་ཞིག་སྡིག་པ་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ མྱོང་དུ་འཇུག་པའོ།།དབང་ཕྱུག་འདི་ནི་ཚུལ་དེ་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པའི་ཚུལ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོགས་པ་སེལ་བས། དབང་ཕྱུག་གིས་བསམས་པ་སྨྲས་པ་ནི་ངའི་རང་བཞིན་འདི་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། དབང་ཕྱུག་ངའིའོ། །ལན་དེ་ནི་བདག་ལའང་ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དོགས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་དེ་ཡང་ངོ་། །ལན་ཕན་ཚུན་རྟེན་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའོ། །འཇིག་རྟེན་ནི་དབང་ཕྱུག་གིས་བསྐུལ་ནས་ལས་སྣ་ཚོགས་བྱེད་ལ། ལས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒོ ནས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབང་ཕྱུག་བསྐུལ་བ་སྟེ།ལས་ལ་དབང་ཕྱུག་བསྐུལ་བ་དང་། དབང་ཕྱུག་ལས་ལ་བསྐུལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟར་འགྱུར་མོད་ཀྱི་ཅི་སྐྱོན་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཕན་ཚུན་བརྟེན་པ་ཡིན་ན། ལས་ཀྱི་བསྐུལ་བ་དང་དབང་ཕྱུག་ གི་བསྐུལ་བ་གཅིག་ཀྱང་ཡོད་པར་མི་འཐད་དེ།གཅིག་མེད་ན་གཞན་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དབང་ཕྱུག་ལ་དགེ་བའི་ལས་ལ་བསྐུལ་བའི་ནུས་པ་ཡོད་དམ་མེད། དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་འགོག་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ནུས་པ་མེད་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ནུས་པ་ཡོད་ པ་ཉིད་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若問:由他業而成他所轉之特殊相,是以悲憫世間之方式所作?答:以造作地獄等、畜生、餓鬼等故,無悲憫何以為自在天?具悲憫者不應如是。應當思維:何不令一切唯生起安樂? 他說”世間業性”。“如是”者,即以地獄等苦而作地獄等苦,于令眾生安樂,自在天無能。 破斥曰:“此非殊勝”,若爾則自在天不成殊勝。何以故?故說”殊勝若”等。“雖無能力”即離能力。“彼”即殊勝。若問:何不趣入?答:“非殊勝之業”。以罪業于諸蘊生苦,如以鹽撒傷口。 “若”者是他說。“此理”即誰作福德則令感受安樂,誰作罪業則令感受痛苦。此自在天即顯明此理。“彼”即前述理趣之所為。 為斷”何以如是”之疑,說自在天所思:“此即我之自性”,即自在天我。答彼即說”於我亦”。“若”者是他疑。世間亦爾。答”互相依止”。世間由自在天驅使而作種種業,由種種業亦驅使世間之自在天,即業驅使自在天與自在天驅使業之義。 若問:如是有何過?答:“若如是”,若是互相依止,則業之驅使與自在天之驅使皆不應理,以一無則他亦無故。 複次,于自在天有驅使善業之能力耶?無耶?其中遮破有能力之主張即”若”等。“非無能力”即有能力之義。

།དེའི་ཚེ་ནི་འགྲོ་བ་ལེགས་པའི་ལས་བྱེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་མ་ཡིན་པ་བྱེད་པ་དག་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་འོན་ཏེ་ལས་གཉིས་ཀ་ལ་བསྐུལ་བར་ནུས་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་བུ་རམ་མངར་བར་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་ དང་ལྡན་པས་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།གཉིས་པ་སེལ་བ་ནི་གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་དེ་འདིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཚེ་ལས་སྨྲ་བ་ཉིད་དགེ་སྟེ། གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ལྷག་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱལ་ བ་ནི་མཐོ་བའི་རྩེར་ཕྱིན་པ་སྟེ།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་ཀྱང་གནོད་བྱེད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདིར་ཕྱོགས་གསུམ་སྲིད་དེ། འགྲོ་བ་ལས་ཀྱི་གཞན་དབང་ཡིན་པས་སམ། འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་བྱེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཡིན་པས་སམ། ཡང་ན་བཅོམ་ ལྡན་འདས་དེའི་བསམ་པའི་ཁྱད་པར་བརྟག་པར་སུས་ནུས་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་ཚོགས་པའི་ནང་དུ་གཏོགས་པ་ཡིན་ཡང་། རྒྱུ་གཞན་བཞིན་དུ་རང་དབང་ཉིད་ཉམས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ངང་ཚུལ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་བུ་རམ་དང་མངར་བར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ དུ་བརྗོད་པ་ཟིན་པ་ཁོ་ནའོ།།གཉི་ག་ལྟར་ན་ཡང་སྙིང་རྗེས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ཐག་བསྲིངས་པ་ཁོ་ནའོ། །གསུམ་པ་ནི་རྐང་པ་བརྐྱང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པས་འདི་ནི་ཤན་པ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་བླང་བྱ་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་བསམ་པ་བརྟག་པར་མི་ ནུས་པ་དེའི་ཚེ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འཁྱར་བ་ཁོ་ན་སྟེ།གཞན་ལ་གཞན་གྱི་སྐྱོན་ཡོན་ངེས་པའི་རྟགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་ཀྱང་སྙིང་རྗེ་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་འགོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་མང་དུ་སྨྲས་པས་ཆོག་གོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་དབང་དུ་མ་གྱུར་མོད།རྒྱུ་ཙམ་དུ་ནི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ལན་ནི་དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་འདྲ་བ་བྱེད་པ་ནི་དེ་འདྲ་བ་ཁོ་ནས་ཤེས་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །བདག་ཅག་ལ་སོགས་པས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ ཏེ་དེའི་བྱེད་པ་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ཀྱང་།རྣམ་པར་འཇོག་ན་ནི་ཞེས་ཞེ་ལ་གཞག་པ་སྟེ། དེའི་ཚེ་མཚོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པར་སླའོ། །འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །སྡོང་དུམ་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིང་དུམ་གྱིའོ། །ལན་དུ་སྡོང་དུམ་གྱི་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ བྱེད་པའོ།

若爾時眾生唯作善業,然實不然,因見有作非法者。若能驅使二業,則如製糖之甜,具智者不應取受,已如是說。 第二破除,即”若世間此處”。爾時說業即善,以必須承許故,遮余故。勝者即至高峰,雖無能立,然無能破故。 是故此處有三方面:或因眾生為業所轉,或因樂不樂之本性,或者誰能測知世尊彼之殊勝意樂? 就第一方面,雖屬生果之聚中,然如余因,說失自在性。于其本性,亦如製糖之甜性已說。二者皆然,悲心相應則遠矣。 第三僅是徒勞,如屠夫,具智者不欲觀察為可取。當不能測知意樂時,言”悲心趣入”僅是戲論,因於他無定他過失功德之相故。縱有亦定無悲心,以置於地獄等故。如是廣說已足。 “若復”等者,思維雖非自在,然當成為因。答即”若爾則”。“作如是者唯以如是能知”,此與承許相違。“我等”者,雖不能了知其所作,若安立則易知”爾時刀”等。 “若”者是他說。“樹樁”即木段。答”樹樁亦”。“彼”即作用。

།འོ་ན་མ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་སྟེ། སྡོང་དུམ་བལྟར་རུང་བ་ལ་བལྟར་མི་རུང་བའི་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ལན་ནི་འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདིར་བསམ་པ་ནི་སྡོང་དུམ་ལ་ནི་བྱེད་པ་མངོན་སུམ་ གྱིས་གནོད་པ་ཡིན་ལ།རྟག་པ་ལ་ནི་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་མེད་པ་སྟེ། རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པས་དོན་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ནི་མི་རུང་སྟེ། དོན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་ངོ་། །དེས་ན་རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པའི་ ཕྱིར་མཚུངས་སོ།།འོན་ཀྱང་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་ནུས་པ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བཤད་པ་འདི་ནི་བླ་བས་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞག་ཏེ། གཞན་འཆད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱོགས་དེ་ལ་ནི་འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་ཞེས་སྦྱར་རོ། ། དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་རྫ་མཁན་གྱི་ལག་པའི་བྱེད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འཇིམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་བཞིན་དུ། གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་གང་ཞིག་དབང་ཕྱུག་མེད་ན་མི་འགྱུར་བར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་དམིགས་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྫ་མཁན་བཞིན་དུ་དེ་མཐོང་བ་ལ བརྟག་པ་འདིའི་བྱེད་པ་ཡང་རྟོགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་གྱིས།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་མ་མཐོང་ན་ཡང་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རྟག་པའི་བྱེད་པ་མི་འཐད་དོ། །འཆད་བ་ནི་རྒྱུན་གྱིས་སམ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཇི་ལྟར་རྟག་སྙམ་ན་རྒྱུན་གྱིས་སམ་ གཞན་དུ་ཐེར་ཟུག་པའི་རྟོགས་པའོ།།གང་གི་ཚེ་མི་འཐད་ཅེ་ན། རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་པར་རོ། །སུའི་ཞེ་ན་འབྲས་བུའི་སྟེ། འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་པར་རོ། །ཉེ་བར་མཚོན་པར་ཅི་ལྟར་འཐད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བྱེད་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པར་མི་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ དོན་ཏོ།།དབང་ཕྱུག་ལ་ཡང་ཞེས་ཡང་གི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པ་དང་སྦྱར་བའོ། །ཕྱེད་ཕྱི་མ་རྣམ་པར་འགྲེལ་བ་ནི་རྟག་ལ་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྟག་པ་ལ་ནི་རེ་ཞིག་ལྟ་བ་པོ་ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གལ་ཏེ་ལྟ་བ་པོ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ དུ་ཆུག་ཀྱང་།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལྡོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ནུས་པ་རྟོགས་པར་དཀའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟག་ཏུ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་དུས་ཁྱད་པར་བརྗོད་ལ། ཁྱབ་པ་སྨོས་པས་ནི་ཡུལ་ཁྱབ་པའོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལས་ནི་དུས་ཀྱིས་བྱས་པའི་ལྡོག་པ་ཉིད་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་ལྡོག་ཀྱང་དེ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་སྙམ་ན། གང་དག་ཡོད་ན་ཞེས་སྨོས་ཏེ། སྔར་ཡང་གང་ཞིག་མེད་ན་མ་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པར་བྱའོ།

以下是完整直譯: 若問”豈非以未見故”,此為他說,認為如樹樁雖可見而無不可見之作用性相之自性故。答曰”若爾則”。此中所思:于樹樁,作用為現量所違,于常法則無自性差別。以次第與非次第作用之自性無差別亦不應理,因不應有作用故。是故,以離次第與非次第之比量所違故,二者相等。 然而,現量能知其功能不定,而比量則不能。此說置之不論,今當說他義。于彼方面,應配”果之自性差別”。譬如瓶由陶師手之作用所成就之泥等差別,若於果亦見有某種無自在則不生之自性差別,爾時如見陶師,此觀察之作用亦不應了知。若不爾,則不見果差別而知因差別,以太過故,常法之作用不應理。 解說即”以相續或”。若問如何常,答以相續或恒常之了知。何時不應理?答無自性差別時。誰之差別?答果之差別,即無果之自性差別。“如何應表示”者,意為作用決定不應表示。 “于自在亦”中”亦”字,謂次第相配,即配目前語境。後半解釋為”以常無轉變故”。于常法首先全無能見者。縱使有某能見者,然以無轉變故難知其功能。何以故?“常住”說明時間差別,言”遍”則表處所遍滿。微塵則除去時間所作之轉變。 若問縱有轉變,了知其為因時有何過失,故說”若有”,應對應前文”若無則不生”。

།ལས་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫ་མ་ལ་སྤྱོད་པའི་ལས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཡོད་ནའོ། ། འདི་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པ་བྱེད་པ་འཇུག་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ལས་གཞན་ནི་དོན་མེད་དོ། །དེས་ན་གཉིས་ལས་གཅིག་ཁས་བླང་བར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། ། འཇིམ་གོང་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་སོ་སོར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། གཅིག་བཞག་པའི་རྩོད་པ་མེད་དོ། །ཐུག་པ་མེད་མོད་ཅི་སྐྱོན་ཅེ་ན། རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཞེས་སྨོས་སོ། །རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་པ་སྟེ། རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བརྗོད་དོ།།དེའི་རྟོགས་པ་དེའི་འཇུག་པ་དེ་ཁས་ལེན་ན་སྟེ། འདོད་ན་ནི་དེ་ལས་གཞན་ལ་ཡང་གེགས་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཁས་ལེན་པ་ཉིད་ཉེས་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ བཤད་པའི་ཕྱིར་ན་ཞེས་གསུངས་སོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནའ་མ་དེ་ཉིད་མིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལེགས་ཤེས་བྱས་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་སོགས་པ་ལེགས་པར་བསྒྲུབས་པ་ནའོ། །དེའི་ཁྱད་པར་ནི་འབྲས་ བུའོ།།གཤོལ་གྱི་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་དག་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་ན་ཁྱད་པར་རོ། །སྩོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ཤལ་བས་བཤལ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །ངེས་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེ་དང་རྗེས་སུ་ འབྲེལ་པ་སྟེ།ནས་ལ་སོགས་པའི་མྱུ་གུ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཤོལ་གྱི་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་མ་མཐོང་བས་རྩོད་པ་བྱེད་དོ། །ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་འགྲོ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁྱད་པར་ལས་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ ཚོགས་པའི་སྐད་ཅིག་ལ་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་།ནུས་པས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལན་གྱི་དོན་ཏོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འཆད་པ་ནི་གལ་ཏེ་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་བློས་ཁྱད་པར་མེད་པར། ཡུལ་དང་དབང་ པོ་ཚོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དབང་ཕྱུག་འདི་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ལྡོག་པའི་སྒོ་ནས་སྟོན་པ་ནི་རྒྱུན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཁྱད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པ་ དང་པོ་ལྟར་ན་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱེད་པར་རོ།།ལྷག་མ་ནི་གོ་སླའོ།

“若有業”者,謂有陶器使用之業圓滿時。此必須承認而說,因於陶師等,現量與不見之作用皆得執行,故無需別業。是故,應當承認二者之一,此為應理。 于泥團等,因見各別隨行與轉變,故無置一之諍。雖無窮盡有何過失?故說”無隨行”。離隨行即無隨行,凡不了知為因者,即說為此。若承認其了知、執行,則于其他亦無任何障礙。承認此即是大過失之義。 為解釋”成無窮”另說”何以故?諸因之因亦”。“以彼即是故”者,因非即是彼牛軛故。“于彼善作時”者,謂于彼等善成就時。其差別即是果。由犁作用等其他而成差別故名差別。等字攝取耙耕等。 定變之隨行者,謂具變異,與彼相隨,即稻等芽之增長等相。如犁作用,因未見於處所等有差別而作諍論。 雖由互相鄰近之緣之差別,于所見等諸和合剎那無依自性之差別,然由功能所作之差別必須承認,此為答義。 此復另釋:若謂如無差別之果識是境根和合之因,如是此自在亦是因,則不然,因於彼果識亦有差別故。即從轉變門顯示此義,故說”無相續差別”等。“差別成就”者,依初說則是依因之差別。余易解。

།གཉིས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ལ་བརྟེན་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཚོགས་བྱ་བ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུའི་རྒྱུན་དེའི་ ཁྱད་པར་དོན་དང་འདྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་ནི་སོ་སོ་སོ་སོར་དེ་རེ་རེ་ཞིང་ནུས་པ་མེད་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཚོགས་པ་ལའང་སྟེ།དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པ་ལ་ཡང་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། སོ་སོར་འབྲས་བུ་དེ་ སྐྱེད་པར་མི་ནུས་པ་རྣམས།གལ་ཏེ་ཚོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་རང་གིས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་མཚོན་པར་མི་བྱེད་ན། ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཇི་ལྟར་བརྟག་པར་བྱ། རྒྱུ་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གྲུབ་བོ། ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ལས་ནི་དེའི་རྣམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འདི་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ལ་ནི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་མེད་པས་ན། རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་ཐུགས་ལ་བཞག་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད འཆད་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།འབྲས་བུའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ལ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། འདི་ནི་ངེས་པར་བཟུང་བ་གཙོ་བོར་བྱེད་པའི་ཚིག་གོ། །རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་འདི་དག་གོ། །རྟག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཕན་ཚུན་སྤངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ལྡན་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་གཞན་ དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཡང་ཇི་ལྟར་ན་རང་གིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གཅིག་ལ་འདི་དག་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་སྒོ་ནས་བྱེད་པ་འཇུག་པར་བརྗོད་ཀྱི་སོ་སོར་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པར་མཐའ་དག་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་ནི་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། ། རྣམ་པའི་ཚོགས་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ཚོགས་སོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་མིག་ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་རེ་རེ་ལས་རང་བཞིན་མཐའ་དག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་མིག་ལས་ཀྱང་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ གཞན་ལ་ཡང་ཅི་ལྟར་རིགས་པར་ཁྱད་པར་བྱའོ།།ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། རེ་རེ་ལས་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སོ་སོར་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པར་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།

第二是欲說依于果。依于果識,了知自性等自性之聚,于識相之果相續,其差別如與境相似等相無有時,于彼一一無功能之色等諸和合,乃至於生起一切事物自性亦將無功能。 此義為:諸各別不能生彼果者,若於和合位時亦不以自作差別為相,則如食肉鬼等,云何觀察彼等功能?因性亦有,故果差別得成。 如是,從境等則有其行相等。如是,此說因性遍於生起住于果之差別性,以無彼故不成因,此為意趣。為釋此義,故說”眼等”等。 即于果自性差別定為因性,此為施設,此是以決定為主之語。為顯示彼自性差別故說”果識”等。是故此等自性。以有常自性差別故。 具有相互排除之作用自性之眼等是果識之因,非他義。 複次,云何說此等以差別門而於一所生果差別起作用,非不待各別他而從生一切門耶?故說”以此等”。相聚即自性聚。為顯示此故說”從眼”等。 若各別能生一切自性者,則從其眼亦應成了知自性,非唯從作意。如是于余亦應如理差別。云何不如是?以未見各別如是生故。因未見各別生一切自性故。

།དེས་ན་རྒྱུ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ། དེ་མེད་པའི་ ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གྲུབ་པའི་མཐའ་སྨྲ་བས་བསམས་པར་རྟོགས་ནས་གཞན་གྱིས་འོན་ཏེ་མིག་ཅེས་སྨྲས་སོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་དང་པོ་ནི་དཔེ་ལ་སོགས་པའོ། །འདིས་ནི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གཉིས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་ཏོ། ། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་གཉིས་པ་ནི་དོན་ལ་སྦྱོར་བའོ། །འདིར་ནི་འདི་ལྟར་བསམས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁྱད་པར་དེ་དང་དེ་དག་བསྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཡང་དམིགས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་གཟུགས་སམ་མི་གཞན་དང་གཞན་ཉེ་བར་གནས་པའི དུས་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པའི་བྱེད་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའོ། །གལ་ཏེ་ཧ་ཅང་ཐལ་བའི་ཕྱིར་དབང་ཕྱུག་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟ་ན་མིག་དང་གཟུགས་དག་ལ་སྨོས་སུ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། འདི་ལ་ཡང་རང་རང་ གི་ཁྱད་པར་བསྐྱེད་པར་བཤད་ཟིན་ཏོ།།གནས་སྐབས་དེར་ཡང་རང་གི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟ་བའི་ཁྱད་པར་བསྐྱེད་པ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་མིག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ལས་གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱར་རོ།།ཡང་ན་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པར་ བྱ་བའི་ཚིག་ཉེ་བར་བཀོད་པའོ།།བཤད་པ་ནི་ཡོངས་སུ་གསལ་བ་དགའ་བ་དང་མི་གསལ་བ་མི་དགའ་བ་སྟེ། དགའ་བ་དང་མི་དགའ་བ་ལ་བརྟེན་པ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དག་གོ། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དེ་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་པའི་ གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།ནིའི་སྒྲ་ནི་ཚིག་གི་རྒྱན་ནོ། །འདིས་ནི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་ལས་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་ཏོ། །ཡུལ་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་ལས་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་སྟོན་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཕྱེད་ བཙུམས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་ཁྱད་པར་དེ་ནི་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་། །འབྲེལ་པས་རྒྱུ་མིག་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུར་ནི་ངའོ་ཞེས་བདག་ཉིད་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་ཅིང་ རང་དང་འབྲེལ་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་རྟོག་པར་བྱེད་དོ།

因此,因遍於生起差別,由無彼故,自在天非因,如是已了知宗論師之意,他人則說”然眼”。 “如是”第一者,謂譬喻等。此說由境與有境二者無差別故,顯示果識無差別。“如是”第二者,系屬於義。 此中意趣為:如由生起彼彼差別門而觀察為因性,如是此種行相亦唯觀察。是故,如色或他人近住時無有生起差別自性之作用,然亦是因性。 “於此”者,謂宗。若謂太過故自在天是因,爾時何須說眼與色?於此亦已說生起各自差別。為顯示于彼位亦定有生起如自差別之差別,故說”眼”等。 “是故”者,配釋為:由了知果識自性差別故,安立色等為因性。或者,由如是識有差別故,色等是因性,非他,此為語義。 “從色差別”者,是將所說語置近。所說者,謂明顯可意與不明顯不可意,依可意不可意等,即彼等色性等。具彼等相即自性之色差別,說為彼。“ni”聲為語詞莊嚴。 此顯示從境差別生果識差別。為顯示從有境差別生果識差別,故說”如是半閉眼”等。 住于果識之差別,由與具差別眼等相屬,了知自身為因眼等之果,亦了知與自相屬之果。

།གལ་ཏེ་དབང་ཕྱུག་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་ལ་ཡང་རིགས་པ་འདི་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་དུ་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་དབང་ཕྱུག་ནི་རང་གི་རྣམ་པར་འགྱུར་པས། འབྲས་བུ་རྣམ་པར་བསྒྱུར་བར་ བྱེད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།བར་སྐབས་ཀྱི་བརྗོད་པ་རྫོགས་ནས་སྐབས་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་སྔར་བཤད་པས་ནའོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་འདི་ནི་གཉི་ག་ཡང་དབང་ཕྱུག་ལ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་རྒྱུ་ལས་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་སྟེ།རྟག་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་གོ་སླའོ། །ཁྱད་པར་བསམ་པ་ཡང་ཅི་ལྟར་སྔར་མ་སྐྱེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ད་ལྟར་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྡོང་དུམ་དང་ཤ་ཟ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྟག་པ་ དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་མ་ལྟོས་པར་རྒྱུ་ལས་བཟློག་པ་ཉིད་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ།། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་དེ་ལྟར་དོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ལ་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །ལུས་པའི་དུས་ན་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྒྱུ་སྐྱེ པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནའོ།།དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད་པའོ། །ཡོན་ཏན་ནི་ཁྱད་པར་ཕུལ་དུ་ཕྱིན་པའོ། །ཚོགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་སྲིད་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བའམ། ཚོགས་ན་དེ་དག་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ཁྱད་ པར་མེད་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།བཤད་པ་གཉིས་པ་ལ་ནི་ཡོན་ཏན་འབྲས་བུ་ལ་བརྟེན་པའོ། །ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའོ། །ཁྱད་པར་མེད་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ལས་འབྲས་བུ་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱད་པར་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ཞེས་སྩོགས་པའི་སྒྲ་ནི་རང་བཞིན་དང་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཅན་བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཚད་མར་གྲུབ་པའི་སྐབས་སུ་ཚད་མ་གཞན་དགག་པ་བྱས་པ་ན།རྟག་པའམ། ཐོག་མ་མེད་པའི་སྐད་ཅིག་བརྒྱུད་པ་འཇུག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་གྱི། སྦྱིན་པ་དང་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་འདི་དགག་པར་བརྩམས་པས།དབང་ཕྱུག་དུ་སྨྲ་བ་བཟློག་པ་ན། གཞན་གྱིས་གལ་ཏེ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། སྩོགས་པའི་སྒྲས་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་སྟེ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱེད་པ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ།

若問:對於觀察自在天為因性,此理不也如是嗎?故說”如是自在天”等。意為:如是自在天以自身變異而令果轉變,如何皆不能了知。 間接陳述已畢,說明此處,故說”是故”,即由前說故。如前分二種解釋。為顯示此二種行相於自在天皆不存在,故說”即彼離因自性”。于常住一分易解。 思擇差別亦如前未生,今亦如是,故如木樁、食肉鬼等,不待常與無常性,離因性即為自性。 為顯示於色等不應如是懷疑,故說”于了知色等為因性”。由住時生起差別與所差別之因,故以無常性為生起差別之因。 “是故”者,為總結。功德即殊勝差別。“聚集”者,謂功德可能生起,或配釋為:聚集時彼等為因。“無差別故”者,謂以常住性故無自性差別。 第二解釋中,功德依于果。余如前。“非自在天等”者,謂非因。“無差別故”者,謂由自在天等無有依果之差別故。“自在天等”之”等”字,攝取自性、士夫等。 如是于量之相中分別因果位差別,于薄伽梵成立為量時破除他量,當破除”或常住或無始剎那相續流轉自性之某特殊士夫即是量,非以佈施、慈悲等為能成”此說,破除說自在天者時,他人說”若”。 遍知等,“等”字攝取生因,依次為能知與能生。

།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་སུན་ ཕྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་བརྟག་པའི་ཕྱིར་མེད་ནའོ།།འོ་ན་ནི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་དེ་གཞན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ་གལ་ཏེ་ཡང་རྟག་པར་ཁས་བླངས་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཁས་བླངས་པ་ཙམ་གྱིས་གདོན་མི་ཟ་བར་རྒྱུ་རྣམ་པ་ གཉིས་ཡོད་པར་འགྱུར་རམ་ཅི།གང་གི་ཕྱིར་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ཡང་མེད་ལ་ངེས་པ་ཡང་མེད་པ་དེས་ན་ཚད་མ་གྲུབ་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན། །གཉིས་པ་དེ་མེད་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ནི་རྣམ་འགྲེལ་ན་ཡོད་པའི་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའོ། ། དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ནི་སྐྱེ་བའམ་ཤེས་པའིའོ། །སྐྱེད་བྱེད་མེད་ན་ཡང་ག་ལས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་གང་གིས་རྗེས་སུ་སྒྲུབ། གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་དེ་འབྱུང་བར་ངེས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གུས་པར་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པ་དང་། གྲུབ་པ་དང་བཅས་པའི་རྗེས་སུ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་པ་དང་། དཔྱོད་པ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་སྐྱེད་བྱེད་མེད་པ་བརྗོད་པ་ནི། རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་གང་གི་རྒྱུ་རྗེས་སུ་བསྒྲུབས་པས་སོ། །གལ་ཏེ་མཐུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་ན། སྔགས་ལ་སོགས་པས་དེ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ ན།སྔགས་དང་ཞེས་སྨྲས་སོ། །རྒྱུད་ནི་སྨན་ནོ། །སྩོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ནོར་བུ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེའི་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་འགྱུར་ན། དེ་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་རྣམ་ལ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ད་ནི་ཤེས་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་བརྗོད་པ་ནི། དེ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཀ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་སླུ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་ཡང་ཤེས་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་གོ་སྙམ་ན། ཕྱོགས་གཅིག་ཅེས་སྨོས་སོ། །ཚིག་ནི་ ལུང་ངོ་།།ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་རིག་པ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་རྒྱུ་དབང་པོ་ཤེས་པ་ཡིན་ནམ། དབང་པོ་དང་དོན་ནམ། གོམས་པ་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའམ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་ བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཞེ་ལ་བཞག་ནས་རིམ་གྱིས་འགོག་པ་ནི།ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཉིས་པ་ཟློག་པ་ནི། དབང་དོན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མ་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ལ། དོན་ཡང་རྒྱང་རིང་བ་དང་ ཕྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོས་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེ་གཉིས་ཐམས་ཅད་རིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སྐྱེས་བུ་མཐའ་དག་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཧ་ཅང་ཐལ་བའོ།

由於已破除諸能立及為觀察故而無。若爾,此二種因於世尊亦不應有,不可能。即使未承許常住,僅由承許所立,豈必定有二種因耶? 以其無故,既無生亦無決定,故云何成立為量?第二即說彼無。所謂”如是”,此為《量釋》中之註釋。彼能立即生起或了知。若無能生,云何成立,以何隨成? 若果生起決定,則彼時恭敬隨成及具成就隨成,此說乃勝論師、正理師等。其中首先說無能生,故說”首先”。若由隨成何因。若念不可思議力故,咒等能成就此,故說”咒等”。續即藥方。“等”字攝取寶石等,以見於彼一切身故。 若彼為能立,則一切作者皆應成遍知,然于互相違背之真實能顯示者中不應理。今說無能知,故說”彼決定因亦”。若念由見柱等不欺故,于余亦推知,故說”一分”。言即教證。 複次,為顯示由無能生故遍知不可能,故置”遍知之因是根識耶?根境耶?具串習意識耶?比量耶?“此等分別於心,而次第破除,故說”隱蔽義”等。第二遮遣即”根境”。于根全無見任何差別,境亦以遠、細等體性住于彼位。 若爾,若彼二為遍知因,則一切士夫皆應唯成遍知,此說過分。

།དབང་པོའི་ཤེས་པས་ཐམས་ཅད་རིག་པར་ཁས་བླངས་ནས་ཉེས་པ་ གཞན་སྨྲས་པ་ནི།མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱའོ། །འོན་ཏེ་དབང་པོ་རྣམས་ནི་ཕྲད་ནས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་འདི་མེད་དོ་སྙམ་ན། དབང་པོ་ཕྲད་ནས་འཛིན་པ་ན་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དབང་པོ་ཕྲད་ནས་འཛིན་པར་གནས་པ་ན། ཐམས་ཅད་རིག་པར་ཇི་ལྟར་བརྗོད་དེ། ། གང་ཞིག་མ་ཕྲད་པ་དེ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དབང་པོ་མ་ཕྲད་པར་འཛིན་པ་ནི་ཁས་བླང་བར་མི་བྱ་སྟེ། དེས་ན་ཉེས་པ་སྔ་མ་ཁོ་ནའོ། །གསུམ་པ་སེལ་བ་ནི། དེའི་ཡིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེའིའོ། །སྔར་ནི་དབང པོའི་རྗེས་སུ་མི་འཇུག་པའི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་མེད་པ་ཁོ་ན་ཏེ།དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཁོ་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ག་ལས་སྙམ་ན། ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་རང་དབང་ནི་ཞེས་སྨྲ་སྟེ། དབང་པོའི་རྗེས་སུ་མི་འཇུག་པའོ། །དེས་ན་གོམས་པ་ལས་གསལ་བ་ཡིན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ ཤེས་པ་དེའི་ཡུལ་དུ་ཐམས་ཅད་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་ན་ངེས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ལུང་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་གྱི་རྣམ་ཤེས་གསལ་བ་ལས་ནི་ཐམས་ཅད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། ལུང་ལ་བརྟེན་པ་ཁས་ལེན་ན། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི།འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུང་གིས་ནི་ཁམས་གསུམ་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་རིགས་མཐའ་དག་སྟོན་པ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཉེ་ བར་མཁོ་བས་འབའ་ཞིག་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གོམས་པ་ལས་ཚད་མའམ། ཡུལ་ཐམས་ཅད་གསལ་བ་ཉིད་ཇི་ལྟར་སྐྱེད་པར་བྱེད། དེས་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཐམས་ཅད་ བཟུང་ནས་བསྒོམ་པར་འགྱུར་བ་ནི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྙམ་པའི་དོགས་པ་སེལ་བས། བཞི་པས་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པས་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྲུབ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ ཅད་བསྒྲུབ་པའི་རྗེས་དཔག་མེད་པ་དང་།ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བསྒོམ་པ་མེད་པས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ།

承許根識能遍知后,說其他過失即”不凈等”。若念諸根接觸而取故無此過失,故說”根接觸取時”。根接觸取住時,云何說遍知?以未接觸時識不生故。是故不應承許根未接觸而取,故唯前過。 第三遮除即”彼意”,即彼欲求遍智者。先前無不隨根而轉之意識,唯隨根而轉。若念何以故,故說”意識自在”,即不隨根轉。是故雖由串習明瞭,然彼意識之境非成一切,以彼隨根故,是定境者故。 若念依教而非由明瞭識成一切境,若承許依教,此意識不僅非一切境者,且應成錯亂,以無關聯外境故。教亦非顯示三界所攝一切種類,然唯所需而已。是故依彼之意識由串習如何生量或一切境明瞭性?是故意識亦非因。 若念由比量攝持一切而修習非錯亂,為遣除此疑,以第四破斥:比量不成自隱蔽義,以無相故,此為其義。所謂”是故”,即無能立一切之比量及無一切境之修習故。是故比量亦非因,如是思維。

།དེ་ལྟར་རྒྱུ་མི་དམིགས་པས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མེད་པ་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ནས་མི་བཟོད་པས་ཅི་རུང་བ་སྨྲོས་ཤིག། ། བསྟན་བཅོས་དང་མཚོན་ཆའི་ཐབས་དང་། བཟོ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེར་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་བློ་ཅན་ནི་རེ་ཞིག་མཐོང་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་དོན་གཞན་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་སེལ་བས། དེས་ནི་སྲིད་པ་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས པ་ཞེས་བྱ་བའོ།།དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། མཐོང་བའི་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་ནི། ངོ་མཚར་ལ་སོགས་པས་གོམས་པར་བྱེད་པ་སྲིད་པས་བློ་རབ་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡང་སྲིད་ཀྱི་མ་མཐོང་བ་ལ་རེ་བ་སུ་ཡོད། རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་དེ་ངེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དེའི་ཤེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པའོ།།དེ་ངེས་པའི་རྒྱུའི་ཚིག་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གང་ཞིག་ཆགས་པ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། ཚིག་རྣམས་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྣམ་པ་དང་། འབྲེལ་པ་ཡིན་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ནི་ཁྱེད་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་བྲལ་བར་འདོད་པ་ ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལ་ཚིག་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཡར་པོ་ནི་བརྙས་པ་སྟེ། དེས་བྱས་པ་ནི་གཡར་པོའོ། །དེས་སམ་དེ་བརྒྱན་པའི་དེ་ལྟར་བྱེད་པ་པོ་དང་། ཤེས་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། མེད་པ་དང་མ་ངེས་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་མེད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་རིག་པ་མི་ འཐད་དོ།།དེ་ལྟར་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་རིམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། བྱུང་གྱུར་ཞེས་བྱ་བའོ། །སོ་སོར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱིས་སོ། །རེ་རེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་གཅིག་ གོ།།རྒྱ་མཚོ་ལ་སོགས་པ་རེ་རེ་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་བཞིན་དུ་ཡང་ངེས་པར་བྱའོ་སྙམ་ན། ཕྱོགས་གཅིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། ཚིག་ལས་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་ནི་སུ་ལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ ཏེ།ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོན་ཏེ་གཞན་ལ་རྣམ་པ་དེ་འདྲ་བའི་ཚིག་མེད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་ཅེ་ན། སྐྱེས་བུ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེས་ན་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡོད་པས་ཐམས་ཅད་ ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཉིད་གོམས་པར་བྱེད་པ་ན། འདོན་པ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་ཡིད་གཞུངས་པ་ལ་སོགས་པ་ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ཐ་དད་པར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་བཞིན་དུ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པའི་ཤེས་ པ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན།ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཤིན་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ཚིག་ཕྲད་ཀྱི་ཚོགས་ནི་ལྷགས་པའི་དོན་ཏོ།

如是以因不可得而成立無一切智性后,不能容忍而說”有何可能”。論典、兵器方法、工巧等,及其究竟智者暫且可見,如是于其他義亦應成,為遣除此疑,故說”彼非唯可能性”之”論典等”。 其義如是:所見論典等,由稀有等串習,雖可能成極勝智,然于未見誰有希求?以其他方式亦無決定,故說”彼所知”等。為顯示亦無決定因之語,故說”若貪著”等。 其義如是:諸語與貪等、種種相及關聯,而一切智者汝自許離彼。是故於彼語不可能。借用即輕蔑,彼所作即借用。由彼或彼莊嚴如是作者及能知者皆無故,成立無及不定。 雖無因不可得,然遍知不應理。如是若漸次或頓時知一切,其中暫且非漸次,故說”已生”。“各別”即自相自性。“一一”即一個一個。為顯示大海等一一,若念彼即是遍知,如是亦應決定,故說”了知一分”。從語推度了知一分,誰無之義,即一切皆有。 若念於他無如是語耶?則如何推度了知一分?故說”士夫”。是故由有了知一分故成一切智性。若念于論典等一法串習時,誦者智慧及心專注等小中大差別可見,如是應有究竟智,故說”具差別”。“極”等語助詞群是增上義。

།འོན་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ནི། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཕྱོགས་གཅིག་གི་དེ་ཁོ་ན་མངོན་ དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན།ཕྱོགས་གཅིག་དེ་ཉིད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱོགས་གཅིག་གི་ཁོ་ན་ཤེས་པ་ནིའོ། །གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རི་རབ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ལ་ངེས་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིག་ ཅར་གྱི་ཕྱོགས་ལ་བརྗོད་པ་ནི།ཅིག་ཅར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་གང་ལ་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་དོན་དེ་འཁོར་བ་འདིར་ཐོག་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །འདི་ལ་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་ རིག་པ་མེད་དོ།།འོན་ཏེ་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་རང་གི་གཞུང་ལས་གྲུབ་པའི་ཐོག་མ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གྲུབ་པའི་མཐར་ནི་བསམ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། ཅི་འདྲ་བའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལ་སྐྱོན་འདི་དག་ཡོད་པ་དེ་འདྲ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་མི་འདོད་དེ། ཁོ་བོ་ ཅག་ནི་ངན་འགྲོ་དང་འཁོར་བས་འཇིགས་པས།དེ་སྤོང་བ་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་ཉེ་བར་སྟོན་པ་པོ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ནི་འདི་འདྲ་བའི་སུན་འབྱིན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་། ཤེས་པར་བྱེད་པའི་གཏན་ ཚིགས་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་རིག་པ་རིག་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི་སུན་འབྱིན་པ་འདི་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཕྱིས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ངེས་བཤད་ནན་ཏན་བྱས་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ངེས་བཤད་པ་རྗེས་སུ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུའོ། །གཞན་རྗེས་སུ་ བསྒྲུབ་པར་འདོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐར་པ་ལ་སོགས་པའི་ལམ་མོ།།གཞན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱ་མཚོ་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གྲངས་ལ་སོགས་པའོ། །གང་གི་དེའི་ཉེ་བར་སྟོན་པ་བརྗོད་པར་འགྱུར་པ། དེ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཐར་པའི་ཤེས་པ་གྲུབ་པ་ ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་དེ་ངེས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་སྟེ།གྲངས་དེ་ལས་ཀྱང་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་ངེས་པ་ནི་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲིན་བུའི་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ན་ཤེས་བ་བྱ་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ངེས་པ་ཅི་ཡོད། ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ན་མངོན་པར་ འདོད་པ་ཡང་ཤེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།སུན་འབྱིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྲིན་བུའི་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་པས་ཤེས་པ་སྟེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་རྟགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པ་ཉིད་དོ།

若念”僅由了知一分而非一切智性,然因現證彼一分真實故”,故說”彼一分”。“此”即了知一分真實。“於他”即須彌山等為迷亂因,因於彼境之智雖有而不生決定故。 論述頓時一分云:“頓時”。何故非耶?于某義遍知圓滿之義,說彼為此輪迴之始。此中義為:若輪迴實無始,爾時無遍知;若有遍知,爾時非自宗所成之無始。 究竟意趣為此思:如是一切智者有此等過失者,不欲成立。我等因畏惡趣及輪迴,故欲現證能遍知斷除彼等所需諸法之開示者。于彼無如是誹謗,于彼能作者及能知者之因相亦得成就。 后當顯示於一切遍知分上無此等誹謗。“為作決定釋”者,為隨成決定釋義。“欲隨成他”者,即解脫等道。“知他”者,即大海等微塵數等。說彼開示,遍知彼時,必不能成解脫智慧,故說”雖定彼”,因從彼數亦不應理必定故。 “若”者,于”唯應知蟲數等”此義有何決定?若知一切則知所欲,故說”非誹謗”,即無決定。何故?由有遍執蟲數等一切之智而知,無決定故,無相故。“彼”即所欲。

།ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལ་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་དོན་དུ་ཤེས་པར་འོས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྟོན་པ་པོ་ལ་འདོད་པའི་ཤེས་པ་ཡོད་མོད། འདི་ཚད་མ་གང་གི་ཚེ་ཡིན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ཤེས་པ་ན་ཞེས་སྨོས་སོ། །དེ་ལས་དེ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་པོའི་ཐད་ནས མི་ཤེས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་དེའི་ཚེ་དེའི་ཡུལ་གྱིས་ཤེས་པ་ཤེས་པས་ན་སྟེ།མངོན་པར་འདོད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ན་འདི་མི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཤེས་ན་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་མ་ ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་། །གལ་ཏེ་འདི་མངོན་པར་འདོད་པ་ཙམ་རིག་པས་ཚད་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་མངོན་པར་འདོད་པ་རིག་པ་གཞན་དག་ཀྱང་ཚད་མར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱིས་ཞེས་སྨོས་སོ། །སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱིས་གཙོ་བོ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བྱང་གྲོལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ཤེས་པ་བརྗོད་དོ། །སྐད་ཅིག་འཇིག་པ་དང་། བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུ གྱུར་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་བྱང་གྲོལ་གྱི་ལམ་དེ་ཁོ་ན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་བརྗོད་དོ།།དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པ་ཙམ་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་དེ་ཙམ་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་སྐྱེས་བུའི་དོན་དང་ཚད་ མས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་ཉེ་བར་བརྟེན་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་སའི་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཙམ་ཤེས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ལྷག་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་འདོད་པ་ཙམ་ཤེས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱི་གཙོ་བོ་ དང་།ཚད་མས་ཡོངས་སུ་དག་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་དག་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་ཤེས་པ་ཉིད་དོ། །གང་ལ་སྲིད་ཅེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲི་བའོ། །ལན་ནི་གང་གིས་ཉེ་བར་བསྟན་པའོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚིག་མེད་པར་ནི་གཞན་གྱིས་ ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ངེས་པར་བཟུང་བ་ལ་ཡང་དག་པའི་ཐབས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཚད་མས་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བའི་དོན་དེ་ཁོ་ནའོ། །གཞན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབྱིབས་ལ་སོགས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ་ཡང་ མི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་མངོན་དུ་མ་བྱས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།མེད་བའི་བློ་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་མེད་པའོ། །ཐམས་ཅད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐར་པ་ལ་སོགས་པའི་ལམ་ལ་ཡང་སྟེ། དངོས་པོའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

所應知者,為開示他人之義而應當了知。雖然教示者有所欲之智,此何時為量?故說”若知彼時”。從彼開示者處,諸不知者彼時由彼境之智而知,即由遍知所欲境之智,此為諸不知者之量。義為:若如是了知,則為所化眾生之量。 “於他亦”者,即微塵數等。若念”若僅由了知所欲而為量,則其他了知所欲者亦應成量”,故說”由士夫義”。“由士夫義知主要”即說了知解脫相之所證。“了知剎那壞滅、無我等由量遍凈一切之共相真實”,此說遍知解脫道之真實。 “彼即是量”者,非僅了知所欲。何故唯如是者為量?“此僅由”者,即僅由了知士夫義及量所遍凈一切之真實而應依止,非由僅知地形等所欲。“余”者,即僅知所欲。是故唯了知士夫義主要及量所遍凈一切真實者為量。 “彼亦”者,即知二者。“於何有”者為問。答曰:“由彼開示”。離言說,于確定他人遍知境上無有餘正方便。“量所見”者,即眾生利益真實。“他性”者,即世間形狀等。何故?因於世間形狀等亦有未現證之不知故。無有無知之智即為無。“於一切”者,即于解脫等道亦然,因許非遍知諸事物一切行相故。

།གཞན་ལ་ ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཡང་ངོ་།།འདི་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐར་པའི་ལམ་ལ་ཡང་ངོ་། །གྲུབ་པའི་མཐར་ནི་དགོངས་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་དང་། རྫས་དང་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པའི་གཞལ་བྱ་ལ་ནི་ཚད་མའི་གནོད་པ་ ཡོད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཉེ་བར་སྟོན་པ་བརྒྱུད་པ་ཉིད་སྐྱབས་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་དོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ནི་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟར་བཅུག་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བདག་ མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་དང་།གཞལ་བྱའི་སྤྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཚད་མ་གྲུབ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཞལ་བྱའི་ཁྱད་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབྱིབས་ལ་སོགས་པ་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གྲངས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་སྲིད་པ་མི་འགལ་ཏེ། གཙོ་བོའི་དོན་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།།དངོས་པོ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་པའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མས་ཡོངས་སུ་དཔྱད་པ་ལའོ། །མ་ཤེས་པ་ཡིན་པར་དོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་སྟོན་པ་པོ་མ་ཤེས་པ་ཡིན་པར་དོགས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཅི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགོག་ པ་སྟེ་དེ་ལ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་པོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་པོ་ཡིན་པར་ངེས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདི་ལ་ཤེས་པ་ཡིན་པར་མ་ངེས་ཀྱང་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་པ་ནི་དེ་ལ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་པོ་མ་ཤེས་པ་ཡིན་པར་དོགས་སུ་ཆུག་པ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །མ་ཤེས་པ་ཡིན་པར་དོགས་པ་དེ་ ལྟ་ན་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེ་ལའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚད་མས་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་ སོགས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཚད་མས་མཐོང་དུ་ཆུག་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཉེ་བར་སྟོན་པ་པོ་ལ་དེ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ནི་སྲིན་བུའི་ཡི་གེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། འདི་ལ། ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་དག་མེད་པར། །བརྗོད་པ་ཡོངས་ སུ་དག་པ་མེད།།ཅེས་འཆད་པར་གྱུར་པའི་ལན་བཞག་སྟེ་གཞན་གསུངས་པ་ནི་དེ་ནི་འདིར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚད་མས་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཞི་བས་ལྷ་ཞེས་པ་སྐྱེས་པ་གང་གིས་སོ། ། གཞན་དེའོ། །ཁྱབ་འཇུག་དང་། བདེ་བྱེད་དང་། དབྱིག་གི་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མུ་སྟེག་པ་དག་ལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་བཙིར་ཡང་ཅི་ཡོད། དེ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།

“於他亦”者,即於世尊亦然。“於此亦”者,即于解脫道亦然。此宗義之密意為:由於常等真實及實、德等所量決定有量之違害,故彼等開示之傳承即是皈依。因此,於世間形狀等亦當生疑。 雖令於世尊遍知一切事生疑,然由無我等真實及所量總相五蘊等成立量力,于所量差別世間形狀等及微塵數等遍知不相違,因不誤主要義故。是故唯世尊是量。 事者,即開示剎那性等。“于彼”者,即于量所觀察。“疑為不知”者,即疑開示者為不知。“云何”者為遮遣,義為:于彼開示者定為遍知者。為顯”於此雖不定為知者然非能說”,故連說”縱令疑彼開示者為不知”。縱使如是疑為不知,然于無常性等。何故?故說”由量”,意為:如是他人開示常性等則不行。 “然”者,為他說。若許彼開示剎那性等為量所見,然于開示者有現證非決定,因彼開示如蟲字故。對此,如說:“無有遍凈智,無有遍凈語。“為此答已,復說”彼於此成”等。量所見即開示之義。“寂天”者,由何人。彼他。于毗紐、濕婆、財主等外道,縱壓榨遍知亦何有?定無也。

།དེ་དག་ལ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་སྡུད པའོ།།གལ་ཏེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་གཞན་ལ་མངོན་དུ་བྱེད་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་དང་ལྡན་པའི་དོན་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ད་ནི་ གང་གིས་བསྟེན་པར་བྱ་བར་འགྱུར་བ་འདི་ལས་འབྲས་བུ་ལྷག་པ་ཅི་ཞིག་འཐོབ་ཅེ་ན།བདེན་ཏེ། བྱས་པ་ཤེས་པས་སམ། བསོད་ནམས་མངོན་པར་འདོད་པས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །མཐོ་རིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུ་བའོ། །གལ་ཏེ་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལམ་ལ་ཆད་མའི་བྱེད་པ་ མེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་སྲིད་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།ཐིགས་པའི་ཚད་ལ་སོགས་པ་གཞན་ནི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་མཐོ་རིས་ལ་སོགས་པའི་ལམ་ཤེས་པ་དེ་ནི་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུའི་མི་ཚད་མ་ཡིན་ པ་དེའི་ཕྱིར་དེའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་འགྲེལ་ལོ།།ཆོས་ཀྱི་དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དམ། བླང་བྱ་དང་སྤང་བྱའམ། མངོན་པར་མཐོ་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་མཁྱེན་ནོ། །ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦས་པ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའོ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐམས་ ཅད་ཐམས་ཅད་རིག་པའི་ཕྱོགས་ལ་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་ནི་ཁས་མ་བླངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་བྱེད་པ་པོའི་ཐུག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པར་མི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་པ་ལ་ཉེས་པ་བརྗོད་ པ་ནི་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱའོ།།གྲུབ་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་ཅེས་སྐབས་སུ་བབ་པ་ཕྱོགས་གཅིག་གི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཏེ་གང་སུ་ཡང་རུང་སྟེ། ཤེས་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་རིག་པར་བྱེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་ དོགས་པ་སེལ་བས་རྣམ་འགྲེལ་རྣམ་པར་འགྲེལ་བ་ནི།གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །བླང་བ་དང་དོར་བ་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱིས་མཚན་ཉིད་ཕྱོགས་གཅིག་ཅེས་གསུངས་སོ། །དགག་པ་ནི་འཕེན་པའི་དོན་ནམ་ཆུང་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ལ་སྐྱེས་བུའི་ དོན་ཙམ་མེད་པར་བླང་བྱ་དང་དོར་བྱའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དེ་ཡང་གང་ཡིན་སྙམ་ན།དེ་ལ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདིས་ནི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། དེའི་རྒྱུ་དང་། འཁོར་བ་ཞི་བ་དང་ཞི་བའི་ཐབས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་བརྗོད་པ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཐབས་དང་དེ་ འགལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།

義為:于彼等實無特殊遍知。“是故”者,為總結。雖於世尊與他現證有無差別之疑,然唯世尊是量,因說具量之義故。他則不然,因相違故,此為差別。 若問:“今依此能得何勝果?“誠然,由知恩德或欲求福德故無過。“天界”者為攝義。雖于天界道無量作用,然說有遍知之可能。雖無遍知他如滴量等,然世尊知其天界等道是有可能。 由如是非量故,“其智”等為註釋。知法之實相、取捨、增上成因者為知法。“一切”者,謂知隱密等。正因此故,於一切遍知分所說過失,由未承許而遣除。 “複次”者,謂造論無窮,即不成立唯一遍知。對此過失之說明為”然非如是”。“一切宗”者,為當時一分差別,義為:任誰若知所知一分,彼一切非量。 為除何故非然之疑,註釋解釋:“由何”等。若謂于取捨唯一分,故說”士夫義相一分”。遮遣為引發義或小義。若問:於何全無士夫義之取捨真實為何?故說”于彼”。此說輪迴苦及其因、輪迴寂滅及寂滅方便。其中說苦因者,為顯示與寂滅方便相違故。

།དེས་ན་སྐྱེས་བུའི་དོན་མཆོག་བསྟན་ཏོ། །དེ་བས་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བ་དམན་ལ། དེ་བས་ཀྱང་ཆེས་འཇིག་རྟེན་འདིའི་བདེ་བ་དམན་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ལ་ནི་ཚད་མའི་བྱེད་པ་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་ཚུལ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་ན་མཐོ་ རིས་ཀྱི་ལམ་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ།།གང་ཞིག་ཚད་མས་གཅོད་པར་སྲིད་པ་དེ་གང་གིས་རིག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏེ། ཚད་མ་སྲིད་པར་བརྗོད་པ་ནི་ཡོད་པར་ལྷག་པར་མོས་པའི་དོན་དུ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ལས་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཚད་མ་ རྙེད་པར་སྲིད་ཀྱི་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཡོད་པར་ཡིད་ཆེས་པ་དེ་ཡང་སྐྱེས་བུའི་དོན་མཆོག་ཏུ་འགྱུར་བ་ངེས་པར་ལེགས་པའི་ཡན་ལག་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་སླུ་བ་མེད་པར་མཐོང་བ་ལས་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་འདི་པ་ཡང་འབྲས་བུར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དེ་མེད་པ་ཡིན་ནམ་ཅི་ཞེ་ན།བུད་མེད་དང་དམངས་རིགས་ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་མི་ལྡན་པ་མཚོན་བ་ལྷུར་བྱེད་པ་ཙམ་མོ། །གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུག་སེལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་འདིས་ནི་མི་ལྡན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཕྱིར་ན་འདི་ནི་འདོད་རྒྱལ་དུ་ཡང་བྱའོ།།འབྲས་བུ་སྔ་མ་དག་ཁོ་ན་ལ་འབད་པར་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ནིའི་སྒྲ་ནི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་ནས་སོ། །གང་ཕྱིར་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱི་གཙོ་བོ་རིགས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་མི་འཐད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པའོ།།ེ་ཏ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚུར་ཤོག་ཅིག་པའོ། །རིང་པོ་མཐོང་བ་ཉིད་ལས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་ཁྱེད་ཇི་ལྟར་རིང་པོ་མཐོང་བ་ལ་མི་རྩི་སྙམ་ན། རིང་པོ་མཐོང་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་རིང་པོ་མཐོང་བས་ཐམས་ཅད་ རིག་པར་འགྲུབ་ན།དེའི་ཚེ་བྱ་རྒོད་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་རིག་པ་དེ་ཡིན་ཏེ། རིང་པོ་མཐོང་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཤེས་སོ་སྙམ་པའི་བློ་ནི་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་ཤེས་བྱ་ཤེས་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ཤེས་པའི་ཤེས་བྱ་མ་ཤེས་ན་ནི་འདིས་ཐམས་ཅད་ ཤེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་བདག་ཅག་ལ་ཐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།གཞལ་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལས་ཀྱང་མཐའ་དག་ཤེས་པ་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་ཡང་བདག་ཅག་ལ་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི། དེ་ཡི་ཕྱོགས་གཅིག་རྣམ་ཤེས་པས། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཤེས་བྱ་མང་པོ་དེའི་ ཕྱོགས་གཅིག་ཤེས་པར་གྱུར་པས་རྣམ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་སྲིད་པའི་མིང་ཅན་ཤེས་བྱ་གཞན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ནི་དེའི་ཤེས་བྱ་ཉིད་ལ་སྟེ།རིང་པོ་མཐོང་བའི་ཤེས་པ་ཅན་ཉིད་ལ་འགྲུབ་པ་ཡིན་གྱི་བདག་ཅག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འགྲེལ་པ་ནི་བུད་མེད་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།

故而顯示最勝士夫義。較此增上為劣,較彼更劣者為此世間樂。其中,于初者當顯量之作用。若問第二如何?故說”天界道亦”。 凡為量所能斷定者,誰能了知彼即是量,此為關聯。說量之可能,是為增上勝解之義。唯由實有方能于某時得量,于無則不然。 彼勝解有者,亦由見世尊語于最勝士夫義決定善分無欺而生。若問:世間法亦非所欲果耶?世尊所說彼為無耶? 故說”女人與首陀羅”,僅表無擇取相為要者。“複次”者,謂除毒等。“非無”者,此遮無相應故,此亦可隨欲為之。顯示唯應勤於前果。“尼”聲者,觀待差別。 由士夫義之勝義理非量不應理故,故說”由何”等。“誒多”者,謂請來此。 豈不由見遠即成見一切?然汝云何不計遠見耶?故說”有遠見”。“若爾”者,謂若由遠見成立知一切,爾時鷲等亦應是一切知,以有遠見故。 知一切想,由知一切智所知而生。若不知一切智所知,則於此”彼知一切”,我等實無方便。 說我等亦無由遍知所量一分而有知一切之可能:“由知彼一分”者,謂由知眾多所知之一分而有”遍知”名者,即具一切余所知境,唯于彼所知性,即于具遠見智者成立,於我等則否。註釋為”女人”等。

།གལ་ ཏེ་དེ་ཤེས་ན་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཤེས་པར་འགྱུར་མོད་གཞན་དང་འབྲེལ་པའི་དེ་ཤེས་པ་གོ་ཅི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན།ཤིང་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་དང་འབྲེལ་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ན་འདི་འདིས་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྔར་ བརྗོད་ཟིན་ཏོ།།འདི་ཉིད་བཤད་པས་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕྱེད་ཕྱི་མ་འགྲེལ་བ་ནི་གཟིགས་པ་རིང་དུ་སོང་བའི་ཆེན་པོ་གང་ཡིན་པ་སྟེ་ཤཱརིའི་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །གཟིགས་པ་རིང་དུ་སོང་བས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མཁྱེན་པའི་ཁྱད་པར་ཅན། ཤེས་བྱའི་ཕྱོགས་གཅིག་ ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་ཏོ།།དེ་དག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཐའ་དག་མཁྱེན་པ་སྲིད་པར་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་མཁྱེན་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་གྱི། དེ་དག་གིས་ཀྱང་དོན་དམ་པར་ཐམས་ཅད་ མཁྱེན་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་རིག་ལ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་ཡང་ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་ཉིད་དེ་ཉིད་སྲིད་པ་དེ་ཡང་། ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་སོགས་པ་བས་དམན་པ་གཞན་གྱིས་ཡིན་ནོ། །གཉི་གའི་ མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཁོ་བའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་མཚན་ཉིད་དོ།།གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཉིད་སྤངས་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ་འདིའི་རྒྱུ་བཙལ་བས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེ་འདྲ་བ་བླ་ན་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་མི་འདོད་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཀྱང་དེ་ངེས་པ་ཙམ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ཚད་མས་མི་སླུ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་སོ་སོར་རིག་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་སྟོན་པ་མི་སླུ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་ན་ནི་ཕྱོགས་ དང་པོ་ལ་ཇི་ལྟ་བར་འདི་ཉིད་རྒྱུ་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།སྒྲུབ་པ་གང་ལས་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་སྐྱེས་པ་གང་ལས་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ཙམ་ཐ་དད་པར་ཟད་ཀྱི་སོ་སོར་དོན་གཉིས་ཉེ་བར་བཟུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ཆ་ལ་འདི་ལྟར་རམ་འདི་ལྟར་ཡང་འཇུག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དྲི་བ་དང་པོ་ལ་ལན་དུ། སྒྲུབ་བྱེད་ཐུགས་རྗེ་གོམས་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བའོ། །ཚད་མ་གྲུབ་པ་ནི་ཐུགས་རྗེ་གོམས་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུགས་རྗེའོ། །བློ་ལུས་ཏེ་བློའི རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་འཐོབ་པ་ཡིན་ནོ།

若知彼則應知樹等,然何以了知與他相關之彼知?因樹等已了知為具他相關之識之差別故。否則,如前已說,不應成”此由此了知”。 由此說明即是”由自身”。後半之註釋為:遠見大者,即舍利子等。“由遠見”者,顯示世尊智慧差別,遍知所知一分之因相。 彼等於世尊悟入遍智之可能性,乃以世尊智慧差別之遍知一分為前導,然彼等亦非究竟了悟一切智性。故當說”大士廣大能知”。 舍利子等彼等之一切智性之可能,亦由劣於舍利子等之他者。“二相”者,謂所需一切智與一切一切智之相。 若問:豈非唯遮一切一切智性,何須尋此因?答:不然,以于如是無上功德者無不欲故。然唯遮其決定。 如於初分由量具不欺之教法決定之因,于極微別知則不然。若有顯示一切義不欺之教,則如初分,思此即是因之可能。 “由何成立”者,以未許無因之一切智故,何由生起成立,即”由何因”者,僅是言詞差別,非別取二義。 註釋分中,謂當如是或如是行持之義。對初問答以”能立悲習故”。量之成立由悲習而生。“彼”者,謂悲。依止心性,故得所欲之狀態。

།འདི་ནི་འདྲི་བ་དང་པོ་ཉིད་ཀྱི་ལན་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསལ་བར་བྱེད་པས་ན་འཆད་པ་ནི་ཚད་མ་དེའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གོམས་པའི་ཡན་ལག་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོམས་ པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུའོ།།འདྲི་བ་གཉིས་པ་ལ་ཡང་ལན་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་ནི་རྒྱུ་སྟེ། སྐབས་ཀྱིས་ན་ཚད་མའི་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུགས་རྗེས་སོ། །ཐུགས་རྗེ་ཙམ་གྱི་གཞན་གྱི་དོན་སྟོན་པས་གཞན་ལ་ཚད་མར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ ཐུགས་བརྩེ་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཐབས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་སྟོན་པའི་ཐབས་ལའོ། །ཐབས་དེ་ཡང་རང་ཉིད་ཚད་མར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ཉིད་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་སྟེ། རང་གི་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། ཐུགས་རྗེ་དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་གནས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཐམས་ཅད་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཅི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནའོ། །དེའི་ཐབས་གོམས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཐབས་གོམས་པའོ། །གལ་ཏེ་ཞེས བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་པ་ཕྱིར་ཟློག་པ་བྱེད་པའོ།།གང་གི་ལུས་མེད་པས་གོམས་པ་མི་འགྲུབ་པ། བློ་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཡང་ཅི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལུས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་ཡང་རང་བཞིན་ཅན་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་ འདོད་པས་སོ།།ཡོན་ཏན་ནི་ཆོས་སོ། །འདིས་ནི་གནས་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་པ་དེ་ལྟར་རྩོད་པ་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་འགྲེལ་མཛད་པས་བཤད་པ་ནིའོ། །དེ་ལ་བཤད་པ་དང་པོའི་ཕྱོགས་ལ་ནི། བློ་ནི་ལུས་ལ་བརྟེན་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་ བ་ནི་དོན་ཐ་དད་པ་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ།།གཉིས་པ་ལ་ནི་ཕྱི་མ་ཁོ་ན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ཕྱོགས་སྔ་མའི་ཆ་ནི་རྣམ་པར་བཀྲལ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ན། གྲུབ་པའི་མཐའི་ཆ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པ་ནི་སྔ་མའི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ནི་ཕྱི་མ་ལ་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ ཁྱད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ།།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་ཡིན་ལ་བློ་ཡང་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནས་ཕྱིས་སྔ་མ་ཡང་འདི་ཡིན་པས་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །ལུས་འབའ་ཞིག་བློའི་རྟེན་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ ཡང་ངོ་།།གཞན་དག་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱོགས་སྦྱར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་ལ་ཡང་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ན་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

此為第一問之答,故解釋”彼量”。“具習分”者,即與習並。此亦為第二問之答。 “或”者,能立即因,由語境乃量之因。“由彼”者,謂由悲。解釋”具悲者”,謂僅由悲顯示利他而成為他之量。 “方便”者,謂顯示利他之方便。彼方便亦成立為自量,即自身成就於一切所知為現量體性,此即”自利圓滿”之義。 “彼悲”者,謂所欲說處之義。“非一切智”者,謂非如所欲之一切智性。“彼方便習”者,謂一切智方便之修習。 “若”等者,為遮此岸莊嚴派。若問:由無身則習不成,心依身復云何?答:“如是”。“身體性”者,欲說自性亦依自性者。“功德”者,謂法。此說住性有三種。 由此岸莊嚴派如是諍故,釋論作者解釋。于彼初說分中,“心依身故”者,應用於二種異義。于第二中,唯後者為差別。 由已釋前分故,解釋宗義分即”前”。“隨行”者,由心於后為因性作差別故隨轉。“隨行及心”等,如是配釋語詞。為遮唯身是心所依故。 “復異”者,謂雖成自性。他人為配果及自性分故說”若”。“依身”者,欲說自性亦有依故,即”身自性”義。

།ཅི་ལྟར་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཕ་མའི་ལུས་ ལ་བརྟེན་པར་ཞེས་གསུངས་སོ།།གཟུགས་དང་། ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་དང་། སེམས་གསལ་བ་དང་། སྩོགས་པའི་སྒྲས་སོ་སོར་ངེས་པའི་དངོས་པོའི་སྲེད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་ཕ་མ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྟེ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ལུས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་ཕྱོགས་ སོ།།གཉི་ག་ལ་དཔེ་རི་མོའོ། །སྩོགས་པའི་སྒྲས་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རི་མོ་བྱེད་པའི་གཟུགས་འདྲི་བ་ལ་བཟོ་བོའི་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་ཤེས་པའོ། །སྩོགས་པའི་སྒྲས་ནི་མདོག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པས་ཏེ་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ནོ། །ཅི་ལྟར་གཉི་གའི་དཔེ་ཡིན་སྙམ་ན། སྨྲས་པ་ རྩིག་པ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ་རྩིག་པའི་རང་བཞིན་ནོ།།དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་འདིའི་ལུས་ནི། རྩིག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཕ་མ་ནི་རི་མོ་བྱེད་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དཔེ་དང་མཐུན་པ་ལྷག་མ་ནི་གོ་སླའོ། །རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུའི་ཕྱོགས་གཉིས་ཉིད་ཡིན་ཡང་དཔེ་གཞན་གྱིས་བསྟན་པ་ནི། ཡང་ན་ཨ་ མྲའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།རྩིག་པ་ལ་ནི་རི་མོའི་རང་བཞིན་ཉིད་རྩོལ་བ་ལས་ལྟོས་པ་ཡིན་གྱི་ཨ་མྲ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་རྩིག་པ་ལ་ནི་ཕའི་གནས་ལྟ་བུའི་རི་མོ་མཁན་གཞན་ཁོ་ན་ལས་རི་མོ་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི་ལུས་གཞན་གྱི་དོད་པོའི་རྩིག་པའི་གཞན་ནས་འོངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དུ་བ་ནི་མེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་གྱི་འགའ་ཞིག་ནས་འོངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་རོ། །ཕྱོགས་གསུམ་པ་བརྗོད་པ་ནི། ཆང་ལ་བརྟེན་པའི་མོས་པའི་ནུས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཆང་ལ་བརྟེན་པ་ནི་ཆང་གི་ཆོས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པ་ན་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ འགའ་ཞིག་ནས་འོངས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ།།འདིས་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་འཇིག་རྟེན་དག་མེད་པར་བསྟན་ཏོ། །འདིར་རང་བཞིན་དང་ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་དག་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ཁོ་ནར་ནི་འགའ་ཡང་མེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཐ་སྙད་ཙམ་ གྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ།།ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ནི་ཐ་དད་པར་ལྷག་པར་ཞེན་པས་ཡིན་ལ། ཐ་དད་པ་མེད་པར་ལྷག་པར་ཞེན་པས་ནི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ། །བུམ་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐ་དད་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཨ་ མྲའི་དམར་པོ།།རྩིག་པའི་རི་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ནུས་པའི་ལུགས་ཐ་དད་པས་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་དོ།

若問:如何依于身?答:謂依父母之身。由色、行為、心明等聲,隨順即隨轉于彼等父母之各別事物貪著等。 “所生身”者,為自性分。二者之喻為繪畫。“等”聲謂煙等。畫師之知于繪製形像,即形像知。“等”聲謂色等之知,即具隨行。 若問:何以為二者之喻?答:依墻,即墻之自性。其中,此世之身如墻,父母如畫師。余同喻易解。 雖是自性與果二分,以他喻顯示,即”或芒果”等。於牆,繪畫自性待功用,于芒果則否。如是,於牆唯從如父處之他畫師生畫,非從他身暖墻之他處而來。煙從火生,非從某處而來,此為差別。 說第三分:“依酒醉力”。依酒即酒之法。“如是”者,謂壞時不依他,亦非從某處而來。此說無前後世間。 此中自性與法分有何差別?實則全無,然僅由言說而作。差別言說由執著差別,無差別執著即自性。“瓶之自性”雖欲說差別,即無差別執著。如是,“芒果之赤”、“墻之畫”亦唯自性。由功能差別而立無差別言說。

།གང་གི་ཚེ་ནུས་པ་ཡང་ནུས་པ་ཅན་གྱིས་རང་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་དེ་ཁོ་ནའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་རྩིག་པ་ལ་རི་མོ་ཨ་མྲའི་དམར་པོ་ཞེས་བརྗོད་པར་འདོད་ པ་དེའི་ཚེ་རང་བཞིན་དང་།ཆོས་ཀྱི་ཕྱོགས་དག་བཟློག་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པ་སྤྲོས་པ་ཙམ་གྱི་དོན་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་གཞན་གྱི་ལུགས་ནི་འདི་འདྲ་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུར་བུས་སོ། །དེ་ཁོ་ནའི་ སྒྲ་ནི་ཆོས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཡང་འདིར་གྲགས་པས་ཚད་མས་ཡོངས་སུ་ངེས་པའི་དོན་ལ་བརྗོད་དོ།།ས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་རྣམ་པར་བཅད་པ་བརྗོད་པ་ནི། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ས་ལ་སོགས་པ་ དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་མམ།ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། འདི་གཉིས་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ངེས་པར་བཟུང་བའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚོགས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་གི་ཚོགས་ལའོ། །དེ་ ཉིད་བཤད་པ་ནི་ཚད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཕབས་ནི་ཆང་གི་རྩིའོ། །སྩོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ཆུ་ལ་སོགས་པའོ། །རི་མོ་བཞིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩིག་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སོ། །རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཨ་མྲའི་དམར་པོ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱ་བའོ། །དུ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་སོ། ། རི་མོ་མཁན་ལ་ལྟོས་པའི་རི་མོ་ཡང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འཕོ་བར་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་ནས་འདིའམ། འདི་ནས་གཞན་དུ་འཕོ་བར་མཐོང་བ་སྟེ། དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་སྐྱེ་བ་དག་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་ཞེས་བྱ བ་ནི་དེ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་རེ་ཞིག་སུན་འབྱིན་པ་ནི་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།འོ་ན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་དག་ཀྱང་ལྔ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་རོ། །ས་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ ཉིད་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་བའི་གཙོར་བྱས་པའི་དོན་སུན་འབྱིན་པ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་བཞི་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་འཐད་དོ། །གྲངས་ངེས་པར་གཟུང་བ་ཉིད་ལ་སུན་འབྱིན་པ་གཞན་ཡང་བརྗོད་པ་ནི་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། ། བལྟ་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱོང་བྱའོ། །རྟེན་ལྔ་ནི་དབང་པོ་ལྔའོ། །དེ་ཉིད་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ལ་གང་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ།

當功能也是具功能者之自性時,隨順彼真實,而欲說墻上繪畫、芒果之赤時,由於自性與法分相違故,差別非真實,僅是戲論義。或者,由於他宗僅如是而已,故無過。所說”亦”者,即釘也。“真實”聲雖說法,此處由共許量所定義而說。 “地等性”此遮遣說明為:“非虛空等”。即是彼性,非非彼性。若非地等性,則唯識或一切法空即是真實。若此二為真實,由確立”即是真實性”故明顯。 “彼聚”者,即地水火風之聚。彼性解釋為”無量”。酵母為酒精。“等”聲謂水等。“如繪畫”者,即依墻。由是自性故,應知芒果赤。“如煙”者,由是果故。亦應知依畫師之畫。 “見遷移”者,謂從他處至此,或從此至他處之遷移。由無彼故,意為無前後生。 其中”地、水、火、風”為真實,暫破此經說”非真實”。若謂色等即是真實,說”彼等亦五”。“異”者,異於色等。破地等即是真實之確立為主要義,謂”剎那性等之成立”。故”真實唯四種”不應理。 復說余破數確立:“複次”。“所見”者,所經驗。五所依為五根。“即是真實性”者,為破故說一切空。

།གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ལ་ཚད་མ་ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཡོད་པའི ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་སྟོང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཡང་སྟོང་ནའོ། །དེའི་ཚེ་ཚད་མ་མེད་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་མེད་དོ། །དེས་ན་འདི་གཉིས་ནི་འགལ་ལོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་འཕངས་པའི་རྩོད་པ་དེ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ཚད་མ་མེད་པར་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་མི་འགྲུབ་པོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །འོན་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཚད་མ་ལ་བརྟེན་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་འགྲུབ་ཅེ་ན། འོ་ན་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཅི་སྟེ་ངེས་པར་མི་བྱེད། འདི་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཉིད་ལས་སྐྱོན་གཞན་ནི་བརྗོད་པར་བྱར་མེད་དོ། །ཀུན་རྫོབ་པར སྒྲུབ་པ་ནི་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅི་ལྟར་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ།གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་དང་པོ་ཁོ་ནར་སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཅི་ལྟར་ན་དེ་ཡལ་བར་དོར་ནས་དབུ་མ་ཉིད་ཉེ་བར་བཀོད་ཅེ་ན། ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་ཅི་འདྲ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ གསུངས་ཏེ།ཐམས་ཅད་སྟོང་ཉིད་ཅི་འདྲ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྟག་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་སྐད་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་ཚབ་ཀྱིས། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ཡོད། །དེ་ལ་གཉིས་པོ་ཡོད་མ་ཡིན། །སྟོང་པ་ཉིད་ནི་དེ་ལ་ཡོད། ། ཅེས་བྱ་བ། ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་ནི། །སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ཁམས་གསུམ་པ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་གཉིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པས་ཞེས་བྱ་བས་སོ། །དེས་ན་འདི་འདྲ་བའི་སྟོང་བར་སྨྲ་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང སློབ་དཔོན་ཞི་བ་མཚོའི་བཞེད་པ་བཀོད་ནས་སྣ་ཚོགས་གཉིས་མེད་ཀྱི་རྒྱས་བཏབ་པས།སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་སྐུར་པ་འདེབས་པའི་མཐའ་གཉིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚུལ་ཉིད་དབུ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་མགོན་པོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས། སྟོང་པ་མ་ཡིན་ མི་སྟོང་མིན།།དེ་ལྟ་བས་ན་ཐམས་ཅད་བརྗོད། །ཡོད་པས་མེད་པས་ཡོད་པ་ན། །དེ་ནི་དབུ་མའི་ལམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ལུགས་འདི་གཉིས་དེ་ཁོ་ནར་ཐ་དད་མེད་པའི་ཕྱིར་གཅིག་བསྟན་པ་ཁོ་ནས་གཉིས་པ་ཡང་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་ བ་དང་འགལ་བ་ཡང་མེད་དེ་གསལ་བའི་རང་བཞིན་མི་འགོག་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་མི་འགལ་མོད། འདི་འདྲ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེ་ལ་ཚད་མ་ཅི་འདྲ་བ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཤེས་པ་ཉིད་དང་གསལ་བཞིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若一切空有量,則非一切空,因有能立之量故。若謂空性即量亦空,則無量,無能立一切法空性之量。是故此二相違。意為以”一切法空”所引發之諍論亦無,蓋思無量則所立不成。 若謂依世俗量成立空性,則何不由現量決定非空性?此中除世俗外無他過可說。由世俗成立即是所許,如何能成一切空性? 若問:“豈非最初已說’非唯識’耶?云何舍彼而近立中觀?” 答曰:“如何一切空性”等。“如何一切空性”者,意為一切常法皆是空性。如法王子所說: “有非真實遍計, 彼中二者非有, 空性即存彼中。” 又云:“非真實遍計,即三界心心所。“此中由遍計非真實之所取能取二者,故依如是空說。如是亦依師寂護意趣建立,以種種無二印印之,由真實中離增益損減二邊故,當知識之理即是中觀。如彼怙主所說: “非空亦非不空, 是故一切皆說, 有故無故有故, 此即是中道。” 故此二宗真實無別,唯說一即說二。此中亦不違現量,因不破明顯自性故。 若問:“雖無相違,然于如是空性復有何能立?” 答曰:“于彼有何量”。意為即識性、明顯性等。

།དེ་ ལ་འཇིག་རྟེན་སྔ་མ་སུན་འབྱིན་པའི་སྐབས་ཀྱིས་དང་པོའི་ཕྱོགས་གཉིས་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྩོད་པ་ལ་ཐ་སྙད་བཏགས་ནས་རྗེས་སུ་རྗོད་པར་བྱེད་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཕ་མའི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི། ཟས་ལ་སོགས་པའི་མཐོང་བ་ཉིད་གཟུང་ངོ་། །ལུས་ ཀྱི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ལུས་ཀྱིའོ།།གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བཤད་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ནས་འོངས་པ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དགག་པའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མི་དམིགས་པ་ལྟར་བཅོས་པའོ། དེ་ལ། གལ་ཏེ་འགྲོ་འོང་མ་མཐོང་ཕྱིར། །ཞེས་ བྱ་བའི་སུན་འབྱིན་པ་འཆད་པར་འགྱུར་བས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར།སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་འཐད་པ་བཤད་པ་ནི་དེ་ནི་མི་བདེན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཕ་མའི་ལུས་འབའ་ཞིག་ལས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་རྔུབ་ལ་སོགས་པ་ནི་རང་གི་རིགས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་མི་འཐད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མི་འཐད་ཅེ་ ན།གཡོ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ལས་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གཡོ་བ་ཉིད་དང་འདོད་པའི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱིས་བྱས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་ལས། རང་རིགས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་སྟེ། སྔ་མའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་མི་ འཐད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་མོད།སྔ་མའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་ཕ་མའི་གོམས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། གཡོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་ལ་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པར་བཞག་པ་དེའི་བདག་ཉིད་དེ། སྔར་གྱི་བློ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་གོམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་བཅད་བྱ་བརྗོད་པ་ནི། །ཕ་མའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བཟློག་པ་ལ་གནོད་པ་བརྗོད་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱེ་བོ་དང་འབྲེལ་པའམ། དེ་འདྲ་བའི་བསྟན་བཅོས་མཐོང་བ་ལས་ཕ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ ལ་སོགས་པ་ལས་ཟློག་པ་གོམས་པ་ལས་ཆོས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བས་ནི།གོམས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གོམས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་དུ་གསལ་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཕ་མའི་རང་བཞིན་ཉིད་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །འགའ་ཞིག་ལ་དངོས་པོ་ འགའ་ཞིག་གི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མཐོང་བས་ནི་དེ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་གོམས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།གང་དང་གང་གཡོ་བག་དང་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་སྔོན་གོམས་པས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དབུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་རྣམ་པ་གཞན་དུ་གནས་ པ་གོམས་པ་ལས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ།

於此,為破前世之處以破初始二邊故,于諍論假立名言而隨說者,即”若”字。“父母身等”之”等”字,當攝取飲食等所見。“身大種”者,謂所生身之大種。“異處”者,此中所說即是從他世而來。由遮遣所致,如自性不可得而假立。 對此,將說”以未見往來故”之破斥,因有疑惑,故說前生之理由:“此非真實”。非唯從父母身而生。入出息等若無待自類則不應理。何故不應理?由動等相之自性差別故。若謂動性及欲等差別法所成之自性差別,無待自類,即無待前因緣不應理,雖如是說,然若謂前因緣即是父母習氣,故說”動等亦然”。 凡安立為動等之體性,即前世之心、根等,隨順彼習氣。遮遣所詮即”父母”等。說違反之過失即”若非如是”。由與非善士相交,或見如是論典,從父所生之具法性等,由習氣轉變成非具法性等,顯示習氣等皆有前行習氣性。若非如是,則應隨順父母自性。由見某事物之自性隨順於某者,定知彼亦如是習得。 凡諸動搖及具法性等法,一切皆由先前習氣所生,如中間階段由習異相而轉異相。

།སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་དང་པོའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དོན་གྱི་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཚད་མའི་འབྲས་བུ་བརྗོད་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། མ་ཡིན་པར་བཀབ་པས་རང་ གི་གོམས་པ་ཉིད་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།གཡོ་བག་དང་གོམས་པ་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་གྲུབ་པས་ན་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གང་གི་ཚེ་ཕ་མའི་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུར་འཐད་ཅེ་ན། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་ བུ་ཆུང་གི་རང་བཞིན་དེ་དག་ཕ་མའི་རང་བཞིན་ཡོད་ན་སྟེ།ཕ་མའི་རང་བཞིན་ཉེ་བར་གནས་པ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྔར་སྲིད་པ་གཞན་དུ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཕ་མའི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་དོ་ཞེས་འཐད་པ་ཡིན་ཏེ། གཉི་ག་རྒྱུ་ཡིན་ཡང་སྐབས་ལ་གནོད་པ་མེད་དོ། །ཡང་ན་ གལ་ཏེ་བུ་ཆུང་གི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྔར་ཕ་མའི་རང་བཞིན་ལ་ཡོད་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེའོ།།ལུས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཞེས་ཡང་གི་སྒྲས་ནི་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་དང་ཕའི་ལུས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་སྲིད་པར་རྟོགས་པ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རང་ལ་ བརྟེན་པའི་གཡོ་བག་ལ་སོགས་པ་ནང་ནས་རང་བཞིན་གང་ཞིག་སྐྱེད་བྱེད་དག་ལ་ཡོད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་ཉིད་གོམས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།བུ་ཆུང་གི་རང་བཞིན་མཐའ་དག་ཕ་མ་གཉིས་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་ཡིན་ཡང་བཟློག་པར་དོགས་ སོ་ཞེ་ན།འོན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སྔར་གོམས་པ་མེད་པ་ན་གཡོ་བག་མ་དམིགས་ལ། གོམས་པ་ཡོད་ན་ཡོད་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་འདིར་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པ་གསུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་འདི་མ་གྲུབ་ན་ནི་གཞན་དུ་ཡང་མི་ འགྲུབ་པར་ཐལ་ལོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།འདི་ན་འཇིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གྲུབ་པས་ན་རྒྱུ་མི་དམིགས་པས་གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ལྡོག་པར་གྲུབ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ ཏེ་གོམས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བར་གྲུབ་པར་དེའི་ཚེ་རང་གི་གོམས་པ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།རྟེན་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་མེད་པའོ། །དེས་ན་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་ཐལ་བ་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལས་ངེས་པ་ཁོ་ནར་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ རྒྱུ་མེད་པར་འབྱུང་ནའོ།།ངག་ལས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པར་བྱའོ།

諸有情初始階段之動等亦復如是,此為義果之因。說量果即”是故”,意為非由遮蔽而由自習氣轉變。 動搖與習氣已成因果事,故非不定。若問何時父母身等為因得成?即”若”等。若幼童之自性存在於父母自性中,意為父母自性近住時。若先於他有中存在,爾時父母身等亦為因,此理得成。雖二者皆為因,於此處無害。或者,若幼童之慾等一切先於父母自性中存在,則爾時。 “身等亦”之”亦”字表示非有,意為應知母父身等為因之理。若非如是,則依自之動搖等內在自性,凡於生因中不存在者,即是由習氣所生。 幼童之一切自性非必定住于父母二者。雖非如是,若疑有違,故說”然若”。先無習氣則不見動搖,有習氣則有,由親身經驗故,此中因果事由現量及三種不可得而成立。若此不成,則應於他處亦不成立,此為意趣。 說”此亦非畏”即”此亦”。由因果事成立,故以因不可得因,說明能從相違品返,故有”若”等。若習氣前行已成,爾時”離自習氣”等。無所依即無因。故以因不可得之能立因,定從相違品返。“若非如是”即無因而生。應觀”由語言假立”。

།དཔེར་ན་འདིར་སྔར་ཞུགས་པའི་མི་དམིགས་པས་ལྡོག་པ་ངེས་པ་དང་། གོམས་པ་ཡོད་ན་གཡོ་བ་མཐོང་བ་ན། རིམ་པར་འབྱུང་བའི་མངོན་སུམ་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་རྟོགས་པ་ལྟར། གང་དུ་ མངོན་སུམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་མི་དམིགས་པ་སྲིད་པ་དེར་ཡང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་ཅིང་ཕྱིས་ཀྱི་མི་དམིགས་པ་རིམ་པར་བྱུང་བས་ནི་ལྡོག་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ།ར་ཙ་ཊས་ཅི་ལྟར་གཏན་ལ་ཕབ་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པ་གཡོ་ བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་གཡོ་བའི་རིགས་མཐུན་པ་གཡོ་བའི་གསལ་བ་གཞན་གང་ཡིན་པ་དེ་གོམས་པ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་གང་ལ་ཡོད་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ།།སོགས་པའི་སྒྲས་བསྡུས་བའི་ཆོས་གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱའོ། །དེ་འདྲ་བའི་དུ་བ་དེ་ནི་ གཞན་མེད་པ་ལས་ཀྱང་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ལས་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་རིགས་ཀྱིས་མཐུན་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ཀྱང་རིགས་མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པ་འབྱུང་ན་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ་མེད་པར་ འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་གོ་སྐབས་སུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ནགས་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་རྒྱལ་མོ་ག་གོན་གཉིས་བཞིན་དུ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཡང་། རིགས་གཅིག་ཏུ་གཞག་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཤིན་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་རྣམ་པ་ ཅན་གྱི་འབྲས་བུས་ནི་རྒྱུ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ།།འོ་ན་ནི་སྐྱེ་བ་དང་པོ་ན་ཡང་ཁྱད་པར་གཞན་ཉིད་ཡོད་དོ་སྙམ་ན། གོམས་པ་ལས་ཤེས་གསུངས་སོ། །ཁྱད་པར་འགྱུར་ནི་འདུས་བྱས་པ་སྟེ། བཟློག་པ་གོམས་པ་ལས་བཟློག་པའི་ཆོས་ཅན་གང་ཡིན་པའོ། །སྐྱེ་བ་དང་པོར་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་བུ་ཆུང་ལའོ།།དེ་བཞིན་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་དེ་བཞིན་དུ་གནས་སོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འདི་ནི་འབྲས་བུ་ཐ་མི་དད་པར་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ཐ་དད་པར་མི་རྟག་གོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །དུ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་གཞན་ལས་མ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཐ་དད་པར་མཐོང་བ་ལས་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པར་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་འགྱུར་བ་ལ་རག་གོ།།དེའི་ཕྱིར་འཁོར་བའི་འདུ་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་གོམས་པས་བྱས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཡང་སྐྱེས་མ་ཐག་པ་དང་མངལ་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ གཞན་གྱིས་གོམས་པ་ཁོ་ནས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གནས་སོ།།གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་པ་འདི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་གོམས་པས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མི་དམིགས་པས་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། དེ་ཞེས་གསུངས་སོ།

例如,此處由先入之不可得而定返,及有習氣則見動搖時,由次第生起之二現量而知隨行,如是,凡現量為先之不可得得成者,其隨行亦由現量本身所取,而後之不可得次第生起則取返,如同拉札塔所抉擇。 是故,今時具動等之眼等,即與動之同類、動之顯現其他者相應,凡具有從彼習氣所生性質之眼等,即為前行者。以”等”字所攝之其他法,亦應如是了知。 如是煙非從無他而生,然從如是者生,以因類相順成立故。若從不同類生不同類,則應成無因故。若無因,則應成常有或常無等過失聚之機會故。 正因此故,如林中及彼岸之二王后伽袞,雖同一認知,然非立為一類之因由。故由極為差別相之果,于因無錯亂。 若謂初生時亦有異相耶?說由習氣可知。差別轉即造作,即違背習氣之所依法。初生即幼童。“如是住”者,此句式為:此返依如是住。此說果無差別,故意為因不應異。 煙非從如是之他生故,須依見因差別而推度果差別。是故,一切輪迴造作唯由習氣所作。彼亦非初生及胎中所有故,唯由他生習氣所作,如是而住。 若謂此造作由後世習氣所作,豈非為不可得所違耶?故說”彼”。

།གལ་ཏེ་གོམས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཅི་འདྲ་བའི་གཡོ་བ་ལ་ སོགས་པའི་འདུ་བྱེད་པ་མཐོང་བ་ལས་དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་པ་མ་ཡིན་པའི་གོམས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཁོ་ནར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ནི་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདུ་བྱེད་པ་དང་གོམས་ པ་གཉིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ཉིད་གསལ་འདེབས་པ་ནི་འབྲས་བུ་ནི་རྒྱུ་དང་ལྷན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལ་རྒྱུ་ཉིད་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གང་གི་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ། འབྲས་བུ་དེའི་འབྲས་ཉིད་དུ་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། རྒྱུ་མ་མཐོང་ཡང་ ཞེས་གསུངས་སོ།།དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་འཕན་གྱི་འདོད་པ་བསལ་ནས་བཞད་གད་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་འདིར་ཞེས་གསུངས་སོ། །གླེན་པ་གཞན་གྱིས་ཁྱུ་མཆོག་དང་མ་ཧེ་དག་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཁྱུ་མཆོག་གི་སྒྲས་མ་ཧེ་ལ་བརྗོད་པ་སྟེ། མ་ཧེ་རྭ་རིང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་མའི་ ལྟོ་ན་ཅི་ལྟར་གནས་ཏེ།དེ་གནས་ན་མ་ཅི་ལྟར་མཚོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །དེས་ན་མ་ཧེ་གནས་པ་ཅི་ལྟར་སྲིད་པ་དག་སྨྲོས་ཤིག་ཅེས་དྲིས་པ་ནའོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྔར་སྐྱེས་པ་འཕེལ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་མ་ཧེ་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཙམ་ བཞད་གད་ཀྱི་གནས་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་གོམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་དང་པོའི་འདུ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་ཙམ་བྱེད་པ་ལ་བཞད་གད་ཀྱི་གནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ།།འོན་ཏེ་གང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་ལན་མི་འཐོབ་སྟེ། ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཐམས་ ཅད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་ཁྱད་པར་དེ་ལྟ་བུ་སེམས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པས་ཕན་ཚུན་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ནམ་གྱི་སྒྲས་ནི་བརྗོད་པའི་ཕྱོགས་མི་འདོད་པར་ཕྱོགས་གཞན་ཁས་བླངས་པའི་དོན་ཏོ། །དམིགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་པ་སྟེ། མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།གལ་ཏེ་བལྟར་རུང་བར་ཁས་བླངས་ན་སྐྱོན་འདིར་འགྱུར་གྱི་མཚོན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཉེས་པ་འདིར་ཅི་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་ན། འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ནི་བལྟར་རུང་བ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་མེད་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་ བྱ་བ་ཁྱད་པར་བལྟར་མི་རུང་བ་ཡིན་ནའོ།།མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་རྟོག་པའོ། །བརྟག་པར་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་བྱ་བའོ།

若問:如同從見有習氣為先之動等造作而如是成立,由見唯有非後世習氣為先故,應成如是,因此後世不成立耶? 故說”正因此故”:以造作與習氣二者已成因果事故。為明此義,說”果與因俱”。若謂于彼未見因故,云何成為彼果之果性耶?故說”雖不見因”。 如是遣除順世外道之見已,為令成笑柄故,說”是故此處”。如同他愚者不辨水牛與公牛,以公牛聲說水牛,思維:彼長角之水牛,如何住于母胎中?若住其中,母何能活?因此問道:“請說水牛如何得住?” “如是性”者,義為:如同無先生增長等而僅作水牛言說,即是笑柄,如是于無先習之初生造作等,僅作如是言說亦成笑柄。 “然從何”者,謂從他。僅此不得答,以具一切轉變故。故思維”如是差別即是心”而說”互”。“若”字表示不許所說方而取他方之義。“所見”者即非有,義為:是無之言說境。 若疑:若許可見則有此過,若不可表示則如何有此過?故說”然”。此思為:不可見故非無之言說境。“若爾”者,謂若差別不可見。“見”者,謂決定為因。“觀察”者,謂決定。

།གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ལ་གོམས་པ་རྒྱུར་མཐོང་བ་ནི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཅི་སྟེ་མི་རྟག་སྙམ་ན། མ་མཐོང་བ་རྟོག་ན་ནི་ཞེས་གསུངས་ ཏེ།གལ་ཏེ་ཚད་མས་མཐོང་བའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་དོར་ནས་ཆོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དུ་བ་ཡང་སའི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་གྱི་མེས་བསྐྱེད་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཤིན་དུ་བརྟག་པར་དཀའོ། །དེས་ན་ ལུས་ཀྱི་འབྱུང་བ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ལ་ཕ་མའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་འབྱུང་རྔུབ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་མཇུག་སྡུད་པའོ།།དེ་ལྟར་སྔོན་གྱི་གོམས་པ་བསྒྲུབས་པས། རི་མོ་མཁན་གྱི་རི་མོ་ལྟར་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་སུན་ཕྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྩིག་པའི་རི་མོ་དང་ཨ་མྲའི་ སྨིན་པ་ལྟར་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་དང་།ཆང་གི་ནུས་པ་ལྟར་ཡོན་ཏན་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ལུས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་བཀག་པས་ནི་དུ་བ་ལྟར་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་བཀག་ཅིང་སྲིད་པ་སྔ་མ་ཡང་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་དག་ ལ་ཡང་ཅི་རིགས་པར་དཔག་པར་བྱའོ།།འཇིག་རྟེན་ཕྱི་མ་སྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་སྐབས་རྩོམ་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྲས་བུ་འདུ་བྱེད་པ་ལས་སོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་བཤད་པ་ནི་མེད་པ་གང་གིས་སོ། །གང་གིས་དེ་སྐད་བརྗོད་པ་སྔར་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅི་ཞིག་མཐོང་ཞེ་ན། །སྔ་མ་སྔ་མའི་ཞེས་ གསུངས་སོ།།མཐོང་བའི་འདུ་བྱེད་པ་ལས་སྔ་མ་རྗེས་སུ་དཔགས་ཤིང་རྗེས་སུ་དཔགས་པ་དེས་ནི་དེའི་སྔ་མ། དེའི་ཡང་སྔ་མ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔགས་པས་རྗེས་སུ་དཔགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ལྟར་ཐོག་མ་མེད་པའོ། །གཡེར་བག་སྟེ་གོམས་ པས་སོ།།རང་བཞིན་ཇི་ལྟ་བུའི་གཡེར་བག་མེད་པ་ལས་ཤེ་ན། ལུས་ལ་ལྟོས་ནས་མི་འགུལ་བ་དང་། སེམས་ལ་ལྟོས་ནས་ཞན་པའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ངག་གི་རྒྱུ་བ་ཞན་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །སྔ་ན་མེད་པའི་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་ དག་ཏུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཡོ་བག་ཅན་གྱི་གཡོ་བག་མེད་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་མིག་ཞན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཉི་གའི་མཇུག་སྡུད་པ་ནི་དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་ནི་མིག་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་དང་ནི་མིག་མི་གསལ་བ་ གཞན་དང་ངོ་།།དོན་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ནི་དེས་ན་སྐྱེ་བ་དང་པོར་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །རྫས་གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། སྔགས་དང་ཞེས་བྱ་བའོ།

若有人想:即便見到某些習氣為因,為何不觀察轉變之差別?故說”若思未見”:若捨棄量所見之事物自性而觀察法之差別,則煙也應由地之轉變差別所生,而非由火所生。因為此極難觀察。故結論說:“因此,非身體之大種為因,亦非父母自性,故出入息等。” 如是成立前習已,破除如畫師之畫般為果之主張,由此亦遣除如墻畫與庵羅果熟般為自性之主張,及如酒之功能般為功德之主張。由破除此身為果,即破除如煙般為果之主張,併成立前世。如是于將說者亦當隨理推度。 為成立後世而開啟此處,故說”若”。果從造作。解說彼推理即”以何無”。若問:見何前說具連線力?故說”前前”。 從所見造作推度前者,由彼推度復推度其前,復推度其前,故說”從推度之推度”等,如是無始。由串習故。 若問:何種自性無串習?對身而言不動,對心而言羸弱。“等”字攝取語言執行羸弱等。“無前有情生”者,以無始無終故未成立。 顯示具串習者無串習即”眼羸等”。二者總結即”是故”等。“他”即眼不明等。“與他”即與其他眼不明。 于義配合即”故於初生亦”。“云何”者,是他說。“於他物”者,是宗義。顯示彼即”咒等”。

།དཔེ་འདི་ཡང་ཤིན་དུ་རྙེད་སླའོ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་དཔེར་ན་ རྨི་ལམ་ལུས་ལ་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ།།རྨི་ལམ་དུ་ནི་དེའི་དུས་ཀྱི་དངོས་པོར་མ་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སད་པའི་ལུས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ནི་ཚིག་འཆོལ་པ་དང་འདར་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བཞིན་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་ཡང་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་བྱས་པའི་གོམས་པ་ལས་ལུས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་ལྟའོ།།བཞད་གད་ཁོ་ན་ཡོད་པས་རྩོད་པ་སློང་བ་ནི་འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་ནི་མི་བདེན་ལ། སྐྱེ་བ་གཞན་གྱི་ལུས་ནི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། བཞད་གད་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཏེ་པོར་ཞེས་བྱ་བའོ། །སྣང་བཞིན་པ་དང་། དོན་བྱ་བར་ནུས་པ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་བདེན་ནོ་སྙམ་པའི་བླུན་པོ་ལ་ལྟོས་ཤིག་སྙམ་དུ་དགོངས་པ་མ་རྟོགས་པའི་དམན་པ་དག་བརྒྱ་ལ་མི་བདེན་པ་ཁོ་ནར་འཛིན་དུ་འོང་སྙམ་པས།བདེན་དང་བདེན་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་རྩོད་པ་བསལ་ནས་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་བསྒྲུབས་ཤིང་སྔ་ན་མེད་ པའི་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བ་ཡང་བཀག་པ་ན།དུ་བའི་རྒྱུན་བཞིན་དུ་རྒྱུན་འཆད་པའི་ཕྱིར་མཐའ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྩོད་པ་བསལ་བའི་དོན་དུ་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་སྒྲུབ་པ་རབ་ཏུ་སྦྱར་བའི་རྣམ་འགྲེལ་འཆད་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐུ་དང་ལྡན་པའོ། ། ཚང་བ་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཚོགས་པས་སོ། །འདིས་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་བརྗོད་དོ། །དུ་བ་ལ་ནི་སྐད་ཅིག་སོ་སོ་ལ་འོག་ནས་འོག་ཏུ་ལ་འགྲིབ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ལོག་པ་མཚང་བས་ན་ཟད་པར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར ལྷག་དང་ལྷག་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ།འགའ་ཞིག་ལ་མི་གསལ་བར་གྱུར་ཀྱང་། ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་འཆི་ཀའི་ནད་ལས་འོག་ནས་འོག་ཏུ་འགྲིབ་པས་མཐར་གཏན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། འདི་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་སྟོབས་ཆུང་བ་ནི་དུ་བ་བཞིན་ དུ་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་འདི་ནི་འགལ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡིན་ནོ། །སེམས་ལས་ནི་འགལ་བ་ཡང་འགའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཕྱིས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདིས་ནི་ལུས་དང་ངག་མི་གསལ་བ་ཙམ་དུ་ཟད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་ལུས་ བཞིན་དུ་མཐར་ལུས་དང་ངག་ཉིད་གཏན་ཆད་པར་འགྱུར་གྱི་སེམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །རྒྱུ་མཐའ་དག་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་མོད། དེ་ལས་འབྲས་བུ་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འགལ་བ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གྲུབ་པའི་མཐའ་སྨྲ་བས་ རྒྱུ་དང་ཞེས་གསུངས་སོ།།དེ་ལྟར་གྱུར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མེད་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། འབྲས་བུ་རང་དབང་ཅན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

考慮到此例極易獲得,故說”如夢中身”。因為夢中不知當時之事物。醒時身體變化即語言錯亂、顫抖等。如是于其他生中亦應觀察:由其他生中所作習氣而有身體變化。 僅為嘲笑而提出爭論即”然而”。若想:夢中之身不真實,而他生之身是真實。顯示嘲笑即”極愚癡”。雖然顯現且能作用,卻認為不真實,請看此等愚者。思及不解者百人中定執為不真實,故說”真實與非真實”。 如是遣除諍論已,成立無始,並遮止無前有情生時,為遣除”如煙流斷故非無終”之諍論,開始解說證成後世之釋論,故說”因此”。“具力”即具有威力。“圓滿”即業與煩惱聚集。此說取蘊具力性。 煙于每一剎那漸次減弱故,由近取不圓滿而可窮盡。心則不然,因見殊勝漸增緣故。雖于某時不明顯,然仍如是可見。若謂:由臨終病漸次減弱而終至斷絕。此非如煙般成為自性之近取力微弱,而是由對治力所致。后當說明:心無任何對治。故此僅是身語不明顯而已。是故如夢中身,最終唯身語斷絕,而非心識。 “然而”是他說。若謀:一切因雖具力,然不必定生果,故有何相違?宗論者說”因等”。若爾,云何無因果事?以果成獨立故。

།དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་རྒྱུའི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་དབང་ཡིན་ནའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ནུས་པ་ཡིན་ཡང་ངོ་།།སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་ནའོ། །འབྲས་བུར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཞན་གྱི་ཚེ་ཡང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རང་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྡོག་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་གྱི། རྗེས་ སུ་འགྲོ་བའི་གསོས་ལ་ནི་མི་ལྟོས་སོ་སྙམ་ན།ལན་དུ་དེ་མེད་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡོད་ཀྱང་འབྲས་བུ་མེད་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར། དེ་མེད་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ལ་ཡང་རྟེན་ཅི་ཡོད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་མྱུ་གུ་དང་འབྲས་བུའི་ས་བོན་ཡང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། གཞན་གྱིས་གལ་ཏེ་དེ་ཡོད་ན་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ལན་དུ་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་ཞེས་བྱའོ། །ས་བོན་ཡོད་ན་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ རོ།དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མྱུ་གུ་མེད་པའི་ས་བོན་ནི་མྱུ་གུའི་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བསྙད་པ་ནི་རྒྱུའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མངོན་པར་འདོད་པ་མཐའི་སྐད་ཅིག་ཐོབ་པའི་ས་བོན་ཡང་ཡིན་ལ། དེ་ལས་འབྲས་བུ་ཡང་མི་སྐྱེ་བ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སྲིད་དོ།།དེ་བས་ན་རྒྱུ་ཡོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བ་ཞེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ས་བོན་དང་བྲལ་བའི་ཞིང་ལ་སོགས་པ་ལས་མྱུ་གུ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་ཡང་སྔར་གྱི་མི་དམིགས་པས་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ། གལ་ཏེ་བོང་བུ་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཚེ་མ་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་མྱུ་གུ་ནི་དེ་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ས་བོན་ཉེ་བར་འོངས་པ་ན། ཚོགས་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཙམ་ལ་ལྟོས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྙམ་དུ་བསམས་ནས། དེ་མེད་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ཞེས་སྨྲས་སོ། ། གལ་ཏེ་ཡང་ད་ལྟ་དེ་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ག་ལས་ཞེས་གྲུབ་པའི་མཐའ་སྨྲ་བའི་དོགས་པ་བསུ་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེའོ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ལ་དེ་ལྟར་བརྗོད་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེར་ཁྱེད་ཀྱི་ལན གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འདིར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་རྩོད་པར་སྨྲ་བས་རང་གི་གསོ་བའི་བསམ་པས་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཉིད་བརྗོད་པའི་མཇུག་སྡུད་པས་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།

說明此義即”一切因之自性”。“若如是”即若為自主。“即便如此”即雖為有力之因。若不生時位之果。“不成為果”即:其他時亦不生果,因為是自主故。 “然而”即:若謂主要是遮遣而成因果事,不待隨行相屬。答曰:“何來無此則無彼”,因已許雖有彼而無果故。“何來無此則無彼”即”非彼”之義。 若爾,隨行相屬亦有何所依?因見有芽與果之種子故,他說”若有彼”。答曰”如是遍”。因見有種子則生芽故。義為:由遍決定有彼則有故。不生芽之種子非是芽之因。如是說明是因為是因之因故。 所欲顯現之因獲得最後剎那之種子,而從彼不生果,此乃不可能。是故,有因則必生,此為遍決定隨行相屬。 若爾,由不見從無種子之田等生芽故,遮遣豈不亦唯由前說不可得而遍決定耶?雖然當時不見驢等,然芽不隨彼遮遣,因種子臨近時唯待眾緣圓熟而生故。思及此義,故說”此無此則無亦”。 雖然現今隨順彼遮遣,然一切時皆如是。“何來”即迎接宗論者疑問而說”一切時”。由於能如是說有彼則有,故應成:汝于彼處之答,於此處亦應如是。 如是諍論者以自護念而說宗義,總結云”因此”。

།གཉི་ག་མཐོང་བ་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི། དེ་ཡོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་ཞེས་ བྱ་བའོ།།འདིས་ནི་ཡང་དག་པའི་ཐ་སྙད་ལ་ལྟོས་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཕན་ཚུན་ཁྱབ་པར་བསྟན་ཏོ། །དོན་དམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་རྩོད་པ་དོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ཁྱབ་པར་རོ། །མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གོ། །རྒྱུ་ དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་དག་གོ།།རྩོད་པ་དེ་ཉིད་སྡུད་པ་ནི། །རྗེས་སུ་འགྲོ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའོ། །ཁ་ཅིག་གཅིག་ལས་འགའ་ལ་ཡང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མཐོང་བ་མེད་དོ་ཞེས་ལས་ཀྱི་ དྲུག་པ་གཞི་ཐ་དད་པར་བྱ་སྟེ་འདོན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏོ།།དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཅི་གྲུབ་སྙམ་ན། འཇིག་རྟེན་གཞན་ཞེས་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའོ། །འབྱུང་བ་འབའ་ཞིག་ལུས་པར་འདོད་པ་ལ་རྣམ་པ་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ལུས་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རང་དང་གཞན་གྱི་བསྒྲུབ་བྱ་དག་གསལ་བའི་ ཕྱིར་རྙེད་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པའོ།།གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་རྣམས་ནི་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་ཙམ་ལྷུར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོའམ། འབྱུང་བ་ནི་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ལན་དུ་འཇིག་རྟེན་ཕ་ རོལ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ཁས་མི་ལེན་ན། དེའི་ཚེ་འབྱུང་བ་དག་ལས་སེམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འགའ་ཞིག་ཏུ་འཇུག་པའམ་ལྡོག་པ་ཡང་མི་འགྲུབ་པོ། །ཁས་ལེན་ན་ ཡང་བློ་ནི་བློ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཚད་མའི་གེགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ཐ་སྙད་ཅེས་བྱ་བ་བསླད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ལ་བསྙོན་པ་དང་། བསྒྲུབ་པ་དག་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན་གང་ གིས་དེ་གྲུབ་པའི་ཐ་སྙད་ལ་གུས་ཤེ་ན།འཁྲུལ་པ་ཡིན་གྱི་འོག་ཏུ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་སྒྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བླ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅུང་ཟད་འདོད་པའི་དོན་ཏོ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་གཞག་པ་ལ་ལྟོས་ན་ནི་གཉིས་པོ་འགའ་ཡང་མེད་ དོ།།དེ་ལ་མ་ལྟོས་ན་ནི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་བསྙོན་པ་བས་བསྒྲུབ་པ་ཉིད་བསྡམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཞི་བ་དང་ཞེས་སྨོས་ཏེ། གཉིས་སུ་མེད་པ་མངོན་དུ་བྱས་པའི་གནས་སྐབས་དེ་དེར་ཉོན་མོངས་པ་དེའི་ལས་ རྣམས་རབ་ཏུ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་ཕྱིར་རོ།།མཐོ་རིས་ནི་མངོན་པར་མཐོ་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་སྟེ། རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།

闡明二者皆見即”若有彼則必定”。此說明就世俗名言而言,因果二者互相遍攝。就勝義而言,提出諍論疑問即”如是”,即遍攝。“因不見”即隨行與遮遣二者。“非因果事”即前後二者。 總結彼諍論即”隨行等”。“若差別”即宗義。有人從”從某一者于任何處亦不見因果事”中,將業的第六格作為不同所依而誦讀,此為”故”之義。 若問如此則成就何?即”非其他世間”。對於主張唯有大種餘存者,由成立唯有識餘存故,為明顯自他所立,獲得大所得。 “若”即:諸經僅致力於尋思觀察,勝義中則無有任何存在。因果事或大種僅于名言中有,則答曰”他世亦如是”,補充說”于名言中有”。 若連名言中亦不承認因事,則從諸大種生起思等,以及趣入或退出某處亦不成立。若承認,則已成立”識唯從識”。“若”即總結。 若問:因為障礙量故,名言豈非即是錯亂?因此,於他世的誹謗與成立有何差別?為何恭敬能成立彼之名言?答曰”是迷亂,下文”。“此”即成立他世之相。“寧可”即稍許所欲之義。 就無二安立而言,二者皆無。若不就此而言,則應取成立勝於誹謗他世,此為其義。若問何故?說”寂靜等”,因為現證無二之位中,彼煩惱諸業悉皆寂滅故。天界即以增上聲所詮,唯極成就。

།འབྲས་བུ་དེ་གཉིས་ཀ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གཞན་ངེས་པའི་ཡོན་ཏན་བརྗོད་ནས། དེ་མ་ངེས་པའི་ཉེས་པ་བཤད་པ་ ནི།འདོད་ཆགས་པའི་ནོར་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་ངེས་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ལས་བྱང་ཞིང་གྲོལ་བར་བྱས་པའི་དོན་དུ་འབད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་པར་གོམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ན་འགྲུབ་ཅིང་། བར་དུ་ཡང་མི་འདོད་པའི་རང་ གི་ལས་ལ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་བ་འགོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་མ་ངེས་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ནོར་པ་བྱུང་རྒྱལ་དུ་གཞག་པ་ནི། གཉི་གའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་ཕན་པ་མཐའ་དག་དང་མཐོང་བའི་ཡོན་ཏན་སྐྱེ་བོ་དམ་པ་དེ་དག་ཉམས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། དམ་པའི་ལམ་དུ་འཇུག་པ་ལ་ནི། སྐྱེ་བོ་དམ་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་དོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་ན་ནི་ཐ་སྙད་འདི་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་བླའོ། །རྨི་ལམ་དུ་ཡང་བདེ་བའི་ཆ་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་འདོད་པ་ཡིན་གྱི། འཇིགས་སུ་རུང་བའི་རྣམ་པ་ནི་རྟོག་པར་མི་འདོད་དོ། །གལ་ཏེ་མིག ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནོར་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་འདོད།ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ནི་དབང་པོ་རྣམས་གློ་བུར་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི། འབྱུང་བ་ཙམ་རྒྱུ་ཡིན་པ་ལ་ནི་བློ་བཞིན་དུ་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། དབང་པོ་རྣམས་ནི་བློ་བཞིན་དུ་ རིགས་མཐུན་པ་སྔ་མ་དང་འབྲེལ་པར་ཡང་མི་འཐད་དེ།ནད་དང་གཞན་གྱི་གནོད་པ་དང་། རིམས་ཀྱིས་ཕལ་ཆེར་མིག་ལ་སོགས་པ་ཉམས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་ལ་ཡང་དབང་པོ་འཐོབ་པ་ལྟར་འགྱུར་སྙམ་ན། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་སྐད་ དུ་ཡང་དབུས་དང་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས།དོན་དང་སེམས་ཅན་བདག་རྣམ་རིག་།སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། །རབ་ཏུ་སྐྱེའོ་དེ་དོན་མིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་བདག་ཏུ་སྣང་བ་ནི་དབང་པོར་སྣང་བའོ། །གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་ པར་རིག་པའི་ནང་དུ་འདུས་པར་རིགས་ཀྱི།རྟག་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། །དབང་པོ་གོ་ཇི་ལྟར་སྙམ་ན། བདེན་ཏེ་ལུགས་འདི་ལ་དེ་མ་ཐག་པའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་ཉིད་དབང་པོ་ཡིན་ལ། དེའང་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེས་ན་སྐྱོན་མེད་དོ། །དཔེར་ན་ དབང་པོ་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུར་བརྟགས་པ་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ལ་དབང་པོར་སྣང་བ་ཞེས་བརྗོད་དོ།། བརྟགས་པའི་དབང་པོ་ཡང་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ངར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པས བརྟགས་པའི་ཡོད་པ་ལ་ཡང་།དེ་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་གོ།

因為果與彼二者相隨順。如是宣說確定他世功德后,解說不確定過失即”貪著之過失”。若確定他世,則為從煩惱等聚中清凈解脫之義而精進,此亦于相續生中修習圓滿時成就,中間亦能遮止彼等於不欲自業中流轉。 若不確定,則任意安立貪等過失,即會損壞具二相之果利一切及見功德諸聖者。入聖道者,名言稱為聖者。是故若依名言,則寧可依此名言。即使于夢中亦欲求安樂分位之相,而不欲思維可怖之相。 若問:如何許眼等成立他世之過失?如同唯識宗中諸根驟然生起,若唯大種為因,則如心識成太過。諸根如心識亦不應與前同類相連,因為病及他害與熱病多能損壞眼等,則彼等亦應如是獲得諸根,作是念時,說”如是”等。 如《辨中邊論》所說:“顯現為境及有情我之識,極生起,彼非境。“彼顯現為我即顯現為根。若謂:青等以明顯故,應攝入識內,因常為隱蔽故,根如何可知?誠然,於此宗中,等無間功能差別即是根,彼亦是等無間緣自性,故無過失。 譬如分別為異根,如是由分別體性于識中顯現為根而說。所分別根亦說是依習氣力之唯識。如是由我執等所分別之有,亦安立彼顯現等。

།དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པ་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་བརྟེན་པ་ངེས་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ལས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བག་ཆགས་མི་མཐུན་པར་གྱུར་པས། དབང་པོ་ཚོགས་ཉམས་ པར་གྱུར་ཀྱང་།ངེས་བསྐྱེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་དབང་པོ་ཉམས་པ་ཉིད་ལས་ལུས་གཞན་ལ་མིག་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་མི་འགལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ད་ནི་སྐབས་སུ་བབ་པའི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་གཞི་འཛུགས་པ་ནི་དེ་བས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྣམ་ པ་འདི་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་ཉེ་བར་གནས་པ་གྱུར་ན་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་ཉམས་པ་དང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ལ།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་གནས་པའོ། །དེས་ན་འཁོར་བ་ནི་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པ་སྔ་མ་སྔ་མ་ མཐའ་དག་ནི་སྔ་མ་སྔ་མ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ནི་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ཐ་མ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་བས་ན། དེ་ཁོ་ན་གོམས་པ་དོན་མེད་ལ། དེའི་དོན་དུ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་སྒྲུབ་པ་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་དོ་སྙམ་ན། ཅི་སྲིད་ཅེས་གསུངས་སོ། །ནོར་བ་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ གཉིས་སུ་མེད་པ་མངོན་སུམ་ཏུ་མ་གྱུར་པའོ།།དེ་སྲིད་དུ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་དུས་དེ་སྲིད་གནས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཐ་མ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ལ་གནས་པ་ལ་མིག་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་སྒྲུབ་པ་ འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་གནས་སོ།།གལ་ཏེ་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལ་བརྟེན་པས་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར་མོད་ཕྱི་རོལ་དོན་ལ་གོ་དེ་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། མིག་ལ་སོགས་པ་བདེན་པ་ཉིད་དམ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། བག་ཆགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ངོ་། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ དོན་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་སོ།།ཡང་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་དུ་བདེན་པ་ཉིད་དམ། བེམས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་འདི་ཐོག་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་ ལ་སོགས་པ་ཡང་ནས་ཡང་འཇིག་པ་དང་།མ་མཐོང་བའི་སྟོབས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པས་ཉམས་པ་དག་ཉིད་ལས་ཡང་ནས་ཡང་ལུས་གཞན་ལ་འབྱུང་བའོ། །གཉི་ག་ལ་ཡང་སེམས་ནི་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་གྲགས་པ་དང་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་མཐའ་མེད་ པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ།།ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པར་གནས་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་ལ་ནི་ནོར་བ་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ཡིན་ལ། བདག་མེད་པ་མངོན་དུ་བྱས་པ་ནི་མཐར་ཕྱིན་པའོ། །ཇི་སྐད་དུ་སྲོག་ཆགས་བསྐྱེད་པ་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཁྱད་པར་ ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པ་མེད།དེ་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ལ་སྨྲས་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།

所謂”是故”,意為因為確定眼等依于習氣力,由如是業力使習氣不相順,雖諸根聚損壞,但由決定產生的習氣力,從根損壞之身而於他身生起眼等並無相違。 今當安立無始無終之基礎,故說”因此”。所謂”此相”,即是雖有如是近因住,眼等仍有損壞與生起等,而識則以自性安住。因此,輪迴是無始無終的,因為具彼相之前前一切皆依於前前故。 若作是念:若如是則同樣亦無終,則修習真如無義,為此而成立他世亦無果。故說”乃至”。所謂”過失未極寂”,即是未現證無二。所謂”乃至”,意為依止住于彼時而成無終之名言。 如是,住于唯識者,眼等成立他世無相違而住。若謂:由依習氣力故如是,于外境如何?故說”眼等是否真實”,即使非習氣自性亦然。所謂”是外境”,即青等諸聚。或者,眼等是否真實為識之自性,抑或是外境之無情自性皆可。 所謂”此自性無始”,即眼等一再毀滅,從不見力等根損壞中一再於他身生起。於二者,心皆稱為相續不斷,眼等亦無終,此為攝義。無始性安住如前。于外境是我見之過失,現證無我則為究竟。如說不緣生有情及隨順差別等,彼唯是分別而已,對此所說”若”等。

།སྲ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་འཇམ་པ་ཉིད་དམ་དྲིང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཅི་ལྟར་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་སྡུད་པའོ། །དྲོད་ གཤེར་ལས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བས་གསེབ་ནས་དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེ་བ་དང་།དེའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ནས་སོ། །མངལ་ནས་སྐྱེས་པ་དང་། དྲོད་གཤེར་ལས་སྐྱེས་པ་ཡང་སའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་མངལ་དུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །རྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བ་ལ་ནི་རེ་ཞིག་ ལོག་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་སྟོན་པའོ། །རྡོ་དང་ཀ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །གལ་ཏེ་རྡོའི་དཀྱིལ་ན་ཡོད་པའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱང་ སྐྱེ་བར་གྲགས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་གཞན་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་སྲོག་ཆགས་ཀྱིས། བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་གཅིག་གིས་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །འདི་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་བསྩགས་ནས་གཞག་པའི་ཞེས་བྱ་བའོ། ། མགོ་དམར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལུས་མདོག་གཞན་དང་ལྡན་པའོ། །གཞན་ནི་དེ་དང་མི་འདྲ་བའོ། །ལུས་སེར་པོ་ནི་མགོ་མདོག་གཞན་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལུས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རིག་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ལས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ཁས་མི་ལེན་ན་རྣམ་པ་དེ་དག་རྒྱུ་ཅི་ལས བྱུང་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ།།འོན་ཏེ་རྒྱུ་རིགས་མཚུངས་པ་ཉིད་ལས་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། ནམ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རང་བཞིན་གཅིག་པ་ཅན་གྱི་པདྨ་དཀར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་དུ་མ་དག་བདག་ལས་ དཀར་པོ་དང་དམར་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་པདྨ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་ངེས་པ་མེད་པར་འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་མཐོང་བའམ།འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནམ་ཅི། འདུས་བྱས་པ་ལས་ནི་ཐ་དད་པར་འགྱུར་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ། སྐྱུ་རུ་རའི་འབྲས་བུ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་དེའི་རང་ བཞིན་ཞེས་བརྗོད་དོ།།ཆུ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ས་བོན་རིགས་གཅིག་ལས་ནི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་སྣ་ཚོགས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་ཁས་ལེན་ན། སྲོག་ཆགས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ འདི་ལ་ལས་ཉིད་ངེས་བྱེད་ཡིན་ཏེ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྐབས་ཀྱི་མཇུག་སྡུད་པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ས་ལ་སོགས་པའི་ས་གཅིག་ཅི་ལྟར་གཡོ་བག་ཅན་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ། གཞན་ཐམས་ཅད་ ཀྱང་འགྱུར་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

所謂”堅性等”,是總攝柔軟性或濕性等如所見之差別。“從暖濕生”是指從縫隙中由暖濕所生,及其變異如樹等。胎生和暖濕生亦是地之變異性,即胎中生。至於化生,暫且存在錯誤認知。 “或者”是指以地之變異的差別而顯示為有情之因。認為石柱等不可能有生。雖然傳說石中也有有情生,然而說”彼時”是表述其他。具彼自性之有情的”自體”,是指由一自體所生之自性。此即所說”積聚安立”。 所謂”紅頭”,即具有其他身色。其他即與此不同。黃身即頭具其他色。如是,青身等亦應了知。若不承認業的差別,思維此等相由何因而生。若念:由同類因而有情諸相成差別,故說”任何時”等。 同一自性之白蓮等種子等諸多,豈不見或許于某時從自體生白、紅等自性蓮等差別無定,或亦不欲?由和合則可能成差別,如庵摩羅果。故說”彼自性”。 從具水等相之一類種子,有情差別非決定,然唯是種種。故若承認遍知所見差別,於此有情差別中業即是決定因,因為相種種故。攝結文段是”因此”等。 如一地等土如何轉變為動搖性等自性,如是一切他者亦應轉變,因為無差別,此即所說。

།གལ་ཏེ་བློ་གནས་ཀྱང་སྔོན་ཡོད་པའི་མིག་འཆི་བའི་དུས་ན་ཞིག་པའམ་གསོན་བཞིན་དུ་ཕྱུང་བ་དེས་ན། སྲིད་པ་འདིར་འབྲས་བུ་ལ་རེ་བ་རྒྱང་རིང་ངོ་ཞེ་ན། འདི་ལས་འདས་ནས་ རིང་དུ་ལོན་པ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མ་ལ་གཅིག་ནས་སྐྱེས་བ་གཉིས་ཀྱི་མིག་གཡོ་བག་ཅན་དང་། གཡོ་བག་ཅན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །བློའི་འདུ་བྱེད་པ་ལས་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བློ་ཡང་རྣམ་ པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགགས་པར་མཐོང་བའི་དེར་ཚུལ་ཇི་ལྟར་ཡིན།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཅི་ལྟར་འགགས་ནས་ཡུན་རིང་དུ་ལོན་པའི་བློ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འགགས་ནས་ཡུན་རིང་དུ་ལོན་པའི་མིག་ཀྱང་མིག་གི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་མིག་ལ་སོགས་པས་ནི་རང་གི་རིགས་ སྔ་མ་ལ་རག་ལས་པ་ཁོ་ནའོ།།དེ་བས་ན་འཇིག་རྟེན་གཞན་དག་གདོན་མི་ཟ་བར་གྲུབ་པོ། །གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་དབང་པོ་རྣམས་ནིའོ། །རང་གི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ནི་དེས་སྐུལ་བ་ཁོ་ནས་ ཁྱད་པར་དུ་ཡུལ་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ལས་དེ་རྣམས་ཉམས་པས་ཡིད་ཀྱི་བློ་ཉམས་པར་དོགས་པའམ། སྤང་བར་འགྱུར་བ་མི་འདོད་པ་འགོག་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་ན་དབང་པོ་རྣམས་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ བརྟེན་ནས་འབྲས་བུ་བྱེད་པར་མཐོང་གི།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱེད་པ་མ་མཐོང་ངོ་། །དེས་ན་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དབུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན། བྱེད་པ་དེ་ལ་རག་ལས་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ དང་པོར་ཡང་དེ་ལས་རག་ལས་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།དེས་ན་འདི་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ལས་སམ། རང་གི་རིགས་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི་ས་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ཙམ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། མཐོང་བ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྤང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འཇུག་པ་གཉིས་པ་ལ་ནི་རྣམ་འགྲེལ་འདི་ཉིད་འདྲི་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་དེའི་སྒྲས་ནི་ས་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །དབུགས་ཕྱུང་རྔུབ་ལ་སོགས པ་ནི་ཞེས་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་དབང་པོ་ཡང་ངོ་།།ཕ་མའི་ས་བོན་ནི་ཁུ་བ་དང་ཁྲག་ལ་སོགས་པས་བསྡུས་པར་བྱུང་བའི་ཚོགས་སོ། །ཙམ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་མཐུན་པ་སྔ་མ་ལས་མ་ཡིན་པའོ། །འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་འཕན་པའི་འདོད་པ་སྐྱོང་བ་སྟེ། དེ་ལྟར་ ཡིན་ཡང་ངེད་ཀྱི་འཁོར་བ་ལ་ཆད་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若有人問:即使心識存在,但前世的眼根在死亡時已毀壞或活著時被摘除,因此在此生中果報期望遙遠。對此回答:已說明即使過去久遠也能產生。若非如此,則從一母所生的兩個人的眼根不會有動搖性與非動搖性的差別。 若說是由心識造作而有差別,那麼在所見心識一切方面都已滅的情況下如何可能?為何如同已滅久遠的心識是等無間緣一樣,已滅久遠的眼根也是眼根之因?因此,眼根等唯依賴於前世同類。由此,他世必定成立。 “又”是指:諸根依託意識,隨順其造作。因為唯由其引發而成為特殊對境認知的成立因。遮遣由於諸根損壞而擔心或欲捨棄意識之見解,故說”意識本身”。 或者,見到諸根依託意識而起作用,而意識並未見到依託彼等而起作用。因此,應當觀察諸根等唯從識生。意思是:因為見到在中間階段依賴於彼作用,故初生時也應觀察為依賴於彼。 因此,這些唯從意識或自類而生,而非從地水等生。故非僅從彼等,意思是:所見並非在一切方面都應捨棄。對於第二轉,將書寫此註釋。即所說”或者”。 “彼聚”中,“彼”字指地水等。“出入息等”的”等”字也包含諸根。父母種子是精血等所攝的聚合。“僅從”是指非從前世同類。這是順應順世外道的主張,意思是:即便如此,我們的輪迴無有間斷。

།ཅི་སྟེ་དེ་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། འཁོར་བ་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཆོས་མངོན་པ་ལས་འཁོར་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བས་ཉམས་པས་ན་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམས་ ཆད་པ་དང་།དེ་བསལ་བས་དེ་དག་ཕྱིར་འབྲེལ་བའི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་། ཆད་པ་སྤངས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། དབང་པོ་རྟུལ་བས་ན་འབྲས་བུ་གཉིས་པ་ལས་ཉམས་པ་དང་། སྐལ་བ་མཉམ་པའི་སྡེ་ལས་ཉམས་པའི་འཆི་འཕོ་བ་སྟེ། འཆི་བ་ཞེས་བྱ་ བའི་དོན་དག་ཡིན་པ་དང་།སྐྱེ་བ་གཞན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་སྐྱེ་བ་རྣམས་སོ། །མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དབང་པོ་དྲུག་པ་ནི་ཡོད་དོ། །དེ་ཙམ་ལ་བརྟེན་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་ པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བའི་ཁྱད་པར་བཤད་པ་ནི། བཏང་སྙོམས་ན་ནི་སྐྱེ་འཆི་དག། །ཅེས་བྱ་བ་སྟེ། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་ཡོད་པར་གྱུར་པ་ན་འཆི་བ་དང་སྐྱེ་བ་དག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་ཆོས་མངོན་པ་མཛོད་ནས་བཤད་པའོ། །གཞན་ དུ་ནི་སྲིད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡོད་ན་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བྱས་སོ།།འདིས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་འཁོར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐབས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་མ་ནི་ཞར་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི་དེས་ན་ཡིད་ཅེས་གསུངས་སོ། །སྐབས་ཀྱིས་ན་ རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།མིག་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་འབྱུང་བ་ལ་བརྟེན་པའི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འཁོར་བ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་འགྲེལ་དུ་ཡང་ཡིད་ནི་དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ཀྱི་རྣམ་ པའི་འབྱུང་བ་ལ་བརྟེན་པའི་མ་ཡིན་གྱི།འབྱུང་བ་རྣམས་ཉིད་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པ་དང་དེས་ན་འཁོར་བ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །འཇུག་པ་དང་པོ་ལ་ནི་སྦྱར་བ་སླབ་ཁོ་ནའོ། །གལ་ཏེ་བདེ་བར་གནས་པའི་གནས་སྐབས་དག་ཏུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་ཡིད་བདེ་བ་ལ་ སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར།ཅི་ལྟར་འབྱུང་བ་ལ་བརྟེན་པའི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་འགྱུར་ན་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཚུལ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུའོ། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། བཤད་པ་གང་ཞིག་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་འགྱུར་བར་བྱ་བ་ དབང་པོ་ལྔའི་ཚོགས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ལུས་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་གང་ཞིག་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འབྲས་བུས་བསྟན་པ་དེ་ཡང་རྒྱུད་ནས་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཤད་ཟིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་དེ་ ལ་རྟོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

若問:“為何如此?“答曰:經中說”輪迴亦”。阿毗達磨中解釋說輪迴即是意識本身,這是指:由邪見損壞而斷善根,以及遮除彼而重新連線,斷除斷滅見而離貪,由根鈍而退失第二果,從同分部退失而死亡,此即是”死”的含義,以及取得其他生的諸生。 有等無間心性的第六根。依託彼等的識即是意識,因不依託眼等故為分別。對此解釋死亡與出生的差別說:“于舍受時有生死”,意思是:當處於具舍受相的分別時,即成為死亡與出生,此義如《阿毗達磨俱舍論》所說。 其他論中則確定:若有有相分別則為取生。由此成立此處所說”分別即是輪迴”。餘者是附帶。對此解釋說”故意”。依上下文義,意為”具分別”。 非依成為眼等自性的諸大種,因為依彼不能成立輪迴性故。《釋量論》中也說明:意非依具根身相的大種,而是諸大種依彼,故為輪迴。第一轉易於配合。 若想:在安樂住時,由領受樂等而生起意樂等分別,如何非依大種?因為彼變則變故。說”如是”,即是以此方式。云何?解釋:因為依託彼身,其自性為五根聚,為意識所轉變。 此說明:你們宗義中由意識果所顯示者,也因為從相續中是意識之果,故以已說方式成立對彼的了知。

།དེས་ན་རྒྱུད་པ་ཆོལ་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དེའང་ལུས་ལ་བརྟེན་པར་བརྗོད་ན། ལུས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ལ་བརྟེན་པས་ན་མཐའ་ཐུག་པ་མེད་དོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལས་སོ།།གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སོམ་བཏང་བའི་གནས་སྐབས་ནའོ། །གཞན་དུ་མཐོང་བ་དེས་ན་མེ་དེ་ཉིད་ལས་མ་ཡིན་ནོ། །དབང་བོ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་བྱས་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལས་གཞན་དུ་མ་མཐོང་ངོ་། །དེས་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ནོ།།འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེས་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །དུ་བ་དེ་མེ་དེ་ཉིད་ལས་སོ། །མངོན་སུམ་ཚད་མ་འགའ་ཡང་མེད། །ཅེས་ པ་ནི་དེ་ཁོ་ནར་ཏེ།ཡུལ་དང་དུས་གཞན་ལས་མངོན་སུམ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་དཔེར་ན་དུ་བ་མེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་དུ་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྐབས་སུ་བབ་པ་ལ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཇུག་བསྡུ་བའི་སྒོ་ནས་བསྟོད་ པ་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།།དཔེར་ན་ཡོངས་སུ་མཐོང་བ་དེ་དུ་བ་གཞན་དུ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་ངོ་ཤེས་པ་སྟེ། ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དང་པོའི་སྐྱེ་བ་ནི་བྱིས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་སོ། །དེར་འབྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་མིག་ལ་སོགས་ པ་རྣམས་ནི་ཡིད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།མིག་ལ་སོགས་པ་ངོ་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ཅི་ལྟར་ངོ་ཤེས་པ་དག་ཅེ་ན། གཡེར་བག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དུ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དབང་པོ་དེ་དག་ ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དུའོ།།དེའི་འབྲས་བུ་ནི་མེའི་འབྲས་བུ་སྟེ། དུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ལས་ ཡིན་ནོ།།བུ་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་དེར་ཏེ་དེ་ལ་བརྟེན་པར་རོ། །འོན་ཏེ་བུ་ལ་སོགས་པའི་མིག་མེད་པར་གྱུར་ཀྱང་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡིད་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། ངེས་པ་གཉི་ག་ལ་ཡང་མེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། ། འདི་ཉིད་འཆད་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་མོད་ཅི་སྐྱོན་ཞེ་ན། མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཅར་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ།

因此,當相續混亂時,意識是依託前識而轉起。若說彼亦依託身體,則身體也同樣依託心識,故無終盡。即從彼意識。“其他”指捨棄禪定的狀態。由於見到其他,故非從彼火本身。諸根除了意識所作的轉變外,未見其他。因此,眼等唯從意識而生。 闡明此義說:“一切根等”。意思是唯依託意識。煙從彼火本身而生。“無任何現量”,是說就彼本身而言,因為于其他境與時不起現量故。 世俗諦中,如同了知煙以火為先導,於此處也了知以意識為先導,以此結語讚歎說”因此”。譬如,普遍所見即是將他處之煙認同為一,意思是由一切執著為一。初生即是嬰兒階段的身體。了知于彼所生的眼等諸根性是意的變化。 “彼等眼等認知”如是相連。若問:“如何認知?“說:“即是與具有輕躁等的意相應的變化”。“彼等根即如是”意為即是意識的變化。其果即是火之果,意為煙。因為如是見為意之變化無有錯亂故。從彼意識而生。 依託于彼即彼兒等根。若想:即使兒等無眼,意也必定不變,故非依託彼。說:“二者皆無定”。解釋此即”若”等。眼等彼亦非意之所依。“故”是因。 若問:“如是又有何過?“說:“六識即眼等識”。

།རྟེན་འགའ་ཞིག་དང་བར འགྱུར་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་རྟེན་དང་བཅས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།གདོན་མི་ཟ་བར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྕི་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟེན་གྱིས་ཅི་བྱ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །འོན་ཏེ་མངོན་པར་ཞེན་ན་ཞེས་བྱ་བ་འཆེལ་ནའོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ངོ་། །ཁ་ཅིག་ལས་ ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་ཞེས་འདོན་ཏོ།།དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གང་གི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་རྟེན་དང་བཅས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་རྟེན་ཁྱད་པར་ངེས་པར་མ་བཟུང་བ་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་འགའ་གང་ཡིན་པ་དེ་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ མཚན་ཡིན་གྱི་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་དབང་པོ་རྣམས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་དེ་ཡང་བློ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་གྱི་དབང་པོ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བློ་ལས་དབང་པོ་ཡིན་གྱི་དབང་པོ་དག་ལས་ནི་བློ་མ་ཡིན་ནོ། ། འདི་ག་ལས་ཤེ་ན། སེམས་པའི་ལས་དང་ཞེས་ཡིད་དང་དེས་བསྐྱེད་པ་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་སོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་དག་ནི་སེམས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ཚིག་འདི་ལས་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཞེ་ན། སེམས་པ་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང ཇི་ལྟར་ཞེ་ན།དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་དང་འདི་ཡོད་པའམ་བྱའོ་ཞེས་བློ་རྣམ་པར་འགྱུར་པ་ནི་སྔ་མ་དང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །བློ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་ ལུས་ལ་བརྟེན་པ་འགོག་པ་སྟེ།འོན་ཀྱང་དབང་པོ་དག་ནི་སེམས་ལ་བརྟེན་པའི་བློ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་སེམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་འགའ་ཞིག་ཉིད་ཅེས་གསུངས་སོ། ། ལུས་དེ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ནི་དགའ་བ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་ཡིད་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་པས་སོ། །དེས་ད་ལྟ་བའི་ཡིད་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱིས་སྔ་མ་སྔ་མའི་སྐྱེ་བ་འཕངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐད་བཤད་པ་ན་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མར་ཅི་ལྟར་འགྱུར སྙམ་དུ་དོགས་པ་ནི་གལ་ཏེ་ངའོ་ཞེས་བྱ་བའོ།།ངའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། ང་ཡིད་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བདག་ཏུ་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བདག་ཏུ་འཛིན་པས་ཟིན་པ་དེའི་དྲུང་ནས་ད་ལྟ་བའི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་ངེས་འདི་ལས་ སྔ་མ་དེ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

所謂”必須與某所依相應”,是因為見到一切皆有所依故。“必定”意為思維:既無重性,何需所依。“若執著”即是貪著。“彼亦”即是即便如此。某些版本中讀作”爾時亦”。 “因此”意為因為依照你們的觀點,一切唯有所依故。心識所依的特定所依未被確定,而某種業的自性是諸根的因,並非一切,因為無色界中無諸根故。彼業自性亦依託於心識本身,而非依託根。由於如是,故根從心生,而心非從根生。 若問:“此從何知?“已說明:“思業”即是意及由其所生的身語業。因為彼等以思為先導故。又問:“如何從此語中得知非依託根?“說:“思”。若問:“即便如此,如何?“即是”彼亦”。 心的轉變為”此與此存在”或”應作”,與前相續,具有此自性。依託心識本身而生,因具其法故。“非依託身”即是遮遣依託具根之身,意思是諸根依託心所依的心識。 若想:如是則無色界有心故,應成有根生起。說:“彼亦某些”。于彼身歡喜即是喜。因此,於心與根等,意本身是因。由此,現在意分別自性拋出前前生。 如是說已,如前生般,疑慮後生如何生起,即是”若我”。“我”是表徵,因為我、意執等亦是我執的行相故。從彼為我執所攝的一切行相之側是現在生。由此確定因,應推知彼前者。

།འདིས་ནི་བདག་ཏུ་འཛིན་པས་ཟིན་པ་ནི་སྐྱེ་བ་གཞན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དེའི་གཙོ་བོའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །ཡིད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩོད་པ་གཉིས་པ་སྟེ། ལུས་དང་སེམས་དག་ནི་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གོ་ རིམས་བཞིན་དུ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་བྱེད་པ་པོ་གཉིས་ཀྱིས་ལན་འདེབས་སོ།།གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་རོ། །དོན་འདི་ཉིད་སྦྱོར་བའི་རྒྱས་འདེབས་པ་ནི་གང་ཞིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཐ་མའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་ཀྱང་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དང་ཁྱད་པར་ མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བསྡུ་བ་རྟོགས་པར་བྱའོ།།མ་ངེས་པ་ཉིད་ནི་དེ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་འགལ་བའི་ཉེས་པ་ཡང་མེད་དོ། །མ་གྲུབ་པའི་ཉེས་པ་སྤོང་བ་ནི་མདུན་ན་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་ལན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱེད་ཕྱི་མ་འཆད་པའི་ མིག་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེའོ།།ངར་འཛིན་པ་ཉིད་འདིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བའོ། །འདི་ནི་འཁོར་བའི་སྐབས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་བཅད་པའི་དོན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འགའ་ ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དབང་པོ་དང་བྲལ་བ་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། གཟུགས་མེད་པ་དེ་ཡང་སྲིད་པར་ལུང་ལས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཐའ་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ལུང་ནི་བླང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡང་ན་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སྲིད་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བསྟན་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དང་གང་གོམས་པར་བྱ་བ་དེ་ནི་གསལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདོད་མའི་རྣམ་པ་བཞིན་ནོ། །ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བ་བཏང་སྙོམས་ཙམ་གྱི་སེམས་ཀྱང་གཟུགས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་ཞི་བར་འདོད་པས གོམས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་དེ་དག་ཐབས་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་མངོན་པར་མི་སྦྱོར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་སྤྱོད་པ་མེད་པས་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བློ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐབས་མ་ཡིན་པའི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་གཏན་འཆད་པ་མ་ ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡུན་རིང་པོར་དེ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་ཆེན་པོ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་སེམས་མ་རངས་ན་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ། །དུས་མཚུངས་པ་དག་ཅི་སྐད་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཡིན་སྙམ་ན། གཉི་ག་ཕན་ཚུན་ཞེས་གསུངས་ སོ།།ཕན་ཚུན་ཕན་འདོགས་པ་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི། ཕན་ཚུན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་དག་གི་ཚོགས་པ་ནི་ཕུང་པོའི་ཚོགས་པ་གཞན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་ལས་སོ།

這段文字的完整直譯如下: 此說明我執所攝是遍取其他生的主要因。所謂”意”是第二爭論,若問:為顯示身與心互相隨行,則依次由二註釋者作答。“轉變為他”即轉變為其他行相。 闡明此義的論式即是”若某”等。應知攝集末際階段的心性亦是作用自性且無差別自性的宗法。“若非如此”即是不定性。正因如此,亦無相違過失。遣除不成過失將於後文說明。 “對此答覆”即解釋後半偈。“如眼等”是異品喻。因我執即是此之相,故如是說。此是就輪迴處而說,非為遮遣義,因為無任何依根之分別故。 于離根的無色界中亦有意識故,且經中說彼無色亦有輪迴故。因為三邊清凈的經典已成立為應當接受故。或者由比量證成無色界存在故。 凡是所習者即成明顯,如所欲之行相。離身行相、唯具舍性之心,亦為求寂滅色貪者所應修習。於此,彼等非以非方便心而不修習,因無如是行相的行為,故一切以心性執取故。 亦非非方便,即便輪迴苦非永斷,然因長時無彼現行,僅此即是大義。即便如此,說”縱不悅意”。若問:同時者如何互為因?說”二者互”。 宣說互相資助即是:“互為因者之聚,從前蘊聚”。

།སྔ་མས་བསྐྱེད་པའི་ཚོགས་པ་དེས་ཀྱང་ངོ་། །དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། ད་ལྟ་བས་སྔ་མའི་ལུས་དང་ཡིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕན་ཚུན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ ཡིན་ཏེ།དེའི་ཚོགས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དེའི་སྔ་མ་འཕངས་པ་ན་ཡང་དེའི་སྔ་མ་འཕེན་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །ད་ལྟ་བ་ལས་ཕྱི་མ་ལུས་དང་ཡིད་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཕན་ཚུན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ཀྱང་ཚོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དེར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ འཕེན་པས་མཐའ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ།།དབུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གང་ལ་ལྟོས་པས་སྔ་ཕྱི་བསམ་པ་བྱས་པ་སྟེ། ཅི་ལྟར་དེ་ཕན་ཚུན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལུས་ཙམ་ལ་བརྟེན་པ་དགག་པ་ལ་འཐད་པ་གཞན་བརྗོད་པ་ནི་གལ་ཏེ་ལུས་ཉིད་ ཅེས་བྱ་བའོ།།དེ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དུས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རང་བཞིན་ཐ་དད་པ་བཞིན་དང་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ནི་རིམ་པའོ། །འདི་ལ་འབྲས་བུའི་རིམ་པ་ལ་ནི་རྒྱུའི་རིམ་པས་ཁྱབ་པ་སྟེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབྲས་བུ་མཐའ་དག་ཅིག་ཅར་བྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱད་ པར་དུ་བྱར་མེད་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི་དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའོ། །འདིས་ནི་ཁྱབ་པ་བརྗོད་དོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་བརྗོད་པ་ནི། །ལུས་ལས་རིམ་གྱིས་བློ་འགྱུར་ན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །དོན་འདི་ཡིན་ཏེ་གང་རིམ་པ་ཅན་དེ་ནི་རྒྱུ་རིམ་ པ་ཅན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རིམ་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་བློ་ཡང་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འདི་ལུས་ལས་འབྱུང་བར་ཁས་ལེན་ན་ངེས་པར་ལུས་ཀྱི་རིམ་པ་གསལ་བར་བྱེད་ཅིང་རྗོད་པར་བྱེད་དེ་སྟོན་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཏན་ཚིགས་ མ་གྲུབ་པ་ཉིད་སྤོང་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་བློ་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཏེ་གང་རིམ་ཅན་མ་ཡིན་ནའོ། །སྐྱེ་བ་རིལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པའི་མཐར་ཐུག་པ་སྟེ། སྐྱེ་བ་གཞན་ལ་ནི་རྩོད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །འདི་ལ་བརྗོད་པ་ནི་གནས་སྐབས་མི་འཛིན་ ཞེས་བྱ་བའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་ཅན་མ་རྟོགས་ཤེ་ན། ཁྱབ་བྱ་གནས་སྐབས་རྣམས་གཟུང་བ་མེད་པར་གནས་སྐབས་ཅན་གཞན་ཁྱབ་བྱེད་དུ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་གནས་སྐབས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དེ་བཞིན་དུའོ། །དེས་ན་འདི་རྟོགས་ཀྱང་རང་དབང་དུ་རྟོགས་ པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་གནས་སྐབས་ཅན་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། དེའི་ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུའོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱབ་བྱེད་དུའོ། །དེ་ཉིད་ནི་ཁྱབ་བྱེད་དོ། །གཞན་ཉིད་ནི་ཁྱབ་བྱེད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།

以下是完整的直譯: 由前者所生的聚合亦然。此義為:現在之前的身與意,彼等互為因,因從彼等聚合而生。如是,當投射其前者時,亦投射其前者故,唯是無始。從現在往後的身與意,其互為因性亦是從聚合而生。如是,由投射後後故,唯是無終。 所謂”如中間階段”,是指依何而觀察前後,即如彼互為因之義。 為遮止僅依于身,說明其他正理,即所謂”若唯身”。此與”非身所依”相連。時分差別如自性差異及轉變為他是次第。於此,果的次第為因的次第所遍,若非如此,則應成一切果同時生起,因為無差別者不應待俱生緣故。 即此所說”於此首先”。此說遍攝。說宗法即”若從身漸次生心”。此義為:凡有次第者,必由具次第因所生,如其他次第果。意識亦是漸次生起。若許此從身生起,則必明顯並顯示身之次第,此為其義。 遣除因不成性,即所謂”此意識”。若非如此,即若非次第。“一切生”即盡其滅,因對他生有諍故。“或者”是他說。對此回答即”不取階段”。 若問:為何不了知具階段者?因不取所遍階段,則不能了知其他具階段者為能遍故。如是彼階段能遍之自性。故雖了知此,亦將獨立了知。 若謂:如是亦了知此為具階段者。故說”彼”,即能遍之自性。“如是”即能遍。彼即能遍,他性即非能遍性。

།སྤྱིར་བརྗོད་ན་ཁྱད་པར་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་གལ་ཏེ་འདི་ ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།གནས་སྐབས་ཅན་འདིའོ། །དེ་ལས་རང་བཞིན་གཞན་ནི་ཁྱབ་བྱེད་ཉིད་ལས་རང་བཞིན་གཞན་དུའོ། །ཁྱབ་བྱེད་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་པ་དེས་ན་གནས་སྐབས་ཅན་དེ་ལའོ། །དེའི་ཕྱིར་ན་དུས་གཞན་དང་ལྡན་པའི་རྟོག་པ་གཞན་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི། གནས་སྐབས་ཅན་ ནི་དམིགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།མ་གྲུབ་པ་སྤངས་ནས་མཇུག་སྡུད་པ་ནི་དེས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་གང་ཞིག་རིམ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་རིམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ ན་གང་ཞིག་རིམ་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི་རིམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་མི་བཟོད་ནས་གལ་ཏེ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་རིགས་གཅིག་པ་ཉིད་དོ། །མི་འདྲ་བ་ནི་རིགས་མི་གཅིག་པ་སྟེ། མེ་དང་དུ་བ་བཞིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །གྲུབ་པའི་མཐའི་ དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ།མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རིམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་འབྲས་བུ་རིམ་ཅན་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་མི་བརྗོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་རིགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེའི་ཚེ་ཉིད་ནི་སྐད་ཅིག་དང་པོ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོའི་ཆེའོ། །ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་དོན་བྱ་ བ་མཐའ་དག་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་གྱི་ཚེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་གཉིས་པའི་ཚེའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབྲས་བུ་གཞན་གྱི་ཚེ་ཅི་སྟེ་མ་ཡིན་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འབྲས་བུའི་དུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་དུས་དེ་སྐད་ཅིག་གང་ གི་མོད་ལ་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའོ།།དེའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་དུས་འཛིན་པའོ། །གལ་ཏེ་རོལ་གྱི་ནང་དུ་གྱུར་པས་ཀྱང་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དམིགས་པ་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བསམ་པ་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་མ་མཐོང་བ་ཡང་དེ་ལྟར་གཞག་པར་འགྱུར་བ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གདོན་མི་ཟ་བ་ཁོ་ནར་ལ་ལར་དམིགས་པ་དང་གང་དུ་མཐོང་བ་དེར་ནི་དུས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེར་རྟོགས་པ་ལྷུར་བྱས་པ་བརྗོད་པ་ནི་གལ་ཏེ་རྟོགས་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །མཐུན་པའི་དུས་ལྷུར་བྱས་པ་བརྗོད་པ་ནི། དེས་ན་ཞིག་པའི་འོག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བའོ། ། འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་གཞན་ནོ། །འོན་ཏེ་རྒྱུ་རིམ་གྱིས་རྟོགས་པར་འདོད་པ་དེས་ན། འབྲས་བུའི་དུས་གཞན་དང་གཞན་དུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ་སྙམ་ན། ལན་དུ་དེ་ལྟ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།

總的來說,對特殊的運用即所謂”若此”,指具階段者。從彼異於自性,即異於能遍自性。由於未了知為能遍性,故於彼具階段者。因此,生起具有其他時間的異類分別,而具階段者非為所緣境界,此為其義。 遣除不成后總結即所謂”是故”。由於如是非不成立,故凡事物自性具有次第者,不從無次第而生。是故,凡具次第者,唯從具次第者生起,此為遍攝。 不能容忍此故說”若”。無差別性即同類性。不相似即非同類,意指如火與煙。 宗義為:不說因不相似故非從無次第生起具次第果,然由理力故。“爾時”即第一剎那。“其時”即第一剎那時。圓滿即已作一切所作事故。“他時”即第二剎那時。 然則,何故非為他時之果?故說”若”。“果時”即有益於果之時,指於何剎那生果。“爾時”即執取彼時。 若問:由內在作用故,豈非因之觀察不定耶?此意為:由隨順彼故,雖未見亦如是安立,因果必定於某處被觀察,于所見處即是隨順時間。 說明重視了知即所謂”若了知”。說明重視相應時即”是故於滅后”。“或者”是他方。 或者,若欲次第了知因,故於異異果時隨行,故說無過失。答曰”若爾”。

།དེའི་ཚེ་ཡང་འབྲས་བུ་རིམ་གྱི་རྒྱུ་རང་བཞིན་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་མི་འཇུག པར་རྟོགས་པ་ནི་རིམ་པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་པས་རིམ་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རིམ་མེད་པའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་རིམ་ཅན་ལྡོག་པས་ན་རྒྱུ་རིམ་ཅན་ལ་གནས་པས་ན་དེས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་བ་གྲུབ་པས་ན་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྔར་བརྗོད་པའི་ཕྱོགས་ཁས་མ་བླངས་ཀྱང་ མ་ངེས་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།།རིམ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་ལས་སོ། །དེའི་རང་བཞིན་ནི་རིམ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་སྐད་བརྗོད་ཅེ་ན། འོན་ཀྱང་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་མེ་བརྗོད་ཅེ་ན། འབྲས་བུ་རྒྱུ་དང་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་ རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ལའོ། །འབྲས་བུས་ནི་རྒྱུ་ལ་གནས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྤྱིར་བརྗོད་པའི་དོན་སྐབས་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་འབྲས་བུའོ། །དེ་ལྟ་བུ་ ཉིད་ནི་རིམ་མ་ཡིན་པས་སོ།།དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་འབྲས་བུས་སོ། །གཞན་དག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་མི་མཁོ་བར་སྟོན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ལན་དུ་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་མེད་ན་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཉིད་གང་ལས་ཡིན། ནུས་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་འབྲས་བུ་མེད་སྲིད་ན་རང་ རྒྱུད་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་འབྲས་བུ་མེད་པ་རང་རྒྱུད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིར་རིགས་སོ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་བསུ་ནས་དེ་མེད་པ་འདི་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ན་ལྡོག་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་ བའི་དོན་ཏོ།།འཆད་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོན་ཏེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ཀྱང་ལྡོག་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེ་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དོགས་ན་དེ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་གི་སྒྲ་ནི་མི་བཟོད་པ་ཙམ་མོ། །ཡང་ནའི་སྒྲ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཅི་ལྟར་མི་རྟོགས་སྙམ་ན། ཅི་ལྟར་དེའི་ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ ཏེ་རེ་ཞིག་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་རང་ཉིད་འགྱུར་བས་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ཡང་རང་བཞིན་འགྱུར་བ་ན། རྒྱུ་ཉེ་བར་གནས་ཀྱང་རེས་འགའ་མི་འབྱུང་ངོ་སྙམ་ན། དོན་རྣམས་ཞེས་གསུངས་སོ། །རྒྱུ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐའི་སྐད་ཅིག་ཐོབ་པ་ལས་སོ། །མེད་ན་མེད་པ་ཉིད་ གང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་ནས་ཕྱེད་ཕྱི་མི་བཤད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ།།གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་རྒྱུ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་ཡང་གང་གི་དོན་དུ་བསྒྱུར་བར་བྱའོ།

其時,了知果之次第因的自性互不隨行,即是了知為具次第性,故非無次第。因此,由於從無次第因返遮具次第果,故住于具次第因,由此遍攝故,關聯成立,故非不定。 為顯示即使不承許前說觀點亦無不定過失,故說”或者”。從非次第因。其自性即非次第自性。若問如何說?故說”然而”。若問何故不如是說?即”果與因”。若問何故?即”因與果性”。 “若”是指因與果。由果應隨順因中之隨行與返遮,故二者皆有。總說之義配於此處即”若某”,指果。如是性即由非次第。“彼”即由果。 他人顯示隨行於果非必要,即”若”字。答曰”若”。無因則無果,從何而有?雖有能力因,果或無有,故成自性轉變。 若疑:由無果是自性,故雖有因亦生起,此處應理。為遣除此疑,故說”此無”。是故若無隨行則亦無返遮,故彼非彼之因,此為其義。 解釋即”若”。若疑雖無隨行然有返遮可能,故彼為彼因,則說”彼無”。“又”字僅表不容忍。是”或”字。 若念此何以不了知?故說”如何彼”。若謂暫且無事物是承許自性轉變。如是事物亦成自性轉變時,雖因近住,有時不生,故說”諸義”。“從因”即從獲得最後剎那。 說明”無則定無從何”后,由未說後半,故說”無事物”。于”若”字中,“因有性”之”性”字亦當轉為何義。

།འདི་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རྒྱུ་ནུས་པ་ ཡོད་ན་འབྲས་བུ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཞེས་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་རིགས་ཏེ།རང་རྒྱུད་ཡིན་པས་ན་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལན་དུ་དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་མེད་པ་དེ་མེད་ན་སྟེ། རྒྱུའི་བདག་ཉིད་ཡོད་ན་འབྲས་བུའི་མེད་པ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བྱས་པས་འབྲས་ བུ་མེད་པ་ནི་རྒྱུ་མེད་པས་སྦྱར་བར་མི་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་འབྲས་བུ་དེ་འདིའི་འབྲས་བུར་ཅི་ལྟར་འགྱུར། །གང་གི་ཕྱིར་མེད་པ་དེ་མེད་པས་སྦྱར་བ་མ་ཡིན་པ་དེས་ནའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་དེར་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན་གང་ཞིག་ཅེས་སྨོས་སོ། །རྒྱུ་དེས་སོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་ བ་ངེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རང་ཉིད་མི་འབྱུང་བ་དེས་ནའོ། །དེའི་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་འབྲས་བུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་མི་རིགས་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་རྣམས་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པ་ མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུགས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བདེན་ཏེ། རྒྱུ་དང་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དག་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་པ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་ཐ་སྙད་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ལུགས་འདི་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ཁོ་ནར་ནི་དཔྱད་པ་འདི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །འོ་ན་གང་གི་ཚེ་འབྲས་བུ་མེད་པ་རྒྱུ་མེད་པས་སྦྱར་བ་ཡིན་ཞེས་ དོགས་ན།གང་གི་ཚེ་རྒྱུ་ཡོད་ན་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཚེ་དེ་མེད་པ་ཉིད་ན་འབྲས་བུ་རྒྱུན་འཆད་པ་ཡིན་པས་སོ། །འདིས་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་ན་ལྡོག་པ་ཡང་འཐད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་མེད་པ་ཉིད་ན་རྒྱུན་འཆད་པ་ཅི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཡོད་ན་སྐྱེས་པ་ ནི་རང་ཉིད་སྐད་ཅིག་གཞན་དུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།རང་གི་ངང་གིས་འགགས་པ་ཡིན་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་སྐད་ཅིག་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངང་གིས་འགགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་སྙད་པ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུན་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་ལ་བརྟག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་མེད་པ་ཉིད་ན་རྒྱུན་ཆགས་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ཙམ་ལ་གཞན་གྱི་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་དང་། གཞན་ཏེ། དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་རྒྱུན་གནས་པ་ན་ཡང་དེ་ལ་ལྟོས་པའོ། །དེ་ལ་འདི་ནི་རྒྱུ་གསལ་ན་རྒྱུན་འཆད་པའི་ཕྱིར་ན་དེ་མེད་པས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་སྔར་གྱི་མི་དམིགས་པའི་བྱེད་པ་ཉིད་ལྡོག་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

這是所說:若無事物是無所待,則說”當因具能力時,果必定”是不合理的,因為是自性,故將成無果。 答曰”若爾則”。若無彼無因,即當有因之自性時,無果得以安住。如是作已,無果非由無因所繫。因此,此果如何成為彼之果?因為無性非由無性所繫故。 若念:即便如此,由於決定於彼,故是彼之果,則說”若某”。由彼因。“是故”即由非決定故。由自身不生起故。 說”雖有其因而成無果”不合理,因為將導致因果事物皚無之過。若謂:“諸因不必定具果”是宗義,則答:誠然,由因與非因相似故,世俗者一向施設,故此即是宗義,而就勝義而言,此是觀察,故無過失。 若疑:何時無果由無因所繫?故說”當有因時”。爾時,由其無性,果相續斷絕故。此顯示:若有隨行則返遮亦應理。 若問:其無性時,如何是相續斷絕?因為當有因時所生者,自身不住於他剎那故。故說”雖自然滅”。 雖然勝義中由生起異異剎那故是自然滅,然由世俗者增上執著為一故,于相續中了知因果事物,因為不能觀察剎那故。因此,當其無性時即了知相續。 果有二相:如瓶等,僅生起時依待他作用;其他如煙等,相續住時亦依待彼。其中,此由因顯現則相續斷絕故,是由彼無性所作,此即明顯。于瓶等,則以前說不可得之作用即是返遮之能立。

།དེའི་ཚེ་ནི་གལ ཏེ་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པའི་ཚོགས་ཀྱང་མ་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་ཞིག་ཙམ་ཉེ་བར་འོངས་པས་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་དེ་མེད་པས་འདི་མེད་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།གང་གི་ཚེ་སྔར་གྱི་མི་དམིགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ན་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ཡོད་པས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་གནས་སོ། །དེས་ན་གང་རིམ་ཅན་ཡིན་པ་དེས་ནི་རྒྱུ་རིམ་ཅན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་ན་དེའི་ཕྱིར་རིམ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་མཇུག་སྡུད་དོ།།ཡང་རྩ་བས་མ་ངེས་པ་ཉིད་སྤང་བའི་ཕྱིར་དོགས་པ་བསུ་བ་ནི། འོན་ཏེ་རིམ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལ་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཉིད་ལས་སོ། །ཁྱད་པར་དེ་ ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོགས་པ་བསུ་བའོ།།དེས་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྟག་པ་དེ་ལ་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་བྱས་ན་ཁྱད་པར་དེ་དེའི་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ཁྱད་པར་མ་བྱས་ཀྱང་ ཁྱད་པར་གྱི་རྟོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་ན་དེ་སྐད་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ཏོ།།དེ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པ་ལ་འགའ་ཞིག་ལས་ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་ལས་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟག་པའི་ཁྱད་པར་ལས་ ཁྱད་པར་ཐ་མི་དད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཐ་དད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་གྱིས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་ཐ་དད་ནའོ། །ཐལ་བ་སྔ་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་འབྲས་བུ་ནི་དེ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྱི། རྟག་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་དེ་དེའི་ཡིན་ནོ་ཞེ་ ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔ་མ་བཞིན་ལན་འདེབས་ན།སུན་དབྱུང་བ་ཡང་སྔ་མ་ཁོ་ན་ལྟར་རོ། །དེས་ན་རྟག་པ་ནི་རིམ་གྱིས་འབྲས་བུ་བྱེད་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་མཐར་ཐུག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པ་སྟོན་པ་ནི་འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་རྟག་པ་ལས་ཁྱད་པར་ ཡོད་ན་དེའི་ཚེ་ཁྱད་པར་གྱི་རྟོགས་པ་འཐད་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་ཀྱང་དེའི་རྟོག་པ་ཡོད་པ་ཡོད་པས་ན་བྱ་ཐབས་ཅི་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོ་ན་ནི་འདི་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ན། ཁྱད་པར་གྱི་རྟོགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ འབད་པ་དོན་མེད་ཅིང་རིམ་མ་ཡིན་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

這是我的直譯: 那時,即便未見到非果的聚集,然而僅由某物接近而見到果,則由其無故而成此無,如是安立。當依於前述不可得時,于煙等亦復如是,此即是所顯示。 如是,由有隨行與返遮,故與因相關,而非其他,此為所安住之義。因此,凡是次第者,必由次第因所生,由遍攝成立故,因此不是不定因。正因如此,故總結說”是故非次第”。 複次,為斷除根本不定性,迎疑說:“若由非次第”。為何?故說”于彼”。“由彼”即由差別。“彼差別”即是迎疑。其所作之果是由常性所作,此為語義。答曰:“非也”等。 于彼常性若作某差別,是說彼差別為其所有?抑或雖未作差別,由能生差別之瞭解而如是說?此為兩種常性之義。由於彼無差別故,即由於常性不應從某物生起差別之自性故。“由差別而差別”即是說常性之差別與差別無異之義。 “若異”即是若由差別所作之差別有異。“非前過失”即是說依于彼差別之果從彼生起,而非從常性。若說”彼差別是其所有”等,如前作答,則破斥亦如前。因此,常性于次第作果之成立中無有終極。 顯示第二分別說”若”。若從常性有差別,爾時差別之瞭解應理。“若如是”即是說雖無差別而有其瞭解,當如何為之之義。則此即是錯亂,故以差別瞭解為因之本質的努力無義,且非次第未成故。

།འོ་ན་དེ་ལ་དེ་ལྟར་ཅི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། ཁྱད་པར་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གང་གི་ཚེ་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་མི་རྟོགས་པར་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་པ་དེའི་ཚེ་རྟག་པ་ལ་ཚད་མ་མེད་ དོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།ཁྱད་པར་ལ་ནི་འཁྲུལ་ན་ཡང་། །རྟག་ལ་ཚད་མ་ག་ལ་ཞིག། །ཅེས་བྱ་བའོ། །དེས་ན་རྟག་ཏུ་ཁྱད་པར་རྟོགས་པས་ན་འཁྲུལ་བ་ཁས་བླངས་པ་ཡང་ཁས་བླངས་པ་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ནི། གལ་ཏེ་ཁྱད་མེད་རྟོགས་ན་ནི། །ཞེས་ བྱ་བ་སྟེ།ངོ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་ནི་རྟག་པ་ལ་ཚད་མ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ལན་དུ་དེ་ལྟ་ན་བྱ་བའོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཁྱད་པར་དང་པོའི་དོན་ དུ་ཅི་སྟེ་མི་ལྟོས་སྙམ་ན།ཁྱད་པར་ཡང་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། གང་ཞིག་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའམ། ཁྱད་པར་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བརྟགས་ནས་སུན་ཕྱུང་བའོ། །ཡང་གི་སྒྲས་ནི་རང་ལ་ཡོད་པ་ཡང་ངོ་། །དེ་ལྟ་ན་ལྟོས་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གསལ་ བར་བྱས་པའི་ཕྱིར་དང་།འཇིག་རྟེན་དང་མཐུན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ན་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །ཁྱད་པར་ཅན་མིན་ལྟོས་པའང་མེད། །ཅེས་བྱ་བའི་རྩ་བ་ཡིན་ལ། ཁྱད་པར་མེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཤད་པའོ། །དེས་ ན་འབྲས་བུ་རིམ་ཅན་རྟག་པ་ལས་ལྡོག་པས་ན་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པའོ།།དེས་ན་ཕྱེད་ཕྱི་མ་རྣམ་པར་འགྲེལ་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་གསུངས་པ་ནི་ལུས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟ་མིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་རིམ་ཅན་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་བློ་དེའི་རིམ་པ་བྱས་པ། ཡིད་ ཀྱི་བློ་སྔ་མ་སྔ་མའི་རང་བཞིན་དེ་རྒྱུར་གསལ་དེ།ཚད་མས་ཡོངས་སུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉམས་མྱོང་སྔ་མ་སྔ་མ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྔ་མ་སྔ་མའི་མྱོང་བ་ཙམ་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ནམ་གཞན་ནོ། །ཡིད་ཀྱི་བློ་དེ་ལ་འཇུག་པར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐོག་མ་སྤྱད་པ་ཉིད་དུ་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ཡང་གཞན་ལས་དེ་མྱོང་བ་སྔ་མ་ལས། དེའི་སྔ་མའི་མྱོང་བ་དེ་ཡང་སྔ་མ་ལས་ཞེས་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ། །ཐོག་མ་མེད་པ་ནི་ཐུག་པ་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དེ་ལྟར་མཐོང་བ་དང་། མཐོང་བ་ ཡང་དོར་བར་མི་ནུས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བློ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་པའོ།།ལུས་རིམ་པ་མེད་པ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དོགས་ན་ལན་དུ་དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཁྱད་པར་མེད་པར་ཁས་ལན་ན་སྔར་བཤད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

我來直譯這段文字: 若問:“那麼,于彼如何如是瞭解?“答曰:“無差別”。當依你之宗,不瞭解差別而安住于錯亂性時,為顯示常性無量度,說:“縱於差別有錯亂,于常何有量度耶?“因此,由恒時瞭解差別,故承許錯亂也僅成為承許而已。 迎他人疑問說:“若了知無差別”,即是說有認知等之義。意思是認為于常性有量度。答曰:“若如是”。如何依待俱生?若問何故,即說”由於”。若念為何不為初差別故而依待,說:“差別亦實無所有”,即是觀察何為差別作者或差別分別作者而破斥。“亦”字表示自身亦有。 為明顯”如是何有依待”之義,及顯示順世間故,故有”于彼”等偈頌。根本頌為:“無有差別相,亦無有依待”,解釋為:“于無差別無有依待”。因此,由次第果返遮于常性,故遍攝成立。 因此,通過解釋後半,攝近法性而說”由身”等。“若非如是”即是若身非次第,則由何作彼心之次第,前前意識之自性明顯為因,由量度決定故。若問何故,說:“前前經驗”,即僅是前前之體驗,或有分別或其他。意為緣慮趣入彼意識。 若問:“即便如是,如何成為最初經驗?“答:彼經驗亦從他前經驗,彼前經驗復從前,如是隨行。無始即是無盡。即便如是見到,且見亦不能捨,然彼心與彼俱。 若疑身無次第效能生起,答曰:“若如是”,因為若承許無差別,則成前說過失故。

།ཁྱད་པར་ཡོད་ན་ཡང་ཕན་ཚུན་ཕན་འདོགས་པའི་ཕྱིར་ བློ་སྔ་མའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་བསྙོན་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་ལྟོས་ནས་བརྗོད་པ་ནི་དེས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བློ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་དོ། །ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་རོ། །དེ་ཉིད་ནི་འགྲེལ་པའི་ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། ། སྐད་ཅིག་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཚིག་འདིས་གསལ་བར་བྱས་སོ། །སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་འཕེན་པའོ། །འཆི་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་འོང་བའི་མཚན་ཉིད་ལའོ། །རྒྱུ་དེ་འདྲ་བ་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ན་འབྲས་བུ་ཤོལ་བར་ནི་བཟོད པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་ལན་གཅིག་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ཁྱབ་པ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པའི་ཐབས་གཞན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བཟློག་ པ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་མེད་པ་ལ་ཡང་ངོ་།།འཆི་བ་དེའི་སེམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནའོ། །བཟློག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་སོ། །བཟློག་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་བསྒྲུབ་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱང་ངོ་། །འདིས་ཞེས་བྱ་བ་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་ཀྱིས་སོ། ། དེ་ལ་མེད་པར་སྨྲ་བ་གཞན་ལ་རེ་ཞིག་འགལ་བ་མེད་པ་བརྗོད་པ་ནི། འཆི་བའི་སེམས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །འོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་བཟོད་པའོ། །མཚམས་སྦྱོར་བ་དེའམ། གང་གིས་དེ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཡུལ་དང་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། འགལ་བ་གང་གིས་སོ། །གལ་ཏེ་རྫས གཉིས་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་འགལ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་ཡང་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་དང་མཚམས་སྦྱོར་བ་གཉིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་འདི་གླང་པོ་ཆེའི་ལྟ་བས་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱས་ཏེ། དེའི་མཚན་ཉིད་དང་མི་ལྡན་པའི་ཉེས་པ་ བརྗོད་པ་ནི་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་འོངས་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།།མཚམས་སྦྱོར་བ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མེད་པ་སྟེ། རྒྱུན་གྱི་འཇུག་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པའོ། །འགལ་བ་གཉིས་པ་མེད་པ་བརྗོད་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཡང་འདིར་ཅི་ལྟར་འགྲིབས་ཏེ། གལ་ཏེ་འདི་དག་གི་དོན་ འཛིན་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི།དེ་ལྟ་བུར་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་འགལ་བ་ཉིད་མ་གྲུབ་པར་རིགས་སོ།

即便有差別,由於互相有所助益,故不能否認成為前心之俱生因。對此而言即說”因此”。“如是性”即是與心俱生性。於後后剎那中。此即是解釋中所說”後後”。剎那為因,如是相連。“是”字由”所緣”此因相詞明顯顯示。“生”即是引生前生。“死”即是具有來生相。若如是因不具功能,則果延遲實不應理。 “若異此”即是若一次瞭解之因非一切時中之一切。爾時由不了知遍攝故,於一切方面當依因。了知因果事物之其他方便實不存在。返遮于無後世亦然。由是彼死心故。“返遮”即是連線之能立。“亦返遮”即是連線之能立之能立亦然。“此”即是由死心性。 對此,首先對說無者他人說無違背:“死心”。“哉”即是不忍。彼連線,或由何立無之境有何違背?由何違背?若是二事不俱住之違背,則死心性與連線二者非是,因為是法故。 雖然如此,此由象視而置之不理,說其不具彼相之過失:“若死心性來”。從連線返遮即是無,意為無相續趣入。說第二無違背即是”正因此”。於此復如何減損,若是執持此等義,則如是不俱住之違背性理應不成立。

།དེ་སྟེ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལས་བཟློག་པ་མཐོང་བ་མེད་པ་ཞེས་པ་དག་གི་ཕྱོགས་གཅིག་འཛིན་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་འགལ་བ་གཉི་ག་མཐོང་བ་ལ་གདོན་མི་ཟ་བར་ལྟོས་པ་མ་ ཡིན་ཏེ།རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་བཞིན་དུ་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ལ་གནས་པར་གཅིག་ལ་ལྟོས་ནས་དེའི་འགལ་ཟླ་ངེས་པའི་རྟོགས་པ་ཙམ་གྱིས་འགལ་བར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་ནི་གཉི་ག་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་དེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཅིག་ཡོད་ན་གཞན་མེད་པར་ངེས་པ་མི་རུང་ བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་བདེན་ཏེ།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ངག་གི་དོན་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་ཟུར་གཉིས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ན། དོན་ཐ་དད་པར་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་འདིར་ནི་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། འཆི་བའི་སེམས་འོངས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལ་འདྲེས་པར་གྱུར་ན་ཏེ། འཆི་བའི་ རྣམ་པར་རྟོག་པར་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གང་ཡིན་པའོ།།མཚམས་སྦྱར་བ་ལ་བཟློག་བསམ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ་མི་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་འཆི་བའི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པར་གྱུར་ན། འཆི་བའི་སེམས་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་པར་མཐོང་གི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ནི་དེ་ཉིད་དང་འགལ་གྱི་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཚམས་སྦྱོར་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་ཡང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་པ་གསལ་བ་ཡིན་གྱི་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་རྣམ་པར་གཅད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་མི་སྦྱོར་བ་ གཉིས་ཉིད་ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ།གང་རྟོགས་ན་གང་རྣམ་པར་གཅད་པ་དེ་ཉིད་དེ་དང་འགལ་བར་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚམས་སྦྱོར་བ་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེ་འཆི་བའི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་གནས་པ་དེ་ལྟར་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འགལ་བ་གཉིས་པ་མེད་དོ། ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་སུན་འབྱིན་པས་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་འོངས་ནས་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལས་བཟློག་པ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། མཚམས་སྦྱོར་ན་སྔ་མ་བཞིན་གསོན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྔར་རྒྱུན་གྱིས་མཚམས་སྦྱོར་པར་གྱུར་པ་དེ་ནི་འཆི་བའི སེམས་དང་འབྲེལ་ན་མཐར་ཐུག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཅི་ལྟར་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའི་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན།སྐྱེ་བ་གཞན་ཞེས་སྨོས་སོ། །འདི་ལྟར་བསམས་པ་ཡིན་ཏེ། མཚམས་སྦྱོར་བ་ལུས་དེ་ལ་གནས་པའི་འཚོ་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། ལུས་དེ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཟད་ ན་ལུས་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་དང་།ནུས་པའི་སེམས་ཀྱང་སེམས་གཞན་དང་མཚམས་སྦྱོར་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་འགལ་བ་ཅི་ཡོད། མཚམས་སྦྱོར་བ་དེ་ནི་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཡང་གཞན་གྱིས་ནི་རིག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།

若執持”從連線返遮不見”等之一分,則彼時不必定依賴於見到相互排除之二種違背。如同常與無常,僅由依一而確定其相違之瞭解,即可確定為違背,因住于遍計中故。不俱住則必依賴見到二者,若非如此,則不應理一有時他定無故。 誠然,“正因此”即是執持語義。然由顯示兩方面故,義理配合有別。此中義理如是:若”死心來”即是意中相混,意為成為死之分別。由見連線之返遮思維故,因不明顯故。如是若成死心分別,則見遮除非死心,而非從連線返遮。故彼與彼自相違,而非與連線相違。 于連線分別中亦明顯遮除非連線,而非遮除死心性。如是,連線與不連線二者即是相互排除之違背,因若了知何者則遮除何者,彼即安立為與彼相違故。由於未見舍離彼連線而死心住于如是狀態,故無第二違背。 由不俱住之破斥說”死心性來而不見從連線返遮”者不成立,因若連線則如前應成活故。故先前由相續而成連線者,若與死心相關則成究竟,云何非不俱住之違背耶? 言”他生”。如是思維:連線非是住于彼身之活命,而是造作彼身之業盡時身壞滅,具功能之心亦與他心相連,故有何違背?彼連線雖是自所了知,然非他所了知。

།འོན་ཏེ་ལུས་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་ བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ནི་ལུས་དང་བཅས་པ་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན་ལུས་ཡང་གལ་ཏེ་དེ་འདྲ་བའི་ཚོགས་པ་ཉེ་བའི་དབང་གིས་ཤིན་དུ་དང་བ་ཉིད་ཀྱིས་འོ་སྐོལ་ལྟ་བུའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ནི་སྣང་དུ་རུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལེགས་ པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བལྟར་མི་རུང་བ་མི་དམིགས་པ་ནི་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ངེད་ཀྱིས་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་མ་གྲུབ་ན། །འོ་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡང་ཅི་ལྟར་འགྲུབ་སྙམ་ན། འབྲས་བུ་ ཉིད་ནི་ཞེས་གསུངས་སོ།།ལུས་དང་བཅས་པའི་སེམས་ནི་དེ་དང་འདྲ་བ་གཞན་ཁོ་ནའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་དེ་འདྲ་བ་ལས་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཉིད་མཚམས་སྦྱོར་བ་གྲུབ་པ་ནི་རང་དང་འགལ་བ་ཉིད་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་སེལ་ བར་བྱེད་དོ་ཞེས་རིགས་སོ།།དེ་མེད་པ་སྟེ་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཅི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཉིད་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་གནོད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདིར་ གང་བདེན་པར་འགྲུབ་སྙམ་དུ་དོགས་ན།ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་དོན་ལ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཤེས་བྱ་བར་བསམས་པའོ། །གཞན་གྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདིས་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་འབྲེལ་པ་དེ་ནི་དེ་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ཕྱེད་ཕྱི་མ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ནི་གལ་ཏེ་འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཞི་བ་དེས་ནའོ། །མཚམས་སྦྱོར་བ་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཏེའོ། །གཞན་གྱིས་ཕན་ཚུན་སྤངས་པའི་འགལ་བར་སེམས་པ་ནི་ཡི་གེ་འདིས་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ལ་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལྟ་ན་ཡང་བསག་པའི་དོན་དུ་དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་དེ་དགག་པ་ཉིད་ལའོ། །གལ་ཏེ་འཆི་བའི་སེམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་འགལ་བར་ནི་ཁྱེད་ཅག་ཉིད་ཀྱིས་ཁས་བླངས་པ མ་ཡིན་ནམ།དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པར་ཅི་ལྟར་འདོད་སྙམ་ན་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་ནི་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འགལ་བར་ཁས་བླངས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོ་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་ཇི་ལྟར་མེད་སྙམ་ན། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཞེས་གསུངས་སོ། ། ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བ་དེ་གཞན་གྱི་ཡང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ཁས་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གྲུབ་མཐའ་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུ་བའོ།

若說”具身之心所生者唯生於具身”,則若身由如是聚合近緣極為清凈,則非如我等之境界。即便如此,說”於他生中連線不應顯現”是善說。因此,不能見之不得境非能成立無,故不俱住不應理。 若我等未成立無連線,則汝如何成立連線耶?故說”即是果”。顯示具身之心唯是與彼相似他者之果。從如是果成立前後自性因相似性,即是成立連線能遣除與自相違之無連線,應當如是理解。無彼,即成立無無連線。 若爾,如果果性是連線之能立,死心性是能害,於此何者成真實耶?若有此疑,故說”于相互違背義”,意為因相。將成為他義比量。此說明若某與某相關,則彼能成立彼有。 入《釋量論》後半分即從”若此”等開始。寂故。舍離彼連線故。他者思維為相互排除之違背是由此文字所作,於事物中實無,已如是顯示。即便如此,為積集故說”彼亦無相關”。于阿羅漢心之遮遣性。 若汝等豈非已許死心與連線相違?若非如此,云何許阿羅漢無連線耶?故說”死心性”,意為未許為相違。若問阿羅漢何故無?故說”煩惱”。離煩惱者於他凡夫等亦不許。“一切宗”者是總攝。

།ལུང་ཐམས་ཅད་ནི་འཆི་བའི་སེམས་ཐམས་ཅད་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་འགལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་འཁོར་བ པའི་སྐྱེ་བ་ལ་ལར་ཏེ་ཁ་ཅིག་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བར་ལུང་དེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ལུང་གིས་ལ། ལ་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་ཚད་མ་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ལུང་གི་ཆོས་དེས་ཚད་མ་མ་ཡིན་ པ་ཉིད་དོ།།དེས་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐ་མའི་སེམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ན། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་མཚམས་སྦྱོར་བ་དང་འཆི་བའི་སེམས་གཉིས་འགལ་བ་སྲིད་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སུན་འབྱིན་པའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་འདིས་དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་ མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་ལ་ཚད་མར་བྱས་པའི་ལུང་དེ་ཉིད་འཁོར་བའི་སེམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་མི་འཐད་དོ།།དེ་ནི་གཅིག་ཏུ་ཚད་མའམ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་དགོས་པས་རེ་ཞིག་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གལ་ཏེ་གྲུབ་པའི་ མཐའ་ཞེས་གསུངས་སོ།།དེས་བསྟན་པའི་མཚམས་སྦྱོར་བའི་མངོན་སུམ་གྱིས་མ་མཐོང་བས་ན་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཚད་མས་གནོད་པ་ཡིན་ནའོ། །དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འགལ་བར་འདོད་པ་འགྲུབ་པར་ག་ལ་འགྱུར། འདི་ལ་ཚད་མས་གྲུབ་པའམ་ གནོད་པའི་དོན་ཡིན་པས་ན་མ་གྲུབ་པ་དོན་ཅན་ནོ།།དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་དོན་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་འམ་ཅི། དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་འགལ་བར་མི་འགྲུབ་བོ། །འདོད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔེར་ན་ཁྱེད་ཀྱི་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཚད་མ་ ཡིན་ལ།འགའ་ཞིག་ཏུ་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ངའི་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཕྱེད་ཕྱི་མ་བཤད་པའི་དོན་དུ་གཞན་གྱི་བསམ་པ་བརྗོད་པ་ནི་འོན་ཏེ་ནས་ཞེ་ནའི་བར་རོ། །དོགས་པ་དེའི་རྣམ་པ་རྣམ་འགྲེལ་ཉིད་ན་ཡོད་པ་བརྗོད་པ་ནི་གལ་ཏེ་ནས་མ་ཡིན་ནའི་བར་རོ། །གལ་ ཏེ་དགྲ་བཅོམ་པ་འཆི་བའི་སེམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཆི་བའི་སེམས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་རྒྱུ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འཆི་བའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པར་གྲུབ་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཞན་གྱི་ཚེ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །ལན་དུ་རྒྱུ་ དང་བྲལ་བ་དེ་ཉིད་ཅེས་གསུངས་སོ།།གལ་ཏེ་འདི་བསྒྲུབ་བྱ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི། འཆི་བའི་སེམས་ནི་ཆོས་ཅན། མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ་རྒྱུ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར། དགྲ་བཅོམ་པ་ཐ་མའི་སེམས་བཞིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་རིགས་སོ་ཞེས་ བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

一切教證並非能證明所有死心皆與連線相違。因為彼教證顯示于某些輪迴生中有連線。“然而”是他者之詞。即便教證顯示某些有連線,然此非量所成。故彼教法非量。因此,當阿羅漢最後心無連線成立時,因非量故,意為死心與連線二者可有相違。 破斥之義是:若以此理將證明阿羅漢心無連線之教證,說為非證成輪迴心有連線之量,此亦不應理。彼應一向為量或非量,暫就量之一方而言,故說”若宗”。因未見彼所示連線之現量,故宗為量所違。阿羅漢心無連線二者如何能成相違?此中以量成立或違害之義,故無所成有義。是否隨順阿羅漢心無連線之義?不能成立阿羅漢心以無連線而相違。 “許”者,意為如同你于某處是量,某處非量,我於二者亦復如是。為解釋後半,陳述他者之意,從”然而”至”耶”。說明彼疑惑之相即在《釋量論》中,從”若”至”非”。 即便阿羅漢死心非連線,然非因是死心,而是因緣不具足故。若成立死位心無連線,則他時亦應如是。答曰故說”即離因”。若此能成立所立,則應說:死心是有法,具無連線法,因離因故,如阿羅漢最後心,應如是說。

།སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་བརྗོད་ཀྱང་མངོན་པར་འདོད་པའི་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཡང་བཟླས་ནས་འཆད་པ་ནི་ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྒྱུ་སྟེ་སྐྱེད་བྱེད་བྲལ་བསྟེནད་ལ་སོགས་པས་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནའོ། ། བྲལ་བ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་གྱི་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་འཆི་བའི་སེམས་ཉིད་མ་ཡིན་ནའོ། །མཐའི་ཚིག་ཅིས་མ་བརྗོད་ཅེས་པའི་ཆ་ཁ་བསྐངས་ནས་འཆད་པ་ནི། འདིར་ལྷག་པ་ནི་ཅི་ཞིག་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་གཞན་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་ཇི་ལྟར ལྷག་མ་བརྗོད་ཅེ་ན།འདི་ཡང་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅི་ལྟར་ཞེ་ན། སྔ་མའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ལྷག་མ་དེ་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། །ཅི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འདི་མ་གྲུབ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་ཡང་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་ གཞན་དུ་འཆད་པ་ནི་ཡང་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།།རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་དེའོ། །ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་གཞན་ཡིན་ཏེ། ཅིས་མ་ཉམས་ཏེ་དེ་ནི་ཉམས་པ་ཉིད་དེ། ཅི་ཞིག་ཡོད་གྱུར་གང་མེད་པ། །གང་གིས་ཕྱི་ནས་མཚམས་སྦྱོར་མེད། །ཅེས་བསྟན་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་ བའོ།།གལ་ཏེ་ཡིད་སྔ་མ་རྒྱུ་ཡིན་ན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། རྒྱུ་ནི་ལུས་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ནད་ལ་སོགས་པས་མ་ཚང་བར་འགྱུར་བར་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །སུན་འབྱིན་པར་ཡང་གལ་ཏེ་ལུས་རྒྱུ་ཡིན་ན་འདི་རིགས་པ་ཞིག་ན་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། ། དེ་ཡང་སྔར་བརྗོད་ཟིན་ཏེ། འདི་ནི་ལྷག་པ་བརྗོད་པའི་དོན་དུ་ཡིན་ནོ། །ལུས་རྣམ་པ་གཉིས་པོས་ཞེས་བྱ་བས་གཞན་གྱིས་སྨྲས་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་བརྗོད་ནས་སོ་སོའམ་གཞན་དུ་རྒྱུ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཞེས་རྣམ་པར་བརྟགས་པའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་སེལ་བ་ནི། དེ་བློ་བཞིན་དུ་འཛིན འགྱུར་ཕྱིར།།ཞེས་བྱ་བའོ། །དབང་པོ་དེའི་བློ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པས་ཀྱང་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཡང་དེའི་བློ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་དབང་པོའི་བྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པས་ཡུལ་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་དབང་ པོ་བྱེད་པ་མེད་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།ཡང་ན་དེའི་བློ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་དབང་པོ་གྱུར་ན་འགྱུར་བ་ཉིད་དང་། ཡིད་ཀྱི་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ནི་བཤད་པར་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པ་བཟློག་པ་ནི་ཤེས་བསྐྱེད་ཅེས་བྱ་ བའོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསུམ་པ་དབང་པོ་མེད་པ་ལ་བཤད་པ་ནི་སེམས་ཉིད་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།

即便說此能立,也不能成立所欲的所立,為顯示此義,故重複解釋說”或者”。因為離開因即生因等的功能故。離開是因,而非不定因的死心故。為補充”為何不說究竟語”之處而解釋:“此中何有剩餘可說”。 若問:難道未說其他因耶?既然如此,如何說有剩餘?故說”此亦”。若問如何?即”前者”等。“即彼剩餘”者,即作為因的”由於”。為遣除”此能立如何不成”之疑,故以另一方式解釋說”或者”。即彼離因。“即”字表示另一次第,何以不壞?彼實已壞,如說:“何者有而何者無,由此後無相續”。 “然而”是迎接他者疑問。若前心為因則成不成立,然因是身,彼亦可能因病等而不具足,如是思維。破斥亦思維:若身為因則應理,然實不然。此前已說,此為說剩餘義。以”二種身”說者,重述他者所說后,觀察或別或異為因。 其中遣除第一分別說:“如彼覺故成能取”。意為:如彼根之覺即意識外,意識亦將緣取。又如彼覺,意識隨逐根的作用而取境。此後于無根作用處即無意識。或者”如彼覺”者,根若變則變,意亦能取。此一切將於解釋中明瞭。遣除第二分別說”生知”。對第三分別無根解釋說”因無心故”。

།དབང་པོའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ནུས་པ་དེ་དང་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་དབང་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དབང་ཡིན་ ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལུགས་ཀྱང་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།འདི་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པའི་ཡིད་ཤེས་པ་ཡང་དེ་ཡིན་ལ་གཞན་ཡང་ཡིན་པ་སྟེ། དེའི་རང་བཞིན་དང་འདྲ་བའི་རང་བཞིན་དུ་འདི་འགྱུར་ཏེ། གསལ་བས་གཅད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དེ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེ་ཡང་དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་དབང་པོ་དེའི་རྒྱུ་ལས་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་འབྱུང་ནས་ཏེ། ཅི་སྐད་བཤད་པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེའི་རང་བཞིན་དེ་གང་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་གཞན་གྱིས་གལ་ཏེ་ཞེས་སྨྲས་སོ། །མེ་ལས་དུ་བ་དང་། ཐལ་བ་སྐྱེ་བ་ལ་ཚོགས་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། བུད་ཤིང་ལ་ཡོད་པའི་སྙིང་པོ་མ་ཡིན་པ་མེ་དང་བཅས་པ་ནི་ཐལ་བ་སྐྱེད་ལ། ཤིན་དུ་སྙིང་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད པ་ཡིན་ན།འདིར་མི་གཅིག་ཤེས་པ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་བསྐྱེད་པ་ལ་རྟེན་ཅི་ཡོད་སྙམ་ན། ཚོགས་པ་ཐ་དད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །རྩོད་པ་འདི་ལ་དེ་ཉིད་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བཤད་པས་ལན་འདེབས་པ་ནི་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་བློ་བཞིན་དུ་ཞེས་གསུངས་སོ། ། རང་གི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་དང་བཅས་པ་རྩ་བའི་དོན་གསལ་འདེབས་པ་ནི། དབང་པོའི་བློ་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པར་རོ། །དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ཡིན་ནའོ། །དབང་པོའི་རྗེས་སུ་མི་འབྲངས་པ་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི་དབང་པོ་ལས་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། ། ཉེ་བ་མེད་པ་ནི་ཉེ་བར་མི་གནས་པའོ། །རྩོད་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བཤད་པས་ལན་དུ་འགྱུར་བར་སྟོན་པ་ནི་གང་རྣམ་པར་འགྱུར་ཡང་ཞེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འཛིན་འགྱུར་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཅི་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས བརྗོད་ཅེ་ན།འཛིན་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅི་སྟེ་དེ་འགྱུར་བས་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་བཙུམ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་མེད་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལན་འདི་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་སོ་སོར་སུན་ཕྱུང་བ་ཉིད་དེ་ཚོགས་པ་གཞན་མེད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐ་དད་པ་སྟེ། སོ་སོ་སོ་སོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཏེ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

我來直譯這段藏文: 即成為根之自性的功能與趣入之義。因此說”即根之自性”。將說”加持即是根”之理,此是依彼而說。隨根之意識亦是彼亦是他,此成為與彼自性相似之自性,成為以明瞭而斷之相。若非如此,雖從根生亦不如是,爾時從彼根之因生非彼自性,如前所說分別生起時,彼分別之自性從何生起?是故成無因。 對此他人若說:如從火生煙與灰有不同聚,即木中非精華分與火共生灰,極非精華分生煙,於此一人生二不同識有何所依耶?答曰:“聚之差別”。對此諍論,以彼義另一方式解釋而答:“非彼”。正因如此故說”如彼覺”。 以自偈頌明示根本義曰:“根覺”。如是從根所生。若是從根所生。明示不隨根曰:“從根”。不近即不住近。顯示對彼諍論亦以另一方式解釋而成答曰:“雖諸變異”。若說”因成能取”,如何說”將成識”?說:“取即是識”。若說”彼變非變”,因閉眼亦無分別住故。“此即是答”者,即各別破斥,因無他聚故。所謂生識之功能彼有差別,因各各不同故,因不待他故。

།གལ་ཏེ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ནུས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཚོགས་པ་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན་པས་ན་གཅིག་མེད་ཀྱང་ཚོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་ པ་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།ཀྱང་གི་སྒྲས་ནི་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ནུས་པ་ཐ་དད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བལྟ་བར་བྱ་བས་སོ། །ཀུན་ལས་ཀྱང་ནི་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཁ་བསྐངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་གསུམ་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ནི་སེམས་ ཉིད་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ།།སྐྲ་དང་སེན་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་མེད་པ་ལས་སོ། །དེ་ནི་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དབང་པོའི་ཤེས་པ་དང་བྲལ་བ་ནི་སྤང་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་འདི་གཏན་ཚིགས་ཅི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། མ་ངེས་པའི་ཉེས་པས་ཉེས་ཆགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ སྟོན་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའོ།།འོན་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་སྐྲ་དང་སེན་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་བྱ་དང་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱང་ཡིན་པས་དམ་ བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཉིད་དོ།།ཚོར་བྱེད་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚོར་བར་བྱེད་པའི་ཚོར་བ་དེ་བྱེད་པ་སྟེ། ཚོར་བ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་སྐྱེ་བ་དང་པོར་སྐྲ་དང་སེན་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་སོགས་དེ་ལས་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཅི་ལྟར་རྟོགས། དཔེར་ན་ལུས་དང་ལྕེ་ལ་ སོགས་པ་ཤིན་དུ་ཉེ་བ་ན་གནས་པ་ལས་རང་གི་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་རྟོགས་པས་ན་གཞན་གྱི་ཚེ་ཤེས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་རེས་འགའ་འཁྲུལ་པ་རྟེན་པར་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།སྐྲ་དང་སེན་མོའི་རྩེ་མོ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ལྟར་རང་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་ སུ་བྱེད་པའི་ཚོར་བ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ན།གང་གིས་རེས་འགའ་དེའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར། གྲང་བ་བྱེད་པར་ནམ་ཡང་མ་དམིགས་པའི་མེ་ནི་གྲང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་བྱ་བར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་གཞན་གྱི་ཚེ་དེ་ལྟར་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་ བ་ནི་དང་པོའི་སེམས་སྐྱེ་བ་ན་དེ་ལྟར་ཡིན་པ་དགག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་མི་སྐྱེ་བར་བརྗོད་ན། དེའི་ཚེ་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །རང་ཉིད་འཐད་པ་གཞན་འཆད་པ་ ནི་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་བྱ་བའོ།།ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ན་ཐ་དད་པ་སྟེ་སོ་སོར་གནས་པ་ཐ་མི་དད་པ་ནི་སོ་སོར་མི་གནས་པ་སྟེ། ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

若依他而有功能,爾時因是聚生因,即使一者不存在,因無聚故意識將不生。“亦”字者,應當緊接”因功能差別”而觀。所說”亦從一切”者,是補充之義。依三種分別而說”因無心性”。從發、指甲等無根故。此即所許,因不能離根識故。然此如何為因?因有不定過失過。顯示此即說”若”。 “意識”之義是:若因發、指甲等無意識故,成立無意識時,爾時彼即是所立與能立,故是立宗之一分。“能受”者,即能受之受,即受者之義。爾時最初從發、指甲等生意識,如何了知?如身、舌等極近住時,了知與自識相隨,故他時亦成為識之近取因,有時亦成依于迷亂。 發、指甲等非如是了知具有隨自行、止之受,何以有時依于彼近取之言說?從未見能作寒之火,不應言說為寒因。此後因他時如是未見故,初心生時如是遮遣所立故無過。若說爾時因無心故不生心,爾時成立宗之一分過。 自說其他正理曰:“若與彼相關”。“因無差別”者,差別即各別住,無差別即不各別住,謂共住之義。

།དེ་ལྟར་ཡིན་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནུས་པ་དེ་ལྟར་གནས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའོ། ། ལས་དེའི་ནུས་པ་ནི་ཅི་ལྟར་ལྷན་ཅིག་ཉིད་དུ་གནས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སློང་བ་ནི་གཡོ་བ་མེད་པ་སྟེ་ཞན་པ་ཞེས་པ་བྱའི་དོན་ཏོ། །དོན་དེ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཙམ་ཡོག་ཡིན་པ་སྒོའི་གནས་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ་དེས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གདུང བ་མི་བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཆད་པ་སྟེ།གདུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བརྡེག་པ་ལ་སོགས་པ་མི་བཟོད་པ་དེ་ལྟར་མི་འདོད་པའོ། །ཅི་ལྟར་མི་བཟོད་ཅེ་ན་དེ་གོམས་པས་ཏེ་གདུང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་གོམས་པས་སོ། །གང་གི་ཆོ་མི་བཟོད་ཅེ་ན་དེ་ཡིད་ལ་མནོས་པས་ན་སྟེ། གདུང་བའི་རྒྱུ་ཡིད་ལ་མནོས་ པས་ནའོ།།དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་མཚོན་བརྡེག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་དམིགས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྒོམས་པས་དེ་མི་བཟོད་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་གདུང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་ པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་དམིགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།རང་གི་ཤེས་པས་མྱོང་པས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དམིགས་པ་ཉིད་རྟེན་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཅི་ལྟར་ན་རྟེན་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། དམིགས་པའི་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཕྱི་རོལ་ནི་ནད་ལ་སོགས་ པས་ཉམས་པ་ལྟ་བུའི་ལུས་སོ།།དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་ལོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ལྷག་མ་སྟོན་པ་ནི་དེ་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ངལ་མཚོན་ཕོག་པར་འོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་སྒྲོ་བཏགས་པ་རྣམ་པ་ཕྱི་དང་ནང་ ཡང་རིག་པ་ཡིན་གྱི།ཕྱིའམ་ནང་གི་གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པ་དེའི་འགྱུར་བས་ཡིད་དེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྒྱུན་ཕྱི་མའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་དེར་འགྱུར་ཏེ། རྣལ་དུ་གནས་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ འགྱུར་རོ།།འདི་ཙམ་གྱིས་ནི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལས་སམ། རྣམ་པར་འགྱུར་བ་བསྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་ཀྱང་རུང་སྟེ། ཕྱིའམ་ནང་གི་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་དམིགས་བཞིན་པ་ཉིད་རྣམ་པར་འགྱུར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་མོད་ དེ་ལྟ་ན་ཡང་དམིགས་པ་ཉིད་ནི་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ།བསྟན་མ་ཐག་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི། རྟེན་དང་དམིགས་པ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ནས་ལུས་དེའི་རྟེན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་ཡིན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་རྟེན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།