d4221量理論釋莊嚴般若生藏 噶登嘉波 羅登謝繞 庫瑪拉室利 帕巴謝繞 c3.5s|d4221量理論釋莊嚴般若生藏 噶登嘉波 羅登謝繞 庫瑪拉室利 帕巴謝繞 c3.5s(續9)
此中無眼作用,由意從先串習相生故,此是意現量。若謂彼相由眼等識攝故意無義,不然,以有增上勝解故。由”此”而趣入,故由能趣入故是量。若謂根識不成能趣入,不然,以極串習外分別時亦趣入故。 是故如是意非了知先所取,然是彼時後生。亦非於所取執取。非於所取執取,以近住不趣入先執故。若謂一時得二相,此豈非二相耶?若問云何成一執著,如翳眼者見二月無過。 若謂從串習生對前住相執取樂等亦成意現量自性,則所謂根生樂應壞。誠然,彼即壞。此不壞則全無所作。若謂根生樂與非樂生故相違,此亦違根本師語:“貪、嗔、癡、樂、苦等自證不待根故是意現量”。 若謂則法稱所說根生性樂與非樂不成共許,不然,樂等聲說樂因味等,謂雖無分別根識顯現熱、美等義。或由無分別法同故,說彼于意故不相違。 若謂意執異相根識亦執異則成多相,不然,于根識亦成過失。根識亦不能遮如串習趣入多相。
།དེ་ལྟ་བུ་འོ་ན་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་ཡང་གོམས་པ་ལས་དབང་པོས་བསྐྱེད་ པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཡིད་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བྱེད་པ་གཞན་ཡང་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཡིད་ཀྱིས་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པ་འདི་དེ་ཞེས་བྱ་བར། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་བ་ལ་ཡང་ཅི་ལྟར་མི་འཇུག་ཅེ་ན། འདི་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ ལ་འཇུག་པ་ནི།།མངོན་དུ་བྱེད་པས་འཇུག་མིན་པ། །དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད། །ཡིན་ཞེས་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་ཡིན། །མངོན་སུམ་གྱི་དོན་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །ཡིད་དེ་ཉིད་འགའ་ཞིག་ལ་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ལ། འགའ་ཞིག་ལ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱ་བ་ག་ལས་ཤེ་ན། འོ་ན་དབང་པོའི་ ཤེས་པ་ཡང་འགའ་ཞིག་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ།འགའ་ཞིག་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་རབ་རིབ་ཀྱི་ཚོགས་པ་གཞན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཡང་ཚོགས་པ་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར། རང་དོན་རྗེས་འགྲོའི་དོན་ལྟོས་ཅན། །དབང་སྐྱེས་བློ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་འདི་གཞན་འཛིན་ ན་ཡང་།།ངེས་པ་འཛིན་པར་འདོད་པ་ཡིན། །དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་གི་དོན་སྐད་ཅིག་དང་པོའམ། རྒྱུན་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའི་དོན་གྱི་སྐད་ཅིག་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ལྟོས་པའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་ཡིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་ཚོགས་པ་འདིས་མ་བསྐྱེད་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན་ཡུལ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་གཞན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ཡུལ་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ཤེ་ན། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་སྒྲས་བསྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་འདི་ནི་དབང་པོའི་ཤེས་ པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ།།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཡང་ཚངས་པས་དམོད་པ་མ་འདོར་བའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་ཡང་མཚུངས་སོ། །སྐད་ཅིག་གཉིས་པ་ཡང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མདུན་ན་གནས་པའི་རྣམ་པའང་གསལ་བ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།
若謂如是”此”之了知亦從串習由根生而非意,不然,以了知余作用故。此”此”是意作用,以如是了知故。若問意識此如何不趣入隱蔽,此非善: 于隱蔽趣入, 非由現前轉, 故彼現量性, 云何得決定? 現量義即現前性。意于某者是現前相,于某者非是。若問作用從何?若謂則根識于某者錯亂于某者非錯亂,從何說有餘翳聚故?此亦有餘聚。如是: 自義隨行義, 所待根生智, 是因故雖此, 執余許定執。 根識自義剎那初或彼相續隨行義剎那,待彼根識是生意因。若非此聚所生則非現量。是故由境決定非了知余境,以非由余境生故。 若問從何說”由彼生非由余”?則眼識何故非聲生,此于根識亦同。若謂由因果事決定故,此亦由梵天詛未舍故於余亦同。 若謂第二剎那亦由根識執取,如是亦見。不然,以彼亦有意相故。彼亦非有分別,以對前住相僅明瞭故。
།གལ་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་མངོན་སུམ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དང་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ན། འོ་ན་ཅི་ལྟར་དབང་པོའི་ཤེས་པ་འདི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་ རྐྱེན་ཡིན།རང་གི་ཤེས་པའི་དུས་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དོན་ནི་སྔར་གྱི་ཤེས་པའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་ཐ་དད་པ་དག་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་འདི་ལ་བཤད་པ། དེ་དང་བྱེད་དུས་མཚུངས་མེད་ཅན། །རང་ཤེས་དུས་ཅན་དོན་དག་ནི། །ཅི་ལྟར་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ ཡི།།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། །མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར། མེད་པ་སྔར་ནུས་མེད་ཕྱིར་དང་། །ཕྱིས་ཀྱང་ཉེ་བར་མི་སྦྱོར་ཕྱིར། །རྒྱུ་རྣམས་ཐམས་ཅད་སྔར་ཡོད་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་རང་བློ་བཅས་དོན་མིན། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དོན་ནི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དུས་མི་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཡིད་ ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་དུས་སྔ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡུལ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། རྒྱུ་ཡང་འབྲས་བུ་དང་དུས་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་དང་དུས་གཅིག་ན་ནི་སྔར་མེད་པ་ཡིན་ལ། མེད་པ་ཡང་སྔར་ནུས་པ་མེད་དོ། །ཕྱིས་འབྲས་བུའི་དུས་ན་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་དོན་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ གལ་ཏེ་འབྲས་བུའི་དུས་སུ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ནི་སྔར་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུའི་དོན་ནི་འབྲས་བུ་རུ་འགྱུར་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དུས་མཉམ་དུ་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དུས་ཐ་དད་པ་ཇི་ལྟར་འཛིན། །ཅེ་ན་རིག་པ་ཤེས་པ་ཡིས། །ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ འཇོག་ནུས་པའི།།རྒྱུ་ཉིད་ལ་ནི་གཟུང་བ་ཤེས། །རང་གི་ངོ་བོས་སྣང་བ་ཉིད་གཟུང་བ་ཡིན་གྱི་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནམ། སྣང་བ་ཡང་ཤེས་པ་དང་དུས་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ཉིད་གཟུང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྣང་བ་ཞེས་བྱ་འདི་ཅི་ཞིག་།ཅི་དོན་གྱི་ངོ་བོའམ། འོན་ཏེ་གཞན་ཉིད། གལ་ཏེ་དོན་ གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ནམ་ཡང་ངོ་བོ་དེ་ལས་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་སྣང་བར་ཐལ་ལོ།།ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཤེས་པས་ཀྱང་དེ་ཉིད་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ནི་སྔར་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཡང་སྣང་བར་མི་འགྱུར། ཤེས་པ་དོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ བཞིན་དུ་འདི་ནི་སྐྱོན་གཞན་ཡིན་ཏེ།དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་སྔར་མི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཡོད་ལ་དེ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་ལོ།
若謂意識現量與根識同時生,則云何此根識是等無間緣?自識時意識義非前識俱有,以異時不應俱有故。此說: 彼作時無同, 自識時諸義, 云何根識之, 俱有性若問? 不應理,如是: 先無無能故, 后亦不合故, 諸因皆先有, 故非自智義。 意識義非與根識時不同,彼亦先於意識故。境是因,因亦非與果同時。若與果同時則先無,無亦先無能。後果時有果故能無義。如是若是果時則彼時有果。是故一切因皆先有。故因義非與成果及執取識同時生。 異時云何執? 若問由智識, 能立識相之, 因性知所取。 自體顯現即所取,豈非彼識生?顯現亦與識同時故,云何因性是所取?此顯現為何?為義體抑或余?若是義體,則如青等永不離彼體故,應一切時顯現。若謂無識故非顯現,則識亦應作彼,彼先亦有故云何不顯現?若謂識無義,如是此是余過,彼體先非不顯。彼有而彼無相違。
།འོན་ཏེ་ཤེས་པ་ཡོད་ན་མཐོང་གི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཅི་ད་ནི་ཤེས་པ་སྣང་བ་ལ་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནམ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་མཉམ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མེད་པ་སྔར་ནུས་ མེད་ཕྱིར་དང་།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ཡང་ཤེས་པ་མེད་པར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་མིག་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དོན་གྱི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་སྔར་ཡོད་ན་ད་ལྟ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡོད་ན་ནི་གང་ སྐྱེ་ཞིང་།།གནས་པ་ཉིད་ན་འཇིག་འགྱུར་བ། །དེ་ལས་དེ་བཞིན་ཉིད་འགྱུར་ཏེ། །ཐ་དད་མཚན་ཉིད་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །གང་ཕྱིར་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་ནི། །བཞིན་ཡོད་ན་ནི་ཕྱིས་འབྱུང་བའི། །ཕྱིར་ན་བཞིན་ལས་ཐ་དད་པ། །དེ་བཞིན་ཁོ་བོའི་སྣང་བའང་འགྱུར། །གལ་ཏེ་ཡུལ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར། །གཟུགས་ བརྙན་ཐ་དད་ཉིད་འགྱུར་ཏེ།།གདོང་དང་གཟུགས་བརྙན་ཐ་དད་དེ། །ཚད་མས་རྟོགས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན། །དོན་ལས་སྣང་བ་ཐ་དད་པའི། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མཐོང་བ་མེད། །དེས་ན་སྣང་དང་སྔོ་སོགས་དག་།དོན་གཅིག་པར་ནི་གྲུབ་ཅེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན། ཇི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པ་ལས། །སྣང་བ་དེ་ལྟར་ འབྱུང་འགྱུར་བ།།དེ་བཞིན་སྔོ་སོགས་ཀྱང་འགྱུར་ཏེ། །གྲུབ་དང་བདེ་བ་མཚུངས་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡི། །སྔ་རོལ་ཉིད་དུ་དོན་ཡོད་པ། །དེ་བཞིན་དུ་ནི་སྣང་བར་འགྱུར། །དེ་ལྟར་དེ་ནི་མཐོང་བ་མེད། །དེ་ཕྱིར་སྔོ་སོགས་སྣང་བ་ལས། །ཐ་དད་པར་ནི་འདོད་པ་གང་། །དེ་ནི་སྔོ་སོགས་སྣང་བ་ ལས།།སྔོན་ཡོད་པར་ནི་འདོད་པ་ཡིན། །དེ་ཡི་དེ་མ་ཐག་སྐྱེས་པ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་སྣང་བ་ཡིས། །རྣམ་ཤེས་དེ་ནི་འཛིན་བྱེད་དེ། །ཕ་གཟུགས་འཛིན་པ་ཅི་བཞིན་ནོ། །རྒྱུ་དུ་མ་ཉིད་ཡོད་ན་ཡང་། །འབྲས་བུ་རྗེས་བདེ་སྐྱེ་བ་གང་། །དེ་ནི་དེ་ཡིས་ངོ་བོ་དེ། །གཞན་དང་གཟུང་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །དཔེར་ ན་བུ་ཕའི་གཟུགས་འཛིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་རིག་པའི་ཡིད་ཀྱང་མངོན་སུམ་མོ། །དེ་ལྟ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་མངོན་སུམ་དུ་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་གཞུང་དུ་ཐལ་ལོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་ བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་རིག་པ་ལ་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གསལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།
若謂有識則見,余則不然。問:識是顯現作者耶?非作者,以同時故,已說”先無無能故”等故。雖見同時,非無識故於此何為?若爾則彼時從眼生,故非義體。義先有故今生故。 若有則何生, 住時則壞滅, 由此成如是, 以有異相故。 由面影像是, 面有後生故, 異於面別異, 如是我顯現。 若謂境異故, 影像成差別, 面與影異故, 量所了知故。 義異顯現之, 能立見非有, 故顯與青等, 成一義若問。 若爾則: 如從眼等生, 顯現如是起, 青等亦應爾, 成樂同等故。 如眼等之前, 義有如是成, 顯現應如是, 如是見非有。 故許青等顯, 異於彼諸者, 即許青等顯, 先有諸彼者。 彼等無間生, 青等顯現以, 彼識能執取, 如父相執取。 雖有多因時, 果隨樂生者, 彼由彼體彼, 說執取于余。 如說子執父相。樂等自證意亦現量。若爾分別于自體豈非不成現量?若爾則成識隱蔽宗,不然,以一切心心所自證是現量故。說樂等為顯明顯經驗故。若謂分別無無分別故,云何是現量?分別自性非無分別。
། དོན་ལ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་དོན་ལ་རྟོག་ན་ནི། །ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྟོག་པར་འགྱུར། །ངོ་བོ་ཉིད་ལ་དེ་ཡི་ནི། །རང་བཞིན་གཞན་པར་རིག་མ་ཡིན། །འདིར་བརྗོད་པ། བདེ་སོགས་བདག་ཉིད་གཞན་མི་རྟེན། །བརྡ་བྱེད་པར་ནི་ནུས་མ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག རང་རིག་ནི།།བརྗོད་དང་རྗེས་འབྲེལ་ཅན་མ་ཡིན། །སྐྱེ་བ་ཐོབ་པ་ཉིད་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་རིག་པའི་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་མ་གཏོགས་པ་དེ་རིག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མའི་དངོས་པོ་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་སྦྱོར་བའི་སྐབས་ཅི་ཞིག་ཡོད། ཕྱིས་ སྦྱོར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱིས་སྔ་མའི་རང་བཞིན་དུ་རིག་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་རིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །སྔ་མ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་གཞན་དུ་རིག་པ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རིག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གཞན་གྱི་བདེ་བ་རིག་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ད་ལྟར་ བའམ་གསལ་བ་ཉིད་དུ་འཛིན་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཡིད་ཀྱི་བདེ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་འཛིན་པས་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར། གང་ཞིག་དྲན་པས་རིག་པས་ན། །གལ་ཏེ་ཡིད་དུ་བརྗོད་ན་ནི། །སྔ་མའི་རང་བཞིན་རྟོགས་ པའི་ཕྱིར།།དེ་ནི་བདེ་བར་རིག་མ་ཡིན། །དེའི་ཚེ་ཉིད་ན་སྐྱེས་པ་དེ། །མངོན་སུམ་རིག་པས་རྟོག་པ་མིན། །གལ་ཏེ་བརྗོད་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། །ཞེ་ན་བརྗོད་པ་ཉིད་ཡོད་ཡིན། །བདེ་བ་དེ་ལས་ཐ་དད་ན། །ཇི་ལྟར་འབྲེལ་པ་སྲིད་པར་འགྱུར། །དུས་གཅིག་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་ནི། །འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་མ་ ཡིན།།ཡིད་ཀྱང་གཟུགས་སོགས་རྣམ་པ་ཡི། །རང་བདག་ཉིད་ལ་གནས་མ་ཡིན། །སྐྱེ་བ་དེ་ཚེ་ཉིད་ཡོད་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་རྣམ་རྟོག་ཡུལ་དུ་འགྱུར། །གལ་ཏེ་འདི་ནི་དོན་ལ་ཡང་། །ཇི་ལྟར་རྟོག་པར་འཐད་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ཡིས་དོན་བཟུང་མེད་པས་ན། །ངོ་བོ་ཉིད་ལའང་མི་རྟོག་ཕྱིར། །ཁྱེད་ཀྱིས་དེ་སྐད་ བརྗོད་པ་དེ་ནི་བདེན་ཏེ།གལ་ཏེ་དོན་ནི་འཛིན་འགྱུར་ན། །དེ་འདིར་ཇི་ལྟར་རྣམ་རྟོག་འགྱུར། །འོན་ཏེ་དོན་མིན་འཛིན་ན་ཡང་། །དེ་འདིར་ཇི་ལྟར་རྣམ་རྟོག་ཡིན། །འོན་ཏེ་དོན་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པས། །དེ་ལ་རྟོག་པར་བརྗོད་ན་ནི། །འཛིན་དང་མི་འཛིན་ལས་གྲོལ་བའི། །དོན་གཞན་དེར་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །འཛིན་ དང་སྒྲོ་འདོགས་ཡོད་པའི་ཕྱིར།།གལ་ཏེ་རྟོག་པར་འདོད་ཅེ་ན། །འཛིན་དང་སྒྲོ་འདོགས་གཅིག་ན་ནི། །གཉིས་ཡོད་ཅེས་བྱ་བདེན་མ་ཡིན། །དེ་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་གནས་པའི། །སྐྱོན་ནི་སྔ་ཉིད་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།
若謂于義無分別,不然,如是: 若於義分別, 則于體分別, 于彼自體中, 非知異自性。 樂等體不依, 于余不能表, 故彼等自證, 非與言相連。 生時即得樂等自體為所知境,除彼外非能知故。彼時亦何有前後事言說相合處?若謂后合,不然,以彼無故。若由他知前自性,則彼時非能知。若知前等自性異相非知樂等,如知他樂。故執取現在或明顯樂等非無分別執取。 若許意樂為有分別執取所取,亦非,以: 若由憶知故, 若說為意時, 了知前自性, 故非知為樂。 彼時生彼者, 現量知非分, 若謂與言合, 則說有言說。 樂異於彼時, 云何有相合, 僅由同時知, 非說為相合。 意亦不住于, 色等相自體, 生時即有故, 云何分別境? 若此于義亦, 云何成分別, 彼無取義故, 亦不分別體。 汝如是說實: 若當執取義, 此中雲何分? 若執非義亦, 若由增益義, 說彼為分別, 離執不執外, 余義彼亦無。 若謂有執取, 及增益故分, 執取增益一, 說二實非真。 于彼一分住, 過失先已說。
།འོན་ཏེ་དེ་དག་དབྱེ་བ་ནི། །ཡོད་ན་གཉིས་སུ་ཐལ་འགྱུར་ཏེ། །རྣམ་རྟོག་བཅས་པའི་རིག་པ་ དང་།།དེ་ཉིད་ཚེ་ན་རྟོག་མེད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར། འཛིན་པ་མེད་ཀྱང་གང་ཞིག་ལ། །འཛིན་པའི་ང་རྒྱལ་ཡོད་དེ་ཉིད། །བརྟགས་པས་ངེད་ཀྱི་ཕྱོགས་འདི་ལ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པར་བརྗོད། །དེ་ལས་འཛིན་དང་མི་འཛིན་ལས། །གཞན་པའི་ང་རྒྱལ་ཡང་གང་ཞིག་།ཅེ་ན་འཛིན་པ་མེད་པར་ནི། ། འཇུག་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །གལ་ཏེ་མ་བཟུང་ལ་འཇུག་བྱེད། །ཐམས་ཅད་ལ་དེ་ཇི་ལྟར་མིན། །གལ་ཏེ་བཟུང་ལ་འཇུག་བྱེད་ཉིད། །ཅི་ཡི་ཕྱིར་ན་འཇུག་པར་བྱེད། །འོ་ན་ད་ནི་ཤེས་པ་ཀུན། །རྣམ་པར་རྟོག་དང་བཅས་འགྱུར་ཏེ། །གང་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །མ་བཟུང་བ་ལ་འཇུག་ཕྱིར རོ།།འདིར་སྨྲས་པ། མངོན་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར། །གང་ལ་རྣམ་རྟོག་གཞན་དག་གིས། །ཐ་སྙད་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་འདིར། །རྣམ་རྟོག་འཇིག་རྟེན་འདོད་པ་ཡིན། །གང་ལ་མཐོང་བར་མངོན་འདོད་པ། །ཤེས་ཏེ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན། །མངོན་དུ་བྱེད་པར་མོས་ཕྱིར་ཡང་། །མངོན་སུམ་ཞེས་ནི་བརྗོད་པ་ཡིན། །དོན་ དམ་དུ་ནི་རྣམ་ཤེས་ནི།།ཐམས་ཅད་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད། །ཐམས་ཅད་མ་བཟུང་ཡུལ་ལ་ནི། །རྟོག་པ་མེད་པར་འཇུག་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་། བག་ཆགས་སྟོབས་ལས་སྔ་མ་ཡི། །མྱོང་བའི་ཁྱད་པར་རྗེས་འབྲངས་ཏེ། །གང་ལ་ཤེས་པ་གང་སྐྱེས་ཀྱང་། །དེ་ནི་རྣམ་རྟོག་བཅས་པར་བརྗོད། །གང་ཞིག་ གཞན་གྱི་དབང་ཉིད་དུ།།བྱེད་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡི། །ཤེས་པ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ། །རྣམ་རྟོག་མེད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །བདེ་སོགས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ། །རང་རིག་པས་ནི་རྟོག་མེད་ཕྱིར། །དེ་ལ་རྟོག་པ་མེད་པར་ནི། །ཐམས་ཅད་པ་འདོད་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་རང་ཉིད་ནི། །བརྗོད་ དང་རྗེས་འབྲེལ་ཅན་མ་ཡིན།།དེ་ལ་ལས་དང་བྱེད་པ་ཡིས། །མངོན་པར་བརྗོད་པ་འབྲེལ་མ་ཡིན། །རྒྱུན་དུ་སྣང་བའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་གང་གི་ཚེ་འདི་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་མོས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ཟིན་ཏོ།།འདི་ལྟར། དོན་དང་བདེ་སོགས་རང་བཞིན་ལ། །འདི་ཞེས་བྱ་བས་འཇུག་པ་གང་། །རང་བཞིན་དངོས་སུ་འཛིན་པ་ན། །དེ་ཀུན་ཡིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན། །དེ་ལ་ཡང་རྟོག་པའི་གོ་སྐབས་ནི་ཇི་ལྟར་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྟོག་པ་མེད་པའི་ ཕྱིར་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་དོ།
若謂彼等分別, 則成二過失, 有分別之知, 彼時無分別。 雖無執取于, 何者有執慢, 分別由計度, 說我宗如是。 若問彼外執, 不執外何慢, 則是無執取, 而作諸趣入。 若於未取趣, 云何非一切, 若於已取趣, 今則諸識皆, 應成有分別, 以一切識于, 未取而趣故。 非現前所作, 由余諸分別, 言說彼即此, 世間許分別。 於何見現前, 知為無分別, 以信現前故, 說名為現量。 勝義中諸識, 一切無分別, 一切未取境, 無分別趣故。 由習氣力故, 隨前經驗別, 於何生何識, 說彼有分別。 由他力趣入, 所成諸識者, 言說中說為, 無有諸分別。 樂等諸自性, 自證無分別, 于彼無分別, 一切皆許然。 是故彼等體, 非與言相連, 于彼業作者, 言說不相屬。 恒時顯現樂等,何時生起”此是樂等”勝解自性之識時,何故非有分別?如實已說此是意現量。如是: 于義樂等性, 此者所趣入, 執取自性時, 彼皆許為意。 于彼亦全無分別機會,故無分別故是現量。
།གང་གི་ཚེ་རང་རིག་པ་དང་ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་གཉི་ག་ཡང་རིག་པ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ། ཕན་ཚུན་མ་རེག་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་མ་རྟོགས་ཤེ་ན། འགྱུར་བ་ཉིད་དེ། རབ་རིབ་ཅན་གཉིས་ཀྱིས་ཟླ་བ་གཉིས་དམིགས་པའི་ཚུལ་དུ་རྣམ་པ་གཅིག་ཡིན་པར་ཞེན་པས་ན། དེ་ལྟར་ ཐ་སྙད་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།རང་གིས་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་མེད་པར་གྱུར་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ནི་གཟུགས་དང་འབྲས་བུ་ཕྱིར་མཐོང་བས་དེ་གཅིག་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་གོ། །གཉིས་པ་མཐོང་བས་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་བྱེད་ དོ།།འོ་ན་འདིར་གཉི་ག་ཡང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་ཐ་སྙད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། འདི་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མེད་དེ། རང་རིག་པ་ཉིད་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གལ་ཏེ་ཕན་ཚུན་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཉིས་རིག་།སྐྱེས་བུ་གཅིག་ཡོད་པ་དེས་དེ་གཉིས་རིག་གོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པ་ ལས་ཐ་དད་པའི་སྐྱེས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་དག་གིས་ཀྱང་གཉིས་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གཟུགས་དང་རོ་རིག་པ་བཞིན་དུ་གཉིས་རིག་གོ་ཞེ་ན། རང་རིག་པ་ཉིད་ན་དེར་ཡང་ཇི་ལྟར་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱི་མྱོང་བ་ལ་ཡང་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པའི་རང་རིག་པ་གཅིག་ཉིད་ དོ་ཞེས་འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་བརྟེན་ཏེ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡང་ཁས་བླངས་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་ནི་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི། དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་བྱེད་པ་ཡང་དུས་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་རིག་པའི་ཕྱིར་ གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།།འོན་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་དུ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་དང་རང་རིག་པ་དང་། ཡིད་དང་དབང་པོའི་ཤེས་པ་དག་ཐ་དད་དོ། །འདི་ལ་ཐ་སྙད་མེད་པ་ཡིན་ནམ། ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་མེད་ཀྱང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཐ་སྙད་ཉིད་ཡིན་པས་སྐྱོན་མེད་དོ། ། འོ་ན་བདག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པ་ཉིད་པས་སྐྱོན་མེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་བདག་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པས་བདག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་བདེ བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་ལ་ནི་བརྡ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གནས་སོ།
當自證和意現量二者皆成為能知時,由於彼此不相觸故,云何不了知為二相?確實如此。如同兩個眼翳者見到兩個月亮的方式,由執著為一相故,不作如是言說。 若是自證,云何于彼亦無如是言說?以如是比量趣入故。于彼由見色及果故,比度為一。非由見二故,言說為一。 若爾此中二者皆見故,云何言說為一?此中亦無比量,于自證性復何須比量?若謂由互不相知故,云何知二?若謂由一補特伽羅知彼二者,不然,以無異於自證之補特伽羅故。彼等亦非知二。 若謂如知色味般知二,于自證性中彼亦云何已說,以於他經驗亦有過失故。是故已說此唯一雜多相之自證。 此依外境,承許所取能取而說,勝義中一切唯是識,無根等識差別。根作用亦由同時知故,如色等。 若謂眼等豈非異因?如是意與自證、意與根識二者亦異。於此無言說耶?雖無差別言說,比量亦是言說故無過。 若爾於我等亦有比量言說故無過,則我等亦應成有,以有比量言說故?不然,以有能破言說故。是故”樂等自體差別自性不能表示”此義得成。
།གཞན་ཡང་རིག་བྱེད་མིན་དེ་དག་།རང་གི་ངོ་བོ་ཅི་ལྟར་རིག་།དོན་གཞན་ལ་བརྟེན་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས། །རིག་བྱ་ཡིན་ཞེས་འགའ་ཞིག་ཟེར། །རེ་ཞིག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་རིག་པར་བྱེད་ པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཡང་རང་རིག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་ཤེས་ལྡན་རིག་པ་མ་ཡིན་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡོད་དམ། གལ་ཏེ་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་རིག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རིག་པ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པ་མ་གྲུབ་པའི་ ཕྱིར་རོ།།གཞན་གྱིས་རིག་པ་ཡིན་ན། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་རང་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཐུན་མོང་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བའི་ཤེས་པས་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བའི་ཤེས་པས་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་དག་གཟུང་བའི་ རང་བཞིན་ཡིན་པས་བཏང་སྙོམས་པ་ཉིད་དུ་རིག་པ་ཡིན་ནོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ལྟ་བུར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་དེ་ལ་ཞུགས་པས་རིག་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་ བ་དེ་དག་གི་ལྟར་ན།དེ་དང་དེ་མིན་རང་བཞིན་དངོས། །དེ་དང་དེ་མིན་དངོས་རྒྱུས་བསྐྱེད། །རྣམ་ཤེས་རྒྱུ་ལས་གཞན་མིན་སྐྱེས། །བདེ་སོགས་དེ་ཅི་ཤེས་མ་ཡིན། །རེ་ཞིག་ཁྱེད་ཀྱི་འདི་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པ་ནི་རྟགས་མེད་པར་མི་འདོད་དོ། །བདེ་བ་ལ་ སོགས་པ་ནི་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བའི་འགལ་བ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་རྟགས་མེད་པར་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་ཐ་དད་པར་བསྟན་པར་ནུས་ན་ནི་འདི་ལ་རྟགས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ མེད་པར་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་ཐ་དད་པས་ནི་ཐ་དད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུའི་ཐ་དད་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་ཐ་དད་ལས་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་ནི་ཐ་དད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐལ་བ་དང་དུ་བ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་གཅིག་ལས་ཀྱང་འབྲས་བུ་ ཐ་དད་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་དང་ཤེས་པ་ཐ་དད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པ་ཡང་དེ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་མེད་དོ། །ཐ་མི་དད་པའི་རྒྱུ་ཅན་དང་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་དམིགས་པ་ན། ཅིའི་ཕྱིར་ཐ་དད་ཅེས་ཐ་ སྙད་བྱེད་དེ།འདི་ལ་ཚད་མ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་གོ།
複次,彼等無表如何知自體?有說由緣他義之識為所知。 且於能知他之識亦無自證。豈于具知而非能知之樂等有耶?若謂由是所知故,樂等應成自證,若非如是則應無知,不然,以自證不成故。若為他所知,如瓶等非自證。 若爾則應共同了知?不然,以由會聚一義之識而知故。瓶等非由會聚一義之識。故彼等以是所取自性而平等了知。 有謂樂等了知為不異於識,由趣入彼時除識自性執取相外而知故,不同瓶等過失。依彼等: 彼非彼自性, 彼非彼因生, 識從異因生, 樂等何非知? 且汝此非現量所了。比量了知不許無因。樂等非了知異於識,以有會聚一義相違故。比量亦非無因而轉。若能顯示因異,此則成因。非現量無比量不能了知。 由因異故見為異故。果異必定從異聚故。果異非能成立異,以見如灰煙從一因亦有異果故。樂等與識異之能立異果亦非所見,故應顯示因異,然彼亦無。 見不異因者及不異自性時,何故言說為異?此有何量?此是其語。
།ཡང་ན་གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ཤེས་པ་གཞན་ཡིན་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཅི་ཡིན། མིག་དང་གཟུགས་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་གོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མིག་ལ་སོགས་པ་ལས་བདེ་ བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ཡིན་དང་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རིག་པ་མ་ཡིན། མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རིག་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན། ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར། དེ་ལྟ་མ་ ཡིན་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།བག་ཆགས་སད་པའི་ཁྱད་པར་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བག་ཆགས་སད་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རེས་འགའ་བདེ་བའི་རང་བཞིན་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་འཐད་པ་མེད་དོ། །རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། དོན་ བཅས་དབང་པོ་རུང་བ་དང་།།བདག་ཉིད་ཅི་ལྟར་སེམས་ཡོད་ན། །བདེ་བ་ལ་སོགས་སྐྱེ་བར་མཐོང་། །ཡིད་ཀྱང་དེ་དང་མཚུངས་པ་ཡིན། །མིག་མེད་པར་ནི་གཟུགས་མཐོང་བའི་བདེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་ཡིད་འཕྲོག་པའི་གཟུགས་མེད་དམ། མྱ་ངན་ལ་སོགས་པའི་ཡིད་ཉམས་ན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཚོགས་པ་ཡང་འདི་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་དང་ཡིད་ཕྲད་པ་རྒྱུ་ཡིན་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བའི་བདེ་བ་ནི་མི་ཤེས་པར་མི་རིགས་སོ། །འོན་ཏེ་དེའི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མ སྐྱེས་པ་དེས་ན།གདོན་མི་ཟ་བར་མེད་པ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་ནི་གཟུང་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདིར་སྨྲས་པ། དེ་དག་ཡོད་དང་མེད་པ་ན། །འགའ་ལ་བདེ་ལ་སོགས་དང་བློ། །སྐྱེ་དང་མི་སྐྱེ་མཐོང་དེའི་ཕྱིར། །དེ་ལས་དེ་སྐྱེ་གཞན་ལས་མིན། །གང་གིས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་ལས་རྒྱུ་གཞན་ཡིན་པར་རྟོགས་པ།མིག་དང་། གཟུགས་དང་། སྣང་བ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཆོས་ལ་སོགས་པ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའམ། ཆོས་ལ་སོགས་ པ་དེ་ཉིད་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གང་གི་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས་རྒྱུ་གཞན་རྟོག་པའི་གོ་སྐབས་སུ་འགྱུར་བ། མིག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ན་མི་སྐྱེ་བར་མ་མཐོང་ངོ་། །འོན་ཏེ་ལྡོག་པ་མེད་ཀྱང་ཆོས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཉིད་དོ། །བདེ་བ་ནི་འདོད་པ་ཡིན་ལ། སྡུག་ བསྔལ་ནི་མི་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།
或者,若樂等異於識,則樂等與識之因為何?眼、色及作意等。故從識因眼等生樂等。 若爾,何故非識?何故非為識所知?若謂無,不然,以從識因生故。如是不應成知,于汝宗亦何故非爾?不然,以習氣差別為因故。由習氣差別力,識有時為樂性、苦性及非他相故,無不應理。 顯示因相同: 具義根適宜, 自體如有心, 見生樂等時, 意亦與彼同。 無眼則無見色之樂,無攝意之色,或意受憂等損時亦無。識生之聚亦即此,故無能了知差別之異因。 我與意和合為因,從色等聚生之樂不應不知。若謂爾時樂等未生故,必定非所知,以無不能取故。此說: 彼等有無時, 于某樂等智, 見生不生故, 從彼生非他。 無眼、色、光明、作意時,不依樂等生,故不能了知樂等異於識之因。故識因即是樂等因。 若謂法等與非法等,或法等即是樂等因,亦不然。如是,由果遮遣而推度他因之機會,未見有眼等時不生。若謂雖無遮遣,法等即是因。樂是所欲,苦是不欲,于彼法與非法必定為因。
།འདི་ནི་ཚུ་རོལ་མཛེས་པ་མ་གཏོགས་པའི་རབ་ཏུ་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་དེ་ཡང་མི་བདེན་ཏེ། ལྡོག་པ་མེད་ཕྱིར་ཆོས་སོགས་ཀྱི། །ནུས་པ་གྲུབ་པ་མེད་པ་ཉིད། །བདེ་བ་ ཙམ་ལ་ཆོས་སོགས་ནི།།ནུས་དང་འདོད་པ་གྲུབ་མ་ཡིན། །ཆོས་ལ་སོགས་པ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མེད་ཀྱང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། ། ཅི་སྟེ་ཡང་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ཀྱང་། མྱ་ངན་ལ་སོགས་པས་ནང་གི་བྱད་པའི་ནུས་པ་ཉམས་ན་བདེ་བ་མི་སྐྱེ་སྟེ། དེས་ན་ཆོས་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་གྱི། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར། ཆོས་མིན་ཉིད ཀྱིས་མྱ་ངན་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་བསྒྲུབ་པ་ན།དེ་ལས་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི། །ཆོས་མིན་ལས་ནི་སྡུག་བསྔལ་མིན། །ཆོས་མ་ཡིན་པས་ནི་མྱ་ངན་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡོད་ན་སྡུག་བསྔལ་རང་ཉིད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ ན་ཆོས་ནི་ཆོས་ལས་བདེ་བ་ཉིད་དང་གཞན་ལས་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད།དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེས་རིག་པ་ལས་ཐ་དད་དུ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་ཡིན། ཆོས་ཀྱི་རིག་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་བདེ་བ་སྐྱེད་ཀྱང་ཁྱེད་ལ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་གནོད་པ་བྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་ པས་ཁྱེད་ལ་དགོས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཁྱེད་ལ་ཚ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་རྒྱུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཐ་དད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར། རྣམ་ཤེས་རྐྱང་པ་ཉིད་ལས་ནི། །བདེ་བའི་རྣམ་ཤེས་ཐ་དད་ཉིད། །གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་ཐ་དད་གང་། །དེ་ ནི་རེ་ཞིག་གྲུབ་མ་ཡིན།།ཆོས་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཚོགས་པ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཀྱི། ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་འདོགས་པ་ལྷག་པས་ནི་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུད་ཤིང་རླན་དང་བཅས་པ་ཉིད་ན་དུ་བ་ཐལ་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།དུ་བ་ནི་ཐལ་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱེད་པ་ནི། དེ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།
若謂此除近世論師外為一切論師所成,亦不然: 由無遮遣故, 法等之功能, 實無所成就, 唯樂法等力, 及欲非所成。 法等是樂等能成之聚因,而非由樂等自身。若非如是,則無能成亦應有樂等。 若謂雖有成樂之色等,然由憂等損內相續功能故不生樂,故知法為因而非色等。此不應理,如是: 由非法成就, 憂等諸聚時, 從彼生苦故, 非從非法生。 非法唯成就憂等之聚,非苦,有彼則苦自生。 或許法從法生樂性,從他生苦。然則何由說彼應生異於知?雖生不異於法知之樂,于汝亦無少損。樂等於汝有用。彼雖不異於識,于汝亦不熱惱。 若謂由因異故異,彼亦所許,以: 唯從單識故, 樂識定異性, 一向定異者, 暫且未成就。 與法俱聚能生彼之差別果,非極異性,以增益利益故成彼差別故。濕薪之煙非極異於灰。煙非極異於灰,以彼亦有成青等垢故。
།དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པར་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ངེས་པར་གཟུང་ངོ་། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཤད་པ། དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས། ། བདེ་སྡུག་ལ་སོགས་ཐ་དད་ཡིན། །དཔེར་ན་བློ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ནི། །གསལ་དང་མི་གསལ་ཐེ་ཚོམ་བཞིན། །གལ་ཏེ་[(]ཤས་[,]ཤེས་[)]པ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པར་གོ་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཚོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་ཏེ། འོ་མ་ལ་སོགས་པས་བཅུས་པའི་སྐྱུ་རུ་རའི་འབྲས་བུའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་བཞིན་ནོ། །འོ་མས་བཅུ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྷག་པ་ཡོད་ཀྱང་སྐྱུ་རུ་རའི་ས་བོན་སྐྱུ་རུ་ར་དང་མི་མཐུན་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་ནི་མི་བྱེད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་རང་བཞིན་དེ་ལས་མ་འདས་པའི ཁྱད་པར་གཞན་གནས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྐྱེད་ཅེ་ན། ཐ་དད་པ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཚོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་ན། དེ་ལྟ་ན་རྒྱུ་ཐ་དད་པར་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཆོས་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་དེ་དག་ཀྱང་བློ་ལས་ཐ་དད་པར་ཐལ་ལོ། །འོན་ཏེ་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ནི་གོམས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཡིན་གྱི། ཆོས་ལ་སོགས་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པ་ལ་སོགས་ པ་གོམས་པ་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བ་ཉིད་ཆོས་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ལས་སྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འོན་ཀྱང་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་མ་ ཉམས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པ་ཐ་དད་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཆོས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་རབ་ཡོད་པར་གྱུར་བ་ལས་བདེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཆོས་ ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་མཚུངས་པ་ཅན་དུ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ལེགས་པར་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཤེས་རབ་ལ་སོགས་ཆོས་སོགས་ལས། །མ་ཡིན་བདེ་སོགས་དེ་དག་ཅེས། །ཚད་མ་གང་ལས་ཁྱེད་ཅག་གི། དེ་ནི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ ཡིན།།ཚད་མས་མ་གྲུབ་པའི་རང་གི་ལུགས་ཀྱི་སྤྲོས་པ་བསྟན་པ་ཙམ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་དགའ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཆོས་ལས་གཞན་ལས་མི་འགྱུར་རོ།
故應確定法等無極異生之功能。因此說: 由彼等差別, 樂苦等成異, 如彼智本身, 明昧與疑惑。 若識與樂等因相同,識應僅成識性,云何了知樂等差別?由彼聚之差別,如浸以乳等之庵摩羅果種等聚。雖有浸乳等增上,庵摩羅種不生不同於庵摩羅之果,然令住于不離彼自性之異差別。 若謂何故不生異?不應說彼能生異性。若成立所謂生果之異聚,則能顯示因異。 又慧等亦從法等生,故彼等亦應異於智。若謂慧等從習等生,非從法等,若爾,樂等亦從欲與不欲等習生故,彼等法等非成為因。 若謂欲等近從法生,則樂等不應從法生,然從具力作意等生。彼未損力之作意于識亦為因故,樂等非由異聚所生。 若謂慧等非樂等因法等所生,有慧時彼樂即是法等所生,故樂等非成同因。彼亦非善說,如是: 慧等非法等, 樂等從彼生, 汝等由何量, 彼當得成就? 僅顯示無量成立之自宗戲論,不能令他歡喜。慧等不應從法之他生。
།ཆོས་མེད་ཀྱང་གོམས་པ་ལས་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་ཆོས་མེད་ན་གོམས་པ་དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་དང་བཅས་ པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།བླུན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མེད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱུན་གྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཡིན་ལ། །ཕོངས་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཡོད་ན་ཡང་། །སྔོན་གོམས་ལས་ཞུགས་རྒྱུད་ཀྱི་ནི། །ཁྱད་པར་ཉིད་ལས་བདེ་བ་ཡིན། ། བདེ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་གོམས་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། དམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་ཆོས་ཡོད་ཀྱང་མཉམ་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཉམ་པ་ཉིད་གོམས་པ་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཆོས་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི འོ་ན་ཆོས་ནུས་པ་མེད་དོ།།གོམས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བློའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡིད་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ གོམས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འདུ་བྱེད་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ནམ།དེས་རྒྱུ་ཐ་དད་དོ་འདི་ལྟར། །བདག་གིས་མཐོང་བ་གང་ཡིན་ཏེ། །འདི་ཞེས་རང་བཞིན་རྣམ་ཤེས་ནི། །སྔོན་གྱི་འདུ་བྱེད་ལས་བྱུང་ཕྱིར། །བདེ་སོགས་ལ་འདི་ཡོད་དམ་ཅི། །དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་འདི་རྒྱུ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གོམས་པའི་སྟོབས་ཉིད་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་འདུ་བྱེད་ལས་འབྱུང་གི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ ཉིད་འདུ་བྱེད་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་མཚུངས་སོ།།འོན་ཏེ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གོམས་པ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ མཚུངས་སོ།།གཞན་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡིད་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་གཟུང་བ་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་ལ་ཤེས་པ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བར་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བདེ་ བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་འཛིན་ན་དེའི་ཚེ།དེ་འཛིན་པ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་རིག་པ་ཡིན་ན། རང་རིག་པའི་ཕྱོགས་ལའོ།
若謂無法亦從習見,不然,以無法時彼習不應有果故。若謂由愚故無果,則樂等亦從相續差別生。如是: 非由自性故, 雖具諸貧因, 從先習趣入, 相續差別樂。 樂由自性差別從習生,以見非善惡行者亦有,及有法時于見平等者亦無故。 若謂平等從習生,與顛倒俱之法性,則法無功能。以習為先故,如慧等,樂等即是智性。 若謂樂等從意等生,而識非從名為習之行生耶?由此因異,如是: 此性之識知, 從昔諸行生, 樂等有此耶? 此不然,以於樂等亦是因故。如是已說樂等亦從習力生。 若謂唯意之樂等從行生,非從根生,則意識亦從行生故等同。若謂從根生識亦有明等差別從習生,則從根生樂等之明等亦從彼生故等同。 又已說樂等皆是意性。若於取某事,亦于彼一再生知之相從習力,識明瞭知。若樂等亦為他知所取時,則彼取成明瞭知,于自證分。
།གོམས་པར་བྱེད་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན། འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་རིག་པ་སྐྱེ་ན་ནི། །དེ་ལ་བསྒོམ་པ་ཅི་འདྲ་ཞིག་།རིག་པ་མ་སྐྱེས་ཤེ་ན་ཡང་། །དེ་ལ་བསྒོམ་པ་ཅི་ འདྲ་ཞིག་།གཞན་དང་གཞན་པའི་བདེ་བ་རིག་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་གོམས་པར་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དང་ཡང་དུ་དེ་ཉིད་དམིགས་པ་དེའི་ཚེ། གོམས་པར་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་དང་གཞན་གྱིས་མྱོང་བ་ན་གོམས་པར་རིག་པ ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་གལ་ཏེ་བདེ་བ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་གཅིག་མ་ཡིན་ལ།ཡང་ནས་ཡང་གི་དོན་ཅི་ཡིན། །དོན་ནི་གཅིག་ཡིན་ཡང་། ཡང་ནས་ཡང་གི་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འཇུག་པས་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ཐ་དད་ན། །ཡུལ་གཅིག་ཡིན་པ་ག་ལ་རྟོག་།གལ་ཏེ་ངོ་ཤེས་ ལས་ཤེ་ན།།བདེ་སོགས་ལ་འདི་མེད་དམ་ཅི། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་གཅིག་མ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་ངོ་ཤེས་པར་འགྱུར། ཡུལ་ལ་ནི་ཤེས་པ་ཐ་དད་ཀྱང་དེ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ངོ་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་ལས་བྱུང་བ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་དམིགས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཤེས་ པ་ཐ་དད་པ་ལ་ནི་གཅིག་པའི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཤེས་པ་ལ་ཡང་ངོ་ཤེས་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར། །དེ་ལ་དོན་དམ་པར་ནི་ངོ་ཤེས་པ་མེད་དོ། །དོན་གཅིག་པས་ན་དེ་གཅིག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་ཤེས་པ་གཅིག་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། འདིར་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། ཅི་འདི་ཤེས་པ་རང་རིག་པ་ཞེས་བྱ་ བའི་ཕྱོགས་བརྗོད་དམ།འོན་ཏེ་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རིག་པར་བྱ་བའམ། འོན་ཏེ་དོན་གྱིས་གོ་བས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན། དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར། གལ་ཏེ་རང་རིག་ལ་བརྟེན་ནས། །ཅི་ལྟར་ངོ་ཤེས་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཐ་དད་མཐོང་ལ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ན་གཅིག་ཏུ་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན། རང་རིག་པའི་ཕྱོགས་ ཡོངས་སུ་གསལ་བར་ཐ་དད་པར་རིག་པ་ལ།ཅི་ལྟར་ཡུལ་ཐ་དད་པ་དག་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ། དེས་བྱས་པའི་རྣམ་པ་འཁྲུལ་པར་འགྱུར། ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རིག་པ་ལ་ཡང་འདི་མཚུངས་སོ། །དོན་གྱིས་གོ་བས་རིག་པ་ལ་ནི་དོན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཤེས་པ་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཤེས་པ་ཡང་ཐ་ དད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱིས་གོ་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་གྱི་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་ནི། །རིག་པ་ཙམ་དུ་འཇོག་པ་ཡིན། །དོན་གཅིག་ཉིད་ནི་དུ་མ་ཡིས། །གཟུང་བ་མིན་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་བརྟག་།དུས་གཞན་དང་གཞན་དུ་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དུ་མ་རང་ གི་དུས་ཀྱི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པས་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་འབྱུང་བའི་དོན་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གཅིག་གིས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚོགས་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།
如何修習?如是: 若生起了知, 于彼何所修? 若未生了知, 由生異異樂知故,非習所知。若一再緣彼,則立習名。 若謂由是一義,為異異識所經驗時即是習知。則何故樂非一,且一再義為何?若謂雖義是一,由一再經驗義而成,不然: 若諸識異異, 何能知境一? 若由相識知, 樂等豈無此? 若謂樂非一故如是相識,境雖識異,由彼一故了知。相識非從境生,然從所緣生。異識無一所緣。于識如何成相識?彼無勝義相識。 若謂由一義增益為一,假立一識。此當觀察:是說自證分之識知,抑他識所知,抑由義了知?有何差別? 若依自證知, 如何成相識? 見異時非即迷為一。于自證分明了別知,如何境異亦即時由彼所作相迷亂?於他識了知亦同此。 于義了知,是隨順義分別識,故應觀識亦無異性。若非爾則不應理,故是義了知。 唯義了知者, 安立唯了知, 一義非多取, 故應觀為一。 異異時生諸識,由斷自時義,不能了知前後所生義是一,以無一作者及無聚故。
།བདག་གཅིག་དེ་ནི་མཚམས་སྦྱོར་ཅན། །དེ་ལ་དྲན་པ་ཡོད་ཕྱིར་ཏེ། །འདི་ཡི་ནུས་པ་དྲན་པ་དང་། ། མཚམས་སྦྱོར་བ་ལའང་ཡོད་པ་ཡིན། །དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། །བདག་ནི་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ལ། །འདི་ནི་རིགས་ལྡན་མིན་པར་མཐོང་། །གཅིག་པུ་ཡི་ནི་རང་བཞིན་འདི། །ཟློས་པ་ཚད་ལྡན་ཅི་ལྟར་ཡིན། །བདག་ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱོན་འདི་མེད་དོ་ཞེ་ན། རང བཞིན་གང་གིས་ཐ་མི་དད་པའི་རང་བཞིན་དེས་ནི་ངོ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་ནི་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ། །རང་བཞིན་གང་གིས་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་དེས་ནི་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཟློས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ ཏེ་བདག་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན།དེའི་ཚེ་དེ་ཤེས་པས་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེའང་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཅི་ལྟར་དེས་ཐ་མི་དད་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཐ་དད་ན་གཅིག་ཉིད་འཛིན་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། དོན་གྱིས་གོ་བས་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་བརྟག་པར་བྱའོ། ། འོ་ན་དོན་གྱིས་གོ་བས་ཤེས་པ་ཐ་དད་པ་འཛིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཤེས་པ་གཅིག་ཏུ་མི་རྟོགས་པ་དེས་ན་ཅི་ལྟར་ངོ་ཤེས་པ་ཡིན། འོན་ཏེ་དུ་མ་འཕྲིགས་པ་ངོ་ཤེས་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ལ་ཡང་ནས་ཡང དུ་གོམས་པར་བྱེད་པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ནི་གོམས་པ་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།གོམས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་བདག་ཉིད་དོ། །གོམས་པ་ལས་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བསྒྱིངས་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ ཡིན་ནམ།དེ་དག་ནི་བློའི་རང་བཞིན་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་སྨྲས་པ། རྟོགས་མིན་རང་བཞིན་གོམས་པ་ལས། །རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཉིད་འབྱུང་འགྱུར། །དེ་བཞིན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ནི། །གོམས་པས་ཅིའི་ཕྱིར་རྟོགས་དངོས་མིན། །ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རྟོགས་ པའི་རང་བཞིན་གོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་རང་རིག་གོམས་པ་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་བཟུང་བའི་དོན་གོམས་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་རང་རིག་གོམས་པ་ཡིན་ན་རང་རིག་དེ་ནི་མ་གྲུབ་བོ།
我將為您直譯這段文字: 一我有相續, 由彼有憶故, 此之功能憶, 亦有于相續。 然彼非如是, 我為分別性, 見此非具理, 此一之自性, 如何成量重? 若謂我異與不異分無此過,以不異自性非相識。由種種差別異故,識異即是與彼不異之異性。以何自性異於識之自性,即是一性,故無重複。 若我非了知性,則彼為識所了知,彼亦異故,云何彼取不異?故識若異則不應取一性,應由義了知觀察識一性。 則由義了知取異識時亦不了知識為一,云何是相識?若謂多和合是相識,則樂等亦爾,故由世俗有一性,于彼一再修習故,樂等明等差別從習生。 從習生樂等亦是了知自性。從習生行等亦成端嚴等自性耶?彼等非是智性。此說: 非了知性從習, 當生非了知, 如是了知性, 習何非了知? 如慧等。又了知性習者,為自證習耶?抑了知性所取義習耶?若是自證習,彼自證未成。
།འོན་ཏེ་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡིན་ན། དེ་མ་ངེས་པ་ཉིད་སྲིད་པས་མི་འཐད་པ་ཉིད་དེ། རྟོགས་ པའི་རང་བཞིན་གྱིས་བཟུང་བའི་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་གོམས་ཀྱང་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།འདིར་སྨྲས་པ། གང་ཞིག་ཅི་འདྲ་གོམས་འགྱུར་བ། །དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་འགྱུར་ཏེ། །བདེ་སོགས་ནང་གི་མྱོང་བ་ནི། །གོམས་པའི་འབྲས་བུ་དེ་བཞིན་ ཉིད།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ནང་གི་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་དུ་དམིགས་སོ། །བེམས་པོའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཡང་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བས་དེ་ལྟར་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་རིགས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་དགའ་བ་ཐོབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རང་རིག་པ་ཉིད་གོམས་པར་བྱས་པ་དེའི་ཕྱིར། གོམས་པ་ རབ་ཏུ་གྱུར་བ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་སྐྱེའོ།།འོ་ན་དང་པོ་ནི་རང་རིག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། རིགས་གང་ག་ལས་ཞེས་བྱ་བས་དེ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་གནས་སོ། །འདིས་ནི། དེ་དང་ དེ་མིན་རང་བཞིན་དངོས།།དེ་དང་དེ་མིན་དངོས་རྒྱུས་བསྐྱེད། །རྣམ་ཤེས་རྒྱུ་ལས་གཞན་མིན་སྐྱེས། །གཟུགས་སོགས་དེ་ཅིས་ཤེས་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། །མིག་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། །མདུན་ན་གནས་པའི་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ པ་མཚུངས་པ་ཅན་དག་ཕན་ཚུན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེད་པ་ན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ནམ་རྟོག་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ།།དེ་ལ་གཙོ་བོ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པ་དང་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་འབྲས་ བུ་ལ་ནུས་པ་མཐོང་བ་ཅན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་དེ་ནི་གཞན་དུ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་སོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་གཞན་དུ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་ལྟར་བསྒོམ་པ་འཕེལ་བ་ལས། །སྐྱེས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་ སོགས་བཞིན།།བདེ་བ་ལ་སོགས་རྒྱུ་དེ་ལས། །དེ་ལྟར་རང་རིག་ཅིས་མ་ཡིན། །གང་ཅི་ལྟར་གོམས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཚད་མའི་དོན་ཏོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་རང་གི་རང་བཞིན་དུ་གོམས་པར་མི་སྲིད་དོ། །རེ་ཞིག་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དོན་གྱིས་གོ་ བས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེས་དེ་བདག་དང་འདུ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཅི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ།དོན་གྱིས་གོ་བས་ནི་གང་མེད་པར་གང་མི་འཐད་པ་དེ་རྟོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །བདག་དང་འདུ་བ་ཅན་དང་། རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་འཐད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ མེད་དོ།
若是第二分,則因不定性可能故不應理,以了知性所取行等雖習,然行等不見爲了知性故。此說: 隨何如何習, 彼成如是性, 樂等內經驗, 習果亦如是。 樂等見為內經驗性。雖是無情性,由聚一義故如是見,此亦非得依理歡喜。故自證即是所習,因此極習生如是性。 若謂初無自證,則從何種性,以彼亦如是故。從彼修習力所生,如慧等是經驗體性而住。此亦遣: 彼非彼性事, 識從因非他, 色等何非知? 此義是:眼與作意及前住車等聚相應,由互為俱作性生時,一切成了知性或非了知性。其中無主次差別之分。 見有功能于了知與非了知性果之色等聚,不能異成。故即由彼不定者不然,以欲說因義他故。 如何由修增, 所生慧等同, 樂等從彼因, 何非如是證? 隨何如何習即成如是,是量義。色等不可能習為自性。且慧等差別由義了知所了,云何了知彼與我合?義了知唯了知無何則何不應理而已。由無我合者及了知性故,全無不應理。
།འོན་ཀྱང་གང་གི་ཕྱིར་དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་དགོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ཙམ་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་ཅི་ལྟར་བདག་དང་འདུ་བ་ཅན་ལ་སོགས་པར་རྟོགས། དེའི་ཕྱིར་གང་གིས་ནང་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་བདག་གིས་འདི་ལྟར་རྟོགས་སོ་ ཞེས་སྐྱེ་བོས་རྟོགས་པ་ནང་ཉིད་དུ་གོམས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལན་ཡིན་ནོ།།གང་དག་བློ་བློ་གཞན་གྱི་མངོན་སུམ་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་གི་ལྟར་ན་ཡང་། དེ་བདག་དང་འདུ་བ་ཅན་དང་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་ངོ་ཞེས་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླངས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དོན་གཞན་ཙམ་ཁོ་ ནར་འགྱུར་གྱི་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ནི་མི་འགྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ།།དེའི་ཕྱིར་འདི་མངོན་སུམ་གཞན་ལ་དེ་ལ་གནས་པ་འཛིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ལ་ཡང་དོན་དེ་སྣང་བར་འགྱུར་ན། ཞིག་པ་ཅི་སྣང་བར་འགྱུར། བློ་འབའ་ཞིག་སྣང་ན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་པོར་ཅི་ལྟར་སྣང་། བདག་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ན། བདག་དང་འདུ་བ་ཉིད་དམ། དེའི་བདག་ཉིད་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དུས་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་རབ་ལ་སོགས་པའམ་བདེ་བ ལ་སོགས་པའི་ཡང་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཁོ་ནའོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ནའང་གཞན་དག་བློ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་དུ་ཁས་མི་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་དང་ནང་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །རང་རིག་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ བདག་ཉིད་དང་།དོན་ཡང་གསལ་བར་བྱེད་པའི་གསལ་བ་དེ་ཡོང་པ་ཡིན་པས་འདི་ཉིད་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་ཡིན་ཡང་བདག་དང་འདུ་བ་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ རྟོགས་པ་དང་འདྲེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་གི་རྟོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཅི་སྟེ་མི་རྟག་ཅེ་ན།འདི་ལ་བརྗོད་པ། ཐོག་མེད་གོམས་པའི་ངོ་བོ་ལས། །འདི་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་ཞེས་གནས། །དེ་ལས་ཚུལ་གཞན་རྣམ་རྟོག་ནི། །འཇིག་རྟེན་གྱིས་ནི་ངེས་པ་མེད། ། བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་དེ་ལྟར་སྐྱེས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་འདི་ནི་འདི་དང་འདི་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུགས་གཞན་འཇིག་རྟེན་ལ་སྐྱེ་བ་འདི་མི་ཐོབ་བོ། །འོན་ཀྱང་འདི་ཅི་ལྟར་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་མཐོང་བ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་དོ།
然而僅成為”應有某他因使義不成隱蔽”而已。故如何了知為我合等?因此,答曰:由補特伽羅了知”我如是了知”而成內了知,即是習內了知。 依諸說識為他識現量者,亦必須承許彼顯現為我合者及了知性,若非爾則唯成他義,定不成能取性。故此現量於他,顯現為住彼取性。若爾,于彼義亦當顯現,壞者何所顯現?若唯識顯現,云何顯現為能取者?我等亦如是。 說時答曰:由生無始時我合性或彼性增益故。若爾,如是時從習力所生慧等或樂等唯是了知性。 若爾,他者豈不是不許識等為經驗性耶?已說若非經驗則不成現量及內性。若是自證,則有如是性及明瞭義之明了,故此即是正理。 若謂樂等雖從習力生,然唯是我合故為聚一義之識所取,故由與了知混合而顯爲了知性,非由是了知體性。何不如是觀察?此說: 無始習體性, 住為如是性, 異此諸分別, 世間定不得。 于從修習力如是所生了知,世間不得生此是如此如此之異理。然如何從修習力所見,即立言唯如是。
།དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བར བརྟགས་པ་ལ་དགོས་པ་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡོད།གལ་ཏེ་བདག་ལ་འདུ་བར་མི་འདོད་ན། འོ་ན་བདེ་བ་དེ་སུའི་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་གལ་ཏེ་དེ་གཞན་དུ་འདུ་བར་མི་འདོད་ན་བདག་དེ་སུའི་ཡིན། བདག་ནི་རང་དབང་རྟག་པའི་ཕྱིར། །གཞན་ལ་ཅི་ལྟར་དེར་རག་ལས། །བདེ་སོགས་རྣམས་ནི་མི་ རྟག་པས།།གཞན་ལ་རག་ལས་ཡིན་པར་རྟོག་།བདག་ནི་རྟག་པས་ན་རང་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མི་བརྟེན་པར་འཐད་པས་དེ་ལྟར་འཐད་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོན་ཏན་དང་མི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི། གདོན་མི་ཟ་བར་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་དགོས་སོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མི་བཟང་སྟེ། འདི་ལྟར། རྟེན་ཡོད་ན་ནི་ཡོན་ཏན་ཡིན། །ཡོན་ཏན་ཡོད་ནའང་རྟེན་གནས་ཏེ། །དེ་ལྟར་ཕན་ཚུན་བརྟེན་པའི་ཕྱིར། །གཅིག་ཀྱང་རྣམ་པར་གནས་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དང་པོ་ཡོན་ཏན་ཉིད། །གྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་ཡོན་ཏན་བརྟེན་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོག་པ་འཇུག་པ་ཞིག་ན། དེ་ནི་མ་གྲུབ་སྟེ། གྲུབ པ་ནི་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་བདག་ནི་རང་དབང་ཡིན་ཏེ། རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པ། མི་རྟག་ན་ཡང་རྒྱུ་ལས་ནི། །སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ ན་ལྟོས་པ་མེད།།དེ་ལ་བྱ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར། །གཞན་ལ་ཇི་ལྟར་རག་ལས་འགྱུར། །གལ་ཏེ་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ཅི་ལྟར་གཞན་ལ་རག་ལས། འོན་ཏེ་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་ལས་སྐྱེས་ན་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་གཞན་ལ་རག་ལས་པ་ཅི་ཡོད། རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་གཞན་ལ་རག་ལས་སོ་ཞེ་ན་དེའི་རང་གི་ འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་དེ།སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ།
觀察聚一義有何必要?若不許我合,則此樂屬誰?若爾,若不許彼他合,則我屬誰? 我由自在常, 何依賴於他? 樂等諸無常, 思依賴於他。 我由常故自在,故應不依,如是應理。樂等是德性及無常,故彼等定須成依。此不善,如是: 有依則是德, 有德依亦住, 如是互依故, 一亦不安立。 若初德性成,則彼時德依之分別得轉,然彼未成,以成是依他故。已說無少許能依所依事。 又說我是自在,以常故;樂等非爾,以相違故。答: 雖無常從因, 生故無所待, 彼無所作故, 何應依於他? 若未生,云何依他?若從某因生,爾時亦有何依他?若謂生自果依他,彼生自果從自因故,不應成依他性。廣說已足。
།དེའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་རང་དབང་ཡིན་ལ་རག་མོད། རྟེན་བདག་བརྟགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་རིག་པ་མ་ཡིན་ན། ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ཅི་ལྟར་འགྱུར། དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་འདིར་སྨྲས་པ། ཅི་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ཅན་གྱི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རིག་གམ། འོན་ཏེ་གཞན་གྱིས། རེ་ཞིག་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་ནི་མ ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར། དོན་གང་ཉེ་བས་བློ་དང་ནི། །བདེ་སོགས་དེ་དག་སྐྱེས་གྱུར་པ། །དེ་བོར་ནས་ནི་བདེ་སོགས་ཉིད། །དེས་ནི་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར། །མིག་ལ་སོགས་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྦྱར་བ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པ་དབང་པོའི་བློ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཅི་ ལྟར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ནར་རྟོགས་པ་ཡིན།བདག་གི་མིག་བདེ་བ་ལ་ཞུགས་སོ་སྙམ་པའི་བློ་ནི་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་བདེ་བ་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཟུགས་ཉིད་ལ་ཞུགས་པས་འཇུག་པར་འགྱུར་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ མིག་ལ་བརྟེན་པ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་གཞན་མ་དམིགས་པ་དེས་ན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡང་དུས་མཚུངས་པའི་དབང་པོའི་ཤེས་པས་གཟུང་བ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། ། རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་གཞན་དམིགས་པ་ནི་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ལས་དེ་ལྟ་བུའི་འཛིན་པ་རྟོག་པ་ཡིན་ན་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་སྒྲ་ལ་ཡང་འདི་མཚུངས་སོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་འཛིན་པའི རྣམ་པ་ཅི་སྟེ་མི་རྟག་ཅེ་ན།གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མྱོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ཅན་ཡིན་ཡང་འཛིན་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ནི་མི་ནུས་སོ། །གཅིག་ཏུ་འདྲེས་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་དེ་བདག་གམ། བདེ་བའམ། བློ་འགའ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་གི་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་མ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བའི་རྣམ་པ་ཉིད་འབའ་ཞིག་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་བདེ་བ་གཞན་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བར་འཇོག་པ་གཞན་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཤིང་ལ་གོང་བུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ བཞིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཉེ་བར་འཇོག་པ་གཞན་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་རྟོགས་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཡིན་ཏེ། གོང་བུ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉེ་བར་འཇོག་པ་བག་ཆགས་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།
故樂等即是自在,何須觀察所依我?若樂等非自證,云何成能益?若謂由聚一義之識經驗,此說: 云何是聚一義根所生識了知?抑是他了知?且非根識,如是: 由何義近故, 生起識樂等, 舍彼樂等性, 云何彼能知? 眼等與色等相應,趣向色等之根識,云何唯了知樂等?無”我眼趣入樂”之識。若謂取樂識由趣入色性而轉,則成太過,已說比量亦應依眼等。 若謂由未見根識外余能取相,故說即由彼,則應同時根識所取亦成所觀察。已說于所比量亦成過失,以無見余能取相故。 若謂由所取相分別如是能取,則于所觀察聲亦同此。於樂等何不觀察能取相?以無經驗為所取性故。不能說雖是聚一義,由他能取所取故無所取性,以了知為一混合故。 若爾,彼非我,非樂,亦非任何識,以未取任一自性故。唯經驗樂相。若謂有餘非經驗樂,不然,以未見余施設故,如於木分別團塊。 若謂由比量成立余施設,謂凡了知皆他所施設,如團塊。不然,應成無外境,以可有習氣施設故。
།དེའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་ ཅི་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གཞན་དུ་གཞག་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རང་གི་ངོ་བོས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་འཇོག་པ་ནི་རྟོགས་པ་ཙམ་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མ་དམིགས་ཏེ། དེས་ན་རང་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་བདག་དང་ཡིད་འབྲེལ་པ་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་ མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར། རིམ་གྱིས་འཛིན་ན་དེ་མྱོང་བ། །རྣམ་ཆད་མེད་པར་སྣང་མི་འགྱུར། །རིམ་གྱིས་འཛིན་པར་ཁས་ལེན་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པར་སྣང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །རིམ་པ་ནི་འདི་ཉིད་དེ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ ཡིན་པའོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་དམིགས་སོ། །དེ་ལ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་ཏུ་མི་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་ལོ། །འགལ་བ་དག་ནི་གཅིག་ལ་སྲིད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མགྱོགས་ཕྱིར་ཞེ་ན་དེ་མཚུངས་ཕྱིར། །མྱོང་བ་ མེད་པ་ཅིས་མ་ཡིན།།གལ་ཏེ་བདེ་བ་འཛིན་པ་མགྱོགས་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པ་ཁོ་ན་སྟེ་བར་མ་གཏོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མྱུར་བ་དེ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་འཛིན་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་གཟུགས་མི་འཛིན་པ་ཉིད་རྣམ་པར་ མ་ཆད་པར་ཐལ་ལོ།།འོན་ཏེ་མི་འཛིན་པ་ཡང་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་སྣང་བ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་བདེ་བ་མི་འཛིན་པ་ཉིད་ནི། གཟུགས་འཛིན་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན། གཟུགས་མི་འཛིན་པའང་བདེ་བ་འཛིན་པ་ལས་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། དེས་ན་བདེ་བ་མི་འཛིན་པ་ རྣམ་པར་ཆད་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདིར་འགྱུར་ཏེ།གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ན་དེ་ནི་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བཟློག་པ་ལ་ཡང་བརྗོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འཛིན་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་ པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདིར་བརྗོད་པ། གཅིག་གི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ། །གཞན་དག་མེད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད། །དེ་ནི་དེ་ཡིས་དབེན་པས་ན། །དེ་མེད་པར་ནི་རིག་ཕྱིར་རོ། །འདི་རང་གི་ངོ་བོས་ནི་གང་ཡང་མེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེས་དབེན་པས་ཡིན་ནོ།
故如何了知者,即應如是通達,非由比量別立。故外境由自性了知為所取性,如是安立,以安立唯依了知故。 樂等未見為所取性,故是自證。若謂從我與意相合而生之識是樂等能取,非根所生。若爾,由識不同時生故,應成次第取。故: 經驗不顯現, 無有間斷性。 若許次第取,則樂等識不應顯現無間斷。次第即是此,謂非同時生。然見樂等取與色等取同時。其中同時取與非同時取相違,相違不可同一。 若謂由速故, 應同無經驗, 何不成此過? 若謂由樂取速轉故了知無間斷,唯了知無間隔者,速性于不取樂等亦同故,應成色與樂等不取性無間斷。 若謂不取亦顯無間斷,謂取色外無不取樂,取樂外無不取色,故樂不取成無間斷者,此義成為:色等取成無間斷,此即是爾。反過來說亦同。故說無取成無間斷,此是成立已成。此說: 一事之體性, 說為他體無, 由彼離彼故, 了知為彼無。 此非由自性全無,然由離彼故。
།དེས་ན་གཟུགས་འཛིན་པ་བདེ་བ་ འཛིན་པས་དབེན་པར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པ་ན་དེས་དབེན་པར་འཛིན་པ་དེ་མྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་ཡོད་པས་ཇི་ལྟར་བདེ་བ་རིག་པ་ཡིན།བདེ་བ་འཛིན་པ་ལ་ཡང་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་མི་འཛིན་པས་ན། འཛིན་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཅི་སྟེ་མ་ཡིན་ཞེས་ བྱ་བ་ལེགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་དུ་གཞན་དམིགས་ན་ཡང་དེས་དབེན་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རང་བཞིན་དེར་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་འཛིན་ན། རིམ་གྱིས་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་གཞན་མཉམ་པར་འཛིན་པ་ལ་ཡང་ ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།ཡན་ལག་དང་ཡན་ལག་ཅན་དག་དུས་མཚུངས་པར་འཛིན་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐག་རིང་པོ་ནས་བར་དང་བཅས་པའི་སྒྲ་དུ་མ་འཛིན་པ་ན་བར་འཛིན་པ་མེད་ཀྱང་སྒྲའི་རང་བཞིན་གཟུང་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཅི་ལྟར་སྒྲའི་རང་བཞིན་བར་མེད་པར་འཛིན་པས་དེའི་ ཕྱིར་མི་འཛིན་པ་ལ་གནོད་ཀྱི།དེ་བཞིན་དུ་བར་འཛིན་པ་མེད་པས་ནི་སྒྲ་འཛིན་པ་ལ་མི་གནོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་བར་མི་འཛིན་པའི་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་འདིར་བརྗོད་པ། དེ་ལ་བར་ཆད་འཛིན་པ་ནི། །ཡོད་མིན་ཅི་ལྟར་གནོད་བྱེད་ཡིན། །མེད་པར་གནོད་པར་བྱ་མིན་ལ། །འདོད་ མིན་འཇིག་རྟེན་འདོད་པར་ཟད།།ཅིའི་ཕྱིར་བར་ཆད་འཛིན་པ་མེད་ཅེ་ན། འདི་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། ཅི་ཞིག་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་།དེས་ན་བར་ཆད་འཛིན་པ་མ་སྐྱེས་པ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་། གནོད་པར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་འདི་ནི་རྣམ་པ་ཅི་ཞིག་ལྟར་འཇིག་ རྟེན་གྱི་གྲགས་པ་ལས་འོངས་པའི་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།།དེར་ནི་བདེ་བ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་མ་སྐྱེས་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་འཐད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་རིམ་གྱིས་འཛིན་པ་མི་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ། །འཛིན་པ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ལ་འཛིན་པ་གཞན་མ་སྐྱེས་ པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མེད་དེ།འཛིན་ལ་འཛིན་བྱེད་གཞན་ཡོད་མིན། །འཛིན་པ་པོ་ལ་འཛིན་པོ་གཞན། །དེ་ལྟར་གཞན་གྱིས་ཀྱང་འདོད་བྱ། །དེ་ལྟ་མིན་ན་ཅལ་ཅོལ་ཉིད། །འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་རང་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་དགོས་ལ། འཛིན་པར་བྱེད་པ་པོ་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་དམ། བྱེད་ པ་པོ་ལ་ནི་འཛིན་པར་བྱེད་པ་གཞན་འདོད་པ་ཡིན་ནོ།།འཛིན་པར་བྱེད་པ་གསལ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་དོན་ཐམས་ཅད་མི་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོའམ་གཞན་ལས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་རང་གསལ་བ་ཡིན་ན། ད་ནི་འཛིན་པ་པོ་གཞན་གྱིས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། སྐྱོན་གཞན་འདི་ནི་ཡོད་པ་ ཉིད་ན་རང་ཉིད་གསལ་བ་མེད་པར་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་དོ།
故若承許見取色離取樂,由彼離取速故無間斷,云何了知樂?于取樂亦同此理故,二者皆不取,何不成無取性?此說善哉。 若謂別處見他亦非取離彼,以入彼自性故。不然,若取互隨入自性,非次第取,以于同時取他亦有故,以許同時取支分與有支故。 若謂從遠處取多間隔聲時,雖無取間隔,仍取聲自性。如彼處由無間隔取聲自性故,損害不取,如是取間隔之無不損害取聲,此處亦非間隔不取為能損害。此說: 于彼取間隔, 無故何能損? 無非所損害, 世間許為限。 何故無取間隔?此是諸法功能,何須觀察?故未生取間隔非能損害,亦非所損害,然此唯是某種世間共許言說而已。 彼處由非未生取樂及色等故,全無不應理。若爾,應無次第取。若謂取定有,彼處未生余取。不然: 取中無餘取, 取者無餘者, 他亦如是許, 若非成戲論。 能取應成自明性,于作者性或作者之能取,許有餘能取。非明能取則一切義不明。若從根或他成自明能取,今余取者何為?若有此余過失,則無自明之取。
།དེ་གཞན་གྱིས་གསལ་བར་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གསལ་བར་བྱེད་པ་གཞན་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་པས་དེ་གཞན་གྱིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ལོང་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་རོ། །ཕན་ཚུན་དུས་ཐ་དད་ པར་སྐྱེས་པ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཅི་ལྟར་ཕན་ཚུན་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གྱི་ནའོ།།འོན་ཏེ་བདེ་བ་འཛིན་པ་ལ་ནི་གནོད་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དེ། རེས་འགའ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེས་འགའ་ཡིད་འཕྲོག་པའི་གཟུགས་མཐོང་ཡང་ བདེ་བ་མྱོང་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྐྲའི་འཛིན་པ་ལྟར་བདེ་བ་འཛིན་པ་ཡང་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་གནོད་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ་ཞེ་ན་འདི་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཅི་ལྟར་སྐྲའི་བར་འཛིན་པ་ལྟར། །ཀུན་ཚེ་ཅི་ཕྱིར་གནོད་མ་གྱུར། །དེ་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ། །བར་དུ་སྐྱེ་བར་འཇིག་རྟེན་ འདོད།།ཅི་ལྟར་སྐྲ་འཛིན་པས་བར་འཛིན་པར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ། གནོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པས་ཀྱང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ལ་འགྱུར་རོ། །དོན་དམ་པར་ན་ནི་དེ་སྐྲ་འཛིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྲའི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གང་གི་ཚེ་བདེ་བ་མ་རྟོགས་པར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་འཛིན་པ་དེའི་ཚེ་ནི་བདེ་བ་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། སྐྱེས་པ་མ་བཟུང་བས་འབའ་ཞིག་པ་ཞེས་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པར་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ད་ནི་སྐྱེས་པ་ལ་མ་སྐྱེས་པར་ཐ་སྙད དུ་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་མ་དམིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་གི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་སྐྱེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཚེ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱེད་ཀྱི་གཞུང་ལྟར་ན་ནི་སྐྲའི་བར་འཛིན་པ་ལྟར་འགྱུར་ རོ།།འོན་ཏེ་དབང་པོའི་བློ་གཅིག་ཉིད་དོན་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རིམ་གྱིས་འཛིན་པའི་ཉེས་པ་ནི་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་རུང་ངོ་ཞེས་འཆད་པ་ནི། གཅིག་གིས་གཉིས་ཤེས་མ་ཡིན་ཏེ། །དབང་པོའི་སེམས་ནི་དེས་ཕྱིར་དང་། །བདེ་སོགས་མེད་ཀྱང་ དོན་དག་ལས།།སྐྱེས་ཕྱིར་དེ་ནུས་གྲུབ་མིན་ཕྱིར། །གལ་ཏེ་དབང་པོའི་བློ་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་ན་རིགས་པ་ཞིག་ན། དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བདག་དང་ཡིད་འབྲེལ་པ་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ ཤེས་པས་འཛིན་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ།
若謂由他明顯,則能明他亦成隱蔽故,由彼是他故,應成一切眾生皆盲。 互異時生而顯現者,云何非互損害?故此成過。若謂于取樂定成損害,以有時唯取色等故。如是有時見悅意色亦無樂受。故如取發間,由取樂亦未生故安立損害。此亦不善,如是: 如取發間隔, 何非恒損害? 爾時樂等生, 世間如是許。 如取發於一切時損害取間隔,如是取色等亦應于取樂等。勝義中彼亦非取發,以不了知發自性故。 當不了知樂唯取色等時,即是樂未生,非由不取已生而安立為唯。若謂由未見故言說未生,今于已生亦應言說未生,故亦非未見。故當生取樂等時即是樂等生時,爾時非為取色等所勝。依汝宗則如取發間隔。 若謂一根識趣入取境及樂等,故無次第取過。說此不應理: 一不知二故, 由彼根心故, 無樂亦從境, 生故非有能。 若一根識取境及樂等則應理,然非爾,已說樂等由唯我意相合所生識取,非根所生故。
།འོན་ཏེ་འགའ་ཞིག་དེ་ལྟར་ཁས་མི་ལེན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ཡང་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོའི་བློ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་ཀྱང་དོན་འབའ་ཞིག་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུར་ངེས་པར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་ནུས་པ་ གཞན་ཡོད་ཀྱང་གང་ཞེ་ན།མི་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་སེམས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ཡོད་ཀྱང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་ན་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གང་གི་ཚེ་སྔོན་པོ་སེར་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་དབང་པོའི་རིག་པ་ལས་སྣང་བའི་ ཚེ།དེའི་ཚེ་དེ་ལ་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔོན་པོ་མེད་ཀྱང་དེ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་དེ་ནི་དེ་ལ་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོར་སྣང་བའི་དབང་པོའི་ཤེས་པ་སེར་པོ་འབའ་ཞིག་ལས་མི་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་བདེ་བ་དང་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ཡང་གཟུགས་འབའ་ཞིག་ལས་ མ་ཡིན་པས་རིགས་པ་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་ནི་སྙིང་པོ་མེད་དེ། སྔོན་པོ་དབང་པོའི་རྣམ་ཤེས་ལ། །ནུས་པ་སོ་སོར་མཐོང་བའི་ཕྱིར། །ཚོགས་ལའང་ནུས་གྲུབ་དེ་ལ་ནི། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཁས་བླངས་ན་ཡང་། གཉིས་ཀྱི་སོ་སོ་སོ་སོར་ཡང་། །ནུས་ པ་ཡིན་ན་སྔོ་སོགས་བཞིན།།བདེ་སོགས་འབའ་ཞིག་འཛིན་པར་འགྱུར། །དེ་རྒྱུའི་དོན་ནི་མ་བཟུང་བར། །དེ་མྱོང་བར་ནི་མི་རིགས་སོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་ལས་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྐྱེ་བ་མཐོང་བ་དང་། འགའ་ཞིག་འདོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །རྣམ་ པར་ཤེས་པའི་སྔོན་རོལ་དུ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལྟར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཉིད་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་དུས་མཚུངས་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ཡང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་རུང་སྟེ་ ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་ནི་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བར་འགྱུར་གྱི།རིག་བྱ་རིག་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིག་པའི་རང་བཞིན་མིན་པ་ནི། །ཕན་ཚུན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མིན། །རང་རིག་པ་ཡི་རང་བཞིན་ཡང་། །ཕན་ཚུན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མིན། །རང་གི་རྒྱུ་ལས་མངོན་ཕྱོགས་པས། །དུས་མཚུངས་ པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་།།གཞན་ཤིག་པ་ཡི་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །གལ་ཏེ་འཛིན་པ་ཡིན་འདོད་ན། །བདེ་བ་ལ་ནི་མངོན་ཕྱོགས་དེ། །ཅི་ལྟར་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་འདོད། །དེ་ལ་དབང་པོའི་བྱེད་པ་ནི། །རིག་བྱེད་དེ་ནི་སྔར་བཤད་ཟིན། །གཞན་ཡང་སོ་སོར་ནུས་པ་ཡིན་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་འཛིན་ པར་འགྱུར་ཏེ།སྔོན་པོ་ཉིད་བཞིན་ནོ།
若謂有不如是許者,彼亦非有能,以根識雖無樂等唯從境生故,不定取為樂等因故。若有餘能而不生者,定取為彼因。根心雖有色等聚,無樂等亦非不生。 若謂當青黃同時顯現根識時,彼於此無能,以無青亦生故。雖爾,彼於此有能。若謂顯現青黃之根識非唯從黃生,則樂色顯現亦非唯從色,理應相同。此無實義: 青于根識中, 見有別別能, 聚亦成有能, 于彼非如是。 若許二者各各別,有能如青等,應成唯取樂等。不取彼因境,不應有彼受。見離樂等唯從色等生彼根識,亦有許此。識前無如色等之樂等,以彼與識同時從彼色等生故。 若謂雖同時生亦許為俱生因。不應理,以俱生果成互關係,非所知能知性。 非了知自性, 非互能取者, 自證自性亦, 非互能取者。 從自因趣向, 雖成同一時, 若許由他性, 而成能取者。 云何許彼向, 樂者從根生? 于彼根作用, 能知前已說。 複次若各別有能,應成唯取樂等,如青性。
།འཛིན་པ་ཡང་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བདེ་བའི་རྒྱུ་མ་བཟུང་བར་ནི་བདེ་བ་འཛིན་པར་མི་རིགས་སོ། །རིག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་འཐད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །ན་ཆུང་སྒེག་མོ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་ནི་འགའ་ཡང་དོན་དུ་གཉེར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདོད་པ་ཅན་གྱི་སྐྱེ་བོ་མཐའ་དག་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བདེ་བ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མ་དམིགས་སོ། །འོན་ཏེ་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན་འོན་ཀྱང་ཟླ་བ་གཉིས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཤད་པ་ནི། དོན་དང་ལྷན་ཅིག་ཉིད་འཛིན་ན། ། བདེ་སོགས་ཀྱི་ནི་ནུས་པ་ཅི། །གང་ཕྱིར་དེ་ཕྱིར་བློ་མི་འདོད། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པར་ནི་ནུས་པ་མི་འགྲུབ་བོ། །འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པའི་བློ་ནི་དེ་ལས་སྐྱེས་པ་ཕ་རོལ་པོ་དག་མི་འདོད་དོ། །གཞན་ཡང་། དོན་མེད་པར་ནི་བདེ་ལ་སོགས། །མིག་སོགས་རྣམས་ཀྱིས མྱོང་ན་ནི།།གཟུགས་སོགས་བུད་མེད་སོགས་ཁྱད་པར། །ནམ་ཡང་མིག་གིས་འཛིན་མི་འགྱུར། །འབའ་ཞིག་གིས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དང་བུད་མེད་ལ་སོགས་པའི་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་གྱི། རྒྱུ་འགའ་ཞིག་ ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།ལྷན་ཅིག་བཟུང་ན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་འབའ་ཞིག་མིག་ལ་སོགས་པས་འཛིན་པར་ནུས་པ་ ཡིན་ན་ནི།དེའི་ཚེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་མི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར། ནང་གི་ཡན་ལག་ནུས་པའི་དོན། །ཡོད་ན་ཕྱི་རོལ་མཐོང་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་དུ་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་མ་མཐོང་བར་བདེ་བ་མྱོང་བ་ཉིད་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་མི་མཐོང་བར་འགྱུར་ཏེ། བདེ་བ་ མྱོང་བ་བར་དུ་གཅོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དོན་འཛིན་པ་ཡང་འདོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ཁས་ལེན་ན་དེའི་ཚེ་ཉེས་པ་གཞན། དོན་འཛིན་ན་ནི་དེ་ལས་སྐྱེས། །བདེ་བ་ལ་སོགས་མྱོང་མི་འགྱུར། །འདི་ལྟར་དོན་འཛིན་པའི་དུས་ན་གལ་ཏེ་བདེ་བ་སྐྱེ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་འཛིན་པའི་ཚོགས་པ་མེད་དེ། དབང་ པོ་དང་དོན་དང་ཡིད་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱིས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་འཛིན་ལ་ཡིད་གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཤེས་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེ་བར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་འཛིན་པར་འགྱུར་རོ།
若謂唯取,不然。不取色等為樂因,不應取樂。所知性亦定不應理。無人追求不了知少女妙相之樂,一切貪慾者皆由彼相而欲樂。如是亦不見。 若謂同時性即是能,則應成第二月。故說: 若與境同取, 樂等有何能? 以此故心不, 欲求。 無隨行及返,不成能。亦非所欲,他宗不許眼等識從彼生。複次: 若無境而受, 樂等眼等者, 色等女等相, 眼終不能取。 唯此不能取色等為樂苦等因及女等順違性,當知有某因。 若謂同取則了知為因,則青等亦應互了知為因。然非如是,故此不應理。若眼等能唯取樂,則不應生見色等。如是: 內分有能境, 則不見外境。 若未見外女等而有樂受,則不應見外,以障礙樂受故。 若許亦取境,則有餘過: 若取境則從, 彼生樂等無。 如是取境時若生樂,亦無取彼聚,以根境意和合所生意取色等境,無餘意,不許同時生識故。故不取從彼生樂等。
།འོན་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ ཅར་སྐྱེ་བར་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་ཡང་ཉེས་པ་གཞན་ཡོད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ནི།ཡུལ་དེ་དང་ནི་དེ་ཡོད་ལས། །བློ་ནི་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་ནི། །ཅིག་ཅར་དོན་ནི་ཡོད་པ་ན། །བདེ་སྡུག་དག་ནི་རིག་པར་འགྱུར། །འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་དོན་ཡོད་ན། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་རིག་པ་དག་ཅིག་ཅར་འགྱུར་བ་ བཟློག་པར་མི་ནུས་སོ།།འདི་ནི་མཐོང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་འདི་ལྟར་གྲང་བའི་དུས་ན་གྲང་བ་དང་། དྲོ་བའི་རེག་པ་མྱོང་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་རིག་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མི་བདེན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟག་ཏུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་གྱི་རོས་ཡིད་འཕྲོགས་པ་ རྗེ་བོའི་གླའི་ཡོ་བྱང་བྱིན་པའི་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པ།བདག་ཉིད་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་འདོད་པ་ནི་མཚོན་གྱིས་རེག་པའི་སྡུག་བསྔལ་རེག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ཉེ་བ་ན་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལྷན་ཅིག་རིག་པར་ཐལ་ ལོ།།འོན་ཏེ་གཞན་གྱིས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར་གཞན་རིག་པ་མ་ཡིན་ན། དེ་ནི་མི་འཐད་དེ་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆེན་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གླང་པོ་དང་སྦྲང་བུ་དག་གཅིག་རྟོགས་པ་མེད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ རོ།།འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཉི་ག་ཡང་ལྷན་ཅིག་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་ཅིག་ཅར་མྱོང་བར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདུ་བྱེད་པ་གསལ་བ་ལས་ལ་ལར་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གོམས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་འདུ་བྱེད་ པ་གཞན་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཚེ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཏེ་ཡང་ཤེས་པ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཇུག་པ་ཡིན་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ རྒྱུ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་འདི་ཡང་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར། དངོས་པོའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེ་བ་ཡི། །ཤེས་པ་གང་ཡིན་དེ་ལ་ནི། །མཁས་རྣམས་གོམས་པ་ཁས་ལེན་མིན། །དེ་ལྟ་ཞེ་ན་མ་འབྲེལ་འགྱུར། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ཉེ་བར་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་གོམས་པ་ མེད་པར་ཡང་མཐོང་བ་ཁོ་ནའོ།།སྔར་མ་བསམས་པའམ། མ་མྱོང་བ་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་ཚེ། དམིགས་པའི་ཡུལ་དུ་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་བར་དུ་གཅོད་པའི་གོམས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཚད་མ་ཅི་ཡོད། གཞན་ཡང་དོན་གྱི་རྣམ་པ་གོམས་པ་མེད་པར་ ནི་ཤེས་པ་གོམས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འབའ་ཞིག་གོམས་པར་བྱ་བ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།
若許同時生識,則有餘過,故說: 從彼彼境生, 心若同時起, 同時有境時, 當知樂苦等。 有可欲不可欲境時,不能遮止同時知樂苦。豈非已見,如寒時由寒熱觸受生樂苦覺知?此亦不實,以此應成常有。 為境味所奪心,受制於主人工資賞賜,欲得自身及果報者,不觸及刀劍之苦。苦因近時必定生起,故應成同時知樂苦。 若謂為他勝故不知他,不應理,以勝不可得故。所謂大等勝者非真,應成不知象與蚊。由欲性亦非真,以二者同時見故,為成立同時受樂苦故。 若謂由明顯造作于某處生,不然,以未見離習氣外余造作故。若由修習力生樂等,爾時已說是了知自性。 若謂識由習樂等力趣入,而樂等從色等因生。此亦不應理,如是: 從事力所生, 諸智于彼中, 智者不許習, 若爾成無關。 若樂等確實現前,則無習亦定見。非未曾思維或未經驗一次即不成所緣境。若謂于彼亦有障礙習氣,此有何量? 複次,無境相習,識不成習,以不能唯習故。
།གལ་ཏེ་ཤེས་པ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་དོན་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་ཡོད། འོན་ཏེ་དོན་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་གོམས་པ་ལས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཡང་གོམས་པའི་སྟོབས་ ཉིད་ལས་སྐྱེས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་གྱུར་ན་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དོན་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་པར་བསྒྲུབ་ཏུ་ཆས་པ་དོན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། གཞན་དག་གཞན་སུན་འབྱིན་པ་ལ་ཆེར་གཟོའོ། ། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པར་འདོད་དེ། འདི་ལྟར། ནང་གི་ཉེར་ལེན་ཤེས་པ་ཡང་། །ཡོད་ན་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་འབྱུང་། །གཅིག་པོ་དེ་ནི་འགལ་བ་ཡི། །ཉེར་ལེན་མིན་པར་འདོད་ཅེ་ན། །གང་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། །མི་ཤེས་པ་ཡི་ཉེར་ལན་རྒྱུ། །བདག་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར ཡིན་ན།།དེ་ནི་འགལ་བདག་ལའང་མཐོང་། །དཔེར་ན་སྣ་གཅིག་མཚན་རྒྱུ་དང་། །དེ་ལས་གཞན་པའི་དབང་པོ་དག་།གཟུགས་མཐོང་བ་དང་མི་མཐུན་དང་། །མཐུན་པ་ཅིག་ཅར་བྱེད་པ་བཞིན། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་སྔ་མའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ། འགལ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་གཅིག་ཡིན་པར་མི་རིགས་པ་ཞིག་ན། །འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་ལ་ཡང་ཤེས་པ་མཐོང་ངོ་། །འོན་ཏེ་འགལ་བའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཡིན་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པར་ཅི ལྟར་འགྱུར།ཉེ་བར་ལེན་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་རྣམས་ལ་འབྲས་བུའི་བདག་པོ་ཉིད་ཡིན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ལ་དེ་ནི་འགལ་བ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །དཔེར་ན་སྣང་བ་གཅིག་ལས་འུག་པ་དང་གཞན་དག་གི་མིག་ལ་གནོད་པ་དང་། ཅིག་ཤོས་སུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདེ་ སོགས་རང་ཉིད་ལ།།འཕོས་པའི་དོན་ནི་སྣང་བ་དང་། །རང་བདག་རིག་བྱེད་འདི་དག་གི་།དོན་ལས་སྐྱེས་པ་ཙམ་དུ་ཟད། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ན། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དུས་མཚུངས་པར་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རྟག་ཏུ་འདོད་པ་དང་ མི་འདོད་པའི་ཡུལ་མངོན་དུ་གྱུར་པས་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ཅིག་ཅར་རིག་པར་འགྱུར་རོ།།ཁྱེད་ཀྱི་ལྟར་ན་ཡང་ཅི་སྟེ་དེ་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། བག་ཆགས་སད་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཞིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་གི་ཚེ་ཉིད་འགའ་ཞིག་ བག་ཆགས་སད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།
若識由習力生,則須待境等。若由與境俱習而生,則境相亦應從習力生。若爾,如夢等,識應離境,欲成立樂等在識之外,反成立境非外性,他人大致破他。 不許樂苦同時生,如是: 內取識亦若, 有時苦等生, 一者非相違, 取因若許者。 云何識成為, 非識之取因, 主性若許者, 見於違性中。 如一燈為因, 及余諸根等, 見色與順違, 同時而作用。 若樂等待前識為取因而生,爾時二違一取因不應理,然此應理,以見識于違樂等。若謂非違取因,則識如何成非識取因? 非謂取因事,唯是因於果有主性,此于違亦有。如一光對貓頭鷹等目有損,于余成反是。 故樂等自身, 趣境而顯現, 自體能了知, 唯從境而生。 若樂等非了知自性,從色等與識同時生,則常有可欲不可欲境現前時,應同時知樂苦。 若問依汝宗何不如是?不然,以無如是習氣醒故。如色等分別,某時某者是習氣醒因。
།ངེད་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར། བག་ཆགས་སྟོབས་ལས་བྱུང་ན་ནི། །རྟོག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར། །བག་ཆགས་དྲན་དང་ངོ་ཤེས་པ། །ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་ཡིན་པར་མཐོང་། །གལ་ཏེ་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོས་རིག་པ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ ནམ།དེ་ལ་ཡང་དོན་ཉིད་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ནི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་སྣང་གི་།དེར་ཡང་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གཞན་ནི་རིག་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་མཐའ་དག་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་འབའ་ཞིག་གོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེར་ནི་ཡོད་པ་ཡི། ། དོན་ཉིད་སྣང་བའི་སྤྱོད་ཡུལ་ན། །དོན་དེ་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་ནི། །འཛིན་པ་དང་ནི་འབྲེལ་པར་འགྱུར། །རང་གི་ངོ་བོས་སྣང་བའི་དོན་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོས་སྣང་བ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་གྱུར ན་མངོན་སུམ་དང་དྲན་པ་དག་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་སྔ་མ་ཉིད་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དེས་ན་ཉེན་པ་འདི་མེད་དོ་ཞེ་ན། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་།དེ་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་དམིགས་འགྱུར་བ། །དྲན་པ་ཉིད་ལ་འཇུག་པ་ཡིན། གཞན་པ་སྔར་མེད་རང་བཞིན་ནི། །འཛིན་ན་ཇི་ལྟར་དྲན་པ་ཡིན། །དྲན་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་དམིགས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་ན་མེད་པ་གཟུང་བ་ཡིན་ན་ཅི་ལྟར་དྲན་པ་ཡིན། སྔོན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ནི་དྲན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གཟུང་བའི་དོན་ཉིད་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པར་འཛིན པའི་ཕྱིར་དེ་དྲན་པ་ཡིན་པར་འདོད་ན་དེ་ཡང་མི་རུང་སྟེ།ལྐོག་ཉིད་དོན་གྱི་ངོ་བོའམ་ཅི། །ཅི་ག་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན། །དོན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཅེ་ན། །མངོན་སུམ་ལ་ནི་དེ་སྣང་འགྱུར། །དོན་གྱི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྔོན་པོ་ ཉིད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཉིད་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ནི་མངོན་སུམ་འཛིན་ཅིང་དངོས་པོ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ནི་རང་བཞིན་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཚད་མའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ་ ཞེ་ན།དེ་ཡང་རང་གི་ཕྱོགས་སུ་ལྟུང་བ་ཡིན་ཏེ་འདི། དངོས་མེད་དངོས་པོ་ཡིན་ན་ནི། །ཅི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱིས་མི་འཛིན། །དེ་ལས་དེ་ནི་ཐ་དད་ན། །དངོས་པོ་གཉི་གར་ཅི་ལྟར་འགྱུར། །དངོས་པོ་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་ཐ་དད་ཀྱང་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ ཡིན་ན་ནི།རིལ་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ།
若謂我宗亦如是,不然,如是: 若從習氣力, 應成分別性, 習氣唯見為, 憶念識知因。 若謂憶念等亦非自性了知,以境顯現故。彼中顯現色形自性之境性,然彼中識之他自性不成了知境。故一切心唯隱蔽耶? 若於彼有境, 顯現行境中, 如同現量境, 當成取相關。 自性所顯境不應非現量,以自性顯現即是現量故,無別現量相故。若爾,現量與憶念應無差別。 若謂顯為前者及隱蔽故無此過失。何為隱蔽?非現量所緣。 現量所緣者, 唯入于憶念, 余前無自性, 取時何為憶? 憶念趣入現量所緣,若非如是,取前無者云何為憶?非前無境者為憶念。 若謂取所取境為隱蔽故許為憶念,此亦不可: 隱性境體耶? 抑或識體耶? 若是境自性, 現量應顯現。 凡是境自性,皆應現於現量,如青性等。 若謂由定力故顯于憶念,如有無事體性中,有性為現量所取,無性則為余自性無事量境,如是。此亦墮自宗過失: 無事若是事, 云何非現取? 若異於彼者, 云何成二事? 以差別事相為差別相故。若相異而無差別,則成一總自性。
།འོན་ཏེ་དངོས་པོ་དག་གི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པས་དུ་མར་འགྱུར་གྱི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་དག་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ལ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་གཞན་མེད་དོ། ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དངོས་མེད་དངོས་པོ་ལས། །གཞན་མིན་གཞན་འཛིན་ཅི་ལྟར་ཡིན། །ཚད་མ་ཐ་དད་ཕྱིར་ཞེ་ན། །ཐ་དད་མེད་པར་ག་ལས་འཛིན། །གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་ཆ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་འཛིན་ལ། དངོས་པོ་མེད་པའི་ཆ་ནི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཕན་ཚུན་མ་འདྲེས་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཅི་ལྟར་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས། གལ་ཏེ་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་གཟུགས་རྟོགས་ལ། གཞན་གྱིས་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ན་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གཉི་ག་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཅི་ལྟར རྟོགས་ཤེ་ན།འདི་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ལས་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདི་ལ་ཀླན་ཀ་ཅི་ཡོད། འདིར་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ཉིད་ལས་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ཡང་ཡིན་པར་འགྱུར་ན། དོན་གཞན་ བརྟགས་པས་ཅི་བྱ།དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་དེ་ཡང་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མི་འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལས་ལྡོག་པས་ན། དངོས་པོ་མེད་པས་ཅི་བྱ་མི་འདྲ་བ་ཡང་མངོན་སུམ་ཉིད་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ དུས་སུ་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཅན་དེའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ནི།གཟུང་བ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མ་གཞན་ནི་མེད་དོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ཚད་མས་བདག་གིས་དངོས་པོ་མེད་པར་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་སོ་སོ་རང་གི་ཐ་སྙད་ཡིན་གྱི། འཇིག་རྟེན་ནི་གང་ གི་ཕྱིར་བལྟར་རུང་བ་བདག་གིས་མ་དམིགས་པ་དེས་ན་འདི་ནི་མེད་དོ་ཞེ་འམ།དེ་འདིར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཚུངས་པར་དོན་གྱི་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ། །མ་དམིགས་པ་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་དམ་པར་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ལ། གཞལ་བྱ་ ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར།དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ཡང་ནུས་པ་ངེས་པའི་དཔེ་མ་གྲུབ་བོ། །གཞན་ཡང་། ཅི་སྟེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཚད་མ་གཞན་ཡིན་ནོ་དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཡང་འགྱུར་རོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ལ་དྲན་པ་ཚད་མ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ།
若謂由事物相異成多,而事與無事非如是。事異於無事故,於事與無事中無別無事。若非如是則成無窮。 若無事非異, 於事如何取? 若謂量異故, 無異何所取? 若事分由現量取,無事分由余量,如是由互不混知故,云何了知是一事無事自性?如眼識知色,余知聲等,云何了知是一作者? 若謂此由無始習氣了知非真實性,有何過失?若謂此亦如是。若如是由無始習氣力了知無事差別,何須計度余義?所謂無事之量亦從習氣力生,非勝義。故由不同性返于彼,無事何用,不同亦現於現量。 是故說”此無”時,後起彼力所生,由取所取故非量。無別無事量。所謂”我以無事量了知無事”,此是自相言說,世間由可見而我不見故說”此無”,或”此無有事”,平等作義言說。不見唯是現量,當說。 勝義中無事非量亦非所量故,雖有彼自性,定力之喻不成。 複次,若謂無事是別量,如是憶念亦應爾。若謂于隱蔽,憶念唯是量,不然,具量相故。
།ལྐོག་གྱུར་ ཉིད་ནི་བཟུང་ན་ཡང་།།དོན་ནི་ཅི་ཞིག་འགྲུབ་པར་འགྱུར། །རྗེས་དཔག་ཆོས་ཅན་འབྲེལ་པ་དག་།གཟུང་བ་ལས་ནི་འཇུག་པ་ཉིད། །འདི་སྙམ་དུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཤེས་པར་གྱུར་ན་འདི་ལ་ད་ལྟར་མངོན་སུམ་དུ་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་འདི་ ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་རིག་པའི་དགོས་པ་ཡིན་པས་ན།དྲན་པ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་འབྲེལ་པ་བཟུང་བ་དང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་བརྟེན་པ་འདི་ལས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མཐོང་བའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སྐྱེ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་མེ་ འཛིན་པ་ན་དེའི་སྔར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དག་ཉིད་ངེས་པར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་སུ་ཡང་མེད་དོ།།ངེས་པར་འཛིན་པ་ན་ཡང་དགོས་པ་མེད་དོ། །འོ་ན་རེས་འགའ་ཞིག་ངེས་པར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཡང་འོལ་མེད་དོ། །འདི་ལྟར། སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་ཆ་འགའ་ཞིག་།རེས་འགའ་བར་ནི་ མཐོང་ངམ་ཅི།།ཅི་ག་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་དོན། །རྒྱུ་ཉིད་ལས་ནི་ལྡོག་འགྱུར་རམ། །སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་རྒྱུ་ཁོ་ནའོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་ལས་འདས་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་དེ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་། དྲན་པས་ལྐོག་གྱུར་ ཉིད་དུ་ནི།།དངོས་པོ་གང་ཞིག་ཤེས་པར་འགྱུར། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོག་པ་གང་། །དེ་ནི་དྲན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མིན། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དྲན་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཤུགས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་ དྲན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དྲན་པས་ནི་དེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ཀྱི་དེའི་ཚེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེ་གང་ཞིག་ཡིན། སྔོན་མཐོང་བའོ་ཞེ་ན་འོ་ན་དུས་དེའི་མཐར་ཐུག་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་དྲན་པས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་རིག་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་པས་ན་དྲན་པ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དྲན་ནས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ་འཇུག་པ་དེས་ན་དྲན་པ་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དྲན་ནས་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་རྣམ་པར་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་དེའི་དུས་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དམ། འོན་ཏེ དེ་ལྟ་མ་ཡིན།གལ་ཏེ་དེ་ཡི་དུས་ལ་ནི། །འཇུག་ན་དེའི་ཐོབ་མི་ནུས་སོ།
若取隱蔽性,義復何所成? 比量由所取, 有法相關行。 若思維”知隱蔽性則此今不入現量”,有分別比量而行。故此為知隱蔽性之用,憶念是量耶?不然。以依所取相關及宗法,比量得行故。見煙等果后即生比量取火時,無人先確定其隱蔽性。確定時亦無用。 若謂有時確定,于彼亦無定。如是: 能結合分位, 豈見有時性? 抑或結合義, 離因性轉耶? 結合唯是因。超出隨行遮遣者非因性,因性相唯爾許故。 憶念于隱蔽, 知何等事物? 比量所思維, 非憶念行境。 比量境之義非憶念境,若爾比量成無義,以隱蔽性已為憶念所取故。 若謂憶念了知其為隱蔽性,非了知爾時有性。則何爲了知隱蔽性?若謂前所見,則唯憶念了知彼時究竟事物為隱蔽性,非余,故憶念成無義。 若謂憶已趣入隱蔽故憶念是量,非由令比量行故。“憶已趣入”當觀察:為趣入彼時?抑或不爾? 若趣入彼時, 不能得彼果。
།རྟོག་ལྡན་ཐོབ་བྱའི་དོན་ལ་ནི། །འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་མིན། །ད་ལྟར་བའི་དུས་ལ་ནི་དྲན་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཅི་ལྟར་ཚད་མ་ཡིན། །སྔར་ནི་དུས་ཀྱི་དོན་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་ཐོབ་ པར་མི་ནུས་སོ།།ཡང་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱིས་དེའི་དུས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་གཟུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དུས་ཕྱིས་ལ་ལྟོས་ཏེ། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དོ། དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་དྲན་པ་འདིའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ ཁོ་ནའོ།།དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི། །དོན་ཉིད་ཅེ་ན་དོན་མོས་མེད། །མོས་པ་ཡི་ནི་དབང་ཉིད་ལས། །དེ་ཉིད་དེ་ཉིད་མིན་པར་གནས། །རང་རིག་པས་རྟོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དོན་ཅེའམ། དོན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གནས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི། དེའི་འོག་ཏུ་བྱུང་བའི་མོས་པས་རྣམ་པར་འཇོག་ པ་ཡིན་ནོ།།དྲན་པའི་རྣམ་པ་ལ་ནི་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྔོན་མཐོང་བ་ཡིན་ལ་རྣམ་པ་འདི་ནི་དེ་ལྟར་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བདེ་སོགས་རང་ཉིད་ལ། །འཕོས་པའི་དོན་ནི་སྣང་བ་དང་། ། རང་བདག་རིག་བྱེད་འདི་དག་ནི། །དོན་ལས་སྐྱེ་བ་ཙམ་དུ་ཟད། །ཅི་ལྟར་མྱོང་བའི་འདུ་བྱེད་ལས་སྐྱེས་པའི་དྲན་པ་རང་ལ་འཕོས་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་རིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་ཀྱང་གོམས་པའི་འདུ་བྱེད་ལས་བྱུང་བ་ནང་གི་རིག་པའི་ཁྱད་པར བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཁོ་ནའི་རིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཇི་ལྟར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་ལ་ལྟོས་ཤེ་ན། དེའི་སྒོ་ནས་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བག་ཆགས་སང་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེག་པ་འབྲེལ་པ་ལས་བྱུང་བའི། །བདེ་བའི་རྣམ་པར་མྱོང་བ་ལས། །སྐྱེ་བར་གྱུར་པའི་འདུ་བྱེད་དེ། ། དེ་མཐོང་བ་ལས་སད་པར་འགྱུར། །འཁྱུད་པའི་བདེ་བ་མྱོང་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་བརྟེན་པར་སྐྱེས་པའི་བག་ཆགས་ནི་ཕྱིས་དེ་འདྲ་བའི་གཟུགས་མཐོང་བས་སད་པར་གྱུར་པ་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནང་གི་རིག་པའི་བདེ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། །དོན་གྱི་བདག་ཉིད་དེ་དག གི།།རང་གི་བདག་གྱུར་དེས་མྱོང་ཡིན། །དེས་ན་དོན་སྣང་བ་བཤད་དེ། །དམིགས་པ་ཉིད་ནི་དེར་སྣང་བའོ། །ནང་གི་རིག་པའི་ཁྱད་པར་རུང་གི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་བདེ་བ་ལ་སོགས་པས་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་མྱོང་བར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མྱོང་བ་ ཡིན་ན་དེས་ཞེས་འབྲེལ་པར་མི་འགྱུར་རོ།
有分別者趣入所得義,非余。現在時不了知為憶念,故云何是量?若了知前時義為隱蔽性,則不能得彼。 或者隱蔽性由現量取,現量所取彼時究竟者,對后時而言即是隱蔽性。其相唯由習氣力成此憶念自性。 若謂彼如是為義,則無義信解。由信解力故,彼性住于非彼性。 自證所了知自性,不住于”是義”或”非義”之分別,而由後起信解安立。 憶念相中無彼,如是有分別者了知:凡是義即前所見,此相由如是串習力而生。 是故樂等自身, 轉義而顯現, 如從受行生憶念能了知轉于自之境相,如是樂等亦然。如是彼等亦從串習行生,唯成內證差別自性之能知。 若問云何依色等境?由彼門隨順習氣清凈故。 從觸相關生, 樂相領受中, 所生諸行彼, 見已當覺醒。 從領受擁抱之樂極為依止所生習氣,后見如是色相而覺醒時,由如是性生內證樂。 義之自性彼, 成自體所受, 故說境顯現, 所緣即彼現。 內證差別堪能自性即為樂等所受。故說領受境,若非如是,受異性則不成彼相關。
།འདི་ལྟར། གང་ཕྱིར་ངོ་བོའི་རྒྱུ་ལས་ནི། །རང་གི་ངོ་བོ་མྱོང་བར་རིགས། །གཞན་གྱི་ངོ་བོ་མྱོང་བ་ནི། །ཅི་ལྟར་དེ་ཡི་ཐ་དད་ཕྱིར། །གཞན་ནི་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་མིན། །ཅི་ལྟར་དེ་ལས་གསལ་བར་འགྱུར། །སྒྲོན་མ་ལས་ནི་བུམ་པ་ལ། །དེ་འདྲའི་གསལ་ བ་སྐྱེ་བ་ཡིན།།གསལ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས། །དོན་གསལ་བ་ནི་སྐྱེ་མིན་གྱི། །འབྲས་ཉིད་ཡིན་ན་ཤེས་པ་དེས། །དེ་ནི་ཅི་ལྟར་རྟོག་པར་འགྱུར། །གང་ཞིག་གི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེས་ནི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཐད་དོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བློ་ལས་སྐྱེས་པའི་ལུས་ཀྱི་བྱ་བ་དེས་རིག་ པར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རིག་པར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་བས་རིག་པ་ཡིན་གྱི་རང་རིག་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། རང་བཞིན་མངོན་དུ་ཕྱོགས་གྱུར་པས། །གལ་ཏེ་རང་རྒྱུ་ལས་སྐྱེ་ན། །གང་གིས་དེ་ནི་རིག་ འགྱུར་བ།།འདིར་ནི་དོན་ལ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །འོན་ཏེ་དེ་ནི་དོན་ལས་ཀྱང་། །མངོན་ཕྱོགས་ཡིན་པས་དེ་སྐད་བརྗོད། །མིག་ལས་ཀྱང་ནི་མངོན་ཕྱོགས་འགྱུར། །དེ་ནི་ཅི་ལྟར་དེ་རིག་མིན། །དབང་པོ་དོན་ལ་ཕྱོགས་ཤེ་ན། །དོན་ལ་ཞེས་བྱར་ཅི་ལྟར་འདོད། །གལ་ཏེ་དོན་ནི་རིག་ན་འདི། །དོན་ལ་ ཕྱོགས་པར་རིག་པར་འགྱུར།།དོན་རང་གི་ངོ་བོས་མ་རྟོགས་པར་ནི་དེ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་རང་ཉིད་རིག་གོ་ཞེ་ན། ད་ནི་རིག་པ་མངོན་སུམ་དུ་ཕྱོགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གྲུབ་པར་ཉེ་བར་གནས་པ་ལ་ནི་དེ་ཉེ་བར་མཁོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་པར་དོན་སྣང་བར་ མི་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན་འོ་ན་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་དུ་རིག་པར་འགྱུར་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དེ་དེ་ལས་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་འཛིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཡར་པོའི་རྒྱན་ནོ། །གཞན་ཡང་། འགའ་ཞིག་བདེ་སོགས་ཕྱི་རོལ་ན། །གནས་ཉིད་དང་ནི་སེམས་མེད་དང་། །གཟུང་བར་སྨྲ་སྟེ་དེ་ཡི་ཡང་། ། ཅིག་ཅར་གཉིས་འཛིན་མི་རིགས་སོ། །ངེས་པར་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རང་དབང་དུ་དམིགས་པ་ཡིན་ན་ངེས་པར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དང་ལྷན་ཅིག་འཛིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་ནི་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ནི བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གཙོ་བོའི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར།གཞུང་ལུགས་ནི་གཙོ་བོ་ལས་ནི་ཆེན་པོ། ཆེན་པོ་ལས་ང་རྒྱལ། ང་རྒྱལ་ལས་དེ་ཙམ་ལྔ་དང་། བློའི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། ལས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། ཡིད་དོ། །དེ་ཙམ་ལྔ་ལས་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔ་སྟེ། དེ་ ལྟར་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་མཐའ་དག་ནི་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།
由自性因故, 應受自體性, 受他自性者, 云何由異故。 他非他自性, 云何從彼明? 燈于瓶等中, 生起如是明。 從明瞭識中,境明非能生,若是果,彼識云何能分別?凡是某果之因,不能了知,理應如是。若非如是,則從覺生身業應能了知。是故應理唯了知自性。 若謂由趣向而了知,非由自證,不應理: 若由性趣向, 云何能了知, 於此境何有? 若謂彼亦從, 境趣向而說, 眼亦成趣向, 云何非了知? 若謂根向境, 云何許名境? 若了知于境, 應知趣向境。 未了知境自性,則不能了知趣向彼性。若謂了知境自身,則何須了知趣向現前?于已成就者,彼非所需。 若謂無彼不了知境顯現,則唯與彼俱時了知而已,非余。故說”彼取”是借用裝飾。 有說樂等住, 外境及無心, 可取彼等亦, 不應同時取。 “決定取”是省略語。若如青等自主所緣,則定與青等他法俱取,無有是因。 若謂此等樂苦等是樂苦等自性主體之轉變,如是: 論說從主生大,從大生我慢,從我慢生五唯,五知根,五作根及意。從五唯生五大,如是一切變異類唯爾許。
།རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འཇིམ་པའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བརྗོད་པ། སྔོ་སོགས་རང་བཞིན་བདེ་སོགས་དང་། །གཅིག་ཕྱིར་ ཅིག་ཅར་འཛིན་ཅེ་ན།།ཐ་དད་སྣང་ཅན་སེམས་ཀྱིས་ནི། །གཟུང་དེ་ཇི་ལྟར་ཐ་མི་དད། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གཙོ་བོའི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ཡིན། དེའི་རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་ འགྱུར་བ་ནི་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དུ་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན།འདི་ལྟར་མ་ངེས་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། སྒྲ་རྔ་བོ་ཆེ་དང་དབྱིག་པའི་སྦྱོར་བ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཡང་རྔ་བོ་ཆེ་དང་དབྱིག་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རླུང་ངམ་སྒྲའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་སྒྲ་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་འདོད་པ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་གྲུབ་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་འཇིམ་པའི་འགྱུར་བ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་རིགས་མཚུངས་པའི་རྒྱུ་བརྟག་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་གང་ཅི་སྙེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འབྲས་བུ་ཡིན་པས། དེ་ཡང་ རིགས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ།།རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་ནི་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཐམས་ཅད་མཐུན་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱབ་པ་མེད་པའམ། རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཟློག་པ་གྲུབ་བོ། ལྷན་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པའི་རིགས་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ནི་འགར་ ཡང་མཐོང་བ་མེད་དོ།།འོན་ཏེ་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དུ་མཐོང་བ་དེས་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། འཇི་བའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་རྣམས་ཀྱིས་འཇིམ་གོང་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན་འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ལྷན་ཅིག་པ་གཞན་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་རིགས་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་རྒྱུ་ཡིན་པར་ཐལ་བས་གཙོ་བོ་མི་འགྲུབ་བོ། །གཞན་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཟུང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་བཟུང་བའི་གཙོ་བོ་གཞན་འགྲུབ་བོ། །དེས་ན་མཐར་བཟུང་བ་ཉིད་དང་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་ཡང བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། གཙོ་བོ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།
變異亦隨順自性,如泥之變異瓶等。 若謂青等性, 樂等一故取, 異相心取彼, 云何非差別? 樂等是樂等自性主體之轉變,此從何來?由見隨順其自性故。若謂見取之變異隨順於彼,豈非不定耶?聲雖從大鼓與杖和合而生,然非隨順大鼓與杖。 即使許風或聲極微成為聲性,亦不成立。若如泥之變異,於此亦觀察同類因,則凡其自性之果皆從異類生,如聲等。瓶等亦是果,故亦從異類生。陶師等是異類,故無”一切從同類生”之遍及,或由從異類生故,成立相違。未見有非俱時同類因。 若謂見一切隨順樂等,故樂等自性即是因,如泥團對泥之變異。此已說訖。復由有俱時他因故。是故由同類異類皆為因之過失,主體不成立。 複次,樂等亦由所取性等隨順,成立所取之別主體。故終成所取性及事物性等為因。 若謂彼亦是樂等自性,以有事物性等隨順故是樂等自性。則樂等應是瓶等自性,故主體應成瓶等自性。
།འོན་ཏེ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འདོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཚོགས་མཐའ་དག་གཙོ་བོའི་བདག་ཉིད་ལ་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པར་ཡོད་པ་ཡིན་ན། འདི་ལ་རང་བཞིན་དང་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་དངོས་ བོ་ཅི་ཞིག་ཡོད།མངོན་པར་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ཙམ་སྟེ། མངོན་པར་གསལ་བའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ་མི་གསལ་བའི་ནི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། མངོན་པར་གསལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་ལ་མི་གསལ་བ་ཡང་ཅི་ཞིག་ཡིན། གསལ་བ་ནི་མངོན་པར་གསལ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ མེད་པ་ནི་མི་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།གསལ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་མཐོང་བའི་བདག་ཉིད་དོ། །དེ་མེད་པའི་མི་དམིགས་པ་ནི་མི་གསལ་བའོ། །ཚད་མས་རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་ན། དེ་དམིགས་ཞེས་བྱ་བར་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་གྲུབ་ན་ནི་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་སྔ་ན་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཙོ་བོ་མི་འགྲུབ་བོ། ། གལ་ཏེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྔར་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་མ་དམིགས་པ་ཡིན་ན་ཡང་གཙོ་བོ་རྒྱུར་བརྟག་པས་ཅི་བྱ། དེ་དག་གི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་གཙོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་དད་པར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཅན་གྱི་གཟུང བ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་ཡང་ཅི་ལྟར་འགྱུར།གཞན་ཡང་། ཕྱི་དེ་ཁྱད་པར་ཡོད་ནི་ན་ཡང་། །གོམས་པ་ཡི་ནི་ཁྱད་པར་ལས། །བློ་ལ་དགའ་ཡང་ཡོངས་སུ་གདུང་། །ཁྱད་པར་དུ་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་ པ་ཉིད་བཞིན་དུ་བསྒོམས་པའི་ཁྱད་པར་ལས་དགའ་བ་དང་གདུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ནི། བསྒོམས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བར་མ་དམིགས་སོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་ནང་དང་ཕྱི་རོལ་མཐའ་དག་གོམས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ནི་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པས་དེ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་ཡིན་ན་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་། གནོད་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་བློ་ཡང་བདེ་སོགས་ཀྱི། །བདག་ཉིད་ཡིན་པས་མི་འགལ་ན། །དེ་ནི་ཕྱི་དེ་བདེ་སོགས་ཀྱི། །བདག་ཉིད་ཡིན་ཞེས་ཅི་ལྟར་རྟོགས། །བསམ་པ་འདི་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ་ཅི་ལྟར་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གཙོ་བོ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བློ་ཡང་ཡིན་ནོ།
若謂彼是一切自性,則若變異聚集皆以自性相互區別存於主體自性中,此中何有自性與變異之事? 若謂僅是顯現與不顯現:顯現是變異,不顯現是自性。則何為顯現?何為不顯現? 若謂明瞭是顯現,無彼是不顯現。此明瞭是何?是見之自性。無彼之不可得即不顯現。以量成立自性時,能說為所得,若已成立豈非無?故先前無故,主體不成立。 若謂瓶等先前如是有而不可得,何須觀察主體為因?若謂彼等樂等自性即是主體,不然,以異於樂等自性而取故。異相所取云何成非異? 外境雖差別, 由串習差別, 心喜亦普苦, 不成為差別。 若樂等是青等外境自性,則如青等性,由修習差別不應成喜苦等差別。未見青等自性顯現由修習差別而有差別。 若謂如是,則內外一切隨順串習,是故一切由串習力生,應成非真實。若樂等是外境,則應顯現為外境自性。 若謂彼是錯亂,不然,以未見錯亂因及無違害故。 若謂覺亦是, 樂等性無違, 彼外樂等性, 云何能了知? 此意應為:如聲等是主體轉變之自性,覺亦如是。
།དེས་ན་བདག་གི་བློའི་ རང་བཞིན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་ངེས་པ་ཁོ་ནར་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་རིག་པ་ཡིན་ལ།བསྒོམས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བློ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ན། དེའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་རོ། །བསྒོམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ང་རྒྱལ་དང་ཡིད་ཀྱི་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། ། ང་རྒྱལ་དེ་ཡང་བློ་ལ་ངའོ་སྙམ་པ་ཡིན་ཞིང་ཡིད་ཀྱང་ཀུན་དུ་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ཀྱི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་བསྒོམས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སྙིང་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་བདག་ཉིད་ང་རྒྱལ་ལ་རག་ལས་པའི་བློ་བདེ་བའི་བདག་ཉིད་རྟོགས་པ་ནི་དེ ལྟར་གསལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཙོ་བོ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ལན་དུ་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་སོགས་གཙོ་བའི་ཡོངས་གྱུར་ལས། ། བྱུང་བ་དེ་ཉིད་ག་ལས་ཤེས། །འདི་དག་དེ་ཡི་རང་བཞིན་གྱི། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་རྟོགས་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་བློ་བཞིན་དུ་དགྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་ཚད་མས་ངེས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་རྒྱུའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པས་ན་འགྲོ་བ་ལ་གནས་པའི་སྐྱེ་བོས་དེ་ལྟ བུའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་གཙོ་བོའི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ངེས་སོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་ཕན་ཚུན་བརྟེན་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར། འདི་ནི་གཙོ་བོའི་ཡོངས་གྱུར་ཉིད། །ཡིན་པར་ཤེས་ན་བདེ་སོགས་ཉིད། །བདེ་སོགས་ ཉིད་དུ་ཤེས་པས་ཀྱང་།།སྒྲ་སོགས་དེ་ཉིད་ཡིན་པར་ངེས། །སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གཙོ་བོའི་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ལ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་ངེས་པ་ཡང་གཙོ་བོ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས། གཅིག་མ་གྲུབ་ན་གཉི་ག་ ཡང་མི་འགྲུབ་བོ།གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་དུ་བ་མེ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི། དེ་འབར་བ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྲུབ་བམ། ཅིག་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ།
是故了知自心自性之樂等,決定了知為非外境自性。由修習差別令心差別時,其自性之樂等亦成差別。修習即我慢與意之趣入。我慢即心中生”我”想,意亦是分別自性故。意之分別反覆即是修習。 是故從勇識生起之我慢所依之心了知樂自性,如是成明瞭。若如是,則云何了知樂等是外境自性?聲等亦是主體轉變自性故之答覆不相關。 聲等從主體轉變, 此性從何得知耶? 此等非了知, 隨順彼自性。 若如心於敵等亦以量決定隨順樂等,爾時由果隨因故,世間有情當知由如是因所生。 若謂由是樂等自性主體轉變故如是決定,此是相互依賴,如是: 若知此即是, 主體之轉變, 由知樂等性, 聲等定彼性。 若聲等是主體轉變則隨順樂等,而決定隨順樂等亦成主體轉變自性,故一不成則二俱不成。 複次,若煙是火轉變自性,豈成彼即是燃燒性?以一為現量所違故非如是。于聲等亦同。
།འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་སྒྲ་ལ་ སོགས་པ་བདེ་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ན།བློ་དེ་དག་གིས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། རིགས་ཐ་དད་པ་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པ་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ། གལ་ཏེ་རིགས་ནི་ཐ་དད་ངག་།གཟུང་འཛིན་མིན་ན་སྐྱེས་བུ་ནི། །ཀུན་གྱི་འཛིན་བྱེད་མི་འགྱུར་ཏེ། ། དེས་ན་ཟ་བ་པོ་ཉིད་ཉམས། །སྐྱེས་བུ་ནི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དང་རིགས་མཐུན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཙོ་བོའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་དུ་ཟད་མོད་ཅེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཟ་བ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་ནི ཟ་བ་པོར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ།།ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་པ་ལས་གཞན་པའི་ཟ་བ་པོ་ཉིད་ནི་མེད་དོ། །འདིས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བསལ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བློ་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་བདེ་བ་དག་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ རང་གི་རྣམ་པར་གཏོད་པས་བློ་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གཟུང་བ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གཟུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་བོ། །གཟུང་བ་ཉིད་དེ་ཡང་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་ཡང་སྒྲ་ལ་ སོགས་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་དེ་ཡང་དེ་དག་གི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན།དེ་ལྟ་ན་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་མ་ངེས་སོ། །ཡང་ན། འདིས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བསལ། །མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བཤད་པ་ནི། བློ་དང་བདེ་བ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལས་ མིན།།གང་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དེར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་བདེ་བ་བཞིན་ནོ། འོན་ཏེ་བློ་དང་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ངོ་བོར་འགྱུར་ན། འོ་ན་ནི་དེ་ཉིད་ ལས་དེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་བཞིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། སྐྱེས་བུ་ཡང་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་མི་འདོད་པར་འགྱུར་བའམ། དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་བློ་དང་བདེ་བ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་དང་འཛིན་པ་ཉིད་མེད་ཕྱིར། །ཡོད་ནའང་དེ་ནི་གཞན་ལའང་འགྱུར། ། དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་ནང་ཉིད་དང་། །མྱོང་བྱ་ཉིད་ཕྱིར་སེམས་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་རིག་རང་བཞིན་མྱོང་བ་ཡིན། །དེ་ནི་དེ་ཡི་མྱོང་བ་ཡིན། །ཕྱི་རོལ་ཉིད་ལ་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ནང་ཉིད་དུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ།
若作是念:若聲等非樂性,則心不應能取彼,以異類不應成所取能取故。對此說: 若異類不能, 為所取能取, 士夫不能取, 一切享者壞。 士夫與聲等非同類,以彼非主體自性故,樂等則相反故。若謂彼不能取,不然,以應成非享者故。士夫許為享者。除領受外無享者性。 此遮因果。何以故?心與聲等之樂是因果所取能取事唯從體性。以青等置自相而生心故是所取,非他故。所取性從因果事,故由所取性成因果性。彼所取性亦是安立者。 士夫亦能取聲等,故亦應成彼等之果,然非如是,是故不定。 或者,此遮因果,以不成故。謂:心與樂非從因果所取能取事。有所取能取事者未必成因果性,如士夫與聲等之樂。若心與士夫等從所取能取事成因果性,則由彼成因果性。如是,士夫亦應成果,或由此不定。 或者,心與樂非因果: 以無所取能取故, 縱有亦應成於他, 故由內及所受性, 是心。 自證性是受, 彼即是彼受, 以無外境量, 及內受故。
།དངོས་གང་ཅི་ལྟར་རིག་གྱུར་པ། །དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་རྟོགས། །མྱོང་བ་མེད པར་དངོས་པོ་རྣམས།།ཡོད་པར་གཏན་ལ་ཕེབས་མ་ཡིན། །གང་གི་ཕྱིར་རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་རིག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་རང་བཞིན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མྱོང་བ་ཡང་གཞན་ལ་དངོས་པོ་ཡང་གཞན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ ནི་མི་འཐད་དོ།།སྔོན་པོ་རིག་པར་བྱེད་པ་ནི་སེར་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟར་རིག་པ་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་ནི་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་ཀྱི། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བར་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ མིག་ལ་སོགས་པས་འཇུག་པ་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་མེད་པས་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་བདེ་བའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་བདེ་བའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པས་དེའི་ནང་དུ་ཆུད་ པའི་བདེ་བ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་བོ།།འོ་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཕྱི་རོལ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཡང་གཞན་ཉེ་བར་གནས་པས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ནི་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཉེ་བར་གནས་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་དུ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གོམས་པ་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་བདེ་བ་ལ་ སོགས་པ་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་མྱོང་བས་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གོམས་པ་ལ་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཡང་མྱོང་བའི་རང་བཞིན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ། གལ་ཏེ་དེ་རང་བཞིན་མིན་པ། ། མྱོང་བས་བློ་གནས་དེ་རིག་ན། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རང་རིག་པ་ཡིན་ན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་གྱི། དེའི་རྣམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་བདག་གཞན་དུ་གྱུར་པ་རིག་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྐྱེས་བུ་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྣམ་པར་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ན་དེ་འབྲས་བུར གྱུར་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་མྱོང་བས་བློའི་ནང་དུ་ཞུགས་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་རིག་པར་བྱེད་པའམ། དེ་དང་འདུ་བ་ཡིན་ནོ།
諸事如何所知, 即知其如是性, 無有領受時, 諸事未決定。 以非能知者即非彼之能知。樂等亦非隨順外境自性而知。不應說領受是一事,事物是他事。不應說知青者是黃。如是,了知入于自證自性,即明顯自證自性,而非由他了知樂等。 色等由眼等趣入而知,故非自證自性。或者,樂等無相故非能取,故由樂相而為所知,識亦成就為樂相,故成立內攝樂了知自性。 若謂如瓶等,樂等亦應成外境,不然。瓶等相雖成識自性,然由他鄰近而生,以無彼等作用了知故。樂等相由串習力差別,故非依賴他鄰近。 若謂雖依串習,樂等非領受自性,故由非成自性之領受而知。雖樂等由串習增長,然非領受自性。對此說: 若非彼自性, 領受住心知。 若樂等是自證則成了知自性,非由異於彼相之自他而知。是故士夫亦不成果,以由生彼相故成彼果,然彼不存在,以彼非彼相故。由非彼自性之領受,心內攝樂等而知,或與彼和合。
།དེས་ན་འདུ་བས་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་མྱོང་བ་དང་བློ་གཅིག་ཏུ་མངོན་པར་ རློམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།མངོན་སུམ་དྲན་པའི་རྣམ་པ་ཅན། །མྱོང་བ་མ་གཏོགས་འདི་བློ་གང་། །བློ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ལྷག་པར་ཞེན་པའོ། །རིག་པ་དེ་གང་ཡིན་ན་གཉིས་སུ་མྱོང་བའོ། །ཐ་དད་པ་ལ་ཚད་མ་ཡོད་ན་དེ་སྐད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། ལྷག་པར་ཞེན་པ་དང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།།ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ནི་བློ་ཡིན་ལ། རྣམ་པ་མེད་པའི་མྱོང་བ་ནི་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྣམ་པ་མེད་པའི་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཚད་མ་མེད་དོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་རིག་པ་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་ཚད་མ་མེད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཁས་ལེན་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་མེད་པ་ལ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཁས་བླང་བ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །འོན་ཏེ་མྱོང་བ་གཞན་མེད་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། རང་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མྱོང་ན་ཅི་འགལ་ཐ་སྙད་ནི་དེ་ཙམ་གྱིས ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ན་གཞན་ནི་དོན་མེད་དོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་། གལ་ཏེ་མྱོང་གཞན་མི་འདོད་ན། །དེའི་ཚེ་ཐར་པའི་གནས་སྐབས་ན། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་དེས་གྲོལ་བ། །མེད་པ་ཅི་ལྟར་ཐར་བར་འགྱུར། །རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་འདོར་ན་ནི། །ཆོས་ཅན་མེད་པར་ཐལ་བར་ འགྱུར།།རང་གི་བདག་ཉིད་ནི་སྤང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པར་ནི། གལ་ཏེ་ད་ལྟའི་གནས་སྐབས་ན་ཐ་དད་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་དད་པར་ལྷག་པར་ངེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་བྱས་པས་སྤང་བར་ནུས་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འདི་འདོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ ཚད་མས་མ་གྲུབ་པ་ནི་མི་འགྲུབ་པོ།བདག་གི་འདོད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་དོན་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཚད་མ་མེད་པའི་དོན་གྲུབ་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་མེད་པའི་ནི་འདོད་པ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ལ། དོན་ལ་རྒྱུ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཚད་མ་ཡང་ཅུང་ཟད་མེད་དེ་ སྒོམ་པ་ད་ལྟར་ཉིད་བསྒོམ་པ་ལ་གནས་པ་ན་ཆ་ཡོད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྫོགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ནི་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་མྱོང་བ་གཞན་ཉིད་སྐྱེ་བ་ཡིན་གྱི། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ། །ཐར་པའི་གནས་ སྐབས་སུ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ།
若謂由和合關聯故妄執領受與心為一,則: 除現量憶念相, 領受外何心? 此所謂心為何增上執著?彼了知即是二種領受。若有異體量,豈不應如是說?增上執著與領受僅是異名而已。 若謂境相非領受自性是心,無相領受是了知自性,則無相領受無有量。若謂由非現量了知故無量,不然,以無承許因故。無現量則亦無比量,故不應承許。 若謂無他領受則應成樂等無領受,有何相違?由自證而領受,言說僅此圓滿故,他則無義。 若不許他受, 爾時解脫位, 樂苦由彼脫, 無者何得脫? 若舍諸自性, 應成無有法。 自性不能捨。樂等差別若於現位了知無差別,然由增上決定境界故能捨。若如是欲求,然無量不成。謂”我欲不成有義”不能成為無量義之境。 諸因非無因欲求隨行,事有因亦全無量,以見修習正住修時有分故。見彼時斷煩惱故。如是生如是領受他性,而無了知樂等異於領受。解脫位亦如是故無相違。
།དེའི་ཕྱིར། དེ་དང་དེ་དོན་ལ་བརྟེན་ནས། །བདེ་དང་སྡུག་བསྔལ་སོགས་མྱོང་བ། །གཅིག་ཉིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་མཐོང་གི་།བར་དུ་གཞན་ནི་མ་མཐོང་ངོ་། །གལ་ཏེ་བློ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ ལྟ་མ་ཡིན་ན་དོན་ཐ་དད་པ་མེད་པར་བརྗོད་པ་ཐ་དད་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་དགའ་བ་དང་ཞུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དུ་མ་ཅན་གཅིག་ཉིད་འབྱུང་བར་མཐོང་སྟེ། དེ་ལ་མིང་ཅི་ལྟར་འདོད་པར་གདགས་ལ་རག་གོ། །བརྗོད་པ་ཐ་དད་པར་ནི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པའི་ དོན་དུ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དང་། འདོད་པ་མ་དང་ཆུའི་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ། །ལྕགས་གོང་དང་ནི་མེ་བཞིན་དུ། །འདྲེས་པ་རྣམ་དབྱེར་མེད་ཅེ་ན། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དངོས་ཀུན་ལ། །ཐ་དད་ཐ་དད་མིན་བཞག་ཉམས། །གལ་ཏེ་དཔེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་མེད་པར་འདི་ནི་གཉིས་ འདྲེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟགས་པ་ཡིན་ན།དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་ཀ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པོ། །གཅིག་མ་གྲུབ་ན་ནི་དེ་འདུས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཡང་མི་འགྲུབ་པས་ན་དངོས་པོའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་མཐའ་དག་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་ དང་དུ་མ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དངོས་པོ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར། ཐ་དད་མེད་མྱོང་གཅིག་ཡིན་ན། །དེ་ལྟར་གང་ཡིན་དེ་ཐ་དད། །ཅན་འགྲུབ་འདི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ན། །ཐ་དད་གྲུབ་བྱེད་འགྲུབ་མ་ཡིན། །དེའི་ཕྱིར་གཅིག་མ་གྲུབ་ན་གཉི་ག་ཡང་མི་གྲུབ་བོ། །དེ་བས་ན་ཐ་དད་ པ་མེད་པར་རིག་པ་ནི་གཅིག་ཡིན་ལ་དེ་ལས་བཟློག་པས་ནི་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིགས་སོ།།གྲངས་ཅན་གྱི་ལྟར་ན་ནི། །སྡུག་བསྔལ་དཀར་སོགས་ཐ་དད་སྣང་། །ཐ་དད་སྣང་ཡིན་བློ་མྱོང་ནི། །ཐ་དད་མེད་སྣང་ཐ་དད་ན། །ཐ་དད་ཐ་དད་མེད་རྟེན་ཅི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་སྐབས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་བའོ། ། འོན་ཏེ་ཡང་ཅི་ལྟར་ཚོར་བ་དང་། སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པར་མི་རྟོག་ལ། མི་རྟོག་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་དད་པར་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བློ་དང་མྱོང་བ་ཡང་ཅི་སྟེ་མི་འདོད་ཐ་དད་པ་མེད་པར་རིག་པ་གཅིག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་འཁོར་དུ་གྱུར པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་གིས་མ་ངེས་སོ་ཞེ་ན་འདིར་འདི་སྐད་བརྗོད་དོ།
依于彼彼義, 樂苦等領受, 唯見一體生, 中間未見他。 若謂心與樂等以異名故非異耶?若非如是,無異義而異說何以成?不然,見此生為一,具喜悅沮喪等諸相,但隨欲立名而已。異說為顯示差別狀態,如種子芽、欲母水之說。 如鐵團與火, 和合無差別? 若爾諸事物, 異非異安立壞。 若僅由有喻無量而計度此為二和合,則柱等一切同一了知皆不成一性。若一不成,則亦不成和合自性,故一切事物安立皆壞,以離一多外無事物故。 無異受若一, 如是彼有異, 若此能成立, 異成立不成。 是故一不成則二俱不成。故應知無異了知是一,相反則是多。 依數論見: 苦白等異現, 異現心領受, 無異現若異, 異無異何依? 此為中間偈頌。 複次,如何受、思等心所于大等互不分別,雖不分別然許為異,如是心與領受何不許?謂無異了知即是一者,以心所心隨轉不定耶?對此說:
།གཅིག་ཚེ་བསལ་བས་བསྒྲིབས་ན་ཡང་། སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྒྱུན་དག་ལ། ཐ་དད་པར་ནི་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ཐ་དད་རྣམ་གཞན་གྲུབ་པ་ཡིན། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པའི་ ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཁས་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཁས་བླངས་ནས་ཀྱང་ལན་འདེབས་པ་ནི་གལ་ཏེ་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་འཇུག་པ་གཅིག་གིས་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒྲིབས་པས་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཞན་གྱི་ཚེ་དམིགས་པའི་ཡུལ་དུ་འགྱུར བས་ན་ཚོར་བ་དང་སེམས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའོ།།དུས་གཞན་དུ་རང་གི་ངོ་བོས་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་མའི་འོད་ཟེར་གྱི་ཚོགས་ཀྱིས་རང་ཉིད་གསལ་བའི་ནུས་པ་བཟློག་པའི་སྐར་མའི་ཚོགས་དེའི་ཚེ་མེད་པའི་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །བློ་དང་མྱོང་བ་དག་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ནམ་ གྱི་ཚེ་ཡང་ཐ་དད་པར་གསལ་བར་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ནི་རེས་འགའ་འགའ་ཞིག་གསལ་བར་གྱུར་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མཚན་མར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་ཡང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རེས་འགའ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་མཚན་མའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡིད་ལ་རེས་འགའ་ནི་འདི་བྱའོ་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དག་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་ པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ལ་ཡང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་དག་གི་ཐ་དད་པ་ལ་ནི་རིག་པའི་ཆ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི། བློ་དང་མྱོང་བ་དག་ནི་འདི་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པའོ། །རྣལ་འབྱོར་ཤེས་པ་སྔར་བཤད་པ། །དེ་དག་གལ་ ཏེ་བསྒོམས་བྱུང་ཡིན།།རྟོག་པའི་དྲ་བ་རྣམ་བསལ་ནས། །གསལ་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ཡིན། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་ཡུལ་ཅན་རྣལ་འབྱོར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་རྒྱུ་གང་ལས་འབྱུང་ཞེ་ན། བཤད་པ། བསྒོམས་བྱུང་ཡིན་ཏེ་བསྒོམས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ནོ། །བསྒོམས་ པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཀྱང་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡིན་ལ།གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ།
一時遮蔽時, 心差別相續, 見為差別故, 異相他得成。 雖說心與心所無異,故非如是承許,然承許后答:若受等極明顯趣入一者遮蔽思等,雖非極明顯境,然他時成所緣境,故受與思等定是差別。以他時由自性所緣故,如日光聚遮自明力之星宿,彼時非無。 心與領受不如是,以任何時亦不明顯執為差別故。心所有時某些明顯而執故。若謂執相等豈非了知為分別性,非無分別耶?不然,彼亦有心所。如是,有時領受無間相分別意,有時是”當作此”等分別,故由隨順領受之分別,于無分別亦定有心所。 是故彼等差別有了知分,而心與領受則無此,此為勝義。 前說瑜伽智, 若是修所生, 遣除分別網, 顯現為明瞭。 已說聖四諦境瑜伽師智。問彼從何因生?答:修所生,即修習為因。由修力明顯顯現,由明顯顯現即無分別,故是現量。
།གལ་ཏེ་དོན་གྱི་མཐུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་གྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པར་འཐད་པ་ཡིན་ན། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་། མེད་ པའི་ཡུལ་ཅན་གོ་ཅི་ལྟར་གོམས་པ་ཙམ་ལས་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན།མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཡང་བསྒོམས་པ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་འབྲས་བུ་ལ་ནུས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། འདི་ལྟར། འདོད་འཇིགས་མྱ་ངན་གྱིས་བརླབས་དང་། །རྐུན་པོའི་རྨི་སོགས་ཀྱིས་བསླད་པས། །མདུན་ ན་གནས་པ་བཞིན་དུ་ནི།།ཡང་དག་མིན་པའང་མཐོང་བར་འགྱུར། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་དོན་གྱི་ནུས་པ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མདུན་ན་གནས་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མདུན་ན་གནས་པའི་ རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་རྟོག་པ་མེད་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཡང་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་དང་རྗེས་འབྲེལ་ནི། །དོན་གསལ་སྣང་བ་ཅན་མ་ཡིན། །རྨི་ལམ་ན་ཡང་དྲན་པ་ དྲན།།དེ་འདྲའི་དོན་ལྡན་མིན་པར་དྲན། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མ་གྲུབ་ན་ནི། རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པར་ནི་རྨི་ལམ་ན་ཡང་ལྐོག་ཏུ་ གྱུར་པའི་ཡུལ་ཅན་དུ་མྱོང་སྟེ།དེ་དག་གསལ་བར་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བསླད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གསལ་བ་ཡིན་ན་ནི། འགལ་བ་ཡང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པར་མི་གསལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དྲན་པའི་རྣམ་པ་ནི་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་མཐོང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་བསླད་པ་ལས་རྟོག་ པ་ཡང་གསལ་བ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་གསལ་བའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་རྟོག་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །འདི་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་ན་རེ། ཚད་མས་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ལ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གསལ་བར་སྣང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རིག་སྟེ། བསྒོམས་པས་མ་རིག་པའི་དྲི་མ་དང་ བྲལ་བ་ན་དོན་རང་གི་ངོ་བོར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ།།མེད་པ་ལ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་མེད་པས་ཅི་ཞིག་སྣང་། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ནི་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་ལ་བཤད་པ་ནི། མི་གཙང་ཟད་པར་ས་ལ་སོགས། ། ཡང་དག་མིན་པའང་བསྒོམས་པ་ཡི། །སྟོབས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་རྟོག་མེད་དང་། །གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་དུ་མཐོང་། །མི་གཙང་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའ་ས་ལ་སོགས་པ་ནི་མེད་དོ།
若謂由境力生故,現在境之識無分別應理,然過去、未來、無境者,如何僅由串習而無分別? 雖是無境,修習于如是果亦有功能,故說: 欲怖憂所溢, 盜賊夢等亂, 如現前住立, 非真亦得見。 非真境之識非由境力生,然亦非有分別,以見為現前住故。如是由現前相無分別故是現量。 若謂雖有分別亦明顯顯現,非由無分別?不然: 隨分別相系, 非明顯境現, 夢中亦憶念, 憶無如是境。 已說分別自性唯是隱蔽境。若非如是成,則不成有分別。分別于夢中亦領受為隱蔽境,彼等非明顯顯現。若由亂力明顯,則相違亦不應于夢等不明顯。夢中亦見領受憶念相,故由亂亦非分別明顯。是故明顯相之識唯無分別。 對此毗婆沙師言:于量成事物,由修力明顯顯現,以修離無明垢時,境以自性顯現故。于無者無自性,何所顯現?瑜伽師智是過去未來境,以過去未來有故。 不凈遍處地, 非真亦由修, 力見化無分別, 及明顯顯現。 不凈等非真作意,雖空地等無。
།འོན་ཏེ་ས་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣལ འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་བསྒོམས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི།རྣལ་འབྱོར་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་དོན་བཟུང་ནས། རིག་པ་སེམས་པ་ལས་བྱུང་བས་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། སྒོམ་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ན་ཕྱིན་ ཅི་མ་ལོག་པའི་ཡུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ལ་དེ་དང་ལྡན་པ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིན་ནོ།དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ཡང་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་ལམ་ནི་རྣལ་འབྱོར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་འདི་དག་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་ནི་འབྲས་ བུའི་དོན་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་དག་གི་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པར་སྣང་བ་ཡིན་ན། །དེས་ན་གལ་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དེ་ཙམ་གྱི་ཡོད་པར་ཅི་ལྟར་གྱུར། དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དེ་དག་ནི་དེ་ཁོ་ ན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།སྣང་བ་ཙམ་གྱིས་ནི་དེ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་བརྟགས་པ་ལས་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པ་ཙམ་ལས་སྐྱེ་བ་བསྒོམས་པ་ནི་དེ་ཁོ་ན་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི། ཚད་མའི་སྟོབས་ཀྱིས་འོངས་ན་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ ནི་གཅིག་ཏུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར། བསྒོམས་པ་ཙམ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར། །དེ་ཉིད་མིན་པར་བརྗོད་པ་ཡིན། །དངོས་པོའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་ནི། །དངོས་པོ་ངེས་པར་འདོད་པ་ཡིན། །བསྒོམས་པ་ཙམ་ལས་ནི། དེ་ཕྱིར་ཡང་དག་ཡང་དག་མིན། །གང་གང་ཤིན་ཏུ་བསྒོམས་གྱུར་པ། །བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་ རྫོགས་པ་ན།།དེ་གསལ་མི་རྟོག་བློ་འབྲས་ཅན། །ཡོད་པ་འབའ་ཞིག་བསྒོམས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཡང་བསྒོམས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གང་དང་གང་བསྒོམས་པ་བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ན། དེ་གསལ་བ་མི་རྟོག་པའི་བློ་ནི་ཤིན་ ཏུ་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།།བསྒོམས་པ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལ་སྔར་དཔྱད་དངོས་པོ་བཞིན། །སླུ་བ་མེད་ཅན་གང་ཡིན་དེ། །བསྒོམས་བྱུང་མངོན་སུམ་ཚད་མར་འདོད། །ལྷག་མ་ཉེ་བར་བསླད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་སྐབས་ཀྱི་ ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ།།བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་ཡང་སྔར་དཔྱད་པའི་དངོས་པོ་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་དུ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་མི་སླུ་བ་ཅན་མི་སྲིད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི་འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ནི་གསལ་བར་སྣང་བས་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཡང་བསླད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་མི་སླུ་བ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།
若謂地等亦有,以瑜伽現量見故。僅由修習非成瑜伽師,然由聞所生智取義,由思所生慧安立,修習圓滿時,無顛倒境者即是量,具此者是瑜伽師。如是說止觀雙運道是瑜伽。 若此等雖于瑜伽師顯現,然此為果故非真顯現。故彼等非真顯現。若於瑜伽師顯現非真自性,僅此何成有?故於瑜伽師智彼等非真實自性。僅由顯現非成真實,然由觀察故。僅由瞭解生之修習非真實瞭解因,若由量力而來則如是,此為一向決定。 由僅修所生, 說為非真實, 由事門瞭解, 許為事決定。 僅由修習故: 是故真非真, 何何極修習, 修習圓滿時, 彼明無分別, 智果為所得。 非僅修習有,亦是修習境故。故何何修習,修習圓滿時,彼明無分別智是極修習果。修習未見異轉。 如前觀察事, 無欺誑性者, 許修所生現, 量余非所亂。 雖由修力所生,如前觀察事後世、四聖諦等無欺誑不可得者,唯彼境是現量,非欲等境。彼雖由明顯顯現無分別,然是亂。故夢識等無欺誑非現量。
།གལ་ཏེ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ན། མུ་སྟེགས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེ་དག་ལ་ཡང་བསྒོམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ནི་མི་ནུས་སོ། །འདི་ལྟར། དོན་གང་འཇིག་རྟེན་ཐུན་མོང་བ། །དེ་འགའ་ཞིག་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས། །ངེས་པར་རིག་པ་ལས་འདས་པར། །གནས་ པ་མིན་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར།།དེས་ན་མུ་སྟེགས་བྱེད་གཞན་དེ་དག་གིས་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་རང་གི་ལུགས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དོན་གྱི་ཚོགས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ག་ལ་འགྱུར། དེས་ན་དེ་དག་གིས་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ལས་ ཀྱང་འཇུག་པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ལས་འདས་རིག་བྱ་མིན། །དྲང་སྲོང་མིག་གིས་མཐོང་གྱུར་པའི། །དངོས་ལ་དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་།རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་ མི་འགྱུར།།ཅི་སྟེ་དེ་དག་གི་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་མི་ཤེས་སོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་ན་ནི་དེའི་ཚིག་ལ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཀྱང་བདེན་པ་ལ་སོགས་པ་མཁྱེན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ལ་ཡང་། །སླུ་བ་མེད་ཅན་ཚད་མཐོང་ལ། །གཞན་གྱི་ཚད་མས་གནོད་འགྱུར་བ། །དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གཟིགས། །གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུའི་ཚད་མས་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་ལ་ཚད་མ་མ ཡིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ།དེ་ཅི་ལྟར་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་གྱི་གནོད་པར་བྱེད་པའམ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། གང་ཕྱིར་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ནི། །ཡུལ་མཚུངས་པ་ལ་རྣམ་པར་གནས། །དབང་པོ་འདས་ལ་འཁོར་བ་པའི། །ཚད་མ་རབ་ ཏུ་འཇུག་པ་མེད།།རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པས་ཀྱང་དེ་དག་གི་དེ་ལ་གནོད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར། དེ་བཞིན་གཤེགས་གསུངས་དེ་དག་གང་། །འགལ་བར་རྣམ་པར་གནས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ཡི་ཚིག་རྒྱུ་ཤེས་པ་ནི། །གནོད་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་ཡི། ། འདི་ནི་བཟློག་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི། །དོན་བརྗོད་འབའ་ཞིག་རིག་བྱེད་ན། །དེ་ཡི་ཚིག་ལས་མཁས་པ་ནི། །འགའ་ཡང་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་མིན། །དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་ཚིག ནི་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་ལ།དེས་ན་གཞན་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་པས། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་གཅད་པར་ནུས་པ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་གང་ལས་སྲིད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བསམ་པར་བྱའོ།
若謂由修力非現量智,則應外道相關諸智皆成現量,以彼等亦無修習,然不能如是。如是: 世間共同義, 于彼有某者, 定解所超越, 如何非安住? 故外道等由修所生現量成立自宗聚中所攝義聚無,如何能爾?故由彼等所示亦當趣入。 若謂由比量等違害故非爾?不然: 超越根非所知, 仙人眼所見, 事于彼等語, 比量不能違。 若不知彼等見,若見則其語不能違。若爾,如來亦知諦等,此從何有?不然: 如來語亦見, 無欺誑為量, 他量所違故, 是故如來見。 若謂士夫量于超根義非量,如何能違害或成立超根義?以: 所違能違者, 安住境相同, 超根輪迴者, 量不能趣入。 瑜伽智亦違害彼等。如是: 如來所說彼, 住于相違故, 彼語因智者, 顯示為能違。 若謂此于相違亦同?不然,如是: 若僅說超根, 義為所知論, 由彼語智者, 任誰不趣入。 超根語於一切有,故由示他,應說能斷餘者。若謂不應理故非爾,瑜伽智亦應思何故應理?
།རང་ བཞིན་གྱིས་གྲུབ་རྣལ་འབྱོར་པའམ།།རིག་བྱེད་དེ་སྟོན་བྱེད་ཡིན་ན། །གཏན་ལ་ཕེབས་པ་ཡོད་མིན་ན། །དངོས་འདིར་ཚད་མ་ག་ལས་ཞིག་།འོན་ཏེ་དེ་དོན་གཉེར་རྣམས་ཀྱིས། །བླང་བྱ་གཅད་ནུས་མིན་ཞེ་ན། །མི་རིགས་སྡུག་བསྔལ་ཆད་པ་ནི། །གཙོ་ བོ་མིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན།།སྡུག་བསྔལ་མཐའ་དག་ཉེ་བར་ཞི་བ་ནི་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་ལྡན་པས། །སྐྱེ་བོ་སྡུག་བསྔལ་དང་འབྲེལ་ཅིང་། །དེ་བཞིན་དེ་ནི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས། །ཐམས་ཅད་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །བདེ་བའང་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། ། སྡུག་བསྔལ་མེད་པ་བདེ་བའི་མཆོག་།གལ་ཏེ་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ལས། །བཟློག་པ་རིག་པར་ཡོད་གྱུར་ན། །དེ་ལས་མཆོག་གྱུར་བླང་བྱ་གཞན། །རིག་པ་དང་འབྲེལ་གང་ཞིག་ཡིན། །མར་མེ་ཞི་བར་གྱུར་པ་བཞིན། །ཞེ་ན་འདི་ནི་ཚད་ཅན་མིན། །འདི ལྟར།བསྲེག་དང་བཅད་ལ་སོགས་པ་ཡིས། །ཤེས་པ་རྒྱུན་ཆད་ནུས་མ་ཡིན། །དེས་ན་རྒྱུན་ཆད་མེད་པའི་ཕྱིར། །མ་འཁྲུགས་པ་ནི་གནས་པ་ཉིད། །དེ་ཡི་གནས་སྐབས་རྟོགས་པ་དེ། །རྣམ་འབྱེད་པ་ལས་རྒྱབ་ཕྱོགས་འགྱུར། །གལ་ཏེ་སྐྱོ་བས་ལ་རྒྱབ་ ཕྱོགས།།འདི་ལ་འགལ་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །མཉམ་པ་ཉིད་ནི་མཐོང་བ་དེའི། །རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པའང་གང་གིས་བྱས། །ཏིང་འཛིན་སྟོབས་ནི་ཐོབ་པར་འགྱུར། །དེ་ལ་གནོད་བྱེད་འགའ་ཡོད་མིན། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བཀྲེས་སོགས་ཀྱི། །སྡུག་ བསྔལ་མཐའ་དག་ཟད་འགྱུར་ཞིང་།།དེ་ལས་མཚོན་སོགས་གནོད་པ་ཡང་། །དེ་ལ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་ཐམས་ཅད་ལ། །དཔའ་དང་བརྟན་པ་ལ་སོགས་འབྱུང་། །བརྟན་པ་མེད་པ་འགའ་ལ་ཡང་། །ཁ་ ཟས་རྒྱས་པར་བྱེད་མ་ཡིན།།བརྟན་དང་ལྡན་པས་གྱི་ན་ཡི། །ཁ་ཟས་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པར་བྱེད། །དེ་ལྟའི་ཁ་ཟས་མེད་པར་ཡང་། །དེ་ཡི་དོན་ནི་ཡོད་པ་སྲིད། །སྐྱེ་བ་གཞན་སོགས་རིག་པ་ནི། །གོམས་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །དེས་ན་ལས་དང་འབྲས་ཤེས་ ཤིང་།།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི། །བྱེ་བྲག་ཏུ་ནི་ངེས་པ་ན། །དེ་ལས་ཐམས་ཅད་རིག་པར་འགྱུར། །དེ་ཡི་འདས་དང་མ་འོངས་པའི། །ཤེས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་ཤེས་པ་ནི། །ཕྱི་རོལ་རྣམས་ལའང་འགྱུར་ཞེ་ ན།།དེ་ནི་ངེད་ཅག་འདོད་པ་སྟེ། །རྣམ་པ་ཀུན་ནི་སྐྱོབ་པ་ཡིན། །དངོས་པོའི་བདག་མེད་རྟོགས་པ་ན། །བརྟན་ཞིང་འཁྲུགས་པ་མེད་པ་ཡིན། །ཆགས་ལ་སོགས་པས་དཀྲུགས་པའི་ཕྱིར། །མུ་སྟེགས་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་མིན། །དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་ཚིག་ལས་ནི། ། དེ་བྱེད་མཁྱེན་པར་ལྡན་པར་ཤེས། །ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པར། །བརྗོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་མེད། །གལ་ཏེ་རང་རྟོགས་རྗེས་འབྲངས་པས། །ངག་གི་འཕྲོས་པ་འདི་ཡིན་ན། །ཡོད་པའི་དོན་ལ་བསྒོམ་པ་ནི། །
若自性成瑜伽師, 或為論示者, 無有決定時, 此事何有量? 若謂求義者, 不能斷所取? 不然苦斷除, 非為非主要。 一切苦寂滅非所取,如是: 具我我執者, 眾生系苦痛, 如是彼諸苦, 一切當盡滅。 若謂樂亦爾?無苦即勝樂。若恒時于苦,有覺知違背,有何勝餘取,與智相應者?若如燈寂滅?此非有限量。如是: 燒割等諸事, 不能斷知續, 故無續斷故, 不亂即安住。 彼位了知者, 背離於分別, 若由厭背離, 此有何相違? 見彼平等性, 誰能作背離? 當得定力時, 于彼無能害。 由三摩地故, 饑等諸苦盡, 由彼刀等害, 于彼亦當無。 由修力一切, 生勇堅等德, 無堅定諸者, 飲食不增長。 具堅定者能, 令飲食增長, 無如是飲食, 彼義亦可有。 他生等了知, 從串習而生, 故知業果已, 因果諸事物。 別別決定時, 由彼知一切, 彼之過未智, 當成為明顯。 若謂由修力, 知亦于外生? 此即我所許, 一切皆能護。 知無實性時, 堅定無散亂, 貪等所擾故, 外道智非爾。 如是語即知, 彼作具智慧, 智未清凈時, 語不得清凈。 若隨自覺行, 此為語支分, 于有義修習,
ངག་གི་འཕྲོས་པ་འདི་ཡིན་ན། །ཡོད་པའི་དོན་ལ་བསྒོམ་པ་ནི། །ཤེས་པའང་ཡོད་ཡིན་མ་གུས མིན།།དེས་ན་འདི་ནི་ཆགས་བྲལ་ན། །དོན་ཀུན་ཤེས་པ་སྲིད་པ་ཡིན། །མཉམ་པར་གཞག་ལ་མཐའ་དག་ནི། །གསལ་བ་ཡོད་པར་རྣམ་པར་ངེས། །ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་ལ། །དེ་ནི་ཅི་ཕྱིར་ཡོད་མ་གྱུར། །དེ་དག་འབད་པ་ཆགས་སོགས་ དང་།།བྲལ་བ་ཙམ་ལ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལས་དེ་ལོག་གྱུར་པ་ན། །བདག་དོན་བྱས་པར་རློམ་དེ་དག་།གང་དུ་འབད་པ་མེད་པར་ནི། །བདེ་ཐོབ་འདོད་པས་རེ་ཞིག་གནས། །ཀུན་མཁྱེན་ཡོན་ཏན་ལ་ཆགས་པ། །དེ་དག་སླར་ཡང་དུས་གཞན་ དུ།།འབད་པ་ཆུང་ངུས་ཀུན་མཁྱེན་ཉིད། །འགྲུབ་པ་བཀག་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །མར་མེ་ཞི་བར་འགྱུར་བ་བཞིན། །ཞེ་ན་དེ་ནི་སྲིད་མ་ཡིན། །དེ་ནི་ཉོན་མོངས་མེད་པ་ཡི། །བདག་ལ་ཆགས་བྲལ་ག་ལ་སྲིད། །གལ་ཏེ་རྟོག་པ་སྔོན་བྱས་ཏེ། །དེ་ལས་ ལྷག་པར་འདོད་ཅེ་ན།།འདི་ནི་དེ་ལའང་གུས་མེད་པར། །བྲལ་བར་འདོད་པ་ཅི་ཕྱིར་ཡིན། །འདོད་ཆགས་བྲལ་ལ་བུད་མེད་དང་། །སོགས་ལས་སྐྱེས་འབྱུང་བདེ་བ་མེད། །སྡང་དང་བྲལ་བ་དབང་པོའི་སྟེ། །བཅོམ་སྐྱེས་བདེ་བ་ག་ལས་ཡོད། །རྨོངས་ དང་བྲལ་ལ་བདག་དང་ནི།།བདག་གིར་ཞེན་སྐྱེས་བདེ་བ་མེད། །དེས་ན་དེ་འདྲའི་ཐར་པ་དེས། །སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་ཅི་ཞིག་བྱ། །དེ་ནི་དེ་ལྟར་མི་བདེན་ཏེ། །ཆང་འཐུང་སོགས་ལའང་བསམ་པར་བྱ། །ཆང་འཐུང་ལས་ཀྱང་བྲམ་ཟེ་ལ། །རྟག་ཏུ་བདེ་བ་ཡོད་ མ་ཡིན།།བཤང་བ་ཟ་བའི་བདེ་བ་ནི། །གྲོང་གི་ཕག་པ་མིན་ལ་མེད། །མི་ཤ་རློན་པས་སྲིན་པོ་ནི། །མ་ཡིན་པ་དག་བདེ་མ་ཡིན། །རྗེ་བོའི་དྲིན་སོགས་བདེ་བ་ནི། །དྲན་མ་ཡིན་ལ་ཡོད་དམ་ཅི། །མགོར་བརྡེགས་པ་ཡི་བདེ་བ་ནི། །ཁོལ་པོ་མ་ཡིན་ རྒྱལ་ལྡན་མིན།།དེ་ལྟར་ཐར་པ་མེད་པ་ལ། །འདི་ཀུན་དོན་དུ་གཉེར་བྱར་འགྱུར། །སོག་པོ་པར་སིག་མིན་པ་ཡིས། །མ་སོགས་འདོམ་དང་འབྲེལ་པ་ཡང་། །མནར་མེད་པར་ནི་མ་ཕྱིན་ལ། །དེ་བྲལ་བདེ་བ་གང་ནའང་མེད། །དེས་ན་སྐྱེ་བོ་དམྱལ་བར་ནི། །ལྷུང་ལ་ སོགས་པ་འདོད་པར་འགྱུར།།འོན་ཏེ་བདེ་བ་ཁྱད་པར་ཅན་འདོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཁོ་བོ་ཅག་གི་འདོད་པ་དེ་ཉིད་འོངས་པ་ཡིན་ནོ།
若此為語支,于有義修習,智亦有非不敬。故此離貪時,能知一切義。等持中一切,明顯定可有。于諸離貪者,彼何故非有? 彼等勤僅入,離貪等故,由彼轉異時,慢謂作自利。彼等暫安住,欲得無勤樂。于遍智功德,有貪著彼等,于余時複次,小勤成遍智,無有遮障故。 若如燈寂滅?此不應理。彼于無煩惱,我何有離貪?若謂先作思,欲勝過于彼,此于彼亦無,敬何故欲離? 離貪于女等,所生樂不生,離嗔根境合,所生樂何有?離癡於我及,我執生樂無,故如是解脫,于眾生何為? 彼非如是實,飲酒等應思。飲酒于婆羅,門常樂亦無。食糞之樂者,非村豬不有。生人肉羅剎,非者不樂也。主恩等樂者,非憶有耶否?頭打擊之樂,非奴非勝有。 如是無解脫,此皆成所求。非突厥波斯,母等交合亦,未至無間獄,離彼樂何有?故眾生墮于,地獄等應欲。 若謂欲殊勝樂?若爾,我等所欲即已至。
།འོན་ཏེ་ཅི་ལྟར་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཡིན། དེ་ཤེས་པ་ཡང་ཅི་ལྟ་བུ་ཡིན། །ཐམས་ཅད་རིག་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པ་གཞན་གྱི་སེམས་མཐའ་དག་མངོན་དུ་བྱས་པ་ན་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།བཤད་པ། ཐབས་ནི་རྣམ་པ་དུ་མ་དག་།ཡུན་རིང་དུས་སུ་གོམས་པ་ལས། །དེ་ཡིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད། །ཐོབ་པ་ཞེས་བྱར་རིག་པ་ཡིན། །བསྐལ་པ་གྲངས་ མེད་པ་གསུམ་དུ་གོམས་པས་མི་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོད་དམ་ཅི་ག་།ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཤེས་པ་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་མེད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཅི་སྐད་དུ། ཀུན་མཁྱེན་མིན་པས་ཀུན་མཁྱེན་ནི། །གང་ལ་ཅི་ལྟར་ཤེས་པར་འགྱུར། །བདག་རིགས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ནི། །རྒྱ ཆེན་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ།།ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པས་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དགེ་སློང་དག་གང་ཟག་གིས་གང་ཟག་གི་ཚོད་མ་འཛིན་ཅིང་། གང་ཟག་གི་ཚོད་ནི་ངའམ་ང་དང་འདྲ་བ་དག་གིས་བཟུང་ཞེས་སོ། །ཐམས་ ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཡིན་ན་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་རྒྱུད་རིག་པ་ན།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་དེ། འདི་ལྟར། གཞན་གྱི་རྒྱུད་ནི་རིག་པ་ན། །འདོད་ཆགས་བྲལ་བའི་རིག་པ་ལ། །དེ་ཡིས་ཆགས་ཅན་ཉིད་ཡོད་ ཅེས།།བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་འཐད་པར་དཀའ། །གལ་ཏེ་འདི་གཞན་གྱི་ཆགས་པ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ན། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་ན་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཉི་ག་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཅིག་ཀྱང་མྱོང་བ་མེད་པར་ནི། །འདོད་ ཆགས་ཅན་དུ་ཅི་ལྟར་འདོད།།བཏང་སྙོམས་པར་ནི་རིག་པ་ནི། །ཆགས་ཅན་ལ་སོགས་སྲིད་པ་མིན། །འདི་ལྟར་བུམ་པ་རིག་པ་ན། །བུམ་པ་དང་བཅས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་བཏང་སྙོམས་པར་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་ནི་འདོད་ ཆགས་དང་ལྡན་པར་བསྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་རིག་ན་དེ་ཅི་ལྟར་བདག་ཉིད་རིག་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡང་ཡིན་པས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཉིད་མི་ཉམས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ཡི་ངོ་བོར་རིག་བྱ་ན། །དེ་ཉིད་དུ་ནི་རིག་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ནི་གཞན་གྱི་འདོད་ ཆགས་སོགས།།རིག་པ་ཡིན་པར་ཅི་ལྟར་གཞག་།དེའི་བདག་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་ཞུགས་ན་ནི། གཞན་གྱི་ཆགས་པ་རིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།
若問如何是一切智?其智復是何等?若知一切,現見他人貪等一切心時,豈不成有貪等過失? 種種諸方便, 長時所串習, 由彼得成就, 所謂一切智。 於三無數劫串習,豈有不得者?我等許無一切智之智,如說: 非遍智于遍, 智者何能知, 自性大士尊, 廣大我敬禮。 如是非一切智者不能知一切智。同樣,諸比丘,人不應度量他人,唯我或與我等者能度量。 若為一切智,了知他人貪等相續時成具貪等者,此說不然。如是: 了知他相續, 離貪之智中, 由彼有貪性, 此說極難成。 若此成他有貪,如是知他離貪等時應成離貪。若謂二者皆是? 無一經驗時, 何能許有貪? 平等了知者, 不可有貪等。 如知瓶時不成具瓶,如是貪等亦屬他相續,平等了知者不成具貪。 若謂若知一切自性,如其所知自性,瑜伽師亦然,故不失具貪性?不然: 若知彼體性, 即成彼自體, 彼知他貪等, 如何可安立? 若隨入彼自性,則非了知他貪,以即是自貪故。
།འདི་ནི་ཉེས་པ་གཞན་ཡིན་ཏེ། །དེ་ཡི་ངོ་བོ་རིག་བྱ་ན། །དེ་ཉིད་དུ་ནི་རིག་མི་འགྱུར། །དེ་ཡི་བདག་ཏུ་རིག་ ན་ནི།།ཆགས་དང་བཅས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གཞན་ལ་གནས་པའི་ཆགས་སོགས་ཀྱིས། །དེ་ཡི་ལུས་ངག་རྣམ་འགྱུར་བར། །མི་འགྱུར་དེ་ལ་ཆགས་སོགས་ཀྱི། །ས་བོན་རྒྱུད་རིངས་གནས་པ་ཉིད། །བག་ཆགས་མཐུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིས། །འདོད་ ཆགས་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པར་བྱེད་ཀྱི་གཞན་གྱི་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་གྲུབ་པ་ཉེ་བར་གནས་པར་མྱོང་བས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་སུ་མྱོང་ན་དེའི་བ་སྤུ་ལྡང་བ་ལ་སོགས་པ་ལུས་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དང་། དག་རྣམ་པར་འགྱུར་བར་ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ དང་ངག་གི་འགྱུར་བ་དེ།།བག་ཆགས་སྟོབས་ལས་འགྱུར་བ་ཡིན། །བག་ཆགས་མེད་པ་དེ་ལ་ནི། །གཉི་ག་ཡང་ནི་སྲིད་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་སེམས་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཉིད་ཀྱིས་རིག་པ་མ་ཡིན་ནམ། གོམས་པའི་འདུ་བྱེད་ཀྱང་བག་ཆགས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གོམས་པའི་འདུ་བྱེད་ཡོད་ ན།བག་ཆགས་མེད་པར་ཅི་ལྟར་འགྱུར། །གོམས་པ་དང་བག་ཆགས་དག་ནི་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། །དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་འདི་ལྟར། གོ་བར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ནི། །ཤིན་ཏུ་མཐར་ཕྱིན་རྟོགས་གྱུར་ན། །གཞན་གྱི་སེམས་ནི་རིག་པ་ལ། །ཁྱད་པར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །དེ་ལ་ནི་ རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ལ་བསྒོམས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་ཀྱི་དེ་ལ་གོ་བར་བྱེད་པའི་དོན་བསྒོམས་པ་དེ་ནི་མེད་དོ།།ཡོད་ཀྱང་བདག་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་ལ་བག་ཆགས་མེད་པའི་ཕྱིར་སྣང་ཡང་ཆགས་པ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་མི་གཙང་བའི་རོ་ ལ་སོགས་པ་མྱོང་བའི་སྐྱོན་ཡང་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་ནི་ལས་ལས་སྐྱེས་པ་ཡི། །དབང་པོས་རིག་ན་མི་གཙང་སོགས། །བཅས་འགྱུར་གོམས་པའི་སྟོབས་ལ་ནི། །འབྱུང་བ་གཞན་དག་གིས་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ལྕེ་བསྐྱེད་དེ་མྱོང་ན་ནི་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་མེད་ པ་ཉིད་དེ།རྨི་ལམ་དུ་ནི་བགྲོད་པར་མི་བྱ་བ་ལ་བགྲོད་པའི་ཉེས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་མི་བདེན་པ་དེས་ན་སྐྱོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མི་སླུ་བ་ཡིན་ན་ཅི་ལྟར་མི་བདེན། གང་གི་ཚེ་ཡང་རྨི་ལམ་རྨི་བ་དེའི་ཚེ་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཁྱོད་ལ་བགྲོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ། བགྲོད་པའི་ཉེས་པ་ཅི་ལྟར་ཡིན། ། དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ལུགས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིམ་གྱིས་རིག་ན་ཐོག་མེད་པའི། །དངོས་པོ་ཅི་ལྟར་རིག་ཅེ་ན། །མ་ཡིན་དོན་རྣམས་ཐམས་ཅད་ནི། །རིམ་མ་ཡིན་པར་རིག་ཕྱིར་རོ།
此是另一過失:若知彼體性,不成即彼知,若知為彼我,應成具貪者?不然,如是: 他處住貪等, 不令彼身語, 變異彼貪等, 種子住遠續。 由習氣力生之貪使成具貪,非由他習氣所產生就近住之經驗。若經驗自性,何不成其身毛豎等身語變異?不然: 身語諸變異, 從習氣力生, 彼無習氣者, 二者皆非有。 若謂由修他心之力而知,串習行亦是習氣,彼有串習行時,豈能無習氣?串習與習氣有少許差別?不然,如是: 能解之差別, 若達極究竟, 于知他心時, 差別當顯現。 彼中有修習相之差別,而無修習能解之義。縱有亦非與自相連,故彼無習氣,雖現非具貪。 此亦遣不凈尸等經驗過失: 若由業所生, 根知不凈等, 則成具修力, 非由余生起。 若由修力生舌而經驗,則無過失,如夢中行非應行無過。若謂彼不真實故無過?若不欺如何不真實?若於夢時變異,爾時于汝行非應行,如何有過?故非他宗。 若謂次第了知,無始諸事物,如何能知?不然,以一切義,非次第而知。
།དཔེར་ན་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ཡིས། །བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ནི་དོན་རྣམས་སུ་ན། །ཡིད་ལ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ སྣང་།།དེ་བཞིན་མཐའ་མེད་རིག་པ་ཉིད། །དཔེར་ན་ཤིན་ཏུ་གོམས་པ་ཡི། །བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་སྐད་ཅིག་གཅིག་ཉིད་ལ་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་རིག་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བསྟན་བཅོས་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཚད་དང་ལྡན་པ་ཕྱིར་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་གོམས་ པ་ལས་ཡིན་ནོ།།བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་དེས་ན། དེས་དྲན་པ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་ན་མེད་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ནི་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་བ་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཉེ་བ་རྒྱུ་འགའ་ཞིག་གིས་གཞན་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནམ། གལ་ཏེ་དེ་ལ་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པའི་བསྟན་ བཅོས་ཀྱི་དོན་འགའ་ཞིག་སྣང་བའི་རྒྱུས་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་ནམ།ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་སྣང་བ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཅི་ལྟར་སྔ་ན་མེད་པ་སྣང་བ་ཡིན་ཞེས་ཐམས་ཅད་མཚུངས་སོ། །འདི་ལྟར། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་འབྲེལ་པ་ལས། །མ་གཏོགས་པར་ནི་དོན་རྣམས་ལ། །ཉེ་བ་ཡོད་མིན་ཐ་སྙད་ལའང་། །དེ་ ནི་ཅི་ལྟར་ཡོད་མ་ཡིན།།བསྟན་བཅོས་སུ་དོན་རྣམས་ཀྱི་ཉེ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཐམས་ཅད་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ཐ་སྙད་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་འདིའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདིའི་རྒྱུ་ནི་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་དགོས་སོ། །རྒྱུ་དེ་ཡང་བརྒྱུད་ནས་འབྲས་བུ་འདི་སྙེད་ ཀྱི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གིས་འདི་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡོད་པའམ། མེད་པར་འགྱུར་བ་འདིའི་བསོད་ནམས་ནི་འདི་འདྲ་བ་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་གཞན་གྱིས་སེམས་རྟོགས་སོ། །སྐྱེ་བ་སྔོན་མ་ལ་སོགས་པ་རིག་པ་ན་ཡང་བརྒྱུད་ནས་ཕན་ཚུན་བྲལ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་རིགས་ཏེ། དེས་ན་བསྐལ་བ་གཞན་ཡང་ན་ རིག་གོ།།བསྐལ་པས་བསྐལ་ཅན་སྐྱེ་བ་ལ། །རྒྱུ་འབྲས་ཉིད་ནི་རིག་པ་ཡིས། །འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་དེ་ཉིད་དང་། །དེ་ཡིས་ནང་ཁྱད་རྣམ་གནས་རིག་།དེ་ལྟར་དོན་ཀུན་རིག་པ་ནི། །ལུགས་ཀུན་སྤངས་ནས་འདིར་བསྟན་ཏོ། །གཞན་གང་དེ་ཡང་གཞན་དག་གིས། །གཞུང་རྗེས་འབྲངས་ནས་གསལ་བར་བསྟན།། །། ། @##། །གལ་ཏེ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་རྣམ་པ་གསལ་བ་ཚད་མ་ཡིན་ན་འོ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ཚད་མར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་གསལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ ན་ཚད་མ་ཡིན་པས་དོན་ལ་རྣམ་པ་མི་གསལ་བར་འདོད་ན།འོ་ན་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ཡང་འདོད་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་གསལ་བའི་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། དོན་ལ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ།
例如由極串習,于諸論典義,剎那現意中,如是知無邊。 如由極串習,論典義於一剎那中顯現,如是了知無始無終亦然。若謂論典非量故?具量故非顯現,然由串習故。 若謂論典所詮彼一切顯現,故彼于憶念中顯現?不然,前所未有論典義是相互關聯,彼中由某近因不顯於他耶?若謂彼中由相互關聯論典義顯現因,其他亦然,無始無終顯現非如是?如何顯現前所未有,一切皆同。如是: 除因果關聯, 諸義中無近, 于言說亦爾, 彼何能非有? 論典中諸義之近是因果事,故一切顯現。此于言說亦同,如是此變異是此,此因應如是。彼因亦能次第生如是諸果。由此于彼有助緣或無助緣,此福德如是,如是了知他心。 了知前生等時,亦由次第了知一切相互分離,故亦知其他劫。 由劫知具劫, 生中因果性, 諸趣彼性及, 彼內別住知。 如是了知諸義,舍諸宗於此說。余彼亦由他,隨論而明說。 若由修力明相是量,則分別知非量,以無明相故。若謂異此是量故許于境無明相,則于自性亦應許?不然,明相即是自性,于境非爾。
།དེས་ན་དེ་ རང་གི་ངོ་བོ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ལ།དོན་ལ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པས་དོན་ལ་ནི་དྲན་པ་ཡིན་ལ། རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ནི་དྲན་པ་མ་ཡིན་པར་མངོན་སུམ་ཉིད་དོ། །དེ་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ནི་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ལ། དོན་ལ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ཤེ་ན། རང་གི་ངོ་བོ་ནི་གཞན་གྱིས་རིག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རམ། ཐ་དད་ཕྱིར་རམ། གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་མྱོང་བ་གཞན་གྱིས་རིག་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར དེས་དེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་རིག་པའི་ཕྱིར་གནོད་ལ།དེའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ནི་དྲན་པ་མི་སྲིད་དེ། དེ་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་སྐྱེས་པ་དང་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཡང་སྔར་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ད་ལྟར་མེད་པའི་ཕྱིར། ཅི་ལྟར་དྲན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ད་ལྟར་དྲན་ན་འདི་ནི་ཁྱིམ་བྱ་ཤི་ཟིན་པས་སྐད་འབྱིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། རྟོག་པའང་རང་རིག་ལ་མི་འདོད། །དོན་ལ་རྣམ་པར རྟོག་པའི་ཕྱིར།།ལྐོག་གྱུར་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པས། །རང་གི་ངོ་བོར་མི་རྟོག་ཕྱིར། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བཟུང་བ་ན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་དུ་བརྗོད་དོ། །འདི་ལྟར། ཤེས་གང་གང་ལ་ སྒྲ་དོན་འཛིན།།དེ་ནི་དེ་ལ་རྟོག་པ་ཡིན། །རང་གི་ངོ་བོའང་སྒྲ་དོན་མིན། །དེ་ཕྱིར་དེ་ལ་ཀུན་མངོན་སུམ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའམ། གཞན་གྱིའང་རུང་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་ནི་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་ཞིང་སྤྱི་མ་ཡིན་ལ། མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཡུལ་ མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། སྒྲ་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རམ་སྤྱི་དང་འདྲེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ལ། རྟོག་པ་ནི་སྒྲའི་དོན་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གསལ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ ནི་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཅི་ལྟར་བརྗོད། འདི་ལྟར། དེ་ཡི་རང་བཞིན་བཏང་བའི་ཕྱིར། མི་གསལ་ཞེས་ནི་བརྗོད་པ་ཡིན། །རང་གི་རང་བཞིན་བཏང་ངོ་ཞེས། །བྱ་བར་ཅི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད། །རང་གི་ངོ་བོ་ནི་དོར་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དོར་ན་རིག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་རང་རིག་པ་མེད་ཅིང་གཞན་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་དོན་གྱིས་གོ་བས་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱིས་གོ་བ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རིག་པ་ཁོ་ནས རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་དེ་ལ་ཡང་དོན་གྱིས་གོ་བ་ཡོད་ན་དེ་ཡང་དེ་ལྟར་ཡིན་པས་ཐུག་པ་མེད་དོ།
故彼于自性無分別,于境有分別,故於境是憶念,于自性非憶念而是現量。彼于自性無錯亂,于境有錯亂,此從何而來?因自性非他所知故,或因差別故,或他性由他經驗所知,故彼以異相了知而違害,是故有錯亂。 于自性不可能有憶念,因彼即時生起及了知故。若自性亦先有,今無故,如何不成憶念?若由彼即時憶念,則如已死雞鳴。正因此故: 分別于自證, 亦不許由境, 分別故隱密, 極不成故非, 分別自性故。 由彼自身攝持時有現證故,是故說為自證現量。如是: 何知於何處, 執持聲之義, 彼于彼分別, 自性非聲義, 是故彼一切, 皆是為現量。 有分別或他者,自性非聲義亦非共相,非增益境。如是由無聲結合故,或無共相混合故無分別,分別是執持聲義之知,故是現量。 若問何故非明相?彼即是明相,如何說非?如是: 由舍彼自性, 說為不明顯, 舍自之自性, 如何能了知? 自性不能捨棄,若舍則無了知,已如是說。若爾,由無自證及無他證故,一切將成全無。 若謂由義推知故是了知,故非自證?不然,義推知唯由了知自性而得解。若於彼亦有義推知,彼亦如是,則無窮盡。
།གལ་ཏེ་དོན་གྱིས་གོ་བ་དོན་མྱོང་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། དོན་མྱོང་བ་ལ་དོན་གོ་བས་ཅི་ཞིག་བྱ། དོན་གྲུབ་པ་ན་ཡིན་གྱི་དོན་མྱོང་བ་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དོན་གྲུབ་པ་དེ་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་ སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དོན་ཐམས་ཅད་རིག་པར་ཐལ་ལོ། །འོན་ཏེ་དོན་ཤེས་པ་ཡིན་ན། དེའི་དོན་འདི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། དོན་ཤེས་པ་ལས་དོན་ཤེས་པ་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བས་ཚིག་གི་ཚུལ་ལེགས་སོ། །འོན་ཏེ་ཤེས་པར་གྱུར་པའི་དོན་ལས་དོན་རིག་པ་ཡིན་ན། དོན་གྱི་ཤེས་པར་གྱུར་པ་ ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ཡིན།ཤེས་པ་ལ་སྣང་བའོ་ཞེ་ན། ཤེས་པ་མ་ཤེས་ན་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ཇི་ལྟར་ཤེས། སྣང་བཞིན་པའི་དོན་མངོན་སུམ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ན་ནི་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་ཡིན་ལ་རག་མོད། དོན་གཞན་རྟོགས་པས་ཅི་བྱ། མངོན་སུམ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མི་འཐད་དོ། ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་དང་འདི་ཉིད་མི་འཐད་དོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ན། མིག་གི་བྱེད་པ་ཡོད་ན་འདི་འགྱུར་ལ། གཞན་དུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྣ་བ ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་གང་ཡིན།ཤེས་པའོ་ཞེ་ན། ཤེས་པ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ཅི་ལྟར་ཤེས། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་ཉིད་ལས་ཤེས་སོ་ཞེ་ན། རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པའི་མངོན་སུམ་ནི་དེས་ཤེས་ན། ཤེས་པ་གོ་ག་ལས་ཡིན། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ ན་ཅི་ཁྱེད་ཅི་དགོས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དངོས་པོ་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རམ།དངོས་པོ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ཉིད་ལས། །འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ་དགོས་པ་མིན། །གཞན་དུ་ཁྱེད་ཀྱི་དགོས་པ་ནི། །མེད་པར་དངོས་པོ་འབྱུང་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་རྣ་བ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་མོད། ཤེས་པ་ལ་ཅི་ཞིག་འོངས། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་མ་སྐྱེས་ན་དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་སྐྱེས་ཀྱང་དོན་ལ་ཅི་ཞིག་འབྱུང་། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ནི་དོན་གྱི་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ལྐོག ཏུ་གྱུར་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།མཐོང་བ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ཅི་ལྟར་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱི་ཡང་ཅི་ལྟར་ཞེ་ན། དོན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཡང་རང་རིག་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་རང་རིག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་རིགས་སོ།
若謂義推知成立經驗境,則于境經驗何需義推知?成立境而非成立境經驗?問彼成立境為何?若謂是生起,則應知一切境。若是境知,則其義如是:由境知而知境知,語句善妙。 若由已知之境而知境,何為境之已知?若謂顯現於知,未知知時如何知顯現於知?若謂正顯現境是現量,若由現量成立則正如是,何需了知他境?現量即是彼,若非如是則不應理。 若非如是,則若知非現量,現量性及此性不應理。若知非現量,有眼作用則此生,否則知有何用?若謂耳等行為是現量,何為耳等行為?若謂是知,如何知彼隱密之知?若謂由耳等行為而知,若由彼知耳等行為現量,知從何來?若非如是,耳等行為何用? 豈汝觀待需要而諸事物生起耶? 諸事物唯從, 因生非需要, 否則汝需要, 無則事不生。 若耳正對向,于知何所來?若知未生則境唯成隱密?若知雖生於境何所生?如是亦成隱密,知生非成境現量,以彼隱密故成隱密過失故。 若謂是見,則如何見即如是。若問汝復如何?境知即是彼知之相,彼亦由自證而了知,不應由他具彼相之知而了知,以將成無窮。是故知之自性成立唯應由自證。
།གལ་ཏེ་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་གསལ་བར་སྣང་བ་མངོན་སུམ་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པ་ཡང་མངོན་སུམ་ དུ་འགྱུར་རོ།།མི་སླུ་བ་ཡང་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེར་ཡང་འགྲོ་བ་དང་ཐོབ་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་མེད་དེ། འཁྲུལ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཤེས་པ་དང་། །རྗེས་དཔག་རྗེས་སུ་དཔག་ལས་བྱུང་། །དྲན་དང་འདོད་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་རབ་རིབ་བཅས། །མངོན་སུམ་ལྟར་ སྣང་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ།རྟོག་བཅས་དང་རྟོག་མེད་དོ། །ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། དེ་བཤད་པ་ནི། མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་རྣམ་པ་བཞི། །རྟོག་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་གསུམ་དང་། །རྟེན་བསླད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཅན། །རྟོག་པ་མེད་པས་གཅིག་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པོ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམ་ པ་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བ་ལས་རྣམ་པ་བཞིར་འགྱུར་རོ།།མངོན་སུམ་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྟོག་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡང་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བའོ། །དེ་ལ་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆུར་རྟོག་པས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ ཡོད་པ་ལ་དོན་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་དང་།དེའི་ངོ་བོར་རྟོག་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ནི་སྔར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྟོག་པས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ། །འོད་ཟེར་གཡོ་བའི་སྨིག་རྒྱུའི་ཚོགས་སྣང་བ་ནི་མངོན་སུམ་ ཉིད་ཡིན་ལ།ཆུ་ལ་སོགས་པར་རྟོག་པ་ནི་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། ཆུ་མངོན་སུམ་དུ་མ་བྱས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་དག་ལ་ཡང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཙམ་འཛིན་པ་ཁོ་ན་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ། དེའི་འདུ་བ་ཅན་གྱི་རྒྱུར་འདོད་པའི་ཡན་ལག་ཅན་ ནི་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རེག་པ་ལ་སོགས་པ་སྔར་མཐོང་བའི་དོན་གཞན་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཤེས་པ་སྔ་མ་སྔ་མས་བརྟགས་པའི་རྫས་ཀྱང་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡན་ལག་ཅན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་འགར་ཡང་མངོན་སུམ་ལ་སྣང་བ་མེད་ དོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་ནི་རྟགས་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་རྟགས་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་སྔར་མྱོང་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ལ། ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། དུ་བ་གློ་བུར་བ་ལས་མེ་རྟོགས་པར་རོ། །དེ་ན་ ནི་སྔར་མྱོང་བ་རྟོག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།རྟོག་པ་མེད་པར་ཇི་ལྟར་རྟགས་ལས་རྟོགས་ཤེ་ན། དེ་ཁོ་ན་ལྟར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མཐོང་བ་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བར་མི་འཐད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྟོག་པའི་དབྱེ་བ་བསྟན། དཔེར་བརྗོད་པ་དུ་མའི་དོན་དུའོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། མཚན་ཉིད་ཐ་མི་དད་པའི་ ཕྱིར་རོ།
若謂由修力所生明顯顯現是現量,則夢中知亦應成現量。彼中亦有不欺,以彼中亦有行得故。此非有: 錯亂及世俗, 知與比度生, 憶及欲所生, 似現量翳等。 似現量有二種:有分別及無分別。又有四種,其說明: 似現量有四種, 分別知有三種, 所依損所生, 無分別一種。 彼二分為三種分別,故成四種。現量離分別,故三種分別亦是似現量。 其中錯亂知,由於陽焰等執為水而趣入,故是似現量。由於世俗有增益他義故,及趣入執為彼體性故。比度及其果等知,由先經驗分別趣入故非現量。 光明動搖陽焰聚顯現是現量,執為水等是似現量,以非現量所作水相故。於世俗有中,唯執取色等是現量,其所欲具合因之有分非現量所作,以增益先見觸等他義故,及由前前知所計度實物亦計度故。有分於何處亦不顯現於現量為異於色等。 比度知即相知,及其果相所知非無先經驗。此比度知于某處是現量,某處非現量,如由突然煙了知火。彼中無先經驗分別。 若問無分別如何由相了知?由如是見故。見不應成他。何故說分別差別?若謂為多例示,不然,以相無差別故。
།དུ་མ་ཙམ་བསྟན་པ་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ད་ནི་མེད་དེ། དགོས་པ་གཞན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར། དབང་སྐྱེས་མིན་པ་གྲུབ་དོན་དུ། །གཉིས་བཤད་འཁྲུལ་བ་མཐོང་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་དཔག་སོགས་གྲུབ་བརྗོད་པ་ནི། །སྔ་མ་གཉིས་ཉིད་སྒྲུབ་ཕྱིར་རོ། །སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ ཤེས་པ་ལ་ཕ་རོལ་དག་འདི་ནི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་འཁྲུལ་ཏེ།འདི་ལྟར་དབང་པོ་དང་དོན་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ནི་མངོན་སུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་འདི་ལ། འཁྲུལ་པ་མེད་པ་སྨོས་པ་བྱ་བ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་གཅད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་འདི་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཚིག་དང་པོ་ཁོ་ནས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དོན་འདི་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་སྨོས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། དོན་མེད་པར་སྐྱེས་པ་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དོན་ཕྲད་པ་སྨོས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བཟློག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་སྨོས་པས་ནི་དབང པོ་ལས་མ་སྐྱེས་པ་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ།།ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་ལ་གཞན་དག་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པར་རློམ་པ་ལ་ནི་རྩོད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །འོ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པ་ནི་དོན་མེད་དོ། །དེས་ན་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་པར་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་ལས་མ་སྐྱེས་པ་ནི་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་སྨྲས་པ། རྗེས་དཔག་ལ་སོགས་གྲུབ་ཟིན་ཀྱང་། །སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་ཕྱིར་སྨོས་པ་ཉིད། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་གྲུབ་པ་ཉིད། །དཔེ་ཉིད་དུ་ནི་རབ་ཏུ་སྦྱོར། །མ་གྲུབ་པས་ནི་མ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། གང་གིས་སྔ་མ་གཉིས་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་བ་འདིར་འཁྲུལ་པ་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། བརྡ་རྟེན་པ་དང་དོན་གཞན་ཅན། །སྒྲོ་འདོགས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་།མངོན་སུམ་ཉེར་འཇུག་ཅན་ཉིད་ཕྱིར། །འགའ་ཚེ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །བརྡ་ལ་བརྟེན་པ་ནི་ཡན་ལག་ཅན་ཏེ། དེ་རྣམ་པར གནས་པའི་རྒྱུ་ནི་བརྡ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དོན་གཞན་ནི་ཆུའོ། །སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་བླ་ལྷག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པའོ། །རྣམ་རྟོག་ནི་དྲན་པའོ། །ཆུ་ནི་སྔར་མཐོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དྲན་པར་བྱས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འབའ་ཞིག་ལ་མཐོང་བ་ནི་བདེན་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། ཡང་ན་བཟློག་སྟེ། སྒྲོ་འདོགས་པ་ནི་ཆུ་ཡིན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་ཡན་ལག་ཅན་ཡིན་པའམ། གཉི་གར་གཉི་ག་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་དང་སྒྲོ་འདོགས་པའི་རྣམ་རྟོག་དག་རེས་འགའ་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པའི་མངོན་སུམ་དང་ཉེ་བར་འཇུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བར་འཇུག་པ་དེ་ཉིད་ནི འདིར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།
若謂僅示多例則成太過?今非有,以有他義故。如是: 非根產生立, 說二見錯故, 比度等成說, 為證前二故。 于陽焰執水,他方誤以為是根所生,謂根境和合所生無錯確定體性之知是現量,此定義中說無錯亂是為遮遣陽焰執水。若此非根所生,則僅由首語即遮,於此義說無錯亂何用? 若謂為遮無境生如二月知?不然,以說境和合即已遮故。說根是為遮非根生。於世俗有境,他方雖執為根所生,實無諍論。 則說比度等成無義?以比度等非根所生已成立故,非能成立非根所生。對此說: 比度等雖成, 說為能立故, 一切皆成立, 皆用為喻例。 非以未成立證未成立。 若問此中錯亂何因能成立前二?說: 依名及他義, 增益諸分別, 現量近行故, 有時為錯因。 依名即有分,以其安立因唯是名故。他義即水。增益即過分增益。分別即憶念。水因先見故成憶念,非彼增益,以單獨見顯為真故。 或反之,增益是水,分別是有分,或二俱是二。差別及增益分別,有時近行於根所生現量故。此近行即是此中錯亂因。
།དེ་ཉིད་དམ་དེས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པ། དེ་དེའི་དཔེའི་སྒོ་ནས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ལྟར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་དོན་ཅན། །དྲན་པ་ལ་སོགས་རྟོག་པ་འདི། །བརྡ་ལ་ལྟོས་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན། །མངོན་སུམ་དོན་ལ་འཛིན་མི་བྱེད། ། དེ་ལྟར་ཉམས་མྱོང་དྲན་མེད་པར། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ། །ཤེས་ཡོད་ཡིན་པས་དེ་ཡང་ནི། །མངོན་སུམ་ལས་ནི་ཡོངས་ཉམས་འགྱུར། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་རྟོག་པ་ནི་འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ལ། འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱང་བརྡ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འབྲེལ་པ་ལས་ལྐོག་ཏུ གྱུར་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ།།མངོན་དུ་བྱེད་པས་ནི་དེར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་དབང་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་ཅིག་གིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་ལྷག་པར་གྱུར་པའི་རོ་ལ་སོགས་པ་དག་སྔོན་གྱི་ རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དྲན་པ་ཡིན་ནོ།།རོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དྲན་པ་ཡིན་གྱི། ཡན་ལག་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། རོ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་དེར་མཚོན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཀར་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་རྩུབ་མོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ནི་ཡན་ ལག་ཅན་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་ཁ་དོག་དང་རེག་པ་ནི་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གལ་ཏེ་ཡན་ལག་ཅན་མེད་ན་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཡན་ལག་ཅན་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁ་དོག་དང་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་གཞི་མཐུན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་དག་གཅིག་པ་ ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གཞི་གཅིག་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། འདི་ལ་ཉེ་བར་བཏགས་པའི་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ། །རྟོགས་པ་ཡོད་ཀྱང་ཉེ་བར་བཏགས་པས་ནི་ཡན་ལག་ཅན་མི་འགྲུབ་སྟེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཡང་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་གཞི་མཐུན་པ་སྲིད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ཕྱིར་དང་། །དོན་གཅིག་ལ་ནི་སྦྱོར་བ་དང་། །དེ་འགྱུར་ན་ནི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། །གཅིག་ཏུ་ཐ་སྙད་བྱེད་པར་འདོད། །རེག་བྱའི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཟུགས་ཀྱི་ཡིན་པར་རྟོགས་ཏེ། དེས་ན་གཅིག་ཉིད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པར་རེག་ བྱའི་འབྲས་བུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་གཟུགས་ཀྱི་བྱེད་པ་ཡང་འཇུག་པར་རྟོགས་ཤིང་རེག་པ་མཉེས་པར་གྱུར་པ་ན་གཟུགས་ཀྱང་སྡུད་པ་ལ་སོགས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་ཕྱིར།འདི་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་དུ་ལྷག་པར་ཞེན་ཏེ། །གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་དེ་དག་གཞི་ཐ་དད་པར་ ཐ་དད་ཡིན་ན་དེ་དེ་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།མ་རྟོགས་ན་ནི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མེད་པ་ཡིན་ནོ།
彼即是或由彼作錯亂因故。彼為錯亂因,彼由其喻門是比度。 如何隱密義境, 憶等諸分別, 依名性質者, 不取現量境。 如是無經驗憶, 于瓶等諸物, 有知故彼亦, 全然離現量。 比度分別依賴執取關聯,而執取關聯即是名言。故由了知關聯所隱義故非現量。由現前則成彼。 如是于瓶等,由任一根了知色等,超出彼者,隨前而憶味等。若謂唯憶味等非有分?不然,以無離味等而顯為彼故。 所謂”白即是粗”等一體了知境是有分。如是首先色與觸非一,故若無有分則不應成一體了知。若謂有有分,則色觸等如何成共基?彼等非一。 若謂由基一故是一?則成假立,此中無假立了知。雖有了知,由假立不成有分,否則由假立亦應有共基故。 由境一性故, 及合一義故, 彼變則變故, 許作一言說。 了知觸境即是色境,故增上執為一。了知於水等執取中,觸果即是色作用亦趣入,觸柔軟時色亦成收斂等,是故增上執為”此是一”之言說。 若色等與彼等基異別為異,則應了知彼異於彼。若不了知則無所緣相。
།ཅི་སྟེ་ཡན་ལག་ཅན་མེད་ན་ཕན་ཚུན་ཅི་སྟེ་མ་འགྱེས་ཤེ་ན། ཡན་ལག་ཅན་ནི་ཡོད་ན་ཡང་། །དེ་གསུམ་ཅི་སྟེ་གྱེས་མ་འགྱུར། །འཕྲོ་འདུའི་འབྲེལ་སྟོབས་ལས་ཤེ་ན། །དེ་ཡང་ བྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན།།འདི་ཉིད་རང་བཞིན་ཡིན་ཞེ་ན། །འདི་ཉིད་དང་པོར་བརྗོད་པར་བྱ། །རང་གི་རྒྱུ་ལས་གཟུགས་སོགས་ཀྱི། །རང་བཞིན་འདི་ཡིན་འཐད་པར་ལྡན། །འཕྲོད་པར་འདུ་བ་རྟག་པ་ལ། །དེ་ལྟར་བསམ་པ་ག་ལ་ཡོད། །གལ་ཏེ་ཡན་ལག་ཅན་གཞན་ཡོད་ན་དེ་ ལྟ་ན་ཡང་གསུམ་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན་གསུམ་པོ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཅི་སྟེ་མི་གྱེས།ཅི་སྟེ་མི་གྱེས་པའི་རྒྱུ་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་ཡིན་ན། དེ་ཡང་ཅི་སྟེ་མི་གྱེས། དེའི་རང་བཞིན་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ལན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པར་འགྱུར་མོད། དོན་གཞན་ བརྟགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།།གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ནི་རིག་པ་དང་ལྡན་གྱི་འཕྲོད་པ་འདུ་བའི་རྒྱུ་མེད་པ་ལ་རང་བཞིན་དེ་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། གང་གིས་དེ་ལྟར་འཕྲོད་པ་འདུ་བ་རང་བཞིན་དེ་ནི་འཕྲོད་པ་འདུ་བའི་རྟེན་གྱི་རང་གི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། ། ཞེ་ན། དེ་ལྟར་བརྒྱུད་པ་འདིས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ། གང་གིས་འཕྲོད་པ་འདུ་བས་དེ་དག་མི་འགྱེས་པར་བྱེད་པའང་གི་རྒྱུ་ལས་དེ་དག་ཉིད་དེ་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། དེའི་རྒྱུ་ཉིད་མི་འགྱེས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདིའི་མཆོག་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ན་གང་གི་དོན་དུ་བརྒྱུད་པ་འདོད། དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མཐོང་ངོ་ཞེ ན།མཐོང་བ་གཞན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་མཐོང་ན་ནི་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེ་ན། མཐོང་བ་ནི་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དེ་ལས་ལྷག་པ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བརྟག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡན་ལག་ཅན་དུ་ལྷག་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འདིའི་རིགས་པ་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་དོན་དུ་དཔེ་དང་དོན་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་རིབ་བཅས་སྨོས་པ་ཅིའི་དོན་དུ་ཞེ་ན། རབ་རིབ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་བས་དེ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དེ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དྲན་ པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པས་འདི་ཡང་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བཀོད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ན། རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། རྟོག་པ་དང་བྲལ་ལོ་ཅོག་ནི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མ་འཁྲུལ་པར་གྱུར་པའོ། །རྟོག་པ་དང་ བྲལ་བ་མ་འཁྲུལ་བ་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི།ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར། དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བའི་ཡུལ་བརྟགས་ཏེ། །དེ་དང་བྲལ་བ་ལ་སྤྱིར་བཏང་བ་འཇུག་གོ།
若謂無有分何故不相離? 有分若存在, 三者何不離? 彼亦應分離。 若謂此即自性?此應先說。由自因生色等自性,此有合理。于常和合,如何有此思? 若謂有異有分則成第三,三者亦何故不相離?若謂不離因是和合,彼亦何故不離? 若說其自性即是彼,此非答,彼應成色等自性,何須計度他義?色等自性由自因故,此有道理,于無和合因中,如何有彼自性? 若謂如是和合自性由和合所依自因所生?如是輾轉何用?由和合令彼等不離者,由自因彼等即成彼,其因即是不離因故。此有何勝義而欲輾轉? 若謂如是所見?以見不能作他,若見則應成。見即是互關聯色等,無有過此故。此應觀察為彼等自性。是故增益有分非現量。 是故為廣示此理,舉喻及義。 何故說”及翳”?以有說翳生亦有分別,為遮彼故說此。若不爾,由說憶等亦已攝此,別立則成無義。 若謂無分別,由離分別故應成現量?非一切離分別皆現量,而是無錯者。離分別無錯是現量,非一切,如是:別遮所觀境,于離彼普遍趣入。
།དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། འདིར་ནི་བཞི་པ་དམིགས་བསལ་ཏེ། །དེས་ནི་ཉེར་གནོད་ལས་སྐྱེས་བརྗོད། །དེ་ལྟ་ རབ་རིབ་འབའ་ཞིག་ནི།།ཉེར་གནོད་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན། །རྟོག་པ་གསུམ་ལས་བཞི་པ་རབ་རིབ་ལས་བྱུང་བ་སྨོས་པ་ནི་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱིས་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་བ། རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བར་བརྗོད་ པ་ཡིན་ནོ།།ཁྱད་པར་བརྗོད་པ་ནི་སྤྱི་བརྗོད་པའི་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཚད་མ་གང་ཡོད་ཅེ་ན། སྤྱིར་རྟོགས་པ་ནི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པས་གནོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་སྔར་མ་མཐོང་། །ཙམ་གྱིས་རྟོག་པ་དང་བྲལ་ལས། །གང་ཚེ་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པའི། །རྗེས་སུ་དཔག་ པ་འཇུག་བྱེད་པ།།ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་དེ་ལ། །གསལ་བར་ཁྱད་པར་གནོད་བྱེད་ཡིན། །དེས་ན་དེ་ལས་གཞན་ཉིད་ལ། །སྔ་མ་དེ་ནི་འཇུག་བྱེད་ཉིད། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྔར་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་སྤྱིར་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མངོན་སུམ་མམ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཞན་ གྱིས་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ནི་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དག་ལ་གནོད་པར་བྱ་བ་དང་། གནོད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། དོན་དེ་སྟོན་པའི་ཚིག་དག་གི་གནོད་པར་བྱ་བ་དང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་སློབ་དཔོན་ཅིའི་ཕྱིར་ སྤྱིར་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་མཚན་ཉིད་འཆད་ཅེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། སློབ་དཔོན་གྱིས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚིག་གཅིག་གིས་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་དང་བཅས་ཏེ་བརྗོད་དོ། །འོ་ན་སྤྱིའི་ ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་སྨོས་པ་དང་།ལྷན་ཅིག་ཏུ་མ་འཁྲུལ་པ་སྨོས་པ་མ་བྱས། གླང་པོ་ཆེའི་འཁྲུས་ཁས་བླངས་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་རབ་རིབ་བཅས་པ་སྨོས་པས་མ་འཁྲུལ་པ་སྨོས་པའི་དོན་ཐོབ་བམ། གཞན་དུ་ཡང་རུང་སྟེ། ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད། རྟོག་པ་དང་ བྲལ་བ་སྨོས་པའི་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དུ་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་དེ་མ་ཐག་པ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མའི་ཡུལ་གྱི་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡང་ཅི་ནས་བསྟན་པར་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ བྱས་སོ།།གནོད་པར་བྱེད་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་སྨོས་པར་མི་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་ནི་བདེན་ཏེ། མངོན་སུམ་ནི་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མ་འཁྲུལ་པ་སྨོས་པས་བསྟན་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ།
若問何為別遮? 此中第四為別遮, 彼說近損所生者, 如是唯翳一事者, 為近損之表徵也。 於三分別外說第四翳生是別遮。離分別之總說成現量,由”及翳”之差別說為似現量。說差別能破說總。 此中何為量?總了知為差別了知所破,如是: 僅由未見於, 相違品而離, 分別時余具, 比度得趣入。 太過於彼時, 明顯別能破, 故於異彼者, 前者得趣入。 僅由未見相違品而總見之比度,非不為現量或他比度所破。由此總別二者為所破能破事,現量已成,表此義語之所破能破事亦即是彼。 若問何故阿阇黎從總見比度說相?不然,阿阇黎許別見比度。其義不能以一語示故,說具別遮。 則何故不與說離分別之總一起說無錯?何須受持象浴?不然,由說別遮及翳,得說無錯義耶?或余亦可,有何差別?若謂由說離分別之無間即得?不然,無差別故。于義不等者,無間非因。 為示量境所破能破體性故如是作。能破非必定無間。 何故不說無錯?此誠然,現量是現前,彼亦能由說無錯示。
།མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་མ་ཡིན་ པ་ནི་མ་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕ་རོལ་དག་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་པས་ཀྱང་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་མ་འཁྲུལ་པ་འདོད་པས་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདི་གཉིས་བརྗོད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་ལྟོས་ནས་མཚན་ཉིད་ ཁྱད་པར་དུ་བྱས་སོ་ཞེས་བཤད་དོ།།ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན། གནོད་བྱ་དང་ནི་གནོད་བྱེད་ཀྱི། །ཚུལ་ཀུན་རྟོག་པ་པོ་ལ་ལྟོས། །གནོད་བྱེད་མཐོང་བ་མེད་པས་སྔར། །སྤྱི་ཉིད་དུ་ནི་རྟོགས་པ་ཡིན། །འདིར་ཁྱད་པར་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ སློབ་དཔོན་གྱི་དགོངས་པ་མ་ཤེས་པ།གནོད་བྱེད་བྱེད་པ་མཐོང་བ་ལས་ཕྱིས་ཁྱད་པར་དེ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པའི་ཚིག་ལ་ནི་ཚད་མའི་རྩ་བ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་ལ་ནི་སྔར་གྱི་བློ་འཁྲུལ་པ་ཚད་མའི་རྩ་བ་ཅན་ གྱི་བློ་ཕྱི་མས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ།།རིག་བྱེད་ལས་ནི་བློ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མི་སྐྱེའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། ཐམས་ཅད་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གནོད་པ་མེད་ན་ཚད་མ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། བརྟགས་ན་དོན་གཞན་ཉིད་དོ་ཞེས་ཕྱིས་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་ སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཚད་མ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་ནི་བརྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རིག་བྱེད་སྨྲ་བ་དག་གིས་ཚད་མ་དང་འགལ་བའི་ལུང་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དོན་བརྗོད་པ་བཤད་པ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ནི་ སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཚིག་ཁོ་ན་ལ་ཡིན་ནོ།།རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་མིག་སེར་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བཤད་པ་དེས་ནི་ཉེ་བར་གནོད་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཐམས་ཅད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་རིབ་ནི་ཉེ་བར་གནོད་པ་མཚོན་པ་ཡིན་གྱི། ཉེ་བར་གནོད་པ་གཞན་བཟློག་པ་ ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར། རབ་རིབ་དོན་གྱིས་སྟོང་ཉིད་ཀྱིས། །མངོན་དུ་བྱེད་ཉིད་མ་ཡིན་ཕྱིར། །མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བར་བསམས་ཏེ། །མངོན་སུམ་ཉིད་ནི་བསལ་བར་བྱས། །དོན་གྱིས་སྟོང་པ་དེ་ནི་མིག་སེར་གྱི་སྟོབས་བདོ་བས་མིག་གི་སྟོབས་འགྲིབས་པ་དག་གི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཆ་ཙམ་ཡང་མ་གོད་ པར་ཡོད་དོ།།དེས་ན་རིག་པ་སྨྲ་བ་དག་གིས་རབ་རིབ་བཅས་ཞེས་སྨོས་པ་ནི་མཚོན་པ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །རབ་རིབ་ནི་ཉེ་བར་གནོད་པ་མ་ལུས་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པའོ། །གཞན་དག་ན་རེ། འདི་ནི་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བ་མོས་པའི་བཟློག་པའི་དཔེ་ཡིན་གྱི། དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ།
非現前行相者不成無錯,因有分別是錯亂故。他方認為有分別亦可有無錯現前行相,依彼而說此二。如是亦說”依他宗而作相之差別”。一切唯無分別。 所破與能破, 諸理依知者, 未見能破前, 了知唯是總。 此中許差別者,不知阿阇黎意趣。由見能破作用后,亦了知彼差別。 非士所作語無量之根本故,無所破能破。于士所作,后智了知前智錯亂以量為根本。從吠陀亦不生錯亂智。 如是則非量,以一切應成如是故。若謂無破則是量?不然,以後時可能有能破說”觀察則是異義”故。 若謂如是于量亦有?不然,量是堅固故。如是吠陀論者舍違量之教,否則說表義成無因。故所破能破唯在士所作語。 若謂唯”及翳”是能破,非黃眼等?說彼表一切近損所生。翳表近損,非遮余近損。如是: 翳由義空故, 非是現前性, 思為似現量, 遮除現量性。 彼義空于黃眼力損眼力減者之智亦無少分存。故應了知諸理者說”及翳”是表徵。翳表一切近損。 他說:此是離分別信解之反例,非別遮。
།དེ་ལ་བཤད་པ་ནི། དེ་ཡང་ཡིད་ཀྱི་ཞེས་ཁ་ཅིག་།སྔོ་དང་ཟླ་གཉིས་ལ་སོགས་བློའི། །དབང་པོའང་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི། །གཞུང་འདི་དང་ནི་དེ་དག་འགལ། །ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འདི་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་ལྟར་ཡིད་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་སྨིག་རྒྱུ་དག་ལ་དང་པོར་ནི་ དབང་པོའི་ཤེས་པ་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་སྐྱེ་ལ།ཕྱིས་ཆུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བག་ཆགས་སད་པ་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པས་ཆུར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །སད་པ་དེ་ཡང་སྨིག་རྒྱུ་མཐོང་བ་ཉིད་ལས་ཡིན་ཏེ། འདྲ་བ་ལ་བརྟེན་པའི་སྨིག་རྒྱུ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་དང་ པོ་ནི་ཟླ་བའི་ཡུལ་ཅན་མ་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ།ཕྱིས་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཅན་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། གཡོ་བ་མེད་པའི་མིག་གཉིས་ཀྱི་དབུས་ན་གནས་པའི་ཟླ་བ་དེ་ཉིད་ཟུར་གཉིས་སུ་རིམ་གྱིས་དམིགས་པ་ན་དུས་ཕྲ་བའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་བཞིན་དུ་མཚོན་པ་ཡིན་ལ། ཟུར་ གཉིས་སུ་གཉིས་ནི་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ།།དེ་དག་ནི། དབང་པོ་རྣམ་པར་རེག་པའི་རྒྱུ། །ཕྲ་རབ་རྡུལ་དག་ཡིན་མོད་ཀྱི། །དེར་མི་སྣང་ཕྱིར་དེ་ཡུལ་ནི། །རྡུལ་ཕྲན་མ་ཡིན་དབང་པོ་བཞིན། །དེ་ལྟ་བུ་འམ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་དག་ཉིད་ཟླ་བ་གཉིས་ དང་།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞུང་དང་འགལ་ལོ། །ཟླ་བ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཡིད་ཡིན་ནོ། །དབང་པོའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་བརྗོད་མི་ནུས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཡིད་ཡིན་ཡང་བརྒྱུད་པས་དབང་པོ་རྒྱུ་ཡིན་པར་མི་འགལ་ལོ། །དངོས་སུ་དབང་པོ་རྒྱུ་ཡིན་ན་ནི། ཟླ་ བ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིད་ཡིན་པར་འགལ་ལོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་བཤད་པ། གལ་ཏེ་བརྒྱུད་པས་རྒྱུ་ཡིན་ན། །དབང་པོའི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དག་།དཔྱད་པ་འདི་ལ་ཡིད་ཀྱི་ནི། །སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན། །དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་གང་ཡིན་ཞེས་བརྒལ་ཞིང་བརྟགས་པ་ན། དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ནམ་ གཞན་དུ་དངོས་སུ་གང་ལས་དབང་པོའི་ཤེས་པ་སྐྱེའོ་ཞེས་ཕ་རོལ་གྱིས་བརྗོད་པར་བྱའོ།།རེ་ཞིག་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡུལ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་ལ་རིལ་པོ་གཅིག་གི་རྣམ་པ་རགས་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ། དེའི་རྣམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཡང་རྒྱུ་གང་ཡིན་ པ་དེ་ཡུལ་ཡིན་ན།དེ་ཡང་མི་འཐད་དེ། རྣམ་པ་གཞན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ན་དབང་པོ་བཞིན་དུ་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།
對此解釋: 有人說是意識, 青及二月等智, 根亦是因者, 此論與彼違。 二月等智如陽焰中知為水般唯是意識。如是,于陽焰初生不錯根識,後由水體驗習氣覺醒而有分別知為水。彼覺醒亦由見陽焰,因陽焰依相似而有如是法性故。 如是此中,初是不錯月境識,后是具二月相有分別。有人說:不動二眼中間所住月,漸次於兩邊所緣,因時極微故似一時顯現,二邊為二是增益。 彼等違背: 根觸受之因, 雖是極微塵, 彼不顯故境, 非極微如根。 如是或異相之眼等極微,即是二月及青等顯現之因的論說相違。二月顯現是意識,不能說是根因。 若謂雖是意識,由間接根為因不相違。若直接根為因,則二月識是意識相違者。對此說: 若是間接因, 根識諸境界, 此觀察意識, 如何成其時? 觀察根識境為何時,應由他說:直接從彼相或異相生根識。首先非由彼相為境,因不可能故。極微中無一粗相故。 若謂雖非彼相,因即是境?彼亦不合理,因異相識之因如根非是境。
།དེ་ལ་གལ་ཏེ་སློབ་དཔོན་བརྒྱུད་པས་རྒྱུ་ཡིན་པར་དགོངས་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ལྟ་བུའམ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གིས་གཞན་ལ་དབང་པོ་ཡུལ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་ འགྱུར་བ་མི་མཛད་དེ།རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་དངོས་སུ་རྒྱུ་ཡིན་ན་ཡུལ་ཡིན་པར་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ནི་ཐལ་བ་ཉིད་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདི་ལ་ཡིད་ཀྱི་ནི། སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་བརྗོད་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། བསམ་པ་ནི། རྡུལ་ཕྲན་ཕན་ཚུན་དབེན་པ་ དག་།དང་པོ་སོ་སོར་སྣང་བ་ཡིན། །རྣམ་པར་རྟག་པའི་ཤེས་པ་ལས། །རིལ་པོའི་རྣམ་པར་སྣང་བར་འགྱུར། །གཞན་དག་ན་རེ། རིལ་པོ་གཅིག་ཏུ་སྣང་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་དག་ནི་བརྒྱུད་པས་དེའི་ཡང་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དྲན པའི་ཡུལ་དོན་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ།སློབ་དཔོན་གྱིས། དེར་མི་སྣང་ཕྱིར་དེ་ཡུལ་ནི། །རྡུལ་ཕྲན་མ་ཡིན་དབང་པོ་བཞིན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དཔེར་ན་དབང་པོ་བརྒྱུད་པར་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་གྱུར་པའི་དབང་པོ་ནི། ། ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པའི་བརྒྱུད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་བརྗོད་པ། དབང་པོའི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དག་།དཔྱད་པར་འདི་ལ་ཡིད་ཀྱིས་ནི། །སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཡུལ་དཔྱད་པ་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འདི་ལ ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་གྱི་ལ་རིགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི།ཐལ་བར་འགྱུར་བས་བརྩད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིད་ཀྱི་ནི། །སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་བརྗོད་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཟླ་བ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་དབང་ པོའི་རྒྱུར་བརྗོད་ན་ནི།དེའི་ཚེ་ཡིད་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་དཔྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སྐབས་སུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དབང་རྟེན་གང་ཡིན་གལ་ཏེ་གང་། །དབང་པོ་ཡོད་མེད་རྗེས་འཇུག་ཅན། །དེ་མཚུངས་གལ་ཏེ་ལྡན་འགྱུར་ན། །དེ་ འདི་ཉིད་ན་ཅི་ཕྱིར་འགོག་།རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འདི་ཡིད་ཡིན་ན་ནི། དབང་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དབང་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་ཀྱང་དེ་ཡིད་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་ཡིད་དུ་ཐལ་ལོ། ། དང་པོ་ནི་རང་གི་རྣམ་པ་ཉིད་ཤེས་ལ། ཕྱིའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཡིད་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ།
若阿阇黎意趣是間接因,則不以”如是或異相”等語令他成根為境之過,因他說極微直接為因則是境故。則應說過失不合理。 說”此觀察意識如何成其時”有何用?意趣是: 極微互遠離, 初時各別現, 由分別之智, 顯現為整體。 他人說:顯現為一整體是有分別識,極微由間接亦是彼因故為境,如憶念境是義。對此阿阇黎說:“彼不顯故境,非極微如根。“如根雖是間接因而非境,極微亦如是。異相之根是二月識之間接因。 對此說:“根識諸境界,此觀察意識,如何成其時?“若是意識則觀察境不善,因無境故。如是此中全無量故,說阿阇黎理,非以過難。即說”意識如何成其時”。 他說:若說二月等識是意而根為因,則成唯觀察意識境。故”如何成其時”是答。說彼不合理已顯。 若根依何者, 隨根有無轉, 若具彼相同, 此中何故遮? 首先若二月等識是意,則不應隨根有無而轉。若隨根有無轉亦是意,則柱等識亦應成意。初時了知自相,外境相顯現於意。
།ཅི་སྟེ་འདི་ལ་ཚད་མ་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་སྣང་བ་ཡང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་སོ། །ཅི་སྟེ་གང་ཞིག་དབང་པོ་འགྱུར་བས་འགྱུར་བ་དེ་དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཡིད་ཉིད་དབང་པོ་ལ བརྟེན་པར་ཐལ་ལོ།།དབང་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡང་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་གཉི་ག་ཡང་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བར་ཐལ་ལོ། །དངོས་སུའོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལ་འགྱུར་བ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དེ་ཡང་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཡིད་ཉིད་ དེ།རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདི་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ཉིད་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་སྤྲུལ་སོགས་འཁྲུལ་པ་བཞིན། །དབང་པོའི་འགྱུར་བ་ཡོད་ན་ཡང་། །ལྡོག་འགྱུར་དབང་པོའི་བསླད་པ་ནི། །ལོག་ཀྱང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། །དེ་བཞིན་གཞན་ གྱི་རྒྱུ་ལ་ནི།།བརྗོད་པ་དག་གིས་འགའ་ཚེ་འཇོག་།མཐོང་བ་དྲན་པ་ལྟོས་འགྱུར་ཞིང་། །ཡོངས་སུ་གསལ་བར་སྣང་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་བློ་ཡིད་ཡིན་ན། དབང་པོའི་འགྱུར་བ་ཡོད་ཀྱང་ལོག་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་ནི་དབང་པོའི་འགྱུར་ བ་ཡོད་ཀྱང་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ལྡོག་པར་འགྱུར་གྱི།ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་འཁྲུལ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ནག་པོ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་དོ། །སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་ནི་མུན་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་སུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཐག་པ་ལ་སོགས་པ་ནག་པོ་ ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ནི་རབ་རིབ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།མིག་རབ་རིབ་དང་བྲལ་ཏེ་གཞན་དུ་གྱུར་ཀྱང་ནག་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མིག་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡོད་ན་ཡང་ལྡོག་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེས་ན་ལྡོག་པ་མ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དབང་པོའི་ བསླད་པ་ནི།ལོག་ཀྱང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། ཡིད་ཀྱིས་ཆུར་འཁྲུལ་པ་ཡང་དབང་པོའི་བསླད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི་མ་མཐོང་སྟེ། སད་པའི་རྐྱེན་ཚད་པས་གདུངས་པ་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆུར་འཁྲུལ་པ་ནི་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་པར་མ་ མཐོང་སྟེ།ཚད་པས་གདུངས་པ་གཞན་གྱི་ཚིག་ལས་དེ་ལྟར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པ་ཡང་མཐོང་བ་དྲན་པ་ལ་ལྟོས་པར་ནི་མ་མཐོང་སྟེ་ནག་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་དང་པོ་ཉིད་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡང་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ན་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་ལ་ ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དེ།། དེས་ན་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་སྣང་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཐམས་ཅད་མི་འཐད་དོ།
若說此無量,則二月顯現亦然故相同。若說凡隨根變異者即依根,則意識應成依根。若說依根亦是變異,則二者皆應成根生。若說直接,不然,因未見於他有變異故。若說隨此而知彼亦變異,則彼亦是意識,因變異故如此,成無窮。故此即是根生。 此如幻等錯亂, 雖有根變異, 應轉而根損, 雖除不轉變, 如是他因中, 由說有時住, 見憶相待轉, 不成明顯現。 若二月等智是意識,則雖有根變異應轉變。蛇之錯亂雖有根變異,觀察則轉變,二月等錯亂則不然。若說黑等相蛇錯亂亦不轉變,蛇錯亂在有暗處。彼中繩等黑等性雖無翳亦有。眼離翳異變時,黑等性非有,彼雖有眼變異如何轉變?故未成轉變如何成能立? 所說”根損雖除不轉變”亦不合理。意識水錯亂亦未見於根損等,因無覺醒緣熱惱故。水錯亂未見入他相續,熱惱者非由他語而如是。蛇錯亂亦未見待見憶,因黑等初即轉變故。明顯顯現於夢等意錯亂亦有。故說”不成明顯現”等此一切不合理。
།དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་དང་། དེ་འགྱུར་ན་འགྱུར་བའི་བརྒྱུད་པའི་འབྲས་བུ་ལ་ཡང་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ། དེ་ལ་ནག་པོ་ལ་སོགས་པར། །སྣང་བ་གང་དེ་དབང སྐྱེས་ཉིད།།ལྡོག་མེད་ལ་སོགས་ཆོས་དག་ནི། །དེ་ཡི་ཡིན་ཕྱིར་ལན་བཟང་མིན། །དབང་པོ་ལས་བྱུང་བའི་ནག་པོར་སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་ལོག་ན་མི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ན། །ཡོངས་སུ་གསལ་བར་སྣང་བ་ཡང་དབང་པོས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཡིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཉི་མས་གདུངས་ པ་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་ལས་ཡིད་ཀྱང་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། ཡོངས་སུ་གསལ་ན་དེ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བ་དང་ཁྱད་པར་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རབ་རིབ་བཅས་སྨོས་པ་ནི་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ལས་ཉམས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ནི་ཡིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ རྟོག་པ་དང་བཅས་པར་སེམས་པ་ཡིན་གྱི།ཡིད་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རྟོག་པ་མེད་པ་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཞིག་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་ནི་གཉིས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྟོག་པ་མེད་པའོ། །དེ་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་རྟོག་པ་དང་ བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་བསལ་བ་དེའི་ཚེ་འགྱུར་གྱི།གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ནི་གསལ་བར་སྣང་ཡང་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་བློ་ཡིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཡིད་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒོམས་པ་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ནི་བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གསལ་བ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ ནོ།།དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཉིད་བཟློག་པར་མི་ནུས་སོ། །རྣམ་པ་གསལ་བའི་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་དེ། དབང་པོ་དང་བསྒོམས་པའོ། །དེ་ལ་ཡང་བར་ཆོད་པའི་བསྒོམས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་བརྗོད་པ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །འོ་ན་གང་ ཞིག་དཔེར་འགྱུར་བ་སྦྲུལ་དུ་འཁྲུལ་པའི་ཡིད་དང་།ཆུ་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་པའི་ཡིད་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཕན་འདོགས་པ་དང་གནོད་པ་བྱེད་པར་སྣང་བའོ། །ཕན་འདོགས་པ་དང་གནོད་པ་བྱེད་པར་སྣང་བ་ནི་དབང་པོའི་འགྱུར་བ་ཡོད་ཀྱང་ལྡོག་ལ། དབང་པོའི་བསླད་པ་ལོག་ཀྱང་མི་ལྡོག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་ གཞན་དག་ལ་ཡང་སྦྱར་རོ།
若說有彼則有、彼變則變的間接果亦是變異,對此說: 彼中黑等相, 所現即根生, 無轉等諸法, 因是彼故非善答。 根生之黑等顯現必定非是彼轉則不轉,明顯顯現亦是根生非意。若說由日曬等力意亦變異,不然,因明顯時無分別故與根生無別。如是說有翳等非失特例。 他人因是意故思有分別,非唯意。如是僅應成立無分別一者。現量似現有二:有分別及無分別。若一切錯亂皆有分別,則彼時遮除,余則不然。 若說明顯顯現故二月等智應是意,非意,因無修亦生故。意依修力明顯,無彼故不能遮根生。明顯因有二:根與修。若說彼亦有間斷修,則離外境義說,略說已足。 則何為喻?蛇錯亂意及水等錯亂意為利害顯現。利害顯現雖有根變異則轉,根損雖除不轉。如是亦應用於他。
།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། གཉིད་ལོག་པ་འམ་སད་པ་ན། །གསལ་བར་སྣང་བ་ཅན་བློ་གང་། །དེ་ནི་རྟོག་མེད་གཉི་གར་ཡང་། །དེ་ལྟ་མིན་ན་རྟོག་པ་ཡིན། །ཡིད་དམ་གཞན་གཉི་གར་ཡང་རྟོག་པ་མེད་པ་ཉིད་དེ། གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ ཏོ།།དེ་ཕྱིར་དེ་རྟོག་མེད་ན་ཡང་། །ཚད་མ་ཉིད་ནི་བཀག་པ་སྟེ། །སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ་དེའི་དོན་དུའང་། །མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་གཉིས་སུ་བཤད། །སློབ་དཔོན་གྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། འཁྲུལ་པ་དག་གིས་མངོན་སུམ་ལྟར་སྣང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་བསྟན་ཏེ། རབ་རིབ་ལས་བྱུང་བས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ བསླད་པ་དག་གོ་ཞེས་བྱ་བས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྡེ་ཚན་ལས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ལོགས་ཤིག་ཏུ་སྟོན་པའི་དགོས་པ་མེད་པས་ན་མི་མཁས་པ་ཉིད་བརྗོད་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་འཁྲུལ་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་ བཤད་པ་དེ་ཅི་ལྟར་ཞེ་ན།དེ་ནི་གཞན་གྱི་འདོད་པས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་དབང་པོ་དང་དོན་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ལྟར་ན། འཁྲུལ་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་གནས་སོ། །དབང་པོ་དང་དོན་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བ་ ཉིད་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་མི་སྲིད་དེ།ལྷག་པར་གྱུར་པས་ཡིད་ཀྱི་ལྷག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེར་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་མེད་པར་དབང་པོ་ཙམ་ལས་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཅི་ལྟར་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་ཅེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་དོན་ སྨོས་པས་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ནི་ཡོད་ཀྱང་མེད་པ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་། དབང་པོ་དོན་ལས་སྐྱེས་པ་ལ། །བརྗོད་པ་ལ་སོགས་སྲིད་མ་ཡིན། །ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་ཡིད་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སེལ་བར་ བྱེད་པའི་ཚིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཅི་ཞེ་ན། རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་པ་ལྷུར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དབང་པོ་དང་དོན་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་འདི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་ འགྱུར་རོ།།དབང་པོ་དང་དོན་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཐད་དོ། །ཅི་སྟེ་ཅུང་ཟད་སེལ་ བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་ཅུང་ཟད་ནི་ངོ་བོ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།
如是,睡眠或醒時, 明顯顯現之智, 彼無分別二者, 非如是則有分別。 意或他二者皆無分別,若明顯則無分別,此已說明。 故彼雖無分別, 量性亦已遮, 因欺故為此, 說現量似二。 阿阇黎以分別及錯亂說明現量似現二種,以翳生為例說明損害,因別於分別類而說故。若非如此,則無別說必要,成不善說因。 若說錯亂是意錯亂境,說此云何?因說他許故。若根境和合生是現量之相,則錯亂是意錯亂境如是安立。根境和合生不可能是錯亂,由增上意增上分別彼是錯亂。無境唯從根生亦非錯亂耶?云何說因是意錯亂境?不然,因說義已明故。雖有彼如無。 如說:“根境所生中,說等不可能。“應知說等即是意。若非遮無說等語,則何?是說自性為主。若說根境和合生智如是非他,不然,則不應說執著自性。根境和合生非執著自性,因比量亦是執著自性故。故合理為遮除:凡執著自性是現量非他。若說少分遮除少分說自性。
།དེས་ན་དབང་པོ་དང་དོན་ཕྲད་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་འཁྲུལ་པ་དང་། བརྗོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི་བརྗོད་པར་རིགས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ ནོ།།བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱིས་ཅི་བྱ། དེ་ལྟར་ཚད་མར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་གཞན་དུ་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འདི་ནི་གྱི་ནའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་ན་ཡང་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། བདག་ལ་སོགས་པ་དང་ཕྲད་པ་ཡང་བརྗོད་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་མངོན་སུམ་ ཉིད་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་བདག་ལ་སོགས་པ་ཐུན་མོང་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་བུ་ནི་འོ་ན་སེལ་བར་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཡིན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་པ་ལྷུར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་ཡོད་པ་དང་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་འདི་ མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རམ།རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་བརྗོད་པ་ཡིན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཡོད་པ་དང་ཕྲད་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཡོད་པའི་དོན་ཅན་མངོན་སུམ་ཡིན་པ་འམ། དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་གནོད་པ་མེད་པ་མངོན་སུམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྐད་བརྗོད་པར་བྱ་ བ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཆོས་ལ་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དོན་མེད་པར་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པ་ཅི་བྱ། གཞན་ཡང་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཙམ་ནི་མི་འཐད་དོ། །འདི་ལྟར། རིག་བྱེད་ སྨྲ་བའི་དཔྱོད་པ་ལས།།ཕྱི་རོལ་དོན་ནི་བསྒྲུབ་པ་ལ། །འབད་བྱ་དེས་ན་མཚན་ཉིད་ཀྱིས། །གཞན་རྣམས་སེལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་རང་གི་གཞུང་གི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །དེས་ན་དེ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་མཚན་ཉིད་ གཞན་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ།།བདེ་བར་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་གསལ་བའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་གཞན་ཉིད་བྱེད་ན་མཛེས་སོ། །རྡེག་འཆོས་པས་ནི་རྔ་མོ་འཛིན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མཚན་ ཉིད་བྱས་ན་སྐྱོན་ཅི་ཡོད།།ཚད་མས་མ་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར། དེ་ལ་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། །ཚད་མས་གྲུབ་པ་བརྗོད་པ་ཡིན། །འདིར་ནི་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཡིན་ཕྱིར། །གཅིག་ཀྱང་རབ་ཏུ་འགྲུབ་མི་འགྱུར། །ཕན་ཚུན་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཀྱང་མི་འགྲུབ་པས་ན་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ དེ་ལྟ་ན་ནི་ཚད་མས་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པར་ཡང་མི་རིགས་སོ།
故說根境和合生及執著自性者是無錯亂及無說。此不合理,應說無錯亂,如是則是量。無說境有何用?如是非成量,因他亦非量故。故此是因。若說自性亦成太過,因應說我等和合故。 若說唯說現量不共者,非我等共者,則如是是遮別,非主說自性。此亦明有和合等。如是此是相耶?或為成他方式說自性。若”有和合”是相,則應說有境現量,或根生無害是現量。 若說為顯法非因故隨說自性,如是亦應唯說根生。無義說他何用?複次唯隨說不合理。如是: 吠陀論觀察, 外境成立中, 應勤故由相, 遮除諸餘者。 諸佛等隨自宗許為現量相。故為遮彼定應說異相。善逝相順唯識空性說故,必為明彼若作異相則善。補綴不能執駝。 作相有何過?量不成,如是: 彼中定相者, 說量所成立, 此中互為因, 一亦不得成。 因互依故一亦不成,故非作相。若如是則量不成亦不應隨說。
།འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པས་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་ཆོས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དཔྱོད་པར་མི་བྱའོ། །ཆོས་འཁྲུལ་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་མི་འགྲུབ་ པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན། དཔྱོད་པ་འདིས་ཀྱང་ཆོས་འཁྲུལ་པ། །དབྱིག་པ་ཡིས་ནི་ཟློག་གམ་ཅི། །གཞན་དུ་དེ་སྲིད་དུས་སུ་ལུགས། །གཞན་ལ་མིས་ཡང་མེད་པར་འགྱུར། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཡང་ཚད་མས་གྲུབ་པ་ཉིད་བྱ་བ་ཡིན་ལ་དེ་བཞིན་དུ་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ མེད་པ་ཡིན་ནོ།།བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཀྱང་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་དོན་རྗེས་སུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་ལྟར་ཆོས་ལ་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡིན་པས་གཉི་གར་ཡང་མཚུངས་སོ། ། འདི་ཡང་ཅི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་དོན་གྱིས་ཤེས་པ་ནི་མངོན་སུམ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །གཉུག་མའི་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དོན་གང་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་ལས་ཞེས་རྟོགས་སོ། །དེས་ན་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས པ་ཡང་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་དེ་ཉིད་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ་འོན་ཀྱང་གཞན་ལས་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱིས། །གང་ཞིག་དེ་སྣང་དེ་ལས་མིན། །ལྔ་པོ་བསགས་ལ་དམིགས་པ་ཡིན། །མིག་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་ལས་སྐྱེ་བ་ན་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡང་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱང་དམིགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལྟ་བུ་འམ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཟླ་བ་གཉིས་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཅེ་ ན།འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །རྩོད་པའི་སྒྲུབ་པའི་ཚིག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་མི་རྟོག་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ན་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་མངོན་སུམ་ནི་འདི་ཙམ་ཞིག་ཡིན་ལ་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་ནི་མི་འཐད་དོ། །དོན་དེ་ ལས་ཞེས་མ་གྲུབ་དང་།།མ་ངེས་ཉིད་དུ་གསལ་བ་ཡིན། །རྡུལ་ཕྲན་དག་ལ་འདོད་ན་འདི། །མ་ངེས་པ་ནི་ཉིད་དུ་འགྱུར། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་དེ་དག་དམིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་མིག་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་སོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྣང་བ་ལ་བརྗོད་ན་དེའི་ཚེ་མ་གྲུབ་ པོ།།དུས་མཚུངས་པ་དེ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།
若說世間共許成立,若如是則法亦成世間共許故不應觀察。若說見法錯亂故勝義不成,若如是: 此觀察法錯, 豈以杖遮除? 否則爾時理, 他人亦應無。 故隨說亦應量成,如是相亦無過。善逝亦非作相,因隨說極成義故。如何為顯法非因故隨說,如是為顯因相故二者相同。此亦如是已前說明。 故”義生智是現量”唯此是相。因無本義故,“從彼”者理解為從現量所見彼義。故遮二月等智。彼非從彼生而從他生。 則云何阿阇黎說:“彼現非從彼,緣積聚五者。“眼等識從極微生時非有彼相。因是因故,若他相識之所緣,則眼等極微應成所緣,因如是或異彼等亦是二月及青等顯現智之因故。 此是就勝義而說。諍論成立語是世間共許。世間不思極微等,世間極成現量唯此許,若觀察則不成。 從彼義未成及, 不定性已明, 若許于極微, 即成不定性。 極微是能生故若彼是所緣則眼等不定。若說”從彼”說顯現則未成,因同時彼非能生故。二月等亦不定。
།ཅི་སྟེ་དུས་མཚུངས་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་ཚོགས་པ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པས་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ སྔར་ཡོད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པོ།།ཤེས་པ་ལས་སྔར་དངོས་པོ་ནི། །ཤེས་པ་དེ་ཡིས་འཛིན་མ་ཡིན། །གཞན་གྱིས་འཛིན་ན་དེ་ལ་ཡང་། །བརྒལ་ཞིང་རྟག་པ་འདི་ཉིད་དོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཤེས་ན་ནི། །དེ་ཡང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཕན་ཚུན་རྒྱུར་ནི་གྱུར་པ་ན། །དང་ པོར་འབྱུང་བར་གྱུར་པ་གང་།།མངོན་སུམ་དང་ནི་རྗེས་དཔག་དག་།གར་ཡང་དུས་མཚུངས་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ཡི་ཕྱིར་ན་དོན་དམ་དུ། །མཚན་ཉིད་འདི་ནི་མ་གྲུབ་པོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་གྲགས་པ་ལ་ལྟོས་ན་ནི་འགལ་བ་མེད་དོ། །རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་མངོན་སུམ་མོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ ཡང་མི་འཐད་དེ།རྣ་བ་ལ་སོགས་འཇུག་པ་ནི། །འཁྲུལ་པ་ལ་ཡང་ཡོད་མིན་ནམ། །རྣ་བ་ལ་སོགས་འཇུག་པ་ནི། །ཤེས་པ་མེད་པར་མཚོན་པ་མིན། །འཇུག་པར་འདོད་པའི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་ཚོལ་བ་ཡིན་ན། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་མ་ཤེས་པ་ཅི་ལྟར་མཚན་ཉིད་ཡིན། མ་ རྟོགས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་འདི་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན།ཅི་སྟེ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པ་རྟོགས་ན་འོ་ན་ནི་དེ་མངོན་སུམ་དེའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེས་ན་མངོན་སུམ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་རང་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་ལན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མངོན་ དུ་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་མ་འཁྲུལ་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ།།འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་ཡོད་པས་ཅི་ལྟར་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར། འོན་ཏེ་དོན་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་ན། དོན་ལ་འཇུག་པ་ནི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་དུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་ལ་དེ་འཁྲུལ་པ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། ། ཅི་སྟེ་དེ་ནི་ངོ་བོ་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་རང་གི་ངོ་བོ་རིག་པ་ཞེས་དེ་ཉིད་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་གཞན་དང་ལྡན་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གཞན་ནི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཡང་ཚད་མ་འདིའི་འབྲས་བུ་གང ཡིན་ཞེ་ན།གཞལ་བྱ་རྟོགས་པ་སྟེ། གཞལ་བྱ་རྟོགས་པ་ནི་ཚད་མ་ལ་རག་ལས་སོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཤེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཡང་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཁ་ཅིག་ན་རེ་དབང་པོ་དང་དོན་ཕྲད་པ་དང་། ལྟ་བ་དང་ཁྱད་པར་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །དེ་ནི་མི་འཐད་ དེ།གང་ལས་འགྱུར་བ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་དུ་རིགས་སོ།
若說同時亦是能生,此亦不合理,因積聚非事物故。錯亂智亦不定。若說生已有者,彼亦未成。 識前諸事物, 彼識不能取, 若他取于彼, 此難亦常存。 比量若能知, 彼亦非現量, 互為因時中, 何者先生起? 現量與比量, 何時非同時, 是故勝義中, 此相未成立。 就世間共許則無違。所說耳等行為是現量亦不合理: 耳等諸行為, 豈非有錯亂? 非表無有智。 若求行為所許現量等量,耳等行為未知云何是相?未了解者如何令此行為?若由現量了知耳等行為,則應說彼現量之相,故現量是令現前,彼亦是自證,此即是答。如是則令現前即是無錯亂相。 錯亂智亦有耳等行為,云何成相?若說因趣向義故無過,趣向義是現前趣向義,彼即有于錯亂。若說彼是自性了知,如是則自性了知即是相。彼亦即是無瞭解之異名令現前。故余非相。 複次此量果為何?了知所量,說了知所量依于量。彼豈非即是智?彼亦是果故,量為何?有說根境和合、見及別智。彼不合理,應許能生彼即是了知之能立。
།རེ་ཞིག་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ནི་དབང་པོ་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་རྟོགས་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཞན་བརྟགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། མཐོང་བ་སྤངས་ནས་གཞན་དུ་ནི། །རྟོག་པ་རིགས་པར་མི་ལྡན་ཏེ། ། དེ་ལྟར་མིན་ན་གཞལ་བྱ་ལ། །ཐུག་མེད་བཟློག་པ་མེད་པར་འགྱུར། །དེ་ནི་མེད་དེ་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་ཏེ། ལས་ཀུན་གྱི་ནི་སྒྲུབ་བྱེད་དག་།ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་གང་ལས་འབྲས། །གང་ཡིན་དེ་ནི་དེ་སྒྲུབ་བྱེད། །གལ་ཏེ་གཅིག་ལ་ནུས་པ་མཐོང་། །ཞེས་ཏེ་གཅིག་པོ་དེ་གཞན་དག་ཏུ་ཡང་སྒྲུབ་པར བྱེད་པར་རྟོག་ན་གང་འགའ་ཞིག་གི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བླངས་པས་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཚེགས་ཆུང་ངུས་བདེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་བྱ་བ་གང་གང་ལས་འགྲུབ་པར་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་དེ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལ་ཉམས་མྱོང་ཙམ་དུ་ནི། །འདྲ་བའི་བདག་ཅན་ཤེས་པ་ནི། །གང་གིས་ལས་ནི་སོ་སོ་ལ། །རྣམ་འབྱེད་དེ་བདག་འགྱུར་བ་ཡིན། །གྲངས་ཅན་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ནི་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཙམ་དུ་མཚུངས་ཏེ། དེས་ན་རྣམ་པར་གཞག་པར་འདོད་པའི་དོན་བཞིན་དུ་ཐམས ཅད་རྣམ་པར་འཇོག་པ་འམ།མ་ཡིན་ན་ནི་རྣམ་པར་མ་བཞག་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་བཞག་པར་འོས་པ་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ་དེ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར། ཅི་ལྟར་དེ་ནི་རྟོགས་བྱེད་དངོས། །དེ་ལྟར་དེ་ནི་རྟོགས་བྱེད་མིན། །གང་ཚེ་རྟོགས་བྱེད་དེ་འདོད་ཚེ། །རྟོགས་བྱེད་མིན་པར་ཅིས་མི་འདོད། ། བྱེད་པ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ལས་ཁྱད་པར་ཅན་བདག་གིར་བྱེད་ན་འདི་ལ་བྱེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་མ་རྟོགས་སུ་ཆུག་མོད་དེ་ལྟར་ཡང་ཅི་འདིར་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་རམ། གལ་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཡང་མི་ཤེས་ན་དེའི་ཚེ་དོན་དེ་ངས་མ་ཤེས པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ།དེས་ན་འཇལ་བྱེད་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུའི་བདག་ཉིད་འཇིག་རྟེན་འདི། །སྤྱད་བྱའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པར་བྱེད། །དེ་ཡང་བདག་ཉིད་མི་ཤེས་པས། །ལོངས་སྤྱོད་ལེགས་པར་རྣམ་པར་གནས། །བདེ་བ་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བློས་བདག་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ འཇོག་གོ་ཞེ་ན།འོ་ན་དེ་ཉིད་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་ཡིན་པས་རིགས་པ་གཞན་གྱིས་ཅི་བྱ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེན་པའི་རང་བཞིན་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །བློས་ཞེན་པའི་དོན་སྐྱེས་བུས་སེམས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བློ་དེ་གང་ཡིན་ཞིང་ཞེན་པ་གང་ཡིན་ ལ་སྐྱེས་བུ་ཡང་གང་ཞིག་ཡོད་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ།
首先,豈不見識生即從根?故彼亦是了知之能立,何須觀察他者? 舍見而於他, 思維不應理, 所量無窮盡。 彼不存在,能作成辦,如是: 一切業能立, 非皆從果生, 何者從彼生, 彼即是能立。 若見一有能, 即思于余處。 若取某一能立欲成一切,則一切眾生應以小功即得安樂。然非如是,故見何業從何成就,即彼是其能立,非他。 唯是經驗中, 同性諸智者, 由何于諸業, 分別成自性。 數論派經驗于青黃等一切唯有等同,故應如所欲安立義般安立一切,若非則如未安立般亦不應安立,因於彼無差別故。如是: 如何彼能知, 如是非能知, 何時許能知, 何故不許非? 從無作用位若取殊勝,則應了知此是能作。縱使汝未了知,然此豈失自性耶?若成彼自性亦不知,則彼義唯我不知,故非能量。 補特伽羅性, 此世知所受, 彼亦不知己, 受用善安住。 若說樂及青等執著自性之智如是安立我,則彼即是受者,何須他理?樂等執著自性即是樂等相故,相即是量。若說智所執義是補特伽羅思維,則應說何為智、何為執著、補特伽羅復是何者?
།བློ་ནི་བྱེད་པ། ཞེན་པ་ནི་ལས། སྐྱེས་བུ་ནི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུས་དོན་རྟོགས་པ་དེས་ན་ཞེན་པའི་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བློས་ཅི་བྱ། ཞེན་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ནི་བློ་ཡིན་ལ་སྐྱེས་བུ་ནི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྟོགས་པ་དང་ཞེན་པ་ལ་ཁྱད་མ་མཐོང་ ངོ་།།དེའི་རྣམ་པ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་ཞེན་པ་རྟོགས་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཞེན་པ་ཡིན་གྱི་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་རྣམས་བློ་ཡིན་ན། མི་ནི་ཅི་ལྟར་རྟོགས་བྱེད་ཡིན། །དེ་དངོས་མངོན་དུ་བྱེད་ཕྱིར་ན། །དེ་ལྟར་དོན་ཉིད་ཅིས་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ བློ་མངོན་དུ་བྱེད་ན་དོན་ཉིད་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་རྣམ་པའི་བློ་ནི་དོན་མེད་དོ།།བློས་དོན་གྱི་རྣམ་པ་རྟོགས་པ་དེས་ན་ཡུལ་རིང་པོ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། བདག་ཁྱབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཡུལ་ཐག་རིང་པོ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །ཡུལ་ཐག་རིང་པོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་རྟོགས་ཤིང་དེའི་ རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་ལས་མ་རྟོགས་པའི་དོན་ཞེས་ཀྱང་མི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།།དོན་མེད་ན་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་ག་ལས་ཤེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དོན་རྣམས་ཀྱི་དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ནི་བློ་ཁོ་ན་ལས་འདོད་པ་ཡིན་ན་དེ་ཅི་ལྟར་འདི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར། རང་གི་བཞིན་ལྟར་མ་འཕོས་པ་ནི་རྟོགས་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་རང་གི་བཞིན་ནི་ཡུལ་རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་ལོང་ལ་སོགས་པར་འཕོ་བར་འདོད་ཀྱི། གཞན་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །མེ་ལོང་ཡང་མ་འཕོས་པར་ཅི་ལྟར་རྟོགས། དེ་ཡང་བློའི་མེ་ལོང་དུ་འཕོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་བློ་ཡང་བློའི་མེ་ལོང་གཞན་ནམ་གཞན་དུ་འཕོས་པར འདོད་དགོས་སོ།།བློ་ནི་རིག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བདག་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་བློ་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ལྡོངས་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ན་དེས་དོན་ཉིད་རིག་ལ་རག་མོད་འདིར་བློས་ཅི་བྱ། བྱེད་པ་མེད་པར་ཅི་ལྟར་མཐོང་ཞེ་ན། མིག་ལ་སོགས་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ ནོ།།ནང་གི་བྱེད་པ་དགོས་སོ་ཞེ་ན། ནང་གི་ནང་གི་བྱེད་པ་ཡང་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་དོ། །དགོས་པ་མེད་པ་ནི་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་གིས་སྐྱེས་བུ་གསལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་བྱེད་པ་མེད་པ་ཉིད་ནི་མངོན་པར་གསལ་བ་ལས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་ ནི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།མེ་ལོང་བཞིན་དུ་དེར་ཡང་རྣམ་པ་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་བྱེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་མེ་ལོང་ལ་བརྟེན་ནས་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་སྐྱེ་བ་དེས་ན་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།
同部經論
與本文同名或相近的其他版本、科判、譯文與註疏。