d4221量理論釋莊嚴般若生藏 噶登嘉波 羅登謝繞 庫瑪拉室利 帕巴謝繞 c3.5s|d4221量理論釋莊嚴般若生藏 噶登嘉波 羅登謝繞 庫瑪拉室利 帕巴謝繞 c3.5s(續11)
以返遮門分別安立成為自性之法性已,思維具義。若此言說是世俗者,亦不僅此斷。以象視暫時行此言說,后若決定觀察,此亦唯壞。 世俗者是何?若是事物則應說彼性,他名何用?若是全無,爾時世俗之他名何用? 于勝義中彼性無,最勝習真實于彼, 觀察故成空,故說為世俗。 因覆彼真實故為世俗。暫時說無顯現自性不應理。若觀察則無故,決定無事。故依勝義說為世俗。說世俗有者,是依迷亂知而說有。因未生能違迷亂故,由執為真實,故說此為世俗諦。 故此亦唯應說: 若無雲何迷?若有云何迷? 若真性不現迷,非謂非世俗。 若非真實不應理,何不現為真? 故現為真實者,說為世俗諦, 云何成誑語?如說飲唾液。 若非真實者,不應現真實, 彼之真實現,說何所誑惑? 故不知他思,欲說自讚者, 唯從彼言說,更無他誑惑。 是故暫且止此,於此對方說他說。 若非異事物,雖復遮遣時, 行境所量性,無異故成立。 以所量性故,一切行境無異於了知。
།གལ་ཏེ་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པས། །དངོས་སྩོགས་རྣམ་པ་ཐ་དད་པས། །བློ་དམིགས་མེད་པར་འདོད་པ་ཉིད། །འཛིན་ལས་ཐ་དད་མེད་ཅེ་ན། །ནུས་པའི་དབྱེ་བ་འགལ་བར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དམིགས་པ་མེད་པའི་བློ་ཡང་སྐྱེ་བར་སྒྲུབ་ན། ཕྱི་རོལ་གཟུང་བ་དང་བྲལ་བ། ། མཐོང་ཕྱིར་དེ་ནི་ངེད་ཀྱང་འདོད། །ཁྱེད་ནི་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་ཡང་། །ཡང་དག་ཉིད་དུ་འདི་མི་འདོད། །འདི་ནི་སྨིག་རྒྱུའི་བློ་བཞིན་དུ། །རང་གི་ཆ་ལ་གནས་པ་ཉིད། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལས་སྐྱེས་བློས། །ནག་པོ་ལ་སོགས་ཤེས་པ་ཡིས། །ཆོས་གྱུར་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད། །གལ་ཏེ འཛིན་པ་མིན་ན་ནི།།དེས་ན་ཡུལ་ཐ་དད་པས་ན། །འགལ་ཟླ་བཟློག་པ་མེད་པ་ཡི། །རང་བཞིན་ཡིན་ཕྱིར་དམིགས་དང་བཅས། །འགྱུར་བ་གང་གིས་ཟློག་པར་བྱེད། །གལ་ཏེ་རྟོགས་བྱེད་སྒྲ་ཡང་ནི། །རྟོགས་པ་ཡིས་ནི་བཟུང་གྱུར་ཅིང་། །རིག་པ་ཡིས་ནི་དམིགས་པ་ཉིད། །འགོག་ན་ གྲུབ་པ་བསྒྲུབ་པ་ཡིན།།གལ་ཏེ་བློ་སྐྱེད་ནུས་པ་ནི། །འགོག་ན་བསྒྲུབ་བྱ་འགྲུབ་མི་འགྱུར། །ཁྱོད་ཀྱིས་སྒྲུབ་བྱེད་སྦྱོར་བ་ནི། །རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་མིན། །བརྗོད་པ་འབྲེལ་པ་མེད་པར་མིན། །དེ་ཡང་ཐ་དད་མེད་མི་འགྱུར། །དེ་ཡང་དེ་རྟེན་ཐ་དད་པ། །རྟོགས་པར་བྱེད་བློ་མེད་པར་ མིན།།ཆ་ཤས་བཅས་པའི་ངག་དང་ནི། །ཕྱོགས་དང་གཏན་ཚིགས་དཔེར་བཅས་དང་། །རྒོལ་དང་ཕྱི་རྒོལ་རྟོགས་པའོ། །རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོར་མ་བཟུང་བར། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྦྱར་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དེ་ལྡན་འདོད་ན་ནི། །དེ་ཚེ་ཁྱེད་ཀྱི་དམ་བཅའ་བ། །ཁས་བླངས་སྔ་མས་གནོད་པར་ འགྱུར།།ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་གྱི་ནའོ། །ཤེས་ལས་གཞན་པ་མེད་པ་ནི། །དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་པར་བརྗོད། །དེ་ཆོས་ཡོད་ཀྱང་བློ་དེ་ལས། །སྔོ་སྩོགས་ཐ་དད་མེད་མི་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དེའི་ཆོས་ཤེས་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཆོས་དེ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཤེས་ པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ།།མི་ཉིད་དང་ལྡན་ན་ཡང་རིགས་ངན་བྲམ་ཟེ་ལས་ཐ་མི་དད་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་བདག་ལས་ཐ་དད་པའི་དམིགས་པ་ཤེས་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བས་དམིགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་སྐབས་ལས་ རྟོགས་སོ།།གཞལ་བྱ་ཉིད་ཀྱང་གལ་ཏེ་གཞལ་བྱ་ལས་ཐ་མི་དད་ན་དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ལས་དེ་ཐ་དད་པས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་ག་ལ་འགྱུར། རིག་དང་དེ་ལས་གཞལ་བ་དག་།གཞལ་བྱ་ཉིད་ཕྱར་དབྱེར་མེད་ན། །མྱོང་ལས་གཞན་དེ་མེད་ཉིད་དེ། །དེ་ནི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་ཡིན་ནོ།
若由極異故,事等相異故, 許心無所緣,執無異若爾, 能力分違成。 若成立無所緣之識亦生: 離外所取故,見故我亦許, 汝於一切相,不許此為真。 此如陽焰識,唯住自分位。 由能立所生識,以黑等了知, 成法無所緣,若非能取者, 故由境異故,無返遮違品, 以是自性故,何能遮有緣? 若能知聲亦,爲了知所執, 及為智所緣,遮則成已成。 若遮生識能,所立不得成。 汝之能立支,非無能了知, 非無關聯說,彼亦非無異, 彼亦依彼異,非無能知識。 具分之語及,宗因喻俱時, 立敵了知等,若不各別執, 不能合能立。若許具彼者, 爾時汝宗義,為前許所違。 此一切是故。無異於了知,說為無所緣。雖有彼法故,彼識于青等,不成無差別。 若由所知性等法與彼法相應故無異者,然因無了知性故,彼是差別。雖具人性,不成與賤種婆羅門無異。故由識離異於自之所緣了知性,無所緣,由此了知。 若所量性不異於所量,則由彼異於識故,豈能成立已成? 若了知所量二,由量性無異, 無異彼經驗,彼即是識性。
།ཤིན་ཏུ་ཐ་ དད་ལ་ལྟོས་ཏེ།།དམིགས་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་བྱེད་ན། །ཅི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་འགྱུར་ཏེ། །རྟོགས་མེད་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་ཡིན། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཐ་དད་ན་ཡང་གཏན་ཐ་དད་པ་ཉིད་དེ། ཐ་དད་པ་དང་ཐ་མི་དད་པར་ནི་ལྟ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཐ་དད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ་ ཁོ་ནའོ།།དེས་དམིགས་པ་མེད་ན་རང་གི་ཆ་ལ་དམིགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་པ་དེས་ན་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན། ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཟུང་བ་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ནང་གི་བྱེ་བྲག་ཏུ་འགྱུར་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་དམིགས་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །གཉི་ག་རྟོགས་པའི་ངོ་བོར་ནི། ། གྱུར་ན་ཇི་ལྟར་དམིགས་བཅས་ཡིན། །བདེ་བ་དང་ནི་སྡུག་བསྔལ་དག་།གཉི་ག་རྟོགས་ལ་དེ་མེད་དོ། །རྟོགས་ལས་མི་གཞན་གཟུང་འཛིན་གྱི། །དབྱེ་དང་དཀར་སྔོ་ལ་སོགས་ཀྱི། །དབྱེ་བར་ཡང་ནི་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །དེས་ན་མེད་ཉིད་མིན་ཞེ་ན། །དཔེར་ན་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་། ། བདེ་སྡུག་སྩོགས་དབྱེ་འདི་ཡོད་བཞིན། །དཀར་དང་བདེ་སྩོགས་དབྱེ་བ་ཡང་། །གཟུང་དང་ཅིག་ཤོས་བདག་རིག་མིན། །དཔེར་ན་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་རྟོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དཀར་པོ་དང་བདེ་བའི་དབྱེ་བ་ཡང་ཡིན་ན་ཅི་འགལ། གཟུང་བ དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ནི་སྣང་བ་མེད་པ་ཉིད་དོ།།དཀར་པོ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་གཏོགས་པར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་སྣང་བ་ནི་མཚོན་པ་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ནི་མ་རུངས་པའི་བདག་ཉིད་རང་འདོད་ཀྱིས་བསླུས་པ་དག་གིས་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡི། །བློ་ཡང་སྐྱེ་བར་རབ་བསྒྲུབ་ན། །ཕྱོགས་འདི་སྔར་གྱི་ཕྱོགས་ལས་ནི། །ཐ་དད་པར་ནི་ཇི་ལྟར་བསྟན། །བློ་ཀུན་དམིགས་པ་མེད་པ་དང་། །དེ་བཞིན་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་ནི། །འདི་གཉིས་སྒྲུབ་བྱེད་ཁྱད་མེད་དེ། །ཆོས་ནི་ཇི་ལྟར་བསྒྲུབ་བྱ་མིན། །སྒྲུབ བྱེད་ལས་སྐྱེས་བློ་ཡིས་ནི།།བསྒྲུབ་བྱ་དེ་ནི་ཆོས་གྱུར་ཉིད། །བློ་ནི་དམིགས་དང་བཅས་པ་ཉིད། །དམིགས་པ་མེད་པས་གཅོད་པར་འགྱུར། །གང་གི་ཚེ་བློ་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེའི་ཚེ་ཆོས་སུ་གྱུར་པ་དོན་གྱི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་ པར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།
依于極異故,若立無所緣, 云何成已成,無知極異故。 若由某相異亦成全異者,因不能觀為異與不異故。是故異即是極異。由彼無所緣,唯限於自分所緣,故云何成已成? 若由識相無所取異,雖成內差別,然彼亦無異所緣。 二者成了知,體性云何有緣耶? 樂與苦二者,了知中彼無。 不異於了知,能取所取分, 及白青等分,云何亦得成? 故若謂非無: 如了知體性,樂苦等分有, 白及樂等分,非所取他知。 如樂與苦雖不異於了知,然彼性差別,如是白與樂之差別亦何相違?所取能取相即無顯現。除白及樂等,能取等顯現不可表示。是故,能取等言說是由惡性自欲所惑者安立。 若成立無緣,識亦得生者, 此宗異前宗,云何而顯示? 諸識無所緣,如是一切生, 此二能立同,云何法非立? 由能立生識,彼立成法性, 識具有所緣,無緣當遮除。 當立一切識生皆無所緣時,則成立法性義之無所緣。
།དེ་ལྟར་ཡིན་ན་འཁྲུལ་པའི་དབང་གིས་ཁས་བླངས་པས་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་སེལ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བཀོད་པ་དོན་མེད་པ་ཡིན། རྟོགས་པའི་སྒྲ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་ལ་ནི་སྐབས་ཀྱིས་མི་འཇུག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ ཏོ།།དེའི་ཕྱིར་སྒྲ་རིག་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར། གང་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བ། བློ་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ནི་འགོག་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བློ་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་དམིགས་པ་མེད་པར་བརྗོད་པའི་དོན་མ་ཡིན་ ནོ།།གལ་ཏེ་དམིགས་པ་མེད་པའི་བློ་སྐྱེ་ཡང་དེ་སྐྱེས་ཀྱང་ཅི་བྱ། འོན་ཏེ་དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ད་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་སེལ་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ཕ་རོལ་གྱི། །འཁྲུག་པ་ཟློག་པར་བྱེད་པས་ན། །ཇི་ ལྟར་སྒྲུབ་བྱེད་དོན་མེད་ཡིན།།བློ་མཐའ་དག་དམིགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདི་ནི་ཚད་མ་འགའ་ཞིག་གིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འགོག་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས་ན་དམིགས་པ་མེད་པའི་བློ་ཡང་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་དམིགས་པ་མེད་པ་ ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མི་སླུ་བས་ཚད་མ་ཡིན་གྱི། དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟར་མི་སླུ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དམིགས་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པའི་བློ་ཇི་ལྟར་མི་སླུ་བ་ཡིན། གལ་ཏེ་སྣང་བ་མི་དམིགས་པ་སྟེ། ཕྱི་ནས་དོན་དེ་མ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་དམིགས་པ་མེད་པའི་བློ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ངེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད པ་སྦྱར་བ་ནི་གཞན་སེལ་བ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི།རྟོགས་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ན། སྒྲའི་དོན་གཞན་སེལ་བ་ཡང་དོན་རྣམས་ཀྱིས་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །བརྟགས་པའི་ཐ་དད་པ་དང་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་ཐ་དད་པར་འཛིན་པའི་ཡུལ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ ཉིད་དོ།།རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་རྒོལ་ཐ་དད་པར་འཛིན་པ་ཡང་དང་པོ་ཉིད་འཇིག་པར་འགྱུར་རམ་ཅི། དེ་ཡང་རྨི་ལམ་བཞིན་དུ་ཕྱི་ནས་དམིགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།
如是,由迷亂力所許,唯遮有所緣,云何立能立成無義?已說了知聲于能了知聲不由境轉。是故,因聲非是智性,云何于已成而成立? 不欲遮能生識之功能,以此能立成無義。“識本無生”此非無所緣義。若無所緣識生,生已何為?若有所緣,爾時豈非不定? 彼亦非爾: 他遮是所立,能立遮他方, 擾亂故云何,能立成無義? “一切識無所緣”此義當由某量了知,若非爾者,云何能遮能立?是故由能立故,無所緣識亦當成立為無所緣性。若彼非無所緣性,云何成立無所緣性? 比量由不欺為量,非由有所緣性。云何”無有所緣性”為不欺?因不見所緣故。無之識云何不欺?若謂不見顯現,后不見彼義。爾時,無所緣識亦是證實因。 是故,合能立是爲了知他遮,非無了知。聲義他遮亦與諸義有關聯。分別差異及具分位差別所取境亦世俗有。立敵差別執亦豈非初即壞?彼亦如夢后成無所緣。
།དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་གྲུབ་ཟིན་ན་ད་མ་གྲུབ་པ་ལ་སོགས་པའི་རྩོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གཞན་ཡང་འདི་སྔར་བཀོད་ཟིན་ པའི་ཕྱིར་རྩོད་པ་འདིས་ཅི་ཞིག་བྱ།ཉེས་ལྡན་དེ་ཉིད་མི་ཤེས་ཉོན་མོང་གིས། །འཐབ་བྲལ་བུད་མེད་དམངས་རིགས་མཚར་སྐྱེད་པ། །བརྗོད་པ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པའི་མདུན་དུ་ནི། །ཕྱིར་ཡང་རབ་ཏུ་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་མིན། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པའི་སྤྲོས་པ་ཐ་དད་པ་དག་གླང་ པོའི་ལྟ་སྟངས་ཀྱིས་ཁས་བླངས་ཀྱང་ཕྱིས་དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པ་ན་དེ་མེད་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་སྐྱོན་མེད་དོ།།ངས་རང་གི་སྣང་བ་ཉིད་འབའ་ཞིག་རྟོགས་སོ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པ་ལ་གཞན་གྱི་རྟོགས་པས་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། རྟོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་རང་གི་ཆ་ཙམ་ལས་གཞན་ མེད་དོ་སྙམ་པའི་རྟོགས་པ་དམིགས་པ་མེད་པར་བརྗོད་པའི་ཚིག་ལས་རྟོགས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཀྱི་ཐ་དད་པར་འཛིན་པ་མེད་པར་རྟོགས་པ་པོ་རྣམས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟོགས་པ་འདི་ཚད་མ་གང་ལས་ཡིན། འོན་ཏེ་རྟོགས་པ་ཐ་དད་པ་དང་ ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྟོགས་པ་པོ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་རྟོགས་བྱེད་གང་ཡིན་པ། །དེ་འདིར་རྟོགས་བྱེད་མ་ཡིན་རྣམས། །དེ་ཉིད་རྟོགས་བྱེད་མ་ཡིན་ན། །རྟོགས་པ་པོ་ཡི་སྐབས་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ལྷུང་བས། རྟོགས་བྱེད་ཉིད་ནི་ མེད་ཅེ་ན།།ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་ཉིད་ལས་ནི། །གང་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཕན་ཚུན་འགལ་བ་གཉིས་པོ་དག་།རྟོགས་པར་བྱ་བ་འཐད་མ་ཡིན། །གཅིག་ལ་རེ་རེ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། །ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །དེས་ན་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཕྱིར། །རྟོགས་བྱེད་གཉིས་ ནི་རྩོད་པས་ནི།།རྟོགས་བྱེད་གཞན་དག་ཡིན་པར་ནི། །འགྱུར་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པ་ཡིན། །རྒོལ་དག་རྟོགས་བྱེད་ཡིན་ཞེ་ན། །ཕན་ཚུན་རྟེན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །གང་གི་ཕྱིར་ནི་དེ་གཉིས་ཀྱང་། །ངེས་པར་རང་ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་། །དེ་ཕྱིར་ཚད་མའི་འོངས་པ་ཡི། །དེ་ཉིད་ངེས་པར་ཁས་ བླང་བྱ།།དེ་དང་འགལ་བ་སྔར་གྱི་ནི། །ཁས་བླང་གང་ཡིན་དེ་སེལ་ཏོ། །གང་གི་ཚེ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཕྱོགས་དང་རྒོལ་བ་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་དག་བློ་ཐ་དད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གལ་ཏེ་ཚད་མའི་སྟོབས་ཀྱིས་འོངས་པ་རྒོལ་བའི་ཚིག་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བསལ་བ་དེ་ལ་དེ་དག་གིས་འགལ་བ་མ་ ཡིན་ནོ།
爾時若果已成,何須未成等諍?又此前已說故,此諍有何用? 具過不知煩惱故,離諍女人賤種生, 彼說于了知前者,複次定當壞滅否? 是故,雖以象視許宗等差別戲論,后入勝義時,立彼無亦無過。 若謂”我唯了知自顯現”之了知,豈非為他了知所違?于能了知者亦有”唯自分外無他”之了知,從說無所緣語而有了知。 是故,“汝無差別執,了知者不入能立”此了知從何量生?若謂”無異了知者非是了知者”,彼非爾: 彼即能了知,此非能了知, 若非能了知,無了知者時。 若謂墮一邊: 能了知即無,由墮於一邊, 從何得解脫?二互違二者, 不應成所知,各知一一故, 當成墮一邊。故由互違故, 二能了知諍,成為他了知, 故成無窮盡。若謂立為知, 則成互依止。以彼二亦定, 墮于自方邊,故當許量來, 決定真實性,違彼前所許, 彼即當遮除。 當能了知者宗、立敵等雖是異識,然若由量力所來,遮除立者語中顛倒者,于彼彼等無違。
།རང་གི་བློས་ངེས་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་གི་དེ་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་བས་དེར་གཏན་ཚིགས་ཁས་མ་བླངས་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན། དེས་ན་རྣམ་པ་ཅི་ཞིག་ལྟར་སྔར་གྱི་ཁས་བླངས་པས་འདི་ལ་གནོད་པ་ཡིན་གྱི། ཚད་མའི་སྟོབས་ལས་འོངས་པ་འདིས་ནི་སྔ་མ་ལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ ལྟར་འདི་མ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསང་སྟེ་བརྗོད་དོ།
由自識決定能了知彼等,彼當圓滿清凈,云何于彼不許因?是故,前許以何相違此,由量力所來此不違前故,云何說此無關聯?
།གང་ལ་བདེན་པར་རློམ་ཡོད་པ། །དེ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པར་འདོད། །དེ་ཕྱིར་དེ་བདེན་མི་འདོད་པའི། །ཕྱོགས་ལ་གནོད་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །འོན་ཏེ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ། །ཆོས་དང་ཆོས་མིན་རྟོགས་པ་དང་། །སློབ་མ་བདག་ཉིད་དོན་དམ་དུ། ། གྲུབ་པ་མེད་པར་ཆོས་ལ་སོགས། །ཉེ་བར་སྟོན་པ་འཐད་མ་ཡིན། །དེ་སྒྲུབ་ཕྱིར་ན་སངས་རྒྱས་རྣམས། །ཐ་དད་བཞེད་ཡིན་གསལ་བར་དེས། །མདོ་སྡེ་དག་ཀྱང་ཁས་བླངས་ཕྱིར། །ལུང་དང་འགལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ནི་གྲགས་པས་ཀྱང་། །ཕྱོགས་ལ་གནོད་པར་འགྱུར བ་ཡིན།།གལ་ཏེ་མ་ལུས་སྒྲུབ་བྱེད་བློ། །ལོག་པར་འདོད་ན་དེ་ཡི་ཚེ། །ཇི་ལྟར་འདོད་ཀུན་མེད་པ་འམ། །མ་ཚང་ལ་སོགས་བརྗོད་པ་ཡིན། །དེ་དག་དམིགས་དང་བཅས་པ་ནི། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་འགྱུར། །དེ་ལས་གཞན་དུ་ཁས་ལེན་ན། །དེ་ལས་གཞན་པའི་རྟོགས་པ་བརྫུན། །ཕྱོགས་ སྩོགས་ནང་དུ་མ་འདུས་ཕྱིར།།དེ་ནི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་མིན། །དེ་ནི་ལོག་པར་གྲུབ་ན་ཡང་། །སྔ་མ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་མི་འགྱུར། །དེ་ཚེ་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི། །ཤེས་པ་ཐ་དད་མེད་པར་འགྱུར། །ཇི་སྲིད་ཇི་སྲིད་དམ་འཆའ་བ། །དེ་ལྟར་དེ་ལས་གཞན་ བརྗོད་པ།།དེ་སྲིད་དེ་སྲིད་ཕྱི་མ་རྣམས། །ལོག་ཕྱིར་སྔ་མ་གནོད་པར་འགྱུར། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ན། །འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་ཅན་དུ་འང་འགྱུར། །དེ་ལྟར་ཕྱོགས་ནི་ཐམས་ཅད་ལ། །བཟློག་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་བརྗོད་པར་བྱ། །ཕྱི་རོལ་དོན་ཡོད་སྙམ་པ་ཡི། །བློ་འདི་ཡང་དག་པ་ ཉིད་ཡིན།།གནོད་དང་བྲལ་བའི་བློ་ཡིན་ཕྱིར། །དཔེར་ན་རྨི་སྩོགས་གནོད་བློ་བཞིན། །དེ་ཡང་ལོག་ཅེས་སྨྲ་ཞེ་ན། །རྨི་སོགས་དག་ལ་གནོད་མེད་པས། །ད་ནི་ཁྱེད་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་ལ། །ཆོས་མཐུན་ཅན་དཔེ་མེད་པར་འགྱུར། །རྣམ་ཤེས་ཡོད་དང་ཐ་དད་དང་། །དེ་བཞིན་སྐད་ཅིག་ཉིད་སོགས་ བློ།།གལ་ཏེ་བདེན་པར་ཁས་ལེན་ན། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ངེས་འགྱུར། །དེ་དག་ལོག་པར་རྟོགས་ན་ཡང་། །ཕྱོགས་ལ་གནོད་པར་ཐལ་བ་ཡིན། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བཅིངས་པ་དང་། །གྲོལ་སོགས་རྣམ་གཞག་རུང་མ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་ཐར་པའི་འབད་པ་ཡང་། །འབྲས་བུ་མེད་པར་ཐལ་བར་ འགྱུར།།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་ད་ལྟ་ལ་བསམས་ཏེ། །འཁོར་བའི་རྟོགས་པ་ལ་གནས་ན། །ཆོས་དང་ཆོས་མིན་སྩོགས་དཔྱོད་འདི། །དེ་ལྟར་མི་འབྱོར་པ་མ་ཡིན། །འདོད་སོགས་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་། །བྱིས་པའི་རྩེད་མོ་བཞིན་དུ་འདོད། །དེས་ན་འདོད་པ་གྲུབ་དོན་དུ། །ཆོས་སྟོན་ མེད་པར་འགྱུར་མ་ཡིན།།འདོད་པ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ནི་ཆོས་ཡིན་ལ། །དེ་ལས་གཞན་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་པའོ། །ཞེས་བྱ་བའི་དབྱེ་བ་འདི་ནི་འཁོར་བར་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཐ་དད་པའི་བག་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ།
于誰有真實慢,彼許無所緣, 是故於不許,彼真實宗分, 有何能損害?或復作是念: 法非法了知,及弟子自身, 勝義無成就,說法等非理。 為成彼諸佛,許異顯然彼, 經亦許故成,違教量應成。 世間共稱許,亦成害宗分。 若謂一切能立識,皆許顛倒爾時者, 云何說諸所欲無,或不圓滿等言說? 彼等具所緣,即彼成不定, 若異此許者,異此了知偽, 不攝宗等內,彼非宗等故, 彼雖成顛倒,一切前不成, 爾時所立能立識,應成無有差別性。 乃至乃至立誓言,如是說彼異言說, 爾時爾時後諸者,顛倒故害於前者。 比量為能害,成不錯亂違, 如是於一切,宗分當說遮。 外境有思惟,此識是真實, 離違識故如,夢等違識爾。 若謂彼亦倒,夢等無違故, 今于汝能立,應無同法喻。 識有及差別,如是剎那等, 諸識若許真,即彼成不定, 彼等若倒知,應成害宗分。 如是縛解脫,等安立不應, 是故解脫勤,應成無果報。 彼非爾,如是: 若思維現在,住輪迴了知, 法非法等察,如是非不成。 欲等雖非真,如童戲許爾, 故為成所欲,說法非無義。 成就所欲即是法,異此即非法, 此分別是輪迴定解,以未離異習氣故。
།གང་གི་ཚེ་གྲོལ་བ་དེའི་ཚེ་ནི་དེ་ལ་འགས་ཀྱང་དོགས་པ་མེད་དོ། །ཕྱིས་ རྩེད་ཀྱང་ཡུལ་ལ་འདོད་པ་གྲུབ་པའི་དོན་དུ་དོན་དམ་པར་རིག་པ་དག་མི་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར། འགྲོ་ཀུན་གང་ལ་གང་གིས་ནི། །དེ་ཉིད་བློ་ཡོད་པ་ལ་འཇུག་།ཆགས་ཕྱིར་སྡུག་པའི་བློ་ཡིས་ནི། །གཟུགས་ངན་མ་ལ་མི་འཇུག་གམ། །དེ་ཕྱིར་དེ་ཉིད་མིན་པ་ལའང་། །མི་རྣམས་དེ་ཉིད་བློ་ ཡིས་འཇུག་།གླང་ཆེན་ལྟ་བ་བྱས་ནས་ནི། །དེ་དང་དེ་སྟོན་མིན་ནམ་ཅི། །འདིས་དེར་ནན་ཏན་མཛད་པ་ནི། །འགལ་བ་མེད་པར་བསྟན་པ་ཡིན། །དེ་ཡི་བསམ་པས་གསུངས་པ་ཡི། །མདོ་སྡེ་དག་གིས་ཅི་ཞིག་གནོད། །དེ་ཉིད་རིག་མེད་གྲགས་པ་ཡིས། །གནོད་པ་གྲུབ་པ་སྒྲུབ་པ ཡིས།།ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མེད་པ་ནི། །དེ་ལ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ཡིན། །དེ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་བློ། །ཟད་པར་དམིགས་པ་མེད་པ་མིན། །གང་ཚེ་དེ་ཉིད་རྟོགས་གྱུར་ན། ཐམས་ཅད་མེད་ཀྱང་སྐྱོན་ཡོད་མིན། །དེ་ཚེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི། །དམིགས་མེད་བདག་ཉིད་ཡིན་ པར་འདོད།།གལ་ཏེ་དེ་ཡི་སྒྲུབ་བྱེད་ནི། །དམིགས་མེད་དེ་ལས་མི་འགྲུབ་ན། །སླུ་བ་མེད་པ་ཉིད་དེ་ཡིས། །བསྒྲུབ་ཡིན་དམིགས་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ནི་ཆོས་མཐུ་ཅན་དཔེའི་ཕྱིར། །དེ་ཡིས་མ་ངེས་ག་ལ་འགྱུར། །དེ་ལས་གཞན་པ་ཁས་ལེན་པ། །ཡིན་ན་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར། ། དེ་ལས་གཞན་པའི་རྟོགས་པ་ཡང་། །ལོག་པ་ཡིན་པར་མི་འདོད་མིན། །དེས་ན་ལོག་པ་སྔོན་འགྲོ་ཅན། །སྐྱོན་གྱིས་མི་འདོད་ཇི་ལྟར་སྒྲུབ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ཁས་ལེན་ན། །ཐུག་པ་མེད་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་ལ་བདེན་པར་མངོན་རློམ་པ། །དེ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པར་འདོད། །སླུ བ་མེད་པ་གཞན་ལ་ཡང་།།དམིགས་པ་མེད་ནི་ངེས་པར་རྟོགས། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བཟློག་པ་ཡི། །སྒྲུབ་བྱེད་བསྟན་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །གནོད་དང་བྲལ་བའི་བློ་ཉིད་ནི། །མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བསྒྲུབ་ཟིན་ཏོ། །རྨི་སོགས་གནོད་བློ་བདེན་པ་ནི། །མི་དམིགས་པ་ནི་བསྒྲུབས་པ་ཡིན། །དེས་ སྐྱེད་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི།།གནོད་བྱེད་ཡིན་ཕྱིར་དམིགས་བཅས་སུ། །སྒྲུབ་ལ་གཏན་ཚིགས་གནོད་པ་དང་། །བལ་བའི་བློ་ནི་མ་གྲུབ་པོ། །སྐད་ཅིག་ཉིད་སྩོགས་བློ་ཡིས་ནི། །མ་ངེས་པར་ནི་བརྩད་པ་གང་། །དེ་ནི་མི་རིགས་གང་གི་ཕྱིར། །ཕྱི་བྲལ་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་ཡིན། །རྣམ་ཤེས་ ངོ་བོ་སྐད་ཅིག་ཉིད་གྲུབ་པས།།སྐད་ཅིག་བློ་དེ་དམིགས་དང་བཅས་པ་ཡིན། །དེས་ན་དམིགས་བཅས་ཕྱི་རོལ་ཅན་གྲུབ་པ། །མིན་ཞེས་དེ་ལྟར་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དམིགས་པའི་རྐྱེན་མེད་དེ། རྨི་ལམ་གྱི་བློ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པ་ཕྱོགས་སུ་བྱེད་དོ།
當解脫時,于彼無人懷疑。后雖戲論,為成就境上所欲義,非不入勝義智。如是: 一切眾生於何處,以何有真實智入, 由貪美識豈不入,醜陋女人處?是故, 于非真實諸人亦,以真實智而趣入, 作象視已彼彼示,豈非如是?此中作, 精進顯示無違背,由彼意樂所說經, 有何能害?無真智,共稱成立能立故, 示現一切無所緣,于彼能立諸識盡, 非無所緣。若時悟真實,雖一切無亦無過, 爾時一切諸事物,許是無所緣自性。 若謂彼之能立性,不成無所緣由彼, 無欺性彼所立故,非有所緣。由彼有, 同法喻故云何成,不定?若許異彼者, 如是當成能了知,異彼了知亦非不, 許為顛倒。是故倒,為先過如何立, 不許?若許異彼者,無有無窮。于誰有, 真實增上慢,彼許無所緣,于余無欺性, 定解無所緣。如是云何成,說示遮能立? 離違害識性,已成非成立,夢等違識真, 已立不可得。彼生比量故,為能害故於, 具所緣成立,因離違害識,非成。由剎那, 等識所諍何,不應理以離,外識剎那故。 識體成剎那,彼剎那識具所緣, 故具所緣外境成就,非爾是他宗分也。 無外所緣緣,如夢識,作具差別宗分。
།སྐད་ ཅིག་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་བློས་མ་ངེས་སོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ལྟ་བ་ལ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་དཔེས་དེ་ལྟ་བུས་དམིགས་ པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།ཅི་སྟེ་རེ་ཞིག་དམིགས་པ་ཐ་དད་པར་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། སྐད་ཅིག་ཉིད་ཀྱི་བློ་ནི་ཐ་དད་པའི་དམིགས་པ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། སྐད་ཅིག་ཉིད་སོགས་མངོན་སུམ་མམ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་རིག་པ་ཡིན། །རྗེས་དཔག་དེ་ལས་གཞན་པ་ཡིས། ། དམིགས་དང་བཅས་པར་གནས་མ་ཡིན། །སླུ་བ་མེད་པ་ཙམ་ལས་ཏེ། །ཤེས་པ་དམིགས་དང་བཅས་མ་ཡིན། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་མི་སླུ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་རྐྱེན་གཞན་གྱིས་བར་ཆོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་གཞན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ ཚད་མ་ཡིན་གྱི།རང་གི་རྣམ་པ་འཛིན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་གཞན་ཡང་མངོན་སུམ་ཉིད་དོ། །དངོས་སུ་བྱས་ནས་དངོས་པོ་འཛིན་པར་རློམ་པ་ཡིན། དངོས་སུ་བྱས་པ་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དེ་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བདག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་རིག་ པ་གཟུང་བར་མི་ནུས་སོ།།ཅི་སྟེ་བཟློག་པའི་ཚད་མ་ཡོད་པས་རང་རིག་པའི་ཕྱོགས་འདི་ཉིད་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེ་ན། དེ་ཡི་རང་བཞིན་རིག་པ་ན། །གང་ཚེ་གཞན་རིག་ཡོད་མིན་པ། །དེ་ཚེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད། །མྱོང་བ་གང་གིས་བཟློག་པར་རུང་། །རིག་པ་མེད་པས་རིག་ཅེ་ན། །ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་ ཅིས་མི་རིག་།དེ་ལྟར་མཐོང་བ་མེད་ཅེ་ན། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་འང་མཐོང་ངམ་ཅི། །དོན་མགོན་དེ་ལྟར་བཟློག་པའི་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་མཐོང་དེ་ལྟར་འདོད་བྱ། །མྱོང་ཉིད་བདག་ནི་ལྟ་བོ་ན། །དེ་ཡི་མཐོང་བྱེད་ག་ལས་འདོད། །གལ་ཏེ་རང་རིག་བྱེད་པས་ན། །དེ་ལྟར་སྔོ་སོགས་ལ་ཁྱད་མེད། ། བདག་གི་རྫས་ཉིད་གཞན་ཉིད་ནི། །གལ་ཏེ་དེ་རིག་པས་འཇལ་ན། །སྔོན་པོ་སོགས་ཀྱིའང་སྔོན་པོ་ཉིད། །རིག་པ་རིག་ལས་ཅིས་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་བདག་གི་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་རིག་པས་རིག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཅི་སྟེ་ཁས་མི་ལེན། སྔོན པོ་ཡང་རང་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་གཞན་ཡིན་ལ།རྫས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡང་གཞན་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གཉི་གའི་རང་བཞིན་སངས་རྒྱས་པ་ལ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། མ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་སྤྱོད་པ་ལ་ཡང་མཚུངས་ སོ།།མིང་ཙམ་གྱིས་ནི་གཅིག་གཉི་གའི་རང་བཞིན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ།
若謂由剎那等識不定者,非也。于瑜伽行見中,應成立剎那性即是識之自性,故由具所緣識自性喻,如是當成具所緣性。 若謂暫且成立差別所緣,剎那識非有異所緣,如是: 剎那性等現量或,比量所了知, 異彼比量者,非住具所緣。 唯由無欺性,識非具所緣。 比量之無欺性即是識為他緣所間隔。是故如是之識能生他識故,比量是量,非由自相執取故。他識亦是現量。直接作已執取事物增上慢,直接作已了知自性剎那性亦非由自證,以彼自性不能執為所知故。 若謂由有遮量故此自證宗分不成者: 了知彼自性,若時無知他, 爾時自體性,誰能遮所受? 若謂無知故知,一切何不知? 若謂如是未見,異相亦見耶? 義主如是遮,如見應許爾。 若自性是見,彼見從何許? 若由自證作,如是青等無差別。 若以彼了知,度量自性異, 青等青性亦,何非知知故? 如自性之體性由他知而了知,如是于青等何不許?青亦自了知自性是他,且物之自性亦成他。如自性,青等亦是了知自性。 若謂二者自性于佛教徒不成者,不成亦於行者相同。唯由名不能作為二者之自性。
།གཅིག་ནི་གཅིག་གི་རང་བཞིན་ཉིད། །ཡིན་ཞེས་ཡིད་ནི་འཇུག་པ་ཡིན། །དུ་མའི་རང་བཞིན་གཅིག་ཅེ་ན། །ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་ཐལ་བར་འགྱུར། །རིག་བྱ་རིག་བྱེད་གཅིག་ཅེ་ན། །སྔོན་སྩོགས་ལས་ནི་ ཅིས་མི་འདོད།།རིག་བྱ་རིག་བྱེད་གཅིག་ཡིན་ནོ། །དེ་ཚེ་སྔོན་པོ་བདག་ཡིན་འགྱུར། །ཡུལ་ཐ་དད་པས་མིན་ཞེ་ན། །རང་བཞིན་ཐ་དད་ལས་ཅིས་མིན། །ཐ་དད་རང་བཞིན་ཐ་དད་ལས། །ཡིན་པར་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་གྲགས། །ཇི་ལྟར་རང་བཞིན་ཐ་དད་ལ། །ཡུལ་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་ འགྱུར།།དེ་ལྟར་ཡུལ་སོགས་ཐ་དད་པ། །ཁྱད་བྱེད་ཐ་དད་བྱེད་པར་འགྱུར། །དེའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་མེད་པར་རིག་པ་མཐའ་དག་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །བཅིངས་གྲོལ་ལ་སོགས་དབྱེ་བའང་། །དམ་པའི་དོན་དུ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཀུན་ལ་མཉམ་པར་མཐོང་བ་ལ། །ཐ་དད་པ་ནི་མེད་པ་ཉིད། ། དོན་དམ་གནས་པ་འཇིག་རྟེན་གང་དུ་ཡང་། །ཐར་པ་ལ་སོགས་འབད་པ་བྱེད་པ་མེད། །གལ་ཏེ་དེར་དོན་མེད་སེམས་རིག་པར་ལྡན། །རི་བོང་རྭ་ལའང་སྒྲུབ་པ་ཅི་ཡང་མེད། །ཇི་ལྟར་འབད་པ་དེ་དོན་དམ་པར་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བཅིངས་པ་དང་། གྲོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་ཡིན་པས འདི་མཚུངས་སོ།།གཞན་ཡང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་བས་ན། །ཕྱི་རོལ་ཡོད་སྩོགས་བརྫུན་བློ་ཡིན། །ཕྱི་སོགས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ཡི། །སྒྲུབ་བྱེད་རྟོག་པ་མེད་པ་མིན། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་མིན། །རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཕྱི་དང་ནང་ཐུན་མོང་བ་དང་། བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ཀྱི།མངོན་དུ་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་རྟོག་པ་མེད་པས་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོགས་ཀྱི། གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་ལྟར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་འདི་བསམ་པ་ཡིན་ཏེ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྐྱེ་བ་ན། །ཤེས་པ་ཡོད་ཉིད་ལ་སོགས་ བློ།།གལ་ཏེ་བརྫུན་འདོད་ལྟ་བྱེད་འདིར། །ཚད་མ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་མ་ཡིན། །ཚད་མ་མེད་ཕྱིར་ཤེས་པ་འདི། །ཡོད་ཉིད་ལ་སོགས་དེས་རྙེད་དཀའ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཚུལ་ཉིད་དོ་ཞེས་གྲག་གོ།
一是一之自性, 心如是趣入。 若多性為一, 應成一切一。 若所知能知一, 何不許如青等? 所知能知若一, 爾時青成自性。 若謂境異故非, 何非自性異故? 異性由自性異, 世間皆共稱。 如何于異自性, 由境異成異? 如是境等異性, 能差別成異。 是故無自證,一切識無所緣。縛解等差別,勝義中非有,於一切平等見,即是無差別。勝義住世間何處,亦無解脫等精進。若於彼無義具智,兔角亦無任何成。如是精進勝義無,如是縛解等差別,此相同。 由分別生故,外有等虛妄識, 外等差別之,能立非無分別。 非無分別,分別性即安立為外內共同及習氣因等,已說由無現前自性分別了知自體性,非他體性。 是故此思維: 分別生起時,識有性等智, 若許虛妄見,此非由他量, 了知。由無量故,此識有性等, 難得。無分別,稱是外境相。
།རྟོགས་པ་ནི་དོན་གྱིས་གོ་བས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན། དོན་གྱིས་གོ་བ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་སངས་རྒྱས་པ་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་མེད་པས་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གཞན་མེད་རྣམ་པར་རྟོག་།ཚད་མ་ཡིན་པར་རིག་པ་ཡིན། ། གང་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། །གཞན་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་མིན་ལ། །དེ་ཚེ་ཐམས་ཅད་ཞིག་གྱུར་ཀྱང་། །གཞན་གྱིས་ལེན་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །དེ་ལྟ་ཐ་སྙད་མེད་ཅེ་ན། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་སུ་ཡིས་བཟློག་།རྣམ་པར་རྟོག་ཉིད་ཀུན་ཡིན་ནམ། །གལ་ཏེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ན། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དོན དམ་པར་འགྱུར་ཏེ།ཐ་སྙད་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་དེ་ཡང་མི་འཐད་དེ། བག་ཆགས་དང་ནི་འབྲེལ་འགྱུར་བ། །མི་མངོན་པ་ཡི་རང་བཞིན་ཅན། །སྣང་བ་བྱུང་བར་གྱུར་པ་ན། །སླུ་བ་མེད་པ་ཅན་ལྟར་སྣང་། །གལ་ཏེ་མིག་སེར་ཅན་གཉིས་དག་།གསེར་དུ་མངོན་པར་རློམ་པ་ཡིས། །ཕན་ ཚུན་དུ་ནི་མི་སླུ་བ།།དེ་ལ་དོན་དམ་གང་ཞིག་ཡིན། །འདི་ཡང་བཤད་པར་བྱའོ། །ངེད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི། །རྣམ་པར་རྟོག་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་།ཉེ་དང་བསྐལ་དང་སེམས་ཅན་ལ། །སྩོགས་པའང་རྙེད་པར་དཀའ་བ་མེད། །འདི་ནི་བཅོམ་ལྡན་ཉེ་བ་དང་། །དེ་ལས་ཆོས་འདི་བསྟན་པ་དང་། ། དེ་དག་ལས་ནི་བཟློག་པ་དང་། །འདི་ཡོད་པ་དང་འདི་མེད་པ། །ཞེས་བྱ་རྙེད་དཀའ་དེ་དག་ནི། །སྒྲུབ་བྱེད་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡི། །བདག་ཉིད་མི་བདེན་ཕྱིར་ཞེས་ཟེར། །འདི་ནི་བག་ཆགས་སྟོབས་ཀྱིས་ངེས་པའི་ཕྱིར། །དམ་པའི་དོན་དུ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པ་ཉིད། །སངས་རྒྱས་ལྟ་བ་གཅིག་ཉིད་ལ། ། ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་རིག་པ་ཡིན། །བློ་རྣམས་བརྫུན་པ་ཉིད་ལ་ནི། །གནོད་པར་བྱེད་པའང་དམིགས་པ་མེད། །དེ་ལྟར་བག་ཆགས་ལས་འགྱུར་ཕྱིར། །དེ་ཉིད་གནོད་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱེད་པ་དག་མེད་པར་ནི། །འཁྲུལ་པར་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། །འདི་ནི་གོང་ཏུ་བསྟན་ཟིན་ཏེ། །ཡང་ནས་ཡང དུ་མི་བརྗོད་དོ།།གལ་ཏེ་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ཉིད་ལས་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་བདེན་པ་དང་མི་བདེན་པར་སྣང་བ་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཀྱང་གནོད་པར་མི་ནུས་པ་ཡིན་ན། ད་ནི་རྩོད་པ་དང་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་རྟོགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གལ་ཏེ་དེ་ལས་བག་ཆགས་ སད་པ་མངོན་དུ་གྱུར་ན་རང་ཉིད་ཁོ་ན་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།
若了知是由義而解,則由義而解即是分別自性,分別于佛教徒非量故,由無識有性等量而成壞滅。 非爾: 若無他分別,了知是量性, 若時分別及,他亦非量性, 爾時一切壞,有何他所取? 若謂無言說,誰能遮世俗? 分別性是一切耶? 若是言說因,則彼成勝義,以于言說無欺故。彼亦不應理: 與習氣相應,無現自性者, 顯現生起時,似無欺性現。 若二黃眼者,執金增上慢, 互不相欺惑,于彼何勝義? 此亦當說: 我等一切識,由分別顛倒, 近遠及有情,等亦非難得。 此是世尊近,由彼說此法, 由彼等遮及,此有與此無, 如是難得彼,能立是分別, 自性不真實,故說。此由習氣力決定故, 勝義雖無亦是有。于佛一見中, 了知墮偏執,諸識虛妄性, 亦無能違害,如是從習氣, 故彼違害因。若謂無作者, 云何知迷亂?此已如上說, 不復重宣說。 若由習氣力,生他緣有情真妄顯現,彼等亦不能違害,今何用諍論及敵論了知?若由彼習氣覺醒現前,當唯自了知。
།ཅི་སྟེ་མ་ཡིན་ན་ཚིག་བརྒྱས་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་བདེན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ང་ཡི་བག་ཆགས་དེ། །འདི་ཡིས་སད་འགྱུར་དེ་བཞིན་དུ། །འདི་ལ་ཡང་ཞེས་རྣམ་ཤེས་ཏེ། །གཞན་ལ་ཚིག་འཇུག་བྱེད་པོ་ཡིན། །དེས་ན་ཇི་སྐད་ དུ།གལ་ཏེ་བློ་ནི་མི་བདེན་ན། །གནོད་པ་ཅི་ཕྱིར་དམིགས་མ་ཡིན། །གནོད་པ་མེད་ཀྱང་དེ་ཡིན་ན། །ཁྱེད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་རུང་མི་འགྱུར། །གཉེན་པོ་སད་པའི་ཤེས་པ་ནི། །དམིགས་པས་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་བློ། །ངེད་ལས་བརྫུན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཁྱེད་ལ་དབྱེ་བའང་གང་ གིས་བྱས།།དེ་ཡི་ཆོས་དང་མི་མཐུན་ཕྱིར། །ཅི་ལྟར་གནོད་བྱེད་ཤེས་པ་ལ། །རྨི་སྩོགས་གཉེན་པོ་ཉིད་དུ་ནི། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་རབ་གྲགས་བཞིན། །གང་ཞིག་མཐོང་བས་ཀ་སྩོགས་ཀྱི། །ཤེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འགྱུར་བ། །བསད་པའི་ཤེས་པ་གཉེན་པོ་ནི། །གཞན་ཡོད་མཛེས་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།རྟོགས་པའམ་རྨོངས་པ་ཐམས་ཅད་བག་ཆགས་སད་པ་ལས་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ཡང་གཞན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར་རྣམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བག་ཆགས་དེ་ཉིད་ང་ལ་སད་པར་གྱུར་པ་གཞན་ལ་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ངེས་པར་རྟོགས་ནས་ སོ་སོར་ངེས་པའི་བག་ཆགས་སད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་བག་ཆགས་སད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བས་ངེས་པར་བཟུང་སྟེ། ཚིག་འཇུག་པ་དེའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་བློ་བརྫུན་པ་ཉིད་ན་ཅིའི་ཕྱིར་གནོད་པ་མ་དམིགས་ཤེ་ན། དེ་ལྟ་བུའི་བག་ཆགས་སད་པ་མེད་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ལས་སོ། །བརྫུན་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མི་བདེན་པའི་དོན་དང་སླུ་བའོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བག་ཆགས་སད་པ་ལས་ནི་སླུ་བ་ཡིན་ལ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་པའི་བག་ཆགས་སད་པ་ལས་ནི་མི་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་མི་སླུ་བ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དོན་མེད་ཅེ་ན་མི་སླུ་བའི་རྣམ་པ་ཡང་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སླུ་བར་སྣང་བ་ཡང་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་པའི་དོན་ཀྱང་འདི་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །དེས་ན་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས པ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་མི་བདེན་པའི་དོན་ཉིད་དོ།།གང་གིས་དེ་མེད་པས་སད་པའི་ཤེས་པ་བདེན་པར་འགྱུར་བ། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དག་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལས་དོན་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།
若謂非爾,則百言亦非。此不真實: 如我彼習氣,由此而覺醒, 如是於此亦,意識即能作, 於他言趣入。 是故如說: 若識非真實,何故不見害? 雖無違害彼,汝之安立否? 對治覺醒識,由緣夢等智, 於我成虛妄,汝以何差別? 由違彼法故,如何于違害, 識中夢等為,對治世共稱? 由見何能令,迦等識顛倒, 覺醒識對治,無他非莊嚴。 一切了知或愚癡皆從習氣覺醒而生,如是為令他了知故當趣入言說。如是由此相習氣於我覺醒,於他亦當如是,如是決定了知已,為令各別決定習氣覺醒故。為求如是習氣覺醒故必須執持,是故言說趣入非無義。 是故若識虛妄,何故不見違害?由無如是習氣覺醒故。若爾云何知虛妄?由與習氣相應故。虛妄有二:不真實義及欺誑。由顛倒習氣覺醒故是欺誑,由非顛倒習氣覺醒故是無欺。 若是無欺,云何無義?由無欺相亦與習氣相應故。無欺顯現亦非隨順義及隨逆。無義唯爾許。是故由與夢等了知相同故即是不真實義。由彼無故覺醒識成真實,夢等諸識非由違害識無義。
།གལ་ཏེ་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་ན། །འདི་ནི་མི་སླུ་གཞན་མིན་ཅེས། །རྣམ་དབྱེ་འདིར་ ནི་ཇི་ལྟར་འགྱུར།།གཅིག་ལ་འགོལ་བ་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བག་ཆགས་དང་ནི་འབྲེལ་ཡིན་ཡང་། །ཇི་ལྟར་སྔོ་སྩོགས་དབྱེ་བ་དང་། །མྱུར་དུ་འཇིག་སོགས་དང་ལྡན་པ། །དེ་བཞིན་མི་སླུ་སྩོགས་ཅིས་མིན། །རྣམ་འགས་མཚུངས་པ་གང་ཡིན་ཏེ། །རྣམ་པ་ཀུན་གྱིས་མཚུངས་སམ་ ཅི།།མི་ཉིད་དུ་ནི་མཚུངས་ན་ཡང་། །བྲམ་ཟེ་དང་གཞན་ཇི་ལྟར་ཡིན། །ཇི་ལྟར་དོན་དང་འབྲེལ་ན་ཡང་། །ཤེས་ཀུན་མི་སླུ་ཅན་ཡིན་པ། །དེ་བཞིན་འདི་ནི་བཟློག་པ་ལའང་། །ཅི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྲིད་མ་ཡིན། །དོན་རིག་ཕྱིར་ན་བག་ཆགས་དང་། །འབྲེལ་པ་རྣམ་ཀུན་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་ཕྱིར་ ཐམས་ཅད་དོན་ལ་ནི།།འཇུག་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ཡིན། །དེ་ནི་མི་བདེན་ཏེ། དོན་གྱི་བདག་དེ་ཇི་ལྟ་བུར། །མཐོང་བཞིན་གལ་ཏེ་ཡོད་ན་ནི། །གཏན་ཚེ་དོན་ཀུན་འཐོབ་འགྱུར་ཏེ། །ཇི་ལྟར་གནོད་བྱེད་ཤེས་པར་འགྱུར། །འཇིག་རྟེན་པ་མིན་གཉི་གར་བདག་ལྡན་ཕྱིར། །དྲན་པ་ཉམས་ ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འཇུག་ཕྱིར།།གནོད་པ་དང་བཅས་དེ་ལྟའི་དོན་ཡོད་མིན། །དེས་ན་མི་སླུ་བ་དང་ལྡན་མ་ཡིན། །དོན་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་དེ་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སྣང་བ་ཡང་ཡིན་ ལ་གནོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་དོན་དེ་ཡུལ་གཞན་ན་གནས་པ་མངོན་སུམ་དུ་སྣང་བ་དྲན་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ན་གནས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་མ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་ཚད་ལ་འཇུག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་སྦྲུལ་ མཐོང་བ་མེད་པར་ནི།།ཐག་ལ་སྦྲུལ་བློ་འགར་ཡོད་མིན། །སྔོན་གྱི་མངོན་པའི་རྗེས་འབྲངས་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་བག་ཆགས་རྒྱུ་མ་ཡིན། །སྔོན་མཐོང་བ་མེད་པར་ཐག་པ་ལ་སྦྲུལ་གྱི་བློར་མི་འགྱུར་རོ། །རིག་པ་འདི་ནི་སྔོན་མཐོང་བ་ལས་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་དོན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་འཇིག་ རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མཐའ་དག་ཆད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། སྣང་བ་ཙམ་ནི་རང་རིག་པ་ཙམ་འབའ་ཞིག་རྒྱུ་དང་འབྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དང་ལྡན་པར་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ།
若與習氣相應,此無欺他非, 如何於此中,作如是差別? 一中無解脫。 雖與習氣相應,如青等差別, 及具速滅等,何非具無欺? 某分相同者,豈一切相同? 雖同爲人性,婆羅門他異。 如具義相應,諸識皆無欺, 如是于相違,何非亦可能? 由了知義故,非一切相應, 習氣,以一切,見為趣入義。 若如所見義,自性實有者, 當得一切義,云何成違害? 非世間二我具故,念失故, 顛倒趣入故,有害如是義非有, 是故不具無欺性。 彼義非世間,以非無欺識等境故。或彼亦有亦無,是故亦現亦害。或彼義住他處現前顯現是念,非住彼處。是故不得彼。如是亦當配于顛倒顯現。 若謂此無入量: 未曾見蛇者,不起繩蛇覺, 隨前現行故,云何非習氣因? 未見則于繩不生蛇覺。此了知從先見生,於此無義,一切世間決定。若非爾,則一切因果事斷滅,已說唯現唯自證離因。是故因果事非決定。於此無了知具顛倒等顯現。
།འོན་ཏེ་འདི་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སོགས་རིག་།སྔོན་རིག་རྒྱུ་ལས་བྱུང་ཡིན་ན། །དེས་ན་རྟོགས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་། །དེ་ལྟ་ཉིད་ ཅེས་རྟོགས་པར་འགྱུར།།གཞན་ལ་དོན་ཐོབ་ཡོད་དེས་ན། །འཇིག་རྟེན་པ་མིན་སྩོགས་མིན་ན། །ཀུན་དོན་ཐོབ་ཡོད་མིན་ཞེས་ལ། །སྔ་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དོན་ཅེས་ངེས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལྟ་མིན་ན་དེ་མི་འཐད། །འཇིག་རྟེན་མིན་ལས་ཕྱི་རོལ་གྱི། །དོན་ཅེས་ ངེས་པ་གང་དེ་ཡང་།།དོན་མིན་ཞེས་བྱར་ངེས་པ་ནི། །མི་འཇུག་ཕྱིར་དོན་ཅིས་མ་ཡིན། །འདི་ནི་དོན་མེད་ངེས་ཡིན་པ། །དེས་ན་མ་ངེས་ཉིད་མ་ཡིན། །བག་ཆགས་གཞི་ཅན་ཤེས་པ་ནི། །དོན་སྣང་བ་ཡི་གནོད་བྱེད་ཡིན། །དེས་ན་གཉེན་པོ་མི་སྲིད་པའི། །སད་པའི་བློ་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། ། ཤེས་པའི་སྔོན་མཐོང་བ་ལས་ཏེ། །དེ་ཡང་དེ་ལས་གཞན་ལས་ཡིན། །རིག་པ་ཐམས་ཅད་ཐོག་མེད་ཀྱི། །བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་ལས་སྐྱེས་ཡིན། །དེ་ཉིད་ཕྱིར་ན་དམིགས་མེད་དུ། །སྨྲ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་མཛེས། །དེས་ན་འདི་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། སད་པའི་ཀ་སོགས་བློ་རྣམས ཀྱི།།གཉེན་པོ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་བློ། །རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་སྐྱེ་འགྱུར་བ། །དེས་ན་རྨི་སོགས་དང་མཚུངས་ཉིད། །དེ་ཡི་གནས་སྐབས་ཐོབ་རྣམས་ཀྱི། །སྲོག་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ལའང་། །གནོད་པ་འདི་ནི་སྐྱེ་འགྱུར་བ། །དེས་ན་གཉེན་པོ་བཅས་པར་གྲུབ། །ཚད་མས་ཡོངས་སུ་ དག་པའི་དོན་ལ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གདོན་མི་ཟ་བར་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མར་གྱུར་པ་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་རེ་ཞིག་སྐྱེ་བ་འདི་ལ་ནི། །འགའ་ལ་ཡང་ནི་དམིགས་མ་ཡིན། །དེ་ཡི་གནས་སྐབས་ རྟོགས་རྣམས་ལ།།ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཅི་ཆ་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །བསྒོམ་པའི་མཐུ་ནི་རིག་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་གདོན་མི་ཟ་བའི་ཤེས་པ་དེར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་རིག་།དེས་ན་ཇི་སྐད་དུ། ངེད་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ། །ཁྱེད་ཀྱིས་བཤད་པའི་གཉེན་པོ་ནི། ། ཁྱེད་བཤད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྣང་བའི། །གནོད་པའི་བློ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར། །བརྗོད་པ་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་མ་འབྲེལ་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར། ཚད་མའི་དབང་གིས་མ་འོངས་པ། །བསྒོམས་པའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཅན། །རྣལ་འབྱོར་པ་གང་དེ་དག་གི་།དེ་འདྲའི་རྣལ་འབྱོར་ཅན་བློ་ལ། །མྱ ངན་ལ་སོགས་བསླད་པའི་བློ།།དཔེར་ཅིས་མེད་ཅེས་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ། །ཁྱེད་ཀྱི་ལ་ནི་དཔེ་འགའ་ཡང་། །ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། །དེས་ན་ཀ་བ་ལ་སོགས་བློ། །གཉེན་པོ་དང་ནི་བཅས་པར་འགྱུར། །བློ་ཡིན་ཕྱིར་ན་གནོད་བྱ་ཡང་། །སྨིག་རྒྱུ་ལ་ སོགས་བློ་བཞིན་ནོ།
若謂此亦由顛倒等顯現故無義,則: 若顛倒等了知,從先知因生, 是故余了知,亦應如是知。 由他得義故,非世間等者, 一切無得義,已如前成立。 若由義決定,非爾不應理, 于出世間外,義之決定者, 非義決定智,不入故何非義? 此是無義定,故非不決定。 具習氣基識,是違害義現, 故無不可能,對治覺醒智。 從先見識生,彼復從他生, 一切了知從,無始習氣生。 正因此無緣,此說極莊嚴。 是故此亦遮除: 覺醒柱等智,對治違害識, 瑜伽師當生,故同夢等性。 得彼位者中,一切有命者, 此害亦當生,故成具對治。 由量遍凈義修習力故,瑜伽師必定生現量所成違害。是故暫於此生: 于誰亦不見,得彼位者中, 如何當成何,分位已遮除。 修力即了知,是故何不知彼必定智當成?是故如說: 於我瑜伽師,汝說彼對治, 汝說顛倒現,違害識當生。 此說極無關。如是: 由量力未來,從修力所生, 瑜伽師彼等,如是瑜伽智, 憂等染污識,何無喻已成。 汝中全無有,任何譬喻故, 是故柱等智,當成具對治, 由是識故害,如陽焰等智。
།སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་བློ་རྣམས་ཀྱིས། །གཉེན་པོ་དང་བཅས་འདོད་པ་ཉིད། །གཟུང་བ་གཞན་ཉིད་ཡིན་པས་ཀྱང་། །དེ་ཡི་བདག་ཏུ་གནོད་ཅེ་ན། །འདི་ནི་ལྟག་ཆོད་སྨྲས་པ་སྟེ། །དེ་ལྟར་གནོད་བྱེད་གནས་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་འགའ་ཞིག་ལྟར། །རྩ་བ་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ནི། །གནོད་བྱེད་ཡིན་པར་ བརྗོད་འདོད་དེ།།དེས་འདི་བླུན་པོའི་སྤྱོད་པ་ཡིན། །གཉེན་པོ་ཙམ་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་གནོད་པར་བྱེད་པའི་གཉེན་པོ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་གཉེན་པོ་ཙམ་སྒྲུབ་པ་ནི་མ་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་བྱེད་ཀྱིས་ཀྱང་མ་ངེས་དང་། །དེ་ལས་གཞན་པ་འང་སྔ་མ་བཞིན། །སད་ སོགས་ཤེས་པ་གཞན་ཉིད་དུ།།སྒྲུབ་བྱེད་ཤེས་པ་བརྫུན་པ་ཉིད། །འདིར་ཡང་ལེན་ནི་ངེད་ཅག་གིས། །སྔ་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །སད་སོགས་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི། །རང་གི་ཆ་ཙམ་དམིགས་པ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་ཐ་སྙད་རབ་གྲུབ་པ། །དེ་ནི་བརྗོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །དེ་དག་རྨི་ལམ་ལ་ སོགས་བཞིན།།ལོག་བློ་གཉེན་པོ་དང་བཅས་འགྱུར། །སྔ་མ་ཉིད་དུ་ལེན་བརྗོད་དེ། །ཡང་ནས་ཡང་དུ་མི་བརྗོད་དོ། །འདི་ལྟར་བློ་ཀུན་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་། །བསྒོམས་པ་ཡི་ནི་ཁྱད་རིམ་ལས། །བག་ཆགས་ཆེ་ཆུང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་དངོས་འདི་ཡིན། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་དང་ རྗེས་འབྲེལ་ཕྱིར།།ལོག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཡང་། །ཁྱེད་ཀྱི་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཀྱི། །དངོས་འདི་ཡིན་ལྟར་བྱེ་བྲག་མེད། །དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་བག་ཆགས་བརྟན་པ་དང་། མི་བརྟན་པ་དག་ལས་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡིན་ པས་སྐྱོན་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཐུགས་རྣལ་འབྱོར་པ་ཉིད་དང་། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཟད་པ་དང་། མཚན་མ་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱད་པར་དེ་ཡང་གནོད་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར། ཆགས་སོགས་ཟད་དང་རྣལ་འབྱོར་ པ།།དེ་བཞིན་མཚན་མ་མཁྱེན་ལ་སོགས། །ཁྱད་པར་ཇི་སྙེད་འདོད་པ་དག་།ཐམས་ཅད་བཟློག་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད། །ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཟད་པ་དང་། མཚན་མ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཇི་ སྙེད་པ་དེ་དག་གནོད་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ།
陽焰等諸識,許具對治者, 由所取異故,云何害其體? 此說詭辯語,如是非違害, 如某一相續,能作斷根者, 說為違害性,此乃愚者行。 非唯說對治,然是違害對治。是故唯成對治不相關。違害亦不定,及余如前說,覺等異識性,能立識虛妄。此中取著我等,已如前說。一切覺等識,唯緣自分位,如何安立名言,當說彼。彼等如夢等,邪智具對治,如前已說取,不復重宣說。 如是雖一切識皆邪,然由修習差別故,有習氣大小故,此是所害能害事。如隨後相應故,雖非顛倒性,如汝所害能害,此事無差別。于彼由顛倒等顯現故是彼,如是此中亦由堅固不堅固習氣故是所害能害事,故無過。 若謂佛世尊心具瑜伽性、貪等盡、相智等差別,彼亦被違害故豈非相違?如是: 貪等盡瑜伽,如是相智等, 所許諸差別,皆違故相違。 于柱等識違害,于佛等識所許貪等盡、相等差別幾何,由彼等被違害故,因亦成相違。
།འདི་ལྟར། གང་གི་ཚེ་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པའི་ལོག་པའི་བློ་ཡིན་པས་ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་གནོད་པར་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་གཉེན་པོ་དང་ བཅས་པའི་ཕྱིར་ལོག་པར་ཐལ་ཏེ།རྨི་ལམ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་འགལ་བས་གནོད་ན་འདིར། །སྐྱོན་མེད་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་མི་འགྱུར་རམ། །གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ནུས་པ་ལྡོག་འགྱུར་ཏེ། །ཀུན་ དང་མི་འགལ་བ་ནི་ཡོད་མ་ཡིན།།དཔེར་ན་རྨི་ལམ་གྱི་བློ་ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློས་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ལོག་པར་སྒྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་བློ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་པའི་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་པ་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་གྱི་བློ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་དུ་ བ་མེ་སྒྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདི་ན་ད་ལྟ་མེ་མེད་པ་ཡང་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་འགའ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་བློ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པ་ཙམ་ཞིག་སྒྲུབ་ཀྱི། ཁྱད་པར་གྱི་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ན། ཇི་ལྟར་བྱས་པ་སྒྲ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལས་བཟློག་པ་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འགྱུར་རོ། །བསྟན་བཅོས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་ཡོན་ཏན་ཉིད་ཀྱང་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པར་ནི་མི་འགྱུར་ཏེ། འདོད་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་འགལ་བས་གཏན་ཚིགས་སུན་ཕྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ། ད་ལྟའི་གནོད་བྱེད་བློ་བཞིན་དུ། །སྐྱེ་བོ་མང་པོས་མ་གནོད་ཕྱིར། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་འམ། །ཡང་ན་བཟློག་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་བརྗོད། །ཀ་བ་ལ་སོགས་ པའི་བློ་ནི་བདེན་པ་ཡིན་ཏེ།སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་བའི་གནོད་པའི་བློ་བཞིན་ནོ། །རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་ཀ་བ་ལ་སོགས་བློ་ནི་གནོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་བློ་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར། རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པ་ ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་བློ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་མེད་པར་ནི། །མ་མཐོང་བ་ཙམ་འདོད་པ་ཡིན། །བསྒྲུབ་བྱ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན་ནི། །ལན་འདི་རིགས་པར་ལྡན་པ་ཉིད། །དོན་དམ་པར་ནི་རྨི་ལམ་ལ་གནོད་པའི་བློ་གནོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།མངོན་སུམ་ཉིད་གནོད་པར་བྱེད་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་གནོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཡང་ངེད་ལ་ཆད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ།
如是,當如夢等具對治邪智故柱等識被違害時,如來智亦應成邪,以具對治故,如違害夢之柱等識。 若由違差別害,此中無過因, 豈非無因耶?一切因力轉, 無不相違故。 如夢智由柱等智具對治故成立為邪,如是由是識故非瑜伽師智亦具對治,如夢智性。如是,如煙立火,如是此中亦立現無火故,將無任何能立所立之因。 複次,由識性故唯成具對治,非成具特殊對治。如是,如所作性成立聲無常,亦應成立違虛空德性故。由許論故虛空德性亦非所立,當說唯立所欲。是故差別相違不能破因。 如現違害識,多人未違故, 比量所違或,說返成能立。 柱等識是真,以無多人違害故,如現違害識。爭議所依柱等識非所違,以未生為多人違害識境故,如違害夢等識。 此不相順。如是: 若許僅未見,無相屬性者, 能立所立時,此答具正理。 勝義中夢非所違非不爾,以見現量違害故。世俗中雖柱等識非所違,於我亦無失。
།འོ་ན་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་བཞིན། །མི་བདེན་བློ་ཡིས་ཇི་ལྟར་གནོད། །ཆེ་ཆུང་ཁྱད་པར་ཡོད་ཕྱིར་ཞེས། །དང་པོ་ཉིད་ དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།གཞན་ཡང་། སད་པའི་བློ་ནི་བདེན་པའི་ཕྱིར། །རྨི་ལམ་མཐོང་བའི་གནོད་བྱེད་མིན། །དེ་ཡི་གཞན་བྱ་དམིགས་མེད་ཕྱིར། །མི་བདེན་ཡང་དེ་མེད་དམ་ཅི། །གནོད་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་རང་གི་དམིགས་པ་བདེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ དེ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འདི་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ།།མི་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དམིགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་རང་གི་ཆ་རིག་པ་ལ་ཡང་ཉམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ལྟར། ངོ་བོ་འམ་གཞལ་བྱ་གཞལ་ཡང་རུང་། །དེ་ཀུན་ཐམས་ཅད་དེ་ལས་བཟློག་། དེ་ནས་རང་གི་ཆར་གནས་ཀྱང་། །སད་བློས་གཞན་ལ་གནོད་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་འདི་ཡང་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཅི་ལ་བརྟེན་ནས་རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་བློ་འདིར་གནོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མི་བདེན་ཏེ། སྒྲུབ་བྱེད་དོན་ནི་གྲུབ་པ་ན། །རྨི་སྩོགས་བློ་དང་མཚུངས་པར་འགྱུར། ། དེའི་ཚེ་ངེད་ལ་གནོད་བྱ་དང་། །གནོད་བྱེད་དངོས་པོས་ཅི་ཞིག་དགོས། །གལ་ཏེ་གཞན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། །སྔར་གྱི་སྒྲུབ་བྱེད་སྐྱོན་ཡང་འདིར། །དེ་ལྟར་དྲན་བྱ་བསྒྲུབ་བྱ་དང་། །ཐ་དད་མེད་པས་བརྗོད་མིན་ཕྱིར། །གཏན་ཚིགས་གཉི་ག་ལ་མ་གྲུབ། །རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བློ་འམ། ། འདིས་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བློ་ཞེས་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་ཐ་མི་དད་པས་དམ་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡིན་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་རྟོགས་པ་ཉིད་ནི་གཉི་ག་ལ་མ་གྲུབ་པོ། །གལ་ཏེ་རྟོགས་པའི་ཁྱད པར་ནི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ལ་སྤྱི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པའི་དོན་གྱི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལ་བརྗོད་པ། ཐ་དད་ཐ་མི་དད་པ་ཡི། །རྟོགས་པའི་སྤྱི་ནི་ཁྱེད་ཅག་ལ། །ཡོད་མིན་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་ཀྱང་། །འདྲ་བ་དང་ནི་ལྡོག་པ་ཡང་། །ངེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་འགའ་ཡོད་མིན། །དེས་ འདི་གོ་བྱེད་ཉིད་མི་འགྱུར།།དེ་ནི་གཉི་ག་ལ་སྒྲུབ་པའི། །གཏན་ཚིགས་སྤྱི་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །འདི་ནི་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར། ཐ་དད་ཐ་དད་མེད་པ་ཡི། །རྟོགས་པའི་སྤྱི་ཉིད་མི་འདོད་མིན། །ལྡོག་པར་མཚུངས་ཉིད་དངོས་པོར་ནི། །རྗེས་འགྲོ་མེད་ཅེས་བཤད་པར་འགྱུར། །དེའི་ཕྱིར་ གཅིག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར།རྟོགས་པ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དེ། བརྒྱུད་པས་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་ཅི་ཞེ་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྟེ། བདག་གི་རང་བཞིན་མྱོང་བ་ཙམ་མོ།
若問:如夢等,云何以不真識違害?已如前說由有大小差別故。 覺醒識真故,非夢見違害, 無所害他故,不真亦無耶? 所謂違害,非由自境真性為違害,然由不見彼故,此已說訖。不見之自性即是顛倒見之自性。于自分了知亦無失壞。如是: 自性或所量,雖量皆違彼, 爾時住自分,覺識害於他。 若此亦迷亂,爾時依何說夢等識此中為所違?彼亦不真: 能立義成時,當同夢等識, 爾時於我等,何須所害能害事? 若說應說他:前能立過此,如是應憶所立,無差別故非所說故,二因皆不成。或謂了知故識,或謂此所了知故識。于彼亦如前過:由與所立無別故是勝義分故非所說故,了知因於二俱不成。 若謂了知差別是有法,總為能立故非立宗之分。 異不異了知,總相汝等無, 極異亦相似,及遮返於我, 宗無有故此,非能解所立, 彼於二俱成,總因不存在。 此不應理。如是: 異不異了知,總相非不許, 遮返相同性,事無隨行說。 是故由具一執故,了知了知義即是因,由間接與事相屬故。若問了知義云何?謂領受,即唯自性領受。
།དེས་ན། ཕྱོགས་དང་དེ་འདྲ་ལ་གནས་པའི། ། ཁྱད་པར་དག་ནི་གཏན་ཚིགས་མིན། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཉམས་ཕྱིར་རམ། །དེ་ཡི་ཆོས་སུ་མ་གྲུབ་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་མ་གྲུབ་པོ། །དེ་བཞིན་དུ། དོན་མེད་པར་ནི་དེ་ཡི་བློ། །གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་འགྱུར་མ་ཡིན། །གཞི་ཡང་མ་གྲུབ་པར་བརྗོད་དེ། །ཁྱད་པར་ཅན་ནི་མ་གྲུབ ཕྱིར།།དེ་བཞིན་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་དང་། །དཔེ་ནི་བསྒྲུབ་བྱས་སྟོང་པ་ཉིད། །ཁྱད་པར་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པ། །དོན་གྱི་རྣམ་རྟོག་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས། །འདི་ཐམས་ཅད་ནི་སྔར་སྤངས་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་འདི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོག་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རྨི་ལམ་གྱི་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་དམིགས་པ་མེད་པ་དེས་ན། དེས་ན་གཞན་རིག་མེད་པའི་ཕྱིར། །རང་རིག་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་འདོད། །རང་རིག་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་ཉིད་སྐྱེ་བ་ནི། །རང་རིག་ གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ལ་དེ་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དོན་རྟོགས་པ་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་མྱོང་གྱུར་ན། །ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅི་ཡང་མེད། །ཕྱི་རོལ་དོན་དེ་མྱོང་གྱུར་པ། །འདི་ཉིད་ཀྱིས་ནིཅིར་བརྗོད་ འགྱུར།།རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཞིབ་མོ་འདིས་ཅི་བྱ་སྟེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་དོ། །འབད་པ་འདི་ལ་འབྲས་བུ་ཅི་ཞིག་ཡོད། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་ཡིན་ལ་རག་མོད། དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ན་ནི་གཞན་དུ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་སྙད་ལས་གཞན་པའི་ འབྲས་བུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། གལ་ཏེ་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་བྱ་ན། །ཐ་སྙད་ཇི་ལྟ་དེ་ལྟར་དེ། །རིག་བྱེད་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་ལ། །ཁྱེད་ཀྱི་འབད་པ་འབྲས་ཅི་ཡོད། །གང་ཞིག་གང་མེད་པར་མེད་པ་གཞན་གྱི་མཆོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ནི་སྐྱེས་བུས་བྱེད་པ་ལས་ གཞན་གྱིས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་དེ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་དཔྱད་པར་བྱས་པས་དོན་དམ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གཞན་དུ་ཡང་དཔྱད་པར་བྱའོ། །འོན་ཏེ་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་ཉིད་ལ་ཚད་མ་ཉིད་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་གཞན་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ། སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་ ཡང་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་གང་ཚེ་ཕྱི་རོལ་འཛིན་མེད་པ། །དེ་ཚེ་ཆགས་སོགས་སྤོང་བར་འགྱུར། །གོམས་པའི་དབང་གིས་འཇུག་པས་ན། །དེ་མེད་ན་ནི་བཟློག་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་དཔྱད་ན་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཟད་པར་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྱི་མཆོག་ཡིན་ ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ངེས་པར་བརྟག་པར་བྱའོ།
是故,“住于宗及同類之差別非因,由隨行壞故,或非彼法故”此說不成。如是: 無義故彼識,不應成為因, 所依亦說無,差別不成故。 如是因不成,喻無所立空, 差別極不成,由義分別知。 此等皆已前破。是故此非爾。是故一切了知皆無所緣,以是分別故,如夢了知,此說無過。 一切了知無所緣故: 是故無知他故,許自證為果。 自證性即是果。識自生起即是明顯自證,非是境,以于了知境無能故,及未見境了知故。 若經驗外境,有何過無過? 經驗彼外境,由此說何為? 何須如此細緻觀察?即是外境經驗。此勤作有何果?世間名言如何即如何,若了知無所緣性則不作異名言。除名言外亦無他果。 若謂此亦非爾: 若名言所立,名言如何爾, 吠陀非人造,汝勤有何果? 若無彼則無他祭祀等名言,非由人造外他能遮。若謂即于彼觀察則成勝義,如是則於他亦應觀察。若謂於人造性即無量性,此於他亦同,以于非人造性亦無量故。 若時無外取,爾時斷貪等, 由習力行故,無彼故返故。 已說若觀察真實則貪等盡,彼即是士夫第一義。是故應觀察真實性。
།ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དོན་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཅི་ཡིན། ཅི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་དམ། འོན་ཏེ་མ་ཞུགས་པ་ཉིད་ དུ་ཡིན།དེས་ན་འདི་སྐད་བརྗོད་དེ། གལ་ཏེ་བློ་ནི་དེ་རྣམ་ཅན། །རྣམ་པ་རྗེས་ཞུགས་ཅན་དེ་ཡོད། །དེ་ནི་ཕྱིའམ་གཞན་ལས་ཞེས། །འདི་ནི་དཔྱད་པར་རིགས་པ་ཡིན། །དེ་ཡི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ། །ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཅི་ཡིན། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ། །དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་ བ་ག་ལས་ཡིན་ཞེས་འདི་ཉིད་ད་ལྟར་དཔྱད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ།དེས་ན་བློ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དེ་ཉིད་བལྟ་བར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བ་དེ་ལ་ཡང་དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་རྣམ་པ་མེད་པས་མཐོང་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་མཐོང་ བ་ཡིན་པས་རྣམ་པ་བརྟགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།འོན་ཏེ་དེའི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་ངེས་པར་རྟོགས་པའི་རྣམ་པའམ། མཐོང་བའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་དང་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཅི་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་བརྩད་པར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་གཉི་ག་ཡང་མཐོང་ངོ་། ། ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་གཉི་ག་རང་གི་ངོ་བོས་མཐོང་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཕན་ཚུན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་འམ། འགའ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་ཕྱི་རོལ་མེད་ན་འདི་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་བློ་མེད་པར་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཉིད མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཏེ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་མཐོང་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གཞན་བརྟག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་ཡང་མཐོང་བ་ཉིད་པས་གཞན་བརྟགས་པས་ཅི་བྱ། འདི་ལྟར། མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བ། །མི་འཛིན་དེ་འཛིན་ ན་འཛིན་ཕྱིར།།སྔོན་པོར་སྣང་བ་མཐོང་བ་ཡིན། །ཕྱི་རོལ་ཡན་གར་དོན་ཡོད་མིན། །མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །འདི་ལྟར་སྣང་བའི་ནང་དུ་ཆུད་པའི་སྔོན་པོ་ཉིད་སྣང་གི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྣང་བ་ལས་ཐ་དད་པར་ནི་ཚད་མ་མེད་ དོ།དེས་ན་ཁས་བླང་བར་མི་བྱའོ།
外境無經驗。如是,何謂經驗外境之義?是否因入于經驗故而立經驗名言?抑或即是未入? 是故說此: 若識具彼相,隨入相彼有, 彼外或從他,此應當觀察。 何謂具彼相之識?謂具青等相。何以說具彼相?此即現今應觀察者。是故為知識具彼相故,亦應觀彼。于彼見中亦由是彼相故無窮。若無相而見,爾時即是見彼,何須觀相? 若謂彼相謂于彼決定了知相或見相。爾時應問何謂決定了知與見之義?若謂二者皆見,如是則二者由自性見,是故或互執或皆非,故二者皆是自證,此已說訖。 若謂無外則此亦無,如是則識無故應成非隱。若謂非隱即是見,如是則不應觀察他。具彼相識亦即是見,何須觀察他?如是: 離見差別者,不取彼取故, 見為青顯現,外獨境非有。 應許即是見。如是唯顯現中所攝青性顯現,非他。是故無量證離顯現差別,是故不應許。
།འོན་ཏེ་དེ་ནི་སྣང་བའི་ནང་དུ་ཆུད་པར་མི་སྣང་དེ། སྣང་བ་ནི་ནང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཐ་དད་པ་ཡིན་ན། དེ་སྣང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པས་སྣང་བའི་ཕྱིར་ རོ།།འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་ཐ་དད་ཡིན་ན་ནི། །སྔོན་པོ་ལྐོག་གྱུར་མིན་མི་འགྱུར། །ངོ་བོས་ལྐོག་གྱུར་མིན་པ་ལས། །དེ་ལས་ལྐོག་གྱུར་མིན་གཞན་མེད། །དཔེར་ན་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་རང་གི་རང་བཞིན་གྱིས་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། འཛིན་པར་བྱེད་པ་གཞན་ཡོད་པ་ལས་ནི་མ་ ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ།དེ་དང་དུས་མཚུངས་པ་ཅན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་ལས་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། དེ་དང་དུས་མཚུངས་པ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དོན་གྱི་སྔོན་དང་ཕྱིས་ཡོད་པ་ནི་ཚད་མས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་ལ་མངོན་སུམ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་སྔོན་ནམ་ཕྱིས་འདི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། བློ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་སྔོན་ཡོད་པར་མི་བརྟག་།འོན་ཏེ་བདག་རྟག་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡང་སྔ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་ཅི་སྟེ་མི་བརྟག་།འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་རྟོགས་པ་ནི་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པར་མི་འཐད་དོ། །ཐ་དད་པའི་དོན་ནི་རྟོགས་པ་མེད་ཀྱང་འཐད་དོ་ཞེ་ན། ཐ་དད་དོ་ཞེས་གང་གིས་རྟོགས། དེ་ཉིད་ཕྱིར་བརྒྱ་ལ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་རྩོད་པ་ཡིན་ནོ། །ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱང་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པར་མི་འགྱུར་བར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱི་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངའི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ ཡིན་ཞེས་རྟོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དཀར་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དཀར་པོ་ཉིད་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་གི་མ་ཡིན་ཡང་རྫས་གཞན་གྱི་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པའི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་གང་གི་ཚེ་དོན་གྱི་དཀར་ པོ་ཉིད་བྲལ་བ་དེའི་ཚེ་གཞན་ལ་འགྲོ་འམ་ཅི་ག་དེས་ན་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱང་བྲལ་ནས་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན། དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཡང་དེ་མེད་པས་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་སོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་མེ་ཡང་མེའི་རང་བཞིན་མེད་ ཀྱང་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པོ།།དེ་ལས་ཐ་དད་པའི་མེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་མི་དད་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།
若謂彼不顯現於顯現之內,因顯現是內,而青等顯現為外故。若是差別,則彼不成顯現,以彼由自性非隱而顯現故。如是: 若是差別者,青非成非隱, 由性非隱故,此外無非隱。 譬如能取相由自性非隱,非由有餘能取,如是與彼同時之青等亦爾。又如能取相從眼等,如是與彼同時所取相亦爾,以因果事之相為隨順彼有無故。 境之前後有性非量所定,以前後無現量轉故。若問如何了知前或后無?識及樂等能取相亦何不思前有?若謂由我常故如是,則何不思非隱亦前有?由相違故。未了知不應為非隱。若謂差別義雖無了知亦應理,以何知差別?即此故百轉成疑難。 若問何故非隱性亦非如是?答非由應成非非隱故,以是他非隱故。不應思為我之隱,如白等。若謂白性雖非一瓶等之性,然是余實之性。是故無離非隱性之差別青等。 若問:當離境白性時,為往他處耶?如是非隱性亦非離往他處。若爾則由與彼無別故,境亦由彼無而成無。若謂無別性未定,則火亦應不成由無火性而無。若謂無離彼差別火故,不爾,以無別未成故。
།དེ་ལས་ཐ་དད་པར་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་མཚུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ནི་མེད་པ་ཉིད་དོ། །རྗེས་ སུ་དཔག་པ་ཡང་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ལས་ཐ་དད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ན། གང་གི་ཚེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར། ཕྱིས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའི་སྔོན་པོ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་སྔོན་གྱི་ རང་བཞིན་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ནི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ལས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལོགས་ཤིག་ཏུ་ནི་དྲན་པའི་ ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ན་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཉིད་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྔར་གྱི་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་སྤངས་ན་ནི་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་བཏང་བར་འགྱུར་རོ། ། རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ནི་དྲན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དྲན་པ་ཡིན་ལ་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དེ་ལྷག་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཚད་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དང་པོ་ཉིད་དུ་ཁྱབ པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དཔེར་ན་དུ་བ་མེ་ལས་འབྱུང་བར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ། ཡུལ་གཞན་དང་གཞན་མེ་དང་འབྲེལ་པ་འདི་ལྟར་རྟོགས་ཏེ། གང་དང་གང་ན་མེ་འདི་ཡོད་པ་དེ་དང་དེར་དུ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། ཡུལ་གཅིག་པོ་ནི་ཡུལ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་གལ་ཏེ་གཞན་ན་ཡང་མེ་ཡོད་ན་དེར་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་དུ་བའི་ཡུལ་དུ་མེ་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ། །དུ་བའང་མེ་འབྱུང་བ་དེ་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་སྒྲོ་འདོགས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ལྷག་པའི་དུ་བ་མཐོང་བ་ལས་ལྷག པའི་མེ་རྟོགས་སོ།།འོ་ན་གལ་ཏེ་སྔ་མ་བར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་གྱི་མེ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་དུ་བ་མཐོང་བའི་མོད་ཁོ་ན་ལ་རྟོགས་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེ་ཡང་སྤྱིར་འབྲེལ་པ་མེད་པར་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་མོད་ལ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་གི་ཚེ་འདི་ན་དུ་བ་ ཡོད་མོད།མེ་ཡོད་པ་ཅི་སྟེ་ཞེས་རྒོལ་ཞིང་རྟོག་པ་ན། དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་སྔོན་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་དགོས་སོ། །མཐོང་བ་དེར་ཡང་དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོ་ན་ཡང་མཐོང་བ་དང་ལྷག་པར་བརྟགས་པ་དག་གཅིག་ཏུ་ཞེན་པའི་ཕྱིར་རོ།
由未見離彼差別故,此說於一切皆同。是故無離非隱之差別。比量亦不能成立離非隱之差別。 云何不能成立?若謂由成立隱時分故,后當了知之青是有。不爾,以隨順前性而了知故。彼即是隨經驗之念,彼經驗亦是非隱性。從隱性中,青等不別成爲念境。 若問此中如何了知為有?答不爾,此中亦是增益如是自性。若舍前非隱自性,則由與彼無別故,青自性亦當舍。非是分別而念。 若謂比量是念而無增上了知,不爾,以無增上了知因故。若問如何是彼增上了知?答不爾,以無故。若問如何是量?答由最初即成遍故。 譬如見煙從火生時,如是了知與異異處火關聯:凡有此火處即生煙,一處非與他處關聯。是故若他處亦有火,則于彼亦當生。是故於煙處即了知火。煙從火生亦增益為彼自性,非他,以不能故。是故從見余煙了知餘火。 若問:若於前成境之火全無增益,如何于見煙之剎那即了知?答彼亦由不了知無普遍關聯故。如是,若剎那了知,爾時此有煙,何故有火?如是詰難思擇時,應說由前見如是故。于彼見中亦非勝義,然由執著見與增益為一故。
།མཐོང་བ་ལས་ཐ་དད་པར་ནི་ བརྟག་པར་མི་ནུས་སོ།།གལ་ཏེ་མཐོང་བ་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་ན་མཐོང་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བ་དོན་དུ་གཉེར་བར་སྟོན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མཐོང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་མེད་པ་ནི་མཐོང་བ་དོན་དུ་གཉེར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡོད་པ་གང་ ཡིན་པའི་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན།གལ་ཏེ་དེ་མཐོང་བ་དང་འབྲེལ་པར་མ་བཟུང་ན། ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཙམ་རྟོགས་པ་པོ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན། དེ་བས་ན་སྣང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མ་རྟོགས་པ་ནི་དེ་དོན་དུ་གཉེར་ བར་མ་མཐོང་ངོ་།།དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའམ་གཞན་ཡང་རུང་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱིས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ལས་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ཞེ་ན། ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་སྔ་མ་སྒྲོ་འདོགས་ པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་ལྟར་དེས་དེ་ན་མེ་ཡོད་པར་རྟོགས་ཤེ་ན་སྒྲོ་འདོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྨིག་རྒྱུ་ལ་སྔོན་མཐོང་བའི་ཆུར་སྒྲོ་འདོགས་པ་བཞིན་ནོ། །གང་ལ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རང་གི་ངོ་བོས་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རང་ བཞིན་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན། གཞན་གྱིས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས་པ་ཉིད་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡིན་པར་ལན་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ འབྲེལ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཕྱི་རོལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྟོགས་པར་འཐད་ཀྱང་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོག་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཕྱིས་རང་ཉིད་མཐོང་བ་ལས་གཅིག་ཏུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་ཕྱི་རོལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ རྟོགས་པར་རིགས་ཀྱང་།གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་ལ་ནི་སྔར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདི་ཡང་མེད་དོ། །དེས་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་གཞན་ཡོད་ན་མཐོང་བའི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བ་མི་འཛིན་པ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གལ་ ཏེ་མྱོང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དོན་མེད་ན་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ཐ་དད་པ་ག་ལས་ཡིན་ཞེ་ན།མིག་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ལས་ཏེ། སྐྲ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྐྲ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ཉམས་པའི་དབང་གིས་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཉམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་ སྐྲ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ལས་སོ་ཞེ་ན།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ལས་ཞེས་མཚུངས་སོ།
不能認為它與所見是不同的。如果理解為與所見不同,那麼就不會趨向于追求所見,也不會顯示追求所見。如果沒有認識到就是所見本身,就不會追求所見。 若問:“是對存在之物的認識”,如果不把它理解為與所見相關聯,那麼僅僅認識存在的認識者如何能趨入?因此,正是通過認識到顯現本身才會追求它,而不是其他方式。未認識到藍色等時,未見到對它的追求。 因此,無論是通過推理還是其他方式,具有分別的認識都不能將藍色等理解為與所見不同。 若問:“那麼推理如何是隱蔽境的認識?“這是因為增益非隱蔽的前者。若問:“如何通過它認識那裡有火?“正是因為它是那樣的增益,就像對蜃景增益曾見過的水一樣。 若說:“所增益的是隱蔽的”,這是不對的,因為未通過自性認識它。若說:“它的自性就是那個”,因為它不是非隱蔽的,怎麼會是隱蔽的呢? 若說:“因為是通過他者認識,所以認識自性就是隱蔽的”,這並非是對”它是非隱蔽”的回答。所謂”通過他者認識”也只是依靠關聯而增益,因此雖然可以認識外境隱蔽,但所謂”通過他者認識”是錯誤的。 雖然由於後來通過親見而一概增益,認識外境隱蔽是合理的,但對於通過他者認識,並沒有”這個通過他者認識就是先前的隱蔽”這樣的認識。因此,所謂”隱蔽”是不存在的。 因此,如果有異義,怎麼會不把握離開所見特徵呢?若問:“如果除了經驗之外沒有對象,藍色、黃色等顯現的差異從何而來?“是從眼等本身,如同顯現髮絲等一樣。 若問:“難道顯現髮絲等不是由於感官損壞嗎?“若說是從顯現髮絲等得知損壞,那麼從顯現藍色等也是一樣的。
།སྐྲ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ཡུལ་ཐ་དད་ཀྱང་རང་བཞིན་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་གྱི། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་མིག་བསྒྱུར་ན་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་ སོགས་པ་འགྱུར་རམ་ཅི།གལ་ཏེ་མིག་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུར་འདོད་ན་ཕྱི་རོལ་ཡིན་པ་དེས་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཅི་སྟེ་མ་ཡིན། ཇི་ལྟར་གཟུགས་འཛིན་པ་ལ་མིག་རྒྱུ་བ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་ཁྱད་པར་འཛིན་པ་དེ་ལས་གཞན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མྱོང་བ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ ཕྱིའི་དོན་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན།འདིར་བརྗོད་པ། འདིར་འགའ་ཞིག་ནི་འགའ་ཞིག་གིས། །བག་ཆགས་རབ་ཏུ་སད་བྱེད་པ། །དེ་ཕྱིར་བློ་ནི་རྣམ་ངེས་ཀྱི། །ཕྱི་རོལ་དོན་ལྟོས་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་བཤད་ཟིན་ཏེ། མངོན་སུམ་ལས་ནི་ཕྱིའི་དོན་མི་འགྲུབ་སྟེ། འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ ལས་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ།།འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་ལས་ཀྱང་མིག་ཉིད་བརྟག་པར་བླའི། དོན་གཞན་རྟོགས་པས་ནི་མཐོང་བའི་མིག་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་བླའོ། །དེ་ཡང་གཞན་གྱི་ངོར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཉིད་ཁྱད་པར་ དུ་རྟོགས་པ་བླའོ།།ལུས་ཀྱང་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་སུ་སྣང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པར་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེར་སྣང་བ་ཡོད་ན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་སུ་སྣང་བ་དང་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་དུས་མཚུངས་པའི་ ཕྱིར་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར། སད་བྱེད་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །སད་བྱེད་དེ་ནི་ཡོད་མིན་ཡང་། །ཇི་ལྟར་ཆགས་སོགས་རྟོག་པ་ལ། །དུས་སོགས་ངེས་པ་གསལ་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་ དང་དུས་དང་གནས་སྐབས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ནི་སད་པར་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་ཡིན་གྱི།དེ་དག་དམིགས་པ་ངེས་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་བ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཀ་ནྱ་ཀུན་ཛ་བ་ལ་སོགས་པ་སེམས་པ་སྣང་བ་རྣམས་ལ་སད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ན་གཞན་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཕྱི་རོལ་ཉིད་ནི་སད་པར་ བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རང་གི་ནུས་པ་ལས་སེམས་པ་ལས་སྣང་བས་ཀྱང་སེམས་པ་གཞན་གྱི་བག་ཆགས་སད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མངོན་དུ་གཏོད་པ་ལས་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །མངོན་དུ་གཏོད་པ་ནི་གར་ཡང་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་མཚུངས་ཀྱང་རང་ བཞིན་འགའ་ཞིག་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་གོམས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་འགྱུར་རོ།
就像髮絲等那樣,雖然對像不同但本性是一致的,難道藍色等不是呈現為多樣性嗎?就像眼睛改變時會發生變化一樣,藍色等是否也會改變呢? 如果認為眼睛是視覺識的因,那麼既然是外境,為什麼藍色等不是呢?就像眼睛是把握色法的因一樣,藍色等是把握內部差別的,這與前者不同。 若說:“因為經驗確定,所以外境成立。“對此回答: 此中某些由某些, 喚醒諸多習氣性, 故知識之決定性, 不待外境而得成。 這已經解釋過:不能從現量成立外境,因為是從果的返照而推測的。從果的返照中推測眼睛本身較易,而不是通過認識其他對象,應當理解為由所見的眼等本身使其成為具有特徵。這也是對他人而言的說法,應當理解為等無間緣的特徵。 若說:“身體也是因”,這是不對的,因為除了顯現為身體外,它是不存在的。若說:“有顯現時才是”,即便如此,也只是從識本身而有識。因為顯現為身體和顯現為墻壁等是同時的,所以不是因。 如此: 由於能喚定性故, 雖無彼等能喚者, 如同貪等分別中, 時等定性明顯現。 同樣地,藍色等顯現具有確定性。貪等對境、時間和狀態的確定是由喚醒緣的力量所致,而不是由於它們對所緣的確定性不錯亂。 對於思維少女樹林等顯現,如果有喚醒者,也會在其他情況下生起。外境本身不是喚醒者,因為從自力所生的思維顯現也能喚醒其他思維的習氣,就像從專注而生起一樣。專注不偏向任何一方。雖然專注相同,但由於某些自性明顯顯現,也會從串習等而生起。
།རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་སོ་སོར་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོད། སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱི་རོལ་ཉིད། དེའི་ཚེ་ངེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཐོང་བའི་ཕྱི་རོལ་ དེའི་ཚེ་མེད་པ་ཉིད།དེའི་ཚེ་ངེས་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་གལ་ཏེ་ཡུལ་སོགས་ངེས་པའི་ཕྱི་རོལ་སྣང་བ་ངེས་བྱེད་ཡིན། དེའི་ཡུལ་ཅན་ཕྱི་རོལ་གྱི་ངེས་པ་མེད་པ་དེ་ག་ལས། གལ་ཏེ་དེར་རམ་དེའི་ཚེ་ཉིད་ཕྱི་རོལ་ན་མེད་ན་ཡུལ་དང་དུས་དེས་ངེས་པར་སྣང་བ་ག་ལས་ཡིན། འོན་ཏེ་དེའི་དུས་ལ་སོགས་པ་ ཅན་མེད་ཀྱང་དེ་ལྟར་ངེས་པ་ནི་སྔར་གྱི་དོན་མཐོང་བ་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དོན་གྱིས་ཅི་བྱ་སྟེ། སྔོན་གྱི་སྣང་བ་ཉིད་ལས་ངེས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར། སྣང་བ་དོན་གྱིས་སྟོང་པར་ནི། །མི་འགྱུར་ཕྱིར་ན་དོན་བརྟགས་ཡིན། །སྔོན་གྱི་དོན་ཉིད་ལས་ངེས་ན། །སྣང་བ་ཡིས་ནི་ཅི་ཞིག་ བྱས།།ད་ནི་དོན་མེད་པར་མི་སྣང་བར་མི་རིགས་སོ། །སྣང་བ་ནི་སྔར་འགགས་པའི་ཕྱིར་དེ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མེད་པ་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་བརྟག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་མེད་ཀྱང་སྔོན་གྱི་ཡུལ་དང་དུས་སུ་མཐོང་བ་འདི་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ན་སྔོན་གྱི་དུས་ལ་སོགས་ པའི་སྣང་བ་ཉིད་སྣང་བ་རག་མོད།དོན་བརྟགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ། ཕྱིའི་དོན་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སྣང་བ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེར་ཕྱིའི་དོན་ཉིད་སྣང་བ་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མི་སྣང་ངོ་ཞེ་ན། དེར་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ལས་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། མི་སླུ་བ་ཡང་ མི་སླུ་བ་གཞན་ལས་མི་འཐད་པ་ཅི་ཡོད།དེས་ན་མི་སླུ་བ་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་སླུ་བར་སྣང་བ་བརྒྱུད་པ་ཉིད་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་གང་ཞིག་སྐྱེས་ནས་འཇིག་པ་དེ་ནི་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ད་ནི་རྡུལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །ཀ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ངེས་པ་ ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བག་ཆགས་བརྟན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན། །མོད་ལ་འཇིག་པར་འགྱུར་མིན་ཏེ། །དཔེར་ན་བག་ཆགས་ལས་བྱུང་བ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་རྟོགས་པ་བཞིན། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་བག་ཆགས་ཀྱི་ སྟོབས་ལ་བརྟེན་པ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིའི་དོན་དང་བྲལ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་རྣམ་པར་བརྟགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། དེ་མ་ཐག་ཉིད་དུ་མི་ལྡོག་གོ། །དེ་བཞིན་དུ་བག་ཆགས་བརྟན་པས་ན་རྨི་ལམ་དུ་བཤད་པའི་རྒྱུན་ཇི་ལྟར་ཡང་མི་ལྡོག་གོ་།འདི་ལྟར་བརྟན་པ་དེ་ཉིད་ཡང་ལངས་ ཡང་གཉིད་ལོག་ཅིང་འཆད་པ་བྱེད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་ཕྱིའི་དོན་ལ་ལྟོས་པས་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།
在夢境等識中,什麼是各自確定性的因?若說:“前世所見的外境,是當時確定性的因”,這是不對的。因為當時根本沒有所見的一切外境,那時確定性的因是什麼? 若說:“顯現確定境等的外境是確定因”,那麼沒有外境確定的識如何產生?如果當時或彼處沒有外境,如何會顯現為由境和時確定的? 若說:“雖然沒有那個時間等的對象,但這種確定是從先前見到對像而來”,何需對像?因為僅從先前的顯現就可能有確定性。如此: 顯現雖無實在義, 故知對境是假立, 若由先前境確定, 顯現又有何作用? 現在,沒有對象就不應該顯現是不合理的。顯現是先前已滅的,所以那不是顯現。如此,由於無存在而顯現,不應推測為外境對象。 若說:“雖無對象,但此顯現是先前見到的境和時”,那麼應該只顯現先前的時間等的顯現而已,何需推測對像?因為外境論者也承認顯現。 若說:“在那裡是外境本身顯現,而這裡因為不具有所以不顯現”,若說是”在那裡具有”,這從何而知?若說:“因為不欺誑”,不欺誑性也不能從其他不欺誑性成立又有何不可?因此,由於是其他的不欺誑,應當承認不欺誑顯現的相續性。 若說:“凡是生而滅的都是錯誤的認識,如’現在沒有微塵’這樣的認識。柱子等是極為確定的,怎麼會是顛倒?“這是不對的: 由於習氣堅固故, 不會立即成壞滅, 如同從習氣所生, 貪等分別亦如是。 貪等分別依靠習氣的力量,同樣地,雖然離開外境對象,即便如此被觀察,也不會立即消失。同樣地,由於習氣堅固,如夢中所說的相續無論如何也不會消失。如此,那個穩固者一再醒來又睡去而繼續宣說。因此,確定性不依賴於外境對象。
།འདི་ལྟར། རྨི་ལམ་ཅུང་ཟད་གང་མཐོང་བ། །སད་པར་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད། །དེ་ཡི་གནས་སྐབས་ད་འདྲ་སྟེ། །བྱིས་པའི་གཅི་བ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །བྱིས་པའི་གཅི་བའི་གནས་ སྐབས་རྨི་ལམ་དུ་མཐོང་བ་ནི་སད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡང་རྗེས་སུ་འཇུག་གི་།གཞོན་ནུ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ཡང་སྔར་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་མི་སྤྲོའོ། །དེ་ཕྱིར་གཅིག་ལ་ཚུལ་གཉིས་ཡོད། །གང་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མྱོང་བ་དང་། །དྲན་པས འདི་ནི་རྣམ་པ་གཉིས།།མྱོང་བ་ཉིད་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན། །ཚུལ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་སྔོན་པོའི་རྣམ་པའོ། །ཐ་དད་པར་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་གཅིག་ཡིན་ལ། ལྡོག་པ་ཉེ་བར་བརྟགས་པས་ནི་ཚུལ་གཉིས་ཡིན་ནོ། །དེ་ག་ལས་ཤེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཉམས་སུ་ མྱོང་བ་དང་དྲན་པས་སོ།།དེས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་གཞན་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དོན་རིག་པ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་གཉིས་མྱོང་བ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཇུག་བསྡུ་བའོ། །དོན་རིག་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་རང་རིག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ། གང་ཚེ་རྣམ་རིག་རྒྱུ་ཡིན་ ལ།།གཞན་འདོད་པ་འམ་མི་འདོད་པའང་། །དེ་ཡི་དངོས་པོར་མ་གྲུབ་པ། །དེ་ནི་དེ་ལྟར་མྱོང་བ་ཡིན། །དེའི་ཚེ་དེའི་དངོས་པོས་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་རིག་པ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་མྱོང་ བ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་རང་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དོན་དུ་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་དོན་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།རྨི་ལམ་དུ་རིག་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་དོན་རིག་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གང་ཚེ་ཤེས་བྱ་དོན་དུ་ནི། །གནས་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཡུལ་བཅས་ཡིན། །དེ་ཚེ་བདག་ཉིད་ ཉམས་མྱོང་གང་།།དེ་ཉིད་དོན་དུ་རྣམ་པར་ངེས། །ཡང་གང་གི་ཚེ་དོན་གཞན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མེད་པར་ཤེས་པའི་ཆ་ཉིད་ལ་དེས་དོན་དུ་ངེས་པར་བྱེད་པའི་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་རྣམ་པའི་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་བག་ཆགས་ལས་ངེས་པའི་ཕྱིར་དོན་ཅེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་ ངེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་དོན་རིག་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།དེའི་ཚེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་དོན་རིག་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་གཟུང་བའི་རྣམ་པ་ནི་གཞལ་བྱ་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ནི་ཚད་མ་དེའི་རིག་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་དེ་ཉིད་དོན་ཅེས་རྟོགས་ལ། དེ་ཡང་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིག་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཕྱིའི་དོན་ཁས་བླངས་ཀྱང་རང་རིག་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ།
夢中所見諸少許, 醒后不復再相隨, 其狀恰如此時節, 猶如嬰兒小便時。 嬰兒小便的狀態在夢中所見,在醒時狀態也會相隨,但在青年等狀態則不會。對於作用的不錯亂,因為已經前面說明過了,所以不再詳述。 一者具有二種相, 由於如是經驗及, 憶念故有此二相, 經驗本身即為果。 “二相”是指了知的相和藍色的相。因為沒有差別的認識所以是一,由於返照的觀察所以是二相。這從何而知?因為如此有經驗和憶念。因此,除了二相外沒有他識,所以對境的認識不是果,而是經驗二相為果,這是總結。 若問:“難道不是了知對境嗎?怎麼是自證?“對此解釋: 當時唯識為因時, 他欲不欲皆如是, 彼之事物未成立, 即是如此經驗性。 那時因為沒有以其事物成立的因,所以經驗本身即是認識,因為是藍色的本性。因為如此經驗為藍色等,所以它勝義中唯是自證,即使經驗為對境也不是對境識,如同夢中的認識。 或者對境識本身是果,如此: 當知對境住境時, 故知識有所緣境, 爾時自性所經驗, 即定解為是對境。 又當沒有認識其他對境時,僅在識的部分上由它確定為對境時,那時識的相的本性所經驗的,正是由習氣而確定,所以稱為對境。那時由確定的力量,安立對境識為果。 那時對唯識論者來說對境識也是果。那時所取相是所量,能取相是量,對此的認識是果。或者瞭解它即是對境,由於它也是認識,所以認識本身是果。此外,即使承許外境,自證本身也是果。
།འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་འདི་བདག་འདོད་རྣམས་དང་། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་མྱོང་གྱུར་ན། །འདོད་པའང་མི་འདོད་པ་དེས་ཀྱང་། །དོན་རིག་པར་ནི་འགྱུར་བ ཡིན།།རིག་པ་གཞན་ཉིད་ཡིན་ལ་དོན་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནི་མི་ནུས་སོ། །དེ་བས་ན་རིག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་རྣམ་པར་འཇོག་པས་དེ་དང་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་རིག་པ་ནི་རང་རིག་པ་ཉིད་དོ། །དེས་ན་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་ཕྱི་རོལ་རིག་པར་བརྗོད་དོ། ། གང་གི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་འདི་བདག་ཉིད་འདོད་པ་རྣམ་པ་ཡིན་པ་དང་། དོན་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ན། འདོད་པའམ་མི་འདོད་པ་སྟེ། འདོད་པ་མི་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དེས་དངོས་ཀྱི་འཇུག་པས་དོན་རིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཉེ་བར བཏགས་པ་ཉིད་དོ།།དེས་ན་ཕྱིའི་དོན་ལ་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དོན་ཡོད་པ་ལ་ནི་དོན་རིག་པ་ཉིད་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྟེན་མེད་པས་རང་རིག་པར་རིགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཕྱི་རོལ་དོན་ནི་ཡོད་ན་ཡང་། །ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་ མྱོང་ཉིད་དེ།།ངེས་པའི་བདག་ཉིད་རང་ངོ་བོས། །མ་ཡིན་དུ་མའི་བདག་སྐྱོན་ཕྱིར། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར། རང་རིག་པ་ཁས་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་དུ་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་མེད་པས་ཁས་ལེན་ན་ནི་ཕྱིའི་དོན་ཉིད་ ཅི་སྟེ་ཁས་མི་ལེན།འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་དོན་མེད་པས། །གང་རིག་གལ་ཏེ་རྟེན་མེད་པས། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རིག་ན། །ཕྱི་ཉིད་རིག་པར་ཅིས་མི་འདོད། །རྟེན་མེད་པ་ནི་མཚུངས་སོ། །དེས་ན་རང་གི་ངོ་བོས་རིག་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རྟེན་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་ ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཕྱིའི་དོན་ལ་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་མཐོང་བས་དེ་ཉིད་ཡིན་མོད། དོན་རིག་པ་ནི་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་གཏང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །རིག་པ་རྣམས་རང་གི་ངོ་བོས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་སོ་སོ་ལ་རྣམ་པ་དུ་མར་རིག་པ་འཐད་ཀྱི། དོན་ནི་རང་གི་ ངོ་བོས་རྣམ་པ་དུ་མར་རིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བདག་ཉིད་དུ་མར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པར་བྱེད་པས་རྣམ་པ་དུ་མར་རིག་ཀྱང་དོན་ནི་གཅིག་ཉིད་དོ་ཞེས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལྟ་བ་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གཅིག་ལ་རང་བཞིན་དུ་མར་རིག་པ་མི་འཐད་དོ། །དོན་དུ་མའི་རང་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཁས་བླངས་ན་ཡང་གཉིས་པོ་དག་།ཐ་དད་པར་ནི་མྱོང་མི་འགྱུར། །དོན་གཅིག་ཉིད་ལ་གཉིས་ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་ཞེས་མི་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།
若此自性諸所欲, 及以他相而經驗, 所欲及與不欲者, 皆將成為對境識。 不能說認識是他性而對境是他性。因此,由於隨順認識而安立對境,由於與彼成立和安樂有別,外境的認識即是自證。所以假立說為外境識。 因為如果此識是自性所欲的相,而對境也以其他相被經驗,無論是所欲還是不欲,即是所欲不欲的相,那時它以實際的趣入而成為對境識。若非如此,則唯是假立。因此說明即使對外境也是自證為果。 若問:“對境存在時,對境識不是合理的嗎?因為它存在,所以無所依而應成自證”,這也不合理: 縱然外境對境有, 如其所經驗性質, 定性本體以自性, 非是多體過失故。 對唯識論者來說,也不是因為沒有其他相而承許自證,而是因為如實了知的緣故。若因無所依而承許,為何不承許外境本身?如此: 若謂外境對境無, 何所了知若無依, 了知自性之本體, 何不許為外了知? 無所依是相同的。因此,應說是由於見到以自性而了知。不是因為無他所依。 對此,即使對外境也見到自證性而如是,因為對境識不合理所以應當捨棄。由於諸識以自性差別,所以對不同補特伽羅有多相的認識是合理的,而對境不是以自性有多相的認識,因為會導致自性成多的過失。 外境論者認為:雖然由能了知而有多相的認識,但對境是一。因此,對一者有多自性的認識不合理。若說是多對境的自性,也不對: 即使許彼二者時, 不成差別之經驗。 對一對境經驗二,是不可能的,因為自相已圓滿故。
།གལ་ཏེ་རྣམ་པ་གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་དུ། རྗེས་སུ་ཞུགས་པར་སྣང་ན་དེའི་ཚེ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར རོ།།ཡང་ན་གཉིས་པོ་དག་ཐ་དད་པར་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དངོས་པོའི་དོན་ཏོ། །ཡང་ན་གཅིག་གི་མཐར་ཐུག་པས་ཐ་དད་པར་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་རྣམ་པ་དུ་མར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་མཐོང་བསྒྲིབས་ཕྱིར་འགྱུར་ཞེ་ན། །དོན་གྱི་དབང་གིས་རྟོགས་མི་ འགྱུར།།གལ་ཏེ་མ་མཐོང་བས་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་གཉིས་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་མ་མཐོང་བས་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ལ་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ལ་ཚད་མ་ག་ལ་ཡོད། མ་མཐོང་བ་ནི་རབ་རིབ་ལྟ་བུར་འགྱུར་རོ། །ཟླ་བ་ནི་གཉིས་ཉིད་དེ་གཅིག་ནི་མཐོང་བ་ཡིན་ ལ།གཉིས་པ་ནི་མ་མཐོང་བས་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་མ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདིར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་མ་མཐོང་བའི་རབ་རིབ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་དབང་གིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མ་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱིའི་དོན་གྱིས་སྟོང་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ སྐྱེད་དོ་ཞེས་ཅི་སྟེ་ཁས་མི་ལེན།འོན་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་མི་ནུས་ན། རུང་བའི་ཡུལ་ན་གནས་པའི་དོན་རྟོགས་པའི་སྒྲིབ་པར་ཇི་ལྟར་ནུས་པ་བརྗོད་དགོས་སོ། །དུ་མའི་བདག་ཉིད་དངོས་དེ་ལ། །གཅིག་གི་བདག་ཉིད་མཐོང་བྱེད་པ། །མ་མཐོང་བ་དེ་ཇི་ལྟར་ན། །དོན་མཐོང་བྱེད་པར་ འགྱུར་བ་ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུ་བའོ། །གཞན་ཡང་། འདོད་པའི་མི་འདོད་དོན་རིགས་ནི། །གོམས་པའི་དབང་གིས་འབྱུང་བར་མཐོང་། །འདི་ལ་མ་མཐོང་བ་ཡི་ནི། །བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་རྟོགས། །དེ་ཉིད་མ་མཐོང་ཡིན་ཞེ་ན། །མཐོང་བར་འདོད་པ་གྲུབ་པ་ཉིད། །ཐམས་ཅད་ བག་ཆགས་སྟོབས་ལས་ནི།།འབྱུང་བ་ཡིན་པར་གྲུབ་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དོན་ནི་འདོད་པའམ། མི་འདོད་པར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ནི་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་པ། གལ་ཏེ་འདོད་དང་མི་འདོད་པར། །སྣང་བ་རྟོག་ཡིན་དོན་བློ་མིན། ། དེ་ལའང་འཆི་ལྟས་ལ་སོགས་པར། །མཚམས་སྦྱོར་མེད་སེམས་མཐོང་བ་ཡིན། །འཆི་ལྟས་ཀྱིས་ཟིན་པ་རྣམས་ལ་དོན་བློ་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གཞལ་བྱ་ལའང་། །རང་ཉིད་ཉམས་མྱོང་འབྲས་ཡིན་རིག་།གང་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་རང་བཞིན། །དེ་ལྟར དོན་ནི་རྣམ་ངེས་དེས།།དེའི་ཕྱིར་ཕྱིའི་དོན་ལ་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་གྱི་དོན་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རིག་པ་འམ་རྗེས་སུ་མ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ།
若其他相也顯現為那個本身,那時將成為一體的了知。或者說,二者不會被經驗為差別,這是事物的意義。或者說,由於歸結為一,不會經驗為差別,因為會導致一切都成為多相的過失。 若說:“因為被未見所遮蔽而如此”,則不會由對境的力量而了知。若說因為被未見所遮蔽所以不見二者,那麼由於未見遮蔽了一體的了知,哪裡會有一體了知的量?未見將如同眼翳。 這裡也會產生這樣的分別:“月亮實為二,一個是所見,第二個因為被未見遮蔽而未見。“因此,由於如同未見的眼翳,不是由對境的力量而了知。為何不承許未見本身產生離外境的識? 若說僅僅未見不能,則應說明如何能遮蔽處於適當境位的對境了知。總結如下: 多體性質彼事物, 見為一體之本性, 彼未見者如何能, 成為見境之作者? 所欲不欲境類別, 見由串習力而生, 於此未見性如何, 了知成為所成立? 若說彼即是未見, 則成所欲見已成, 一切由習氣力故, 已成是從彼生起。 若說對境不顯現為所欲或不欲,而是對境的相本身,如此即是了知,對此回答: 若欲與不欲顯現, 是分別非對境知, 于彼死相等事中, 見無相續之心識。 對於具死相者,對境知也見為其他相。因此那不是正確的。所以: 是故外境所量上, 自證經驗即是果, 因為如此此自性, 由彼定解是對境。 因此,對外境也是自證為果,而不是對境識,因為不了知它或不隨順它。
།འབྲས་བུ་འདི་ལ་ཡང་ཚད་མ་ནི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་སློབ་དཔོན་གྱིས་གང་གི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་ཉིད་གཞལ་བྱ་ཡིན་པ་ དེའི་ཚེ་ནི་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཉིད་འདིའི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ།།འདི་ལྟར་ཤེས་པ་རང་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་མ་ལྟོས་པར་དོན་དུ་སྣང་བ་ཉིད་འདིའི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་དོན་དེ་ནི་དེས་གཞལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དོན་གྱི་རྣམ་པ་སྡུག་གུ་ལ་སོགས་པར་སྣང་ བ་ལ་གནས་པ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་ཡུལ་དེ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ།།ཚད་མའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཇི་སྙེད་པ་གཞལ་བྱ་ལ་ཉེ་བར་འདོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། འདིར་སྨྲས་པ། དེ་ཚེ་དོན་སྣང་འདི་ཉིད་ནི། །ཚད་ཡིན་ཡོད་ དུ་ཟིན་ཀྱང་ནི།།དོན་གཞན་མིན་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་ལ། །འཛིན་བདག་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མིན། །ཅིའི་ཕྱིར་དོན་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འཇོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་མེད་པར་རང་རིག་པ་ནི་དོན་གཞན་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཀུན་ལ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གང་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དོན་བདག་སྟེ། །ཤེས་ལ་གནས་པ་དེ་ལྟ་བུར། །འདི་ནི་དེ་ལྟར་གནས་སོ་ཞེས། །ངེས་འབྱེད། རྣམ་པའི་དབང་གིས་དོན་ལ་དེ་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་སོ། །དེས་ན་དོན་དུ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ནི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། དེས་ན་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་དོན་རིག་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་ང་རང་རིག་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དོན་དུ་རྟོག་པ་དེ་ནི་བདག་རིག་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། བདག་ཉིད་རིག་པ་ཡིན། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དོན རིག་འདོད།།འདི་ལྟར་དོན་བདག་སྣང་མ་ཡིན། །གང་གི་ཕྱིར་མི་སྣང་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཞལ་བྱ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་འཇུག་།མངོན་སུམ་གྱི་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་སྐབས་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་མངོན་སུམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ དང་།གཞན་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡི་སྒྲུབ་བྱེད་བློ་ལ་ནི། །གནས་དོན་དེ་ཡི་བྱ་བ་དེ། །གང་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དོན་དེ་ནི། །གནས་པ་དེ་ལྟར་དེ་རབ་གསལ། །དོན་འཇོག་དེ་ཡི་བདག་ཉིད་ཕྱིར། །རང་རིག་ཡིན་ཡང་དོན་རིག་འདོད། །དེའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་བློ་ལ་གནས་པའི་དོན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་བྱ་བ་ ནི་དེ་ཡིན་ཏེ།དས་དེ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་དེའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། དེ་དེའི་རང་བཞིན་དུ་གསལ་བའི་ཕྱིར་རོ།
對於此果,量是對境的相本身。如阿阇黎所說:“當外境是所量時,顯現為境即是此之量。“如此,雖然識是自證所知,但不依賴自性而顯現為對境,這即是此之量。因為那對境是它所量。如同對境相顯現為美好等,安住于其自性中而了知彼境。量的諸多差別相都是假立於所量。 若問:“因為無差別,為何能取相也不是量?“對此回答: 爾時此現對境相, 雖已成為是正量, 非他境故於外境, 不應觀待能取性。 為何不隨順安立為那對境?因為非他境。無相的自證不安立為他境,因為對一切都相同。 因為如同對境性, 安住于識如是故, 此即如是而安住, 決定了知依相力。 由相的力量而了知對境如是安住於藍等自相中。因此,了知為對境的因即是相本身。所以它即是量。 若問:“如此則對境識為果,我何需自證?“這是不對的。如此,了知為對境即是隨順自證。對此解釋: 自性即是能了知, 故此即許對境知, 如此非現對境性。 因為不顯現者非現量所量。如何趣入隱蔽對境的現量?這是安立現量果的場合。因此,由於自性是現量,且無他識,所以自證是果。 彼之能立住心識, 彼境之業用即彼, 因為如同彼對境, 如是安住彼明顯, 安立境是彼性故, 雖是自證許境知。 其能立即是住於心識的對境。其業用即是彼,由彼而作。因此,彼是彼之果,因為彼明顯為彼之自性。
།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་རྣམ་པ་ཚད་མ་ནི་ཕྱིའི་དོན་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་རང་རིག་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཐ་དད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། དོན་འཇོག་དེ་ཡི་བདག་ཉིད་ ཕྱིར།།རང་རིག་ཡིན་ཡང་དོན་རིག་འདོད། །འདི་དོན་དམ་པར་ནི་རང་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། ཐ་སྙད་དུ་ནི་དོན་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ལྟོས་ཏེ། དོན་ཉིད་ལ་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ་ཚད་མ་ཡང་དོན་ཉིད་ལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཐ་དད་པར་ག་ལས་འགྱུར། དོན་དམ་པ་ལ་ལྟོས་ན་ཡང་གཉི་ག་ཡང་རང་ གི་ངོ་བོ་ལ་ཡང་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ག་ལས་ཡིན། དེ་ཉིད་བཤད་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཐ་དད་པ་འང་མིན། །འོ་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གཞལ་བར་བྱ་བ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་རང་རིག་པ་འབྲས་བུར་བཤད་ཅེ་ན། བཤད་པ། རང་གི་ངོ་བོས་དཔྱོད་པ་ན། །རང་རིག་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་བཤད། །དོན་རིག་དེའི་བདག་ ཉིད་ཕྱིར་རོ།།དོན་དམ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་འདིའི་དོན་རིག་པ་ཡིན་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་དོ། །རིག་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་དཔྱད་པ་ན་དེ་དོན་རིག་པ་ཡིན་ཡང་ངེས་པར་དཔྱད་པ་ནི་རང་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་རང་གི་ངོ་བོས་མི་སྣང་གི་ཤེས་པ་ཉིད་རང་གི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་དོན་ གཞལ་བྱ་ཡིན།དོན་དེ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་འདྲའོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་ཤེས། རྣམ་པར་རིག་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་བརྗོད་པ། དེ་དང་འདྲ་བ་འམ་གཞན་འདྲ་འང་རུང་། །ཤེས་པ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡི། །རྒྱུ་ཡི་དོན་ཡང་སྣང་བས་ན། །དོན་ནི་གཞལ་བྱ་ ཉིད་དུ་འདོད།།གལ་ཏེ་ཡང་ཆུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཆུར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྨིག་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཅི་ཞིག་ལྟར་དོན་ནི་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བས་དོན་ལ་དམིགས་པར་བརྗོད་དོ། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་ཉིད་ལས་དམིགས་པ་ཡིན་ན། བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་དུ་འཐད་པ་ མ་ཡིན་ནམ།དེ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བག་ཆགས་ནི་རྣམ་པ་དེ་སྐྱེད་པ་ལ་ནུས་པ་མཐོང་བའི་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཁྱེད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་མེད་པར་རྣམ་པ་དེ་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ན། དོན་རིག་པར་འཐད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་འགའ་ ཞིག་ལྟར།།དོན་དངོས་མེད་པ་སྣང་ཅན་ཏེ། །ཇི་ལྟར་དོན་འཛིན་ཅེ་ན་བདེན། །དེ་འདྲ་ངས་ཀྱང་མི་ཤེས་སོ། །གང་གི་ཚེ་དོན་ཉེ་བར་གནས་པ་མེད་པའི་ཡང་དེའི་རྣམ་པ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ན་རེ་ཞིག་དེ་དོན་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།
若問:“如此則相量是外境,而自證果是趣入自性,所以境不同?“這是不對的。如此: 這在勝義諦中是自證,在世俗諦中是對境識。由此,就世俗諦而言,因為果是對境本身,量也是對境本身,怎會有不同境?就勝義諦而言,二者也都是自性,如此也怎會有不同?對此解釋說:“因此境也不異。” 若問:“為何說對外境所量自證是果?“解釋: 以自性而觀察時, 說自證即是其果, 因對境知是彼性。 就勝義諦而言,雖是對境識但實為自證。未觀察識的自性時雖是對境識,但確定觀察則是自證。 若問:“如果對境不以自性顯現,而是識以自性顯現,如何對境是所量?“若說:“因為與彼對境相似”,如何知道相似?若說:“已說唯識有多相”,對此回答: 無論似彼或似他, 識如是顯現之時, 因顯現為因之境, 故許對境是所量。 即使無水而生起顯現為水的識,也是依靠陽焰而生,因此如同對境依因而生,說緣于對境。 若問:“若僅從因而有所緣,豈不應理為習氣所生?“這不是非因,因為習氣是見到能生彼相的決定力。你們也是如此成立。若無如是對境而不生彼相,則對境識應理。若非如此: 如何某些相顯現, 無有實境為所依, 若問如何取境者, 誠然我亦不了知。 當無近住對境而有其相時,首先它不是取境。
།ཡུལ་གཞན་དུ་མཐོང་བ་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེའི་ཚེ་ཡུལ་གཞན་ ཡང་མེད་ན་ཇི་ལྟར་སྣང་།གང་ན་ཡོད་པ་དེར་སྣང་ངོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་གང་ན་ཡང་མེད་ན་ཐབས་ཅི་ཡོད། གདོན་མི་ཟ་བར་འགའ་ཞིག་ན་ཡོད་པར་ནི་སྣང་བ་ཉིད་ལས་ཤེས་ཏེ། དོན་མེད་ན་སྣང་བ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ལས་དེ་ལྟར་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་མ་མཐོང་བ་དེ་ཇི་ལྟར་སྣང་། དེ་ཡང་སྐྱེ་བ་གཞན་ལ་སོགས་པར་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་མཐོང་བའི་ཡང་སྣང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན། ཡུལ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དུ་ནི། །མ་མཐོང་བར་ཡང་དོན་དུ་ནི། །སྣང་ན་ཐམས་ཅད་དེ་ཡི་ཚེ། །ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་རིག་པར་ཐལ། ། མ་མཐོང་ཡང་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ན་གནས་པ་སྣང་ན་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་རིག་པར་ཐལ་ལོ། །གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་པར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རབ་རིབ་ལ་སོགས་པས་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། རབ་རིབ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར ཐམས་ཅད་སྣང་བར་ཐལ་ལོ།།གཞན་ཡང་། རབ་རིབ་མཐོང་བ་ཉམས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་མཐོང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ཐམས་ཅད་མཐོང་བར་ཐལ་ལོ། །གང་སྣང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བ་སྐྱེད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་མ་མཐོང་བ་ཉིད་སྣང་བས་མེད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བར་སྐྱེད་པར་འགྱུར་ རོ།།དོན་མེད་པའི་མཐོང་བ་ནི་སྣང་བ་མེད་དོ་ཞེ་ན། རུང་བའི་ཡུལ་གྱི་གནས་སྐབས་མེད་པར་ཡང་སྣང་བ་མེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ངེས་སོ་ཞེ་ན། གཉི་ག་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །དེ་ཉིད་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་ དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ།།འཇིག་རྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ན་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །མཐོང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཁྱད་པར་གཞན་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཐོབ་པའོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མཐོང་བ་ཉིད་དོ། །གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཇི་ ལྟར་དང་པོའི་ཤེས་པ་དེ།།ཐོབ་པ་ལ་ནི་ལྟོས་པ་བཞིན། །དེ་ཐོབ་པ་ཡང་ཐོབ་པ་ལ། །ལྟོས་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་རང་ཉིད་ལས། །ཐོབ་པའི་ངོ་བོར་འདོད་ན་ནི། །དང་པོའང་དེ་ལྟའི་དངོས་ཡིན་ཕྱིར། །ཐམས་ཅད་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །འོན་ཏེ་ཐོབ་པ་སྔོན་ གྱི་ནི།།ཐོབ་པའི་ངོ་བོས་བདེན་ན་ནི། །ཕན་ཚུན་བརྟེན་ཕྱིར་གཅིག་བདེན་པ། །མིན་པས་གཉི་ག་དེར་འགྱུར་རོ།
若說”是取見於其他境”,若當時也無其他境,如何顯現?若說”於何處有則于彼顯現”,若於何處都無,有何方法?若說”必定由顯現本身知道于某處有,因為無境時未見顯現,由關聯而如是了知”,那麼未見者如何顯現?若說”于其他生等中見到”,不對,因為無決定。若說”未見者也將顯現”,那麼: 于境等其他處所, 未見亦顯為對境, 爾時一切諸法中, 將成一切皆能知。 若未見而顯現住于其他境等處,將成一切皆知一切。若說”非無差別時位而顯現,是由眼翳等顯現”,不對,因為眼翳對一切共同,將成一切顯現。 此外,眼翳既是損害見的同時又是見的因,因為是見的因故,將成見一切。若說”由彼顯現生起見”,則未見本身顯現,將由無彼而生見。若說”無境之見無顯現”,則適境位無時也無顯現。若說”由此不定”,二者皆同。若說”此即是境”,不對,因為無境性故。若說”如是性即是境”,一切將如是。于非世間性中,一切即是非世間性。 已說明除見外無其他差別。若說”是得”,彼亦即是見。他見等亦已說明。 如同初識彼, 依止於獲得, 得亦依得故, 將成無窮盡。 若謂有一法, 自性即是得, 初亦如是故, 一切將等同。 若謂前得之, 得性為真實, 互依故一真, 非有二皆爾。
།འོན་ཏེ་རྒྱུ་ནི་དག་པའི་ཕྱིར། །ཤེས་ཏེ་བདེན་པ་ཡིན་ཞེ་ན། །དེ་ཡི་ཤེས་པའང་བདེན་པ་ཉིད། །དེ་རྒྱུ་དག་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། །དེ་ལྟར་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་ཕྱིར། །ཐུག་པ་མེད་ པར་ཐལ་བར་འགྱུར།།སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་ལ་བག་ཆགས་ལས། །དེས་ན་དེ་ཀུན་དེ་ལྟར་ཞེས། །རྟོག་པ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པ་མིན། །ཐོག་མེད་འབྲེལ་པའི་བག་ཆགས་དང་། །འབྲེལ་པས་སྔོ་སོགས་ལ་སོགས་པ། །འཇུག་པ་གང་ཡིན་དེ་ལ་ནི། །དེ་ལ་ཉེས་པ་མཐོང་བ་མེད། །གལ་ཏེ་ཤེས་པའི་བདག་ ཉིད་རང་རིག་པ་ཡིན་ན་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པར་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར།གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་རང་བཞིན་ལས། །ཐ་དད་ཡིན་ན་གང་གིས་འཛིན། །གལ་ཏེ་དེ་ནི་རང་བཞིན་ཉིད། །ཡིན་ན་མིང་ཙམ་བྱས་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་དང་ཡུལ་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཐ་དད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པར་གྱུར་པར་བཟུང་བས་རང་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི། འོ་ན་ནི་འབྲེལ་པ་ཅན་གཉིས་ཉིད་དུ་ཟད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་འཛིན་པ་མི་སྲིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར། འདི་ནི་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པར། །བདེ་བླག ཏུ་ནི་རྟོགས་པ་ཡིན།།དྲན་པ་རྣམ་ཤེས་སྔ་མ་དང་། །འབྲེལ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད། །དྲན་པ་ནི་ཉེ་བར་སྐྱེ་བ་ཉིད་ན་བདག་ཉིད་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་འབྲེལ་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཞེན་པའི་དབང་གིས་དེ་སྐད་བརྗོད་དོ། །འོ་ན་དྲན་པ་མེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་ པར་རྟོགས།འདི་ལྟར། མྱོང་བ་ཡོད་ན་བདག་གིས་དེ། །མཐོང་ཞེས་དེ་ལྟར་དྲན་པར་འགྱུར། །དྲན་པ་མེད་པར་བདག་ཉིད་ནི། །ཤེས་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །དྲན་པ་ཉིད་འདི་མཐོང་ངོ་ཞེས་ངེས་པར་རྟོག་གི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མཐོང་བ་ངེས་པར་བརྟག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲན་པ་ མེད་པའི་རིག་པ་ནི་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་རྟོགས་པ་མེད་དེ།དེས་ན་དེ་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། དེ་ལ་ཡང་མཐོང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་དྲན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། ཐ་སྙད་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དྲན་ པར་བྱ་བ་དང་བལྟ་བར་བྱ་བ་དག་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཐམས་ཅད་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་མཐོང་བ་དང་དྲན་པ་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་འདིར་དྲན་ནོ་ཞེས་བྱ་ བ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་དྲན་པ་ལྷན་ཅིག་གཅིག་ཡིན་ནོ།
若說:“因為因清凈故,知是真實”,則彼知亦真實,因為彼因清凈故。如是互相依賴故,將成無窮。對於陽焰水的習氣,因此一切如是的分別並非錯亂。無始關聯的習氣,以及與藍等的關聯,其所有趣入,于彼無過失可見。 若問:“若識自性是自證,如何與習氣關聯?” 若關聯異於自性, 何者能取彼關聯? 若彼即是自性者, 將成僅是名言作。 若關聯與境異於自性,爾時由取為異故非自證。若說”非成異”,則僅有二所關聯,因為無關聯故,不可能取關聯。這也不對,因為: 此與習氣關聯性, 容易了知即如是, 憶念與前識關聯, 即能如是而了知。 憶念生起時即能了知與自身經驗關聯。由其執著力而如是說。若問:“于無憶念如何了知與習氣關聯?“如此: 若有經驗我見彼, 如是即成為憶念, 無有憶念自性中, 任何識亦不存在。 憶念即確定思維”此見”,若非如此則不能確定思維見,因為無力故。無憶念的了知無有隨見而了知,因此如何了知彼與習氣關聯?因為于彼亦了知為”見”故。由與憶念合為一而了知故,若非如此則不應理,因為不可言說故。 所憶與所見合為一而了知,因此一切即是與習氣關聯。若說:“見與憶合為一的了知是錯亂”,不對,因為無有違害故。即是”此前所見即此處憶念”。於此無有違害。因此憶念是同時一體。
།འོན་ཏེ་སྔོན་གྱི་རང་བཞིན་ནི་དྲན་པའི་རྣམ་པས་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་གཉིས་ཐ་དད་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས། དེས་ན་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་གྱུར་ན་རིག་པའི་བདག་ ཉིད་དུ་ཤིན་ཏུ་གསལ་ལོ།།གཞན་ཡང་། ཕྱིའི་དངོས་པོ་ལ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་དངོས་པོ་ངེས་པར་བྱ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར། ཕྱི་རོལ་སྔོན་མཐོང་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཇི་ལྟར་རྣམ་ཤེས་འབྲས་བུ་ཡིན། །རྣམ་ཤེས་བལྟར་རུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །རྣམ་ཤེས་འབྲས་བུ་ ཡིན་པར་རིག་།དེ་བཞིན་དུ། ཡུལ་དང་དུས་སོགས་གནས་སྐབས་ལས། །དེ་འབྲས་གཞན་དུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངེས་པ་ནི། །འཐད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རིག་པའི་ཕྱོགས་ལ་ནི། རིག་པ་སྔོན་གྱི་རིག་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེའོ། །གལ་ཏེ་དུ་བ་མེ་མེད་པར་འབྱུང་བ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དུ་བའི་བག་ཆགས་ལས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །ཆུར་སྣང་བ་ཡང་སྟེ། སྦྲང་བུའི་ཚོགས་དང་། སྨིག་རྒྱུ་ལ་དུ་བ་དང་ཆུ་བཞིན་ནོ། །ཕྱི་རོལ་ཉིད་བག་ཆགས་ལས་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཕྱི་རོལ་འདི་ནི་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར མིང་ཙམ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཡང་འཇིག་རྟེན་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་པས་ཁྱེད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུ་བྱེད་པ་ཅི་ཡོད། གལ་ཏེ་བག་ཆགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་མེད་པ་ཡིན་ནམ། ཇི་ལྟར་བག་ཆགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་ཞེ་ན། ཅི་དུ་བ་གློ་བུར་བ་ལས་མེ་རྟོགས་པ་ལ་མེའི་འབྲས་བུར་སྣང་བ་ཡོད་དམ། བརྟགས་ པ་ལས་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།བག་ཆགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །སྐྱེ་བ་གཞན་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་སད་པ་ཡང་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒན་པོ་ལ་བྱིས་པའི་རྩེད་མོ་རྨི་བ་སྲིད་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་གཞན་ལ་སོགས་པར་ནི། །མཐོང་བ་སྣང་བ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད། །བག་ ཆགས་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཉིད།།སྣང་ངོ་ཞེས་ནི་རྣམ་པར་ངེས། །དེས་ན་སྔ་མ་སྔ་མ་ཡི། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྣང་བ་ཡིན། །རྣམ་ཤེས་ལས་ནི་ཕྱི་རོལ་པ། །ཀུན་དུ་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་བསྟན། །རྨི་ལམ་མཐོང་རྣམས་གཅིག་ལ་ནི། །སྣ་ཚོགས་སུ་ནི་སྣང་བ་འདི། །ཐོག་མེད་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་བས། ། དབང་དུ་བྱས་པའི་སེམས་ཡིན་ནོ།
若說:“若不以憶念相取前之自性,如此則如何了知前後二者差別?“因此即是無差別。如是則極為明顯是了知自性。 此外,因為于外事不能確定因果事,如此: 因無見外前境故, 如何識是其果報? 因為識可得見故, 了知識是其果報。 由境時等諸位故, 彼果異處生起故, 因果決定性即是, 不應道理而成立。 于了知方面,了知從前了知生。若煙無火而生,爾時亦從煙習氣生故非無因。水顯現亦如是,如蚊群與陽焰中的煙與水。 若說:“外境即從習氣成”,此外境是所許,因從習氣力生故成僅是名言。彼亦是世間性故,你們作何功用?若問:“豈非不顯現為習氣果?如何是習氣果?“豈于從突然煙了知火時有顯現為火果耶?若說”從推度而成”,于習氣果性亦同。 因為可能有其他生等習氣覺醒,如老人夢見童年遊戲可能。因此: 于其他生等處所, 說是見之所顯現, 從習氣力而生起, 顯現如是得決定。 是故前前諸識中, 即是顯現而生起, 從識外道諸論師, 一切顯示為外境。 夢中所見於一處, 顯現種種諸相貌, 無始習氣相關聯, 即是心之所轉變。
།འབྲས་བུ་ཡིན་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཀུན། །བག་ཆགས་དང་ནི་འབྲེལ་པ་ཡིན། །རྫ་མཁན་ལ་སོགས་འབྲས་བུ་ཡང་། །རྨི་ལམ་མཐོང་བའི་འབྲས་བུ་བཞིན། །གཙོ་བོ་དབང་ཕྱུག་ལས་དང་ནི། །གཞན་ཡང་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་བག་ཆགས་འབྲེལ པ་ལ།།རྨོངས་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཡོ་བ་ཡིན། །དེ་ནི་གཙོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ། །དེ་བཞིན་དབང་ཕྱུག་རྣམས་ཀྱི་ནི། །དབང་ཕྱུག་འགྲོ་ཀུན་བྱེད་པོ་དེ། །ལྷ་ཡི་མཆོག་ནི་བག་ཆགས་ཡིན། །དེ་ལྟ་མིན་ན་འགྲོ་བ་ཡི། །བྱེད་པོ་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ། །ཅི་རུང་བར་ནི་གནས་པ་དང་། །སྐྱོ་ཆེན་འཇུག་ པ་ཇི་ལྟར་བྱེད།།རང་དབང་དུ་གནས་ནུས་པ་དང་། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཐོད་ཐོད་དུ། །གལ་ཏེ་འཇུག་པར་བྱེད་ན་གོ་།གང་ལ་གང་གིས་བསླབ་པར་བྱ། །འདི་ནི་རང་དོན་སྐྱེ་བ་ལ། །ལུང་འབོགས་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། །བྱེད་པོ་རང་ཚུལ་མི་སྡུག་པ། །དེ་ལ་རིགས་པ་སྨྲ་བ་སུ། །ཅི་རུང་བ་ནི་ བསྒྲུབ་བྱས་ཏེ།།གལ་ཏེ་ལེགས་པ་སྒྲུབ་བྱེད་ན། །མི་གཙང་འཁྲུ་བར་བྱེད་པ་བས། །མ་རིག་པར་ནི་བསྲིངས་པ་མཆོག་།གཞན་དུ་བྱེད་པར་མི་ནུས་ན། །འདི་ལ་ནུས་པ་ཇི་ལྟར་འདོད། །བག་ཆགས་སྟོབས་ལས་དེ་ཡང་ནི། །དེ་ལས་དེ་ལྟར་འཇུག་པ་ཡིན། །དེ་ལྟར་གཙོ་བོ་དབང་ཕྱུག་དང་། ། བྱེད་པོ་སྨྲ་བའི་ཆུ་ཀླུང་ནི། །མྱུར་འབབ་འཇུག་རྣམས་ཚད་མེད་པ། །བག་ཆགས་རྒྱ་མཚོར་ཞུགས་ཟད་འགྱུར། །རྨོངས་པ་ལེགས་པའི་ཐབས་རྣམས་ཀྱི། །བག་ཆགས་ཉིད་ནི་བརྟེན་པ་མཆོག་།དེ་ཉིད་ལས་ནི་འདོད་པ་ཀུན། །རབ་ཏུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །དེ་བས་ན་ཇི་ལྟར་དོན་འཛིན་ཅེས་ང་ལ འདྲི་བར་མི་བྱ་སྟེ་དེའི་བསམ་པ་མཐར་ཐུག་པ་བསྟན་པའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ནོ།།ངས་ནི་ཁྱེད་ལ་འདི་འདྲ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་སོ། །ཤིན་ཏུ་ཉེས་པར་བྱས་པ་ལ། །སྒྲུབ་པར་ནུས་པ་སུ་ཞིག་ཡོད། །ས་བོན་ཤིན་ཏུ་རུལ་པ་ལ། །ཆུན་པ་ཡིས་ནི་ཅི་ཞིག་བྱ། །གལ་ཏེ་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་བུའི་ཐ་སྙད་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །གཟུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མྱོང་བའི་རང་བཞིན་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་སྙད་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར། བློ་བདག་རྣམ་པར་དབྱེར་མེད་ཀྱང་། །མཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམས་ཀྱིས། །གཟུང་དང་འཛིན་པ་མྱོང་བ་དག་།ཐ་དད་ལྡན་བཞིན་རྟོགས་པར་འགྱུར། །དཔེར་ན་དབང་པོ་སྔགས་སོགས་ཀྱིས། །བསླད་པ་རྣམས་ལ་འཇིམ་དུམ་སོགས། །དེ་ཡི་གཟུགས་དང་བྲལ་བ་ཡང་། །རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྣང་བ བཞིན།།བློ་བདག་རྣམ་པར་དབྱེར་མེད་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ།
因為是果報故,一切果報皆與習氣相關。陶師等的果報,如同夢中所見果報。主宰、自在天、業以及其他所計度者,皆是由迷惑心於習氣關聯中所動。彼是諸主中主,如是于諸自在中,是自在天、一切眾生之作者,最勝天即是習氣。若非如此,眾生之作者具有覺知,任意而住及大厭離,如何趣入? 若能自在而住,及遍知隨意趣入,誰當以何教導?此若是為自利生而授記,作者自行不善,于彼誰說正理?若成辦任意事,若成辦善事,較洗不凈,延長無明更勝。若不能作他事,於此如何許有能力?由習氣力故,彼亦從彼如是趣入。如是主宰、自在天及作者論之河流,迅流趣入無量,皆入習氣大海而盡。 愚癡者善巧方便之習氣,即是最勝所依。從彼一切所欲,皆得成就。因此不應問我”如何取境”,此是顯示其究竟意趣。我於此等一切種類不能成立於你。于極惡作,誰能成辦?如極腐種子,澆水何所作? 若無所取能取相,如何成為如是言說?此亦僅是你們完全迷惑而已。所取等言說亦非了知,因為契入經驗自性故。言說即是彼自性之義。如此: 雖無分別智體性, 倒見諸法皆顯現, 所取能取與經驗, 了知似有諸差別。 如同根識咒等力, 染污諸法瓦片等, 雖離彼之諸形色, 顯現異相亦如是。 “雖無分別智體性”者,即是由自證現量所成就。如是已經說明。
།མཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་གཟུང་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་རྟོགས་པ་ཉིད་ དོ།།ང་མེད་ཀྱང་གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལོག་པར་སྒྲོ་བཏགས་ནས་དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ། །འདི་ལྟར་མཐོང་བ་ནི་ང་ཡིན་ཏེ། ཕྱི་རོལ་ནི་གཞན་གྱིས་མཐོང་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་སོ། །འདི་ལྟར་ནི་དཔྱོད་པར་མི་བྱེད་དེ། གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བདག་གིས་ཇི་ལྟར་ མཐོང་བར་འགྱུར།གཞན་གྱིས་ཀྱང་འདི་ལྟར་ཤེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དེ་ཡང་བདག་གི་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་ཡང་བདག་གིས་མཐོང་ངོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ལས་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཕན་ཚུན་རྟེན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། ། འབྲས་བུ་མཐོང་བ་ལས་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་དུ་མི་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་ལས་མེ་ཤེས་པ་ན་ཚང་བ་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དུ་བ་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། སྤུ་ལྡང་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟུང་བའི་རྣམ པ་གཞན་དང་གཞན་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་སྤུ་ལྡང་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་མྱོང་བ་ལས་ཡིན་གྱི། དོན་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཐོང་བ་གཉིས་ཀྱང་མཐོང་བས་འདྲེས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མི་རྟོགས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མངོན་སུམ་ལ་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ འཇུག་པ་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་མངོན་སུམ་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ཉིད་ནི་དེ་ལ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ཉིད་དེ་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་ཚད་མ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ འོ་ན་སྔོན་པོའི་རང་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ལ་ཡང་སེར་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཡུལ་དུ་ཅི་སྟེ་མི་འགྱུར།ཕྱིས་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་མེ་ལ་མེའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཕྱིས་དམིགས་པ་ཉིད་ལས་སོ། །འདིར་ནི་གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ཉིད་ལ་ཕྱིས་ཀྱང་དམིགས་པ་འཇུག་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་མ་རྟོགས་ན་ཐ་སྙད་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། མ་ཡིན་ཏེ། འདྲ་བ་ཙམ་གྱིས་ཐ་སྙད་རབ་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་ཉིད་མེད་པར་ཐ་སྙད་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ག་ལས་ཡིན། གལ་ཏེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་ ན་ནི་གཅིག་ཉིད་ལ་ཡང་འཇུག་གོ།།མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི། འདྲ་བ་ལ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ནི་བདེན་ཏེ་འདྲ་བར་ཡང་ག་ལས་རྗེས་སུ་དཔོག་།འདི་ནི་མཐོང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བའི་དོན་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་ཙམ་གྱིས་ཐ་སྙད་ཙམ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།
由顛倒見亦不取所取等自性,然而是了知。雖無我而是他見,如是錯誤增益而作言說。如此見即是我,外境即是他所見。如此不作觀察:他所見者,我如何能見?他亦不如是知,因為彼之彼如自身經驗般不共。 若說:“彼亦由推度而知’我見’“,如是則成相互依賴過失。若說”由見果而成”,不對,將成不了知為一故。從煙知火時,不知在店中。若說”因為煙是他”,則毛豎等果亦是他故,所取相亦是異異。 此外,毛豎等是從經驗,非從境。二見亦不了知由見而混合,若非如此則不應依賴比量。于現量中無有比量趣入。 若說:“自性是現量,而他見性于彼非現量,故是推度”,則于”他見性存在於彼”此事亦豈非無量?正因此故有疑惑。若爾,則于見為青性時,何不成為疑惑黃性之境? 后時所緣之火有火自性,是從后時所緣性。此中於他見性,后時亦無緣起。若說:“若不了知他見性,豈非成無言說?“不對,因為僅由相似而成立言說故。 “無一性則無言說”,此從何來?若於隱蔽趣入比量,則於一性亦趣入。若說”不對”,則于相似如何?此誠然,相似亦從何推度?此僅由見與所觀察義合為一而成僅是言說而已。
།དོན་དམ་པར་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ཡུལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་ཡུལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པར་ཇི་ལྟར་རིག་།གལ་ཏེ་དེར་སྣང་འདིར་ནི་ལྐོག་གྱུར་ཅི། །ཅི་སྟེ་སྣང་བ་སྤངས་པས་ལྐོག་དོན་ན། །དེས་རྟོགས་ཞེས་འདི་དག་ཚུལ་རྐྱང་པ་ཉིད། །དེ་ལས་མི་ སླུ་བ་ཡི་ཕྱིར་ན་དེ།།གལ་ཏེ་རྟོགས་ཞེས་འདོད་ན་ནི། །ཐོབ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་དེར། །ཐོབ་པའི་དུས་སུ་ཡོད་པར་བརྗོད། །སྔར་གོ་དེ་ནི་དངོས་ཡོད་པར། །ཚད་མར་གང་གིས་རྟོགས་པར་འགྱུར། །དེ་ཚེ་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་ནི། །དངོས་ཡོད་མིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན། །རྗེས་དཔག་མེད་ན་ འབྱུང་བ་ཡིས།།དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས། །ཐམས་ཅད་དུ་ནི་འབྱུང་བ་ཡི། །རང་བཞིན་རྟོགས་ཞེས་ངེས་པ་མིན། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་འབྱུང་འགྱུར་བ། །གཉི་གའང་རྟོགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རང་བཞིན་གཅིག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ། །ཇི་ལྟར་བྱུང་དང་འབྱུང་འགྱུར་ཡིན། །དེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་ པ་ལས།།དོན་དམ་དུ་ནི་རྟོགས་པ་མེད། །ལྐོག་གྱུར་བུམ་པ་མེད་ཅེ་ན། །ཇི་ལྟར་ཕྱི་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དེ་ཚེ་ཉིད་སྐྱེས་ན། །རྒྱུ་མེད་པར་ནི་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །དེ་ལྟ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར། །འདི་ལ་དྲི་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །མཐོང་ཕྱིར་དེ་ནི་སྔར་ཡོད་པའི། །དངོས་པོར་ཅི་ཡི་ཕྱིར་མི་ བརྟག་།དེ་ལྟར་མཐོང་བ་མིན་དེས་ན། །དེ་ལྟར་བརྟག་པར་བྱ་བ་མིན། །ཅི་སྟེ་གཞན་གྱིས་མཐོང་བར་ནི། །རྗེས་དཔོག་མེད་ན་དེ་བཞིན་ཏེ། །ཡོད་ཅེས་གཞན་གྱིས་ཇི་ལྟར་ཤེས། །ཞེས་བྱ་བའང་ལན་དུ་རུང་མ་ཡིན། །གང་གི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་གཞན་གྱིས་ཤེས་སོ་ཞེས། །དེ་ལྟར་རྟོགས པར་འགྱུར་བ་མིན།།དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིས། །ཤེས་ན་ཕན་ཚུན་རྟེན་པར་འགྱུར། །གཞན་དང་ཐུན་མོང་པར་ཤེས་ན། །དེའི་ནི་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་པ་ཡིན། །དེ་ཡོད་ཉིད་ན་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད། །དེས་ན་ཡོད་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས། །ཤེས་ན་ དེ་ལ་རྗེས་དཔོག་འགྱུར།།རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཡོད་པ་ཉིད། །ཤེས་ན་འང་མངོན་སུམ་གྱིས་དེ་འཛིན། །དེ་ལྟར་ཕན་ཚུན་བརྟེན་པའི་ཕྱིར། །གཅིག་ཀྱང་སྲིད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་དུ་འང་ཕན་ཚུན་རྟེན་པ་ནི། །འགའ་ཡང་ཡོད་པར་མ་མཐོང་ངོ་། །དེའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་མེད་པ་ཅན་གྱི་དེ་ལྟ་བུའི་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་བརྒྱུད་པ་འཇུག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱིའི་དོན་རྟོགས་པ་ན་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་མྱོང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་གྱི།དོན་དམ་པར་ནི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པའི་མྱོང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་གནས་སོ།
勝義中比量僅緣自體性。若問:“如何是隱蔽境?“不對,如何知所知境為隱蔽? 若此顯現何為隱? 若離顯現為隱境, 了知彼者唯是相。 由彼無欺故即彼。 若許爲了知,因有得故,說彼時有彼。先解彼實有,以何量能知?爾時彼了知,將成非實有。若無比量由生起,如何了知有事物?一切處生起,非定了知自性。若說:“如是將生起,二者皆是了知”,了知為一自性,如何是已生與將生?因此由比量,勝義中無了知。 若說:“隱蔽瓶無”,如何后能了知?若爾時生起,如何成無因?如是見故,此有何問?因見故彼先有事物,何故不觀察?非如是見故,不應如是觀察。 若無推度他見,如是”有”他如何知?此亦不應為答。因為: 他亦他所知, 如是不成知, 彼亦由比量, 知則互依止。 若共同了知,說彼為有。若有彼則由關聯故,比量即是量。故由現量知有性,于彼成比度。由比量知有性,亦由現量取彼。如是互相依故,一亦不成。於他處亦未見有互相依止。 因此依止無始如是比量相續趣入之比量而了知外境時,由趣入所取、能取及經驗分別故,了知為所取等,然勝義中是無分別經驗性而住。
།ཁྱེད་ཀྱི་རྟོགས་ པ་འདི་ག་ལས་ཤེ་ན།སྔགས་དང་རྒྱུད་ལ་སོགས་པས་ཉེ་བར་བསྒྲུབས་པའི་མིག་ཅན་རྣམས་ལ། འཇིམ་དུམ་ལ་སོགས་པ་དེའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཀྱང་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་དེ་དག་མ་རྟོགས་ཀྱི་བར་དུ་གཞན་གྱིས་མ་མཐོང་བ་ ཡང་མཐོང་བ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་རང་གི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་མངོན་སུམ་དུ་རིག་ན་ནི་བསྟན་པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མངོན་སུམ་ཡང་བསྟན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ནུས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་ཉིད་ ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མར་ཐལ་བས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ལ་རག་མོད་ཅེ་ན། འོ་ན་ནི་མངོན་སུམ་ཡིན་ཡང་དེ་ཉིད་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བཟློག་པ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡོད་ པ་ཉིད་པས་དེ་ཇི་ལྟར་གཉི་ག་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན།ཕྱོགས་གཉི་གར་འགྱུར་མོད་ཅེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེས་བུ་སོ་སོར་དངོས་པོར་རྣམ་པར་གནས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འགྱུར་མོད་ཅི་སྐྱོན་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་རང་རིག་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕན་ཚུན་མ་འདྲེས་པས་ན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་གཞན་གྱིས་མ་རྟོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ག་ལས། རྗེས་སུ་དཔག་པས་སོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་བཟློག་པ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །བཟློག་པ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད དོ་ཞེ་ན།ཇི་ལྟར། གཅིག་ཉིད་དང་འབྲེལ་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདྲ་བ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་ཀྱང་དོན་བྱས་པ་ཉིད་དོ། །འདིར་ནི་མ་མཐོང་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བྱ་བ་མཐོང་བས་ན། ངེས་པར་མ་མཐོང་བས་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ཡང་ཕ་རོལ་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ཁས་ བླངས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་དག་མ་བསླད་མིག་ཅན་གྱིས། །དེ་ལྟར་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ཐག་རིང་མྱ་ངམ་ན། །ཆུང་ངུ་འང་ཆེན་པོར་སྣང་བ་བཞིན། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ནི་ཆེན་པོ་ཉིད་དོ་ཞེས་རྟོགས་པས་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བས། གལ་ཏེ་ དོན་དེ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་གཞན་གྱིས་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་མཐོང་བ་དེ་དོར་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ནི་སྐྱེ་བོ་མཐའ་དག་ལ་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་རྣམས་ནི་གཞན་གྱིས་ཁས་ བླངས་པས་སོ།
若問:“你們的了知從何而來?“因為由咒和續等所成就的具眼者們,見到泥塊等雖離彼自性者,亦顯現為蛇等自性故。彼等乃至未了知彼等之前,即使他人未見亦作見之言說。 若自性如其本然現量了知,則不應依教示。若說:“現量亦依教示而如是”,不對,因見比量功能故。若說:“現量即是功能”,不對,因比量成量故非理。若說:“彼須是現量”,則雖是現量,然由習氣力所生故非勝義。 複次,于相違亦有比量故,如何二者皆是比量?若說:“成為二邊”,不對,將成各別補特伽羅實體安住故。若說:“雖成有何過?“則彼成自證,因互不混雜故是不共。因此雖他未如是了知,然了知為共同性。 若說:“他未了知”此從何來?若說:“由比量”,則于相違亦將趣入比量。若說:“于相違亦無比量”,如何?因未了知一性及關聯故。由推度相似亦成所作性。此中由見未見隨順之作用,故定由未見而作推度。此亦是對方所許: 未染眼者故, 無如是見故, 如遠曠野中, 小亦顯大然。 如是由了知”此是大”故,由欲求彼義而趣近是共同性。若說”彼義他亦見”,如是則是他所許。 因此由他推度所見當捨棄,如是推度為一切世間共許。見真實者則由他所許。
།ཡང་ན་གང་ཞིག་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་འདྲ་བ་ཉིད་ལས་གཞན་རྟོགས་པ་ལ་སྐབས་ཅི་ཞིག་ཡོད། རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ཡང་རང་གི་རྣམ་པ་ཙམ་གྱིས་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པས་ན་མངོན་སུམ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་འདིར་མཐོང་ངམ་མཐོང་ཡང་བླ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ ཞེས་ཐ་སྙད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན།དེ་ཡང་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྲིད་མངོན་སུམ་དུ་མངོན་པར་འདོད་པའི་བར་དུ་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་གཞན་ནི་རྟོགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་སོ། །གཞན་ ཡང་ཐུན་མོང་དུ་རྟོགས་པ་ཡང་གོམས་པའི་སྟོབས་ཉིད་ལས་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རྨི་ལམ་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་གཞལ་བྱ་དང་ཚད་མ་དང་འབྲས་བུ་རྣམ་པར་གནས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདིར་བརྗོད་པ། གཟུང་བ་འཛིན་པ་རིག་པ་དག་།ཡོད་པ་ཡིན་ཡང་གཞལ་བྱ་དང་། །འཇལ་བྱེད་འབྲས་བུ་གནས་ པ་འདི།།ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་སྣང་བཞིན་བྱས། །རྟོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པས་ན་གཟུང་བ་དང་རང་གི་རང་བཞིན་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་འཛིན་པ་སྟེ། རང་ཉིད་དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ནི་རིག་པ་ཡིན་ ནོ་ཞེས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཐ་སྙད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ཡིན་ནོ།།རྗེས་སུ་སྣང་བ་ནི་མཐོང་བ་དང་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །ཡོད་པ་ཡིན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཟུང་བ་འཛིན་པ་དང་། རིག་པ་རྣམས་ཡོད་པ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ལ་ཡོད་པ་ མ་ཡིན་པའོ།།ཡང་ན་གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་ཐུན་མོང་བ་ལ་སོགས་པའི་འཛིན་པ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའོ། །ལྷག་མ་ནི་གཞན་དག་གིས་བཤད་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་མྱོང་བ་འབའ་ཞིག་ཡིན་གྱི། གསུམ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མཐའ་དག་བདག་གི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་ ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན།གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ལས་མ་ཉམས་ན་ཡང་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་དག་བཤད་པར་ནི། དེ་ལྟ་མིན་ན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི། །ངོ་བོར་སྣང་ཅན་དངོས་གཅིག་ལ། །རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་བདེན་འགྱུར་ཏེ། །གཅིག་པ་ཉིད་དོ་ཉམས་ཕྱིར་རོ། །གལ་ ཏེ་གཅིག་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་།གལ་ཏེ་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ན་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར། གཞན་ལ་གཞན་ཉིད་ཉམས་ཕྱིར་དང་། །རང་བཞིན་མཐོང་མེད་ཕྱིར་གཅིག་མིན། །བློ་དངོས་ཐ་དད་མེད་མཐོང་ཕྱིར། །ཐ་དད་མེད་པར་ངེས་པར་འགྱུར། ། གཞན་གྱི་དེ་ཉིད་ཀྱང་འདི་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཐ་དད་པར་སྣང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །གཞན་དུ་ནི་གཞན་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ།
或者,如某人所了知者,除如是性外,於他了知有何餘地?比量亦僅由自相而究竟,故即是現量。 若說:“此處見或雖見亦罷,世俗者豈非了知外境亦有性耶?“彼亦趣入自體,因乃至欲現前現量之間趣入自體故,決定無了知成為外境之他事物。 複次,共同了知亦由串習力,如夢中。若問:“如何安立所量、能量及果?“此中說: 所取能取及了知, 雖有然此所量及, 能量與果安立此, 如何隨顯而安立。 由了知”彼事物即于彼有”故為所取,由不待他之自性故為能取,因自成如是故。了知自性即是了知,由領受所生分別而作言說安立。隨顯即是見隨順分別。 “雖有”者,所取、能取及了知雖有性,然非有于具有性之境。或者,非有于所取等共同等之能取。余如他說。故勝義中唯是經驗,非三。 若說:“由一切是自相轉變故,何故非有?“若說:“雖不離彼性,然彼等轉變差別”,對此說: 若非爾時種種, 性現一事中, 相如何成實, 因壞一性故。 若是一,如何顯現種種?若顯現種種,則一性將壞。如是: 由他性壞他, 無見自性故非一, 見智事無別, 當定無差別。 他之彼性亦唯此,即顯現差別者。否則於他亦將無彼性。
།མི་འདོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ན་ཇི་ལྟར་ཐ་མི་དད་པར་ཁས་ལེན། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཐ་དད་པ་མི་འདོད་དུ་ཟད་མོད། དེ་མི་སྣང ཡང་ཁས་བླངས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།རང་བཞིན་ཐ་མི་དད་པ་མཐོང་ན་ནི་ཁས་ལེན་པ་ལེགས་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རང་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་བདེན་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་མི་གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་མི་གསལ་བ་གསལ་བ་དང་ཐ་ མི་དད་པ་ཡིན།བདག་བཞིན་དུ་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་བདེན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ། །གསལ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ནི་བདག་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་དེས་ན་མཐའ་དག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཉམས་སོ། །འོན་ཏེ་མང་པོ་ཉིད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་པར་གྱུར་པས་མཐའ་དག་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བདག་ལས་ཐ་དད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཁྲུལ་པ་ཞེས་མིང་དུ་བཏགས་པས་ཀྱང་ཅི་དགོས། འཁྲུལ་པ་མེད་ན་ནི་འདི་མཐའ་དག་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཐ་དད་པ་ནི་དེ ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པ་སྣང་བའི་རྒྱུ་མཚན་འཁྲུལ་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་མིན་ན། །བཟློག་བྱ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་མ་ཡིན། །བཟློག་བྱ་ཉིད་དུ་ཤེས་པས་ཀྱང་། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཅེས་རྟོགས་པ་ཡིན། །འཁྲུལ་པ་ངེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ། བཟློག་པ་ལ་ནི་འཇུག་པར་འགྱུར། །དེ་ལས་བཟློག་ཕྱིར་འཁོར་ལོར་ནི། །འགྱུར་བ་འདི་ནི་གང་གིས་འཇིལ། །དེའི་ཕྱིར། གང་གིས་དངོས་པོ་རྣམ་དཔྱད་ན། །དེ་ཉིད་དུ་ན་དེ་དངོས་མེད། །གང་གི་ཕྱིར་ན་དེ་དག་ལ། །གཅིག་དང་དུ་མའི་རང་བཞིན་མེད། །གཅིག་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དུ མ་ཉིད་དུ་སྣང་ཕྱིར་རོ།།མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྣང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །རང་རིག་པ་ཉིད་ལ་ཡང་དུ་མ་མི་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་རྟོགས་པ་དེའི་ནང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་ན། དེའི་ནང་དུ་ཆུད་པ་ཉིད་མི་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་བརྗོད་པར་ནུས་ པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཅིག་གམ་དུ་མ་ནི་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འོ་ན་ཐ་དད་པར་ཇི་ལྟར་སྣང་ཞེ་ན། ཐ་དད་པ་ནི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཅིང་སྟོན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་ཐ་དད་པའི་རང་བཞིན་ནམ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་མཐའ་དག་ནི་གོམས་པའི་སྟོབས་ཉིད་ ལས་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་མི་བདེན་པ་ཉིད་དོ།།སྒོམ་པར་བྱེད་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བསྒོམས་པས་བཟློག་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་ན། བཟློག་པར་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་ངེས་པས་ན་མི་བདེན་པ་ཡིན་ནོ།
若說:“不欲如此”,則當自性顯現差別時,如何承許無差別?若說:“你們僅不欲差別”,彼不顯現,如何成為承許?若見無差別自性,則善承許。 若彼等一切差別是自明自性,則一切皆是真實。若是不明自性,則不明如何與明無差別?若如自體是明性,則將成真實,如自體。明性自性即是自性,故成一切性。因此變異壞失。 若說:“多性是錯亂”,如是則成全無所有,一切成空性。錯亂亦非異於自體有。錯亂之假名復何用?若無錯亂,則此一切將成無故,差別非是真實。故安立錯亂為非真實顯現之因。 若此非錯亂性, 不成所遮性, 由知所遮性, 了知為錯亂。 依止定錯亂, 趣入于遮遣, 由此遮故輪, 此轉誰能壞? 若以觀察事, 真實中無彼, 因為于彼等, 無一多自性。 一非是有性, 因現多性故。 非經驗者因非顯現故,彼成經驗自性。于自證性亦不了知多故。若說:“由了知攝入彼內故,不了知攝入彼內性”,彼亦不能說。 或者,種種相一或多皆是無性。若問:“如何顯現差別?“已說且將說”差別非顯現”。或者,差別自性或一切非如是,由串習力顯現故非真實。由修習者顛倒修習能遮故,由定能遮故非真實。
།གལ་ཏེ། ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ལས། །དེ་བདག་མིན་ལ་དེ་བདག་ཏུ། །ཞེས་ པས་འཇིག་རྟེན་པ་དག་གི་།འཁྲུལ་སྐྱེད་དེ་ལ་དེ་མེད་དེ། །འགྲོ་བ་འདི་ལ་དེ་བདག་ཉིད། །གཅིག་ཀྱང་མཐོང་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལ་བརྗོད་པ། ཆོས་མཐུན་པ་མཐོང་བ་ཉིད་ལས་ནི་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ནང་གི་བསླད་པ་ལས་བྱུང་གང་། །དེ་ནི་ཉེས་པ ལས་བྱུང་བས།།རང་བཞིན་གྱིས་ནི་ཕྱིན་ལོག་ཏུ། །སྣང་བ་ཅན་འདི་འང་ཡོད་པ་ཡིན། །ཆོས་མཐུན་མཐོང་སྩོགས་ཅན་ཉིད་ལ། །ལྟོས་མེད་རབ་རིབ་ལ་སོགས་བཞིན། །རབ་རིབ་ཀྱིས་མིག་བསྒྲིབས་པ་རྣམས་ལ་སྦྲང་བུ་དང་ཤ་སྦྲང་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་གཞན་གྱི་སྟོབས་ལས་སྐྱེ་ བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་ནང་གི་རབ་རིབ་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡང་དངོས་པོའི་སྟོབས་ཉིད་ལས་ཡིན་གྱི། གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ནང་གི་རྒྱུ་ཙམ་ཞིག་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་ནང་གི་ རྒྱུ་ནི་བག་ཆགས་ཉིད་ཡིན་ཏེ།རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་རྟོགས་པ་བཞིན་ནོ། །བག་ཆགས་དེ་ནི་རྣམ་པ་ཅི་ཞིག་ལྟར་སད་པ་ན་རང་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆོས་མཐུན་པ་མཐོང་བའི་ནི་མཐོང་བ་སྔ་མ་སྔ་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་འདི་འཁྲུལ་པར་ འགྱུར་བ་དང་པོ་ཅི་ཞིག་མཐོང་།མཐོང་ན་དེ་ཇི་ལྟར་མཐོང་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ། དེས་ན་དེ་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ན་ཇི་ལྟར་འཁྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་ཆོས་མཐུན་པས་མཐོང་བ་ལས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་འཁྲུལ་པ་ བརྒྱུད་པ་ཉིད་དེ།འདི་ལ་དང་པོ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་འདི་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་ཚད་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། དེ་ལ་བློ་ནི་ཡོངས་གཅོད་པ། ། འཛིན་པའི་རྣམ་པར་འདོད་པ་དེ། །དེ་ཡི་བདག་ཉིད་ཕྱིར་བདག་རིག་།དེ་ཕྱིར་དེ་དེའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཡིན། །དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་ཉིད་སྒྲུབ་བྱེད་དེ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་འདོད་ཆགས་སོགས་རིག་བཞིན། །རང་བདག་ཡུལ་ཅན་ཚད་མ་ལ། །གཞལ་བྱ་འཇལ་བྱེད་འབྲས་གནས་པ། །འདི་ནི་ཀུན ལ་སྦྱར་བར་བྱ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་རང་རིག་པའི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་ནི་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཚད་མ་དང་གཞལ་བྱ་རང་རྟོགས་པ་ནི་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་སོ།
“由見法相同性, 非彼體成彼體,” 故世間諸人等, 生錯亂無彼性。 於此諸眾生, 無見一彼性。 對此回答:非由見法相同性而成錯亂。 由內染污生, 彼從過失生, 自性顛倒現, 此亦是存在。 見法相同等, 無待如翳等。 對於眼有翳障者,見蚊蟲蒼蠅等非由他力而生,而是由內在翳障之因。若說:“由翳等所生亦是事物之力,非由串習力”,意在說明僅是內因。遍一切之內因即是習氣,如夢等了知。彼習氣以某種方式顯現時,是生起隨順自己之了知之因。 其中見法相同者即是前前見。最初見何者而成錯亂?見已如何見?應當如是說。故由與彼相同,一切皆非錯亂。若非如是而見,則如何說一切錯亂皆由見法相同?此是錯亂相續,已說此無始。 故此輪迴是由無始不真實習氣所假立。若問:“如何于自體安立量等?” 彼智決定性, 許為能取相, 由彼體故自證, 故彼是彼能立。 彼即所立彼即能立彼即成就。 如貪等了知, 自體境有量, 所量能量果, 此遍應配合。 已說樂等由串習力所生是自證自性。樂等經驗是現量,于彼量與所量自了知無差別而安住。
།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་འདི་ ནི་རྣམ་པ་བཞིར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡིན་ཏེ།འཇལ་བར་བྱེད་པ་པོ་དང་། གཞལ་བྱ་དང་ཚད་མ་དང་རྟོགས་པའོ་ཞེས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་དུ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་བདེན་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། སེར་པོ་ལ་ སོགས་པ་ནི་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ་གཞལ་བྱ་དང་ཚད་མ་དང་། འབྲས་བུ་གནས་པ་འདི་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་བཞིན་དུ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ཞེའམ་བདེ་བའི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བར་ འགྱུར་མོད།འདི་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་གཉི་ག་ཡང་རང་གི་ངོ་བོས་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྔོན་པོ་དང་། བདེ་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་རིག་པ་མཐའ་དག་ནི་རང་གི་ངོ་བོས་ཡིན་གྱི། གཞན་གྱི་ངོ་བོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་རང་གི་ངོ་བོས་ཡིན་ན་ནི། རང་རིག་པ་ཁོ་ནའོ། །གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་ལ་ སོགས་པ་རིག་པ་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནམ།དེ་ཇི་ལྟར་དཔེ་ཡིན་ཞེ་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཇི་ལྟར། རང་ཉིད་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པའི་ རང་བཞིན་ཉིད་དོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན། དེ་ལའང་ཉམས་མྱོང་བདག་ཉིད་ཕྱིར། །དེ་དག་རང་བདག་མྱོང་བར་འགྱུར། །དེ་ལྟ་རུང་ཉིད་དེ་ཚད་བདག་།གཞལ་བྱ་རང་རིག་འབྲས་བུ་ཡིན། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ ནོ།།དེས་ན་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རང་རིག་པར་རུང་བ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གཞན་གྱི་རང་བཞིན་གྱིས་ནི་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ ནས་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་མིག་འཇུག་པ་དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མིག་འཇུག་ཀྱང་རེས་འགའ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་། མ་ཞུགས་ཀྱང་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཉིད་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར། ཆགས་ སོགས་གྱུར་ན་མི་འཇུག་ཀྱང་།།རང་གི་རང་བཞིན་མི་སྣང་ཕྱིར། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ནི། །གཞན་ཉིད་དུ་ནི་སྣང་བ་ཡིན། །གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱུང་བ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱེད་ཀྱང་ཡུལ་རང་གི་ངོ་བོས་མི་སྣང་ན་འདི་ཇི་ལྟར་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོས་ སྣང་བ་ཉིད་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།
所說”此真實性以四相圓滿,即能量者、所量、量及了知”,此非真實,因一性中圓滿一切故。若說:“且讓樂等無差別,然黃等唯是差別”,不然,此所量、量及果安立應遍配一切。如樂等經驗,藍等經驗亦然。雖說是藍相或樂相,此有何差別?因二者皆由自體而了知故。 故藍、樂及身識一切皆由自體,非由他體。若一切由自體,則唯是自證。若說:“藍等了知如樂等,豈非成為能取相之自體?如何是譬喻?“若說:“如於樂等,由自明性故如自體”,此明性體性是什麼?即是不隱蔽之自性。 若如是: 由彼亦經驗體故, 彼等成自體經驗, 如是堪能彼量體, 所量自證即是果。 彼等藍等亦由不隱蔽自性故是經驗體性。故如樂等堪為自證。彼等藍等亦非由他自性而不隱蔽。若說:“豈非由眼等根令藍等不隱蔽耶?“不然,因唯由自體而不隱蔽故。 非因眼轉故藍不隱蔽,因眼雖轉有時不成不隱蔽,雖不轉亦可能不隱蔽故。如是: 貪等轉時雖不轉, 由自性不顯現故, 色等諸相, 顯現為他性。 若由眼等所生雖現前,境不由自體顯現,此如何是不隱蔽?因由自體顯現即是不隱蔽。
།འོན་ཏེ་མིག་གི་ཉེས་པ་འདི་ནི་གོམས་པའི་དབང་གིས་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་མིག་སོགས་ལས་བྱུང་བ། །གོམས་ལས་གཞན་དུ་རྟོགས་ན་ནི། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་སྣང་བ་ཀུན། །གོམས་པ་ཡི་ནི་སྟོབས་ལས་ཡིན། །བག་ཆགས་ཀྱི་མྱོང་བ་ རྣམ་གྲངས་ཅན་གོམས་པ་ཉིད་མིག་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཚེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་མཐའ་དག་བག་ཆགས་ཀྱི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་སྣང་བའི་བག་ཆགས་ཡིན་གྱི། རང་གི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ནི་བག་ཆགས་ཡིན་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ མིག་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དུ་མ་སྣང་བ་ན་གང་གི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་མི་ཤེས་སོ། །སྣང་བ་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་འཁྲུལ་ན་ཡིད་བརྟན་པ་ག་ལས་ཡིན་དེས་ན། སྣང་བ་དག་ ནི་མཐའ་དག་ཀྱང་།།བག་ཆགས་དངོས་པོས་སྤྲུལ་པ་ཡིན། །རང་བཞིན་དུ་ནི་མངོན་འདོད་ལས། །གཞན་སྣང་བ་ཡི་རང་བཞིན་བཞིན། །གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་ཡང་རང་རིག་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ་དེའི་རྣམ་པ་ནི་ཚད་མ་ ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་མེ་ལོང་ལྟར་གསལ་བ། །ཉེ་བར་གཞག་པས་བསྒྱུར་ཕྱིར་ན། །དེ་ཚེ་མིག་སོགས་སྣང་འགྱུར་ན། །དེ་ལྟར་ཡང་ནི་མཐོང་བ་མེད། །མེ་ལོང་ལ་ནི་ཇི་སྲིད་པ། །ཉེ་བར་དེ་ཀུན་སྣང་འགྱུར་ བ།།དེ་ཕྱིར་གཟུགས་སོགས་ཐམས་ཅད་ནི། །སྣང་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར། །འོན་ཏེ་མིག་ནི་མེ་ལོང་བཞིན། །སྣང་བ་ཡི་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ན། །མེ་ལོང་སོགས་བཞིན་དེར་ཤར་བ། །ཆེན་པོ་མིན་པར་མཐོང་བར་འགྱུར། །དེས་ན་རང་བཞིན་ཅི་འདྲ་དང་། །ཚད་ཅི་ཡིན་པ་ཤེས་མི་འགྱུར། ། ལིང་ཏོག་ལ་སོགས་མིག་ནད་ཀྱིས། །མདོག་ཀྱང་གཞན་དུ་སྣང་བ་ཉིད། །འོན་ཏེ་མིག་འབྲས་ན་ཐོན་ཏེ། །གཟུགས་སོགས་ལ་ནི་ཞུགས་པ་ཡིས། །ཆེ་སོགས་རང་གི་རང་བཞིན་ལ། །འཛིན་པར་བྱེད་པ་སྐྱེ་འགྱུར་ན། །གལ་ཏེ་མར་མེ་སྣང་བ་དང་། །འབྲེལ་ལས་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་ཅན། ། སྐྱེས་པས་རང་བཞིན་རིག་འགྱུར་ན། །མར་མེ་སྣང་བ་དང་འབྲེལ་བཞིན། །འགྱུར་མིན་དེ་ན་གཞན་གྱི་ནི། །བྱེད་ཡོད་པས་ན་ཐུག་མེད་འགྱུར། །འོན་ཏེ་རང་རིག་དེ་ཡི་ཚེ། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་འོད་ཟེར་ཡིན། །དེས་ན་ཤེས་པ་དོན་གནས་པས། །དེ་ཡི་རྣམ་པར་འཇུག་པ་ཡིན། །དེ་ལས་སྐྱེས ཙམ་ལས་ཤེས་ན།།ཀུན་གྱིས་རྣམ་པར་ཐལ་བར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་གང་ལས་དེ་སྐྱེས་པ། །དེ་ཉིད་རྣམ་པ་ཅན་འགྱུར་ན། །མིག་རྣམ་ཡང་འགྱུར་དེ་ལས་ཀྱང་། །གང་ཕྱིར་རིག་པ་སྐྱེས་ཕྱིར་རོ།
若說:“此眼過失是由串習力”,則: 若眼等所生, 異於習所知, 藍等諸顯現, 皆由串習力。 習氣經驗差別即串習,是眼等所生之因。爾時藍等一切顯現皆由習氣力所生。若說:“是顯現為異相之習氣,而顯現為自體非習氣,故與眼等相關”,不然,因互相觀待一切皆是異相故。故多相顯現時不知何為自性。 顯現是量,若彼錯亂則何從可信?故: 一切諸顯現, 習氣事所幻, 由欲為自性, 如他顯自性。 能損所損事已說。故於外境亦自證是果,彼相是量。 若說:“識有相不應理,如是: 若由明鏡相, 近置而轉故, 爾時眼等現, 如是亦不見。 于鏡幾許時, 彼一切顯現, 故色等一切, 應成唯顯現。 若眼如明鏡, 是顯現之因, 如鏡等顯現, 應見非廣大。 故不知自性, 為何相幾量。 翳等眼病故, 色亦現異相。 若眼球出而, 趣入色等中, 生起能取于, 大等自性者。 若由燈光明, 相關別體性, 生已知自性, 如燈光相關。 非轉彼中有, 他作故無窮。 若爾自證時, 彼等何為光? 故識住于境, 是趣入彼相。 若由彼生知, 一切應成相。 若由何所生, 即成彼相者, 應成眼相故, 因從彼生知。”
།འདི་ལ་བཤད་པ། ཡུལ་རྣམས་ལས་ནི་བྱུང་བ་ཡིས། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ དག་།དེ་ལས་གཞན་རྒྱུ་ཡིན་ན་ཡང་། །རྣམ་འགས་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པར་འགྱུར། །གང་ལས་སྐྱེ་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། དཔེར་ན་ཟས་དང་དུས་ལ་སོགས། །བུ་སྐྱེ་བ་ཡི་རྒྱུ་ཡིན་ཡང་། །དེ་ནི་ཕ་མ་གཅིག་གི་གཟུགས། །འཛིན་འགྱུར་གཞན་འགའི མ་ཡིན་བཞིན།།དེ་ལས་བྱུང་བའི་བུ་ནི་ཕ་མ་གཉི་ག་དང་ཡང་མཚུངས་པའི་རྣམ་པ་ནི་འཛིན་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འགའ་ཞིག་ཉིད་ཀྱིའོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་ཉིད་ལས་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། ཐག་རིང་ཡུལ་རྣམས་ཤིང་ལས་ནི། །རྣམ་ཤེས་དེ་ཡི་རྣམ་པར་ནི། །སྐྱེས་ འགྱུར་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ནི།།མིན་ཞེས་བྱ་བ་ཀུན་ཚེ་མཐོང་། །དེ་ལས་གཞན་དང་ཡུལ་དག་ནི། །དེ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མཚུངས་ན་ཡང་། །དེ་ཆས་ཡུལ་ནི་ཡིན་འདོད་དེས། །དེ་མེད་པར་ནི་དེར་མི་འགྱུར། །རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཡུལ་མ་ཡིན་གྱི། །འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ ཉིད་ཀྱིས་སོ།།རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡུལ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ན་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆུར་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་ཡུལ་གཞན་ན་གནས་པའི་ཆུར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་ཏོ། །དེ་མེད་ན་ནི་ཡུལ་དུ་ མི་འགྱུར་རོ།།རྣམ་པ་མེད་པར་ནི་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མྱོང་བ་ཉིད་དང་། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཡང་བླ་སྟེ། དེའི་རྣམ་པའི་ཡུལ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པ་དང་གཞན་པའི་གནས་སྐབས་དག་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་རྟོགས་ན་ གཞན་གྱིས་ཅི་བྱ་སྟེ་དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་མ་རྟོགས་ན་དེའི་ཚེ་ཡང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་རྟོགས་པ་ནི་རྟོགས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན་ནི། དེ་ཉིད་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །བྱ་བ་གཞན་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལན་བརྒྱར་བསྟན་ཏོ། ། གལ་ཏེ་རྣམ་པ་གྲུབ་ན་རྣམ་པ་ཚད་མ་ཡིན་ལ་རང་རིག་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་ཞེས་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་འགྲུབ་ཅེ་ན། འདི་ལ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་། ཡུལ་ཤེས་དེ་ཡི་ཤེས་པ་ཡི། །བྱེ་བྲག་ལས་ནི་ཚུལ་གཉིས་ཉིད། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་གང ཡིན་པ་ནི་དོན་དང་རང་སྣང་བ་ཡིན་ལ།ཡུལ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དང་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་སྣང་བ་དང་། རང་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་འབའ་ཞིག་གམ། རང་གི་རྣམ་པ་དབའ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡུལ་ཤེས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་དེ་དང་ཁྱད་པར་ མེད་པར་འགྱུར་རོ།
雖從諸境生, 一切諸識等, 雖有他因時, 某相成境相。 非由何生即成彼相,如: 如食時等物, 雖是子生因, 唯取父母一, 形相非他許。 由彼所生子不取父母二者相同之相,而是取某一者。故境相即從境生。如是: 遠處境樹等, 生識彼相中, 非成根之相, 此為恒時見。 彼余及諸境, 雖同是彼因, 許彼具境性, 無彼不成彼。 非由因性成境,而是由成彼識之相之因性。若由因性成境,則眼等亦應成境。若由彼相性,則于陽焰等處知水時,他處所住水亦應成境。故依二者,無彼則不成境。 已說無相則不能安立經驗了知自性之識及其相之境,因不應理解知與非解知二種狀態故。若已了知則他者何用?因無義故。若未了知則彼時亦不能,因未了知非了知境故。若說已了知,則即了知彼自性,亦無其他作用,如是已說百次。 若相成立,則相是量,自證是果,豈非已成?彼如何成就?此已說訖。複次: 境知彼知之, 差別故二相。 色等境之知即是境與自顯現,而境知之知即是與境相似之知顯現及自顯現。若非如是,若境知唯是境相或唯是自相,則境知之知亦應無差別。
།ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དང་རང་སྣང་བའི་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དེའི་འོག་མ་དག་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་ལ་ཤེས་པ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་བྱུང་བར་གྱུར་ཞེས་ གང་གི་ཚེ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དོན་སྣང་བ་ཉིད་དྲན་པས་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་མོས་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པས་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བ་ལང་ཞེས་མོས་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར། འདི་ནི་དེ་ལྟ་ བུ་སྣང་ན།།དོན་ནི་ཇི་འདྲ་མི་ཤེས་ཞེས། །དེ་ནི་དོན་ཉིད་ཡོངས་དོར་ཏེ། །ཤེས་པ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཉིད། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་འདི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁྱེད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཞེས་འདྲི་བ་དེའི་ཚེ་དོན་དུ་སྣང་བ་འདི་འདྲ་བར་གྱུར་ན། དོན་ནི་དེ་ན་ཡོད་དམ་མེད་དམ། དེ་འདྲ་བ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་མི་ཤེས་ཞེས་ལན་ལྡོན་པར་བྱེད་དོ།།དེས་ན་དོན་ཡོངས་སུ་སྤངས་པས་ཤེས་པ་ཉིད་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །དོན་དང་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི། དེ་ཉིད་ལ་ངེས་པ་དང་དེ་ཉིད་མ་ངེས་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་དག་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་ རགས་པའི་སྣང་བ་ཙམ་ངེས་པ་ཡིན་ལ།ནང་གི་ཁྱད་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་ལ་འདྲ་བར་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདི་ཙམ་ཞིག་སྣང་གི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོན་ཉིད་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཆ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་ཕྱིས་བཤད་པར་བྱའོ། །གཞན་ ཡང་།དོན་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ལ་ནི། །དོན་རྣམས་མེད་པར་དོགས་ན་ཡང་། །འདས་པའི་དོན་ནི་འཛིན་པ་ལ། །ཚུལ་གཉིས་རང་རིག་གྲུབ་པ་ཉིད། །གང་དག་ཤེས་པ་ནི་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་དོན་ཉིད་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ལ་ཇི་ལྟར་དོན་ཤེས་པའི་དོན་གྱིས་གོ་བས་ན་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་མི་འཐད་པས་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །ཤེས་ནི་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ལ། །དེ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཤེས་པ་ཚུལ་གཉིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དམ་འཆའ་བ་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་གནོད་པ་ཡིན ནོ།།གཏན་ཚིགས་ཐེ་ཚོམ་ལ་བརྗོད་ཕྱིར། །བསམ་པ་གཏན་ཚིགས་རྟེན་མ་ཡིན། །གཏན་ཚིགས་འཇུག་པའང་དཔེ་ལ་ནི། །འབྲེལ་པ་བཟུང་བ་ལས་ཡིན་ནོ།
“境知即是境與自顯現”是所立。其下諸句是因。“若非如是”等是能破量。當思維”我生起何等知”時,由憶念境顯現而作言說,非由他故。 凡由勝解所緣者即是如是,如由勝解所緣之花斑等牛。如是: 此若如是現, 不知境如何, 彼即舍境性, 唯定知識性。 若有人問:“汝如何知此是境?“則答:“如是顯現為境時,不知境于彼處有無,是否如是,抑或異轉。“故由捨棄境而唯識顯現。 若與境是一,則于彼如何既有決定又有不定?因決定與不定相違故。若說:“唯決定粗相顯現,而非內部差別,故說’此似顯現’即是唯此顯現而非他,是境之決定與不定,因具二分故”,此當后說。 有境之心中, 雖疑無諸境, 於過去境執, 成二相自證。 有說:“識非顯現,因無自證故;亦非憶念,因一切處唯憶境故。如由境知境之義而推度識,如是由憶念不應理亦然。識非經驗,亦非境相。故立’識有二相’為現量所違。” 因說因於疑, 思維非因依, 因行於喻上, 由執關係故。
།དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ལ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གང་ལ་དོན་ཡོད་པ་དེ་ ལ་འདི་ནི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དོགས་པར་འགྱུར་ཡང་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དང་།སེར་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དོན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་དང་མྱོང་བ་ཉིད་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་མངོན་སུམ་ གྱིས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དཔེ་མཐོང་བས་ན་འབྲེལ་པ་འཛིན་ཏོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་བུར་སྣང་ངོ་ཞེས་དེའི་སྒོ་ནས་བྱུང་བའི་ངེས་པ་ཇི་ལྟར་དོན་གྱི་ཡིན་པར་འགྱུར། ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དེ་ལྟར་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ ཉིད་གྲུབ་པོ།།ཡུལ་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ཙམ་དུ་ངེས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་དེའི་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །འོན་ཏེ་བརྒྱ་ལ་དེར་ཡང་དོན་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་གསལ་བ་མེད་ཀྱང་རིགས་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་པ། སྔོ་སོགས་ཐ་དད་ཅན་སྣང་ཕྱིར། ། དེ་ལྡན་མིན་རིག་དོན་མ་ཡིན། །རིགས་དེའང་མི་རྟག་མི་འགྱུར་ཞིང་། །རྟག་ནའང་ཇི་ལྟར་སྐྱེད་བྱེད་ཡིན། །རིགས་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། ཁ་དོག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་རིགས མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་རྟག་པ་ཡིན་ན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྟག་པ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །མིང་སོགས་སྔར་ནི་བཀག་ཟིན་ཏོ། །ཚུལ་འདི་དོན་ལྡན་མ་ཡིན་ཏེ། །འདོད་པ་ཙམ་དང་རྗེས་འབྲེལ་ཕྱིར། །དོན་གྱི་ནུས་པ་གྲུབ་མ་ཡིན། ། འདི་ཐམས་ཅད་ནི་སྔར་བསྟན་ཟིན་པས་ཡང་མི་སྤྲོའོ། །རྣམ་པ་འདི་འདྲའི་ཤེས་པ་ནི། །དྲན་ཡིན་དེ་ཡང་མྱོང་ལས་འབྱུང་། །དེ་ཡང་དོན་རྣམས་སྟོང་ན་དེ། །དེ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་འགྱུར། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་སྐྱེ་བའི་དྲན་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ པ་དང་ལྷན་ཅིག་པར་འགྱུར།དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་ནི་དོན་ཉིད་ལས་འབྱུང་ངོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་བཤད་པ། དེ་ཚེ་མེད་ཕྱིར་དོན་ལས་མིན། །དེ་ལྟར་མྱོང་ལའང་དེར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དོན་ལས་དངོས་སུ་དྲན་པ་འབྱུང་ན་དེའི་ཚེ། དོན་དེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཡོད་པ་ ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་དོན་ཆོད་པ་ལས་ཀྱང་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་འབྱུང་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་ཡང་བསྟན་ཟིན་པ་ཉིད་ལ། འདིར་ཡང་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་དེ་ནི་དོན་གྱི་མིན། །གསལ་བའི་རྣམ་པས་དབེན་ཕྱིར་རོ།
若說:“此亦不成,因一切境相皆成諍論所依故。“于有境處若疑”此非識相”,然于毛髮等及黃等顯現無境之心,二相與經驗性已成立。所說”識是隱蔽”即為現量所違。故由見喻而執關係。 如是,由”如是顯現”之門所生決定,如何是境之決定?因於一切處唯識如是決定故,成立有相性。境知中唯顯現決定之自性,即是彼知之自性。 若說:“然于百處亦有境性,雖無明顯亦應是類”,對此說: 由現藍等異, 無彼知非境, 類亦非無常, 若常何能生? 類非藍等自性,因空色等相故。由因性及無常性故亦非類。若是常法則不能生,因已說常法非能生故。名等前已破。 此理非有境, 隨欲及隨逐, 境力不成故。 此等皆已說,故不再廣述。 如是相之知, 是念從經生, 彼亦空諸境, 彼時何如是? 從經驗所生之念若無境,如何與藍等相俱?若說:“具彼相之念從境生”,對此說: 彼時無故非從境, 如是經驗亦應爾。 若念直接從境生,則彼時境應存在,然彼時實不存在。若說雖境已斷亦生具彼相之念,則經驗亦應如是。如何如是已說,此處亦說。彼相非境相,因離明顯相故。
།དོན་ དེ་ནི་གསལ་བའི་རྣམ་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་བཟུང་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དེ་ཡང་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་དྲན་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་སྣང་ངོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཉམས་སུ་མྱོང་བས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ཡིན་པས་རྣམ་པ་དེ་དོན་གྱི་ ཡིན་པ་ན་ནམ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ།།རྣམ་པ་དེ་ནི་ཐ་དད་ན། །གཞན་གྱིས་དེ་བཞིན་རྟོགས་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་འདི་དོན་ཡིན་ན་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་དེ་ནི་བདག་ལ་འབྲེལ་པ་ཉིད་ལས་གཞན་ལ་མི་སྣང་ངོ་ཞེ་ན། བདག་ལ་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཅི་ཡིན། ཅི་བདག་གི་འབྲས་བུ་འམ་འོན་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད། གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གཞན་ལ་སྣང་བ་ཉིད་དོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཐུན་མོང་བ་ཉིད་དང་འབྲལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ནའོ། །བདག་ལ་རྟག་ཏུ་འབྲེལ་ཡིན ན།།བརྗོད་ཀྱང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་རྟག་ཏུ་བདག་ལ་འབྲེལ་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བརྗོད་ཀྱང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་རྟོགས་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པར་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་གྱིས་བརྗོད་ཀྱང་རྟོགས་ལ་མ་བརྗོད་ཀྱང་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་བརྗོད་པས་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན། རེ་རེ་དག་དང་འབྲེལ་ན་ནི་མཚམས་སྦྱོར་བ་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་མི་རུང་ངོ་། །མཚམས་སྦྱོར་བ་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་ཅེ་ན། བཤད་ པ།དོན་གཅིག་མངོན་ཞེན་བདག་ཉིད་ཅན། །འདི་ནི་གཅིག་གོ་ཞེས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་སོ་སོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་གི་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཞེ་ན། འཆད་པོ་ཉན་པོ་སེམས་དག་གི་།སེམས་དེ་གཉིས་ནི་དོན་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་འཛིན་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ འདྲ་བས་དེ་གཅིག་པར།།ཐ་སྙད་ཡིན་ན་དེར་སྣང་མིན། །ཐ་དད་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟར་བཟུང་། །དེ་ཚེ་བློ་དོན་མེད་ཅན་འགྱུར། །འདྲ་བས་གཅིག་ཏུ་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཐོང་བ་དག་ཉིད་ལས་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱིས་མཐོང་བ་ནི་ནམ་ཡང་མ་མཐོང་བར། དེ་ ཇི་ལྟར་གཅིག་ཐ་སྙད་བྱེད།འདིར་ཕན་ཚུན་དབེན་པའི་དོན་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་འབྲས་བུ་དངོས་པོར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་དེས་ན། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདི་ནི་གཅིག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་མ་བརྗོད་པར་ཡང་རང་གིས་ རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ།གཞན་ལ་གནས་པ་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ།
境由明顯相之經驗所取。若彼亦是境相,則應如是。若說:“由唸了知故今顯現”,則由經驗了知故應明顯,故彼相永不成為境相。 若彼相差別, 他亦應如是解。 若此是境,他人亦應知。若說:“由與自我關聯故不顯於他”,則何為”與自我關聯”?是自我之果抑或其自性?若是果,則應顯於他人,因果性不離共性故。若是其自性,則唯是經驗自性。 若常與自關, 說亦不能知。 若是其自性,則常與自關聯而非他。如是,雖說亦不能知。若能知,則彼時亦應能知非如是。如是,外色等雖他說能知,不說亦能知。 若說:“由說而知者即是他”,則如是:若與各各關聯,則不應有連結隨結。何為連結?說: 一義執著性。 不應了知”此是一”,因彼各別故。誰之連結?說者聞者心之,因彼二心趣入執取異義故。 若由似一說, 彼中不顯現, 異性如何取? 爾時心無義。 由相似而作一之言說,唯從所見,非從他故。未見他所見,如何作一言說?此中顯現互相遠離之義。若說:“由成果事故,由隨順彼而了知’此是一’“,則如是,不說亦應隨自了知而了知住於他處者。
།གལ་ཏེ་བདག་གིས་ཀྱང་འདི་ལྟར་རྟོགས་སོ་ཞེས་མི་བརྗོད་པར་ཡང་ངོ་། །གང་གི་ཚེ་མི་བདེན་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་དོན་མེད་པར་ཇི་ལྟར་རྟོགས། དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་ དེའི་ཚེ་བློ་དོན་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ།།ཇི་ལྟར་གཞན་ལ་སྣང་བ་མེད་པར་གཞན་ལ་སྣང་བར་ངེས་པའི་བློར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་དོན་སྣང་བ་མེད་པར་དོན་གྱི་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་རྣམ་པ་དང་ལྡན་པར་གྲུབ་པོ། །གལ་ཏེ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པས་སམ། གནོད་པར་བྱེད་ པའི་ཚད་མའི་སྟོབས་ཀྱིས་དྲན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཡང་ཐམས་ཅད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན།བཤད་པ། ཉམས་མྱོང་རྣམ་ཤེས་དེ་ཡང་ནི། །ཆ་གཉིས་ལ་ནི་བརྟེན་གྱུར་པ། །རྣམ་པ་གཅིག་གིས་ཁྱད་པར་ཅན། །དེ་ཤེས་ པ་ཡི་དམིགས་པར་འགྱུར།།དྲན་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི། དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་གཉིས་པ་དྲན་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱེད་ཅིང་ངེས་པར་འཛིན་པར་བྱེད་ དོ།།ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཞིག་གིས་ཤེ་ན། ཆ་གཉིས་པ་བརྟེན་པར་འགྱུར་བས་དེ་སྔོན་པོར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་གཞན་དག་གིས་དོན་གྱིས་གོ་བའི་སྒོ་ནས་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་འགའ་ཞིག་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་ ཡིན་ནོ།།དོན་གྱིས་གོ་བར་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་འགའ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་ན་གང་གིས་ན་དོན་མཐོང་བ་དེས་ན་ང་ལ་བློ་གཞན་ཡོད་དོ་ཞེས་འདི་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ། །དོན་གྱིས་གོ་བ་དེ་ནི་བློའོ། །རང་བཞིན་རྟོགས་པར་བྱེད་མིན་ཏེ། །དེ་ཡི་རང་བཞིན་མ་རྟོགས་ པར།།རྟོགས་པར་བྱེད་པར་ནུས་མ་ཡིན། །གཟུགས་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་བློའི་རྣམ་པ་གཞན་ནི་འགའ་ཡང་དོན་གྱིས་གོ་འམ། གཞན་གྱིས་ངེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་སོ་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་མི་ཤེས་པ་ མ་ཡིན་ནམ།རྐྱེན་ཐ་དད་པས་ནི་ཁམས་ཀྱི་དོན་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྐྱེན་གྱི་དོན་ཡང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཀྟེ་ན་དང་གྷ་ཉའི་དོན་ཐ་དད་པ་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ཐ་དད་པ་ཅི་ལྟར་ངེས་དེ་འཆད་པ་ལ་འཇུག་།དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་མ་གཏོགས་པ་དང་ བློ་ཞེས་བྱ་བ་རྟོགས་པ་མེད་དོ།།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་དེ་སྐད་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་པོའི་བློའམ་སྔོན་པོའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ཞེའོ།
若說:“自己亦不說’我如是了知’而知”。當說不實時,如何知無義?因見如是故。則爾時心成無義。如何於他不顯現而成決定他顯現之心,如是無境顯現而成境相,故成立識具相。 若說:“由推度或能破量力,雖某些念等識具相,然如何成立一切皆是?“說: 經驗之識彼, 依止於二分, 以一相差別, 成為彼識境。 非念性之藍等境經驗識,為具彼境第二識念性所緣,隨逐而決定執取。云何?由依二分而說:“生起顯現藍之識”。如是者非由他人以義推度而決定,然隨逐如是某者。 義推度于任何世間人亦不生。世間無如是了知:“由見境故我有他心”。義推度即是心。不能了知自性,未了知彼自性,不能成能了知。 除色等顯現外,心之他相任何皆不能由義推度或他決定。若說”決定爲了知自性”,豈非不知了知自性耶? 由緣差別不成界義差別。緣義亦無差別,因不許ktena與ghañya義差別故。如何決定義差別而趣入說彼?故除藍等外無了知所謂心。即彼藍等成自性之法差別而如是說,謂”藍心”或”具藍境心”。
།དེས་ན་སྔོན་པོའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་ང་ལ་འབྱུང་ངོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡང་དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་རྗེས་སུ་ རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར། སྔོན་པོ་ལས་ནི་ཐ་དད་དུ། །སྔོན་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་ནི། །ཕྱི་མའི་ཤེས་པའི་མཐོང་མེད་དེ། །ཐ་དད་རྟོགས་པའི་བློས་སྤྲུལ་ཡིན། །གལ་ཏེ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་བློ་ཞེས་ཐ་དད་པར་བསྙད་པ་ཡིན་ན། འོ་ན་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ ཉིད་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།བློ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྣམ་བུ་ལས་ཐ་དད་པའི་དཀར་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་བློ་ཉིད་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །འདོད་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་ལྟར་མི་ རུང་སྟེ།འདི་ལྟར། ལ་ལར་འགའ་ཞིག་ལ་བརྟེན་ནས། །འགའ་ཞིག་ཉིད་ནི་འགོག་པར་བྱེད། །ཚད་མས་གྲུབ་འགྱུར་གང་ཡིན་པ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་འགོག་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དོན་ཚད་མས་གྲུབ་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་བློ་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་བློ་ཡོངས་སུ་དོར་ བར་བྱའོ།།དེ་སྟེ་བློ་ཚད་མས་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་ནི་དོར་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་དོན་ནི་བློས་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ན། དོན་དང་ལྡན་པས་ནི་བློ་དོར་བར་མི་ནུས་སོ། །བློ་དང་ལྡན་པས་ནི་དོན་གྱི་ཐབས་ཀྱིས་བློ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་རིག་པས་གྲུབ་པའི་ ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དོན་མེད་ཀྱང་ཁས་བླངས་པར་ནུས་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བློ་ཁས་བླངས་ནས་དེ་ལས་གཞན་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་དོར་བ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་དོན་ཡང་རང་རིག་པས་བསྒྲུབ་པ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་དེ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི་དོན་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་ནི་མ་ མཐོང་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མ་དམིགས་པས་དེ་དོན་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི།བློ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པས་དོར་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དཀར་པོ་ལས་ནི་ཐ་དད་པའི། །རྫས་ནི་མེད་པར་རབ་བརྗོད་པའི། །དེ་བཞིན་བློ་ལ་ས་མ་གཏོགས་པའི། །དོན་མེད་པར་ནི་རབ་ཏུ་བརྗོད། ། འདི་ལྟར། སྐད་ཅིག་ཉིད་སོགས་ཇི་ལྟར་ཡང་། །སྔོ་སོགས་ལས་ནི་གཞན་ཡོད་མིན། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་སྐད་ཅིག་ཉིད། །དངོས་མེད་པར་ནི་གསལ་མ་ཡིན། །དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་བློ་ཡིན་ཏེ། བློ་གཞན་གྱིས་དེ་ལྟར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཆ་གཉིས་ཀ སྤངས་ནས་ནི་བློ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉིད་པས་ན།དེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་གཉིས་མ་ཡིན། །ཡང་ན་བློ་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་ཁྱད་པར་ཅན་ཤེས་པ་གཉིས་པས་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པ་གཅིག་གིས་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཇི་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རྣམ་པ་གཅིག་གང་ གིས་ཤེ་ན།དེ་སྨྲས་པ་ནི་ཆ་གཉིས་པོ་ལ་ནི་རྟེན་གྱུར་པ་སྟེ་ཆ་གཉི་ག་ཁྱབ་པས་སོ།
因此,了知”我生起具藍境之心”亦是隨後了知其相。如是: 異於藍之外, 具藍境之識, 后識不見彼, 異知心所現。 若說藍等自性即說為異於心,則唯有藍等而已。“心”將成無,如異於毛毯之白性等。故將成”心非勝義”。若說:“所欲說者是’外境非勝義’“,此不應理。如是: 于某依某一, 遮遣某一性, 量所成就者, 依彼遮餘者。 若境由量成,則應舍離除彼外之他心,謂”無心”。若心由量成,則不應舍。其中,由心安立境故,有境者不能捨心。有心者不應以境方便成立心,因由自證成故。故雖無境亦能許可。因此,許心已當舍異彼之境。 若說境亦由自證成立,則如是彼唯是經驗,非異境。雖不見境亦有故,由不得而應舍彼境,心則不然,不應舍。 如說異白色, 無有實物體, 如是除心外, 說無有境義。 剎那性等任, 異藍等非有, 如是剎那性, 非無為明顯。 故藍等相即是心,因由他心如是決定故。故舍二分則心無所緣,如何非二相? 或心以一相差別為第二識所緣,謂”以一相所緣”。云何一相?說彼依止二分,謂遍二分故。
།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཆ་གཉིས་སུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་དེ་དང་། རྣམ་པ་གཅིག་པོ་དེ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་ན་དེས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ཀྱང་རྟོགས་པའི་ བདག་ཉིད་དང་སྔོན་པོའི་རྣམ་པའོ།།བཤད་པ་སྔ་མ་ནི་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་ལྷག་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལ་བརྗོད་པ་ནི། གཞན་དུ་དེ་རྣམས་ ཅན་མིན་ན།།ཇི་ལྟར་ཤེས་ལ་གནས་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་དེའི་རྣམ་པར་རང་རིག་པས་མ་མྱོང་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཤེས་པ་ལ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་དུ་དྲན་པས་གནས་པར་བྱེད། གནས་པར་བྱེད་པ་ནི་དེའི་རྣམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་པར་བྱེད་པའོ། །དེར་རྣམ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ག་ལས་ཤེ་ན། དེ་བཞིན་ ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཡི། །ཤེས་པ་རྣམ་གཅིག་ལྷག་པ་ཉིད། །གདོན་མི་ཟ་བར་འདི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་དག་རྣམ་པ་རེ་རེས་ལྷག་པ་ལྷག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། སྔ་མས་ནི་སྔོན་པོ་འཛིན་ནོ། །དེའི་ཕྱི་ མས་ནི་སྔོན་པོ་ཤེས་པའོ།།དེའི་ཕྱི་མས་ནི་སྔོན་པོ་ཤེས་པ་ཤེས་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཕྱི་མས་ཀྱང་དེ་ལ་ལྷག་པའོ་ཞེས་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདིས་གཞན་དུ་ནི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་དཔེས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི། །དོན་གྱི་ངོ་བོས་རྣམ་གཉིས་དང་། །བདག་གི་རྣམ་པ་འགའ་ ཞིག་ཏུ།།གཉིས་པ་དེ་ནི་གསུམ་པ་ཡི། །ཤེས་པ་ཡིས་ནི་རྟོགས་པར་འགྱུར། །ཤེས་པ་གཉིས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མའི་རྣམ་པ་གཉིས་དང་། རང་གི་རྣམ་པ་གསུམ་པས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ལ། བཞི་པས་ནི་གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་ལྷག་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བརྩི་བ་དང་། དྲན་པར་ནུས་ཀྱི་བར་དུའོ། །འོན་ཏེ་གཉིས་པས་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཤེས་པ་ནི་དོན་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་དྲན་པ་ན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དེ་ཡང་དྲན་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གཞན་དུ་ཤེས་པ་དྲན་པར་མི་ནུས་པས་ན དེ་ལྟར་དྲན་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་དེ་ལ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་འཁྲུལ་པས་དེའི་རྣམ་པའོ་ཞེས་བསྡོམས་པས། དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་འདི་ལ་བཤད་པ། དོན་འབྲས་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་དྲན་ན། །དོན་བྲལ་ཕྱིར་ན་འཁྲུལ་པ་ཡིས། །གལ་ཏེ་སྲེ་ན་སྣང་བ་དང་། །ཡིད་བྱེད་ལ་ཡང་དེ་འགྱུར་ རོ།།འཁྲུལ་པ་ཞེས་བྱ་བར་འབྲེལ་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཤེས་པ་དོན་གྱི་འབྲས་བུ་ཉིད་དམ། ཡང་ན་དོན་ལ་བྱ་བ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་དྲན་པ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་དོན་དྲན་པར་འགྱུར་རོ།
正因此而了知為二分。勝義中,由隨入彼二相及一相故,彼遍及。彼二相即了知自性與藍相。前說應知為”以一相差別”即”以一相增”。 若說如是安立二相亦云何為二相?對此說: 若非彼等相, 云何住于識? 若不由自證經驗彼自性之相,則爾時于識中由念安住為彼相。安住即了知為彼相。云何成彼相?因如是了知故。 後後諸識中, 一相增益性。 必應如是了知,即後後增一一相增上,非他。如是:前者執藍,其後者知藍,其後者知藍知,其後者亦增上于彼而決定。故此不成他。 以喻顯此: 由境性二相, 及自相某一, 彼第二由第, 三識而了知。 第二識由前識二相及自相第三而了知,第四則于彼三增一相,乃至能數能憶。 若說第二唯知識,于彼識作用於境故與彼相關。故憶彼時因不離故亦憶彼境,故不能異而憶識,如是為憶。故由作用於彼,由迷亂總結為”彼相”,是分別彼相。對此說: 由境果識憶, 離境故迷亂, 若生則顯現, 作意亦應爾。 連於”迷亂”。若識是境之果,或作用於境,故憶識時必定憶境。
།དེས་ན་དེས་བློ་རྨོངས་པའི་རྒྱུད་ཅན་དག་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་འོ་ན་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡུལ་གྱི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གཉིས་ལ་ཡང་བསྡོམས་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ནི་ཁྱད པར་འགའ་ཡང་མེད་དོ།།འོན་ཏེ་ཡུལ་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྡོམ་པ་ཡིན་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དེའི་ཚེ་སྣང་བ་ལ་ཡང་བྱེད་པར་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ་སྣང་བ་མེད་པར་ནི་གཟུགས་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་དེ་ནི་མི་རུང་ངོ་། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་སྣང་བ་ནི་ཡུལ་གྱི་ཁོངས་སུ་འདུ་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་སྣང་བར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། སྣང་བ་ནི་གསལ་བྱེད་ཡིན་པ ཉིད་ཀྱིས་ན་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་བྱེད་པ་ཡིན།འོན་ཏེ་སྣང་བ་གསལ་བྱེད་ཡིན་ཡང་གཟུགས་ལ་ངེས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེས་ན་ཡུལ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ཡང་གཟུགས་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཉིད་ཡིན་པས་སྣང་ བ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ།།ཇི་ལྟར་གཟུགས་མེད་པར་སྣང་བ་གཟུང་བར་མི་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བྱ་མེད་པར་ནི་འགས་ཀྱང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཞེས་བྱ་ བ་ཡོད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་རྟོགས་ན་ཡང་། །དེ་བཞིན་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་། །རྒྱུ་དང་ལྷན་ཅིག་འཛིན་པར་འགྱུར། །དེའི་ཕྱིར་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ། །མེད་པར་ བུམ་པ་དྲན་མི་འགྱུར།།རང་གི་རྒྱུས་དབེན་པར་དྲན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་གང་གིས་ཤེས་པ་དྲན་པ་ན་དོན་དྲན་པར་འགྱུར་བའམ། ཤེས་པ་འཛིན་པ་ན་དོན་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་དོན་གྱིས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཡོད་པ་ཡིན་པས་ན་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་དྲན་པའམ་ འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་ནི་འབའ་ཞིག་པར་ཡང་འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་ཡང་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར། ཁྱད་པར་གང་ལས་ཤེས་པ་ནི། །དོན་དང་འདྲེ་བ་བརྟེན་པ་སྟེ། །འདྲ་བ་ལས་གཞན་ཅིར་འགྱུར་ཏེ། ། མཚེ་མ་ལ་སོགས་མཐོང་ཕྱིར་རོ།
若說:“故具迷亂心續者如是了知。“則于顯現及作意亦應如是了知。如識是境果,顯現及作意亦是其果。故於二者亦應總結而了知,因於果性無任何差別。 若說:“因作用於境故總結彼,非作意,因非作用於彼故。“則爾時于顯現亦同為作用,因無顯現則不作用於色故。故彼不應理。故如不成”顯現顯”,亦不成”色顯”。 若說:“顯現攝入境中,故由決定色顯而了知。“不然,顯現因是能明故非境,云何作用於彼? 若說:“雖顯現是能明,由決定於色故成為色性,故是境。“如是則能明識亦因趣入色故是色性,如具相顯現,識亦應具相。如無色不能取顯現,識亦如是。無色等所明,任誰亦不了知有所謂識。故色等相即是識。 若由果性如是了知, 如是一切果, 應與因俱取, 故無陶師等, 不應憶瓶等。 應不離自因而憶。 若說:“由識有某為境所作差別,故憶識或取識時即憶境或取境,非獨取某識。瓶等與陶師等則可獨取。“彼亦成害自宗。如是: 由何差別識, 依止與境合, 除相似何他, 因見幻等故。
།གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དོན་འཛིན་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། དྲན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངེས་པ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡོད། དོན་དེ་ནང་དུ་ཆུད་པ་ཡིན་ན་ནི་ངེས་པར་ད་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཛིན་པ། ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དང་འདྲ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དོན་འཛིན་པ་མེད་པར་མི་འཛིན་པ་དང་། དེ་དྲན་པ་མེད་པར་མི་དྲན་པ་ཡིན་ནོ། །མཚེ་མ་དག་ལས་གཅིག་བཟུང་ན། །དེ་ལས་གཞན་སྣང་བ་དང་། དེ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་དྲན་པར་མཐོང་བ་ཡིན་ལ། སྔོན་པོའི་ཤིང་གི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཤིང་བཟུང་བར་མངོན་པར་རློམ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་པོ་གཉི་གའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་ཏེ། འཛིན་པའི་རྣམ་པ་འབའ་ཞིག་དུ་ཟད་ན་དེ་གཉིས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ། དང་པོ་རང་བཞིན་གཉིས་ཡིན་ན། །གཉིས པ་རང་བཞིན་གཅིག་ལ་ནི།།རྣམ་གནས་ངེས་པར་འཛིན་པ་ཡི། །སེམས་ཀྱིས་འབྱེད་པར་འགྱུར་མ་ཡིན། །ངེས་པར་འཛིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཏེ། །གཉིས་པ་ངེས་པར་འཛིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་གཉིས་པ་དང་པོ་ལས་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་འཇོག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཡང་དེའི་ ཚེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་པོའི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་ན།རང་བཞིན་གཅིག་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། འཛིན་པའི་རྣམ་པ་འབའ་ཞིག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ་དེས་ན་གང་ལས་ཐ་དད་པར་ངེས་དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། དེ་ཕྱིར་སྔོ་ སོགས་ངོ་བོ་རུ།།མདུན་ན་གནས་པར་གྱུར་པའི་བློ། །དོན་སྲེ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན། །བློ་གཉིས་པས་ནི་དམིགས་པར་འགྱུར། །དོན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་བློ་སྔ་མ་བློ་གཉིས་པས་མདུན་དུ་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དོན་སྲེ་བ་དང་འབྲེལ་པས་ན་དོན་སྲེ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ ཅན་ཏེ།འབྲེལ་པས་ན་འབྲེལ་པའམ། འདི་དོན་སྲེ་བས་འབྲེལ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འབྲེལ་བའོ། །བློ་དེ་བློ་གཉིས་པས་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་དེའི་རྣམ་པར་གྱུར་ན་ནི་འབའ་ཞིག་ཀྱང་དམིགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར། དེའི་ཚེ་བདག་གིས་ཅི་ཞིག་མཐོང་བ་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དྲན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུང་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ཕྱིར་དེར། །འཛིན་པ་ལ་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ། །འཛིན་པ་དེར་ནི་སྤྱིར་ངེས་ན། །ཚུལ་འདི་གཟུང་བ་ལ་ཡང་མཚུངས། ། འཛིན་པ་སྤྱིར་དྲན་ན་ཚུལ་འདི་ནི་གཟུང་བ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །འདི་ལྟར། བདག་གིས་ཅི་ཞིག་མཐོང་ངོ་ཞེས་མཐོང་བ་སྤྱིའི་རྣམ་པར་དྲན་པ་ཡིན་ནོ།
若識非具境相,則何有此”識取境”、“俱取”及”憶”之決定?若境攝入內,則必由取性而取,故成決定。故具境相之識無境不取,無彼不憶。 見幻等中取一時,顯現他者,及憶”此即彼”。由青樹相而增上慢執取樹。若初識非二性,僅是取相,則第二亦應如是。爾時: 若初具二性, 第二一性中, 決定能取心, 不應作分別。 由決定取心,即第二決定取心不應安立第二異於初。因彼時經驗亦成初性,住於一性,即唯取相之義。故由何決定差別?故識即是境相。 正因此故: 前住藍等性, 具境生系屬, 之心為第二, 之心所緣取。 因具境相故,前心為第二心前緣取。由境生系屬故名具境生系屬,由系屬故系屬,或此由境生而系屬故系屬。“彼心為第二心所緣”是語義。 若成彼相則應獨取。若說:“豈非獨取?如是憶’爾時我不知見何物’即憶能取性。“彼亦不然: 由疑所取故, 于能取亦疑, 若總定能取, 此理境亦同。 若總憶能取,此理于所取亦同。如是,憶”我見何物”是以總相憶見。
།གལ་ཏེ་གཟུང་བའི་བྱ་བ་དང་བྲལ་བ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དྲན་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དེའི་རང་བཞིན་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན པས་ན།གཟུང་བ་ཉེ་བར་མི་གནས་ན་གཞན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་གཞན་གྱིས་ཕྱིས་དྲན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཇི་ལྟར་ཡིན། ཅི་སྟེ་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་དྲན་ན་གཟུང་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་རང་བཞིན་ཡིན་པས་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་འབའ་ ཞིག་དྲན།དེའི་ཕྱིར་དེ་སྣང་བ་ཉིད་འདི་ནི་རང་བཞིན་ཡིན་པས་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་གཅིག་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་བཞིན་གཉིས་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དང་པོ་ཉིད་སྔོན་པོའི་རྣམ་པར་འགྱུར་གྱི་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ སྐད་དུ་ཡང་སློབ་དཔོན་གྱི་ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་སྔ་མ་སྔ་མའི་ཡུལ་སྣང་བར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར། གཞན་དུ་དང་པོ་གཅིག་པུ་ཉིད། །དོན་ལས་བྱུང་ཕྱིར་འབྲེལ་འགྱུར་གྱི། །སྔ་མའི་དོན་དང་འབྲེལ་མཐོང་མེད། ། ཤེས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་མིན། །ཕྱི་མ་ཕྱི་མའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི། ཤེས་པ་སྔ་མ་ཡུལ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་དམིགས་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་དང་པོའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་ཚེ་ནི་དེ་ལས་གྱུར་པ་གཉིས་པ་ཡང་དེའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ མྱོང་བའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟར། དེའི་ཚེ་རྣམ་ཅན་ཤེས་པ་ལས། །ཤེས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན། །དེ་ཡི་རྣམ་པར་ལྡན་གྱུར་ཏེ། །ཐག་རིང་ཤིང་ལས་འབྱུང་ཇི་ལྟར། །འོན་ཏེ་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་དྲན་པར་མི་ནུས་པས་དོན་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་དྲན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་བྱེད་པའི་ མཚན་ཉིད་དེ་གནས་པ་ཉིད་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་དོན་དང་བཅས་པ་དྲན་པ་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འབའ་ཞིག་པ་ཡང་རང་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་ ཡིན་ཏེ།དེས་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་དྲན་པ་ཡིན་གྱི། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། གཉིས་དག་ལྷན་ཅིག་བཟུང་ན་ནི། །ལྷན་ཅིག་ཅེས་བྱར་རིགས་འགྱུར་ན། །སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་ལས་གཞན་པའི། །ཤེས་པ་ངེས་པར་རྟོགས་པ་མེད། །བདེ་ བ་ལ་སོགས་ངོ་བོར་ན།།འདི་ཉིད་ཁྱེད་ལ་འགྲུབ་མ་ཡིན། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ནི་ཁྱེད་ལ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།
若憶離所取作用之能取自性,則爾時彼性即是彼,故無所取則成他性。故彼後由非能取性之他性憶如是性,云何是能取?若如是憶,則具所取性是自性,爾時云何獨憶? 故此顯現性是自性,因不能分別故即是色等一性。若識非二性,則爾時唯初成藍相,非後後。如是阿阇黎亦說:“後後識中亦不顯現前前境,因彼非其境故。“因為: 否則唯初一, 由境生系屬, 不見前境系, 非後後諸識。 後後自性之識非前識境之有境。非境者云何成所緣?若說:“因成初境相故,爾時第二亦是彼境相及經驗相。“如是: 爾時具相識, 生起識之識, 具彼相如從, 遠木所生起。 若說:“不能獨憶識故憶與境俱,因彼作用相住即是其性故。故憶具境。瓶等獨性是自性,非與陶師等俱,境與識俱緣故。故憶如是性,非瓶等。“彼亦不應理。如是: 若二俱取者, 應成所謂俱, 異於藍相外, 無定解于識。 若是樂等性, 此于汝不成。 “識是樂等自性”于汝不成,因樂等是境故。
།ཇི་ལྟར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་མེད་པ་ དེ་བཞིན་དུ།སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་ཡང་ངོ་། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ན་གནས་པའི་གཞལ་བྱ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་མ་ཡིན་ཡང་གཞལ་བྱ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་མྱོང་བ་ལས་ཕྱི་དང་ནང་ཞེས་བྱ་བར་ནི་དོན་དམ་ པར་མི་འཐད་དོ།།བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་གང་མེད་པར་ཡང་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེས་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་ཀྱང་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་ ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བྱས་པ་ཉིད་དེ། དེ་མེད་པར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་མེད་པར་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་ བ་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་རྣམ་པ་གཉིས་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། ངེས་པར་བློ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏེ། །ཅིག་ཅར་དུ་ནི་མྱོང་གྱུར་ཕྱིར། །ཡུལ་ནི་དེ་ལས་གཞན་ཉིད་དུ། །རྣམ་གང་གིས་ན་གྲུབ་པར་འགྱུར། །སྔོན་པོ་ལ་ སོགས་པའི་ཡུལ་ནི་བློ་དང་ལྷན་ཅིག་དུས་གཅིག་ཉིད་དུ་མྱོང་བ་ཡིན་ཏེ།བློ་དང་ལྷན་ཅིག་ཡིན་གྱི་སོ་སོར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རིག་པ་ལས་བློ་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཉིད་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མི་ ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།ཐ་དད་པར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ་པས་ཟླ་བ་གཉིས། །མེད་པར་ཐ་དད་མཐོང་བ་བཞིན། །དཔེར་ན་ཟླ་བ་གཉིས་མཐོང་བས་ཟླ་བ་གཅིག་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པར་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡང་གལ་ཏེ་ཡུལ་གཅིག་ ལ་ཡང་ཐ་དད་པར་མཐོང་བར་རིགས་ཏེ།རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བདག་ཉིད་ལ་གོ་ཇི་ལྟར། །དེ་ཉིད་ནི་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རང་གི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་རྟོགས་ཏེ། དེ་མ་རྟོགས་པར་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ནི།།གཞན་དུ་རྟོགས་པར་ནུས་མིན་ན། །དེ་ལྟ་ན་ནི་གཞན་གྱི་ནི། །ངོ་བོ་ཤིན་ཏུ་ནུས་མ་ཡིན། །གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་གཞན་དུ་རྟོགས་པར་མི་ནུས་ན། གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཡང་མི་ནུས་ པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ།
如同無異於樂等之其他識,於藍等亦無異識。若說:“藍等是住于外境之所量。“不然,因樂等雖非外境亦許為所量故。二者由經驗而說為外內者,勝義中不應理。 樂等非藍等之能取,因無彼亦如是顯現故。若無某物仍可生起者,非彼所作。無樂等亦能取藍等。故已說取藍等是由自性差別所作,因無彼亦有故。 故無不隱蔽之藍等則無取藍等,故由經驗及藍等相成立二相。 複次,縱使能取相成他,然: 必與心俱時, 同時而經驗, 境由何相成, 異於彼他性? 藍等境與心同時經驗,與心俱而非各別。故云何說”知覺外之心”?已說應成”經驗如是性”,因不能分別故。 若說:“顯現差別。” 如識迷亂見, 二月無異見。 如見二月於一月見為異,如是于識自性中,於一境亦應見異,因識相異故。 云何于自性成彼?彼不成他。若說:“云何由自性了知他性?應成不了知彼故。“彼不然。如是: 若自性不能, 了知為他者, 如是則全無, 能知他自性。 若自性不能了知為他,則他性亦不能了知為自性故,應如自性亦全無能。
།དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་རང་རིག་ཡིན་ན་རང་གི་ངོ་བོར་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ཉིད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ནི། རང་རིག་པས་རྟོགས་པར་ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།དེས་ན་ཟླ་བ་གཉིས་སུ་མཐོང་བ་ཡང་གལ་ཏེ་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་ན། དེ་རྟོགས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རང་དང་གཞན་དག་གིས་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེའི་དུས་ཕྱིས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་ཟླ་བ་གཉིས་ ཐ་དད་པར་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི།མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ན་འདི་ཉིད་ནི། རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ་པས་ཟླ་བ་གཉིས། །མེད་པར་ཐ་དད་མཐོང་བ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ཟླ་བ་གཉིས་སུ་མངོན་པར་འདོད་པ་ཉིད་གཉིས་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་ གི་ཁོངས་སུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ལྷན་ཅིག་མཐོང་བའི་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་དག་ཀྱང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ཁས་བླང་བར་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཏེ། མྱོང་བའི་རང་བཞིན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ཅན་ནི་དེར་ཡང་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐ་དད་ པར་འདོད་ན་ནི།དེའི་ཚེ་འདི་ལྟར་ཁས་བླང་བར་བྱ་སྟེ། སྔོ་སེར་ཐ་དད་དག་ལ་ནི། །མྱོང་བ་ངེས་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་ནི་འདི་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དོ། །ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་བ་ལ་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ན་གཅིག་ཁོ་ནའོ། ། གལ་ཏེ་འགལ་བའི་ཆོས་གནས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཅིག་ཉིད་ཡིན། ཐ་དད་པ་ནི་འདི་ཉིད་ན་འགལ་བའི་ཆོས་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའོ། །འདི་ལ་འགལ་བ་ཡང་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ། གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟའི་འགལ་བ་ནི། །རྟག་པ དང་ནི་ཅིག་ཤོས་ཉིད།།རྟོགས་པས་རྗེས་སུ་ཞུགས་པས་ན། །གཉིས་པ་འགལ་བ་ཡོད་མ་ཡིན། །དེ་དག་ནི་རྟོགས་པ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགལ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་རང་བཞིན་ནི་འདི་ཁོ་ན་སྟེ། རྣམ་པ་དབྱེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ཉིད་དེ་དང་འགལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།དེས་ན་གཅིག་པོ་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་དང་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་གི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། མྱོང་བ་མེད་པར་དོན་འགའ་འམ། །དོན་མེད་པ་ཡི་མྱོང་བ་འམ། །མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ མཐོང་བ།།དེས་ན་དེ་དག་ཐ་དད་མིན། །རྗེས་སུ་འགྲོ་ལྡོག་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་དང་མྱོང་བ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་ལྡོག་པ་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།
故此義為:若識是自證,則不能了知自性為異。若一識有種種相,則能由自證了知,因不應有他故。故已說若二月見非一,則不能了知,因不能由自他了知故。 故由后時分別隨行及返遮而假立二月差別,非現量所知。此即由”如識迷亂見,二月無異見”所說。欲顯為二月者實無二,因攝於一識中故。 若爾,則同見之藍黃亦應許為一雜相耶?確實如是,因經驗自性具種種相於彼亦是一故。若欲許異,則爾時應許: 于異藍與黃, 無有定經驗。 差別之因唯此,即成立與安樂之差別性。二月顯現無成立與安樂之差別性故唯一。 若說:“因有相違法住故云何是一?差別即是相違法住。此中相違亦是互相排除而住之相。“不然: 如是相違性, 常與非常等, 隨順於了知, 故無第二違。 彼等由了知隨行故非相違。其自性唯此,即無相分別。彼與此不相違。故由了知隨行、返遮及言說,說彼一即二相。 為顯隨行返遮事勝義中無,故說: 未見無經驗, 而有某些境, 或無境經驗, 成經驗故彼, 非異。 因無隨行返遮故,藍與經驗是一,因未見互相返遮故。
།འདི་ལྟར། དོན་མེད་པ་ཡི་མྱོང་བ་དང་། །མྱོང་བ་མེད་པའི་དོན་མཐོང་མེད། །དེས་ན་རྟག་ཏུ་མི་འབྲལ་ཕྱིར། །དོན་མྱོང་དེ་ནི་གཅིག་པ་ཉིད། །ཐ་དད་པར་ནི་ཉེར་སྦྱོར་ཕྱིར། །ཐ་དད་རིག་པ་ ཐ་དད་འདོད།།གལ་ཏེ་དེ་མེད་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ཐ་དད་མི་དད་དབྱེར་ཅི་ཡོད། །དེས་ན་འདིར་ཕ་རོལ་པོས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཙམ་ཞིག་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་གཞན་ལ་ཆད་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ལ་ལ་བླང་བྱ་དང་དོར་བྱའི་ རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་ན་འདི་འདྲ་བའི་ཐ་དད་པས་ཅི་བྱ།འོ་ན་ཇི་ལྟར་སྔོན་པོ་འོན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བས་སེར་པོ་ཁྱེར་ཏེ་འོང་བར་མི་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་ཚེ་སེར་པོ་དེ་མི་སྣང་བ་ཉིད་དེ་དེས་ན་ཁྱེར་ཏེ་འོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲལ་བ་མེད་པའི་སྔོན་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མ་བརྗོད་པ་ཁོ་ནའོ། ། མི་འབྲལ་བ་ཉིད་ནི་ཤེས་པ་ལས་གནས་པ་ཡིན་པས་དེ་ནི་གཞན་དུ་ཁྱེར་ཏེ་འོང་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་ཡིན་པས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལས་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་དུས་སྣང་བ་ཡི། །དོན་ནི་ཤེས་ལས་གཞན མིན་པ།།བཟློག་པར་རབ་ཏུ་དཀའ་བ་ཉིད། །གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཤེས་པ་དང་གཅིག་ཉིད་ནི་བཟློག་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །བཟློག་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ན་ཤེས་པ་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཐུབ་པོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་སྣང་བ་ཡིན་གྱི་དོན་མ་ཡིན་ ནོ།།དེ་མཐོང་ན་ཡང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་གཉིས་མྱོང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཤེས་པའི་དུས་སུ་སྣང་བས་ཡང་དོན་མཐོང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་འཇོག་པར་འགྱུར་བས་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན་འཆོལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ལན་དུ་ཐ་དད་རྒྱུ་ནི་རྗེས་ དཔག་འགྱུར།།སྔོན་པོའི་རྣམ་པ་མཐོང་བ་དང་ལྡན་པ་དག་འདི་ལ་རྒྱུ་འགའ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དེ་དང་མཐུན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡིན་གྱི་དངོས་སུ་འདི་རྟོགས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་མཐོང་བ་མེད་པ་ནི་ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔོག་ ཅེ་ན།དེ་ལ་བཤད་པ། རྒྱུ་གཞན་དག་ནི་ཡོད་ན་ཡང་། །དབང་པོའི་བློ་རྣམས་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཕྱིར་མཐོང་བ་ཡི་རྗེས་དཔག་ནི། །ལྡོག་པ་ཙམ་ལས་འཇུག་པ་ཡིན། །འདི་ལྟར་མིག་དང་རྣ་བ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ཀྱང་ཀ་བས་སྟོང་པར་འདོད་པའི་ཕྱོགས་སུ་ཀ་བར་སྣང་བའི་ མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་ལ།གཞན་དུ་ནི་མོད་ཉིད་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འདིར་གང་ཞིག་མ་ཚང་བས་གཞན་དུག་དང་མི་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།
無境之經驗, 無經驗之境, 未見故恒時, 不離境經一。 由差別相合, 異知許為異, 若無彼故此, 異同有何別? 故此中對方僅假立差別之名,於他無少損減。若無可取捨之分別,此等差別何用?若問:“何故說’拿來藍色’時不取黃色來?“爾時彼黃不顯現故不取來。不離之藍未說故。不離性住于識中,故不能取往他處。已說差別言說由隨行返遮,非真實性。 故識時顯現, 境非異於識, 極難返遮成。 因成立與安樂無差別故,境與識一性難以返遮。因不能返遮故,成立有相識。如是則唯識顯現非境。 見彼亦經驗藍等二相,彼亦于識時顯現,故非見境。若說:“安立異相則成無窮故成混亂。“對此答: 差別因是比。 具見藍相者於此有某因,如是推比,非直接成為所知境,因有前說過失故。 若問:“全未見者如何比知?“對此說: 雖有餘諸因, 由無根識故, 外見之比量, 唯由返遮行。 如是,雖有眼耳作意等,于無柱處不生顯現柱之眼識,於他處則立即生起。故此知有某事,由其缺少故於他處不生。
།ཕྱི་རོལ་གྱི་གཞལ་བྱ་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་དོན་དེ་ནི་མཐོང་བའི་ཁྱད་ པར་དང་བྲལ་བའི་དོན་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་དེ་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་རྣམ་པ་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་གཞན་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་བརྟགས་ནས་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ནི་ཕྱིའི་དོན་ཉིད་དང་གཞལ་བྱ་ཡིན་གྱི་རིག་པ་ཙམ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདིར་གནས་པའི་ཕྱོགས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གལ་ཏེ་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་།རྐྱེན་ལས་ངེས་པར་མི་སྨྲ་ནའོ། །ཅི་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དོན་གཞན་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་ཡིན། དེ་ལ་གཏན་མཐོང་བ་མེད་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ནི་ལེགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་གཞན་མེད་པར་དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་སྔོན་དུ་སྣང་བ་སྔོན་གྱིས་མཐོང་བའི་མཐུ་ཉིད་ལས་རྣམ་པ་འདི་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ནི་གཞན་དུ་རྟོགས་པ་དོན་མེད་དོ། །རྟོགས་པ་ཡང་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲངས ནས།འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ནི་བརྟག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྟོགས་པ་ནི་མཐོང་བའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་སྣང་བས་གཞན་དུ་བརྟག་པར་མི་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་ཕྱིའི་དོན་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ན། དཔེར་ན་གོང་བུའི་རྣམ་པ་ ཤིང་གི་རྣམ་པ་ཉིད་ཤིང་མེད་པར་མི་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཤིང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སུས་མཐོང་། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་གཞན་གྱིས་མཐོང་ཞེ་ན། འདི་ལ་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཕྱིས་མཐོང་ངོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེས་ཕྱིས་མཐོང་དུ་ཆུག་ཀྱང་། སྔར་ཡོད་དོ་ཞེས་ བྱ་བ་ལས།ཕྱིས་མཐོང་བ་ཉིད་ལས་སོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཕྱིས་དམིགས་སུ་ཆུག་ཀྱང་། ཕྱིས་ཉིད་འགྱུར་མོད། དམིགས་པ་དེ་སྔ་མ་ལ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་དེའང་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་གྱི། དོན་གྱི་རྣམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དེ་ཡང་དོན་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱིས་དམིགས་པར་ ངེས་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་ཕྱིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པས་ན་མི་རྟོགས་པ་ཉིད་དོ།།དེའི་ཕྱིར་དོན་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཀྱང་སྔར་ཉིད་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་དཔྱད་པ་ཞིབ་མོས་བཟོད་པས་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ནུས་པ་ཉིད་ངེས་པ་ རྒྱུར་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ལ་རྒྱུ་ཐ་དད་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་གཞལ་བྱ་ཡིན་ནོ།
如是外境所量之義,知為離見差別之義。若問:“此云何為現量境?“因其行相是現量境故。由無欺他緣而觀察成為境。 若說:“如是則外境即是所量,非唯識。“為顯此非安立宗,故說:“若不說定從等無間緣。“為當觀察能生行相差別之他義耶?抑或是等無間緣之某差別?其中全未見義之了知非善,因無他緣如是了知故。 當先前顯現由先見力而生此相時,異解無義。了知亦隨見而起,非他,因不能觀察未見故。了知顯現隨見故不能異觀。 若說:“若外境亦不見為能生,如團塊相即木相無木不生。“不然,誰見彼亦是木之能生?非由彼自身,因彼是識相故。若說:“由他人見。“此已觀察。若說:“由彼自後見。“縱使彼后見,若說”由后見故知先有”,縱使后得見,雖成后時,然彼所見非無於前。彼所見亦是識相,非境相。 故彼亦是后定見有境,彼亦是后故,無窮盡故不了知。故因無見境,及先已成立與習氣相連故,由細觀察忍許等無間緣之功能定為因應觀察。若某不了知,于彼由因差別比量故是外境所量。
།གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་དོན་མེད་ན་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དང་ཤེས་བྱ་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོར་འགྱུར། འདི་ལྟར། ཕྱི་རོལ་ མེད་ན་རྒྱུ་དང་ནི།།འབྲས་ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན་པར་འགྱུར། །དེ་དག་ལས་ཡང་ངེས་མེད་ཕྱིར། །འབྲས་བུ་མེད་ཅིང་རྒྱུ་ཡང་མེད། །འདི་ལྟར། སྔོན་པོར་སྣང་ལས་སེར་པོར་སྣང་། །དེ་ལ་སྔོན་པོ་སྣང་ལྡན་པ། །དེ་ལྟར་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཡིན་པས། །ཇི་ལྟར་རྒྱུ་འབྲས་དག་ཏུ་འགྱུར། །གང་གི་ ཚེ་སྔོན་པོར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དེ་མ་ཐག་པ་ཉིད་དུ་སེར་པོར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ་སེར་པོར་སྣང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་སེར་པོ་བས་སེར་པོར་སྣང་བ་ཉིད་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་འགྱུར་གྱི།སེར་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་སེར་པོར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སེར་པོར་སྣང་ བ་དེ་ལས་ཀྱང་སྔོན་པོར་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་རིགས་པ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཇི་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཕན་ཚུན་རྒྱུ་ཡིན། ཕྱིའི་དོན་ཡོད་ན་ནི་སྔོན་པོ་ཉིད་དེར་རྒྱུ་ཡིན་ལ། སེར་པོར་སྣང་བ་ནི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཉིད་དོ། །མཚུངས་པ་དེ་མ་ ཐག་པའི་རྐྱེན་ཡང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དོན་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པ་ན་གང་གིས་ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་ནི་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པ་ལ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ སྐྱོན་མེད་དོ།།གལ་ཏེ་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ལས་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དང་སྔོན་པོ་ལས་གཞན་ལས་ཀྱང་དེའི་རྣམ་པ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དུང་དཀར་པོ་ལས་ཀྱང་སེར་པོའི་རྣམ་པ་ཉིད་དམིགས་ལ། ཆུང་ངུ་ལས་ཀྱང་ཆེན་པོའི་རྣམ་པ་ཉིད་དམིགས་པ་མ་ ཡིན་ནམ།དེས་ན་འདི་ལ་ཡང་ངེས་པ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མེད་དེ། འདི་ལྟར། རྒྱུ་ནི་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། །དེར་ནི་འཆོལ་བ་འདིར་འགྱུར་རོ། །འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་སྣང་བ་ལ། །ངེས་པར་རྟོགས་པ་གཞན་ཡོད་མིན། །འཁྲུལ་བ་ལ་འཆོལ་བར་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཅན་ཉིད་ མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་དེས་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བར་འདོད་ཀྱི་བཟློག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་ལ་ནི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་མེད་དོ། །དེས་ན་ས་བོན་དུ་སྣང་བ་ལས་མྱུ་གུར་སྣང་བ་དེ་ལས་ ཀྱང་ས་བོན་དུ་སྣང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ངེས་པ་མེད་དོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཐ་སྙད་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་བྱ་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡང་རིང་དུ་སྤངས་པ་ཉིད་དོ། །དུ་བ་ལས་མེ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།
若無外境,云何成為因果事物及所知能知事物?如是: 若無外境時, 因果唯是識, 彼等無定故, 無果亦無因。 如是藍顯已, 黃顯具藍顯, 如是互為因, 云何成因果? 當藍顯識之等無間生起黃顯識時,除黃顯外,黃顯即是其因,非黃色。于彼亦非有黃,因從彼黃顯亦是藍顯故,成互為因,違背正理。云何因果互為因? 若有外境,則藍即是因,黃顯是等無間緣。等無間緣由異助緣差別而異時,則不成一性,因無決定故。 或者,于了知自性是等無間緣所作,於行相是藍等性,故於彼決定故無過。若說:“從了知自性生了知自性,從藍等生彼行相,將成無定。如從白螺亦見黃相,從小亦不見大相,故於此亦定無定。” 此非有,如是: 因成迷亂故, 此成混亂彼, 無迷之顯現, 定解無他有。 于迷亂見混亂者非量故,彼不成迷亂。如是許從種子生芽,非反之。唯識論者則無離種子等顯現之種子等。故從種子顯現生芽顯現,彼亦是種子顯現故無定。如是則斷言說。所知能知事物亦遠離。從煙立有火為所立。
།རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེ་ནི་ཡོད་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།སྣང་བ་ཡང་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དོ། །གཞན་གྱི་སྣང་བ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་རང་གི་སྣང་བ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི་ དོན་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་བཤད་པ། ས་བོན་ལས་ནི་མྱུག་བསྐྱེད་དང་། །དུ་བ་ལས་མེ་གྲུབ་པ་ཞེས། །དེ་འདྲ་ཕྱི་རོལ་དོན་བརྟེན་ཅན། །བྱེད་པོ་ཤེས་བྱེད་གནས་པ་གང་། །དེ་ཡང་གལ་ཏེ་དེ་ངོ་བོར། །སྣང་བ་དེ་ལྟར་དེས་འབྲེལ་པའི། །བློ་ལ་བརྟེན་པས་རྟོགས་བྱེད་ན། ། འགལ་བ་དག་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད། །འདིར་སྣང་བ་ཉིད་དགོས་པ་ཡིན་གྱི། དོན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སྣང་བ་ནི་ཡོད་ཀྱང་མེད་པ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དམིགས་པ་ཉིད་ཡོད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་ཡི་དོན་ནི་མེད་ན་ཡང་། །སྣང་བ་ལ་ནི་ངེས་ཡོད་མིན། །སྣང་བ་མེད་ན་ཕྱི་རོལ་ནི། ། གཏི་མུག་ཕ་རོལ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །སྣང་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་མེད་ཀྱང་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །སྣང་བ་མེད་ན་ནི་ཕྱི་རོལ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ས་བོན་དུ་སྣང་བ་ལས་མྱུ་གུར་སྣང་བ་ཡིན་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་ལས་འགལ་བ་ཅི་ཡོད། འོ་ན་མྱུ་གུ་འབའ ཞིག་སྣང་བར་མི་ནུས་ཏེ།འབའ་ཞིག་སྣང་ན་ས་བོན་དུ་སྣང་བ་མེད་པ་ཡོད་པས་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཕྱིའི་དོན་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། མི་སྣང་བར་ས་བོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་མི་སྣང་བ་ཡིན་ཡང་། ཕྱི་རོལ་ཉིད་ལས་ཉམས་པ་མེད། །གང་ ཚེ་སྣང་བ་མེད་འགྱུར་ན།།རྣམ་ཤེས་ཉིད་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །འོན་ཏེ་དེ་ནི་གཞན་གྱི་སྣང་བ་ཡོད་པ་དེས་ན་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱི་སྣང་བ་ལས་ནི་རང་གི་སྣང་བ་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་དོན་དེ་སུ་ལ་ཡང་། །སྣང་བ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ན། །གང་གིས་མྱུ་གུ་དེ་རྒྱུ་ཅན། །འགྱུར་བ་དེ་ཡོད་ཚད་མ་གང་། །ནུས་པ་ཉེ་བར་བརྗོད་པས་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་བྲལ་བ་ནི་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཕྱིས་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ལན་བཏབ་ཟིན་ཏོ།
若比量是隱蔽,則外境之火不存在。顯現亦是識性故為隱蔽。他人顯現亦是所立,因於彼迷亂故。若說:“將生之自顯現是所立。“不然,因無定故。若說:“故外境即是所立。“對此說: 從種生芽及, 從煙立有火, 如是依外境, 作者能知住。 若彼以彼性, 顯現如是連, 依智而了知, 此中唯需顯現非境,因不顯雖有與無無別故。如是說有所緣性。 外境雖無時, 顯現亦非定, 若無有顯現, 外境成愚闇。 已說顯現雖無外境亦有。若無顯現則成無外境,因不得見故。故從種子顯現生芽顯現為因果有何相違? 若爾,不能唯芽顯現,若唯顯現則無種子顯現故成無因。如外境論者,則非無因,因有不顯種子故。如是外境雖不顯: 外境雖不顯, 不失外境性, 若時無顯現, 識性亦非有。 若說:“由有他顯現故非無因。“不然,因無定故。若說:“從他顯現不生自顯現。“彼亦不同,如是: 若彼義于誰, 皆成無顯現, 由何量成彼, 芽有彼為因? 說近功能離一切言說是無近言說相。若說:“因后見故。“已答訖。
། འབྲས་བུ་ལས་ཡོད་དོ་ཞེས་ཤེས་སོ་ཞེ་ན། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་ནི། །གྲུབ་ན་དེ་ཡི་ཡོད་པར་རྟོགས། །དེ་དངོས་ཉིད་དུ་རྟོགས་ན་ཡང་། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོར་འགྱུར། །དེས་ན་ཕན་ཚུན་རྟེན་པའི་ཉེས་པས་མི་འགྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་འདི་ཡང མཐོང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འོ་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་སྒྲོ་བཏགས་པས་སུས་བཟློག་།རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་ཤེ་ན། འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །ཕྱི་རོལ་ལ་ཡང་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་ལས་ཡོད་དོ་ཞེས་ཐ་སྙད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ཡང་སྣང་བ་ཡང་ ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དུས་སུ་ནི་ཕྱི་རོལ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལས་གཞན་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མེད་དོ། །སྒྲོ་འདོགས་པ་དེ་ནི་གལ་ཏེ་འདི་ལྟ་བུ་འབའ་ཞིག་འདིར་འགྱུར་ན། མཐོང་བ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་འདི་ལྟ་བུ་འབའ་ཞིག་འདིར་འགྱུར་ན་སྣང་བར་འགྱུར་ཞེས་སོ། ། སྣང་བ་དེ་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དོན་ཡང་གཞན་ཡིན་པས་ན་འདི་ནི་མཚུངས་སོ། །དེར་ཡང་དོན་དམ་པར་ནི་གཅིག་ཉིད་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་རབ་རིབ་ཅན་གཉིས་ཀྱིས་ཟླ་བ་གཉིས་མཐོང་བ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་ཐ་སྙད་བྱེད་དོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ ལ་ཡང་གལ་ཏེ་དེའི་ངོ་བོར་ངེས་པར་སྣང་བ་དང་འབྲེལ་པའི་ཆ་ལ་བརྟེན་ནས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་ན་འགལ་བ་ཅི་ཡོད།ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བ་ལ་ནི་འགལ་བ་ཡོད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་རྟོགས་འགྱུར་ན། །ཕྱི་ནས་ཉིད་ནི་ རྟོགས་པར་འགྱུར།།སྔར་རྟོགས་ན་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ་ནི། །གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེ་ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན། དེའི་རྣམ་པ་གཅིག་ཉིད་དུ་སྔར་ཉིད་རྟོགས་ཟིན་པས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཅིའི་དོན་དུ་འཇུག་།འོན་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རང་གི་ངོ་བོ་མ་རྟོགས་ པ་ཉིད་ན་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་འདི་ཡོད་པར་རྟོགས།གཞན་གྱི་ངོ་བོར་རྟོགས་ན་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་རྟོགས་པས་སྣང་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པར་བྱ་བ་གཅིག་ཏུ་བྱས་ནས་འཇུག་པ་དག་དེར་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། སྒྲོ་བརྟགས་པ་དེས་ ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ན་ཕྱིས་ཀྱིས་དོན་རྣམ་པར་ཆད་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་མིན་པའང་རྣམ་པར་ཆད་པ་ཇི་ལྟར་འགྱུར། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་རྟོགས་པས་དངོས་པོ་ཡིན་ན་བག་ཆགས་བར་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་མི་འཆད་པ་ཉིད་དོ།
若說:“從果知有。” 因果事物成, 由此知彼有, 若知彼事時, 成為因果事。 故由互依過必不成立。若說:“此一性增益亦是所見。“則于識亦增益誰能遮?若問:“因無識如何增益?“此于外境亦同。于外境亦由增益而作有之言說。 雖爾,顯現亦世俗有。比量時外境除增益外無有性。若彼增益若唯如是於此生,于見亦生。若唯如是於此生則成顯現。若說:“彼顯現是他。“境亦是他故此相同。于彼勝義亦非了知一性。 唯識論者亦如眼翳者見二月般於他作言說。故於唯識論者,若由依彼性定顯現相連分而為因果事有何相違?已說于外境論者有相違,因無量故。 若知外境時, 唯后當了知, 若先知一切, 一切相皆知。 若外火等是常,則其行相一性先已了知,何須比量趣入?若比量未了知自性,如是云何知此有?若了知他性,于識自性亦同。 若說:“了知者合顯現與所觀察為一而趣入彼增益。“彼增益何用?若說:“非爾,無彼則後生斷絕義。“彼非有云何成斷?若由無斷了知是事物,則無間隔習氣,如是亦成無斷。
།གོམས་པ་ལ་ དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།དེ་ལྟར་ཁས་ལེན་པ་ན་དོན་ལ་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་མེད་དོ། །མཐོང་བ་ནི་མ་མཐོང་བ་དང་མཚུངས་པར་རྟོགས་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཀྱང་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཙམ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ལ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཉིད་དོ། ། གལ་ཏེ་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་དག་ཉིད་བག་ཆགས་བར་དུ་ཞུགས་པ་དག་ཇི་ལྟར་དེས་དེ་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དཔེར་ན་རྒྱ་སྐྱེགས་ཀྱིས་བསྐུས་པ། །བར་དུ་རིགས་མི་མཐུན་སྐྱེ་ལ། །འཇིག་རྟེན་རྒྱ་སྐྱེགས་འབྲས་བུ་ཡིན། །རྣམ་ཆད་མེད་པར་དེ་འདོད་བཞིན། ། བར་དུ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཡི། །རྣམ་ཤེས་ཚོགས་ནི་འབྱུང་འགྱུར་བ། །དེ་ཡི་བག་ཆགས་རྗེས་འབྲེལ་པ། །ཉིད་ལས་རྣམ་ཆད་མེད་པར་འགྱུར། །དཔེར་ན་རྒྱ་སྐྱེགས་ཀྱི་ཁུ་བས་བྱུགས་པ། མར་དུ་འབྱུང་བའི་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དང་། འདབ་མ་དང་། སྡོང་བུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་འབྲས་བུ་ལས་རྗེས་སུ དཔག་པའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་འཇོག་པས་ན།འཇིག་རྟེན་དག་རྣམ་པར་མ་ཆད་པར་སྐྱེད་དོ་ཞེས་བསྐྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། སྔར་གྱི་མེར་སྣང་བའི་ཡང་ཕྱིས་མི་སྣང་བའི་བར་དུ་འབྱུང་བ་རིགས་མི་མཐུན་པའི་སྣང་བ་དག་ལ་དེར་གནས་པ་བཞིན་དུ་རང་གི་ནུས་པ་འཛིན་པར་བྱེད་པས་ན། འབྲས་བུ་རྣམ་པར་ མ་ཆད་པ་ཁོ་ནར་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པའམ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྔར་གྱི་སྣང་བ་དེ་ཉིད་མེར་སྣང་བ་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་དུ་བར་སྣང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཕྱིའི་དོན་སྨྲ་བ་དག་གི་ལྟར་ཕྱིས་ཀྱི་མེར་སྣང་བ་ལས་སྔར་མེ་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་རྟོགས་པར་ བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བའི་ལྟར་ན་ཡང་བག་ཆགས་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྟོགས་པས་འདི་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་མེད་དོ།།དུ་བར་སྣང་བ་ལས་ཀྱང་དུ་བའི་བག་ཆགས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །བག་ཆགས་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ནི་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འཐད་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དུ་བ་མེས་སྐྱེད་འགྱུར་མ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་འབྲས་བུས་རྒྱུ་རྟོགས་མིན། །དེ་རྒྱུ་དག་ནི་ཡིན་ན་ཡང་། །གང་ལས་ངེས་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར། །གལ་ཏེ་དུ་བའི་བག་ཆགས་ཉིད་དུ་བ་ཡིན་ལ་དེ་ཉིད་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡིན་གྱི། མེ་ལས་དུ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ ཚེ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་།རང་གི་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་མེར་སྣང་བ་ཡང་དེའི་བག་ཆགས་སད་པ་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དུ་བར་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་ལྟར་ཡིན་ན་དུ་བ་ཡང་མེའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ།
若說:“于習氣無彼自性故。“如是承許時,于境亦無彼自性。所見不能了知等同未見。然僅是增益而已,此于唯識論者亦同。 若問:“異類識因入為習氣間隔者,云何由彼成無斷?” 譬如紅花涂, 中生異類已, 世間紅花果, 許彼無間斷。 中生異類識, 諸聚當生起, 由彼習氣連, 即成無間斷。 譬如紅花汁塗抹,於後生種子、芽、葉、莖等,由果比量安立功能差別,故世間說無斷生起。如是,先火顯現后不顯現之間所生異類顯現,如住彼般持自功能,故說或定為唯生無斷果。 故先顯現即生彼火顯現,非煙顯現。如外境論者由后火顯現了知先有火,如是唯識論者亦由了知有習氣,此二無差別。從煙顯現亦了知煙習氣。習氣為因性已成立。外境因事不應理,此已說訖。 煙非火所生, 故果不知因, 縱使彼為因, 由何定了知? 若煙習氣即是煙,彼即是因果事,非從火生煙,因彼時無故,及與自習氣相連故。若火顯現亦由隨順彼習氣覺醒故為煙顯現之因而成因性,如是則煙亦是火因。
།རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ངེས་པར་རྟོགས་པར་ག་ལས་ཡོད་དེ། འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ། དེ་ལའང་དུ་བར་སྣང་བའི་བློས། །བག་ཆགས་གསལ་བར་སད་པ་ཅན། །མེར་སྣང་བ་ཡི་བློ་ཉིད་ནི། །རྟོགས་འགྱུར་མེ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་དུ་བར་སྣང་བའི་བློ་ནི་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་ནི་བག་ཆགས་དེ་རྗེས་སུ་དཔོག གོ།།བག་ཆགས་དེ་ཡང་སད་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན། མེར་སྣང་བ་བསྐྱེད་པས་ན་མེར་སྣང་བ་ཐོབ་པས་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་ཕྱིའི་དོན་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན། མེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་མེར་སྣང་བའམ་མེ་གཞན་ཡིན་པ་དེས་ན། ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་ པས་མེ་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་དུ་བ་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་མེ་སྣང་བ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་མ་གྱུར་པའི་མེ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་གཅིག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་བག་ཆགས་རང་ ཉིད་དོན་དམ་པར་གཅིག་ཡིན་གྱི།དངོས་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདི་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཕྱིའི་དོན་ལ་ཡང་མེ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འབྱུང་བའི་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སྲོག་ཆགས་རྣམས་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མེ་མི་སྣང་བའི་མེས་ནི་སུ་ལ་ཡང་དགོས་པ་མེད་དོ། ། སྣང་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་སྣང་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བར་འགྱུར་མོད། མེ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་ཅི་བྱ། ཇི་ལྟར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་རྗེས་སུ་དཔོག་ཅེ་ན། དེ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མཐོང་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་མི་རིགས་མཐོང་བ་མེད། །ཕྱི་དོན་ལ ནི་མི་སླུ་དང་།།མཐོང་བའང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བའི་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་ལ་ཐམས་ཅད་མི་འཐད་པ་མེད་དོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་རྨི་ལམ་ན་ཡང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར། དེ་བཞིན་འབྱུང་འགྱུར་མྱོང་བ་ནི། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཤིན་ཏུ་ངེས། །ད་ལྟར་འབྱུང་དོན་རིག་ ན་ནི།།ཡོད་པ་མིན་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འགའ་ཡང་འབྱུང་བའི་དོན་ལ་ལྟོས་པས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ད་ལྟར་དང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བདག་ལ་གཅིག་ཏུ་ཞེས་པས་འཇུག་གོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ནི་འདི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་དོན་རིག་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ད་ལྟར་ བ་རིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།རིག་པ་ནི་ཐོབ་པས་རྗེས་སུ་དཔོག་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ད་ལྟར་བའི་རང་བཞིན་མི་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་དང་། འབྱུང་བ་ནི་བཟློག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ནི་འབྱུང་བའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ། །ད་ལྟར་བའི་རྣམ་པ་ནི་ཡོད་ཀྱང་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་སུམ་ཡང་འབྱུང་ བར་འགྱུར་བ་ཉིད་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ།
縱是因性,云何能定知?若說:“因有迷亂故。“對此說: 于彼煙顯現, 覺具習氣醒, 火顯現覺性, 了知非火性。 如是煙顯現覺與習氣相連,由此比度彼習氣。彼習氣趨向覺醒故,生火顯現,得火顯現故為量。 譬如外境論者,由比度火得火顯現或他火故,依一聚而見火,如是煙與將生火顯現二者與習氣相連。若說:“隱蔽與非隱蔽火是一。“不然,因無量故。由習氣力是一故,習氣自體勝義是一,非事物,此亦已說。 于外境亦非比度火性,然是將生顯現,因有情求彼故。不顯火之火于誰亦無用。求顯現者雖當比度將生顯現,比度火何用? 若問:“云何比度將生?“因如是見故。若說:“因見故如是。“於此無不應理見,于外境無不欺及見亦不可能。由將生顯現比度則無一切不應理。外境夢中亦不可能。如是: 如是將生經, 比量極決定, 若知現在義, 已說非有性。 若非爾者,任誰亦不由觀待將生義而趣入。若說:“由執現在與將生為一而趣入。“如是則此是知將生義,非知現在。知由得而比度。故因不得現在自性,及將生是返故,量唯以將生為境。現在行相雖有非真。現量亦是于將生為量。
།དེ་ལྟར་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་ཇི་སྐད་དུ། དོན་འདི་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ་ཤེས་པའི་དུས་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ན། ཕྲད་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་མངོན་སུམ་དེ་ ཚད་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ཡོད་པ་དམིགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། ། དོན་དམ་པར་ནི་ཐམས་ཅད་རང་གི་ངོ་བོའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ལ་ཐ་སྙད་དུ་ནི་འབྱུང་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བའི་དོན་དེ་ཡང་ཐོབ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ན་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཐ་སྙད་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཡིན པར་འགྱུར་ལ།དོན་དེ་ཡང་ད་ལྟར་བ་ཉིད་ཡིན་པས་འབྱུང་བའི་ཡུལ་ཙམ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་པས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ། མ་རྟོགས་ཅུང་ཟད་རྟོགས་སྩོགས་ཀྱི། །དབྱེ་བས་ཐ་སྙད་དེ་རྣམ་གསུམ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འདི་དག་ནི། །ཐམས་ཅད་འཐད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས། །མ་ རྟོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་སྙད་ནི་མངོན་སུམ་དང་ལྟ་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ནོ།།ཅུང་ཟད་རྟོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་ཅན། ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དོ། །དེ་ན་གལ་ཏེ་མ་རྟོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ཏེ། དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ ལ།དོན་ཡང་ད་ལྟ་བའི་ཡིན་ན་གྲུབ་པ་གྲུབ་ལ་སྒྲུབ་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནར་ཁོ་བོ་ཅག་འདོད་དོ། །དེས་ན་དུ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པས་ནི་མེའི་བག་ཆགས་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱེད་ལ། བག་ཆགས་དེ་ཡང་འབྱུང་བའི་སྣང་བ་དག་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པས་དེའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ ཡིན་པས་ན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་སྣང་བ་དེ་ཉིད་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།ཕྱིའི་དོན་འདོད་པ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་མེ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་དོན་དམ་པར་སྣང་བར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཕྱིས་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནམ། དེར་དོན་དུ་གཉེར་བར་མི་ འགྱུར་བ་ཡིན་ནམ།འཇིག་རྟེན་དོན་ཉིད་དོན་དུ་ནི། །གཉེར་གྱི་སྣང་བ་དོན་གཉེར་མིན། །འཇིག་རྟེན་ལ་འགའ་རྨི་ལམ་གྱི། །བདེ་བ་དོན་གཉེར་མཐོང་བ་མེད། །དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ལྟར། གལ་ཏེ་བག་ཆགས་བརྟན་བརྟེན་ནས། །སྣང་བ་མཚམས་སྦྱོར་ལྡན་ན་དེར། །རྨི་ལམ་བདེན་མིན་ ཡིན་ཡང་དེར།།ཁྱེད་ལ་ཆད་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །གང་ལ་བག་ཆགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ལས་འཆུགས་པ་མེད་པ་དེ་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་བདེན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།
如是已說。故如所言:“此義是將生,知時非有。“此已遮除,因將生非無故,從接觸所生現量是量。故”有是所緣故非因相”亦已遮除。 故現量與比量以將生為境故,于隨順彼生滅之事是量。勝義中一切以自性為境,言說中以將生義為境。彼將生義亦是所得境故,是能作義用。 若說:“若許言說則成以義為境,彼義亦是現在性,何須成立唯以將生為境?“對此說: 未了少分了, 及勝了差別, 言說有三種, 依此悉應理。 未了者之言說以現量與見義為境。少分了者以將生為境。極了者唯以顯現為境。 若依未了知,以義為境,義亦是現在,則成立已成,此正是我等所許。故由煙顯現知即了知火習氣,彼習氣亦由了知將生顯現為一而趣入彼性顯現,故當了知彼將生顯現,如外境論者之將生火。故勝義中是將顯現境。 若問:“後起迷亂將顯現耶?彼非所求耶?” 世間求義性, 非是求顯現, 世間未見有, 求夢中安樂。 非爾,如是: 若由習氣堅, 具顯現相連, 雖夢非真實, 于汝有何斷? 于誰由習氣差別無錯亂者,彼非夢真實性。
།རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་བག་ཆགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ་རྨི་ལམ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དབྱེ་བ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། ། དཔེར་ན་རྨི་ལམ་ཉིད་ན་རྨི་ལམ་དང་ཅིག་ཤོས་ཁྱད་པར་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་རྨི་ལམ་གྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཡིན་ལ་རག་མོད། དེ་ལ་ཡང་མི་མཁས་པ་རྣམས་འཇུག་པར་འགྱུར་བས་འདི་ཁྱེད་ལ་ཆད་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། དོན་དམ་པ་ལ་མཁས་པ་མི་གཙུག་གི་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་དམ་པར་འགྱུར་བ ཐར་པ་འདོད་པ་རྣམས་ནི་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་བྱིས་པའི་རྩེད་མོ་དང་འདྲ་བར་མངོན་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་པས་འཇུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དོ།།འདི་ལྟར། ཐར་འདོད་བཟོད་པ་དང་ལྡན་དག་།འཁོར་བའི་བདེ་བ་དོན་གཉེར་མིན། །དེས་ན་དེ་དག་ཆོས་ལ་ནི། །འཇུག་པ་དེ་ བཟློག་གྲུབ་ཕྱིར་ཡིན།།འཁོར་བའི་བདེ་བའི་དོན་དུ་ཆོས་སྒྲུབ་མཐའ་དག་བྱིས་པའི་རྩེད་མོ་དང་འདྲ་བར་མཐོང་བའི་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཐར་པ་འཕེན་པ་རྣམས་ནི་འཁོར་བའི་ཐ་སྙད་འདྲི་བའི་ཆོས་ལ་བཟློག་པ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མའི་ཡུལ་ནི་སྣང་བ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་ མེ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ནི་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་དེའང་རིགས་མཐུན་པའི་བག་ཆགས་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ན།འོ་ན་ནི་དུ་བར་སྣང་བ་དེའི་བག་ཆགས་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་གྱི། ཇི་ལྟར་མེའི་བག་ཆགས་རྟོགས་པར་བྱེད། །འདི་ལྟར། གང་གི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཡིས། །རབ་ཏུ་ སྦྱར་བའི་བག་ཆགས་ནི།།དེ་ཡི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཡི། །རྒྱུ་ཡིན་སྣང་བ་གཞན་གྱི་མིན། །མེའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་ནི་དུ་བར་སྣང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དུ་བའི་བག་ཆགས་ཉིད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བས་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ ཡིན་པ་གཞན་གོ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།འདི་ལ་བརྗོད་པ། སེམས་རྒྱུད་དེ་རུང་བག་ཆགས་ཀྱི། །སྙིང་པོ་ཅན་ནི་དུ་བས་ནི། །སྣང་བའི་བློ་དག་གསལ་བྱེད་པ། །དེས་ན་མེ་ལས་དུ་བ་ཡིན། །འཁོར་བའི་སྤྲོས་པ་མཐའ་དག་ནི་སེམས་ཉིད་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་མེར་སྣང་བར་རུང་ བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལས་མེར་སྣང་བ་ཡིན།རྒྱུད་དེ་ཡང་དུ་བའི་བག་ཆགས་སད་པར་བྱེད་པའི་སེམས་གཞན་གྱིས་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་ལས་དུ་བར་སྣང་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་མེའི་བག་ཆགས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཙམ་གྱི་དུ་བའི་བག་ཆགས་དུ་བར་ སྣང་བའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་མེར་སྣང་བའི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱང་སད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ན།དུ་བར་སྣང་བ་འམ། དུ་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ།
于唯識論者,亦由習氣差別而有夢與非夢識之分別。譬如於夢中亦有夢與非夢之差別。或者即是夢之差別,于彼雖愚者亦趣入,于汝有何斷? 通達勝義之智者,成為頂髻寶嚴之解脫希求者,不欲一切樂如童戲而趣入,故成立無趣入之已成。如是: 求脫具忍者, 不求輪迴樂, 故彼入法行, 為遮彼故成。 具證悟者為求解脫,見為輪迴樂故修法皆如童戲,于輪迴言說法中反趣入。故言說量之境即是顯現。 若火等顯現與習氣相連,彼亦與同類習氣相連,則煙顯現應了知彼習氣,云何了知火習氣?如是: 由彼性顯現, 極合之習氣, 是彼性顯現, 之因非他現。 火習氣不生煙顯現,因彼由煙習氣所生故。由他所生者不能令知非能生他。對此說: 心續彼堪能, 習氣為體性, 由煙明顯現, 覺故火生煙。 一切輪迴戲論皆從心生。故由堪能火顯現習氣了知之心續生火顯現,彼續亦由令煙習氣覺醒之他心成辦而生煙顯現。 故火習氣唯是助緣之煙習氣,是煙顯現之近取因,亦令將生火顯現之近取習氣覺醒故,是煙顯現或煙習氣之俱有。
།དེས་མེ་དང་མེའི་འབྲས་བུ་དུ་བ་དག་ཚོགས་པ་གཅིག་ ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་གོ་བྱ་གོ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡིན་པས་ན་འཐད་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། གོ་བྱ་གོ་བྱེད་ཀྱི་དངོས་པོ་གང་དུས་མཚུངས་པ་ཡིན་གྱི། མ་འོངས་པ་ནི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པའོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་རུང་བ་མ་ ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར། ཐམས་ཅད་དུ་ནི་མ་འོངས་པ། །གོ་བྱ་ཉིད་ཅེས་སྒྲུབ་པ་ཡིན། །དུ་བ་ལས་ཀྱང་ཐོབ་བྱའི་མེ། །སྐད་ཅིག་དེར་གོ་མིན་ནམ་ཅི། །ཚད་མའི་ཡུལ་ནི་མ་འོངས་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་དུ་བ་ལས་མེའི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོགས་ཀྱི། ཕྱི་ནས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་འགའ་ཡང་ཚད་མར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་དུས་སུ་འབྱུང་བའི་མེས་ནི་དེ་ལ་དགོས་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་ནི་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན། དེས་ཐོབ་པ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མས་གཉའ་བོའི་ཚུལ་གྱིས་དུས་གཞན་གྱི་དོན་བསྟན་པར་བྱ་བ་ནི་མ ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བསྟན་པ་དེས་ནང་དོན་བྱ་བ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་དོན་མེད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནམ། འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་དོན་བྱ་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ན། འདི་ཡང་ཉེ་བར་བཏགས་ནས་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་བཏགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་ རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན་ཡང་དེའི་དུས་སུ་གོ་བར་བྱ་བ་བག་ཆགས་ཡོད་པ་ཉིད་དོ།།དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དེས་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། འདི་ནི་དོན་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ། །འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིའི་བག་ཆགས་ལ་ཡང་ མཚུངས་སོ།།དོན་ལ་ཡང་དེའི་དུས་སུ་བག་ཆགས་ཙམ་གོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱིས་གོ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བག་ཆགས་ཀྱང་གཞན་གྱིས་གོ་བ་ཉིད་དོ། བག་ཆགས་ཀྱང་ཐ་སྙད་ལས་གཞན་གྱིས་མི་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་ཕྱིའི་དོན་དང་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་དག་གི་ རྗེས་སུ་དཔག་པ་འདྲ་བ་ཉིད་དོ།།དེས་ན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཉིད་རིགས་སོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཕྱིའི་དོན་ལ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་བཞིན་གཉིས་པར་བཤད་དེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་བཤད་པ། མཁས་པ་རྣམས་ལ་རྩོད་འདི་ཡོད། ། ཕྱི་རོལ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །ཚུལ་གཉིས་རྗོད་ཡིན་དེ་ཡང་ནི། །ལྷན་ཅིག་མྱོང་བ་ངེས་པས་འགྲུབ། །གཞན་ལ་ལྟོས་ཏེ་ཕྱིའི་དོན་ཁས་བླངས་ནས་ཚུལ་གཉིས་བཤད་པ་ཡིན་གྱི། མཁས་པ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་ཉིད་དོ། །ཐ་དད་པ་དག་ནི་མྱོང་བ་ངེས་པ་མི་རུང་ངོ་ཞེས་བསྟན ཟིན་ཏོ།
故火與其果煙依一聚,是所知能知事,故應理。若說:“若由依一聚而為能知,則所知能知事唯同時,未來不可知,為迷亂。“此不應理,如是: 一切中未來, 是所知所立, 由煙所得火, 豈非知彼剎。 量境即是未來。若說:“由煙了知彼時有火,非后當生,則彼時任何亦非量。彼時生火于彼無用。若於將生有疑,云何是量?由顯示所得故是量,量非以強制方式顯示他時義。” 若說:“彼顯示不作內義用故,豈非無義?由將生起義用故,此亦假立為作義用,因於因假立果故。“若爾,則依唯識論者,彼時亦有所知習氣。若說:“無義用故彼何用?“此于義亦同。若說:“由將生義門作義用故,彼亦作義用。“於此習氣亦同。 于義亦彼時唯習氣是所知。若說:“由他能知。“習氣亦由他能知。習氣亦非離言說由他不了知。故外境論與唯識論之比量相同。故唯識理應。 若問:“云何阿阇黎說于外境亦識有二性,應是唯識論?“對此說: 智者有此諍, 依止於外境, 說二相彼亦, 由共受定成。 依待他許外境而說二相,于智者是唯識論。已說差別不應有定受。
同部經論
與本文同名或相近的其他版本、科判、譯文與註疏。