d2534聖文殊師利名號贊廣釋室利達嘎惹瓦瑪 嘎瑪拉格達 仁欽桑波｜d2534聖文殊師利名號贊廣釋室利達嘎惹瓦瑪 嘎瑪拉格達 仁欽桑波（續3）

以下是完整的中文翻譯： 所謂”正”即是真實。其”邊”即是究竟，因無有其他真實性，故名”正邊”。其中以其自性於一切種中以法界不動體性而住，故稱”安住正邊”。某些版本說”正邊即安住”，此說明因為是正邊故而安住，即成為因。 為顯示能除遣執著我等眾生慢心之體性，故說：“無我獅子吼，令惡外道獸驚怖。” 因離我故為無我，即無我體性。如獅子般無畏而有決定聲者，即稱為此。“一切法無我”即是獅子吼，具此故。 具惡外道道者即是惡外道。惡外道如野獸故為野獸，令彼等驚怖，故稱”令惡外道獸驚怖”。 何為惡外道？即違背正理而承許有我者：正理派、勝論派、彌曼差派、數論派、尼乾子等主張有我之立宗者。其中正理派說：若無我，則無作業及受果之作者與觀察者安立處，因無一作者，將導致已作消失及得未作之過失。

།དེའི་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། རྟག་པ་ཉིད་དང་། ཁྱབ་པ་ཉིད་དང་། བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དང་། དཔྱོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་དག་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ ཡོད་པ་ཉིད་ནི་སྤོབས་པ་དང་བྲལ་བ་བཞིན་དུ་འཇལ་བར་བྱེད་དེ།ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་པའི་ཡུལ་དང་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཤེས་བྱའི་ཡུལ་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། འཇལ་བ་དང་། སྒྲ་དང་། དྲན་པ་དང་། སོ་སོར་ཤེས་པ་དང་། གྲུབ་པའི་ལྟ་བ་དང་། དྲང་སྲོང་གི་ ལུང་དང་།སོམ་ཉི་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྨི་ལམ་དང་། རྨི་ལམ་གྱི་རྨི་ལམ་རྣམས་ནི་ཤེས་པ་སྟེ། བདག་གི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཤེས་པ་པོས་རིག་པ་ནི་རང་གི་རྒྱུད་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་དང་། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང་། བྱེ་བྲག་དང་། ཁྱབ་ པ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་།ཤིན་ཏུ་མྱུར་བར་འཛིན་པ་ཉིད་དང་། འདུ་བྱེད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དང་། རྒྱུ་རྣམས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པས་མི་སྣང་བར་གྱུར་པ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལ་ཡོད་པ་ལ་ སོགས་པ་དྲུག་ནི་བྱེ་བྲག་མེད་པ་སྟེ།ཡོད་པ་དང་མི་རྟག་པ་དང་། རྫས་ཅན་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་དང་། སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དེ། དེ་དག་ནི་རྫས་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་རྫས་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལས་རྣམས་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྤྱི་ དང་བྱེ་བྲག་དང་འདུའོ།།གང་ལ་ཡུལ་གཉིས་པོ་དེ་དག་དང་ཡོད་པའི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་བདེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གྲུབ་པའི་ལྟ་བ་སྐར་རྩིས་ཀྱི་བསྟན་པས་འདྲེན་པ་སྟེ། དེ་ཡང་གྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བའོ། །དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱི་ལུང་ནི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་འབྲེལ་བ་སྟེ། དཔེར་ ན་ངའི་སྤུན་ཟླ་ནང་པར་འོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ།།དེ་ནི་དྲང་སྲོང་རྣམས་ལ་ཡོད་དོ་ཞེས་གྲགས་པས་དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བཤད་དོ། །སོམ་ཉི་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་ལོག་པའི་ཤེས་པའོ། །ཡིད་ཆེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་ངེས་པ་མེད་པའོ། །རྨི་ལམ་དང་པོའི་སྐབས་སུ་མཐོང་བ་ནི་རྨི་ལམ་ མོ།།རྨི་ལམ་གྱི་ནང་དུ་རྨི་ལམ་རྨི་བ་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་རྨི་ལམ་མོ་ཞེས་བུད་མེད་དང་རྗེའུ་རིགས་དག་ངོ་མཚར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཀྱི་སྟོན་པ་རྣ་བུག་མེད་ཀྱིས་བཤད་དོ། །འདི་ནི་ཚིག་དཀའ་བ་ཙམ་ཕྱེ་བ་སྟེ་ལྷག་མ་རྣམས་ནི་གོ་སླའོ།

以下是完整的中文翻譯： 其有性、常性、遍性、作者性、觀察性之成立量當說：首先，有性如離勇氣般能度量。有等勝論境與非境之所知境即我之現量、比量、度量、聲、憶念、別知、成見、仙人教言、疑惑、顛倒、不可信、夢境、夢中夢等為知。由異於我身等之知者所知，即依自相續性、具生性、具別相遍性、具通達自性、極速取性、能生諸行性，以及因諸因存在故為他補特伽羅之知。以相違法不顯現者如瓶等。 其中有等六者為無差別：有性、無常性、具實性、因果性、具共相別相性。彼等為實、德、業之無差別。彼等之境為實、德、業。非境為共相、別相及和合。于彼二境及有之現量等者即稱為此。 成見即由星算教引導，亦為諸成就者所見。仙人教言即與神通相關，如”我兄明日將來”等。因說仙人有此故稱仙人教言。疑惑即成為懷疑。顛倒即錯誤知。不可信即無定。初夢境所見為夢。夢中復夢為夢中夢，此為外道師無孔所說，令婦女及吠舍生起稀有。此僅分析難解詞句，餘者易解。

།འཇལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་འདི་ལྟར་འཇལ་བར་བྱེད་དེ། ལྷས་བྱིན་གྱི་ གཟུགས་དང་།སྒྲ་དང་། རོ་དང་། དྲི་དང་། རེག་བྱའི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་གཅིག་དང་དུ་མ་ཡིན་ཏེ། ངས་མཐོང་ངོ་། །ངས་ཐོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་པར་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་མང་པོའི་ཡང་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ། གར་མཁན་གྱི་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པ་གཅིག་གིས་དུ་མའི་ཤེས་པ་ ཅིག་ཅར་བསྐྱེད་པ་ལྟ་བུ་དང་།ཡང་དཔེར་ན་བྱ་བའི་དུས་སུ་བྱེད་པ་པོ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཤེས་པ་སྣ་ཚོགས་པར་གྱུར་པ་རྒྱུ་གཅིག་ལས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཤེས་པ་རྒྱུ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་འགྱུར་ལ་རྒྱུ་གཅིག་པུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་ཅེས་བྱའོ། ། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་གཞན་ཡང་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་ནི་ལུས་དང་། དབང་པོ་དང་། ཡིད་དང་། བློ་དང་། ཚོར་བ་བསྡུས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་ཚིག་ཡིན་ལ། རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་རྣམ་གྲངས་ལས་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཚིག་གཅིག་པ་ཉིད་དེ། བུམ་པ་དང་འདྲའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྲོག་དང་ལྡན་པའི ཚོར་བ་འདི་ནི་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སྲོག་དང་མི་ལྡན་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་བུམ་པ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་སྨྲས་ནས། རྟག་པ་ཉིད་དང་། ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་དག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྣ་བུག་མེད་པས་སྨྲས་པ། མའི་ཁོང་ནས་བྱུང་བའི་དུས་ན་བདག་གི་ཤེས་པ་དང་པོ་ཚོར་ བ་པོ་དང་།ཤེས་པ་པོར་ཡོད་པས་དུས་གཞན་དག་ཏུ་ཡང་བདག་གི་ཤེས་པ་ཡོད་པས་བདག་གི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐོག་མ་བདག་གི་ཤེས་པ་དང་འདྲའོ། །དེ་བས་ན་རྟག་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཡང་དེ་ཉིད་འཇལ་བར་བྱེད་དེ། ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་དང་། ཡིད་ ལོག་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་ཤིན་ཏུ་ཐག་རིང་དུ་གནས་ཀྱང་ངའི་བདག་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ།གཟུགས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང་། ཤུགས་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང་། གཞན་ཉིད་དང་། གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་། ཕན་ཚུན་ཀུན་དུ་འདྲེ་བ་དང་། ཆར་གནས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་ལུས་ལ་སོགས་ པ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དེ་དག་གི་ཡོད་པ་ཉིད་དང་།རྟག་པ་ཉིད་དང་། ཁྱབ་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་བོ། །དེ་ལྟར་རྟག་པ་ཉིད་དང་། ཁྱབ་པ་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བྱེད་པ་པོ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། འཆི་བ་དང་། འཚོ་བ་དང་། འཚེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ། ། དེ་ལ་ཤེས་པ་དང་། བྱེད་འདོད་པ་དང་། འབད་པ་དང་། བདག་དང་འདུས་པ་ནི་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

以下是完整的中文翻譯： 所謂度量即如是度量：提婆達多的色、聲、味、香、觸等諸識之因是一與多，因以”我見”、“我聞”等說明作者為一故。一亦成為多因，如舞者眉動一因同時生多識，又如作業時種種作者之種種識從一因生。如是此處亦因種種境識為一因故成一和合，其唯一因即名為我。 同樣，其他相應中，“我”之詞異於身、根、意、覺、受蘊之詞，以異於極為著名之異名故為一詞，如瓶。同樣，此有命之受非無我，應成無命故如瓶。如是說已有性之量，為顯示常性、遍性之量故，無孔說：從母胎出時，我之初識即有感受者、知者，于其他時亦有我之識，故因是我之識，如最初我之識。是故為常。 于遍性亦如是度量：地、水、火、風、意雖成為邪分別境且極遠住，然與我我相連，因具色性、具力性、他性、非他性、互相交雜、分位住性故，如我身等。如是成立彼等之有性、常性、遍性。 如是雖為常性、遍性，然與作者、受用者、生、死、活命、損害等相應亦無相違。其中識、欲作、勤勇、我之和合即為作者性。

།བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དང་། འདུ་བ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་གཉིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་ཡིན་ལ། དེ་བདག་དང་འདུས་པ་ནི་ལོངས་སྤྱོད པ་པོ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།སྐྱེ་བ་ནི་ལུས་དང་དབང་པོ་དང་བློ་དང་། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་སྔོན་མ་བྱུང་བ་དེ་དང་འབྲེལ་པའོ། །སྔ་མ་དེ་དང་བྲལ་བ་ནི་འཆི་བའོ། །ལུས་དང་བཅས་པའི་བདག་ཡིད་དང་འབྲེལ་ཞིང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་ལྟོས་པར་བྱེད་པ་ནི་འཚེ་བའོ། །འབྲས་བུའི་རྟེན་གྱི་བྱེད་པ་པོ་གསོད་ པས་ན་འཚེ་བའོ།།འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་ཚོལ་བར་བྱེད་པའི་འབྲས་བུའི་རྟེན་ལུས་དང་ཡུལ་ལ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་གཉིས་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་དབང་པོ་རྣམས་གསོད་པས་ན་འཚེ་བ་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་གཞག་ པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་ལན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྦྱོར་བའི་ཚིག་དྲུག་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར་མི་འགྲུབ་སྟེ། རྫས་དང་། ཡོན་ཏན་དང་། ལས་དང་། སྤྱི་དང་། ཁྱད་པར་དང་། འདུ་བ་རྣམས་ནི་མངོན་སུམ་པ་ལ་སོགས་པས་མི་འཛིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།མི་འཛིན་པ་དེ་ཡང་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་མིག་གི་ཡུལ་ནི་གཟུགས་ཉིད་ཡིན་གྱི། རོ་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ལྷག་མ་རྣམས་འབྲས་བུ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྣ་བས་ནི་སྒྲ་ཉིད་འཛིན་པར་བྱེད་ཀྱི་གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རང་རང་གི་ཡུལ་འཛིན་པར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་པའི་རྫས་ལ་སོགས་པ་དེ་གང་གིས་འཛིན་པར་བྱེད། འོན་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་པས་དེ་མེད་ན་ འཇུག་པར་ཇི་ལྟར་ནུས།བདག་གི་ཤེས་པ་བདག་གི་ལུས་ལས་ཐ་དད་པའི་ཚོར་བ་པོས་རིག་གོ་ཞེ་ན། དེས་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱིས་ལུས་ལས་ཐ་དད་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་ བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེར་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཚང་བ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་རིག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱོགས་ལྟར་ན་ཡང་གནས་པའི་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པས་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的中文翻譯： 樂與苦之受及和合即是受用性，其中樂苦二者之識是受用，彼與我和合即是受用者性。生是與身、根、覺、受等殊勝前未生者相連。與前者分離即是死。有身之我與意相連而依非法即是損害。因殺果依之作者故為損害。 此義是：具相續不斷法之有情樂等正求作之果依身與境二近緣之作者諸根殺故，安立為損害。 此當答：有等相應六詞非成立為現量等境，因實、德、業、總、別、和合等非為現量等所取故。不取者亦因眼等定於各別境故。其中眼境唯是色，非味等，余根應成無果故。如是耳唯取聲，非色等。如是餘者亦定取各自境。 異於色等之實等，彼由何所取？若謂由比量成立，彼亦因以現量為先，無彼如何能起？ 若謂我之識由異於我身之受者了知，則是成立已成，因汝說異於身之一切智、阿羅漢、瑜伽師之識故，如他補特伽羅之識。所說同法喻亦不具所立，因一切識皆為自證性故。若如他識所了知之主張，則因無住邊際故非為識。

།ཡང་ གང་གི་གཞུང་ལ་འདི་དག་མ་ལུས་པ་ནི།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་རང་རིག་པའི་མཐར་ཐུག་པ་ཡིན་པས། དེ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་གཞན་དག་མེད་དོ་ཞེས་ལྟ་བ་དེའི་ཚུལ་ལྟར་ན་ཡང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ཉེས་པ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ གཞན་དག་ལ་ཡང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱའོ།།གང་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་ལྷ་སྦྱིན་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པར་མངོན་པར་སྦྱོར་བའི་ཤེས་པ་ངས་མཐོང་ངོ་། །ངས་ཐོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བྱེད་པ་པོ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་ལ། གང་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་བདག་ཡིན་ ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ།རྟག་པ་དང་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་དང་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པ་དང་། ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བའི་བྱེད་པ་པོ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་པ་པོ་དང་། རྗེས་སུ་བོར་བར་བྱེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པས་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དང་འདྲ་བར་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།།དེ་ལྟར་ན་སུ་ཞིག་གི་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན། སེམས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་མ་རིག་པས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པ་ལ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་འཁྲུལ་ པ་ཡིན་གྱི།དངོས་པོར་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ཞིང་དངོས་པོའི་ཡང་དག་པ་ཉིད་དང་། འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བདག་ཡོད་དོ་ཞེས་རྟོག་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྡིག་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཚིག་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱ་བའི་སྒྲུབ་པ་དེ་ཡང་བདག་ལས་གོ་བཟློག་པའི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་ཅེས་བརྗོད་པ་ནི་སྤྱི་ ཡིན་ལ།སྤྱི་ནི་བདག་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ནི་ཡུལ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཡུལ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་སྟོན་ཏོ། །སྲོག་དང་ལྡན་པའི་འཚོ་བ་འདི་ནི་བདག་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲོག་ལ་སོགས་པ་དང་ བདག་ཏུ་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་འབྲེལ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དབྱེ་བ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གི་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པར་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་རིམ་གྱིས་བསྐྱེད་པར་མི་འཐད་དེ། སྐྱེ་བ་ པོ་ཉིད་དང་སྐྱེ་བ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གཉིས་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཡོད་པ་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་ཀྱང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་བསྐྱེད་པར་ནུས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་པ་ལ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་ག་ལ་ཡོད་ དེ།ཅིག་ཅར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

以下是完整的中文翻譯： 又于誰之論中此等無餘唯是識性且以自證為究竟，除此之外別無他者之見解，依此方式亦極明顯有成立已成之過。如是于具生性等其他諸法亦當說成立已成之過。 所謂能顯者，如提婆達多色等相應之識，我見、我聞等表明是同一作者，如是相應者即是我，此說不應理。因常、遍、一性相應者未見且不可能故。常、遍作者、受用者、捨棄者等無隨行及返遮，如石女子唯是假立而已。 如是誰在結生？剎那心以無始無明增益為一性而錯執為結生，非實相應，亦非實性相連。是故執我有之分別極為罪惡。 因是一語故，彼作用成立亦是異於我之成立。所謂語是總，總非我，因是異他返遮境故，語非無境。是故說為無境。 所謂具命之生非無我等亦無相連，因命等與我之相連未成立故。彼亦非以彼為性相連，因許有分別故。亦非從彼所生，因常法次第及頓時作用相違故。 其中首先次第生不應理，因生者性與非生者性二自性於一時同處相違故。于無變異者，縱千俱生因亦不可能生殊勝故。常法何有待于俱生，因是頓作故。

།སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཐམས་ཅད་བྱེད་པས་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པ་ལ་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དབུགས་རྔུབ་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་འཆི་བའམ། ཐམས་ཅད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ནི་ལྡོག་ པར་བརྟགས་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་རྟག་པ་ཉིད་དང་། ཁྱབ་པ་ཉིད་ལས་བརྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་གཉིས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་མི་རིགས་ཏེ། ཆོས་ཅན་མེད་པས་ཆོས་ཅན་གྱི་བདག་མི་འགྲུབ་བོ། །འོན་ཏེ་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཕྱོགས་སུ་བྱས་ནས་དང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལས་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་སྐྱེའོ་ཞེས་སྒྲུབ་ན་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ།དེ་ཉིད་ལས་འདི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་ཡང་ཕྱི་མའི་དུས་སུ་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མངོན་སུམ་ སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་མེད་པར་འཇུག་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གནས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་གཉིས་པ་ལ་ལུས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་བདག་གི་ལུས་དང་འདྲའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་ཉིད་ཀྱང་བདག་དང་འབྲེལ་ པ་མ་གྲུབ་ན་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བའི་ཁྱབ་པ་ག་ལ་ཡོད་དེ།བྱིས་པའི་ཚིག་ལྟར་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་བྱིས་པའི་ཚིག་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པའི་ལན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གང་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་ནི་འཇིག་པ་ཡང་མེད་དེ། དེ་ལ་ཡོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་དང་ འདྲའོ།།གཞན་དག་མངོན་པར་འདོད་པའི་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་ཞིང་ཁྱབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། ། དཔེར་ན་མར་མེ་དང་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དང་ལྕུག་མ་ལ་སོགས་པ་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་དོན་གྱི་བྱ་བ་བསྐྱེད་ན་རྟག་པ་ཉིད་དང་། ཁྱབ་པ་ཉིད་དང་། མེད་པ་ཉིད་ལས་ལྡོག་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་པ་དང་འགལ་བའི་ཡོད་པ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་འགལ་བའི་ཁྱབ་པ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང ན་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རི་བོང་གི་རྭ་དང་། རུས་སྦལ་གྱི་སྤུ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲའོ། །ཆོས་མི་མཐུན་པ་ནི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲའོ།

以下是完整的中文翻譯： 因一剎那即作一切，故第二剎那無所作，將成無入息等相之死亡，或成一切皆無相。是故返遮之觀察亦不應理。 又為成立常性及遍性而說二種成立，亦極不應理，因無有法者故，法者之我不成。若以身等為宗，從生起初識后亦生后時之識，此說亦不應理，因無此生彼之量故。 首先非現量，因前者亦不住於後時故。比量亦以現量為先導，無彼則不得轉。比量亦非以比量為先導，因無住故。 第二論式中，因具身故如我身之喻，若我之相連未成，何有遍行，如童稚語無相連。如是為破童稚語當說成立之答：凡無生者亦無滅，因彼無有故，如兔角。 他所許之我無生滅，此乃能遍不得。如是，凡次第或頓時作用者，非常非遍亦非無，如燈、種子、芽、枝等次第或頓時生起作用，不離常性、遍性及無性。無之相違有近得，是相違遍近得。 或者，凡不能次第或頓時作用者即是無，如兔角、龜毛等。異品如芽等。

།བདག་རྟག་པ་ལས་ནི་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པ་མི་འབྱུང་ངོ་། ། དེ་བས་ན་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དོན་གྱི་བྱ་བ་བྱེད་པས་རྟག་པ་ལས་ལྡོག་ན་རང་གི་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་པ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་དངོས་པོ་ཉིད་དང་། ཡོད་པ་ཉིད་དང་། བྱས་པ་ཉིད་དང་། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཕྱིའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲའོ། །ནང་གི་སྲོག་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་དང་། བློ་དང་། བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་ པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།དཔྱོད་པ་ཅན་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པའི་ཚད་མ་དང་འགལ་བར་བདག་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱང་རིམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ཚར་གཅོད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ཅུང་ཟད་ ཙམ་ཞིག་བསྟན་པར་བྱའོ།།དེ་ལ་དཔྱོད་པ་པ་རྣམས་བཟློག་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སེམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ནི་ཐ་དད་པ་བཟློག་པ་ཡིན་ལ། སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ ཡིན་པར་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཁས་ལེན་ཏོ།།དེ་ཡང་གཅིག་ཏུ་འཇིག་ན་ནི་བྱས་ན་ཆུད་ཟ་བ་དང་། མ་བྱས་པ་དང་ཕྲད་པར་འགྱུར་རོ། །སྐྱེས་བུ་གཅིག་ཏུ་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་བྱེད་པ་པོའི་རང་བཞིན་མི་འདོར་བས་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ ཡང་ཀུ་མ་ར་རི་ལས།།དེ་བས་གཉི་ག་སྤངས་ནས་ནི། །བཟློག་དང་རྗེས་མཐུན་བདག་ཅན་དུ། །སྐྱེས་བུས་ཁས་ནི་བླང་བྱ་སྟེ། །ལུས་བསྐྱིལ་སོགས་པ་སྦྲུལ་དང་འདྲ། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཉིད་ནི་བདག་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། གནས་སྐབས་ལ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡིན་པར་སོ་སོར་མངོན་པར་ཤེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་འཇོག་གོ། །བདག་དེ་ཡང་ཤེས་པས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་ཡུལ་གཅིག ཏུ་བྱེད་པས་རྟག་པ་ཡིན་པ་སྟེ།ངས་ཤེས་པར་གྱུར་ཏོ། །ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཤེས་སོ་ཞེས་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་ཟེར་བ་འདི་ནི་ཚད་མ་ལ་ཤིན་ཏུ་བཟོ་བས་ཁྱེད་བྲམ་ཟེ་ཁོ་ན་ལ་སྲིད་པར་ཟད་དོ།

以下是完整的中文翻譯： 從常我不能生起次第或頓時的作用。因此，以次第或頓時相而作用，從常性返遮時，從自遍所攝之有返遮，此為能遍不得。 或者，凡具實性、有性、所作性、具生性等法者，皆是無我，如外瓶等。內命、身、意、覺、樂、苦等實性等法，是自性因。 對於如勝論派等違背現量等量而說有我者，亦以此理而破除。雖然如此，仍當略說。 其中，勝論派許可返遮及隨順自性心性之我，以樂、苦等方式差別為返遮，以具心方式為隨順。若是一向壞滅，則成所作皆失及與未作相遇。若補特伽羅一向常住，則因不捨作者自性而不成受者。 如鳩摩利羅所說： “是故舍二邊， 返遮隨順性， 補特伽羅許， 如蛇盤身等。” 作者性及受者性依於我，非依于位。彼即作者及受者，由各別證知力而安立。此我為識所知，以過去、未來、現在境為一而作，故是常，因了知為”我已知”、“我將知”、“我知”等同一境故。 如此所說，唯有你們婆羅門極為違背量。

།དེ་ཡང་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་ལ་སོགས་ པའི་དུས་ལ་ཁྱབ་པའི་དངོས་པོ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཤེས་སོ་ཞེས་ཟེར་བས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་སྐྱེ་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པ་ཤེས་སོ་ཞེས་སྨྲས་པར་འགྱུར་བས་ཞིག་ཟིན་པའི་འདས་པ་དང་།མ་སྐྱེས་པའི་མ་འོངས་པ་དག་མངོན་སུམ་དུ་ཤེས་སོ་ཞེས་ སྨྲས་པས་ཡོད་པའི་བར་དུ་སྦྱོར་བའི་མདོར་བྱས་པ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ།།མངོན་སུམ་ནུས་པས་མ་འོངས་པའམ། ཅུང་ཟད་ཀྱང་ནི་མཐོང་མི་འགྱུར། །ཞེས་སྨོས་པ་དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པའི་ཡུལ་གཉིས་རྣལ་འབྱོར་ མངོན་སུམ་ཡིན་པ་ལ་འཇུག་ན་ནི།།རིག་བྱེད་ལས་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་སྒྲུབ་པའི་ངལ་བ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་མངོན་སུམ་གྱིས་ནི་ད་ལྟར་ཙམ་འཛིན་པ་ཡིན་པར་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཡང་སྔོན་དང་། ཕྱི་མ་དང་བྲལ་བའི་ ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཙམ་གྱི་བདག་གི་རང་བཞིན་རང་རིག་པ་ཙམ་གྱིས་ཤེས་པར་འགྱུར་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་སྔོན་དང་།ཕྱི་མའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པའི་སྐད་ཅིག་མར་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དེ་ཁས་བླངས་པ་ལ་བདག་ཅེས་བྱ་བར་མིང་བཏགས་པར་གྱུར་པ་ ཙམ་དུ་ཟད་དོ།།ཡང་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པས་བདག་རྟག་པ་ཉིད་སྒྲུབ་ན་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ན། རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་ལས་ནི་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །མངོན་སུམ་འཇུག་པ་མེད་ན་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་འཇུག་ པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར།འོན་ཏེ་ང་རྒྱལ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བདག་སྒྲུབ་ན་བདག་ཏུ་ཤེས་པ་ནི་ལུས་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། ངའི་ཡན་ལག་ཕྲའོ། །སྦོམ་མོ། །དཀར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞི་མཉམ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་གི་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཞི་མཉམ་པ་མེད་ན་ དེ་འདི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ།མིག་ལ་སོགས་པ་སྤྱིར་བདག་གི་ལུས་ཙམ་དུ་དམིགས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་བདག་ཡོད་པར་སྨྲ་ན་མིག་ལ་སོགས་པའི་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ལུས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལ་བདག་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་སྟོན་པར་འགྱུར་བས་དེ་ལ་ཡང་མིང་ཙམ་དུ་ཟད་པས་ལོག་ པར་བསྒྲུབ་པ་མེད་དོ།།བྱེད་པ་པོ་དང་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྐད་ཅིག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡིན་གྱི། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་བྱས་པ་ཆུད་ཟ་བ་དང་མ་བྱས་པ་དང་ཕྲད་པར་རྒོལ་བ་ཡང་རྒོལ་ བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན་དཔྱོད་པ་ཅན་གྱིས་བཏགས་པ་ནི་བཏགས་པ་ཁོ་ན་ཙམ་དུ་ཟད་དོ།

以下是完整的中文翻譯： 又說”知道”遍及過去、未來等時的兩種實性自性，則成說知道從一生到一生相續的過去未來，因此說現量知道已滅的過去和未生的未來，這與《略義》中所說”以有為中介”相違。也與所說”現量功能于未來，絲毫亦不能見到”相違。 若是瑜伽現量能趣入過去、未來二境，則證明吠陀非人造等的勞作將成無義。因此應當承許現量僅能取現在。 所以，離前後的唯現在之我的自性，僅由自證而知，故識性即是無前後相續的剎那性自證自性，于承許此而假立為”我”之名而已。 或者，若以比量成立我之常性，若彼以現量為先導，則從比量為先導將成無窮。若無現量趣入，則如何有以彼為先導的比量趣入？ 若以我慢力成立我，則我執所緣是身，因為”我的肢體細”、“粗”、“白”等是同一所依故。若無”我的我”這樣的同一所依，則成：以眼等總體執為我身的我慢力說有我時，即顯示眼等總體性的身之自性稱為我，于彼亦僅是名言，故無邪證。 作者、受者等亦是剎那識，無別因果差別性，故所作失壞及與未作相遇之諍亦非諍難。 因此，勝論派之假立僅是假立而已。

།གཅེར་བུ་པ་རྣམས་ཀྱང་རྨ་བྱའི་སྤུ་ཡང་སྦྲུག་ཅིང་གར་བྱེད་བཞིན་དུ་ལུས་ཕྱིའི་དྲི་མས་བསྒོས་པ་དང་། བདག་ཡོད་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལངས་ཏེ་སྨྲས་ པ་བདག་ནི་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་ཉེ་བར་དམིགས་སོ།།དེ་ཡང་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐ་དད་དུ་ཟིན་ཀྱང་གནས་པ་པོ་གང་ཡིན། །དེ་ནི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་ སེམས་དང་ལྡན་པར་ཉེ་བར་དམིགས་སུ་རུང་སྟེ།བདག་དེ་ནི་རྫས་ཡིན་ནོ། །རྣམ་གྲངས་སུ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དབྱེ་བས་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་གཉིས་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ ཀྱི་རང་བཞིན་དབྱེ་བས་དབྱེ་བ་མེད་ལ།གྲངས་དང་། མིང་དང་། མཚན་ཉིད་དང་། བྱ་བའི་དབྱེ་བས་དབྱེ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་། དེའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཏེ། བུམ་པ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡུལ་ལ་སོགས་པས་དབྱེ་བ་ མེད་པ་ཡིན་ཏེ།བུམ་པའི་ཕྱོགས་དང་དུས་རང་བཞིན་གང་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ནི་དེའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡང་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ལ་སོགས་པ་ནི་བུམ་པ་ལས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དབྱེ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་གྲངས་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི་གཅིག་དང་གཉིས་ལ་སོགས་པའོ། ། མིང་གི་དབྱེ་བ་ནི་བུམ་པ་དང་། རྣ་རྒྱན་དང་། དཔུང་རྒྱན་དང་། ནོར་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱི་དབྱེ་བ་ལས་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གསེར་རོ། །བཟློག་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་གདུ་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱ་བའི་བྱེད་པ་ནི་བུམ་པས་ཆུ་འཛིན་པ་ལ སོགས་པ་དང་།རང་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་རྒྱན་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པའོ། །འདིར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། སེམས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྫས་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམ་གྲངས་དང་འབྲེལ་བ་ནི་ཅི་སྔ་མའི་རང་བཞིན་མ་སྤངས་པའམ་སྤངས་ནས་འབྲེལ་ཞེས་གཉིས་སུ་བརྟག་ པར་བྱའོ།།དེ་ལ་བརྟག་པ་དང་པོ་ལྟར་ན་སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་ཁྱད་པར་བྱེད་ན་སེམས་པ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན། འགྱུར་བ་ཞེས་པ་བརྟགས་པ་ནི་སྔ་མའི་གནས་སྐབས་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་གནས་སྐབས་གཞན་དག་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ལ་བྱ་ན། མི་འགྱུར་བའི་ རང་བཞིན་ལ་ནི་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་འགྱུར་བ་ཞེས་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་བརྟག་ཏུ་མི་རུང་ངོ་།།སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་ཁྱབ་པར་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འགྱུར་བ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དང་འདྲའོ། །སེམས་པ་སྔོན་དང་ ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་སུ་ཁྱབ་པར་མེད་ཀྱང་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的中文翻譯： 裸行派等人如孔雀開屏起舞般，身染外垢，為證有我而起說：“我以隨順與違逆二性為自性而現見。雖然彼於樂、苦等諸位差別，然住者是誰？彼於一切位中可現見為有心，此我是實。就差別而言，由樂等諸位差別而次第生起，此為現量所成。 又法與有法二者，以處所、時間自性差別而無差別，以數、名、相、作用差別而有差別。如瓶與其色等，瓶與色等以處等無差別，因為瓶的方位、時間、自性是何，即是其色等之方位、時間、自性。數等則有瓶與色等之差別：數的差別即一、二等；名的差別即瓶、耳環、臂環、寶等；相的差別中，隨順相為金，違逆相為手鐲等；作用即瓶盛水等，及與自相應的裝飾等作用。 此中當說：有心性的實體，其與差別相系屬時，應作二種觀察：是不捨前性而系屬，還是捨棄而系屬？其中若如第一種觀察，前後位差別時，如何說心變異？若觀察變異是捨棄前位而取其他諸位，則于不變自性中彼亦非有，故不應觀察僅是變異之名言。 在論式中，凡不遍及前後位者即非變異者，如虛空。心雖不遍及前後位，然不見能遍。

།འོན་ཏེ་བརྟག་པ་གཉིས་པ་ལྟར་ན་སྔ་མའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་སྤངས་ན་དེའི་རང་བཞིན་གཞན་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་སྟེ། དཔེར་ན་སྣལ་མ་ལས་སྣམ་བུར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་འགྱུར་བ་ཇི་ལྟར་ ཡིན།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དུ་རང་བཞིན་མི་འགྱུར་བ་གནས་སུ་ཟིན་ཀྱང་གཞན་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དེའི་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པའི་རང་བཞིན་མ་གྱུར་པར་གནས་པ་ལས་སྣམ་བུར་གྱུར་པ་དང་འདྲའོ། །སྔ་མའི་རང་བཞིན་སྤངས་ནས་རང་བཞིན་གཞན་དུ་སྐྱེ་ བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་འགལ་བ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་གཅིག་ཏུ་བྱ་བ་ཡོད་པའང་མ་ཡིན་ལ། དབྱེ་བ་མེད་པའང་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། །འོན་ཀྱང་དེ་གཉི་ག་ཡང་དབྱེ་བ་ཡོད་པ་དང་། དབྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེའི་ ཕྱིར་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཡང་ཁས་ལེན་ན་དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དབྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་གྱི། དེ་བས་གོ་བཟློག་པའི་དབྱེ་བ་ཅན་དུ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་ལ་གཅིག་ཕན་ཚུན་འགལ་ བའི་སྒྲུབ་པ་དང་།དགག་པ་ཡོད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དུ་དབྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་དང་འགལ་བའི་དབྱེ་བའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་དང་རྫས་ཀྱི་སོ་སོར་ངེས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བདག་གི་རང་ བཞིན་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལས་གཞན་དུ་བྱ་བའི་གོ་སྐབས་མེད་དོ།།རྫས་དང་རྣམ་གྲངས་དབྱེ་བ་ཡོད་པ་དང་དབྱེ་བ་མེད་པས་གནས་པ་ནི་འགལ་བ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ན་བཟློག་པ་དང་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་བཟློག་པ་དང་ ལྡན་པའི་སྟེ།དཔེར་ན་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་འདྲའོ། །བཟློག་པ་དང་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་རྫས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཡང་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ལས་ཐ་མི་དད་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་ འགྲོ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རྫས་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་འདྲའོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ལས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཐ་མི་དད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འགལ་ བའི་ཆོས་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་དབྱེ་བ་མེད་ན་དབྱེ་བ་མ་གྲུབ་པས་དབྱེ་བ་མེད་པ་ཡང་མེད་དོ།།དབྱེ་བ་དང་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཐ་སྙད་རྒྱུན་ཆད་ན་ནི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ནི་གོ་བཟློག་པས་གནོད་པའི་ཚད་ མ་ཡིན་ནོ།

以下是完整的中文翻譯： 若如第二種觀察，捨棄前自性則生起異自性，如線變成毛布時，如何是變異？論式為：若於何處自性不變而住，卻轉變為他者，彼即非其變異，如瓶之自性不變而住卻變成毛布。捨棄前自性而生起異自性，是能遍相違之現見。 若謂因具二者自性，故實與差別既非一亦非無差別，然彼二者皆有差別與無差別，是故無如前說過失。此說不善。若許實與差別無差別，則於一切方面皆無差別，云何成為相違差別？於一者中不應有互相違背的肯定與否定。 論式為：於何處無差別，彼即無與彼相違差別之餘地。彼等之差別與實之各別決定不共自性之本性，無成為他者之餘地。實與差別以有差別與無差別而住，是相違之現見。 若與相違自性不異其本性，彼即具相違，如差別之自性。與相違自性不異之實，此為自性因。或者，與隨順自性不異者即具隨順性，如實之自性。與隨順自性不異之樂等差別本性，此亦為自性因。 縱使偏執相違法，若無差別則因差別不成而亦無無差別。若斷絕差別與無差別之名言，則諸眾生將無趣入與退出，此為相違返覆所害之量。

།དེ་བས་ན་མངོན་སུམ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བ་སྔོན་དང་ཕྱི་མའི་ཚུལ་ལས་དབེན་པ་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཙམ་གྱི་རང་བཞིན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་རང་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་བདག་མེད་པ་ནི་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་ པ་ཡིན་ནོ།།བདག་མེད་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་གཞན་གྱི་གཞུང་ཚུལ་སྙིང་པོ་མེད་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡོད་པས་འདིར་མངོན་པར་ཞེན་པར་མི་བྱའོ། །ཚད་མ་དང་བྲལ་བར་རྨོངས་པས་བདག་ཡོད་པར་ཁས་འཆེ་བའི་མུ་སྟེགས་ངན་པ་ གཞན་དག་ལ་ཡང་ཚུལ་འདི་བཞིན་དུ་ཚར་གཅད་པར་བྱའོ།།ད་ནི་དཀྱུས་མ་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་གྱིས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ཡོད་པར་མཛད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་དུ་ འགྲོ་བའི་དོན་ཡོད་སྟོབས།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས། །རྒྱལ་བ་དགྲ་རྒྱལ་རྣམ་པར་རྒྱལ། །འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་སྟོབས་པོ་ཆེ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་ཅིག་ཅར་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་སྣང་ཞིང་གཤེགས་པས་ན་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའོ། ། ཡང་ན་གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའོ། །དོན་ཡོད་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་སྟེ། གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ རྫོགས་པའི་འགྲོ་བ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དོན་ཡོད་སྟོབས་སོ།།བཤད་པ་གཉིས་པ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མངའ་བརྙེས་པས་དོན་ཡོད་ལ། ཐོགས་པ་མེད་པར་གཤེགས་པ་ནི་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་ བུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་འདྲ་བར་གྱུར་པས་ན།ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དོན་ཡོད་སྟོབས། །ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས། །ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡིད་ལྟར་མགྱོགས་པས་དོན་ཡོད་པའི་སྟོབས་སོ།།དོན་ཡོད་སྟོབས་པས་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའོ་ཞེས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོར་གྱུར་པར་བཤད་དོ། །ནང་གི་ཉོན་མོངས་པ་ལས་ངེས་པར་རྒྱལ་བས་ན་རྒྱལ་བ་སྟེ། སྡིག་པའི་ཆོས་ལས་ང་རྒྱལ་ཏེ། དེའི་ ཕྱིར་ཉེར་འགྲོ་ང་རྒྱལ་ཡིན།།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་བདུད་ཀྱི་དགྲ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་ན་དགྲ་ལས་རྒྱལ་བ་སྟེ། བདུད་དང་མུ་སྟེགས་ལ་སོགས་པའི་དགྲ་ལས་གང་ཞིག་རྒྱལ་བ་དེ་ནི་དགྲ་ལས་རྒྱལ་བའོ། །ནང་དང་ཕྱིའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། བདུད་ཀྱི་དགྲ་ ལས་རྒྱལ་བ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་འདི་ལ་མངའ་བས་ན་རྣམ་པར་རྒྱལ་པའོ།

以下是完整的中文翻譯： 因此，現量離隨行與返覆自性，遠離前後方式，僅緣取當下生起之自性，具有自證本質，故無我是現量成立。雖然無我已現量成立，為顯示他宗無有實質，仍有比量，故此不應執著。對於無正量而愚昧承認有我的惡劣外道等，也應如此破斥。 現今當入正文，為顯示至尊文殊具有利益一切眾生等殊勝本性。如說：“普遍利益力，如來意迅速，勝王勝諸敵，轉輪大力王。“於一切處同時顯現於所化眾生並前往，故為普遍。或因法界中無有不攝之法的道理，是法界本性，故為普遍。 利益即有果，隨所化眾生意樂而圓滿趣入者，即是利益力。第二解釋為：獲得法身故有利益，無礙趣入即通達，由通達真如，對具緣者如如意寶珠，故名”普遍利益力”，即法身也。成為如來意迅速三昧之本性，故名”如來意迅速”。或說以如來意迅速故為利益力，以利益力故為普遍，此說為因果本性。 由於必定勝內在煩惱故為勝者，如說：“于罪惡法勝，是故近行勝。“由於勝外在魔敵故為勝敵，即勝過魔眾外道等敵者為勝敵。具有種種勝過內外煩惱與魔敵，故為勝勝。

།དེ་བས་ན་ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་མཛད་པས་ན་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་སྟེ། གང་ལ་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་པའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ནི་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། ། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་སྟོབས་ཆེ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། ཁྲོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་གྱི་ཚུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྟོབས་པོ་ཆེའོ། །ཡང་ན་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་མི་ནུས་པའི་གཟུགས དང་ནུས་པ་ལ་སྟོབས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བཤད་དོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཚོགས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཚོགས་ཀྱི་མཆོག་།ཚོགས་རྗེ་ཚོགས་བདག་དབང་དང་ལྡན། །མཐུ་ ཆེན་གཅེས་པར་འཛིན་པ་སྟེ།།ཚུལ་ཆེན་གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་།ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་དགེ་འདུན་བསླབ་པའི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་འཛིན་དུ་འཛུད་པར་མཛད་པས་ན། ཚོགས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ནོ། །ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་ན་ ཚོགས་ཀྱི་མཆོག་སྟེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་གྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་ན་ཚོགས་ཀྱི་མཆོག་གོ། །རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་ན་ཚོགས་རྗེའོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་གནོད་སྦྱིན་དང་ལྷ་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་ རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་ཅིང་སྐྱོང་བར་མཛད་པས་ན་ཚོགས་བདག་གོ།།ཇི་ལྟར་ན་ཐམས་ཅད་དུ་འདི་ལྟར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་དབང་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དབང་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཡང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་ན་ཚོགས་ཀྱི་མཆོག་གོ།།ཁྲོ་བོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་དྲག་པོས་མནན་ནས་སྟོབས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་འཛིན་དུ་འཛུད་པར་མཛད་ པས་ན་ཚོགས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ནོ།།འཇིག་རྟེན་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་རྡོ་རྗེའི་རིགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་བཞག་ནས་འདི་ནི་བདག་ཅག་གི་སྟོན་པ་དང་གཙོ་བོ་དང་དབང་པོའོ་ཞེས་མཆོད་པར་བྱེད་པས་ན་ཚོགས་ཀྱི་མཆོག་གོ། །གཟུངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གཟུངས་ཀྱི་ལྷ་ མོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚོགས་རྣམས་དགའ་བ་བསྐྱེད་པའི་བདག་པོར་གྱུར་ནས་བཞུགས་པས་ན་ཚོགས་རྗེའོ།།ཐམས་ཅད་དུ་ཅིག་ཅར་བདག་པོར་གྱུར་པས་ན་ཚོགས་བདག་གོ། །འདི་ཡང་དབང་དུ་གྱུར་པས་ན་དབང་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་ལེགས་ པར་གནས་པའི་ཕྱིར་མཐུ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་མངའ་བས་ན་མཐུ་ཆེན་ནོ།

以下是完整的中文翻譯： 由於轉動不可壓伏的法輪，故為轉輪王。凡具有轉輪王性質者即如是稱呼。從福德智慧資糧中必定出生的大力菩薩以及忿怒等眷屬之相者，即是大力者。或說福德智慧資糧本性不可壓伏的色身與能力稱為力。 為顯示世尊即是世間與出世間一切之主，故說：“眾之阿阇黎，眾中最殊勝，眾主眾自在，具足大威權，大力所愛持，大儀不依他。“其中，令聲聞等僧眾受持學處行為，故為眾之阿阇黎。為眾中最勝者，故為眾中最勝；為菩薩僧眾之上首，故為眾中最勝。為具大神通天眾之上首，故為眾主。為其他夜叉非天等眾之上首並護持，故為眾自在。 若問：如何於一切處皆如是？為此說”具足威權”，意為已得自在故。或者，如來大曼荼羅中如來為菩薩等眾之上首，故為眾中最勝。于忿怒曼荼羅中以威猛降伏令受持菩薩行，故為眾之阿阇黎。置於世間外金剛部曼荼羅中央，作為”此是我等之師長、上首與主尊”而供養，故為眾中最勝。于陀羅尼曼荼羅中，成為令一切陀羅尼天女眾生喜之主而安住，故為眾主。於一切處同時成為主尊，故為眾自在。此亦由具威權，故稱具足威權。由於一切處善安住，故具此大威力。

།སེམས་ཅན་མ་ལུས་པའི་དོན་མཛད་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཅེས་པ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བས་ན་གཅེས་པར་འཛིན་པ་སྟེ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་གཞན་ལ་རག་ལས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་ པའི་རྟོག་པ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར།།ཚུལ་ཆེན་གཞན་གྱི་དྲིང་མི་འཇོག་།ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། འདིས་སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འཁྲིད་པར་མཛད་པས་ན་ཚུལ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ལམ་མོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆེ་བའི་ཚུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཚུལ་ཆེན་ནོ། ། གཞན་གྱིས་བཀྲིར་མེད་པས་ན་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པ་སྟེ། གཞན་གྱིས་ཁ་དྲང་དུ་མེད་པའོ། །དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་རང་ཉིད་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པས་ན་གཅེས་པར་འཛིན་པ་དང་། གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ།།ད་ནི་ངག་གིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་བདག་པོར་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཚིག་རྗེ་ཚིག་བདག་སྨྲ་མཁས་པ། །ཚིག་ལ་དབང་བ་ཚིག་མཐའ་ཡས། །ཚིག་བདེན་པ་དང་བདེན་པར་སྨྲ། །བདེན་པ་བཞི་ནི་སྟོན་པ་པོ། ། ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། འདིར་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་དང་སྦྱར་བར་བལྟ་སྟེ། དེ་ཡང་བློ་གྲོས་མི་ཟད་པས་བསྟན་པའི་མདོ་ལས་རྒྱས་པར་བསྟན་ཏེ། འདི་ནི་མདོ་ཙམ་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན དམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ།ཆོས་ཤེས་པ་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པ་ཤེས་པ་དང་། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཤེས་པ་དང་། རྒྱུ་ཤེས་པ་དང་། རྐྱེན་ཤེས་པ་དང་། གཉིས་སུ་མེད་པར་ཤེས་པ་དང་། ཚོགས་པར་ཤེས་པ་དང་། ཐ་མར་མི་འགྲོ་བ་ ཤེས་པ་དང་།བར་ན་མི་འདུག་པ་ཤེས་པ་དང་། རྐྱེན་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་པ་ཤེས་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ལ་གནས་པ་ཤེས་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་ པའི་ཤེས་པ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང་། ཚུལ་གཅིག་པ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་མེད་པ་དང་། སྲོག་མེད་པ་དང་། གང་ཟག་མེད་པ་དོན་དམ་པར་ཤེས་པ་ ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་དང་ཚོགས་ཐམས་ཅད་སྤེལ་བར་ཤེས་པ་འདི་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ།།དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་གང་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་ལ་རྟོན་པས་རྟོན་པའོ། །དེ་ཅིའི་ ཕྱིར་ཞེ་ན།ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ལུས་པར་སྟོང་སྟེ། གང་སྟོང་པ་དེ་ནི་དོན་ནོ།

以下是完整的中文翻譯： 為利益一切眾生，故於如來所愛必定修習，故稱為所愛持。為斷除”如是則成依賴他人”之分別念，故說”大儀不依他”。由此引導眾產生佛，故稱為儀軌即道路。具有大乘本性之大儀軌者即是大儀。由無他人引導，故不依他人，即不為他人所引。雖然如此，自己以自身決定修習利益眾生，故稱為所愛持與不依他人並無矛盾。 今為顯示以語言分別而成為主尊，故說：“語主語自在，善巧于言說，于語得自在，語言無邊際，語真實諦語，四諦之導師。“此中應當配合四無礙解，此于《無盡慧所說經》中廣說，此處僅作略說。 其中，義無礙解即於一切法勝義中了知：了知法、了知分別、了知隨行、了知因、了知緣、了知無二、了知聚集、了知非至終、了知不住中、了知入緣、了知法界無別、了知隨入真如、了知住于實際、了知通達空性，如是了知無相、無愿、無為、一相、無我、無眾生、無命、無補特伽羅之勝義，乃至了知增長一切大乘善根資糧，此即名為義無礙解。義無礙解即由何義無礙解於一切法依義而依止。何以故？一切法皆空，凡空即是義。

།དེ་བཞིན་དུ་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་མི་བྱེད་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བ་དང་། མ་བྱུང་བ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། དབེན་པ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་མེད་ པ་དང་།སྲོག་དང་གང་ཟག་མེད་པའི་དོན་དེ་ནི་དོན་ཏེ། ཞེས་བྱ་བ་ནས། དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དེ་ནི་དོན་ཐམས་ཅད་བསྟན་པ་ལ་མི་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བུའི་མི་ཟད་པར་བསྟན་པའི་ཚིག་རྣམས་ལ་དབང་ཕྱུག་ཏུ་གྱུར་པས་ན་ཚིག་རྗེའོ། །དེ་ལ་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་ དག་པར་རིག་པ་ནི་གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་དེ་དག་གི་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་དང་།འབབ་པ་ཤེས་པ་དང་། སོ་སོ་ཅི་རིགས་པར་ཆོས་སྟོན་པར་ཤེས་པ་དང་འདུས་པ་ལས་ མི་འདའ་བར་ཤེས་པ་དང་།སྣོད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་། འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ཆོས་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང་། མ་ཆད་མ་ལྷག་པར་ཆོས་སྟོན་པ་ཤེས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་བདག་པོར་གྱུར་པས་ན་ཚིག་བདག་གོ། །དེ་ལ་ངེས་པའི་ཚིག་ སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་གང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐད་ལ་འཇུག་པ་ཤེས་པ་སྟེ།ལྷའི་སྐད་དང་། ཀླུ་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། དྲི་ཟ་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་། མི་འམ་ཅི་དང་། ལྟོ་འཕྱེ་ཆེན་པོ་དང་། མི་དང་། མི་མ་ཡིན་པའི་སྐད་ལ་ འཇུག་པ་ཤེས་པ་སྟེ།མདོར་ན་ཇི་སྙེད་དུ་འགྲོ་བ་ལྟར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐད་དང་། སྒྲ་དང་། དབྱངས་དང་། ཚིག་གི་ལམ་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་དང་། བརྡ་དང་། སྤྱོད་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཤེས་ཏེ། ཤེས་ནས་ཀྱང་སྒྲ་དེ་དང་དེ་དག་ དང་།ངེས་པའི་ཚིག་དེ་དང་དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་དེ་དང་དེ་དག་ལ་སྒྲ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འཇུག་པས་ཆོས་སྟོན་པས་ན་མཁས་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་སྤྱོད་པ་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་བརྟག་པར་བྱ། ཆོས་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་བརྟུལ་བར་བྱ། ཆོས་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་མཚམས་སྦྱར་བར་བྱ། ཆོས་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ། ཆོས་འདི་དག་འདི་ལྟ་བུར་ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱའོ་ཞེས་དེ་དག་གཅིག་གི་ཚིག་ཀྱང་ཤེས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་ཚིག་ནས། ཡི་གེ་དུ་མར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡང ཤེས།སྒྲོ་བཏགས་པ་མེད་པ་ཡང་ཤེས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་བདག་པོར་གྱུར་པས་ན་ཚིག་ལ་དབང་བའོ། །ངེས་པའི་ཚིག་དེ་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་མགུ་པར་བྱེད་པའི་བར་ཏེ། དེས་ན་སྨྲ་མཁས་པའོ།

以下是完整的中文翻譯： 如是無相、無愿、無為、不生、未生、無實體、遠離、無我、無眾生、無命無補特伽羅之義即是義。乃至義無礙解於一切義之宣說無盡，由於對如是無盡宣說之語言得自在，故為語主。 其中，法無礙解即於一切法隨入了知，乃至了知八萬四千眾生行為之心入、心趣，了知隨各別而說法，了知不離集會而說法，了知如器差別，了知有果說法，了知無缺無餘說法。如是成為語言之主，故為語自在。 其中，詞無礙解即了知入於一切眾生語言：了知入于天語、龍語、夜叉語、乾闥婆語、阿修羅語、迦樓羅語、緊那羅語、摩睺羅伽語、人語及非人語。總之，遍知一切眾生隨其所生之語言、音聲、音調、語路、詞義、表示及行為，了知已復以彼彼音聲及詞義，如實契入為彼彼眾生說法，故為善巧。 如是應當觀察詞無礙解之行為：應當觀察如是諸法，應當修習如是諸法，應當連結如是諸法，應當通達如是諸法，應當以文字觀察如是諸法。從了知一語乃至了知二語，了知多字增益，亦了知無增益。是故成為語言之主，故於語得自在。詞無礙解亦無礙無錯乃至令一切眾生歡喜，故為善巧說者。

།དེ་ལ་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་ དག་པར་རིག་པ་ནི་ཆགས་པ་མེད་པར་ལུང་བསྒོ་བ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང་།དཔྱད་པར་ལུང་བསྒོ་བ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པར་ལུང་བསྒོ་བ་བསྟན་པ་ཤེས་པ་དང་། མྱུར་བའི་སྤོབས་པ་དང་། ལ་གོར་དུ་སྤོབས་པ་དང་། མགྱོགས་ པའི་སྤོབས་པ་དང་།འབྲས་བུ་ཡོད་པའི་སྤོབས་པ་དང་། ཇི་ལྟར་དྲིས་པ་བཞིན་དུ་སྤོབས་པ་དང་། མི་འཕྲོགས་པའི་སྤོབས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་མི་ཉམས་པའི་སྤོབས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བསྟན་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཚིམ་པར་བྱ་བའི་སྤོབས་པ་སྟེ།མི་དོར་མི་ལྐུགས་པའི་ཚིག་དང་། ཚིག་མི་བརླང་བ་དང་། བརྟན་པ་དང་། མི་རྩུབ་པ་དང་། འཇམ་པ་དང་། དག་པ་དང་། རབ་ཏུ་གྲོལ་བ་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་། ཟུར་ཕྱིན་པ་དང་། ངེས་པ་དང་། མི་ གཡོ་བ་དང་།མི་རྒོད་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། གཟུང་བའི་ཚིག་དང་། བཙུན་པའི་ཚིག་ནས་དེ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ཟད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཐབས་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་གསུང་གང་མངའ་བ་དེ་ནི་ཚིག་མཐའ་ཡས་པའོ། །དེ་ལྟར་སོ་ སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་དབྱེ་བས་ཚིག་རྣམས་སྟོན་པའི་དབྱེ་བ་ཡོད་པས་རྣམ་གྲངས་སུ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་ཚིག་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པའི་སྔགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བཞུགས་པས་ན་ཚིག་རྗེ་སྟེ། གཙོ་བོ་ནི་དབང་པོར་གྱུར་པ་ ཡིན་པས་རྒྱུར་གྱུར་པ་ལས་འབྲས་བུའི་ཚུལ་དུ་གྲུབ་པའོ།།ཚིག་འབྱུང་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་སྦྱོར་བས་ན་ཚིག་བདག་གོ། །དེ་ལྟར་གྲུབ་པའི་ཚིག་གི་རྒྱུན་འབྱུང་བས་ཕ་རོལ་སྨྲ་བ་པོ་མ་ལུས་པར་ཚར་གཅོད་པས་ཚིག་གི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་སྨྲ་མཁས་པའོ། ། སཾ་སྐྲྀ་ཏ་དང་། སྐད་ཐ་མལ་པ་དང་། ཟུར་བཅག་པ་དང་། ཤ་ཟའི་སྐད་དང་། མ་ག་དྷཱ་པའི་སྐད་དང་། ཟུང་དུ་འཇུག་པའི་སྐད་དང་། ཐ་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་ཤིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཚིག་གིས་སྟོན་པས་ན་ཚིག་ལ་དབང་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཁོར ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པར་མི་ནུས་ཀྱང་ཚིག་གི་རྒྱུན་ལ་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ལེན་འགའ་རྒྱུན་ཆད་པར་དོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་འདི་ལ་མི་མངའ་སྟེ།དེ་ལྟར་གྱུར་པའི་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཟད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཡང་། བསྟན་གང་ཚིག་གཅིག་སྟོན་པར་མཛད་པ་ན། །བསྐལ་པ་བསམ་མི་ཁྱབ་པར་འདས་གྱུར་ཀྱང་། །ཟད་པ་མེད་པའི་ཚིག་གི་དབྱེ་བ་ཡིས། །དོན་རྟོགས་མཛད་པར་ཐུགས་ནི་རྣམ་པར་སྦྱངས། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།

以下是完整的中文翻譯： 其中，辯才無礙解即了知無著宣說教誡、了知分析宣說教誡、了知無礙宣說教誡，以及速疾辯才、從容辯才、敏捷辯才、有果辯才、如問而答辯才、不奪辯才、不退辯才，乃至如實宣說令一切眾生心行滿足之辯才。 言詞不遲鈍、語不粗魯、堅定、不粗暴、柔和、清凈、極解脫、無礙、切中要點、決定、不動、不狂、寂靜、可受持之語、尊貴之語，乃至為盡苦故而出離，具有無量調伏方便之語，此即無邊語。 如是以四無礙解之分類而有語言宣說之分類，非是以異門而說。或者，由安住于生起一切語言之咒語自性，故為語主。主尊為根本，故從因而成就果相。由相續不斷運用語言，故為語自在。如是成就語言相續而生起，摧伏一切對論者，故具語言威力而善巧說。 于梵語、俗語、方言、食肉鬼語、摩揭陀語、雙運語及種種差別等一切語言皆善巧，於一切處以語言宣說，故於語得自在。如是雖不能為一切眷屬所勝，然于語言相續中，或有因地時差別而間斷之慮，此中無有如是過失。如是因之差別即菩提心自性無有窮盡故。 如說： “所說一語為宣說， 縱經不可思議劫， 以無盡語差別故， 心凈通達義理中。”

།དེ་བས་ན་ཡུལ་དང་དུས་ཀྱི་གནས་སྐབས ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རྒྱུན་ཆད་པ་མེད་པར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཚིག་རྒྱུན་འབྱུང་བས་ན་ཚིག་མཐའ་ཡས་ཞེས་བྱ་སྟེ།རྒྱུ་ཉིད་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་གཞག་པའི་བྱེ་བྲག་གི་གནས་སྐབས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དུ་བཞུགས་ པའོ་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་གྲངས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་རྣམ་གྲངས་ཉིད་དུ་བྱ་ན་ཡང་ཚིག་འགའ་ཞིག་ལ་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཚིག་འགས་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གྱུར་པས། ཇི་ལྟར་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ཐོབ་པར་འགྱུར་བས་ན་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་སྟོན་པར་ མཛད་པ་ཡང་སྲིད་པའམ་ཡང་ན་ཚིག་སྔ་མ་སྔ་མའི་བཤད་པར་གྱུར་པ་ནི་ཚིག་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཡིན་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བཀའ་ཉིད་ལས་ཤེས་ཏེ།ངས་བཤད་ཅིང་བསྟན་ཏེ་བཀྲོལ་ཞིང་རྣམ་པར་ཕྱེ་ལ་གསལ་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། གཞན་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ མེད་པས་གཞན་དག་ཏུ་ཡང་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ཚིག་འདི་ལྟར་སྦྱར་བ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཚིག་བདེན་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་སེམས་ དེ་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་ཡོངས་སུ་མི་འདོར་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལོག་པར་ཡང་མི་སྒྲུབ་པ་སྟེ།འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བདེན་པའོ། །གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཕྱིས་སེམས་འདོར་ཞིང་ སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལོག་པར་སྒྲུབ་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རབ་ཏུ་སྨད་པའི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བའོ་ཞེས་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་འབྱུང་སྟེ།སླུ་བར་བྱེད་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་གཙོ་བོའི་དོན་ཐོས་པ་མ་ཡིན་པས་ཐ་དད་པར་མི་གསུང་སྟེ། དེ་བས་ན་གཙོ་བོར་གྱུར་ པས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པ་ལས་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བའི་གསུང་མངའ་བས་ནི་ཚིག་བདེན་ནོ།།མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ནི་བདེན་པའོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་བརྫུན་ ཞིང་སླུ་བའི་ཆོས་ཏེ།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བདེན་པ་དེ་གསུང་པའི་ངང་ཚུལ་གང་ལ་མངའ་བ་དེ་ནི་བདེན་པར་སྨྲ་བའོ། །དང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གསུང་པ་སྟེ། བདེན་པ་ནི་འདི་ཉིད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་རིམ་པ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །བདེན་པ་བཞི་ནི་ སྟོན་པ་པོ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདེན་པ་བཞི་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་དང་། འགོག་པའི་བདེན་པ་དང་། ལམ་གྱི་བདེན་པའོ།

以下是完整的中文翻譯： 因此，由於地域和時間的差別情況而無間斷，於一切方面都生起不斷的語言相續，故稱為無邊語。執持因與果建立差別的一切情況，說明世尊安住於一切處，故非異門。或者，若作為異門，則某些語言以其他語言成為密咒方式，能獲得如所欲求之義，故亦可能以異門宣說。 或者，前前語言的解說即是後後語言，從世尊教言中可知：“我當解說、宣示、開演、分別、顯明。“由於無有其他分別等，故於其他處如是配合異門語言亦無過失。 關於”語真實”，其中，何為菩薩真實？謂菩薩發起無上正等正覺心已，即使爲了生命亦不捨棄此心，且不對眾生作邪行，此即菩薩真實。若菩薩發起無上正等正覺心已，後來捨棄此心，對一切眾生作邪行，此即菩薩極為可訶之妄語，如《正法集經》中所說。 欺誑非是聽聞最勝士夫義，故不別說。因此，由成為主尊，具有除獲得佛果外不作他說之語，故為語真實。涅槃、空性、真如、實際即是真實。除此之外一切皆為虛妄欺誑之法。於一切方面宣說彼真實之性相即是說真實者。 “及”字表示決定宣說，應知是分別”唯此是真實”之次第。“宣說四諦”中，四諦即是：苦諦、集諦、滅諦、道諦。

།དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་གང་ཞེ་ན། འཁོར་བར་གྱུར་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ ཡིན་ཏེ།དེ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་དང་། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། སྡུག་བསྔལ་དེ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ འདི་ནི།སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྡུག་བསྔལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱིས་གང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པ་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པའི་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ། །གང་ཕུང་པོ་ལྔའི་བག་ལ་ཉལ་བ་དང་། སྲིད་པའི་རྒྱུ་ དང་།ལྟ་བའི་རྒྱུ་འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་བ་སྟེ། གང་སྲེད་པའི་རྒྱུ་དང་ལྟ་བའི་རྒྱུ་ཡང་དག་པར་ལེན་པ་དང་རྗེས་སུ་འཛིན་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་འདི་ནི་ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པའི་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ། །གང་ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཟད་པ་དང་། མཐར་ཐུག་ པ་དང་།འགོག་པ་དང་། སྔོན་གྱི་མཐར་མི་འབྱུང་ཕྱི་མའི་མཐར་མི་འཕོ་བ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་དུས་སུ་ཐོབ་པ་མེད་པ་འདི་ནི་འགོག་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་གང་འདི་ལྟར་ཤེས་པ་འདི་ནི་འགོག་པ་ལ་འགོག་པར་ཤེས་པའི་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ། ། ལམ་གང་ཞིག་རྟོགས་པས་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་ཤེས་པ་དང་། འགོག་པ་ཤེས་པ་ལ་རེག་པར་གྱུར་ཅིང་རྗེས་སུ་ཤེས་པ་འཇུག་པ་འདི་ནི་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་སྒྲུབ་པའི་འཕགས་པའི་བདེན་པའོ། །འདི་གང་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་འདི་ནི ལམ་ལ་ལམ་གྱི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་ཤེས་པ་སྟེ།ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཀུན་འབྱུང་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱ་བ་དང་། ལམ་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་རྟག་པ་ དང་།སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། བདག་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་དང་། རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། གྱ་ནོམ་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ལམ་དང་། རིགས་པ་ དང་།སྒྲུབ་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་ཏུ་བྱའོ། །མདོར་བསྡུ་ན་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པ་ནི་གང་སྲེད་པ་དང་། ཡང་འབྱུང་ བར་བྱེད་པ་དང་།ཀུན་དུ་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པ་དེ་དང་དེར་མངོན་པར་དགའ་བ་དང་། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པའི་སྲིད་པ་དང་། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་སྲིད་པའོ།

以下是完整的中文翻譯： 何為苦諦？輪迴中的五蘊即是苦。此復有苦苦、變苦、行苦三種，因具此三苦，故五取蘊即是苦。具有苦性的此五取蘊稱為苦，以苦苦為性而於空性作觀察，此即于苦了知為苦的聖諦。 凡是五蘊隨眠、有的因及見的因，此即集。凡是愛因、見因的正取、執持及遍求，此即了知集的聖諦。 凡是五蘊的盡、究竟、滅、不生於前際、不遷於后際、現在不得，此即滅諦。如是了知此即于滅了知為滅的聖諦。 何為道？由通達而了知苦、了知集、觸證了知滅並趣入隨知，此即趣向滅的修道聖諦。此中了知空性即是于道了知為道的聖諦。 聲聞應遍知苦、應斷集、應證滅、應修道。于苦等觀無常、苦、空、無我；于集觀集、因、緣、生；于滅觀滅、寂、妙、出；于道觀道、理、行、出，共十六行相。 總之，五取蘊是苦，應以無常等行相了知。集諦即是愛、再有、貪著、于彼彼處歡喜，即是欲有、色有、無色有。

།འགོག་པའི་བདེན་པ་ནི་སྲེད་པ་ཉིད་གང་མ་ལུས་པ་དང་། བྲལ་བ་དང་། འགོག་པ་དང་། སྤངས་པ་དང་། སོ་སོར་འབྱུང་བ་དང་། གྲོལ་བ་དང་། མི་གནས་པའོ། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་སྟེ། མདོར་བསྡུས་ནས་ཅུང་ཟད་ཅིག་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞུང་མངས་ཀྱིས་འཇིགས་པས་རྒྱ་ཆེར་སྤྲོས་པ་ནི་མ་བྱས་སོ། །དེ་ལྟར་ཐུན་མོང་མ ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བསམ་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཉེ་བར་སྟོན་པར་མཛད་པས་ན།བདེན་པ་བཞི་ནི་སྟོན་པ་པོ། །ཞེས་བྱའོ། །ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་མིང་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་ བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པ་ནི།ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཕྱིར་མི་འོང་། །འདྲེན་པ་རང་རྒྱལ་བསེ་རུའི་ཚུལ། །ངེས་འབྱུང་སྣ་ཚོགས་ལས་བྱུང་བ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་གཅིག་པོ། །དགེ་སློང་དགྲ་བཅོམ་ཟག་པ་ཟད། །འདོད་ཆགས་བྲལ་བ་དབང་པོ་ཐུལ། །བདེ་བ་རྙེད་ པས་འཇིགས་མེད་ཐོབ།།བསིལ་བར་གྱུར་པ་རྙོག་པ་མེད། །རིག་པ་དང་ནི་རྐང་པར་ལྡན། །བདེ་གཤེགས་འཇིག་རྟེན་རིག་པའི་མཆོག་།བདག་གིར་མི་འཛིན་ངར་མི་འཛིན། །བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་ལྡོག་ པ་མེད་པས་ན་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་སྟེ།ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཞེས་བྱ་བས་ས་བརྒྱད་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཕྱིར་མི་འོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པའི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པའི་སློབ་པ་ཡིན་པར་བཤད་དེ། འཇིག་རྟེན་འདིར་མི་ འོང་བར་དེ་ཉིད་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པར་བྱས་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བྱེད་པ་སྟེ།ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པས་འདུལ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ཞེས་བཤད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་བོ། །དོན་དམ་པར་ཡང་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་བས་ཕྱིར་མི་འོང་བ་ཞེས་བཤད་དོ། །འདྲེན་པ་རང་རྒྱལ་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་ཚོགས་ན་སྤྱོད་པའི་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་ཡིན་པར་བཤད་དེ།སོ་སོར་རེ་རེ་གཙོ་བོ་མཛད་ཅིང་རང་སངས་རྒྱས་དཔག་ཏུ་མེད་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བའི་ཕྱིར་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་བདག་ཉིད་སྟོན་པས་ན་འདྲེན་པ་རང་རྒྱལ་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་པོ། །དོན་དམ་པར་བརྡ་ནི་ འདྲེན་པར་མཛད་པས་ན་མཛད་པའོ།།འདྲེན་པ་ཡང་ཡིན་ལ་སོ་སོར་གཙོ་བོར་མཛད་པས་ན་འདྲེན་པ་རང་རྒྱལ་ལོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སོ་སོ་དག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ལ་སྦྱོར་བར་མཛད་པའི་གཙོ་བོ་གཅིག་པུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདྲེན་པ་རང་རྒྱལ་ལོ། །ཡང་ན་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་དུ་རེ་རེས་གཙོ་བོ་ དང་འདྲེན་པར་མཛད་པས་ན་འདྲེན་པ་རང་རྒྱལ་ཞེས་བཤད་དོ།

以下是完整的中文翻譯： 滅諦即是無餘離貪、遠離、滅除、斷除、各別出離、解脫、不住。道諦即是八支聖道，此處僅作略說，因恐文字繁多故未作廣說。 如是以不共方式隨順意樂而作開示，故稱”四諦即是能說者”。 為顯示世俗諦與勝義諦二諦之理中聲聞等名稱，以三偈顯示自性： 不退轉及不還， 導師獨覺犀角喻， 出離種種所生起， 大種唯一之因者。 比丘阿羅漢漏盡， 離貪調伏諸根者， 得安樂故無所畏， 清涼寂靜無濁染。 具足明與足行者， 善逝世間勝智者， 無我執及無我慢， 安住二諦之理中。 從無上正等菩提不退轉故名不退轉，以其即是不退轉性故稱不退轉，應知是住于第八地的菩薩。 所謂不還，說是住于聲聞乘果位的有學，不再來此世間，于彼處盡諸煩惱而般涅槃。為攝受聲聞乘所化眾故說為不還，此是世俗諦。就勝義而言，因不再退轉故說為不還。 所謂導師獨覺，說是群居獨覺的群體。各自為主導，無量獨覺調伏所化眾生，現獨覺相，故名導師獨覺，此是世俗諦。就勝義而言，因作引導故稱為導師。既是導師又各自為主，故名導師獨覺。于各別世界中作為引導趣向佛陀的唯一主尊，故名導師獨覺。或者說，於一切眷屬中各自作為主尊及導師，故說為導師獨覺。

།བསེ་རུ་ལྟར་གཅིག་པུ་སྤྱོད་པའི་རང་སངས་རྒྱས་ལ་ནི་བསེ་རུ་ཞེས་བཤད་དེ། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དེའི་གཟུགས་སུ་སྟོན་པར་མཛད་པས་ན་འཇམ་དབྱངས་ལ་ཡང་བསེ་རུ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཀུན་ རྫོབ་བོ།།དོན་དམ་པར་ནི་གཉིས་པ་མེད་པས་ན་བསེ་རུའི་ཚུལ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སོ་སོར་འགྲོ་བའི་དོན་མཛད་པའི་ཕྱིར། ངེས་འབྱུང་སྣ་ཚོགས་ལས་བྱུང་བ། །ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་འདིས་འགྲོ་བ་རྣམས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་སྟེ་ལམ་མོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དངོས་སོ་གྲུབ་པས་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་ པ་དེ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བཤད་དོ།།དེ་བས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་ཚུལ་གྱིས་དེར་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་སྟོན་པར་མཛད་པས་ན། ངེས་འབྱུང་སྣ་ཚོགས་ལས་བྱུང་བ། །ཞེས་བྱ་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་བོ། །དོན་དམ་པར་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་སྟེ། རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ ཅན་གཞན་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་གཅིག་པུ་ཡིན་པས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ཅན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡིན་ཏེ།འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་གཅིག་པོ། །ཞེས་བྱའོ། །ཚུར་ཤོག་ཅེས་བྱ་བས་བསྙེན་པར་རྫོགས་པའི་དགེ་སློང་དང་། གསོལ་བ་དང་བཞིའི་ལས་ཀྱིས་བསྙེན་ པར་རྫོགས་པའི་དགེ་སློང་ནི་དགེ་སློང་ངོ་།།དགྲ་རྣམས་བཅོམ་པས་ན་དགྲ་བཅོམ་པ་སྟེ། ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཚུལ་གྱིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཉེ་བར་འཚེ་བའི་དགྲ་ལས་ངེས་པར་རྒྱལ་བས་ན་དགྲ་བཅོམ་པའོ། །ནང་གི་ཉོན་མོངས་པའི་ཟག་པ་ཟད་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་ཟག་པ་ཟད་པའོ། །གང་གིས་འདོད་པའི་ འདོད་ཆགས་དང་།གཟུགས་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་རྣམས་དང་བྲལ་ཞིང་བསལ་བ་དེ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའོ། །གང་གིས་དབང་པོ་རྣམས་ཡུལ་ལ་འཇུག་པ་བཀག་བས་རྒྱལ་བ་དེ་ནི་དབང་པོ་ཐུལ་བའོ། །དེ་ལྟར་དེའི་གཟུགས་དང་མིང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བའི་ཕྱིར་དེ་དང་དེར་སྟོན་ པར་མཛད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་བོ།།དོན་དམ་པར་ནི་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཉོན་མོངས་པ་བཅོམ་པས་ན་དགེ་སློང་ངོ་། །ཐམས་ཅད་དུ་མཆོད་པར་འོས་པས་ན་དགྲ་བཅོམ་པའོ། །ཟག་པ་ཟད་པ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སྟེ། དེས་ན་ཟག་པ་ཟད་པ་ཞེས་བྱ་མོད་ཀྱི། བདག་ཉིད་ནི་བདུན་བརྒྱ་པ་ལས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའི་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་གྱི་དགྲ་བཅོམ་པ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ག་ལས་ཤེས་ཤེ་ན། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བར་དམིགས་པ་མེད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟོད་མ་ནས་ཟད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།

以下是完整的中文翻譯： 對於如獨角獸般獨自行動的獨覺，稱為”犀角”。爲了成熟由獨覺所調化的眾生，示現其身相，故文殊亦稱”犀角”，此是世俗諦。就勝義而言，因無第二故稱”犀角喻”。 如是為各別利益眾生故，稱”出離種種所生起”。此中，令眾生出離即是道。因成就涅槃實相，故說從彼涅槃中生起。因以聲聞、獨覺之道果方式顯示自身實相，故稱”出離種種所生起”，此是世俗諦。就勝義而言，是大種，即具大神通的其他眾產生佛之唯一因，一切本性即是如來真如之身相，故稱”大種唯一之因”。 “善來”受具足戒的比丘和白四羯磨受具足戒的比丘即是比丘。因摧伏諸敵故為阿羅漢，依詞源學，因必定戰勝外在損害之敵故為阿羅漢。內在煩惱漏盡者即是漏盡。遠離並斷除欲貪及無色貪者即是離貪者。遮止諸根趣入境界而得勝者即是調伏諸根者。 如是以其身相和名號調伏眾生，隨應顯示，此是世俗諦。就勝義而言，以無二智慧摧伏煩惱故為比丘。於一切處堪為應供故為阿羅漢。漏盡是聲聞菩提和獨覺菩提，故稱漏盡，然自身是如《七百頌》所說的無漏，而非如阿羅漢般滅盡一切煩惱。云何得知？因經中說：“無煩惱及所緣，諸法本來盡。”

།གང་གིས འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་པས་ཞེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་བོར་བ་དེ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའོ།།ཇི་ལྟར་ན་དབང་པོ་ཐུལ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ལྟར་དབང་པོ་བསྡམས་པས་དབང་པོ་ཐུལ་བ་ནི་མ་ ཡིན་གྱི།འོན་ཀྱང་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པས་ན་དབང་པོ་ཐུལ་བ་སྟེ། དེ་ལ་དབང་པོ་ལྔ་ནི་དད་པའི་དབང་པོ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་། དྲན་པའི་དབང་པོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའོ། །དེ་ལ་དད་པའི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ ན།དད་པ་གང་གིས་ཆོས་བཞི་ལ་དད་པ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འཁོར་བ་ན་སྤྱོད་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་ལ་དད་པ་སྟེ། དེ་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་རྟོན་པ་ཡིན། དགེ་བའམ་སྡིག་པ་འམ་ལས་གང་དང་གང་བྱས་པ་ལས་དེ་དང་དེའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ་ སྙམ་སྟེ་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་སྡིག་པའི་ལས་མི་བྱེད་པ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་དད་པ་སྟེ། སྤྱོད་པ་དེ་ལ་ཞུགས་ནས་ཀྱང་ཐེག་པ་གཞན་ལ་འདོད་པ་མི་བསྐྱེད་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དོན་དམ་པ་ངེས་པའི་དོན་ཟབ་མོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བདག་མེད་པ། སེམས་ཅན་མེད་པ། སྲོག་མེད་པ། གསོ་བ་མེད་པ། གང་ཟག་མེད་པ། རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་དད་པ་སྟེ། ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་བག་ལ་ཉལ་བར་མི་བྱེད་པ་དང་། སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས ཅད་ལ་དད་པ་སྟེ།དད་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་དང་བྲལ། ནེམ་ནུར་དང་བྲལ་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དེ་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་སྟེ། འདི་ནི་དད་པའི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། ཆོས་གང་དག་དད་པའི་དབང་པོས་དད་པར་གྱུར་པའི་ཆོས་དེ་དག་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་ པོས་ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་སྟེ།འདི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དྲན་པའི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། ཆོས་གང་དག་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་དབང་པོས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཆོས་དེ་དག་དྲན་པའི་དབང་པོ་ཆུད་མི་གསོན་ཏེ། འདི་ནི་དྲན་པའི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ དབང་པོ་གང་ཞེ་ན།དྲན་པའི་དབང་པོས་ཆོས་གང་དག་ཆུད་མི་གསོན་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱེད་དེ། འདི་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整的中文翻譯： 以平等觀待輪迴與涅槃，遠離並斷除執著相的貪慾者，即是離貪者。云何為調伏諸根？非如聲聞等以防護諸根而為調伏諸根，而是現證信等五根故為調伏諸根。其中五根為：信根、精進根、念根、定根、慧根。 其中何為信根？即對四法生起信心。何為四法？即：對在輪迴中的世間正見生信，依止業果，認為無論造作何種善業或惡業，必將感受相應果報，乃至為命亦不造作惡業；對菩薩行生信，入此行后不生起對其他乘的欲求；對一切法勝義決定義理深奧緣起無我、無眾生、無命者、無養育者、無補特伽羅、觀察空性、無相、無愿為相而生信，不令一切見解潛伏；對佛陀十力、無畏等一切佛法生信，由於信心遠離疑惑與猶豫而如實成就彼佛法。此即名為信根。 其中何為精進根？對由信根所生信心的諸法，以精進根如實成就，此即名為精進根。 其中何爲念根？對由精進根如實成就的諸法，以念根不令忘失，此即名爲念根。 其中何為定根？對由念根不忘失的諸法，以定根專一安住，此即名為定根。

།དེ་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་གང་ཞེ་ན། ཆོས་གང་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་པོས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོས་རབ་ཏུ་རྟོག་ཅིང་ཤིན་ཏུ་རྟོག་པར་བྱེད་དེ།གང་ཆོས་དེ་དང་དེ་དག་ལས་གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པར་ཤེས་ཤིང་སོ་སོར་ཤེས་པ་འདི་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་དབང་པོ་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་ཤིང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ།།ལུང་བསྟན་པའི་ས་ཡང་འཇོག་གོ། །བཙུན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཕྱི་རོལ་པའི་ལྔ་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་སེམས་ཅན་མངལ་དུ་སོང་བ་རྣམས་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་དེའི་དབང་པོ་དང་མོའི་དབང་པོ་མངོན་པར་གྲུབ་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་ལུང་མི་ སྟོན་ཏོ།།དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ལ་ཇི་སྲིད་དུ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དབང་པོ་འདི་དག་དང་ལྡན་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ལུང་མི་སྟོན་ཏེ། འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དབང་པོ་ ལྔའོ།།དེ་ལྟར་དབང་པོ་ལྔ་ཐུལ་ཞིང་དབང་དུ་བྱེད་དེ་རང་དགར་མཛད་པས་ན་དབང་པོ་ཐུལ་བའོ། །བདེ་བ་རྙེད་པས་འཇིགས་མེད་ཐོབ། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། བདེ་བའི་སྒྲ་དང་འཇིགས་པ་མེད་པའི་སྒྲས་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །དེ་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་དགྲ་བཅོམ་ པ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་པོ།།དོན་དམ་པར་ནི་ཉེ་བར་དམིགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། གནས་ངན་ལེན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་བདེ་བ་རྙེད་པའོ། །འཇིགས་པ་མེད་པ་ཐོབ་པ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་གནས་པ་ལ་བྱ་བར་བཤད་དོ། །ཉམ་ང་ཞིང་མི་བདེ་བ་དང་འཇིགས་ པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ནི་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ལ་གཉིས་པོ་འདི་དག་མེད་པས་ན་བསིལ་བར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།མར་མེ་ལྟ་བུར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཡང་བྱ་མོད་ཀྱི། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བ་ཐམས་ ཅད་སེལ་བས་མཚོ་ཆེན་དང་འདྲ་བར་བསིལ་ཞིང་ཡིད་འཕྲོག་པའི་གཟུགས་སུ་སྣང་བས་བསིལ་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པས་ན་བསིལ་བར་གྱུར་པ་ཞེས་བཤད་དེ།རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །རྙོག་པ་ནི་དྲི་མ་དང་བཅས་པ་སྟེ་དེ་དང་བྲལ་བས་ན་རྙོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་ པ་དང་བྲལ་བ་ལ་རྙོག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ།།འདིར་ཡང་རྙོག་པ་ནི་གཅིག་དང་དུ་མ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ལ། དེ་མེད་པས་ན་རྙོག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་རྟོག་པའི་རྙོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དེ་ནི་རྙོག་པ་མེད་པའོ།

以下是完整的中文翻譯： 其中何為慧根？對由定根專一安住的諸法，以慧根詳細觀察、深入思維，于彼等諸法不依賴他緣而了知、別別了知，此即名為慧根。如是此五根相互伴隨、相互關聯，圓滿一切佛法。 也安立授記地。具壽舍利子，譬如外道五通者，對入胎眾生，乃至其男根女根未圓滿成就之前，不為授記。如是諸佛世尊對諸菩薩，乃至未具足此等出世間根之前，亦不授記無上正等正覺。此等即是菩薩五根。如是調伏五根、自在掌控而隨意運用，故為調伏諸根。 關於”獲得安樂得無畏”，安樂之聲與無畏之聲亦說為涅槃。因此說獲得涅槃的阿羅漢是世俗諦。勝義諦中則遠離一切所緣煩惱及習氣，故獲得安樂。獲得無畏則說為安住於一切法平等性中。 由於獲得平等性者無有怯弱、不安及恐懼二者，故稱為清涼。雖然如燈熄滅般的無餘涅槃亦可稱為清涼，但菩薩能遣除一切眾生的煩惱熱惱，如大海般清涼且現為悅意之相，成為清涼之因，故說為清涼，是依因果之理。 濁即有垢，遠離彼故為無濁，遠離煩惱稱為無濁。此中濁即具有一多等分別，無彼故稱為無濁。由於遠離一切分別濁故，彼即無濁。

།རིག་པ་དང་ནི་རྐང་པར་ལྡན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ རིག་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བའོ།།ཡན་ལག་ལྷག་མ་ནི་རྐང་པ་སྟེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་དོ། །དེ་དག་གི་ཚུལ་དང་ལྡན་པས་ན་འདི་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པོ་ནི་འདིའི་འོག་ནས་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པར་བྱའོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ དུ་ཉེ་བར་གཟུང་སྟེ།མཛེས་པར་གཤེགས་པས་ན་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་བཟང་བ་བཞིན་ནོ། །མ་ལུས་པར་གཤེགས་པས་ན་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྟེ། བུམ་པ་ལེགས་པར་གང་བ་བཞིན་ནོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གཤེགས་པས་ན་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྟེ། རིམས་ནད་ལེགས་པར་བྱང་བ་བཞིན་ ནོ།།གཤེགས་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་ནི་མཁྱེན་པའི་དོན་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ལམ་གྱིས་ཤེས་བྱ་མ་ལུས་པར་རྟོགས་པས་ཆོས་ཉིད་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་ཡོངས་སུ་མ་ཉམས་པ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ། །འཇིག་རྟེན་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བ་དང་། སྐྱེ་གནས་དང་། རིགས་ཀྱི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་པའི་ སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་དང་།སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་རྣམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཁྱེན་པས་ན་འཇིག་རྟེན་རིག་པའོ། །མཆོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བདག་གིར་མི་འཛིན་ངར་མི་འཛིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདི་ནི་བདག་ གིའོ་བདག་གིར་བྱ་བ་མེད་པས་ན་བདག་གིར་མི་འཛིན་པའོ།།བདག་རྐྱེན་དུ་གཟུང་བའི་བདག་ཉིད་མེད་པས་ན་ངར་མི་འཛིན་པའོ། །དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཉིས་སུ་གཞག་པ་ལ་འགལ་བ་མེད་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ གནས།།ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། བདེན་པ་གཉིས་པོ་ཉིད་ཚུལ་ཏེ་གཞུང་ལུགས་སོ། །དེ་ལ་གནས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལམ་ཐུགས་སུ་ཆུད་ཅིང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཞུགས་པའོ། ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མངའ་བརྙེས་པ་མགོན་པོ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཉིད་གདུལ་བྱ་རྣམས་དེ་ལྟར་སྣང་བས་ན། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་གནས། །ཞེས་བྱ་སྟེ། གནས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་གནས་ཏེ། བྱེ་བྲག་ནི་དེ་ཡོད་དོ། །བདེན པ་གཉིས་ཀྱི་ཚུལ་དུ་གནས་པ་འདི་ནི་བར་གྱི་གླིང་དང་འདྲ་བས་འོག་ནས་བཤད་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ།

以下是完整的中文翻譯： 關於”具足明智與支分”，明智即是正見。其餘支分即是八支，指八聖道支。由具足彼等之理，故如是稱，八聖道支將於下文廣說。 善逝之義當從三方面理解：由莊嚴而行故為善逝，如妙相莊嚴。由無餘而行故為善逝，如瓶盛滿溢。由不退轉而行故為善逝，如病痊癒。一切”行”之義即是”知”之義，以無顛倒道悟入一切所知，通達法性而不退失，如是解說。 “明瞭世間”者，即如實了知以趣處、生處及種姓差別而有差異的有情世間和器世間，故稱明瞭世間。“殊勝”者，意為較聲聞緣覺更為超勝。 關於”無我執無我慢”，由無”此是我所”之我所執，故無我執。由無執為自身之我性，故無我慢。為顯示彼等一切於世俗諦和勝義諦二性安立中無有相違，故說”安住二諦理”。二諦即是理則、宗規。 其中安住，即以世俗諦理通達聲聞緣覺之道，以煩惱及清凈等理而住。以勝義諦理于無戲論法界性中獲得自在的怙主文殊師利，由所化眾如是顯現，故說”安住二諦理”。以無所住之理而住，此中有此差別。此安住二諦之理如中洲，下文所說亦當如是配合。

།བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་མཐར་སོན་པ། །བྱ་བ་བྱས་པས་སྐམ་སར་གནས། །ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ངེས་བསལ་བ། ། ཤེས་རབ་མཚོན་ཆས་རྣམ་འཇོམས་པ། །དམ་ཆོས་ཆོས་རྒྱལ་གསལ་བར་ལྡན། །འཇིག་རྟེན་སྣང་བར་བྱེད་པའི་མཆོག་།ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ། །ལེགས་པའི་ལམ་ནི་སྟོན་པ་པོ། །དོན་གྲུབ་བསམ་པ་གྲུབ་པ་སྟེ། །ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་དབྱིངས་མི་ཟད། ། ཆོས་དབྱིངས་དམ་པ་ཟད་མི་ཤེས། །བསོད་ནམས་ལྡན་པ་བསོད་ནམས་ཚོགས། །ཡེ་ཤེས་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་གནས་ཆེ། །ཡེ་ཤེས་ལྡན་པ་ཡོད་མེད་ཤེས། །ཚོགས་གཉིས་ཚོགས་ནི་བསགས་པ་པོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཞི་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་འཁོར་བ་ནི་དམྱལ་བ་དང་། ཡི་དགས་དང་། དུད་འགྲོ་དང་། མི་དང་། ལྷ་ལ་སོགས་པའི་སྲིད་པར་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཁོར་བར་བྱེད་པས་འཁོར་བའོ། །འཁོར་བ་དེའི་ཕ་རོལ་གྱི་མཐའ་ནི་འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་ཏེ། དེར་སོན་པ་ནི་དེ་ལ་གནས་པའོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་འཁོར་ཞེ་ན། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི རང་གི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པས་འཁོར་བར་འཇུག་ལ།རང་གི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏེ་མཐའོ། །འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་བྱེ་བྲག་མི་དམིགས་པར་དེ་ལ་གནས་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་བཞུགས་པ་ཡིན་གྱི། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོར་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར། མྱ་ངན་འདས་པའི་མཐའ་གང་ཡིན། །དེ་ནི་འཁོར་བའི་མཐའ་ཡིན་ཏེ། །འདི་གཉིས་བྱེ་བྲག་ཅུང་ཟད་ཙམ། །ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །བྱ་བ་བྱས་པ་ཞེས་པ་ནི་གང་གིས་བྱ་བ་སྟེ། ལས་སུ་བྱ་བ་བྱས་པ་དེ་ནི་བྱ་བ་བྱས་པའོ། །ཇི ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱས་པ་ཡིན།བྱ་བ་མེད་ན་ནི་ལྷག་མེ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་དགོངས་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱས་པ་ནི་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པའི་དོན་མཛད་པར་སྤྱོད་པའི་བདག་ཉིད་ ཀྱི་དངོས་པོ་བསྐྱེད་པ་སྟེ།བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མཛད་པ་ནི་བྱ་བ་བྱས་པའོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པས་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །སྐམ་སར་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཁོར་བའི་སྐྱེ་བོ་ལས་འཕགས་ཤིང་མཐོ་བའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ ཚོགས་དང་ས་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཐང་ཐམས་ཅད་ལས་མཐོན་པོ་ལ་གནས་པས་ན་སྐམ་སར་གནས་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整的中文翻譯： 為顯示具足福德資糧與智慧自性，故說： “到達輪迴彼岸者， 已作所作住乾地， 唯一智慧永斷除， 智慧利劍悉摧毀， 具足正法法王明， 世間光明最殊勝， 法自在主法中王， 善妙正道之導師， 義成所愿皆圓滿， 一切分別悉斷除， 無分別界無窮盡， 最勝法界不可盡， 具足福德福德聚， 智慧智慧大源泉， 具足智慧知有無， 二資積聚集者尊。” 其中，輪迴即是在地獄、餓鬼、畜生、人、天等諸有中反覆流轉，故稱輪迴。輪迴的彼岸即是輪迴的對岸，到達彼處即是安住其中。 如何輪迴？由於不了知業和煩惱生起自性的本質而入輪迴，完全了知自性即是彼岸、邊際。不執著輪迴與涅槃的差別而安住其中，是以法性之相而住，並非依能依所依之事物而有，如說：“涅槃邊際即是輪迴邊際，此二差別絲毫也無，極其微細亦不存在。” “已作所作”者，即已作應作之事，即是已作所作。若問：菩薩們如何是已作所作？若無所作，豈不墮入無餘涅槃？此乃不解密意。菩薩已作所作，是指生起利益一切眾生之事業自性，圓滿福德智慧二資糧及地波羅蜜，此即已作所作，世尊如是宣說，故無相違。 “住乾地”者，超越輪迴凡夫，安住于福德智慧二資糧及地波羅蜜等一切高地之上，故稱住乾地。

།ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ནི། འཁོར་བའི་ཕ་རོལ་མཐར་སོན་པ། །བྱ་བ་བྱས་པས་སྐམ་སར་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཉིས་ཀ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་ལ་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་མྱ་ངན་ ལས་འདས་པ་ལ་སོགས་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ལ་དེ་དང་དེ་ལྟ་བུར་སྟོན་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ངེས་བསལ་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡེ་ཤེས་འབའ་ཞིག་ཕྱུང་ཞིང་བསལ་བ་སྟེ། གཙོ་བོའི་བདག་དང་བདག་གི་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་གང་གིས་ བསལ་བ་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་འབའ་ཞིག་ངེས་ཕྱུང་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ།ངེས་ཕྱུང་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་གོ་ཞེས་ཚིག་གི་ཕྲད་གོང་དུ་མི་འབྱུང་གི་། ཚིག་གི་ཕྲད་སྔར་བྱུང་བ་ནི་རྟག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཤེས་བ་འབའ་ཞིག་ནི་གྲངས་ཅན་དང་གཅེར་བུ་པའི་གཞུང་གིས་ཐར་པའི་རྒྱུར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་ ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་པའོ།།དེ་ཕྱུང་བ་ནི་བསལ་བ་སྟེ། སྙིང་པོ་མེད་པས་གང་གིས་ཡོངས་སུ་དོར་བ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཚིག་གི་ཕྲད་ནི་གོང་དུ་མི་འབྱུང་ངོ་། །ཥྛི་བ་ནི་རས་ན་ཞེས་སྐད་ཀྱི་བྱིངས་ལས་འབྱུང་བས་ཐ་དད་སྐད་ཀྱི་བྱིངས་ཀྱི་ཚིག་ནི་དེ་ལྟར་བཤད་དེ། གང་གི་ཚེ་ཐ་དད་པའི་ ཚིག་ནི་གླེགས་བམ་གང་ལ་ཡང་མེད་པས་ན་སྐད་ཀྱི་བྱིངས་ཥྛ་བུ་ནི་ར་ས་ན་ནི་ཤ་མ་ན་ཡོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྐད་ཀྱི་བྱིངས་ལ་བརྟེན་པས་ན།ཤེས་པ་འབའ་ཞིག་ངེས་བསལ་པ། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཉིད་མཚོན་ཆ་ཡིན་པས་ན་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚོན་ཆ་རྣོན་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གང་ དེ་ལྟ་བུའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚོན་ཆ་དང་ལྡན་པ་ནི་ངེས་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་མ་རིག་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་འཇོམས་པའོ།།གང་གི་ཚེ་ཚིག་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དེའི་ཚེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མཚོན་ཆ་གང་ལ་མངའ་བ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་མཚོན་ཆའོ། །ལོག་པའི་བློ་གྲོས་འཇོམས་པས་ན་རྣམ་ འཇོམས་པའོ།།ཡང་ན། ཤེས་རབ་མཚོན་ཆས་རྣམ་འཇོམས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པ་འཇོམས་པས་ན་རྣམ་འཇོམས་པ་ཞེས་བར་གྱི་ཚིག་མི་མངོན་པར་བྱས་ནས་མཚམས་སྦྱར་བ་སྟེ། རྒྱལ་པོ་ཤ་ཀ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དམ་ཆོས་ཆོས་རྒྱལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པས་ན་ དམ་པའི་ཆོས་ཏེ།དམ་པའི་ཆོས་ནི་མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་སྒྲུབ་པའི་ཐབས་སྙིང་བརྩེ་བ་དང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་ཐུགས་རྗེ་དང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་དམ་པའི་ཆོས་སོ། །ཡང་ན་ལུང་ལས་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲས་བཤད་ པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་།རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ལ་ཟེར་ཏེ། དེ་ལ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་དམ་པའི་ཆོས་སོ།

以下是完整的中文翻譯： 在聲聞乘中，對於”到達輪迴彼岸者，已作所作住乾地”這兩句，他們說是指獲得涅槃。如此，則對於以涅槃等方便所調伏的眾生，以種種方便示現，這是世俗諦。如是，應當如前所說般理解。 關於”唯一智慧永斷除”，是指唯獨智慧出生並斷除。以何因斷除勝性我與我所等，即是唯一智慧永斷除，即某些確定斷除的智慧。詞綴不在前面出現，因為詞綴先前出現並非恒常。 或者，“唯一智慧”是指數論派和裸行派教義中所計度為解脫因的唯一智慧。“斷除”即是捨棄，因無實義而完全捨棄，故稱為此。如前所說，詞綴不在前面出現。 “ṣṭhi ba ni rasa na”是從語根派生，不同語根的詞如是解釋。當不同的詞在任何典籍中都不存在時，依據語根”ṣṭha bu ni ra sa na ni śa ma na yo”，故說”唯一智慧永斷除”。 般若即是武器，故稱般若利劍。具足如是般若利劍者，必定以種種方式摧毀一切眾生相續中的無明。當詞義分析時，具足般若利劍者即是般若利劍。因摧毀邪見，故稱摧毀者。 或者，“般若利劍悉摧毀”是指因摧毀無明而稱摧毀，省略中間詞而作連線，如同釋迦王等。 關於”正法法王”，因是諸聖者之法，故為正法。正法是成就增上生與解脫之方便，具有慈悲、佈施等相。世尊亦具足悲心、佈施等自性，故為正法。 或者，依據經典，正法之名說為教法自性與證法自性。其中，證法自性成為正法之本質，故為正法。

།ལུང་གི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོས་ཀྱང་སྔགས་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་ཡི་གེ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པས་ན་དམ་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་དམ་ པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཆོས་ཀྱང་ཡིན་པས་ན་དམ་པའི་ཆོས་ཏེ།དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་གྱིས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དམ་པར་གྱུར་པས་ན་དམ་པའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པས་ན་ཆོས་སོ། །དེ་བས་ན་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མཛེས་ཤིང་སྣང་བར་གྱུར་པས་ན་ཆོས་རྒྱལ་ ལོ།།གསལ་བར་ལྡན། འཇིག་རྟེན་སྣང་བར་བྱེད་པའི་མཆོག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་གསལ་བར་ལྡན་པའི་མཆོག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པའི་མི་ཤེས་པའི་མུན་ནག་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་ལ་མཁས་པའི་ཆོས་ཀྱི་འོད་ཟེར་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པས་ཁྱབ་ པའི་སྣང་བར་གྱུར་པ་སྟེ།གླིང་བཞི་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱི་རོལ་སྣང་བར་བྱེད་པ་ནི་མཆོག་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གསལ་བར་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་དད་པར་བསྟེན་པའི་ཕྱིར་མཆོག་ཅེས་བྱ་བས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱིས་བདག་དང་གཞན་ལ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་ མེད་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བའི་སྐལ་བ་བཟང་པོ་ཅན་གྱི་ནོར་ཟད་པ་མེད་པའི་མཛོད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཅིང་དབང་བྱེད་པས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་གོ།།ཡང་ཆོས་རྣམས་པ་དབང་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་སྒྱུར་བའི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ལ་རག་ལས་པས་འཇུག་པས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་གོ། ། ཆོས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རྗེས་སུ་འདུལ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་སྐྱོང་བས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཛེས་པ་འམ། སྣང་ཞིང་གསལ་བས་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའོ། །དེ་ཡང་གང་གི་ཕྱིར། ལེགས་པའི་ལམ་ནི་སྟོན་པ་པོ། །ཞེས་བྱ་སྟེ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ལ་ནི་མྱ་ངན་འདས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ལམ་རབ་ཏུ་སྟོན པར་མཛད་པའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་བདག་མེད་པ་གཉིས་དང་། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོའོ། །དོན་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་ལས་ས་བཅུ་དང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་དགོངས་པ་གང་ཡིན་པ་ དེ་ལ་ནི་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ།དེ་གྲུབ་ན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །བསམ་པ་གྲུབ་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་པས་ན་རྟོག་པ་སྟེ། ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་རྟོག་པའོ། །གྲུབ་པ་ནི་མཐར་ཕྱིན་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།

以下是完整的中文翻譯： 教法自性之法也遍及咒語等一切文字形相，故稱正法。此亦是正且是法，故為正法。以真如方式於一切方面成為殊勝，故為正。由持自相，故為法。因此，以遠離一切過失的法光之自性而莊嚴顯現，故為法王。 關於”光明具足，世間最勝明”，最勝光明是指以遍及一切世界眾生相續中的殊勝法光，善巧地驅除無明黑暗而成為顯現。僅僅照亮四大洲外界並非最勝。另外，“光明具足”因依止差別，故以”最勝”來修飾。 “法自在”是指以法對自他無有過失的歡喜與安樂，成為吉祥福分無盡寶藏之自性並具有權威，故稱法自在。又因掌控諸法，故為法自在。由於統御一切法，一切法皆依止於彼而趣入，故為法自在。 以法調伏一切眾生並護持，故於一切方面莊嚴，或因顯現光明，故為法王。其原因即是”善道示導者”，為聲聞眾示現與涅槃相順之道。對菩薩眾則以發菩提心為先導，示現二無我及佈施等波羅蜜多，故為法王。 關於”成就”，指十地與波羅蜜多相之義理所有意趣，故稱為此。若成就則圓滿。 關於”意樂成就”，由思維故為分別。正確分別即無顛倒分別。成就是指究竟，故如是稱呼。

།དེ་ནི་འདི་སྐད་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔོན་ལས་དང་པོ་པའི་གནས་ སྐབས་སུ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པས་སྨོན་ལམ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བཏབ་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་བྱུང་ཞིང་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བྱས་པ་དེ་རྣམས་གྲུབ་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ཚུལ་དུ་རྫོགས་པར་གྱུར་པས་བསམ་པ་གྲུབ་པ་སྟེ།བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་པའི་དབྱངས་སོ། །འདིར་དགོངས་ པ་མ་རྟོགས་པ་ལ་ལས་དྲིས་པ།གལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་གྲུབ་ན་ནི་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་འདྲ་བར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས་ཇི་ལྟར་ན་ཡོན་ཏན་མ་ལུས་པའི་གཞིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ནི་སྔར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ། །འགལ་བ་མེད་ པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་དོར་བས་སྐབས་མི་ཕྱེད་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལ་མ་རིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྐབས་མེད་ན་ཇི་ལྟར་དེ་འབྱུང་བར་འགྱུར། ། དཔེར་ན་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤིན་ཏུ་འོད་གསལ་བའི་མདུན་དུ་མུན་པ་མུན་ནག་གི་ཚོགས་ཀྱི་རབ་རིབ་འདུག་པའི་སྐབས་མེད་པ་དང་འདྲ་པར་ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ལོག་པའི་ཤེས་པ་དག་ནི་སྣང་བ་དང་མུན་པ་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ལྟ་བུར་མཚན་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྣམ པར་རྟོག་པ་ནི་མི་རིགས་ཏེ།དེ་ནི་རང་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་པའི་རིགས་པ་འདིས་ན་མི་སྲིད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ལ་ལྷག་པར་སྤྱོད་པའི་ཚིག་སྟོན་པར་མཛད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པའི་དག་ པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་ལུང་དང་ཡང་འགལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ཞེས་རྟོག་ན།ཐེག་པ་འདི་ནི་གཞན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དགོངས་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཐེག་པ་དམན་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་བྱའི་དོན་ བསྟན་པ་དེ་ནི་གང་ཟག་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་བསྟན་པ་དང་འདྲ་བར་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བརྟགས་པ་ནི་རང་གི་མོས་པའི་དབང་ཡིན་གྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

這是完整的中文翻譯： 此處所示如下：昔日初業階段，以發菩提心立下無量誓願，僅是正確分別而已，以解脫作意所作的這些成就，以異熟方式圓滿，故為意樂成就，即是世尊文殊師利。 此處有人因不解密意而問：若世尊具有分別，則如同凡夫一般具有顛倒煩惱，如何能成為一切功德之基？ 對此前已說明，世尊無有相違。為顯示無相違故，說”斷除一切分別”。由斷除、捨棄一切分別而無有機會，于極清凈法界自性中，無明本性的分別無有機會，如何能生起？ 譬如在極其明亮的日輪前，黑暗聚集的迷亂無有機會一般，正智與邪知如同光明與黑暗共處般相違其性相。因為分別不合理，以其本身即是顛倒的道理而不可能存在。 如是，當世尊說法時示現種種分別增上行的言教，同樣，以出世間后得清凈現前世間智慧而說法，如何與教證不相違？若作是念，此乘是他乘，故因具密意而無相違。對於信解小乘者所說之義，如同說有補特伽羅等一般，是他們依自信解而如是思維，並非真實義。

།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མངའ་བརྙེས་པས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་རྗེས་ སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྟོན་པ་ལྟ་བུར་སྣང་བ་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ།དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་སྒྲའི་ཚོགས་རྣམས་བྱུང་བར་གྱུར་པ་ཤེས་ཤིང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཆོས་རྣམས་སྟོན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་འཇོག་པས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ།

這是完整的中文翻譯： 實際上，世尊已證得遠離一切分別的法界自性，如同隨順所化眾生意樂而顯現說法，是由所化眾生的因緣而生。他們也知曉從世尊口中發出種種音聲，並安立為”世尊說法”，故稱世尊說法。

།དེ་སྐད་དུ། དེ་ཡི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ཙམ་གྱིས། །སྐྱེས་བུ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ལྟར། །རྩིག་པ་ལ་སོགས་རྣམས་ལས་ཀྱང་། །ཇི་ལྟར་འདོད་བཞིན་སྟོན་པ་འབྱུང་། །དེ་ཡི་དོན་རྣམས་དཔྱད་ནས་ནི། །མི་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཀུན་ཤེས་ཏེ། །ཕན་པ་རྣམས་ལ་ཅི་ རིགས་པར།།མྱུར་བ་ཉིད་དུ་སྦྱོར་བར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། གཙོ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཡི་གེ་ནི། །གཅིག་ཙམ་ཞིག་ཀྱང་མ་གསུངས་ཀྱང་། །གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་མ་ལུས་རྣམས། །ཆོས་ཀྱི་ཆར་གྱིས་ཚིམ་པར་མཛད། །ཅེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ ལས་ཀྱང་།།སྐྱོབ་པ་མཛད་པ་མི་མངའ་ཡང་། །འཁོར་ལོ་འཁོར་བའི་ཚུལ་གྱིས་ནི། །ཚོགས་རྣམས་ཉིད་ཀྱི་མཐུ་ཡིས་ན། །སྟོན་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་མཛད། །རྩོལ་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པར་ནི། །ངེས་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་བྱ་སྟེ། །གཞན་དུ་འདི་ལྟར་མི་འགྱུར་བར། །དེ་ནི་རྟག་ཏུ་ཤེས་པར་བྱ། །རྣམ་ རྟོག་འདི་ནི་རང་ཉིད་དག་།མ་རིག་ངོ་བོར་གྱུར་པ་ཡི། །ནང་གི་རྣམ་པ་ཕྱི་གཟིགས་ཀྱི། །གང་ཕྱིར་བརྟགས་ནས་འཇུག་པ་ཡིན། །མགོན་པོ་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་ཟད་པས། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཡོད་མ་ཡིན། །འདྲེན་བྱ་འཇིག་རྟེན་རྣམ་ཤེས་དག་།མངོན་སུམ་མཛད་ནས་སྟོན་མི་མཛད། །སངས་རྒྱས་རིན་ཆེན དབང་སྒྱུར་བས།།སྣ་ཚོགས་རིན་ཆེན་བཞིན་བསམ་འདས། །སྐལ་ལྡན་རྣམས་ལ་དྲེགས་པ་ནི། །འབྱུང་བར་ཐུབ་པ་རྣམ་པར་བསམ། །ང་རྒྱལ་དེ་ཡི་རྗེས་འཇུག་རྣམས། །སྡུད་པར་བྱེད་པའི་མཁས་རྣམས་ཀྱི། །མདོ་དང་ཆོས་མངོན་འདུལ་བ་ལ། །ཚིག་ནི་དེ་ལྟར་བྱས་པ་ཡིན། །སངས་རྒྱས་རིན་ཆེན་ མཐུ་ཡིས་ན།།དོན་རྣམས་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པ་ལྟར། །རྐྱེན་གྱིས་མ་འདྲེས་པར་སྟོན་པ། །རྟོག་པའི་དྲ་བ་རྣམ་པར་བཤིག་།གདུལ་བྱ་ཇི་ལྟར་མོས་པ་བཞིན། །དེ་ལ་འདི་ནི་སྟོན་པར་འདོད། །ཁྱོད་ཀྱིས་གདུལ་བྱར་བྱ་བ་རྣམས། །དེ་ཉིད་ལ་ནི་བརྟེན་པ་ཡིན། །གཞན་འདི་ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་བཞིན། །དེ་འདི་ ཡིན་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱེད།།གཞན་དང་གཞན་གྱི་འདི་ནི་དེ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། །འདི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་བྱ་སྟེ། །གཞན་དུ་ཕྱི་རོལ་བ་ཡི་སྒྲ། །ཇི་ལྟར་ལྟ་བ་པོའི་དབྱེ་བས། །དྲིས་པ་མགུ་བྱ་ཇི་ལྟ་བུར། །བཤད་པ་དག་ནི་གཅིག་གིས་ཀྱང་། །གཅིག་གིས་འཛིན་པའང་བཟློག་མིན་ན། །རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དབྱེ་ བ་ཡིས།།སྒྲ་ནི་མང་པོར་གྱུར་པ་ཡིན། །འོན་ཀྱང་ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་ཡི། །གསུང་གཅིག་དུ་མའི་སྣང་བར་ནི། །དེ་ནི་དུ་མའི་བདག་ཉིད་དུ། །གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་གོ་བར་གྱུར། །གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་ཡེ་ཤེས་དེ། །དེ་ལྟར་སྣང་ཞིང་གྱུར་པ་ཡང་། །གལ་ཏེ་ཕྱི་དོན་ཡུལ་རྣམས་ནི། །ཐམས་ཅད་རྣམ་ པ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར།།སྣང་བ་དུ་མར་གྱུར་པས་ན། །ཡེ་ཤེས་ཙམ་དུ་རྣམ་པར་མཛེས། །སྒྲ་ནི་དུ་མའི་བདག་ཉིད་མིན། །

這是完整的中文翻譯： 如是說道： “僅由其加持力， 如同如意寶珠般， 即使從墻壁等處， 也能隨欲而顯現。 詳細觀察其義理， 眾人皆能悉了知， 對於諸多利益事， 迅速趨入而修行。” 又如是說： “雖然尊主您未曾， 說出哪怕一個字， 然而所有所化眾， 法雨滋潤皆滿足。” 同樣，其他經中說： “雖無救護之作為， 以轉法輪之方式， 依靠眾生之力故， 令入于彼導師中。 應當確知已斷除， 一切勤作與功用， 若非如此不成就， 此理應當常了知。 分別念即自本身， 成為無明之體性， 內在行相外觀察， 是故觀察而趨入。 怙主已盡所知障， 因此此事實非有， 所化世間諸意識， 現見之後不顯示。 佛陀珍寶自在者， 如同種種珍寶般， 超越思維而具德， 思維能勝諸有緣。 隨順彼等我慢者， 攝受諸多智者眾， 經典對法毗奈耶， 文句即是如是作。 以佛珍寶威力故， 如同顯示諸義理， 緣起無雜而顯示， 摧毀分別之網羅。 隨順所化意樂故， 于彼欲作此顯示， 您所應化諸有情， 皆是依止於此理。 其他如同外道般， 宣說此即是彼者， 其他諸法亦如是， 應當如是而了知。 如是應當通達此， 若非如此外道聲， 隨順見解之差別， 如何令問者歡喜。 即便僅以一種說， 一者執持亦不違， 由諸因緣差別故， 音聲轉成眾多種。 然而大聖導師之， 一音顯現眾多相， 彼成眾多之本性， 所化眾生皆了知。 于諸所化智慧彼， 如是顯現而成就， 若是外境諸對境， 一切成為一種相。 由於顯現眾多故， 唯是智慧極莊嚴， 音聲非是多體性。”

།སྒྲ་ནི་དུ་མའི་བདག་ཉིད་མིན། །གཅིག་དང་དུ་མར་འགལ་བ་ཉིད། །གང་ཞིག་དུ་མར་གྱུར་པ་ཡང་། །རྟོག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཡུལ་གྱི་ཤེས་པ་དེ་ཉམས་པས། །ཤེས་པར་བྱ་བའང་འདྲེས་པར་གྱུར། །རྒྱལ་ བས་ཡི་གེ་གཅིག་ཙམ་ཡང་།།ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་མ་གསུངས་ཏེ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་ཚུལ་འདི་ནི། །ཤིན་ཏུ་མཛེས་པར་གྱུར་པ་ཡིན། །དེ་བས་རྟོག་པ་ཀུན་སྤངས་པར། །འདི་ནི་གནས་པར་གྱུར་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་དེས་ན། རྣམ་ པར་མི་རྟོག་དབྱིངས་མི་ཟད།།ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རིགས་སོ། །མཆོག་ཏུ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་ན་དམ་པའོ། །ནམ་ཡང་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བས་ན་ཟད་མི་ཤེས་པ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ནི་ཟད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། འཕེལ་བར་ ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འཕེལ་བ་དང་འབྲི་བ་དང་བྲལ་བས་ན་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་བྱའོ།།བསོད་ནམས་ལྡན་པ་བསོད་ནམས་ཚོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བཟོད་པ་སྟེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་གསུམ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ ཕྱིན་པ་དང་།ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལྔ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །བརྩོན་འགྲུས་དང་བསམ་གཏན་ནི་གཉི་གར་གཏོགས་སོ། །དེ་ལ་བསོད་ནམས་དང་ལྡན་པ་ནི་རྒྱུའི་ གནས་སྐབས་སུའོ།།བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ནི་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཏེ་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གནས་ནི་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་གཞན་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཀྱི་ཡེ་ ཤེས་ཀྱི་ཆེ་བ་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དབང་གིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་པས་ན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་སོ།།འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ན་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ནི་ཡོད་མེད་ཅེས་བྱ་སྟེ། གཉིས་པོ་དེ་དག་ཤེས་པའི་ངང་ཚུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི། ཡེ་ཤེས་ལྡན་པ་ཡོད་མེད་ཤེས། །ཞེས་བྱའོ། །དེ་མ་རྟོགས་པའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་ནི་མེད་པ་སྟེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཤེས་པ་ལས་གཞན་མི་ཤེས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ན་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བས་དེ་དག་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །དོན་དམ་པར་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད གཉི་ག་དང་བྲལ་བ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཤེ་ཤེས་ནི་ཡོད་མེད་ཤེས་པའོ།

這是完整的中文翻譯： “音聲非是多體性， 一與多相互矛盾， 若是成為眾多者， 即成分別之本性。 境界智慧已衰損， 所知亦成相混雜， 勝者未曾說一字， 乃至少許亦未說， 無分別之此方式， 成為極其莊嚴者， 是故斷除諸分別， 此即安住如是中。” 如是所說。由於斷除一切分別，故說”無分別界無盡”。此復何者？即所謂法界，是諸法之種性。因最為殊勝故為殊勝。因永不變異故為無盡，如說：“法界既不會窮盡，亦不會增長。“因離增減故稱為法界。 “具足福德福德資”者，佈施、持戒、忍辱三種波羅蜜多是福德資糧。般若波羅蜜多、方便波羅蜜多、愿波羅蜜多、力波羅蜜多、智波羅蜜多等五種波羅蜜多是智慧資糧。精進與禪定屬於二者。其中，具足福德是因位，福德資糧是果位，因已成為其本性故。智慧是智慧資糧，是因位。智慧處是果位，因為是其他智慧之因故。智慧源之智慧殊勝性，由於一切遍成熟之力而成為智慧之因，故為智慧源。 由果位智慧故稱為具足智慧。有與無即是有無，凡具有了知此二者之性質者，即是”具智慧者知有無”。未證悟之一切所取能取皆為無，唯了知自性智慧而不知他者，以此方式而如是說，說彼等是世俗諦。勝義中，離有無二者之本性，即無二平等性之智慧是了知有無。

།དེ་ལྟ་བུའི་ཡོད་མེད་ཤེས་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་ལ་མངའ་བས་ན་ཡོད་མེད་ཤེས་ཞེས་བཤད་དེ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས་ཐ་དད་པའི་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ ན།བདེན་པ་ལས་གཞན་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མངའ་བས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་བཤད་པ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་སྒོ་ནས་ཚོགས་རྣམ་པ་གཉིས་ཡང་དག་པར་བསགས་པས་ན། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

這是完整的中文翻譯： 如是了知有無的智慧，尊者文殊師利具有此智慧，故說”知有無”。除無二智慧外，並無其他獨立的尊者文殊師利。如何知曉？因為離真實外別無他物。由具此智慧，故說為世俗諦亦無過失。因此，由世俗諦與勝義諦門中圓滿積累二種資糧，故說”圓滿福德與智慧二種資糧”之義。

། ད་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་དགུས་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། གསང་སྔགས་དང་། ཁྲོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་འདུལ་བའི་འགྲོ་བ་རྣམས་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་དང་དེའི་གཟུགས་ཀྱིས་བཞུགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི ཕྱིར།རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ནི། རྟག་པ་ཀུན་རྒྱལ་རྣལ་འབྱོར་ཅན། བསམ་གཏན་བསམ་བྱ་བློ་ལྡན་བདག་།སོ་སོ་རང་རིག་མི་གཡོ་བ། །མཆོག་གི་དང་པོ་སྐུ་གསུམ་འཆང་། །སངས་རྒྱས་སྐུ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན། །ཁྱབ་བདག་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་བདག་།སངས་རྒྱས་མངའ་ བདག་ཅོད་པན་ཅན།།སྤྱན་ལྔ་ཆགས་པ་མེད་པ་འཆང་། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པ་པོ། །སངས་རྒྱས་སྲས་པོ་དམ་པའི་མཆོག་།ཤེས་པ་སྲིད་འབྱུང་སྐྱེ་གནས་མེད། །ཆོས་ལས་བྱུང་བ་སྲིད་པ་སེལ། །གཅིག་པུ་སྲ་མཁྲེགས་རྡོ་རྗེའི་བདག་།སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འགྲོ་བའི་བདག་།ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་ རང་བྱུང་བ།།ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་མེ་བོ་ཆེ། །འོད་ཆེན་རྣམ་པར་སྣང་བར་བྱེད། །ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་ལམ་མེ་བ། །འགྲོ་བའི་མར་མེ་ཡེ་ཤེས་སྒྲོན། །གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་འོད་གསལ་བ། །སྔགས་དྲག་སྔགས་བདག་རིག་སྔགས་རྒྱལ། །གསང་སྔགས་རྒྱལ་པོ་དོན་ཆེན་བྱེད། །གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོ་རྨད་ འབྱུང་གཙུག་།ནམ་མཁའི་བདག་པོ་སྣ་ཚོགས་སྟོན། །སངས་རྒྱས་ཀུན་བདག་དངོས་པོ་མཆོག་།འགྲོ་ཀུན་དགའ་བའི་མིག་དང་ལྡན། །སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཅན་སྐྱེད་པ་པོ། །མཆོད་ཅིང་བརྗོད་པ་དྲང་སྲོང་ཆེ། །རིགས་གསུམ་འཆང་བ་གསང་སྔགས་འཆང་། །ཚིག་ཆེན་པོ་ནི་གསང་སྔགས འཛིན།།གཙོ་བོ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་འཛིན་པ། །ཐེག་པ་མཆོག་གསུམ་སྟོན་པ་པོ། །དོན་ཡོད་ཞགས་པ་རྣམ་པར་རྒྱལ། །འཛིན་པ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེ་ཞགས། །རྡོ་རྗེ་ལྕགས་ཀྱུ་ཞགས་པ་ཆེ། །རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་འཇིགས་པར་བྱེད། །ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་གདོང་དྲུག་འཇིགས། །མིག་དྲུག་ལག་དྲུག་སྟོབས་དང་ ལྡན།།ཀེང་རུས་མཆེ་བ་གཙིགས་པ་པོ། །ཧ་ལ་ཧ་ལ་གདོང་བརྒྱ་པ། །གཤིན་རྗེ་གཤེད་པོ་བགེགས་ཀྱི་རྒྱལ། །རྡོ་རྗེ་ཤུགས་ཅན་འཇིགས་བྱེད་པ། །རྡོ་རྗེ་གྲགས་པ་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་། །སྒྱུ་འཕྲུལ་རྡོ་རྗེ་གསུས་པོ་ཆེ། །རྡོ་རྗེ་ལས་སྐྱེས་རྡོ་རྗེའི་བདག་།རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོ་མཁའ་འདྲ་བ། །མི་གཡོ་རལ་པ་གཅིག་གིས་ བསྒྱིངས།།གླང་ཆེན་ཀོ་རློན་གོས་སུ་གྱོན། །དྲག་ཆེན་ཧཱ་ཧཱ་ཞེས་སྒྲོགས་པ། །ཧཱི་ཧཱི་ཞེས་སྒྲོགས་འཇིགས་པར་བྱེད། །གད་མོ་ཆེན་པོ་གད་རྒྱངས་ཅན། །རྡོ་རྗེ་གད་མོ་ཆེར་སྒྲོགས་པ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེ། །རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོ་བདེ་བ་ཆེ། །རྡོ་རྗེ་དྲག་པོ་དགའ་བ་ཆེ། །རྡོ་རྗེ་ཧཱུཾ་སྟེ་ཧཱུཾ་ཞེས་ སྒྲོགས།།མཚོན་དུ་རྡོ་རྗེའི་མདའ་ཐོགས་པ། །

現在以十九頌宣說密咒之道諸尊之本性、三摩地、密咒以及為調伏以忿怒等形相所化眾生，世尊以彼彼形相而住，為顯示此義，說”常住”等頌： 常住一切勝瑜伽， 具禪思維智慧尊， 各別自證不動搖， 最勝初者持三身。 佛陀五身之本體， 遍主五智之主尊， 佛陀自在持寶冠， 具五眼者離貪執。 一切諸佛之生主， 佛子殊勝最上尊， 智慧有無無生處， 法中所生除有輪。 唯一堅固金剛主， 甫一誕生眾生主， 從虛空生自然生， 智慧般若大火焰。 大光普照作明耀， 智慧光明極熾然， 眾生明燈智慧燈， 大威光明極清凈。 猛咒咒主明咒王， 密咒之王成大義， 大頂髻尊妙生頂， 虛空之主現種種。 諸佛總主勝事物， 具足眾生歡喜眼， 種種色相之生主， 供贊稱揚大仙人。 持三種姓持密咒， 大語持咒密咒持， 主尊持三大寶者， 三種勝乘之導師。 如意羂索大勝利， 大執持者金剛索， 金剛鉤索大羂索， 金剛怖畏作恐懼。 忿怒之王六面懼， 六目六臂具威力， 白骨齜牙作嚙者， 哈拉哈拉百面尊。 閻魔怖畏障礙王， 金剛勇猛作驚怖， 金剛名稱金剛心， 幻化金剛大腹者。 金剛所生金剛主， 金剛心要如虛空， 不動一髻極莊嚴， 身披大象生皮衣。 大威哈哈作吼聲， 嘻嘻作吼令驚怖， 大笑之尊具笑聲， 金剛大笑出巨響。 金剛勇士大勇士， 金剛王者大安樂， 金剛猛利大歡喜， 金剛吽聲作吽吼。 手持金剛箭為器。

མཚོན་དུ་རྡོ་རྗེའི་མདའ་ཐོགས་པ། །རྡོ་རྗེའི་རལ་གྲིས་མ་ལུས་གཅོད། །རྡོ་རྗེ་ཀུན་འཆང་རྡོ་རྗེ་ཅན། །རྡོ་རྗེ་གཅིག་པུ་གཡུལ་སེལ་བ། །རྡོ་རྗེ་འབར་བ་མིག་མི་བཟད། །སྐྲ་ཡང་རྡོ་རྗེ་འབར་བ་སྟེ། །རྡོ་རྗེ་འབེབས་པ་འབེབས་པ་ཆེ། །མིག་བརྒྱ་པ་སྟེ་རྡོ་རྗེ་མིག་།ལུས་ནི་རྡོ་རྗེའི་བ་སྤུ་ཅན། ། རྡོ་རྗེའི་སྤུ་ནི་གཅིག་པུའི་ལུས། །སེན་མོ་སྐྱེས་པ་རྡོ་རྗེའི་རྩེ། །རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་པགས་པ་མཁྲེགས། །རྡོ་རྗེའི་ཕྲེང་ཐོགས་དཔལ་དང་ལྡན། །རྡོ་རྗེའི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པ་སྟེ། །གད་རྒྱངས་ཧཱ་ཧཱ་ཞེས་པར་སྒྲོགས། །ཡི་གེ་དྲུག་པ་རྡོ་རྗེའི་སྒྲ། །འཇམ་དབྱངས་ཆེན་པོའི་སྒྲ་ཆེ་བ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་སྒྲ་གཅིག་པ། ། ནམ་མཁའི་མཐའ་ཀླས་སྒྲ་སྒྲོགས་པ། །སྒྲ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་།ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་བཞུགས་པའི་ཕྱིར་རྟག་པའོ། །སྣ་ཚོགས་པ་ནི་འགྲོ་བ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་སྟེ། དེ་ན་མཛེས་པར་གནས་པས་ན་ཀུན་རྒྱལ་ཏེ། དོན་ཡོད་པར་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ཀུན་རྒྱལ་ལོ། །ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་འདི་ལ་མངའ་བས་ན་རྣལ་འབྱོར་ཅན་ཏེ། འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བར་འཇུག་པའི་ལམ ནི་རྣལ་འབྱོར་རོ།།དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གྱིས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་དེ་ཉིད་ནི་དོན་དམ་པར་རྣལ་འབྱོར་ཅན་ཞེས་བྱ་བས་ལས་ཀྱི་ས་ལ་སློབ་པར་གྱུར་པ་ན་ཡང་ཉེ་བར་གདགས་པས་རྣལ་འབྱོར་ཅན་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། ། བསམ་གཏན་དང་། བསམ་པ་པོ་དང་། བསམ་པར་བྱ་བ་དང་། བྲལ་བའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་ཐུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་མི་བསྐྱོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཉིད་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསླབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བཞུགས་པས ན་བསམ་བྱའོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བཞུགས་པ་འདི་སུ་ཞིག་ཡིན་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བློ་ལྡན་བདག་ཅེས་པ་གསུངས་ཏེ། བློ་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་ཤེས་རབ་རྣམས་ཀྱི་བདག་པོ་སྟེ། གཙོ་བོར་གྱུར་པའོ། །དེ་ཡང་དཔལ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་རྒྱན་ལས། བདེ་གཤེགས་དྲི་མེད་ཤེས་རབ་ནི། །འཇམ་པའི་དབྱངས་སུ་དེ་བཤད་དོ།

手持金剛箭為器， 金剛利劍盡斷除， 持一切金剛杵者， 金剛唯一除戰陣。 金剛熾燃目難忍， 發亦金剛作熾燃， 金剛降下大降伏， 百目之尊金剛眼。 身具金剛毛髮者， 金剛毛髮唯一身， 指甲生長金剛尖， 金剛心要堅硬皮。 持金剛鬘具吉祥， 以金剛飾為莊嚴， 笑聲哈哈作吼響， 六字金剛之聲音。 文殊大士大音聲， 三界之中一音聲， 虛空無邊出音聲， 具足音聲中最勝。 其中毗盧遮那佛之本性，以一切時分相續不斷之身而住，故為常住。種種即不同種類之眾生，于彼中美妙而住故為一切勝，以成就義利之本性故為一切勝。具足智慧方便本性之瑜伽自在，故為瑜伽者，因為成為無量光佛之本性故。或者，止觀雙運之道即為瑜伽。世尊文殊師利於一切方面圓滿具足彼瑜伽，因此，彼即是勝義瑜伽者，故於業地修學時亦由假立而成為瑜伽者，此為密意。遠離禪定、思維者及所思維之無分別心性，成為不動佛之本性故為禪定。因為是欲求成佛者所應學習，故以寶生佛之本性而住為所思維。為顯示此五如來本性者是誰，故說”智慧尊”，智慧尊即是五如來智慧之主，為最勝者。如《吉祥金剛心莊嚴》中說：“如來無垢智慧即，說彼即是文殊尊。”

།ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་དང་དངོས་མེད་རྣམ་དཔྱད་ན། །སངས་རྒྱས་ཀུན་ལ་བདག་མེད་ཀྱང་། །བདག་གི་དབང་དུ་འཇུག་འགྱུར་བ། །ེ་མའོ་ཆོས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པས་བདག་པོ་ཉིད་བསྟན པས་ན་ལོག་པར་བརྟག་པར་མི་བྱའོ།།གང་གི་ཕྱིར་བློ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོ་ཡིན་པ་དེས་ན་མཆོག་གི་དང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དང་པོར་གྱུར་པའོ། །མཆོག་ཀྱང་ཡིན་ལ་དང་པོ་ཡང་ཡིན་པས་ན་མཆོག་གི་དང་པོའོ། །དེ་ནི་འདི་སྐད་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དང་པོ་སྟེ། དེ་ ཐོབ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་། ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་། །རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་པས་མཆོག་གི་དང་པོ་ཞེས་བཤད་དོ། །མཆོག་གི་དང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཀྱང་གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྟོག་ པ་ལ་མི་གཡོ་བ་ཞེས་གསུངས་ཏེ།རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་གཡོ་བ་མེད་པས་ན་མི་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རི་བྲགས་ལྟར་གནས་ནས་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་མི་གཡོ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་གང་གིས་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་ཞེ་ན། སོ་སོ་རང་རིག་ཅེས་བྱ་བ་ གསུངས་ཏེ།སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མ་གཏོགས་པར་གང་གིས་ཇི་ལྟར་ཡང་རྟོགས་པར་མི་ནུས། སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་གཡོ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ཆོས་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་། སྤྲུལ་པའི་ སྐུ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་གཞན་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་གཞག་ཅེས་རྟོག་པ་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར།སྐུ་གསུམ་འཆང་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་དེའི་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སྐུ་ལ་དབང་སྒྱུར་བས་སྐུ་གསུམ་དུ་སྣང་སྟེ། གདུལ་བྱའི་ རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་རང་རིག་པའི་ཚུལ་ཡང་རྟོགས་པར་མཛད་ནས།དེས་དེ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་སྐུ་གསུམ་འཆང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། །ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པས་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །སྐུ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་ཡང་རྣམ་པ་ལྔར་དབྱེ་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ སྐུ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན།།ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུའོ།

如是所說故，以及： “若觀察有無， 雖諸佛無我， 隨順於我力， 諸法之法性。” 如是所說故顯示為主尊，因此不應作邪分別。由於是一切具慧者之主尊，故稱為最勝初始，即為最初。既是最勝又是初始，故為最勝初始。此即顯示：彼乃一切之初始，獲得彼已，諸如來、諸菩薩、諸聲聞、諸緣覺皆得生起，故說為最勝初始。 雖成為最勝初始之本性，若有分別”或將退失自性”者，故說”不動”。以無有改變自性之相故稱不動，如山巖而住，非是分別中不動。 若問如何了知彼等如是本性，故說”各別自證”。除各別自證之本性外，任何方式皆不能了知，此為”各別”之義。 若是無始無終、不動本性、各別自證本性，則如何安立法身、報身、化身等色身令他證悟？為斷除此分別故，說”持三身”。其密意如是：由於主宰具各別自證法性本性之身，故現為三身。了知所化眾生相續中所具之自證方式已，由彼安立彼等，故稱持三身。依世俗諦與勝義諦，故無相違。 為顯示彼三身復當分為五種，故說”具足五佛身之本性”。即：自性身、法身、智慧身、圓滿受用身、化身。

།དེ་ལ། ཆོས་གང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ། །རྣམ་དག་ཟག་པ་མེད་བརྙེས་པ། །ཐུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་སྟེ། དེ་ཡི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ དོ།།ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་དྲི་མ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །ཆོས་སྐུ་གཉིས་པ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ལ་སོགས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་དུ་སྣང་བའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དང་བྱ་བ་རྣམས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་བདག་ཉིད་ནི་ཐུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུའོ། །ཐུབ་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་དང་། །དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་འདི། །ཐེག་ཆེན་ཉེ་བར་ ལོངས་སྤྱོད་འདིར།།ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུར་འདོད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུའོ། །རང་གིས་ཕན་པ་སྣ་ཚོགས་པ། །འགྲོ་ལ་སྙོམས་པར་མཛད་པ་སྟེ། །འཁོར་བ་སྲིད་དུ་རྒྱུན་མི་གཅོད། །ཐུབ་པའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུའོ། །དེ་ ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ལ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དང་།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་དབྱེ་བ་གསུམ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང་གཉིས་ཏེ། ལྔ་པོ་དེ་དག་ནི། སངས་རྒྱས་སྐུ་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན། །ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སྐུ་གསུམ་ནི་སོ་ སོ་རང་གིས་རིག་པ་སྟེ།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ནི་ས་བཅུ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཐུན་མོང་ངོ་། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་ཡིན་པས་འདི་ནི་དབྱེ་བ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ལོངས་ སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་དང་།སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་ངོ་བོ་རྣམས་ཕྱེ་སྟེ་སྤྲོས་པ་དང་། འོག་ནས་རང་གི་གནས་སྐབས་ཉིད་དུ་བསྟན་པས་ན་འདིར་མ་སྤྲོས་སོ། །ཁྱབ་བདག་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་བདག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ལྡོག་པའི་དབྱེ་བ་དང་། མཛད་པའི་དབྱེ་བས་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་བཞུགས་ཏེ། མེ་ལོང་ལྟ་བུ་དང་། མཉམ་པ་ཉིད་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་། བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤིན་ཏུ་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁ་དོག་དང་ཉེ་བའི་ཕྱོགས་ན་གནས་པའམ་ནམ་མཁའི་ངོས་ན་གནས་པའི་སྐར་མའི ཚོགས་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་བརྙན་སྣང་ཡང་མེ་ལོང་ནི་འདི་སྙམ་དུ་འདི་ནི་སྔོན་པོའོ།།འདི་ནི་སེར་པོའོ། །འདི་ནི་ཐག་རིང་བའོ།

其中： “於一切諸法， 獲得清凈無漏， 是為牟尼自性身， 此乃其自相。” 一切諸法本性無垢，故為法性真如本性之身，因此為法身。第二法身具諸法本性，從菩提分法等乃至一切種智究竟之間所顯現的法性，故為法身。 通達一切有情利益與事業之本性，是為牟尼智慧身。 “三十二種牟尼相， 八十種妙好， 此大乘受用中， 許為圓滿受用身。” 此為圓滿受用身。 “自作種種利益， 平等饒益眾生， 輪迴中不斷相續， 是為牟尼化身。” 此為化身。 其中法身有法性本性、諸法本性、智慧本性三種差別，加上圓滿受用身與化身二者，此五者即是”具足五佛身之本性”。 其中三身是各別自證，為不共。圓滿受用身與住十地菩薩共。化身與聲聞、緣覺等一切共，此為差別。世尊之法身、圓滿受用身、化身之本性已分別廣說，下文將於各自情況中宣說，故此處不廣說。 “遍主五智之主”中，彼世尊以反體差別及事業差別如是安住：即大圓鏡智、平等性智、妙觀察智、成所作智、法界清凈智等五智。其中如同極為無垢之鏡面等色及近處或虛空中之星宿等影像顯現，鏡子並不作是念：“此是藍色，此是黃色，此是遠處。”

།འདི་ནི་ཐག་ཉེ་བའོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་ཀྱང་དེའི་གནས་པ་རྣམས་སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། རིང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉོན་ མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་དང་བྲལ་བས་དྲི་མ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་ལ།ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལ་ནི་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་གྱུར་ཅིང་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་སྣང་ལ། གདུལ་བྱའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གཟུགས་བརྙན་ འཆར་ཞིང་སྣང་བའི་རྒྱུར་འགྱུར་བས་ན་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པས་ན་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཉིད་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་རྟོག་པའི་སོ་སོ་རང་གི་རིག་པས་སོ་སོར་རྟོགས་པས་ན་སོ་སོར་རྟོག་ པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་མཛད་དེ། སོ་སོར་སྣང་བར་བསྐྱེད་པས་ན་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཉེ་བར་འཇོག་པར་མཛད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དེ་ཤིན་ཏུ་ཡང་རང་ བཞིན་གྱིས་དྲི་མ་མེད་པའི་ཕྱིར།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་གཅིག་པ་ཡིན་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དབྱེ་བ་བྱས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ན་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་གཅིག་པུ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །གཞན་དག་ནི་གཞན་དུ་ཡང་སྟོན་ཏོ། །མི་བསྐྱོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ དུ་གྱུར་པས་ན་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལ་ལས་མེ་ལོང་ལ་གཟུགས་བརྙན་དུ་གྱུར་པའི་ཡེ་ཤེས་བྱ་རྣམས་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལ་ཤེས་བྱ་སྣང་བ་རྣམས་ཤེས་ཤིང་། གཞན་རྣམས་ལ་ཡང་སྟོན་པ་ ཡིན་ཏེ།དེ་བས་ན་མེ་ལོང་དང་ཆོས་མཐུན་པས་ན་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། རོ་གཅིག་པའི་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ། །འོད་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་ པས་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ།འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་མ་གོས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །དོན་ཡོད་པར་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱི་ནང་གི་མཆོད་པའི་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ།

這是前文的繼續翻譯： 雖然鏡子不會想”此是近處”，但其所依能分別安立為藍色、黃色、遠處等。同樣，由於遠離煩惱障和所知障而無垢且無分別，遍及一切所知的智慧之鏡中，這一切都近在咫尺且各別顯現，併成為隨順所化眾生福德之影像顯現的因，故稱為大圓鏡智。 又由於法性平等故一切平等，故稱為平等性智。由於以各別自證了知緣起自性，故稱為妙觀察智。雖然如此，仍成辦一切眾生所欲利益之殊勝事業，令各別顯現，故稱為成所作智。雖然如是安立所化眾生，但由於其本性極為無垢，故稱為法界清凈智。 如是雖為一體，但以分別而作差別，否則不應理解為唯一五智之本性。其他論師則另有詮釋。 由成為不動佛之本性，故為大圓鏡智。雖有分別但一切成為現前，如同某人于鏡中見到影像般，于自智慧鏡中了知所知顯現，併爲他人開示，因此由與鏡子相順而稱為大圓鏡智。 由是寶生佛之本性，故為平等性智。稱為體驗一味樂之平等性智。由成為無量光佛之本性，故為妙觀察智，是觀察不為貪等所染本性之體性。由成為不空成就佛之本性，故為成所作智，即趣入一切如來內外供養事業。

།རྣམ་པར་སྣང་ མཛད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འབྱུང་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་དེ།ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆོས་འབྱུང་བ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཐམས་ཅད་ ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་སྟེ།གཞན་དུ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་འབྱུང་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཅུང་ཟད་ཅིག་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡོད་དེ། གལ་ཏེ་ཡེ་ཤེས་དེ་དག་རྒྱུན་ཐ་དད་པར་གནས་ན་ཇི་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གཅིག་པུར་འགྱུར། ཡང་ན་གཅིག་པུ་ལ་ ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཡིན་ན་རྒྱུན་ཐ་དད་པར་མ་གྱུར་པར་གནས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་འཇུག་པ་མི་སྲིད་དོ།།དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱོགས་ཉིད་དང་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་རྟོག་གཏི་མུག་ཆེན་པོ་ནི། །འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་བྱིང་བ་ཉིད། །མི་རྟོག་ཏིང་འཛིན་ལ་གནས་ ན།།མཁའ་བཞིན་དྲི་མ་མེད་པར་སྣང་། །ཞེས་གསུངས་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མཐར་ཐུག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞར་ལ་འོངས་པས་ཆོག་གི་དཀྱུས་མ་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ལྔ་བདག་ཅོད་པན་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ རྣམ་པར་སྣང་མཛད་དང་།མི་བསྐྱོད་པ་དང་། རིན་ཆེན་འབྱུང་ལྡན་དང་། སྣང་བ་མཐའ་ཡས་དང་། དོན་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་སྟེ། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལྔ་ལས་བསྒྲུབས་པའི་ཅོད་པན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས་ན་སངས་རྒྱས་ལྔ་བདག་གོ། །ཅོད་པན་དེས་དམ་ པའི་དབང་ཕྱུག་གི་བདག་པོ་ཉིད་དུ་དབང་བསྐུར་བར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་མངའ་བདག་ཅོད་པན་ནོ།།ཡང་ན་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སངས་རྒྱས་ལྔའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་རང་ཉིད་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ལྔའི་ཅོད་པན་གྱི་གཟུགས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་ལ་དབང་ བསྐུར་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཞུགས་པས་ན་སངས་རྒྱས་མངའ་བདག་ཅོད་པན་ཞེས་བཤད་དོ།།སྤྱན་ལྔ་ཆགས་པ་མེད་པ་འཆང་། ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཤའི་སྤྱན་དང་། ལྷའི་སྤྱན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྤྱན་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་ཞེས་པའི་སྤྱན་ལྔ་པོ་ཆགས་པ་མེད་པ་དང་། ཐོགས་ པ་མེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་འཆང་བར་མཛད་པས་ན།སྤྱན་ལྔ་ཆགས་པ་མེད་པ་འཆང་། །ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ཇི་སྐད་དུ་སྤྱན་ལྔ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྤྱན་ལྔ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆགས་པ་ནི་ཐོགས་པ་སྟེ་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པས་ན་ ཆགས་པ་མེད་པའོ།

以下是完整翻譯： 由成為毗盧遮那佛之本性，故為法界清凈智，即體驗無二智慧方便之大樂而相續不斷，因從極其清凈法界中生起，故為法界智。 一切皆具有分別，否則密咒之道不可能生起。對此應當稍作分析：若諸智慧以不同相續而住，如何成為唯一智慧之本性？若是唯一而相互趣入，則不可能以不同相續而住。 雖然如此，密咒之道也應當與無分別相應。如說：“分別大愚癡，沉溺輪迴海，若住無分別定，如虛空無垢現。“因此，于無分別中並無一切智智之究竟本性。附帶而來已足，應入正文。 “五佛為體具寶冠”，即世尊毗盧遮那佛、不動佛、寶生佛、無量光佛、不空成就佛等五圓滿佛所成之寶冠，具足佛之珍寶，故為五佛本體。以此寶冠灌頂為殊勝自在之主者，即為佛主寶冠。 或者，由成為具五智本性之五佛體性，以五圓滿佛寶冠之相為一切灌頂之本性，故稱為佛主寶冠。 “具足五眼無所著”，即具足肉眼、天眼、慧眼、法眼、佛眼等五眼，具無著無礙之力，故稱為”具足五眼無所著”。 或者，如所說，具足五眼者稱為五眼，著即為礙，是對輪迴涅槃之執著。由無如是執著故為無所著。

།ཆགས་པ་མེད་པ་དེ་གཉིས་སུ་མེད་པར་འཛིན་པར་མཛད་པས་ན་ཆགས་པ་མེད་པ་འཆང་ཞེས་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པ་པོ། །སངས་རྒྱས་སྲས་པོ་དམ་པའི་མཆོག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་འདི་ནི་རྒྱན་དང་འགལ་བར་བཤད་པས་ངོ་བོ་ཉིད་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པ་པོ་ཡིན་ཞེ་ན་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས།རྡོ་རྗེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲུག་སྟེ་རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་ལ། དེ་ཡང་མགོན་པོ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཡིན་ཏེ་དེ་བས་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པའི་ཡུམ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་ རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་ཚུལ་ལྟར་ན་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བར་འདོད་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་བློའོ་ཞེས་གསུངས་པས་ན།སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པའི་ཡུམ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་ གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་བཅུག་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ལ་རབ་ཏུ་གཞག་པ་ཡིན་པས་ན་རྣམ་པ་གསུམ་ཅར་གྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པ་ཡིན་པར་ སྟོན་ཏོ།།གལ་ཏེ་སྐྱེད་པ་པོ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་སུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་སྲས་པོ་དམ་པའི་མཆོག་།ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་པོ་མཆོག་ནི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མཐར་ཕྱིན་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟུགས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་བཞུགས་པ་ལ་དགྱེས་ སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།ཆོས་ཀྱི་མཆོག་ནི་ཆོས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །གླེགས་བམ་ལ་ལ་ལས་ནི། སངས་རྒྱས་སྲས་པོ་དམ་པ་མཆོག་།ཅེས་ཟེར་ཏེ་དེ་ལ་རང་གི་དོན་ལ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་བྱོན་པས་ན་དམ་པའོ། །གཞན་གྱི་དོན་ལ་རབ་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་བྱོན་པས་ན་མཆོག་གོ་ཞེས་ བྱ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ།།ཤེས་པ་སྲིད་འབྱུང་སྐྱེ་གནས་མེད། །ཆོས་ལས་འབྱུང་བ་སྲིད་པ་སེལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཤེས་རབ་ཉིད་སྲིད་པ་ཡིན་པས་ན་སྲིད་པ་སྟེ། འདི་ལས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་འབྱུང་བས་ན་སྲིད་པ་ཡིམ་པའམ། དེ་ རྣམས་ལས་བྱུང་བའི་ནང་ནས་མཐོ་བ་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཤེས་པ་སྲིད་འབྱུང་ཞེས་བྱའོ།།སྐྱེ་གནས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་ལམ་ལ་བྱ་ལ། དེ་དག་མེད་པ་སྟེ་འཁོར་བར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་སྐྱེ་གནས་མེད་ཅེས་བྱའོ།

以下是完整翻譯： 由無著而執持無二，故稱為”持無著”。 “一切佛之生父，佛子殊勝尊”，此與裝飾相違而說其本性。如何是一切佛之生父？在密咒之道中，菩提心金剛即是六如來，認為能生毗盧遮那等佛，而此即是怙主文殊，故為一切佛之佛母。 依般若波羅蜜多之道，認為一切佛從般若波羅蜜多中生起，而般若波羅蜜多即是金剛智，故為一切佛之佛母。 同樣，文殊菩薩化現童子相，令恒河沙數諸佛世尊發菩提心等，並令其持守波羅蜜多等，安立於佛菩提，故以三種方式顯示其為一切佛之生父。 若是生父，如何成為佛子？故說”佛子殊勝尊”。佛子中最勝即諸佛圓滿，以菩薩色身安住而歡喜之義，如說”法中最勝即法之究竟”。 某些經典中說”佛子聖者尊”，應視為：于自利達到究竟故為聖者，於他利達到究竟故為最勝。 “智慧有生無生處，從法生起除有”，智慧即為有，從此生起諸佛菩薩及聲聞緣覺，故為有母；或於從彼等所生中最高者，即稱為”智慧有生”。 “無生處”是指生處之因及生處之道，無彼等，即無輪迴中生起之因者，稱為”無生處”。

།སྐྱེ་བའི་ རྒྱུ་མེད་ན་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་འགྱུར།རྒྱུ་མེད་པ་ལས་ནི་ཅི་ཡང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་རིགས་པས་བརྟགས་ན་སེམས་ཅན་ནམ་སེམས་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་རྒྱུ་ལས་གཞན་དུ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སྐྱེ་བར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ལ་ཆོས་ལས་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་ གནས་ཡིན་པས་ན་ཆོས་ལས་འབྱུང་བ་ཡིན་པའམ།འདི་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་མངའ་བས་ན་ཆོས་ལས་འབྱུང་བ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་གནས་ཞེས་དྲུག་པས་མཚམས་སྦྱར་བ་དེའི་ཚེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་གཞན་མེད་པས་སྐྱེ་གནས་མེད་པ་དང་། ཆོས་ལས་འབྱུང་བ་ཞེས་འགལ་བ་མེད་ལ། འབྲུ་མང་པོ་པའི་ཕྱོགས་ལྟར་ན་ཡང་འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་མེད་པས་སྐྱེ་གནས་མེད་པ་ཡིན་གྱི། ཤེས་རབ་དང་ཐབས་གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལས་བྱུང་བས་ན་ཆོས་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་འགལ་བ་མེད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་སྲིད འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྲིད་པ་སེལ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ།ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་དོན་མ་རྟོགས་པས་འགལ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་གྱི། བདག་གིས་ཇི་ལྟར་བཤད་པ་དེ་ལྟར་ནི་འགལ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་རྒྱན་དང་འགལ་བའི་བཤད་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་སྲིད་པ་ སེལ་བ་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན།གཅིག་པུ་སྲ་མཁྲེགས་རྡོ་རྗེའི་བདག་།ཅེས་གསུངས་ཏེ་སྲ་བ་ནི་འཐས་ཤིང་ཆ་ཤས་མེད་པའོ། །རྩེ་མོ་དང་བཅས་པར་གནས་པས་ན་རྩེར་བཅས་ཏེ་རྩེ་མོ་དང་བཅས་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། རྡོ་རྗེའི་བདག་ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། བདག་ ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་རྣམ་གྲངས་སོ།།དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། རྡོ་རྗེའི་བདག་ཉིད་ཅན་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་གྱི་རྩེ་ལྔ་ཡོད་པས་ན་རྩེ་བཅས་སོ། །ཐོགས་པ་མེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པས་ན་གཅིག་བུའོ། །གཞན་གྱིས་སྐབས་མི་ཕྱེད་པས་ན་སྲ་བའོ། །རྡོ་རྗེའི་ གཟུགས་ཀྱིས་མི་ཤེས་པའི་སྲིད་པ་འཇིག་པར་བྱེད་པས་སྲིད་པ་སེལ་ཞེས་བཤད་དོ།།ཡང་ན་གཅིག་པུ་གཉིས་སུ་མེད་པ་སྲ་བའི་མཁྲེགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཅིག་པུ་སྲ་མཁྲེགས་སོ། །འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། གཉིས་སུ་མེད་ཅིང་མཁྲེགས་ལ་ཁོང་སྟོང་ལྟ་བུའི་གཉིས་སུ་མེད་པས་ན་གཅིག་པུ་ སྟེ་གཉིས་སུ་མེད་པ་དེ་ནི་རང་རིག་པ་ལ་མ་གཏོགས་པ་རིག་པར་བྱ་བ་མེད་པས་ན་དེ་ཉིད་ནི་མཁྲེགས་པ་སྟེ་གཉིས་པ་ནི་ཚད་མ་དང་འགལ་བས་སྙིང་པོ་མེད་པའོ།

以下是完整翻譯： 若無生因，如何成為菩薩？無因則不會生起任何事物，以理推究，眾生或非眾生若無因緣，不應無所依而生起。對此了知，故說”從法生起”。 因為是諸法生處，故稱”從法生起”；或因具有法之生處，故稱”從法生起”。當以第六格連線”諸法生處”時，即成為法界之本性，為諸法之因；因無其他因故稱”無生處”，與”從法生起”並不相違。依多字派觀點，因無輪迴之因故為”無生處”，從無二智慧方便之佈施等諸法中生起，故稱”從法生起”，亦無相違。 同樣，所說”智慧有生”與”除有”也是如此，若不瞭解所說義理則會認為相違，若如我所說則毫無相違。因此，這是與裝飾相違的解釋。 何以稱為除有？故說”唯一堅固金剛性”。堅固即緊密無分。因具頂端而住故稱”有頂”，即具頂端。 如是差別所作何種殊勝？故說”金剛性”。“性”字是自性之異名。此說明：具金剛自性者，因具五智自性之五頂故稱”有頂”。具無礙力故稱”唯一”。他不能破故稱”堅固”。以金剛相破除無明有故，解釋為”除有”。 或者，唯一無二堅固剛強者即是”唯一堅固”。此義為：因無二而剛強如中空故稱”唯一”，即無二；因除自證外無所證故稱”剛強”，第二則違量故無實義。

།དེ་བས་ན་རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བར་མི་ཤིགས་པའི་གཟུགས་ཅན་དུ་གྱུར་པས་རྡོ་རྗེའི་བདག་ཅེས་བྱ་སྟེ། གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་ འདས་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་ལོ།།སྐྱེས་མ་ཐག་པ་འགྲོ་བའི་བདག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་སྐྱེས་མ་ཐག་པ་ནི་ཧཱུཾ་མཛད་དེ། དེའི་སྐད་ཅིག་ཉིད་ལ་རྡོ་རྗེའི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་ཤིང་བྱུང་བའོ། །འགྲོ་བའི་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བཀའ་བསྒོ་བ་ཉན་ཅིང་རང་དབང་དུ་མཛད་པས་ན་འགྲོ་བའི་བདག་གོ། །ཡང་ན་དམ་པ་ ཡིན་ཞིང་མཛེས་པའི་བདག་པོར་འཁྲུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཇམ་པའི་དབྱངས་སོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱའོ།།ཡང་སྐྱེས་མ་ཐག་པ་སྟེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སུ་བྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་འགྲོ་བའི་བདག་པོར་གྱུར་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡིན་པས་ན་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་ བའི་སྲས་དམ་པ་དང་མཚུངས་སོ།།དེ་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འཁྲུངས་པ་ཡིན་པས་ན་ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་བའོ། །གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་དེ་དང་དེའི་གཟུགས་སུ་རང་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་རང་བྱུང་བའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་འགྲོ་བ་ ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་དེར་གཏོགས་པའི་ཉེས་པའི་སྐྱོན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར།ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་མེ་བོ་ཆེ། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་སྟོན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་བུད་ཤིང་མ་ལུས་པར་སྲེག་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེའི་གཟུགས་ ཅན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ནི་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཏེ།ཆོས་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཉེ་བར་དམིགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཤིང་རྣམས་ཐལ་བར་བྱེད་པས་ན་མེ་བོ་ཆེ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་ལས་ འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ།།དེ་བས་ན་དེ་ཉིད་གདུལ་བྱ་སྣ་ཚོགས་པའི་རྒྱུད་ལ་རྣམ་པ་ཐ་དད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྣང་ཞིང་གསལ་བར་བྱེད་པས་ན་རྣམ་པར་སྣང་བར་བྱེད་པའོ། །ཞིང་མཐའ་ཡས་པ་སྣང་བར་བྱེད་ཅིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཆོས་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པས་ན་འོད་ཆེན་ནོ། །ཉི་ མ་ལ་སོགས་པའི་འོད་ལྟར་བེམས་པོ་མ་ཡིན་པར་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྣང་བ་དེས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྣང་བར་མཛད་པས་ན་ལམ་མེ་བའོ།

以下是完整翻譯： 因此，如同金剛不壞之相而成就，故稱”金剛性”，即無二本性的世尊至尊文殊。 關於”初生即眾生主”，“初生”即忿怒尊，于其剎那即生起成就金剛本性。“眾生主”是指能令眾生聽從教令並自在主宰，故為眾生主。或者，應當推知：凡是生為殊勝莊嚴之主者，即是文殊音。 又”初生”即如來種性，于剎那間成為眾生之主，因是菩提心的緣故，以種姓殊勝而如同轉輪王之聖子。 因從等同虛空、通達一切法中真實誕生，故稱”從虛空生”。因隨所化眾生而現種種相，故稱”自生”。 為斷除”隨所化眾生而往諸處，將具有彼等過失”之分別，故說”智慧智火大”。此說明：具足焚盡一切煩惱薪柴之力的智慧智火相的世尊，因無諸處所攝過失之機會，故為智慧智，即通達一切法無實性。由此令所緣煩惱柴成灰，故為大火，即出世間智慧之本性。 因此，彼于種種所化眾生相續中以不同方式顯現並明照，故稱”普遍顯現”。因顯現無邊剎土並於一切處明照法性，故稱”大光”。 為顯示異於日等光之非無情的殊勝，故說”智慧光明”。因以智慧本性之光明以種種方式顯現，故稱”熾然”。

།དེ་ལྟར་རྣམ་པར་སྣང་བར་མཛད་པ་ནི་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟར་སོ་སོར་ ངེས་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་སྣང་བར་མཛད་དམ།འོན་ཏེ་དེ་ཉིད་གཅིག་པུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སྣང་བར་མཛད་ཅེ་ན། དེ་ནི་གཅིག་པུ་ཉིད་ཀྱིས་སྣང་བར་མཛད་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བའི་མར་མེ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། མར་མེ་ནི་སྒྲིབ་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་ ཕྱོགས་ངེས་པ་ན་གནས་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ལ།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མར་མེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིའི་དོན་མི་མངའ་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མི་ཤེས་པའི་མུན་པ་ཅིག་ཅར་སེལ་ བར་མཛད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཤར་ནས་འགྲོ་བའི་མར་མེར་གྱུར་པ་ལ་ཉམས་པ་མི་མངའ་བའོ།།སྒྲོན་མ་དང་འདྲ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སྣང་བས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་མཛད་ཅིང་ནམ་མཁའ་ལ་བཞུད་པར་སྟོན་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་སྒྲོན་མ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་སྒྲོན་མའོ། །ཐམས་ ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ནུས་པས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཆེ་བའི་གཟི་བརྗིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོའོ།།ཤིན་ཏུ་གསལ་བར་སྣང་བར་གྱུར་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་པས་ན་འོད་གསལ་བའོ། །གཙུག་ཏོར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་ བྱེ་བྲག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།སྔགས་དྲག་སྔགས་བདག་རིག་སྔགས་རྒྱལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཁྲོ་བོའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་བདག་པོར་གྱུར་པས་ན་སྔགས་དྲག་སྔགས་བདག་གོ། །རིག་སྔགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་གནོད་མཛེས་ཏེ། ཧཱུཾ་བཞིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསང་སྔགས་རྒྱལ་པོ་ནི་ཡི་ གེ་བྷྲཱུཾ་སྟེ།གསང་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་གསང་སྔགས་རྒྱལ་པོའོ། །གཙུག་ཏོར་ཀུན་ནས་སྣང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་དོན་ཆེན་བྱེད་དོ། །གཙུག་ཏོར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་ཡི་གེ་གཅིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོའོ། །འཁོར་ ལོས་སྒྱུར་བའི་ཉོན་མོངས་པ་སེལ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་རྨད་བྱུང་གཙུག་གོ།།གཙུག་ཏོར་གྱེན་དུ་འཕགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་ནམ་མཁའི་བདག་པོའོ། །གཟི་བརྗིད་ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གནས་པས་ན་སྣ་ཚོགས་སྟོན་ཏོ། །གསང་སྔགས་ཀྱི་མཛོད་ཀྱི་གཙུག་ཏོར་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ ན་སངས་རྒྱས་ཀུན་བདག་དངོས་པོ་མཆོག་གོ།།ཡང་ན་ཁྲོ་བོའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་བདག་པོར་གྱུར་པས་ན་སྔགས་དྲག་སྔགས་བདག་གོ།

以下是完整翻譯： 如是普遍顯現者，是如同日輪般于各個世界界顯現，還是唯一者於一切世界界顯現？為顯示是以唯一身顯現，故說”眾生明燈”。燈是有障礙、有阻礙而住于特定方位中生起，而世尊智慧明燈無一切煩惱障、所知障及有礙外境，於一切世界界中同時遣除一切所化相續之無明黑暗，智慧光明升起而成眾生明燈永不衰減。 以如燈般智慧光明照耀一切世間並示現遊行虛空，即是智慧明燈。凡是智慧明燈者即是智慧燈。以遍行一切之力而具殊勝特徵的大威光即是大威光。因具極為明顯顯現之性質，故為光明。 為顯示成就頂輪轉輪王等密咒諸尊本性之差別，故說”咒猛咒主明咒王”等。因成為忿怒密咒之主，故為咒猛咒主。明咒王即妙好，因成為四吽字之本性故。密咒王即字母”布隆”，因成為一切密咒之主故，成為其本性故為密咒王。 因成為普遍顯現頂髻之本性，故作大義。因成為頂輪轉輪王一字之本性，故為大頂髻。因成為轉輪王遣除煩惱之本性，故為稀有頂。因成為頂髻向上升起之本性，故為虛空主。因住于威光蘊之本性，故示現種種。因成為一切密咒藏頂髻之本性，故為諸佛主勝事。 或者，因成為忿怒壇城密咒之主，故為咒猛咒主。

།རིག་པ་ནི་སྤྱན་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་དབུས་སུ་རྒྱལ་པོར་གྱུར་པས་ན་རིག་སྔགས་རྒྱལ་ཏེ་གཟུངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོ་མཛད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ ཏོ།།གསང་སྔགས་ཀྱི་བདག་པོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་གསང་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོར་གྱུར་པས་ན་གསང་སྔགས་རྒྱལ་པོའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མ་ལུས་པར་མཛད་པས་ན་དོན་ཆེན་བྱེད་ཅེས་བྱའོ། །གཙུག་ཏོར་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་ དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་དང་།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཞུགས་པས་ན་གཙུག་ཏོར་ཆེན་པོ་རྨད་བྱུང་གཙུག་གོ། །ནམ་མཁའི་སྙིང་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བདག་པོར་གྱུར་བས་ན་ནམ་མཁའི་བདག་པོའོ། །སྣ་ཚོགས་པ་ལ་ལྟ་བའི་ངང་ཚུལ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་ དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ་འགྲོ་བ་འདུལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་རྣམས་འདུལ་བར་མཛད་པས་ན་སྣ་ཚོགས་སྟོན་ཞེས་བྱའོ།།རྣམ་པར་སྣང་མཛད་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོའི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན། སངས་རྒྱས་ཀུན་བདག་ དངོས་པོ་མཆོག་།ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་མཉམ་པར་ལྟ་བས་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་གཟིགས་པས་ཀུན་དུ་དགའ་བར་བྱེད་པའི་སྤྱན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། །འགྲོ་ཀུན་དགའ་བའི་མིག་དང་ལྡན། །ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཐམས་ཅད་དུ་སྤྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་ཤིང་ཐ་དད་པའི་སྐུ་མངའ་བས ན་སྣ་ཚོགས་གཟུགས་ཅན་ནོ།།མཐོ་རིས་དང་ཐར་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པའི་འབྱིན་པ་པོ་ཡིན་པས་ན་སྐྱེད་པ་པོའོ། །དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡུད་པ་སྟེ་སྣ་ཚོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་འདུལ་བ་དང་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་ལམ་སྟོན་པར་མཛད་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ཉིད་ཚངས་པ་དང་། ཁྱབ་ འཇུག་དང་།དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའི་མཆོད་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཆོད་པར་འོས་པ་ཡིན་པས་ན་མཆོད་པའོ། །མཆོད་ཡོན་དང་ཞབས་བསིལ་དང་གདན་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་བས་རྗེད་པར་འོས་པ་ཡིན་པས་ན་རྗེད་པའོ། །ཆོས་རྣམས་མངོན་དུ་བྱེད་པས་ན་དྲང་སྲོང་ ངོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཟིགས་པས་དྲང་སྲོང་ངོ་།།འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ལ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱི་སྣང་བ་ཐོབ་པར་གྱུར་པའི་འཇིག་རྟེན་པའི་དྲང་སྲོང་རྣམས་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཡང་ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དྲང་སྲོང་དེ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་ཆེས་ མཆོག་ཡིན་ཞིང་།དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ལུས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པས་ན་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོའོ།

以下是完整翻譯： 明即眼等，因在彼等中央成為王故為明咒王，即作為陀羅尼壇城之主的意思。因在密咒主性的法壇城中成為一切密咒之主，故為密咒王。如是以一切方式圓滿成辦一切有情之利，故稱作大義。 因以十二頂輪轉輪王壇城密咒諸尊及殊勝稀有等三昧之方式而入，故為大頂髻稀有頂。因成為虛空藏壇城之主，故為虛空主。凡具觀察種種之性質者即稱為彼，因以調伏眾生壇城諸尊之身而調伏眾生，故稱示現種種。 因成為大毗盧遮那等五如來大壇城大手印等之本性，故稱諸佛主勝事。以平等觀照眾生故，凡是令一切歡喜之眼即是”具令眾生歡喜眼”。因為調伏一切有情而具有種種不同變化身，故為種種色相者。因是引導至善趣與解脫之能生者，故為生者。“及”是總集詞，即以種種色相調伏及示現善業道。 世尊本身因堪為梵天、遍入、大自在等以一切種類之花等供養而作供養，故為供養。因堪以凈水、足水、座位等供養而作供奉，故為供奉。因現前諸法故說為仙人，因見真實性故為仙人。世間仙人於世間道獲得少許光明，出世間則為阿羅漢等聲聞，在世間與出世間諸仙人中最為殊勝，且於一切種類圓滿現證真實性，故為大仙人。

།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་དང་། པདྨ་སྟེ་རིགས་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་བདག་ཉིད་འཛིན་པར་མཛད་པས་ན་རིགས་གསུམ་འཆད་པའོ། །རིགས་གསུམ་གྱི་ནང་དུ་གཏོགས་པའི་ རིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསང་སྔགས་རྣམས་འཛིན་པས་ན་གསང་སྔགས་ཅན་ཏེ།འདི་ལ་གསང་སྔགས་མངའ་བས་ན་གསང་སྔགས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །གྲུབ་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསང་སྔགས་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཆང་བར་མཛད་པས་ན། དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་གསང་སྔགས་འཛིན། །ཞེས་ བྱའོ།།མཆོག་ཏུ་གྱུར་པས་ན་གཙོ་བོའོ། །སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་གསུམ་སྐྱོང་བར་མཛད་ཅིང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཇུག་པར་མཛད་པས་ན་དཀོན་མཆོག་གསུམ་འཛིན་པའོ། །ཐེག་པ་མཆོག་གསུམ་སྟོན་པ་པོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ངེས་པར་འབྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཐེག་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ་གསུམ་གང་ཞེ་ ན།ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་གང་ཞེ་ན་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ནི་ཕ་རོལ་གྱི་སྒྲའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའོ། །དེ་ལ་ཉན་ཐོས་ན་གང་འདི་ ཚུལ་ཁྲིམས་སྡོམ་པ་སྟེ་བསླབ་པ་ཇི་ལྟར་བཅས་པ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་འཇུག་པས་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ལ།ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་ལ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་ལ།ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་ལ། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་བའི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་འདི་ལ་མཁས་པ་འདི་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱའོ།

以下是完整翻譯： 因持有如來、金剛、蓮花三種性之本性自體，故為三種性之說者。因持有屬於三種性中一切種性之密咒，故為具密咒者，此因具有密咒故稱為具密咒者。因以成為一切宗派密咒善說之主而持有，故稱”持大誓言密咒”。 因為殊勝故為主尊。因護持佛法僧三寶並令其相續不斷，故為持三寶者。關於”三乘最勝說者”，決定出離之乘有三種，三者為何？即聲聞乘、獨覺乘與大乘。其中何為聲聞乘？若無佛出世，則亦無聲聞乘。為何如此？因聲聞之正見隨順他音。 其中聲聞者，即如是隨順所制戒律學處，故圓滿戒蘊，圓滿戒蘊后圓滿定蘊，圓滿定蘊后圓滿慧蘊，圓滿慧蘊后圓滿解脫蘊，圓滿解脫蘊后圓滿解脫智見蘊。凡通達此者即稱為通達聲聞乘者。

།གཞན་ཡང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ནི་གང་བསོད་ནམས་དང་། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་གཡོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་སྨོད་པ་དང་། ཁམས་གསུམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་བྱུང་ཞིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་ བསྔལ་བར་རྟོག་པ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་བདག་མེད་པར་རྟོག་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང་། སྐད་ཅིག་ཀྱང་སྲིད་པར་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་པ་དང་། རྟག་ཏུ་འཇིགས་པར་ལྟ་བ་དང་། རྟག་ཏུ་ཡིད་མི་སྟོན་པ་དང་། ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་གསོད་པར་འདུ་ཤེས་པ་དང་། ཁམས་ རྣམས་ལ་སྦྲུལ་གདུག་པ་ལྟ་བུར་རྟོག་པའི་འདུ་ཤེས་དང་།སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ལ་གྲོང་སྟོང་པ་ལྟ་བུར་འདུ་ཤེས་པ་དང་། སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་སྨོན་པ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་དང་སྐྱབས་སུ་འདུ་ཤེས་པ་དང་། གང་འདི་ལྟར་སྟོན་པ་དང་། རབ་ཏུ་སྟོན་པ་འདི་ནི་ཉན་ ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པ་གང་དག་དང་། རྐྱེན་གང་དག་གིས་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་རྣམ་པ་དེ་དག་དང་། རྐྱེན་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་དེ་དག་གང་ཞེ་ན་འདུན་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བག་ཡོད་པ་ཆེན་པོས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པའི་སྦྱིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོག་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་སོག་པ་དང་། ཐོས་པ་ཉུང་བ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ནན་ཏན་བྱེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་རིམ་གྲོ་དང་བསྙེན་བཀུར བྱེད་པ་ལ་ཡང་ཞུམ་པ་མེད་པ་དང་།དབང་པོ་བར་མ་དང་། རྟག་ཏུ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་ལ་གཞོལ་བ་དང་། དོན་ཉུང་བ་དང་། བྱེད་པ་ཉུང་བ་དང་། འདུ་འཛི་ལ་མི་དགའ་ཞིང་དབེན་པ་ལ་དགའ་བ་དང་། རབ་ཏུ་དབེན་པར་གནས་མལ་འཆའ་བ་དང་། །བསྙེན་པར་དཀའ་བ་ དང་།མཐུ་ཆེ་བ་དང་། སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང་། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ལ་ལྟ་བ་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བའི་དབྱིངས་གཅིག་ལ་རྟོག་པ་དང་། རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རབ་ཏུ་བརྒལ་བར་བྱ་བ་དང་། དམིགས་པ་ལ་འཇུག་པ་ཐོབ་པ་དང་། བསམ་ གཏན་དང་།རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་དང་། གཞན་གྱི་དྲིང་ལ་མི་འཇོག་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པ་དང་། དམིགས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་རྐྱེན་གྱིས་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་སྟེ། གང་དེ་ལྟར་འཆད་པ་དང་། སྟོན་པ་དང་། རབ་ཏུ་སྟོན་པ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པའོ།།དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གང་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། དེ་ལས་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བསྟན་ཏོ།

以下是完整翻譯： 複次，聲聞乘者，即是誹謗福德、非福德及不動行，厭離三界一切而離貪，觀一切行無常與苦，觀一切法無我，歡喜趣入寂滅涅槃，剎那亦不願生於有，常作怖畏觀，恒不生信，于諸蘊作殺者想，于諸界作毒蛇想，于諸處作空聚落想，於一切生處作無愿想，于涅槃作住處與歸依想。如是宣說、善說者，即名聲聞乘。 其中何為獨覺乘？諸獨覺以何種方式、何種因緣而得出離，菩薩如實了知彼等方式與因緣。其為何？即以大欲、精進、正念，積集非如聲聞般之佈施福德資糧，積集持戒福德資糧，于少聞而精進修法，于諸佛世尊承事供養亦無怯弱，諸根中等，常趣出離，少欲、少事，不樂眾聚而樂寂靜，住于極寂靜處，難親近，大威力，歡喜施處，相續觀察緣起，思維唯一出離界，超越自然智，獲得趣入所緣，相續不斷之禪定、解脫、三昧、等至，生起不依他之智慧，于任何所緣由緣而證智。如是解說、宣說、善說者，即是菩薩之獨覺乘。 其中何為菩薩大乘？菩薩大乘無量，此僅示其一分。

།ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གོ་སྐབས་འབྱེད་པས་ན་དཔག་ཏུ་མེད་པའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་ཆགས་ པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་བཏང་བ་སྟེ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའོ།།ཐེག་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཚོ་བ་སྟེ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བསགས་པའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་ལས་སུ་རུང་བའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ སྦྱོང་བ་བྱས་པའོ།།ཐེག་པ་དེ་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོར་འགྲོ་བས་ན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཉམས་སུ་ལེན་པར་བྱེད་པའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྦྱིན་པའི་གནས་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་འོད་ཟེར་མཉམ་པར་གཏོང་བའོ། ། ཐེག་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ལས་ངན་པའི་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་རྒྱལ་མཚན་དང་། བ་དན་བསྒྲེང་བ་སྟེ། བདུད་དང་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་དང་ངན་པའི་ཚོགས ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་འཇོམས་པའོ།།ཐེག་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་གྱུར་པ་སྟེ་མཐའ་དང་མཐའ་མེད་པ་སྟེ་རྟག་པ་དང་། ཆད་པ་དང་། འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་དང་། ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ཐམས་ཅད་དང་། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་དང་། སྒྲིབ་པ་དང་། ཆོད་པ་དང་། ཐེ་ཙོམ་དང་། འགྱོད་པ་སེལ་ བའོ།།ཐེག་པ་དེ་ནི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་ཕྱེ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་རྙེད་པ་མི་སླུ་བའི་ལམ་དུ་འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་འཚོ་བའོ། །ཐེག་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་སྟེ་སྟོབས་བཅུ་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དང་། མཚན་དང་། དཔེ་བྱད་བཟང་པོ་དང་། ལུས་དང་ངག་དང་། སེམས་ཀྱི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པ་སྟེ། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ངེས་པར་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་འདི་དག་དེའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་དེ་དང་དེ་ལྷག་པར་མོས་པ རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་དུ་སྟོན་པར་མཛད་པས་ན།ཐེག་པ་མཆོག་གསུམ་སྟོན་པ་པོ། །ཞེས་བྱའོ། །དོན་ཡོད་ཞགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གདུག་པ་ཐམས་ཅད་བཅིངས་ནས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལས་མི་འགྱུར་བར་མཛད་པས་དོན་ཡོད་ཅིང་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་མི་གཡོ་བ་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཞགས་པ་ གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དོན་ཡོད་ཞགས་པའོ།།རྣམ་པར་རྒྱལ་ནི་བདུད་དང་མུ་སྟེགས་པ་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བར་གྱུར་པས་ན་རྣམ་པར་རྒྱལ་ལོ།

以下是完整翻譯： 大乘因開啟一切眾生之機會故無量。此乘投入無著智慧故無障。此乘攝受一切眾生，積集一切福德資糧與善根。此乘於一切眾生心行調順故，圓滿清凈一切波羅蜜多。此乘無礙趣向菩提心要，故修習一切智智資糧。此乘為一切眾生布施處故，於一切眾生平等放射無礙光明。此乘現證一切佛法故，超越一切惡業怖畏。此乘豎立一切菩提分法與緣起勝幢、幡幟，摧毀一切魔眾、對論者及惡眾。此乘為無障佛乘，無有邊際與無邊，斷除一切常見、斷見、生見、滅見、見取，以及一切隨眠、障礙、斷絕、疑惑與悔恨。此乘以增上意樂與大悲開顯，故具足一切圓滿珍寶，獲得一切圓滿，為不欺誑道路，攝受一切眾生。此乘於一切處無過失，以十力、無畏、佛不共法、相好莊嚴、身語意莊嚴而嚴飾。此即名為通達菩薩大乘，以此等出離之差別，如是為彼等增上意樂者宣說，故名為三乘最勝教授者。 所謂不空羂索，即是降伏一切惡者，令不離大乘，具足義利與果報之大悲不動，為世間自在本性之羂索，故名不空羂索。勝即于魔與外道得勝故名為勝。

།བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞིའི་ངོ་བོ་ཉིད་མི་བྱེད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྡུད་པར་མཛད་པས་ན། འཛིན་པ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེ་ཞགས། །ཞེས་བྱའོ། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་སྤྱན་འདྲེན་པ་དོན་ཡོད་ཅིང་དྲི་མ་མེད་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལྕགས་ཀྱུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་རྡོ་རྗེ་ལྕགས་ཀྱུའོ། །རྡོ་རྗེ་ལྕགས་ཀྱུས་དྲངས་པ་རྣམས་ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པར་ངེས་པར་བཏུལ་བས་ན་ཞགས་པ་ཆེན་པོའོ། །འཇིགས་བྱེད་ཆེན་པོའི གཟུགས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ལ་འཇིགས་པ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བཞེངས་ནས་ལྷ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་དྲེགས་པ་བཅོམ་པས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་བཞུགས་པ་སྟེ་དེ་ཡང་།གང་དང་གང་གི་ གཟུགས་ཀྱིས་ནི།།ལུས་ཅན་རྣམས་ནི་འདུལ་འགྱུར་བ། །དེ་དང་དེར་ནི་རྣམ་སྟོན་ཏེ། །སྣ་ཚོགས་ནོར་བུ་ཇི་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ཀྱང་ཡིན་ལ་འཇིགས་པར་བྱེད་པ་ཡང་ཡིན་པས་ན། རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་འཇིགས་པར་བྱེད། །ཅེས་ ཁྱད་པར་གྱི་མཚམས་སྦྱར་བ་ཡིན་གྱི་དྲུག་པའི་མཚམས་སྦྱར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདིར་རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ལ་བྱ་བར་དགོངས་པས་དེ་འཇིགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྲོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ཡིན་པས་ན་ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོའོ། །ཕ་རོལ་ ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཞལ་དྲུག་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་གདོང་དྲུག་ཅེས་བྱ་སྟེ།ཞལ་གྱི་དབྱིབས་ནི་དུ་མ་སྟེ། །སྒྲ་ནི་རྒྱ་མཚོ་འཁྲུགས་པ་འདྲ། །ཁ་ཅིག་བཞད་ཅིང་ཁ་ཅིག་ཞི། །ཁ་ཅིག་འཇིགས་པར་བགྲད་པའི་ཞལ། །ཁ་ཅིག་ཞལ་ནི་གདངས་པ་སྟེ། །ལྗགས་ཀྱང་བསྐྱོད་པར་མཛད་པ་དང་། །ཁ་ཅིག་ཀྱང་ ནི་མཆེ་བ་གཙིགས།།ཞེས་གསུངས་པའོ། །འཇིགས་པ་ནི་འཇིགས་སུ་རུང་བའོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་གི་རང་བཞིན་དངོས་པོ་མ་ལུས་པར་མཐོང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱན་དཔྲལ་བའི་ཕྱོགས་ན་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མིག་དྲུག་གོ། །བཤད་པ་འདི་ནི་སྔོན་མ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་ཏེ་གཞན་དུ་ན་ནི་སྤྱན་བཅོ་ བརྒྱད་པར་འགྱུར་རོ།།རྗེས་སུ་དྲན་པ་དྲུག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱག་དྲུག་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལག་དྲུག་ཅེས་བྱའོ། །འདི་ལ་དད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་ལྔ་མངའ་བས་ན་སྟོབས་དང་ལྡན་པའོ། །མི་མགོ་རློན་དང་སྐམ་པོ་དང་། །ཡི་དགས་ཕྲེང་བས་བརྒྱན་པར་བསྒོམ། །ཞེས་གསུངས་པས་ན་ཀེང་རུས་ཀྱི་རྒྱན་ དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཀེང་རུས་སོ།།ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཤེས་རབ་རྣོན་པོའི་མཆེ་བ་གཙིགས་པའི་ཚེམས་མཐོན་པོ་མངའ་བས་ན་མཆེ་བ་གཙིགས་པའོ།

以下是完整翻譯： 因不作四攝事之本性而能真實攝受一切眾生，故名大持金剛索。成為能召請一切如來、具義無垢大悲智慧鉤之本性，故名金剛鉤。以金剛鉤所引者，令於一切法決定調伏無我，故名大索。以大怖畏之身於三界示現真實恐怖而起，降伏大天等傲慢者，為調伏故以聖閻摩敵等身相而住尊者文殊童子，如說：“隨以何等身，能調諸有情，即現彼彼相，如同如意寶。“是故既是金剛怖畏亦是令生怖畏，故”金剛怖畏令生怖”為差別關係，非第六格關係。此中”金剛怖畏”之名是指閻摩敵，彼無有能生怖畏之力故。 為諸忿怒尊之主故名忿怒王。具足六波羅蜜多本性之六面者名為六面，如說：“面相形態多，聲如海涌動，或笑或寂靜，或現怖畏相，或復開其口，舌亦作搖動，或覆露利牙。“怖畏即可怖畏。以六神通為自性，具足見一切事物本性之眉間眼者，名為六眼。此解釋前所未有，否則應成十八眼。以六隨念本性而有六臂者名為六臂。具足信等五力故名具力。如說：“以濕人頭及幹頭，以餓鬼鬘為莊嚴”，故具骨飾而名骨飾。具抉擇慧利牙高聳故名齜牙。

།ཀེང་རུས་ཅན་ཡང་ཡིན་ལ་མཆེ་བ་གཙིགས་པ་ཡང་ཡིན་པས་ན། ཀེང་རུས་མཆེ་བ་གཙིགས་པ་པོ། །ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ལྟ་བ་དང་། མཆེ་བ་ དང་།ཁ་ཆུ་དང་། རེག་པའི་དུག་དང་ལྡན་པའི་ཀླུ་ཆེན་པོ་རྣམས་ནི་ཧ་ལ་ཧ་ལ་ཞེས་པ་སྟེ། མེ་འབར་བ་ལྟར་དུག་འབར་ཞིང་རྣམ་པར་འཕྱོ་བས་གཟེངས་པ། མིག་ཤིན་ཏུ་གདུག་པ། ལྕེ་ཤིན་ཏུ་བསྐྱོད་ཅིང་གློག་ལྟར་འགྱུ་བ། ཤིན་ཏུ་འཇིགས་སུ་རུང་བ་ནོར་བུ་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་དང་ཁ་དོག་སྣ་ ཚོགས་པའི་གདེངས་ཀ་ཅན་གྱི་སྦྲུལ་གྱིས་སྐྲ་བཅིངས་པ་དང་།དཔྲལ་བར་དར་དཔྱངས་སུ་བཅིངས་པ་དང་། རྣ་རྒྱན་དང་། མགུལ་རྒྱན་དང་། དོ་ཤལ་དང་། མཆོད་ཕྱིར་ཐོགས་དང་། ལུས་ལ་སྐ་རགས་དང་། གདུ་བུ་དང་། དཔུང་རྒྱན་དང་། ཞབས་གདུབ་དང་། རྒྱན་རྣམས་སུ་བྱས་ པའི་སྦྲུལ་ཆེན་པོའི་གདེངས་ཀའི་གདོང་བརྒྱ་སྙེད་འདུས་པར་སྟོན་པའི་སྐུ་དང་ལྡན་པས་ན།ཧ་ལ་ཧ་ལ་གདོང་བརྒྱ་པ། །ཞེས་བྱའོ། །གཤིན་རྗེ་མཐར་གཏུགས་པར་མཛད་པས་ན་གཤིན་རྗེ་གཤེད་དེ་སྔོན་གྱི་རང་བཞིན་ལས་སྤྲོས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལ་ངེས་པར་བཀོད་པ་ཡིན་གྱི་གསང་བ་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།ཡང་ན་ཡཱ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་གཉིས་ལ་ཟེར་བས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དང་། རྟག་པ་དང་ཆད་པ་གང་མཐར་ཕྱིན་པར་མཛད་ཅིང་མ་ལུས་པར་བསལ་བས་ན་གཤིན་རྗེ་གཤེད་དེ། མཚེ་མ་ཞེས་བྱ་བ་དང་འདྲའོ། །བགེགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་ན་བགེགས་ཀྱི་རྒྱལ་ལོ། །ཐོགས་པ་མེད་པར་ བཞུད་པས་ན་རྡོ་རྗེ་ཤུགས་ཅན་ནོ།།འཇིགས་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གདུག་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །རྡོ་རྗེ་འཇིགས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། སྒྲ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་།ཅེས་བྱ་བའི་བར་གྱིས་འཕགས་པ་གཤིན་རྗེའི་གཤེད་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེའི་གཟུགས་དང་རྗེ་བཙུན་ འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ཁྱད་པར་མེད་དེ།ཉེ་བར་གདགས་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པས་དེའི་མཚན་རྣམས་ཡིན་པའམ། ཡང་ན་དོན་གྱི་ཤུགས་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བས་ཁྲོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་བྱེ་བྲག་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རྡོ་རྗེ་གྲགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤིན་ ཏུ་འཇིགས་པ་ཉིད་དང་།མི་ཕྱེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་རྡོ་རྗེའོ། །གྲགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་གསུམ་དུ་སྒྲོགས་པས་ན་གྲགས་པ་སྟེ། རྡོ་རྗེ་གྲགས་པ་ནི་གཤིན་རྗེའི་གཤེད་དོ། །ཁྲོ་བོ་རྡོ་རྗེ་གྲགས་པའམ། རྡོ་རྗེ་གུ་ལུ་གུ་ལུར་ཐུགས་ཀར་རབ་ཏུ་གཞག་པའི་རྡོ་རྗེ་ཡིན་པས་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའོ། །ཡང་ན་འདོད་པའི་ རྒྱལ་པོ་ལ་བྱའོ།།སྣ་ཚོགས་པར་སྤྲུལ་པ་མཛད་པས་ན་སྒྱུ་འཕྲུལ་རྡོ་རྗེའོ། །སྐུ་ཆེ་བས་གསུས་ཁྱིམ་ཆེ་པའི་ཕྱིར་གསུས་པོ་ཆེའོ།

以下是完整翻譯： 既是骨飾又是齜牙，故稱”骨飾齜牙者”。具有視毒、牙毒、唾毒、觸毒的大龍稱為哈拉哈拉，如火燃燒般毒焰熾燃飛揚而高舉，眼極兇惡，舌極搖動如電閃動，極為可怖，以種種寶形、種種色相之蛇冠為髮髻，以蛇作額帶、耳飾、頸飾、瓔珞、供養持物、腰帶、手鐲、臂釧、腳鐲等莊嚴，具有百餘蛇冠頭聚集顯示之身相，故名”哈拉哈拉百面”。 因究竟摧毀閻魔，故名閻摩敵，是從本性中顯現而安立於菩提道，非為秘密。或者，“閻摩”之聲是指二者，因究竟摧毀並完全斷除能取所取、常斷二邊，故名閻摩敵，如同”摧毀者”之義。因為是一切障礙的主尊，故名魔王。無礙而行故名金剛勢。 “怖畏者”之後應加”惡者們”。從”金剛怖畏”開始至”具聲中最勝”，是顯示聖閻摩敵之差別，其身相與尊者聖文殊無別，是由假名安立而作差別，故為其諸名；或者應觀察為由義力等分類而以忿怒等身相差別所作區分。 關於”金剛名稱”，因極為可怖且不可壞故為金剛。名稱是指響徹三界故名為名稱，金剛名稱即閻摩敵。或為忿怒金剛名稱，或因於心間安置金剛咕嚕咕嚕故為金剛心要。或可指欲自在。因作種種變化故名幻化金剛。身大故腹部廣大，因此名為大腹。

།སྐྱེ་བའི་རྒྱུའི་རྡོ་རྗེ་ཡིན་ཞིང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་རྡོ་རྗེ་ལས་སྐྱེས་སོ། །རྡོ་རྗེ་རིགས་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པས་ན་རྡོ་རྗེ་བདག་པོའོ། །རྡོ་རྗེ་དཀྱིལ་འཁོར་ གྱི་སྙིང་པོ་རྡོ་རྗེའི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཉིད་པས་ན་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའོ།།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གོ་སྐབས་འབྱེད་པ་དང་ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་གོས་པས་ན་མཁའ་འདྲ་བའོ། །གང་གིས་ཀྱང་བསྐྱོད་པར་མི་ནུས་པའམ་རང་གིས་དམ་བཅས་པ་ལས་མི་འགྱུར་བའམ། འཕགས་པ་ཁྲོ་བོ་མི་ གཡོ་བའི་གཟུགས་འཛིན་པས་ན་མི་གཡོ་བའོ།།རལ་པ་གཅིག་གིས་བསྒྱིངས་ཤིང་རལ་པའི་མཆོག་གཅིག་ལྷག་པར་འཕྱང་བའི་རལ་པའི་ཐོར་ཚུགས་དང་ལྡན་པའམ། ཁྲོ་བོ་རལ་པ་གཅིག་པའི་གཟུགས་ཅན་ཡིན་པས་ན་རལ་པ་གཅིག་གིས་བསྒྱིངས་པའོ། །གླང་ཆེན་ཀོ་རློན་གོས་སུ་གྱོན། །ཞེས་བྱ་བ་ ལ་ཚོགས་ཀྱི་བདག་པོའི་ངོ་བོ་གླང་པོ་ཆེའི་པགས་པ་རློན་པ་གོས་སུ་གྱོན་ཞིང་འཆང་བས་ན།གླང་ཆེན་ཀོ་རློན་གོས་སུ་གྱོན། །ཞེས་བྱའོ། །འབྱུང་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་ཕྲ་མེན་མར་གཏོགས་པའི་ཧ་ཧའི་སྒྲའི་ངོ་བོ་ཉིད་དྲག་པོ་ཆེན་པོ་སེམས་ཅན་དམན་པ་བརྒྱལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲག་ཆེན་ཧཱ་ཧཱ་ཞེས་པའམ་ཡང་ན་ཡི་གེ་ ཧཱ་ཧཱ་ཞེས་བྱ་བའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དྲག་པོ་ཆེན་པོའོ།།ཧི་ཧི་ཞེས་སྒྲོགས་འཇིགས་པར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་རྟ་མཆོག་གི་གཟུགས་ཀྱིས་ཧི་ཧི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ཚངས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟུང་བར་བྱེད་ཅིང་གཞན་རྣམས་ཀྱང་འཇིགས་པ་སྐྱེད་པར་མཛད་པའམ། ཡང་ན་ཡི་གེ་ཧི་ཧི་ཞེས་ བྱ་བའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་འཇིགས་པར་བྱེད་པས་ན།ཧི་ཧི་ཞེས་སྒྲོགས་འཇིགས་པར་བྱེད། །ཅེས་བྱའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མ་ལུས་པར་ཁྱབ་པར་མཛད་པས་ན་གད་མོ་ཆེན་མོའོ། །རྡོ་རྗེ་བཞད་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་དོན་སྟོན་པར་མཛད་པས་ན་གད་རྒྱངས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། ། གཞན་གྱིས་དབྱེ་བས་མི་ཕྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་ན་རྡོ་རྗེའི་གད་མོའོ། །སྒྲ་ཆེན་པོ་ཉིད་དང་ལྡན་པས་ན་ཆེར་སྒྲོགས་པའོ། །རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བར་མི་ཕྱེད་པའི་ཐུགས་མངའ་བའམ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་གཟུགས་འཛིན་པར་མཛད་པས་ན་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའོ། །ཤིན་ཏུའམ་གཅིག་ཏུ་གཞན་གྱི་དོན་མཛད པའམ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ན་སེམས་དཔའོ་ཆེན་པོའོ།།རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བར་མི་ཕྱེད་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་མཛེས་པའམ། རྡོ་རྗེ་ལྕགས་ཀྱུའི་གཟུགས་འཛིན་པར་མཛད་པས་ན་རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་པོའོ། །མཆོག་ཏུ་ཕུལ་དུ་བྱུང་ཞིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འབྱུང་བའི་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་ པའམ་རྡོ་རྗེ་ཆགས་པའི་གཟུགས་ཅན་ཡིན་པས་ན་བདེ་བ་ཆེན་པོའོ།

以下是完整翻譯： 因是生起之因金剛且成為菩提心之本性，故名金剛所生。因為是金剛部之主尊，故名金剛主。因為是金剛壇城之心要、金剛因之本性，故名金剛心要。因為為一切眾生開啟機會且不為一切過失所染，故如虛空。因為任何人都無法動搖，或不改變自己的誓言，或持有聖忿怒不動尊之形相，故名不動。 因具有以一髻高豎且一最勝髮髻特別下垂的髮髻，或具有忿怒一髻之形相，故名一髻高豎。關於”身披鮮象皮”，因為是眾主之本性，身披並持鮮象皮為衣，故名”身披鮮象皮”。 在部多壇城中屬於魔女類的”哈哈”聲之本性大威猛，為使低劣眾生昏厥故名大威猛哈哈，或者因為成為字母”哈哈”之密咒本性，故名大威猛。 關於”發出嘻嘻聲令人驚怖”，以馬勝之相以”嘻嘻”之聲令梵天等墮落且令他人生起恐懼，或者以”嘻嘻”字母之密咒形相令人驚怖，故名”發出嘻嘻聲令人驚怖”。 因遍滿一切世界，故名大笑。因以金剛笑之相顯示極為稀有之義，故名具笑聲。因具有他人無法分離的智慧本性，故名金剛笑。因具大聲故名大聲吼。因具有如金剛般不可分離之心或持金剛薩埵之相，故名金剛薩埵。因極或一向利他，或是金剛薩埵之本性，故名大薩埵。因以如金剛般不可分離之相莊嚴，或持金剛鉤之相，故名金剛王。因成為最殊勝且任運成就的大樂本性，或具有金剛貪之相，故名大樂。

།སེམས་ཅན་ཤིན་ཏུ་གཏུམ་པོ་རྣམས་གདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲག་པོའི་གཟུགས་འཛིན་པར་མཛད་པས་ན་རྡོ་རྗེ་དྲག་པོའོ། །གདུལ་བའི་སེམས་ཅན་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་། བདག་ཉིད་ཀྱང་དགའ་བའི་བདག་ ཉིད་ཅན་དུ་གྱུར་པས་ན་དགའ་བ་ཆེའོ།།ཁམས་གསུམ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་རྡོ་རྗེ་ཧཱུཾ་མཛད་ཀྱི་གཟུགས་ཀྱིས་སྲིད་གསུམ་མ་ལུས་པ་རྣམས་སུ་ཡང་ཡི་གེ་ཧཱུཾ་སྤྲོ་བར་མཛད་པས་ན། རྡོ་རྗེ་ཧཱུཾ་སྟེ་ཧཱུཾ་ཞེས་སྒྲོགས། །ཞེས་བྱའོ། །རྡོ་རྗེས་མཚན་པའི་མདའ་དང་གཞུ་བསྣམས་པས་ན། མཚོན་དུ་རྡོ་རྗེའི་མདའ་ཐོགས་པ། ། ཞེས་བྱའོ། །ཉེ་བར་དམིགས་པའི་མི་ཤེས་པ་མ་ལུས་པ་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན། རྡོ་རྗེ་རལ་གྲིས་མ་ལུས་གཅོད། །ཅེས་བྱའོ། །རྡོ་རྗེ་ལས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་རྩེ་བཅུ་གཉིས་པ་འཛིན་པར་མཛད་པས་ན། རྡོ་རྗེ་ཀུན་འཆང་རྡོ་རྗེ་ཅན། །ཞེས་བྱའོ། །རྡོ་རྗེ་གཅིག་པུས་བདུད་དང་མུ་སྟེགས་དང་ཉོན མོངས་པའི་དགྲ་རྣམས་འཇོམས་པར་མཛད་པས་ན།རྡོ་རྗེ་གཅིག་པུ་གཡུལ་སེལ་བ། །ཞེས་བྱའོ། །རྡོ་རྗེ་འབར་བའི་ཁ་རྣམ་པར་གྱེས་པ་ཤིན་ཏུ་དྲག་ཅིང་དམར་ལ་སེར་སྐྱ་དང་། དམར་སེར་གྱི་སྤྱན་གང་མངའ་བ་དེ་ནི། རྡོ་རྗེ་འབར་བ་མིག་མི་བཟད། །ཅེས་བྱའོ། །ཁྲོ་བོ་རྡོ་རྗེ་མེ་ལྟར་རབ་ཏུ་འབར་བའི་གཟུགས་ ཀྱིས་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་མཐར་ཐུག་པ་འབར་ཞིང་སྲེག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐྲ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི།སྐྲ་ཡང་རྡོ་རྗེ་འབར་བ་སྟེ། །ཞེས་བྱའོ། །རྡོ་རྗེ་ཧཱུཾ་དང་བཅས་པས་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་སོ་སོར་རྟོགས་པས་ན་རྡོ་རྗེ་འབེབས་པའོ། །གཞན་གྱིས་མི་འཕྲོག་པར་གྱུར་ཅིང་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བའི་ཡུལ་ཆེ་བ་ཉིད་ དུ་གྱུར་པས་འབེབས་པ་ཆེན་པོའོ།།ནམ་མཁའི་སྒྲོན་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གྲངས་བརྒྱར་ཆད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོའི་དོན་ཇི་ལྟར་གནས་པ་བཞིན་དུ་གཟིགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་མིག་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་མིག་བརྒྱ་པ་སྟེ་དེ་ཡང་རྡོ་རྗེ་ཆེན་པོ་འབར་བ་དང་ལྡན་པས་ན་རྡོ་རྗེའི་མིག་གོ། ། རྡོ་རྗེའི་གཟུགས་ཅན་གྱི་བ་སྤུ་ནི་རྡོ་རྗེའི་སྤུ་སྟེ། དེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་རྣོ་བའི་མྱུ་གུ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པའི་ལུས་གང་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་ནི། ལུས་ནི་རྡོ་རྗེའི་བ་སྤུ་ཅན། །ཞེས་བྱའོ། །མི་མཐུན་པའི་སྤུ་མེད་པས་ན་རྡོ་རྗེའི་སྤུ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་གཅིག་པུ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ལུས་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི། རྡོ་རྗེའི་སྤུ་ནི གཅིག་པུའི་ལུས།།ཞེས་བྱའོ། །རྡོ་རྗེའི་རྩེ་མོ་རྣམས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་ཞིང་སྲ་བར་བྱ་བའི་སེན་མོ་སྐྱེ་ཞིང་རྩོམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། སེན་མོ་སྐྱེས་པ་རྡོ་རྗེའི་རྩེ། །ཞེས་བྱའོ།

以下是完整翻譯： 因為為調伏極為兇暴的眾生而持威猛相，故名金剛威猛。因為為所調伏眾生生起歡喜，且自身也成為歡喜本性，故名大歡喜。因以三界勝利者金剛吽作之相，於三有一切處放射吽字，故名”金剛吽即吽聲”。 因持金剛所標記之箭與弓，故名”持金剛箭為武器”。因成為斷除所緣一切無明之本性，故名”金剛劍斷一切”。因以金剛事業之本性持十二股金剛杵，故名”金剛持主金剛者”。 因唯以金剛摧毀魔、外道及煩惱敵，故名”金剛獨勝戰”。具有金剛焰口大開極為威猛，赤黃色及紅黃色眼睛者，即是”金剛焰目可畏”。具有忿怒金剛如火猛燃之相，燃燒直至梵天世界本性之發者，即是”發亦金剛焰”。 因以具吽之金剛各別了知身語意，故名金剛降。因成為他人不能奪取且遍及一切處之廣大境，故名大降。關於”百眼”，即具有如虛空燈等百數三昧本性，以如實見諸事物之義本性之眼者，即是百眼，又因具大金剛焰，故名金剛眼。 金剛形相之毫毛即金剛毛，具有如極利芽般之身者，即是”身具金剛毫毛”。因無違逆毛，故名金剛毛。如是一味無二之身即是”金剛毛一身”。以金剛尖端生起極為堅固之爪者，即是”生爪金剛尖”。

།རྡོ་རྗེ་དང་འདྲ་བར་སྲ་ལ་མཁྲེགས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་འཐས་པའི་པགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་ པགས་པ་མཁྲེགས།།ཞེས་བྱའོ། །རྡོ་རྗེའི་ཕྲེང་ཐོགས་དཔལ་དང་ལྡན། །རྡོ་རྗེའི་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པ་སྟེ། །ཞེས་པ་ནི་རྡོ་རྗེའི་རང་བཞིན་གྱི་རྒྱན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྒྱན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གད་རྒྱངས་ཧཱ་ཧཱ་ངེས་པར་སྒྲོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཉིད་ངེས་པ་ཉིད་དུ་སྒྲོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡི་གེ་དྲུག་པ་ནི། ཨོཾ་བཱ་ཀྱེ་དཾ་ན་མཿ། ཨོཾ་ཝཱ་གཱི་ཤྭ་རི་མུཾ། ཨོཾ་བཛྲ་ཏཱིཀྵྞཱ་དྷཱཾ། ཨོཾ་མཉྫུ་གྷོ་ཥ་མུཿཞེས་བྱ་བའི་ཡི་གེ་དྲུག་པའི་གསང་སྔགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ན་ཡི་གེ་དྲུག་པའོ། །རྡོ་རྗེའི་ཐེག་པ་སྟོན་པས་ན་རྡོ་རྗེའི་སྒྲའོ། །སྙན་ལ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་གསུང་དང་ལྡན་པས་ན་འཇམ་པའི་དབྱངས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད བདག་མེད་པའི་སྒྲ་ཆེན་པོ་སྒྲོགས་པས་ན་སྒྲ་ཆེ་བའོ།།འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་གཅིག་པུར་གྱུར་པས་ན། འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་སྒྲ་གཅིག་པའོ། །གཉིས་སུ་མེད་པའི་སྒྲ་ཡིན་པས་ན་དེ་ཉིད་ཆེན་པོ་སྟེ་དོན་ཆེན་པོ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་ཁྱབ་པའི་སྒྲ་དང་ལྡན་པས་ན། ནམ་ མཁའི་མཐའ་ཀླས་སྒྲ་སྒྲོགས་པའོ།།སྒྲ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ན་དམ་པ་ཡིན་པས་ན། སྒྲ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་།ཅེས་བྱའོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བཅུ་དྲུག་གིས་ བསྟན་པ་ནི།ཡང་དག་བདག་མེད་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ཏེ། འཇིགས་པ་མ་ལུས་སེལ་བར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ། ཡང་དག་བདག་མེད་དེ་བཞིན་ཉིད། ཡང་དག་མཐའ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་ལ་ལ་ནི་ཚིག་གཞན་ འགའ་ཞིག་གིས་དོན་དེ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་གྲངས་དེ་ནི་གཞན་དག་ཏུ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡི་གེ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྗོད་དུ་མེད་པས་ན་ཡི་གེ་མེད་པའོ།

以下是完整翻譯： 如金剛般堅硬牢固極為緊密的面板，即是”金剛心堅皮”。“持金剛鬘具吉祥，以金剛飾而莊嚴”，意為以一切金剛本性之飾而莊嚴。“大笑哈哈確實響”，是因為宣說法性之確定性。 六字，即是成為一切六字密咒的本性：“嗡巴給丹納莫”、“嗡瓦給濕瓦日芒”、“嗡班扎底克納當”、“嗡曼殊格夏芒”，故名六字。因宣說金剛乘，故名金剛聲。因具悅耳動聽之語，故名文殊音。因宣說一切法無我之大聲，故名大聲。 因於三界成為獨一，故名三界一聲。因是無二之聲，故名大真實，因為宣說大義。因具遍及虛空界邊際之聲，故名虛空無邊響聲。因在具聲者中最為殊勝，故名”具聲者中勝”。 此乃以法性真如等方式成為世尊文殊音相之十六頌所說，從”真實無我真如性”開始，直至”遣除一切諸怖畏”。其中，“真實無我真如性，真實邊際”等詞，是以異名顯示真實義。有些詞以其他某些詞能瞭解其義，故以異名顯示，此異名于其他處也應了知。因一切字不能表述，故名無字。

།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བའི་ངང་ཚུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ ཉིད་སྨྲ་བ་སྟེ།སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཆོས་ཡང་དག་པར་སྡུད་པ་ལས་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཏེ། དེ་ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་བཅུས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ་བཅུ་གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། མི་འཕྲོགས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་འགྲོ་བ་དང་། ཆགས་ པ་མེད་ཅིང་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་།འཇུག་པ་མེད་ཅིང་ལྡོག་པ་མེད་པ་དང་། འཐབ་པ་མེད་ཅིང་རྩོད་པ་མེད་པ་དང་། བྲི་བ་མེད་ཅིང་གང་བ་མེད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་འགག་པར་བཟོད་པ་དང་། ཆོས་གང་ཡང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྐྱེད་སངས་རྒྱས་ རྣམས་ཀྱིས་མ་བཀག་གོ་ཞེས་ཐོས་ན་མི་སྐྲག་པ་དང་།འཁོར་བའི་རང་བཞིན་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་དེ་དག་མཚུངས་སོ་ཞེས་ཐོས་ན་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་རྟག་པ་ཆོས་རྣམས་ནི་མི་ཟད་པའོ་ཞེས་ཐོས་ན་འཇུག་པའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་མི་འཕྲོགས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན།སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་སྟེ་རྙེད་པས་དགའ་བ་ཡང་མེད། མ་རྙེད་པས་མི་དགའ་བ་ཡང་མེད། །གྲགས་པས་ཡིད་སོས་པ་ཡང་མེད། །མ་གྲགས་པས་སྲོ་ཤི་བ་ཡང་མེད། སྨད་པས་ཞུམ་པ་ཡང་མེད། བསྟོད་ པས་དགའ་བར་སེམས་པ་ཡང་མེད།བདེ་བས་ཆགས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མེད། སྡུག་བསྔལ་བས་ཡིད་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མེད་དོ། །གང་དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ། དེ་ལྟར་མི་འཕྲོགས་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ ན་རྣམ་པར་མི་འགྲོ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་གང་ནས་ཀྱང་རྣམ་པར་མི་འགྲོ།།གང་དུ་ཡང་མི་འགྲོ། །དེ་གང་ནས་རྣམ་པར་འགྲོ་བ་དང་། གང་དུ་རྣམ་པར་འགྲོ་བ་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ། །གང་མི་འགྲོ་རྣམ་པར་མི་འགྲོ་བ་དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་ ཏེ།དེ་ལྟར་རྣམ་པར་མི་འགྲོ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།

以下是完整翻譯： 具有一切相之最勝的空性言說性質，即是空性言說。空性言說的特徵在《正法集經》中廣泛宣說。其中說道：善男子，菩薩通過十種法門而了知空性言說。何為十種？即：不被奪取、不往詣、無執著亦非離執著、無入亦無退、無爭亦無諍、無減亦無增、忍受一切行法自性滅、聞說任何法非凡夫所生亦非諸佛所遮而不驚怖、聞說輪迴本性與涅槃本性相等而不生疑惑、聞說如來身常住諸法不盡而趣入。 其中，如何由不被奪取而了知空性言說？空性言說因不住著，故不被世間法奪取。既不因得而喜，亦不因未得而不喜；既不因名聞而歡悅，亦不因無聞而沮喪；既不因誹謗而怯弱，亦不因讚譽而心喜；既不因樂而生貪著，亦不因苦而生厭離。如是不被世間法奪取者，即是知空性者。如此，應由不被奪取而了知空性言說。 如何由不往詣而了知空性言說？空性言說不從任何處往詣，亦不往詣任何處。彼從何處往詣及往詣何處，皆見為空性，了知為空性。不去、不往詣者亦了知為空性。如此，應由不往詣而了知空性言說。

།ཇི་ལྟར་ན་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་གང་དུ་ཡང་ཆགས་པ་འམ་མི་ཆགས་པ་མེད་དེ། དེ་གང་ལ་ཆགས་པ་དང་གང་ལ་མི་ ཆགས་པ་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ཞིང་།གང་ཆོས་གང་ལ་ཆགས་པ་དང་ཆགས་པ་མེད་པ་དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་ཏེ་དེ་ལྟར་ཆགས་པ་མེད་ཅིང་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་འཇུག་པ་མེད་ཅིང་ལྡོག་པ་མེད་ པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན།སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་གང་དུ་ཡང་མི་འཇུག་གང་ནས་ཀྱང་མི་ལྡོག་སྟེ་དེ་གང་ལ་འཇུག་པ་དང་གང་ནས་ལྡོག་པ་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཚོགས་རྣམས་ལ་མི་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་གང་དེ་ལྟར་འཇུག་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ ཉིད་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་འཇུག་པ་མེད་ཅིང་ལྡོག་པ་མེད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཐབ་པ་མེད་ཅིང་རྩོད་པ་མེད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན། གང་ལ་ལ་འཐབ་ཅིང་རྩོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་མི་ཤེས་ཏེ། དེ་གང་དང་འཐབ་ཅིང་རྩོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་ སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་སྟེ།དེ་ལྟར་འཐབ་པ་མེད་ཅིང་རྩོད་པ་མེད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ན་བྲི་བ་མེད་ཅིང་གང་བ་མེད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན། སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་ཆོས་གང་ཡང་བྲི་བའམ་གང་བར་མི་མཐོང་སྟེ། དེས་ཆོས་གང་སྟོང་པ་དེ་ནི་བྲི་བའམ་འཕེལ་བར་ཡང་དག་ པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ་།།སུ་ཆོས་གང་བྲི་བའམ་འཕེལ་བར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མཐོང་བ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟར་བྲི་བ་མེད་ཅིང་གང་བ་མེད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ན་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་འགགས་པར་བཟོད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ ན།སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་ཆོས་ཡང་དག་པའམ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་ངོ་། །གང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགགས་པའོ། །གང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགགས་པ་དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འགགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྟོང་པ་ ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་ཆོས་གང་ཡང་སྐྱེས་པའམ་འགག་པར་ཡང་དག་པར་རྗེས་སུ་མི་མཐོང་སྟེ།དེ་ལྟར་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་འགག་པར་བཟོད་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།

以下是完整翻譯： 如何由無執著亦非離執著而了知空性言說？空性言說于任何處既無執著亦無不執著。於何處執著及於何處不執著，皆了知為空性、見為空性。任何法於何處有執著及無執著，亦了知為空性。如此，應由無執著亦非離執著而了知空性言說。 如何由無入亦無退而了知空性言說？空性言說不入于任何處，亦不從任何處退。於何處趣入及從何處退卻，皆了知為空性、見為空性。然非不趣入菩提資糧，如是趣入者即是知空性者。如此，應由無入亦無退而了知空性言說。 如何由無爭亦無諍而了知空性言說？若有爭執諍論者，即是不知空性。與何者爭執諍論，皆了知為空性、見為空性。如此，應由無爭亦無諍而了知空性言說。 如何由無減亦無增而了知空性言說？空性言說不見任何法有減或增。于彼，不如實隨見任何空法有減或增。若如實隨見任何法有減或增者，即非知空性者。如此，應由無減亦無增而了知空性言說。 如何由忍受一切行法自性滅而了知空性言說？空性言說不如實隨見諸法為真實或非真實。非真實亦非非真實者，即是以自體而滅。以自體而滅者，即稱為自性滅。空性言說不如實隨見任何法生或滅。如此，應由忍受一切行法自性滅而了知空性言說。

།དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ཆོས་གང་ཡང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྐྱེད། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་ མ་བཀག་ཅེས་ཐོས་ན་མི་སྐྲག་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན།སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་འདི་ལྟར་འདི་དག་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའོ། །འདི་དག་ནི་སངས་རྒྱས་སོ་སྙམ་དུ་མི་སེམས་མོད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་སོ། །གང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་ རྣམ་པས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་རྒྱ་ཆེར་མཐོང་བ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་ཆོས་གང་ཡང་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་མ་བསྐྱེད། སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་མ་བཀག་ཅེས་ཐོས་ན་མི་སྐྲག་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཁོར་བའི་རང་བཞིན་དང་མྱ་ངན་ལས་ འདས་པའི་རང་བཞིན་དེ་དག་མཚུངས་སོ་ཞེས་ཐོས་ན་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན།གང་འཁོར་བའི་རང་བཞིན་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་མཐོང་བ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ་འཁོར་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། མྱ་ངན་ལས་ འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་གཉི་ག་ཡང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་མཚན་ཉིད་གཅིག་སྟེ།གང་འདི་ལྟར་འཁོར་བའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དག་མཚུངས་ཤིང་བྱེ་བྲག་མེད་པར་མཐོང་བ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་སྟེ། དེ་ལྟར་འཁོར་བའི་རང་བཞིན་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རང་བཞིན་ དེ་དག་མཚུངས་སོ་ཞེས་ཐོས་ན་ཐེ་ཚོམ་མི་ཟ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།ཇི་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་རྟག་པ་ཆོས་རྣམས་ནི་མི་ཟད་པ་ཞེས་ཐོས་ན་འཇུག་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན། གང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་རྟག་པ་ཆོས་རྣམས་ནི་མི་ཟད་པ་ཞེས་ཐོས་ན་ མི་འཇུག་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་གློ་བུར་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་སྐུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

以下是完整翻譯： 如何由聽聞”任何法非凡夫所生、非諸佛所遮”而不驚怖，了知空性言說？空性言說如是不作是念：“此等是凡夫，此等是諸佛。“然以佛法平等性了知凡夫法平等性。若以凡夫法相廣見諸佛法者，即非知空性者。如此，應由聽聞”任何法非凡夫所生、非諸佛所遮”而不驚怖，了知空性言說。 如何由聽聞”輪迴自性與涅槃自性等同”而無疑惑，了知空性言說？若見輪迴自性與涅槃自性有別異者，即非知空性者。何以故？譬如輪迴真如與涅槃真如二者皆是無為之相，為一相。若如是見輪迴真如與涅槃真如等同無差別者則無疑惑。如此，應由聽聞”輪迴自性與涅槃自性等同”而無疑惑，了知空性言說。 如何由聽聞”如來身是常，諸法是不盡”而趣入，了知空性言說？若聽聞”如來身是常，諸法是不盡”而不趣入者，即非知空性者。何以故？如來身即是真如與空性，非是客塵煩惱與隨煩惱之身。

།གང་དེ་ལྟར་ཤེས་པ་དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཤེས་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་རྟག་པ་ཆོས་རྣམས་ནི་མི་ཟད་པ་ ཞེས་ཐོས་ན་འཇུག་པས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ།རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ལ་འཇུག་པ་བཅུ་པོ་དེ་དག་གིས་སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པའི་མདོ་སྡེ་དུ་མ་དང་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་རྣམས་ལ་བལྟ་བ་དང་། ལེ་ལོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་དོན་བསྟན་པས་རང་གི་དོན་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ་ཞེས་རྒྱུ་སྔར་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ནི་སྨྲ་བ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ཡིན་པས་ན་ཁྱུ་མཆོག་ཅེས་བྱའོ། །ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྒྱ་ཆེ་བ་རྣམས་དང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་རྣམས་སྟོན་པར་མཛད་པས་ན་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་སྒྲ་སྒྲོགས་པ་སྟེ་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་སྒྲ་སྒྲོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།གླེགས་བམ་ལ་ལས་ནི། སྟོང་ཉིད་སྨྲ་བའི་ཁྱུ་མཆོག་སྟེ། །ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་སྒྲ་སྒྲོགས་པ། །ཞེས་ཟེར་ཏེ་དེར་ནི་ སྟོང་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་ཁྱུ་མཆོག་སྟེ་གཙོ་བོ་ཞེས་བཤད་པར་བྱའོ།།ལྷག་མ་རྣམས་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་དུང་སྟེ་སྒྲ་ཆེན་ལྡན། །ཆོས་ཀྱི་གཎྜཱི་སྒྲ་བོ་ཆེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོན་པའི་སྒྲ་རྣམས་རྫོགས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཆོས་ཀྱི་དུང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གྱུར་པས་ན། ཆོས་ཀྱི་དུང་ སྟེ་སྒྲ་ཆེན་ལྡན།།ཞེས་བྱའོ།

以下是完整翻譯： 如是了知者即是知空性者。如此，應由聽聞”如來身是常，諸法是不盡”而趣入，了知空性言說。善男子，菩薩摩訶薩應以此十種法門趣入而了知空性言說。此說具足波羅蜜多之諸多經典及密咒法門，為與懈怠者共同宣說攝要之義，亦成就自利，此為前述之因。 由於空性言說是一切說者中最勝者，故稱為牛王。由宣說如所說之空性及廣大佛法與殊勝法，故稱為深廣說者，即是宣說深法與廣法者，故得此名。 有些經典說：“空性言說牛中王，深廣法音大宣說。“此中應解釋為：空性言說者是牛王即最勝者。餘者如前。 “法螺具大音，法鼓出大聲”，此中由為顯示一切法音圓滿之因，成為法螺三昧之體性，故稱為”法螺具大音”。

།དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་དུང་གི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཟླུམ་པོ་བདུད་རྩིའི་རང་བཞིན་ཅན་ཁ་དོག་དཀར་པོ་དེའི་སྟེང་དུ་པདྨ་ཆེན་པོ་འདབ་མ་བརྒྱད་པ་གེ་སར་དང་བཅས་པ། དེའི་དབུས་སུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བྲལ་བའོ་ཞེས་སྟོན་པའི་སྒྲ་མུཾ་གི་ས་བོན་ལས་ བྱུང་བའི་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་ཕྱག་གཉིས་པ་སྐུ་མདོག་དཀར་པོ་རྡོ་རྗེའི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གི་སྟེང་དུ་ཕྱག་གཉིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚུལ་དུ་གནས་པ།གཞོན་ནུའི་རྒྱན་མ་ལུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཟུར་ཕུད་ལྔ་པ། གཞོན་ནུའི་གཟུགས་ཅན་དངས་ཤིང་དྲི་མ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུར་བདག་ཉིད་བསྒོམས་ལ། རང་ གི་སྙིང་གའི་ཟླ་བ་ལ་གནས་པའི་པདྨའི་སྟེང་དུ་ཡི་གེ་ཁཾ་ལས་དུང་གི་དབུས་སུ་ཡི་གེ་ཨོཾ་བཛྲ་ཛིཧྭ་རཾ་རྡོ་རྗེའི་ལྕེ།ལྕེའི་སྟེང་དུ་རིན་པོ་ཆེའི་པདྨ། །རིན་པོ་ཆེའི་པདྨའི་སྟེང་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འོད་དཔག་མེད་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྟེང་གི་རྐན་གྱི་ཡི་གེ་བཾ་ལས་བདུད་ རྩིའི་ཐིགས་པ་ཐུར་དུ་ཁར་འཛག་པར་གྱུར་པ་སྟེ་དེ་ལྟར་ཟླ་བ་ཕྱེད་དམ།ཟླ་བ་གཅིག་གམ། ཟླ་བ་དྲུག་གི་བར་དུ་བསམ་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་མཚན་མ་ཐོབ་པ་དང་དེའི་འོག་ཏུ་དཀྱིལ་འཁོར་བྲི་བར་བྱ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་དུ། ཟུར་བཞི་ལ་སྒོ་བཞི་པ་སྒྲོ་སྲུང་རྣམས་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པ་དང་། ཕྱིའི་དཀྱིལ་ འཁོར་དུ་ལྷ་མོ་སྒེག་མོ་དང་།ཕྲེང་བ་མ་དང་། གླུ་མ་དང་། གར་མཁན་མ་དང་། བདུག་པ་མ་དང་། མེ་ཏོག་མ་དང་། མར་མེ་མ་དང་། བྱུག་པ་མ་རྣམས་དེ་ལྟར་དགོད་པར་བྱའོ། །དེའི་ནང་དུ་རི་མོ་དཀར་པོ་གཅིག་གིས་བསྐོར་བ་སྒོ་མེད་པ། དེའི་དབུས་སུ་པདྨ་དཀར་པོ་བཟང་པོ་བྲི་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ བྲིས་ནས་སྟོན་ཟླ་ར་བའམ།དཔྱིད་ཟླ་ཐ་ཆུངས་ལ་སོགས་པའི་ཟླ་བ་ཉལ་འབྱོར་པ་ཅི་ཡོད་པས་མཆོད་པ་དང་ལྷ་བཤོས་དང་། གཏོར་མ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཕུལ་ལ་མཉམ་པར་གཞག་ནས་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དབུས་སུ་རྡོ་རྗེའི་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གིས་འདུག་ལ། འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་གྱི་གཟུགས་ ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་མཉམ་པ་འོད་གསལ་བར་བདག་ཉིད་བསྒོམ་པར་བྱའོ།

以下是完整翻譯： 其中法螺三昧是這樣的：圓形水輪為甘露自性，呈白色，其上有大蓮花八瓣具須蕊。其中央示現”一切法離作意”之聲，從種子字”མུཾ”(MUṂ)所生尊貴文殊，二臂身白色，結金剛跏趺坐，雙手結定印，具足童子莊嚴，五髻童子相，應觀想自身為清凈無垢智慧本性之身。 于自心月輪上蓮花之上，從字”ཁཾ”(KHAṂ)所生螺中，有”ཨོཾ་བཛྲ་ཛིཧྭ་རཾ”(OṂ VAJRA JIHVA RAṂ)金剛舌，舌上有寶蓮，寶蓮之上有佛世尊無量光入定，世尊上顎有字”བཾ”(VAṂ)，從中滴下甘露滴入口中。如是觀想半月或一月或六月。 其後獲得相應，然後繪製壇城：外圍四角有四門並具守門神，外壇城中安置嬉女、鬘女、歌女、舞女、香女、花女、燈女、涂香女等。其內以一白線圍繞無門，中央繪製殊勝白蓮。 如是繪畢，于秋季首月或春季末月等月份，瑜伽士以所有供品、神饈、食子等一切供養，入等持后，于壇城中央結金剛跏趺坐。應觀想自身由聖文殊身相轉變為與法界等同、光明遍照之佛身。

།དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་མཚན་མའི་ཕྱག་རྒྱ་ཐམས་ཅད་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ནས་བྱོན་ཏེ་རང་གི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ལ་ཞུགས་ཤིང་བརྟན་པར་གྱུར་ཏོ་ ཞེས་ལེགས་པར་བརྟན་པོར་བསམས་ལ།རང་གི་ཟླ་བ་དང་པདྨ་ལ་གནས་པའི་དུང་ལ་གསལ་བར་བལྟ་ཞིང་དེ་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བར་གནས་པའི་ཡི་གེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་གེ་སར་གྱི་ཐིག་ལེ་རྣམས་ལས་ངག་གི་ཆ་ཤས་སུ་གྱུར་ཏེ་ལྐོག་མའི་ཕྱོགས་སུ་ཕྱིན་པ་དང་། དབྱངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གྱུར་ལ་དབྱངས་ལས་ནི་སྒྲ། སྒྲ་ལས་ནི་ཡི་གེའི་གཟུགས་སུ་གྱུར་ནས་ལྕེར་ཕྱིན་པ་དང་། རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་དབྱིབས་སུ་གཅིག་ལ་གཅིག་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་ནམ་མཁའ་ཐམས་ཅད་དུ་སྤྲོས་ལ། སྒྲའི་རྣམ་པ་དེ་ལ་བསམས་ཤིང་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་ཁེངས་པར་བསམས་ལ། ཨོཾ་བཱ་ཀྱེ དཾ་ན་མཿཞེས་བྱ་བའི་སྔགས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་མ་བཤིག་པར་མཚན་རངས་པར་བཟླས་བརྗོད་བྱའོ།།མཁས་པས་ཀྱང་ལྕེ་ལས་འོད་ཟེར་རྣམས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་འམ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཐོས་པ་དང་། མཆུ་འམ་སོ་རྣམས་ལས་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་གྲུབ་པའི་མཚན་མ་རྣམས་ འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ནས་བརྩམས་ཏེ་ཇི་ལྟར་བསམས་པའི་ཚིག་དང་། ངག་དང་སྡེབ་སྦྱོར་སྣ་ཚོགས་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་། གསང་སྔགས་དང་། རིག་སྔགས་དང་། སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་ལས་འབད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་ རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་པ་དང་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲའི་དོན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་འགྱུར་ཞིང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ཡང་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་འགྱུར་བས་ན། ཆོས་ཀྱི་དུང་སྟེ་སྒྲ་ཆེན་ལྡན། །ཞེས་ བྱ་སྟེ་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྲིབ་པ་མེད་པར་ཆོས་རྣམས་འཆད་ཅིང་རབ་ཏུ་འཆད་པའི་སྒྲའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་དམ་པའི་ཆོས་སྟོན་པའི་ལྟས་ཀྱི་སྒྲའི་སྣང་བ་སྐྱེས་པས་ན། ཆོས་ཀྱི་གཎྜཱི་སྒྲ་བོ་ཆེ། །ཞེས་བྱའོ། །མི་གནས་མྱ་ངན་འདས་པ་པོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་ཆོས་ཀྱི་རྔ་བོ་ཆེ། ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཡིན་པ་ནི་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་ནི་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་རིགས་པ་དང་ལུང་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་རིགས་པ་ནི་གང མ་ལུས་པར་གནས་པའི་རྒྱུ་ཅན་དེ་རྣམས་ཀྱི་གནས་པ་ལ་ནི་མཐའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཤིང་ཀུན་དུ་སྤུངས་པ་ཚིག་པ་ལ་ནི་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་གནས་པའི་རྒྱུ་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整翻譯： 然後觀想一切如來的身語意標幟手印從十方來臨，融入自身的身語意中而得穩固。如是善加穩固觀想后，清晰觀想自月輪和蓮花上的法螺，以及環繞其周圍的一切字母本性之須蕊點，轉化為語言部分而至喉部。轉為音韻本性，從音韻生聲，從聲生字形而至舌上，如金剛形狀彼此相連直至虛空界邊際，明顯無礙遍滿虛空。 觀想此等聲相，想像諸聲充滿虛空，不改跏趺坐姿持誦”ཨོཾ་བཱ་ཀྱེ་དཾ་ན་མཿ”（OṂ VĀKYE DAṂ NAMAḤ）咒語直至黎明。智者將見舌放光明或聽聞”已成就”之聲，從唇齒放出種種光芒等成就之相。 從此之後，所思維的詞句、語言、各種韻律、偈頌、密咒、明咒、心咒等將不費力自然涌現。世間與出世間一切論典皆能了知並能造作。能完全了知一切眾生語言的含義，不久即將成就一切智。 故名”法螺具大聲”，因為能無礙宣說諸法、善說諸法之聲音之因。因在一切世界中生起宣說正法之預兆聲相，故名”正法犍椎大聲”。 關於”無住涅槃者，十方正法鼓”，應當了知無住涅槃即是圓滿菩提，應以理證和經教廣說一切佛世尊皆是無住涅槃。其中理證為：凡具足一切住因者，其住無有邊際，譬如積薪燃燒時，能作煙等住因。

།དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་གནས་པའི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་གནས་པ་རྒྱུན་འཆད་པའི་ཁྱབ་པ་ཅན་དང་།མ་ལུས་པར་གནས་པའི་རྒྱུ་ཅན་ཉིད་ནི་འགལ་བས་མ་ལུས་པར་གནས་པའི་རྒྱུར་འདི་ན་བཤད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱབ་པ་ཅན་ཡིན་པས་འགལ་བར་ཤེས་པ་སྟེ་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུན་ཆད་པ་དང་། བྲེང་མ་ཆད་པ་ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཚང་བར་གྱུར་པ་ ལས་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བས་སྦྱོར་བ་འགལ་བ་ཡིན་ན་རྒྱུ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་ཟེར་ན་དེ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།གནས་པའི་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་ཟད་པའམ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་བྲལ་བའམ། ཚེའི་འདུ་བྱེད་གནས་པ་ལ་མངའ་བརྙེས་པ་ ལས་ཉམས་པའམ།སྲོག་གི་དབང་པོ་གནས་པའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་མཐར་གཏུགས་པའམ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འདུལ་བ་རྣམས་མེད་པ་ལས་གྱུར་པ་ཡིན་གྱི། དེ་དག་ལས་བཟློག་པ་ནི་གནས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བཤད་དོ། །དེ་ལ་སྟོན་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཐོགས་པ་མི་མངའ་བའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པས་སོ་སོར་མཁྱེན་པ་མངའ་བས་དང་པོའི་ སོམ་ཉི་མེད་དེ།གཞན་དུ་ན་གཅིག་པུར་སྤྱོད་པའི་རང་སངས་རྒྱས་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད། ཡུན་རིང་པོར་མྱ་ངན་ལ་བཟླ་བས་ཉན་ཐོས་སྲིན་བུ་མེ་ཁྱེར་ལྟར་བརྩེ་བ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་པས་འབད་པ་དང་བྲལ་ན་དེ་ཉམས་ཤིང་། འབད་ན་ནི་འབད་རྩོལ་ལ་མངོན་པར་ ཆགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཉེས་པ་མངའ་བས་འགྲོ་བའི་དོན་གཟིགས་ཤིང་དེ་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པ་མི་མངའ་བས་སངས་རྒྱས་དེ་ཉིད་ནི་ཕྱོགས་སུ་ལྟུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སོམ་ཉི་གཉིས་པ་ཡང་མེད་དོ།།རྫུ་འཕྲུལ་རྐང་པ་ལ་གོམས་པའི་མཐར་བྱོན་པས་སོམ་ཉི་གསུམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་པའི་གནས་སྐབས་ ཀྱི་དེ་འདིར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།དེ་ཡང་འདི་ལྟར་ཀུན་དགའ་བོ་གང་ལ་ལ་ཞིག་གིས་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་མ་ལུས་པར་བསྟེན་ཅིང་བསྒོམས་ལ་མང་དུ་བྱས་པས་དེ་འདོད་ན་བསྐལ་པའམ་བསྐལ་པ་ལས་ལྷག་པར་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཀུན་དགའ་བོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་མ་ ལུས་པར་སྟོན་ཅིང་བསྒོམས་ལ་མང་དུ་མཛད་པས་གལ་ཏེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞེད་ན་བསྐལ་པའམ་བསྐལ་པ་ལས་ལྷག་པར་བཞུགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ།

以下是完整翻譯： 同樣，具足輪迴住世因的佛世尊，其住世間斷的遍及性與具足一切住因相違，因為具足一切住因即此處所說的遍及性相違可知，如煙等間斷與相續不斷是相違法。因缺乏因則果不生，若相違則因如何成立？對此當說： 住世因不具足是指：利益眾生的能力窮盡，或離大悲心，或失去住世行蘊的自在，或命根住世業報窮盡，或無所化眾生。與此相反則說為住世因。 其中，導師具無礙智慧力，具別別證知，故無第一疑慮。否則與獨覺有何差別？非如聲聞蟲火般長期入滅無悲，因現前大悲，若無勤作則退失，若勤作則有執著勤作之過，故見眾生利益而無執著，佛陀無偏墮故亦無第二疑慮。已至神足修習究竟故亦無第三疑慮。 當說此理趣時分，即如是：“阿難，若有人圓滿修習、串習、多修四神足，欲則可住一劫或過一劫。阿難，如來已圓滿修習、串習、多修四神足，若如來欲則可住一劫或過一劫。”

།སྲོག་གི་དབང་པོ་གནས་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཟད་པ་ཡང་མི་མངའ་སྟེ། བསྐལ་པ་དུ་མར་སྲོག་གཅོད་པ་ལས་ལྡོག་པ་གོམས་ པར་མཛད་པ་དང་།ཐབས་དཔག་ཏུ་མེད་པས་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བླ་མར་མཛད་ཅིང་བསྟན་པ་དང་བསགས་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འབྱུང་སྟེ། འདི་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཚོགས་དག་ནི་གང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་ལས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་འབྲས་བུ་འབྱུང་ལ། མཆོག་མ་ཡིན་པ་ལས་ནི་མཆོག་མ་ཡིན་པ་ འབྱུང་གི་གཞན་དུ་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་འབྲས་བུ་དེ་དང་མི་མཐུན་པར་འབྱུང་བ་ནི་མི་སྲིད་པས་ཕན་པ་གནོད་པར་འགྱུར་བ་ནི་མི་སྲིད་དེ།དེར་གཏོགས་པའི་དབྱེ་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྟོན་པ་ལ་ཡང་འཚོ་བའི་རྒྱུའང་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་ཅིང་གཞན་གསོད་པ་སྤང་པ་ལ་སོགས་པ་སྔར་ དུ་སྤྱད་ཟིན་ཀྱང་།ཅིའི་ཕྱིར་ལོ་བརྒྱར་ཡང་མི་བཞུགས་ཤེ་ན། འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡུན་རིང་དུ་འཚོ་བའི་འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་དུ་འབྱིན་པར་བཤད་པ་སྲོག་གཅོད་པ་སྤངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ནི་རིགས་མཐུན་པར་མ་འདྲེས་ པ་ཉིད་དུ་འབྲས་བུ་ཚེ་རིང་བར་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི།གང་འདི་གང་གི་རྒྱུར་མངོན་པར་བསྟན་པ་དེ་ནི་རྐྱེན་ཡོངས་སུ་ཚོགས་པ་དང་འདུས་པར་གྱུར་ན་དེ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དང་། གཞན་དག་གི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ནི་ཉེས་པ་མེད་ཀྱི། དེ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེ་བསྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་ བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།འོན་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་གོམས་པར་མཛད་པ་ཉིད་ལས་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། བསོད་ནམས་ནི་ཚོགས་ཀྱི་དེའི་ཁྱད་པར་གཞི་བསྐྱེད་པ་ལ་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་བསོད་ནམས་ཡོངས་སུ་ཟད་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་ པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལོག་པར་བཏགས་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ།

以下是完整翻譯： 也不具有命根住世業果窮盡，因為多劫修習遠離殺生，以無量方便上行佈施波羅蜜多並教導積累。此中因果聚集，殊勝因生殊勝果，非殊勝因生非殊勝果，不可能從殊勝與非殊勝因生不相應果，故利益不可能成為損害，因為不觀待彼類差別。 導師雖具無過失活命因及已行遠離殺生等，為何不住世百年？對此，一切果即是一切智性。所說長壽果現前，遠離殺生等波羅蜜多不雜同類而說為長壽果。若此因緣具足和合則生彼果，作為他因亦無過失，若非如此則成不能生果之過。 然由串習諸法真如而成一切智，福德資糧則隨順生起彼殊勝所依。因此，說世尊由福德窮盡而涅槃僅是妄立。

།གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གདུལ་བར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་མེད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འདོད་པ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་དེ་འདིར་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། ཅི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུས་གདུལ་བའི་སེམས་ཅན་ཉིད་མེད་དམ། ཅི་གཟུགས་གཞན་དག་གིས་གདུལ་བ་རྣམས་ཀྱང་མེད་གལ་ཏེ་ཕྱོགས་སྔ་མ་ལྟར་བྱས་ན་དེའི་ཚེ་བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སུ་བསྟན་པས་ཀྱང་གདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་སྲིད་པས་དེའི་གཟུགས་སུ་ཅི་སྟེ་མི་བཞུགས་ཐུགས་བརྩེ་བའི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་ཐུགས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་ཕན་པར་བྱ བའི་ཕྱིར་ཆ་ལུགས་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་གནས་པར་མཛད་དེ།དཔེར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་གཟུགས་སུ་བཞུགས་པ་དང་འདྲ་ཞིང་། བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་འདུལ་བར་འགྱུར་བ་མེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་མེད་པ་དང་། བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པ་ གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་མི་སྲིད་པར་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཡང་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུས་འདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་མེད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གཞན་རྣམས་ན་དེས་འདུལ་བའི་སྲིད་པ་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་མཛད། འཇིག་རྟེན་གྱི་ ཁམས་གཞན་ཡང་དེ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ན་ནི་དེའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་འདི་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་བསྟན་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གང་ནས་ཀྱང་མ་གསུངས་སོ། །ཡང་ན་ངེས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་མེད་པས་ གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ་རྣམས་ཅིའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མི་མཛད་དེ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའོ་ཞེས་འདོད་ན་འདི་ཉིད་ཀྱི་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་བསྟན་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉེ་བར་བསྟན་ པས་འདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་རྗེས་སུ་གཟུང་བར་མཛད་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་སྟོན་པར་མཛད་ཀྱང་གཞན་དག་ཏུ་བལྟམས་པ་དང་།མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པར་མཛད་པ་ཡིན་ཏེ། དུས་འདི་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པ། སངས་ རྒྱས་མྱ་ངན་ཡོང་མི་འདའ།།ཆོས་ཀྱང་ནུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་སྨིན་མཛད་ཕྱིར། །མྱ་ངན་འདའ་བར་སྟོན་པར་མཛད། །ཅེས་གསུངས་སོ།

以下是完整翻譯： 若認為如來由於無所化眾生而涅槃是量，此當觀察：是佛身無所化眾生？還是其他色身亦無所化？若如前者，爾時以帝釋等身示現亦有所化眾生，為何不住彼身？具大悲心者為利益故亦以他相而住，如世尊住轉輪王身相同。且無帝釋等身不能調伏之因，亦成帝釋等不能利他之過。 或者，雖一世界無佛身所化眾生，其他無量世界何無彼所化？若謂其他世界亦無，此因於此不存在。未曾說一切世界皆無佛身所化眾生。 或者，若謂無定性眾生故入利他者何不涅槃而欲涅槃，此不成立。因為一世界中以佛身示現，以涅槃示現攝受所化眾生故示現涅槃，而於他處示現誕生、成正覺、轉法輪無不圓滿。如所說： “佛陀永不入涅槃， 正法亦不會隱沒， 為令眾生得成熟， 示現涅槃而教化。”

།ཡང་ན་གལ་ཏེ་ཐུབ་པ་ཆེན་པོ་ནི་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་བཞུགས་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་ཅི་རིམ་གྱིས་སམ་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་རྣམས་གང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་གང་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་པུ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་མཛད་པ་དེས།དེར་གང་དུ་འཁྲུངས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་དང་འདྲ་བ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་ པ་གཅིག་གིས་འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གདུལ་བ་རྣམས་འདུལ་བར་སྤྱོད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཉིས་པ་ལ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ།གཞན་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པའམ། ཡེ་ཤེས་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་མི་རིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་གཅིག་ པུ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་མཛད་པར་སྤྱོད་ན་གཞན་དག་ཅིའི་ཕྱིར་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལ་གདུལ་བར་བྱ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་བརྟགས་པ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་གདུལ་བྱ་མེད་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཚོགས་མཚུངས་པར་གྱུར་པའི་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་གཅིག་གིས་མི་སྤྱོད་པ་དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་དག་གིས་ཀྱང་མི་སྤྱོད་དོ།།རང་གིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་གདུལ་བར་འགྱུར་བ་ཉིད་ནི་ཉན་ཐོས་དང་མཚུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ ཡེ་ཤེས་མངའ་བ་ཤིན་ཏུ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ།ཇི་ལྟར་རང་གིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱས་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་རྣམས་ལ་སྐབས་དབྱེ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་རྣམས་སུ་ སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མི་མཛད་དོ་ཞེ་ན།གླིང་བཞི་པ་སོ་སོར་ཡང་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་མེད་པ་ཁོ་ནར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་རྣམས་སྐབས་འབྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ལ་ལྟོས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་རྣམས་སུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ མཛད་པ་ཡིན་གྱི།མི་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་གླིང་བཞི་པར་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ་ཞེ་ན། གཅིག་པུ་སྟོང་གསུམ་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་བྱུང་ནས་གླིང་བཞི་པར་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་མཛད་པ་གང་ཞིག་ཡིན། དེ་ལྟར་ན་ཡང་འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་གཅིག་པུ་ཉིད་བྱུང་ནས་འཁོར་བ་མ་ལུས་པར་གཏོགས་པའི་གླིང་བཞི་པ་རྣམས་སུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་དོ་ཞེས་ཁས་བླང་དགོས་སོ།

以下是完整翻譯： 或者，若大牟尼住世直至輪迴盡，是於世界中次第出現還是同時出現？諸佛如來具無礙智慧者，于某處唯一如來作佛事處，如其所生世界，具無礙智慧之如來一尊於一切輪迴中調化所化眾生，則第二如來成無義。否則，或無佛出世，或無礙智慧不應理。 同樣，若唯一佛作佛事，何故其他諸佛出世？認為此處無所化眾生亦不應理，因為將成一切諸佛皆無所化之過。因此，功德相等的諸如來，一佛不行處，其他如來亦不行。若僅調化自己所成熟的眾生，則與聲聞相同。如是，諸如來具無礙智慧極不應理，因為如同聲聞僅調化自己所成熟的眾生。 若謂為給予其他菩薩機會，故不於他世界利益眾生，則將成四大洲中定無佛出世之過。若謂其他菩薩得機會，諸如來依彼於他世界作眾生利益，非為不行。因此，若許四大洲中有佛出世，則於一三千大千世界出現后，以化身於四大洲作眾生利益，如是則應承許唯一如來出現於一切輪迴中，以化身於一切輪迴所攝四大洲中作眾生利益。

།དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་དུ་གཏོགས་པའི་གླིང་བཞི་པ་རྣམས་སུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པར་ནི་སྤྱོད་དེ། གལ་ཏེ་ ཐམས་ཅད་དུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་སྤྱོད་པ་སྟོན་པར་མི་སྤྱོད་ན་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ན་ལོང་བ་མགོན་མེད་པ་རྣམས་སུ་མགོན་བྱ་བའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་པར་བྱའོ་ཞེས་སྨོན་ལམ་འདེབས་པར་མཛད་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཞན་དག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་ པ་མི་འབྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཞུགས་པ་དག་ཏུ་ནི་འགྲོ་བ་རྣམས་ལོང་བར་གྱུར་པར་མི་རིགས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཁྱད་མེད་པར་བཤད་ན་ནི་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འབྱུང་བར་མི་རིགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་ གྱུར་ན་སྟོང་གཉིས་པ་དང་སྟོང་གསུམ་པ་རྣམས་ཀྱི་གླིང་བཞི་པ་རྣམས་སུ་ཡང་ཅི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་འབྱུང་བར་མི་རིགས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཤིན་ཏུ་མངའ་བའི་ཚོགས་མཉམ་པར་གྱུར་པའི་ཚོགས་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཞིང་སེམས་ཅན་ཤིན་ཏུ་མང་པོའི་དོན་ བྱ་བ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ།ཡུལ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་ངུ་ལ་ཁྱབ་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་མི་མངའ་ན་སྐུ་གདུང་རྣམས་ཇི་ལྟར་སྣང་བར་འགྱུར། སྨྲས་པ། རྫོགས་སངས་མྱ་ངན་མི་འདའ་ན། །ཉེས་པ་དྲུག་ གཅིག་འབྱུང་འགྱུར་ཏེ།།དོན་མེད་ནུས་པ་མ་ཚང་དང་། །ཐམས་ཅད་གདུལ་བར་མི་འགྱུར་དང་། །ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་མཚུངས་འགྱུར་དང་། །སྐུ་གདུང་རྣམས་ནི་མི་འབྱུང་དང་། །གླིང་བཞི་པ་ཙམ་ཉིད་དུ་ནི། །འཁྲུངས་པར་དེ་དག་སྣང་བར་འགྱུར། །སྐལ་བ་མཉམ་པ་ཆད་པ་དང་། །བདེ་གཤེགས་ ཀྱང་ནི་མྱ་ངན་འདས།།ཇི་ལྟར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ། །འཆི་བའི་ལུས་ནི་སྣང་བ་དང་། །མི་མཐུན་ཆོས་སུ་སྟོན་པ་སྟེ། །མོ་གཤམ་བུ་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། །གཞན་དུ་སྐུ་གདུང་མེད་པ་ཡི། །ཚད་མ་དང་ནི་འགལ་བར་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་དེ་འདིར་ཤིན་ཏུ་བཏགས་པ་ཙམ་སྟེ། །གང་ལུང་ གཞན་དག་ལས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ངེས་པར་སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་བཞེས་པ་ལ་དོན་འདི་ལ་ཐེ་ཚོམ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་མཛད་པའི་བྱ་བ་ལ་གཞོལ་བར་འདོད་པས་དད་པ་ལ་གཞོལ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་འདོར་ཞིང་སྤོང་བར་མཛད་པ་ནི་མི་རིགས་སོ།།ལུང་ གཞན་གྱི་སྟོབས་ལ་ངེས་པར་སྟོན་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས།དེ་བཞིན་དུ་ཐེག་པ་མཆོག་གི་ཚུལ་ཡང་ཞོགས་ཤིག། །དགེ་འདུན་ཕལ་ཆེན་སྡེའི་ལུང་ལས། འདུས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁམས་གཞན་དག་ཏུ་འབྱུང་བར་འཆད་དོ།

以下是完整翻譯： 如來於一切輪迴所攝四大洲中示現化身之行。若不於一切處示現化身之行，則如來不具無礙智慧。然而，為作世間盲者無怙者之怙主而發願成佛，于其他世界亦有如來出現，因為諸佛世尊住世處眾生不應成為盲者。 若說世界無差別，則三千大千世界不應出現。若如是思維，則二千世界和三千世界的四大洲中亦不應有諸如來出現。如是，菩薩極大福德資糧相等之果將成就，諸如來於極多眾生利益事業將無煩惱，因為僅遍及極小範圍。 若世尊不入涅槃，舍利如何顯現？ 答曰： 若佛不入涅槃， 將生六種過失： 無義缺少能力， 不能調化一切， 與聲聞無差別， 舍利不得顯現， 僅於四大洲中， 示現諸佛出生。 同等福報斷絕， 善逝亦入涅槃， 如同聲聞等眾， 示現死亡之身， 顯示不調和法， 應知如石女子。 否則無舍利者， 認為違背量果。 此處僅是推測，其他經典中諸如來決定受生他處，雖對此義有疑，然世尊專注利他事業，捨棄具信心者實不應理。更何況其他經典力量決定宣說。如是，大乘法亦當住世。大眾部經中說：眾經等說如來出現于其他界。

།གཞན་དོན་འདི་ལ་རིགས་པ་ཡང་ཡོད་དེ། གང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ རྒྱུ་རྣམས་ཉེ་བར་འདུས་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་རྣམས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བར་འོས་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷན་ཅིག་བཏབ་པའི་ས་བོན་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བར་མ་བཅད་ན་ཚོགས་པ་ལས་ལྷན་ཅིག་མྱུ་གུ་འབྱུང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ས་བོན་བཏབ་པའི་རིམ་པ་ལ་ནི་ལྷན་ཅིག་གིས་ཚོགས་བསགས་པར་མི་ནུས་ཏེ། རྒྱུ་ཡང་སྣ་ཚོགས་པ་ལས་ མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་སྟེར་བའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མྱུ་གུ་རྣམས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།རང་བཞིན་གྱིས་རྒྱུ་ཡོད་པའམ། ནུས་པའི་རྒྱུ་འབྲས་བུ་མི་བསྐྱེད་པ་ནི་རིགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་མཐའ་ཡས་པ་མ་ལུས་པ་ཅིག་ཅར་སྟོན་པའི་ཕན་ པའི་བློ་དང་ལྡན་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་སྐྱེས་བུ་གཅེས་པར་འཛིན་པ་ནི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་རྗེས་སུ་གནས་པར་སྣང་ངོ་།།དེ་རྣམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་ཅིག་ཅར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་ངེས་པར་འདོད་པ་ལ་རག་ལས་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ལེགས་པར་རྟོགས་པའི་འཆད་པ་བྱེད་པ་དང་མཚུངས་སོ། །དེས་ན་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་གང་གིས་དགག་སྟེ། སེམས་ཅན་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ལ་དོན་མཛད་བཞེད་པ་ཡང་ཚོགས་བསགས་ནས་ནི་མི་བཞེད་པ་ཉིད་དུ་གེགས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།

以下是完整翻譯： 此利他之理亦有正理：凡是因緣和合具有能力者，理應同時生起。譬如，同時播種的種子聚合，若無間斷，則由聚合而同時生芽。 在播種菩提種子的次第中，不能同時積累資糧，因為從種種因中，賜予增上和決定善果的如來芽將會生起。 若說自性有因或有能力之因不生果，則違背正理。因為無邊眾生同時顯示利益心的大士，愛護眾生者圓滿福慧二資后而住世。 彼等福慧二資同時圓滿，必須依靠意樂，如同善解論典而作講解。因此，不應遮遣成佛之因，對種種眾生欲作利益者，積集資糧后亦成為障礙。

།ཇི་སྐད་དུ་སྙིང་རྗེ་པདྨ་དཀར་པོའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། བྱམས་པ་ཁྱོད་མྱུར་དུ་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བཞུགས་པར་ནུས་ཀྱང་གང་གི་ཕྱིར། བྱམས་པ་ཁྱོད་ཡུན་རིང་པོར་འདི་སྙེད་དུ་འཁོར་པར་མངོན་པར་དགའ་བ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་དུས་ལ་སྡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བྱམས་པ་ཁྱོད་ད་ལྟར་ངའི་རྒྱལ ཚབ་ཡོངས་སུ་བླངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ།དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་འགྲོ་བའི་དོན་དུའམ། ཡང་ན་སྐྱེས་བུས་སམ། གཞན་གྱིས་དེར་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་གིས་ཀྱང་ནུས་པས་འདོད་དེ་བདག་གིས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་གཞན་ལྡོག་པར་མཛད་པ་དེ་རྣམས་ཀྱང་ ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་བསྐྱེད་པ་མངོན་དུ་མཛད་པས་ན།ཇི་ལྟར་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་གཞན་གྱི་དབང་གིས་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། རྒྱུ་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་དགོངས་པ་དམ་པ་དེ་འདི་ལྟར་གྲངས་སུ་བགྲང་བ་ཇི་ལྟར་མཛད། དེ་རྣམས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུས་སམ། སྤྲུལ་པའི་ སྐུས་རང་གི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སམ་ཁམས་གཞན་གྱི་གླིང་བཞི་རྣམས་སུ་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་རྫོགས་པར་མཛད་ཀྱི་ཐུགས་རྗེའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་ཅན་རྣམས་ནི་དམིགས་པ་ཅན་དུ་འོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་རོལ་པ་འདི་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་སྨོན་ ལམ་དང་འགལ་བ་མེད་དེ།གང་གི་ཕྱིར་མགོན་མེད་པ་ཉིད་དང་། ལོང་བར་གྱུར་པའི་འགྲོ་བ་རྣམས་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་དགྲ་བཅོམ་པ་ལ་སོགས་པ་མགོན་དུ་གྱུར་པ་དང་། མིག་ཏུ་གྱུར་པ་ནི་མི་རིགས་སོ། །སྐུ་གདུང་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ ཀྱི་བྱིན་རླབས་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་མཆེད་དང་བའི་རྒྱུད་ལ་སྣང་གིས་སྐུ་གདུང་ཉིད་དེ་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐུབ་པ་རྣམས་ནི་རྙོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་བཞུགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་གསེར་འོད་དམ་པའི་ མདོ་ལས།མཐོ་རིས་སུ་ནི་འཛེག་པའི་ཕྱིར། །ནམ་ཞིག་རི་བོང་རྭ་རྣམས་ལས། །སྐས་ནི་ལེགས་པར་བྱས་གྱུར་པ། །དེ་ཚེ་རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་འགྱུར། །སྐུ་ལ་རུས་པ་ཁྲག་མེད་ན། །རིང་བསྲེལ་ཡོད་པར་ག་ལ་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། གང་ལ་ཡང་དཔེ་འདིས་ན་གང་དུ་འབྱུང་བའི་འཇིག་ རྟེན་གྱི་ཁམས་བཞིན་དུ་དེ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ཉིད་གཅིག་པུ་བྱ་བ་མཛད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

正如《悲白蓮經》中所說：“彌勒，雖然你能迅速以無上智慧安住于無餘涅槃，但是彌勒，你長久以來樂於輪迴如此之久，這一切都是依願力而住時。因此，彌勒，你現在已完全接受我的王位繼承人。” 雖然如此，世尊為利眾生，或由補特伽羅，或由他者而趣入，都不應理。因為即便一人有能力成辦，想著”我何須做”而勸退他人者，也是由於顯現大悲心的緣故。 如同大悲心依他而入，其餘諸法亦復如是。因緣具足的殊勝密意，如何能計數？彼等以圓滿報身或化身，于自世界或他方四洲中，隨緣利益眾生任運成辦圓滿。具大悲自性身者不應成為所緣，此佛陀游舞不可思議。 如何不違誓願？因為對無怙無明的眾生而言，除如來外，阿羅漢等作為怙主、作為眼目都不應理。 也非無舍利，以世尊加持力而現於清凈根器相續中，並非真實有舍利。世尊具有智慧自性身故，諸佛以無垢智慧住于輪迴際故。 如《金光明經》中說：“為登上天界，若於兔角上，善巧造階梯，爾時有舍利。身無骨血時，豈能有舍利？” 以此喻說明，如同所生世界一樣，彼非成立，因為如來不獨自一人作事。

།མ་གྲུབ་པ་ནི། གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བའི་དོན་རྫོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་མཛད་པ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་གཅིག་པུ་འདུས་པར་མཛད་པའི་ཚུལ་དེས་ འདུལ་བར་འགྱུར་བའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་སྲིད་དེ།ཇི་སྐད་དུ། འཕགས་པ་རིན་པོ་ཆེ་ཏོག་གི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་འོད་དཔག་མེད་དང་། ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་སོགས་པ་གཅིག་ཏུ་འདུས་པར་མཛད་ནས་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བྱ་བ་མཛད་དོ་ཞེས་འབྱུང་བ་སྟེ། ཕྲག་དོག་མ་ལུས་སྤངས་པ་ རྣམས།།ཕྱོགས་གཅིག་བཞུགས་པ་ཉིད་ན་ཡང་། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་རྣམ་མཛེས་ཏེ། །འཁོར་ལོས་སྒྱུར་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་བཤད་པ་སྟེ། ཕྲག་དོག་ནི་ནག་ནོག་གི་སྤྱོད་པ་ཅན་གྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་རྣམས་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་གིས་འབྱོར་བ་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་ གཅིག་ཏུ་མཛེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རིགས་ཀྱི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཡང་ཐུགས་རྗེའི་རང་བཞིན་ལས་རྗེས་སུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང་ལྡན་པ་ཕྲག་དོག་དང་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པས་རྗེས་སུ་གོས་པ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་འགྲོ་བའི་དོན་མཉམ་པ་མེད་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་མཉམ་པར་གྱུར་པ་རྣམས་གཅིག་ཏུ་འདུས ཀྱང་ནི་མཛེས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད།།འདུས་པར་གྱུར་པའི་ཚུལ་དེས་གདུལ་བའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་མེད་པར་གྱུར་ན་ནི་གཅིག་ཏུ་འདུས་པར་ནི་མཛད་དོ། །དེ་བས་ན་འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མང་པོ་དུས་གཅིག་འབྱུང་བར་སྲིད་པ་ལ་འགལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དེ་ རྣམས་ཀྱིས་འདི་ལྟར་སྨོན་ལམ་བཏབ་སྟེ།ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་དོན་རྫོགས་པར་འགྱུར་བ་འབྱུང་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་བདག་ཅག་ལ་བརྟན་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་གཟུགས་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་མེད་ ལ།རྒྱལ་བའི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལུས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས། སེམས་ཅན་ལས་རྣམས་མཐའ་ཡས་ཀུན་དུ་འབྱུང་། །སྣ་ཚོགས་ལ་ལས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དེ། །འགྲོ་བ་སེམས་ ཀྱི་ངོ་བོར་ཤེས་ན་ནི།།རང་གི་ལུས་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟོན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཡང་ན་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ཡིན་པར་གསུངས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཅིག་ཉིད་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གདུལ་བྱ་ཡང་ཡིན་པས་དེ་རྣམས་ཀྱང་སྔ་ མ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཡང་མཛད་པ་ཡིན་པར་འདོད་དེ།དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཚང་བའི་དཔེར་འགྱུར་རོ།

不成立的原因是：如來們應當圓滿利益眾生，而且所作事業也非世尊一人聚集而作的方式能調伏所化眾生。 如《聖寶髻經》中說：“世尊無量光佛和釋迦牟尼等聚集一處，成辦無量眾生之事。“又說：“諸離盡嫉妒者，即便住於一處，諸世尊莊嚴，勝過轉輪王。” 這是說，具有黑暗行為的轉輪王們互相嫉妒對方的富貴而生嗔恨，他們聚集一處並不莊嚴。而世尊則是從大悲自性中隨後化現身，不為嫉妒吝嗇等所染污，無與倫比地利益眾生任運成就平等，即便聚集一處又有何不莊嚴？若無此聚集方式所調化的眾生，則不會聚集一處。 因此，在一世界中多位如來同時出現是可能的，並無矛盾。他們也如是發願：“如何如何圓滿所化眾生之利，愿我等堅固者如是如是顯現。” 除了如幻顯現外，世界也不存在，佛陀色身也不存在，因為一切事物都是智慧身的緣故。 如《楞伽經》中說：“眾生無邊業普生，種種世間一切處，若知眾生心體性，示現自身不思議。” 若問：“如何說是一如來的所化眾生？“即便如此，一如來的所化眾生也是一切佛的所化眾生，因此如前所說，他們也是其他如來的事業所為，這成為不完整的比喻。

།གཞན་ཡང་གཞན་དག་ཀྱང་ཇི་སྲིད་དུ་སྲིད་པ་སྒོམ་པའི་དམ་པ་རྣམས་ནི་སྙིང་བརྩེ་བས་དབུལ་བར་གྱུར་ཀྱང་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་པའི་ནོར་ཡོངས་སུ་བསྐྱང་བར་བྱ་བའི་ ཕྱིར་དང་།དམ་བཅས་པའི་དོན་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཟད། དེས་ངེས་པར་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དག་སྣང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བོ་དམ་པ་མ་ལུས་པའི་གཙུག་གི་ནོར་བུར་གྱུར་ཅིང་། སྲིད་པའི་འཇིགས་པ་རྣམས་ལས་ཡང་དག་པར་བརྒལ་བ། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་ བདེན་པ་དང་སྙིང་བརྩེ་བའི་ནོར་རྣམས་མངོན་དུ་བདག་གིར་མཛད་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ནུས་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་མི་མཛད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་དང་ལྡན་པ་གང་ཞིག་དད་པར་འགྱུར།དམ་བཅས་པ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཤིན་ཏུ་ངེས་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་ མཛད་དེ།དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པ། །བསོད་ནམས་འདི་ཡིས་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་ཉིད། །ཐོབ་ནས་ཉེས་པའི་དགྲ་རྣམས་ཕམ་བྱས་ཏེ། །རྒ་ནད་འཆི་བའི་དབའ་ཀློང་འཁྲུགས་པ་ཡི། །སྲིད་པའི་མཚོ་ལས་འགྲོ་བ་གདོན་པར་བགྱི། །ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་སེམས་ ཅན་ཉུང་ཟད་ཅིག་གཟུང་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་མེད་པར་ནི་མ་གྱུར་ཅིག། །དེ་བས་ན་ཇི་སྙེད་དུ་སེམས་ཅན་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་ནི་ཐུགས་རྗེའི་རང་བཞིན་ཅན་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མཛད་པའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ མཐའ་ཡས་པ་ཡིན་པས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཁོར་བ་ལས་ངེས་པར་གདོན་མི་སྲིད་དོ་ཞེ་ན།དེ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཐུགས་རྗེའི་རང་བཞིན་ཅན་དེའི་དགོས་པ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་གནས་སྐབས་ནི་མཐའ་ཡས་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་དམ་བཅས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྒྲུབ་པར་མཛད་པར་མི་འགྱུར་ལ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་འདི་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལས་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པར་བཞེད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་འདི་ལ་ལེགས་པར་བསྒོམས་པས་ཅིའི་ཕྱིར་དུས་མ་ཡིན་པར་འཆད་པར་འགྱུར་བར་འདོད་དེ། རྒྱུན་མི་འཆད་དོ།

此外，其他人雖然貧乏慈悲，但爲了守護慚愧之財，爲了完成誓願，即便耗盡一切能力，也必定圓滿完成。如來是一切聖者的頂髻寶珠，已超越輪迴的恐懼，具足慚愧、真實和慈悲之財，具有無礙的智慧力，有智者誰會相信他們不圓滿成辦？ 所立誓願是爲了使一切眾生完全解脫一切痛苦。如世尊往昔所發願：“以此福德愿證得一切遍知，降伏過失之敵，從老病死波濤洶涌的輪迴大海中救度眾生。“這樣的聲明不應理解為僅針對少數眾生，愿不會缺少對一切眾生的大悲心。 因此，只要有一個眾生存在，具有悲心本性者就不應入涅槃。若說因為眾生無邊際，不可能從輪迴中救度一切眾生。正因為如此，具有悲心本性者的所作事業是無邊際的，否則就不符合誓願，也不符合大悲心。這大悲心的本質是欲救護一切眾生脫離痛苦。 如此，對此善加修習，為何要認為會在非時中斷呢？它是相續不斷的。

།འོན ཀྱང་དུས་དེའི་ཚེ་འབྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འདུལ་བ་རྣམས་ཏེ།རབ་བཟང་གི་མཐར་ཐུག་པ་དེ་ཐམས་ཅད་བཏུལ་ནས། གང་གཞན་དག་ནི་དུས་གཞན་དག་ཏུ་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་འགྱུར་བར་འབྱུང་བ་རྣམས་ལ་དེའི་དོན་མཛད་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་རྣམས་རིམ་གྱིས་འབྱུང་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ ནས་དེ་རྣམས་ལ་ཕན་པར་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་དབང་བསྐུར་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་ཡིན་གྱི།གཞན་དུ་ན་བར་དུ་གཞན་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པ་རྣམས་དོན་མེད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་ རྣམས་མེད་པར་ནི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་ཆ་ལུགས་གཞན་དག་གིས་འདུལ་བ་དག་ཀྱང་སྲིད་དེ། སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དོན་མེད་པར་བཞུགས་པའང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དོན་མཛད་པའི་ཆེད་དུ་བཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཤཱཀྱའི་ རྒྱལ་པོས་ཀྱང་རབ་བཟང་ལ་བཞེས་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་ཇི་སྙེད་དུ་བཞུགས་ཏེ།དུས་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཆུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་མི་བརྟག་སྟེ། གང་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐུགས་ལ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་བརྙེས་པ་དེ་དག་ནི་དུས་རིང་བ་དང་། ཐུང་བར་བརྩི་བར་མི་མཛད་དོ། །དེར་གཞན་དག་བླ་ ན་མེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་ཡང་མི་དགོངས་ཏེ།དེ་ལྟ་ན་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་འབད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་མང་པོ་གདོན་པའི་བསམ་པ་ཅན་བྱ་བ་གཟིགས་པ་དེ་དག་གིས་བྱས་ཟིན་ན་འདིར་བདག་གིས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་ དུ་དགོངས་པར་འགྱུར་རོ།།ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པས་དེ་ལྟར་བརྩི་བར་མི་མཛད་པར་འཇུག་གོ་ཞེ་ན། ལྷག་པར་གནས་པར་མཛད་པ་ལ། ཅི་ཕྱིར་བརྩི་བ་ལ་བརྩོན་པར་མི་མཛད། གནས་སྐབས་དེར་བརྩི་བར་མི་མཛད་པར་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇུག་པའི་རྒྱུར་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་མངོན་དུ་མཛད་ པས་དེའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཐོགས་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཉམ་པས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ས་ལ་གནས་པ་ན་ཡང་རྒྱལ་པོ་གདོན་པའི་ཕྱིར་རྡོ་འདེགས་པ་དང་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ ཤེས་དང་ལྡན་པ་གཅིག་གི་ངོ་བོ་གྱུར་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རྗེས་སུ་མཚུངས་པར་འགྱུར་ན།གཞན་དག་ཀྱང་དེ་དང་མཉམ་པར་མི་འགྱུར་བས་དེ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཅིག་མེད་པར་གྱུར་ནས་དེ་ལས་གཞན་པ་དེ་དང་མཉམ་པའི་རྒྱུ་ལས་ཀྱང་མི་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ།

然而，在那個時候出現的佛陀所調伏的眾生，即最勝者所調伏的一切眾生調伏后，其他在不同時期將成熟的眾生，爲了利益他們，其他如來將次第出現。然後，爲了圓滿利益他們，授權其他菩薩后入般涅槃。 若說”否則中間利他的行為將成為無意義”，這是不合理的。因為必定有佛所調伏的眾生，且一切世界中也可能有以其他方式調伏的眾生，如前所說。也不是無意義地住世，因為是爲了利益眾生而住世。 也不應認為釋迦王爲了最勝者所接受而僅住幾剎那，那時間太短暫。對於已獲得自心所欲之義者，不會計較時間的長短。也不會認為”將會出現其他具有無上能力者”，若如此，則完全不需要精進發菩提心，因為會想：“既然那些發心救度眾多世間的人已經做了，我還需要做什麼？” 若說具大悲者不作如是計較而趣入，那為何在殊勝住時不精進計較？在那個階段不計較是合理的。以大悲心為趣入因，因此雖具無礙智慧也會同時出現。 若說諸世尊利益眾生的因相同，如同凡夫住于地上為救國王而舉石，雖然如此，由於具無礙智慧成為一體，因果相應，其他人不會與之相等，因此不應如是理解。一者不存在時，從其他與之相等的因也不是不會生起。

།འདིར་སྨྲས་ པ།བསྐལ་བ་མང་པོའི་གྲངས་སྙེད་དུ། །བསྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཡི། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོར་ལྡན་པ་གང་། །གཞན་གྱི་ཁ་ན་ལས་པས་བཞུགས། །ཞེས་བཤད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོན་ཏན་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ འདས་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཀྱང་དེ་ལྟར་དང་ཐ་དད་པར་མི་རིགས་སོ།།དེ་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་སྐྱབས་ཀྱི་དོན་དང་སྐྱོབ་པའི་དོན་དུ་བཤད་དེ། གང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་སུ་བྱེད་པའི་ཆོས་མི་སློབ་པ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་སྟེ། མར་མེའི་རྒྱུན་ལྟ་བུའི་སངས་རྒྱས་སུ་བྱེད་པའི་མི་སློབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཡང་སོ་སོར་ནུབ་པར་གྱུར་ན་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱོབ་པར་སྤྱོད་པའི་ནུས་པ་ག་ལས་འོངས། ནུས་པ་མངའ་བ་ལས་ན་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི དངོས་པོ་རྣམས་ནི་འདས་པའི་དུས་ན་གནས་ཀྱང་ནུས་པ་ཉམས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན།འདས་པ་དེའི་གཟུགས་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ཡང་ཡོད་པར་བཤད་པ་མི་རིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡང་དེ་ཉིད་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གྲུབ་ཅིང་ནུས་པའི་གཟུགས་ནུབ་པར་གྱུར་ན་ནི་ལྷག་མ་ལུས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། ཡང་ དེས་བསྟན་པའི་གསུང་རབ་རིན་པོ་ཆེས་ཀྱང་སྐྱོབ་པའི་ནུས་པ་ད་དུང་ཡང་ཡོད་པར་འདོད་ན་ནི་དེའི་ནུས་པ་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ནི་དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་གཙོ་བོར་མི་འགྱུར་ལ། དེའི་འབྲས་བུའི་ནུས་པ་ཡང་དེའི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་དབྱེ་བས་དེ་དང་ད་ལྟར་གྱི་ནུས་པ་གཅིག་ཏུ་འཕོ་བ་མ་ ཡིན་ཏེ།དེ་མ་བསྟན་པར་དེའི་སྐྱོབ་པའི་དོན་མེད་དོ།