d3903佛意莊嚴論無畏生密于護喜王朝三十年時造 明稱譯c3.5s｜d3903佛意莊嚴論無畏生密于護喜王朝三十年時造 明稱譯c3.5s（續6）

如是爲了使眾生完全成熟而精進修行，具足隨順佛智的相續心，于善根修行不退轉，為求殊勝法而精進。 為利益世間眾生而廣泛修習文字、論典、度量、算數、計算、說法等，以及界續、醫續、驅貧、治忘、驅除鬼神病等，以及破除九種和尸毒等， 以及詩歌、舞蹈、故事、音樂、古事令人歡喜等，以及建造村莊、城市、園林、河流、湖泊、池塘、蓮池，種植花果、藥草、森林等， 以及指示金銀、寶石、珍珠、琉璃、螺貝、水晶、珊瑚等珍寶產地， 以及通曉月亮、太陽、行星、星宿、光明、地震、羅睺等兇兆和解夢等， 以及眾生肢體特徵的觀察和相應的預兆等， 以及戒律儀軌、禪定、神通、無量、無色界等境界， 以及其他一切無害、不損及能令一切眾生獲得利益安樂之事，皆以大悲心而行持，為最終引導眾生趣入佛法而修行。如《十地經》中所說。 於此地中，能見數以千億計的諸佛。在一剎那間能獲得千種三昧。能見千尊佛陀。能知彼等加持力。能震動並照耀千個世界。能前往千個剎土。能令千個眾產生熟。能住千劫，並能通達前後際。能開顯千種法門。能示現千種身相。于每一身中又能示現千位菩薩眷屬。 多現為兜率天王，善巧調伏一切眾生遠離外道，並以攝受方便善巧安立眾生於諦理。 於此禪定波羅蜜多尤為增上。由獲得清凈禪定波羅蜜多，此地菩薩發起第十心，具足般若波羅蜜多，猶如大藥，能息滅一切煩惱所知障病。 此地亦名現前地。因為依此地能通達緣起分別無著門之般若波羅蜜多境界，故名現前地。 於此地中，菩薩能見數以千億計的諸佛。在一剎那間能各別獲得百千種三昧。能見百千尊佛。能知彼等加持力。能震動並照耀數千世界。能前往數千剎土。能令百千眾產生熟。

།བསྐལ་པ་བྱེ་བ་འབུམ་དུ་གནས་ཤིང་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐར་ཡང་འཇུག་ གོ།།ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བྱེ་བ་འབུམ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་དོ། །ལུས་བྱེ་བ་འབུམ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ལུས་དང་ལུས་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་བྱེ་བ་འབུམ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཕལ་ཆེར་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་རབ་འཕྲུལ་དགར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་རྒྱུན་ གཅོད་པ་ལ་བྱ་བ་དང་གཙོ་བོ་ཡིན་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་འཛུད་མཁས་པ་ཡིན་ནོ།།འདིའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཆེས་ཤས་ཆེ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར། བློ་ཡི་འོད་ཟེར་གསལ་པོར་སྣང་བ་ཅན། །རང་གི་ལག་མཐིལ་སོན་པའི་སྐྱུ་རུ་ར་ཇི་བཞིན། ། སྲིད་གསུམ་མ་ལུས་འདི་ནི་གདོད་ནས་མ་སྐྱེས་པར། །རྟོགས་ཏེ་ཐ་སྙད་བདེན་པའི་སྟོབས་ལས་འགོག་པ་རྟོགས། །འགོག་པ་ཐོབ་པས་འགྲོ་བ་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པའི་བསམ་པ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འཁོར་བར་སོན་པའི་སྦྱོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་སོན་པའི་ལྷག་པའི་བསམ པ་ནི།འདིའི་འགྲོ་བ་མགོན་མེད་པ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཤིན་དུ་ཆེས་འཕེལ་བར་བྱེད་པས་སོ། །དེ་ནས་སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅུ་གཅིག་པ་ཐབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པ་བཤེས་གཉེན་ལྟ་བུ་སྟེ། བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་དགའ་བ་དང་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་མི་ཟད་པའི་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་ པ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡོངས་སུ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་བར་མར་གསུངས་པ། དགེ་བའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་ཀྱང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པས་མི་ཟད་པར་བྱེད་འདོད་པ་དང་སེམས་ཅན་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་དོན་གྱི་ཆེད་དུ་དམྱལ་བ་དང་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་དང་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ལ་སྤྲོ་བར་འདོད་པ་དང་།བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱར་བསགས་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ལ་ལྟོས་ནས་གཏོང་བར་འདོད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དང་། དཔེ་ བྱད་བཟང་པོ་བརྒྱད་ཅུ་དང་།སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་རྫོགས་པར་བྱེད་འདོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་སོ། །འདིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཤིང་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་མཚན་མ་མེད་པར་གནས་ པའི་ས་མི་གཡོ་བ་ཐོབ་པའོ།།སེམས་བསྐྱེད་པ་འདི་ཡངས་རིང་དུ་སོང་བ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འདིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་བདེན་པ་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་དམིགས་པ་མཚན་མ་མེད་པའི་གནས་པ་འབད་པས་འཇུག་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་རིང་དུ་སོང་བའོ། །འདིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་དོན་དུ་བསམ་གཏན་དང་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་རྣམས་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ།མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་རྣམས་ལ་ཡང་ངོ་། །དེ་ལ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་བྱ་བ་ཤེས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡོངས་ སུ་བསྒྱུར་བ་པ་དང་།སྤྲུལ་པ་པའོ། །དང་པོ་ནི་གཡོ་བར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པའོ། །སྤྲུལ་པ་པ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྐུ་དང་གསུང་དང་ཡུལ་གྱི་སྤྲུལ་པ་ལས་སོ། །དེ་ལྟར་ནི་ཕྱོགས་བཅུར་གྲངས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་སུ་གྲངས་མེད་པའི་སེམས་ ཅན་གྱི་དོན་དུ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཡང་འགྲོ་བ་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་གྱི་གཟུགས་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པ་སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་བྱེད་དོ།།ལྷ་ལ་སོགས་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་དང་ཇི་སྲིད་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་གྲངས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ རྣམས་དབྱངས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པ་གོ་བར་བྱེད་དོ།།དབྱངས་དེ་ལས་ཀྱང་རྣམ་པ་དུ་མར་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་ན་གཞན་སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་དུ་འཇུག་གོ། །ནམ་མཁའ་ལ་ཡང་ཆོས་སྟོན་པའི་སྒྲ་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །ཡུལ་རྣམས་ཏེ། བཟའ་བ་དང་། བཏུང་བ་དང་། བཞོན་པ་ དང་།གོས་དང་། རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དུ་སྤྲུལ་པར་བྱེད་དོ།

住于百千俱胝劫，趣入前際與后際。開顯百千俱胝法門。示現百千俱胝身。于每一身中又示現百千俱胝菩薩眷屬。多現為天王善化，是斷除眾生慢心相續之事業主，善巧引導眾生入緣起。此位般若波羅蜜多更為增上。如是： 智慧光明極清凈，如同手掌阿摩勒，三有一切本無生，了知依世諦力悟滅諦。 雖證滅諦亦不捨救護眾生之意樂，以其趣入輪迴之加行與趣入涅槃之增上意樂，使其對無怙眾生之大悲更為增長。 其後，第十一發心具足方便波羅蜜多，如善知識，以具足慈悲喜捨性相之無盡無量故，於一切時不捨眾生利益。 如《中般若經》所說：‘欲令一善發心迴向一切智性而成無盡，為利一切眾生欲趣入地獄、畜生、閻魔世間諸苦，欲舍百劫所集戒律以利眾生，欲生佛種姓，欲圓滿八十隨好與三十二大士相之菩薩，當學般若波羅蜜多。’ 此中生佛種姓即獲得殊勝任運無相住之不動地。此發心已遠離，以其于菩提分、諦、緣起所緣無相住勤行入故，是故名遠離。 此中菩薩為利益眾生而入諸禪定、解脫、三摩地等，亦入六神通。其中神變事業知有二種：轉變與化現。初者即如前所說動搖等。化現有三種：身化、語化、境化。 如是於十方無量世界中，為無量眾生利益，於一剎那中以六道眾生種種色相化身圓滿成辦。以天等及聲聞、菩薩眷屬乃至十方無量世界以音聲化現令知。從彼音聲亦以種種方式說法。或令他化身宣說。亦令虛空中發出說法聲。 諸境即飲食、乘騎、衣服、珍寶等種種，亦為眾生利益而化現。

།ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པས་བདག་གམ་ཕ་རོལ་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཟད་པ་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་བཞིན་ཤེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ཆེན་མོ་དག་ཏུ་ཡང་གསུངས་པ། དེ་འདི་ ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ།གང་ཕྱོགས་བཅུ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་རྣམས་དང་གང་ཡང་དེ་རྣམས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་རྣམས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་མིང་འབའ་ཞིག་པ་སྔར་བརྟགས་པའོ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་པའི་བར་དུ་སྟེ། དེ་དེ་ལྟར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདི་ལ་གནས་ནས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་རྣམས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པོ། །གང་རྣམས་ལ་གནས་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དྲུང་དུ་འགྲོ་ཞིང་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་དེ། དེ་རྣམས་ལས་ཆོས་ཀྱང་ཉན་ཏོ། །དེ་རྣམས་ལ་དགེ་བའི་རྩ བ་རྣམས་སྐྲུན་པར་བྱེད་ཅིང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་དེ།སྟོང་པ་ཉིད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པས་སོ། །དེ་ལྷའི་མིག་གིས་ཕྱོགས་[(]ཅུའི་[,]བཅུའི་[)]འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་སུ་སེམས་ཅན་རྣམས་མཐོང་ནས། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པས་དེར་སོང་སྟེ་དེ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། ། ལྷའི་རྣ་བའི་ཁམས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལས་ཆོས་མཉན་ཏེ་བཟུང་ནས་དེ་རྣམས་ལ་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་རྣམས་རིག་ནས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བར་དེ་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེས་བདག་དང་གཞན་གྱི་སྔོན་གྱི་གནས་རྣམ་པ་དུ་མ རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་།སྔོན་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་རྗེས་སུ་དྲན་ནས་ཆོས་དེས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ཟག་པ་ཟད་པ་ཤེས་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །དེ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ནི་དོན་གྱི་ཆེད་དུ་ལུས་ གང་དང་གང་འཛིན་པར་འདོད་པ་དེ་དང་དེ་ཁོ་ན་སོ་སོར་འཛིན་གྱི་དེ་ལ་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་ཁོང་ཁྲོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གོས་པ་མེད་དོ་ཞེས་སོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྩོད་པ་འདི་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ཁོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་ བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་འགྱུར་ཏེ།ངེས་པ་ཡང་ཅི་ལྟར་ངན་འགྲོ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཞེས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་གང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ནས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ཚད་མེད་པ་བཞི་ལ་སྤྱོད་ཅིང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་བཅུ་སྤངས་ནས་གནས་པ་དེའི་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་རྣམས་མི་ སྲིད་ན་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བ་ལྟ་ཅི་སྨོས།འོ་ན་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ཀྱི་སྐྱེས་རབས་རྣམས་ཅི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་རྣམས་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པའི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་ཆེད་དུ་དབང་ཐོབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསམ་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་རྣམས་ཏེ། བྱོལ་ སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་མྱོང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་གི་མཆོག་ཐོབ་པ་ལ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་ཅིག་ཅར་མཐའ་ཡས་པའི་སྐུ་གཞན་གྱི་དོན་གྱི་ཆེད་དུ་སྤྲུལ་པ་བཞིན་ནོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་འདི་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ ལ་སྐྱེ་བ་ནས་སྐྱེ་བར་འབྱུང་སྟེ།བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་ལ་སོགས་པར་ཡང་མི་ཉམས་སོ། །དེ་ལྟར་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་གཟུང་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བྱམས་པས་དེའི་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལ་ཁྲོ་བར་མི་བྱེད་དོ། ། གདུག་པ་ཅན་དང་ང་རྒྱལ་ཅན་དང་མུ་སྟེགས་གང་དེའི་ཚིག་ལ་གནས་པར་མི་འདོད་པ་དེ་རྣམས་མགོ་དགས་པ་ལ་སོགས་པས་བསྐུལ་ཞིང་གསལ་བར་བྱས་ནས་བསྡིགས་པས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་འཛིན་དུ་འཇུག་སྟེ། གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཚིག་ལ་ཁྲོ བའི་སེམས་ཅན་དེ་ནི་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁོ་ནས་དུས་དང་དུས་མ་ཡིན་པ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།

以漏盡智慧如實了知自己或他人煩惱的滅盡情況。在《大般若經》中也說道：應當如是了知，十方如恒河沙數世界以及其中所有如來，皆本性空寂，唯有名字，是前所觀察的，乃至’一切法皆為一切法所空’。如是安住於此般若波羅蜜多中，現前成就六種神通。 安住其中，能往詣十方一切如來之處承事供養，並從彼等聽聞正法。于彼等植諸善根而無執著，以空性于空性中無所執著故。以天眼見十方世界諸眾生已，以神通智前往彼處為其說法。 以天耳界聞持十方諸佛之法后為彼等宣說。以心差別智了知眾生諸心已，隨其意樂為其說法。能憶念自他種種宿世，憶念往昔如來之法已，為應以此法調伏之眾生說法。以漏盡智隨順眾生說法。 以此等神通，隨眾生所欲受持何等身形，即隨其各別受持，而於其中不為苦樂貪嗔所染。是故此諍論不應理：謂初發心的菩薩即決定無上正等菩提，既然決定，云何還會生於惡趣？ 因為若發起正等菩提心已，行持六度四無量，斷除十不善法而安住者，于彼八無暇處皆不可能，何況墮惡趣。若問：那麼畜生道的本生傳記又作何解釋？那些是具足有漏無漏一切善法者，為利眾生以獲得自在力而隨意受生，並非真實感受畜生之苦。 譬如具足威力自在的如來，能於一切世界同時化現無量身相利益他人。此六神通於菩薩生生世世中生起，即使生於畜生道等處亦不退失。如是為神通所攝受的眾生們也以俱生慈心而不會對其教誡與教導生起嗔恨。 對於兇惡者、我慢者及外道等不願安住其言教者，則以頭痛等方便開示警誡而令其接受自己的言教。凡是對具神通菩薩的言教生嗔的眾生是不存在的，否則唯有菩薩能觀察時與非時故。

།ཟང་ཟིང་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་འདི་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དེ། སྙིང་རྗེས་ཡང་དག་པར་བསྐུལ་བ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སྦྱངས་པའི་ཡིད་ཅན་རྣམས་ སེམས་ཅན་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་ཆེད་ཁོ་ནར་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ས་གོང་མ་གསོལ་བ་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་སློབ་དཔོན་དུ་འོས་པར་འགྱུར་རོ། །འཕགས་པ་ས་བཅུ་པར་གསུངས་པའི་རིམ་པས་ས་སྦྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འབུམ་ ཕྲག་བཅུ་རྣམས་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་སྟེ་དེ་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་སྦྱོངས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་སོ་སོར་ཐོབ་པ་ལས་དང་།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ས་བརྒྱད་པ་ལ་མངོན་ དུ་ཕྱོགས་པར་ཡང་འགྱུར་བ་དང་།འདིའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་མཚན་མ་དང་བྲལ་བ་ཚད་མེད་པར་ཡང་འཇུག་གོ། །འོ་ན་ས་དང་པོ་ཁོ་ནར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་པ་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་ནམ། སླར་ཡང་འདིར་ཅི་ཞེ་ན། དེར་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ལ་ལྷག་པར་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ།རང་གི་བློའི་རྣམ་པར་དཔྱད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ། འཕགས་པ་ས་བཅུ་པར་གསུངས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་རིགས་སུ་སྐྱེས་པའི་རྒྱལ་པོའི་བུ་རྒྱལ་པོའི་མཚན་མ་དང་ལྡན་པ་ནི་རྒྱལ་པོའི་བྱིན་གྱིས་བློན་པོའི་ཚོགས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་གྱི། རང་གི་བློའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དཔྱོད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནར་སོན་པ་ན་རང་གི་བློའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ཀྱང་ངོ་། །ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་བསྐྱེད་མ་ཐག་ཏུ་ལྷག་པའི་བསམ་པའི་བདག་ཉིད་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཟིལ་གྱིས་གནོན གྱི།རང་གི་བློའི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པས་མ་ཡིན་ནོ། །ས་བདུན་པ་འདི་ལ་གནས་པ་ནི་རང་གི་ཡུལ་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ལས་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཟབ་ཅིང་དབེན་ལ་ རྒྱུ་བ་མེད་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ་གོང་དུ་ཁྱད་པར་འཚོལ་བའི་བརྩོན་པ་ཡང་མི་གཏོང་ངོ་ཞེས་སོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་མཚན་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ལས་ནི་མཚན་མ་དང་བྲལ་ བར་འཇུག་ཀྱང་ཚད་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་ལས་ནི་སྦྱོར་བའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་སྦྱངས་པ་དང་། མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་སྣང་བ་རྟོགས་པའོ། །རིང་དུ་སོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཟབ་པའོ། །དེའི་མི་ མཐུན་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་དབེན་པའོ།།དེ་ལས་གཞན་པའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་པའི་ས་ལ་མི་རྒྱུ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱུ་བ་མེད་པའོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ལས་དེ་ནི་མཚན་མ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཡང་འདི་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཙམ་ལ་གནས་པ་སྟེ། གོང་མ་ ཡོངས་སུ་མི་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།གནས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡང་སྟེ་འདི་ཡང་དག་པའི་མཐའི་གནས་པས་གནས་པའི་ཕྱིར་དང་། འགོག་པ་མངོན་དུ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ས་བཅུ་པར་གསུངས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་ས་དྲུག་པ་ནས་བཟུང་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ། །ས་ བདུན་པ་ལ་ནི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ནས་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ལ་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་ལྡང་སྟེ།འགོག་པ་མངོན་དུ་བྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བརྗོད་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་དབེན་པའི་ སེམས་འཐོབ་པ་ཡང་ཡིན།སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དོན་དུ་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་གིས་ཁམས་གསུམ་པར་སྐྱེ་བ་ཡང་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་མི་གོས་སོ་ཞེས་པའི་བར་དུའོ།

以無貪求之心而說此法，以悲心真實勸導、以智慧修持意識者，為攝受眾生之故而說法。除了上地所求外，於三千大千世界中堪為師範。 依照聖十地經所說次第，入于凈治諸地之十萬種三昧，由方便智慧清凈修持而各別獲得諸三昧，以大悲力超越聲聞緣覺地，以智慧智觀察而趣向第八地，此人身語意業離相而無量趣入。 若問：豈非於初地即已超越聲聞等行，為何此處又說？彼處是以殊勝緣佛法之大我性，非由自智觀察。如聖十地經所說：‘善男子，譬如生於王族之王子，具王相者，以王威而勝過群臣，非由自智觀察力。至彼位時亦由自智力增長。善男子，如是菩薩初發心時，以增上意樂之大我性而勝過一切聲聞緣覺，非由自智觀察。’ 住此第七地者，由安住于了知自境之殊勝大我性，故極超越一切聲聞緣覺之事業。獲得甚深、寂靜、無行之身語意業，然亦不捨上求殊勝之精進。 菩薩業殊勝依止三昧故，離諸相。雖然聲聞緣覺之業亦離相而入，然非無量，因不為一切眾生利益故。此業由圓滿加行行故善修，現證無生法忍。由遠行故甚深，由斷除彼對治障故寂靜，由不行於出世間及世間地故無行。 聲聞緣覺之業雖離相，然非如是，僅住于彼，因不求上進故。殊勝住處者，由住真實際住故，不現前滅盡故。如聖十地經所說：‘善男子，從第六地起，菩薩入定。于第七地，于唸唸中入滅定而出，然不可說現前滅定。’ 故說此具不可思議身語意業，乃至恒時相續獲得寂靜心，為成熟眾生故，以願力而於三界受生，然不為世間過失所染。

།འདིར་ཡང་དག་པའི་མཐའ་ ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ནི་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་སྟེ།དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་འགོག་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལས་ཏེ། འདིར་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་འགོག་གོ་ཞེས་བྱས་ནས་སོ། །འདི་ལ་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་མང་པོ་རྣམས་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར་ལ་སྐད་ཅིག་གཅིག་ གིས་ཀྱང་ཏིང་ངེ་འཛིན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་སོ་སོར་འཐོབ་པ་དང་།སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་མཐོང་བ་དང་། དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་ཀྱང་ཤེས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་གཡོ་ཞིང་སྣང་བར་ཡང་བྱེད་པ་དང་། ཞིང་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་དུ་འགྲོ་ བ་དང་།སེམས་ཅན་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་བརྒྱ་སྟོང་དུ་གནས་ཤིང་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐར་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྒོ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་། ལུས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་ འབུམ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང་།ལུས་དང་ལུས་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །ཕལ་ཆེར་ནི་ལྷའི་བདག་པོ་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་དུ་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྒྲུབ་པ་ལ་བྱང་བ་དང་གཙོ་བོ་ ཡིན་ཞིང་།སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཛུད་མཁས་པའོ། །འདིའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཤིན་ཏུ་ཤས་ཆེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བའི་ས་བདུན་རྣམས་དང་འབད་པ་དང་བཅས་པས་མཚན་མ་མེད་པར་སྤྱོད་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་རྟོགས་པ་ ལས་སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅུ་གཉིས་པ་སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་དང་འདྲ་བ་སྟེ།སྨོན་ལམ་ཇི་ལྟ་བར་འབྲས་བུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་མི་ཟད་པར་ཡང་སྟེ། མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ རོ།།ས་མི་གཡོ་བ་ཡང་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་བདེན་པ་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་དམིགས་པའི་[(]མཚེན་[,]མཚན་[)]མ་མེད་པར་གནས་པ་རང་གི་ངང་གིས་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གཡོ་བ་མེད་དེ་དེའི་ཕྱིར་མི་གཡོ་བའོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ས་ཞེས་བརྗོད་དེ། ཡེ་ཤེས་མི་ལྡོག་ པའི་ཕྱིར་རོ།།འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤེས་པར་དཀའ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་དཀའ་བའི་སའོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞོན་ནུའི་སའོ། །བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དབང་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བའི་སའོ། །ཡང་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་སའོ། །ཡེ་ཤེས་ ཀྱི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཤིན་ཏུ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མཐར་ཐུག་པའི་སའོ།།སྔོན་གྱི་མཐའ་རྣམས་སུ་སྨོན་ལམ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པའི་སའོ། །གཞན་གྱིས་མི་འཁྲུགས་པའི་ཕྱིར་བྱིན་རླབས་ཀྱི་སའོ། །སྔོན་གྱི་མཐའ་རྣམས་སུ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་སའོ།།དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཁོ་ནས་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ལས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་ལུང་བསྟན་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ལུང་བསྟན་པའི་སའོ། །ལུང་བསྟན་པ་ཡང་གང་ཟག་གི་བྱེ་བྲག་ གིས་རིགས་ལ་གནས་པ་སེམས་བསྐྱེད་པ་མངོན་སུམ་དང་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པར་གནས་པའི་གང་ཟག་ལུང་སྟོན་པ་ལས་སོ།།ལུང་བསྟན་པ་ཆེན་པོ་ནི་ས་བརྒྱད་པ་ལ་སྟེ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་འདིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པ་ ཇི་ལྟ་བ་ལ་འཇུག་ཅིང་།སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཐོབ་པ་ལས་འདིའི་གང་བདེ་འགྲོ་དང་ངན་འགྲོར་རྣམ་པར་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དེ་རྣམས་ཡང་ དག་པར་འཆད་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་དུ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བོ་ལ་རྗེས་སུ་བརྩེ་བས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།

在此，入于真實際即是入于滅定，因為說如是性為滅，因為此處滅一切戲論而說。在此，不僅顯現眾多百千俱胝那由他佛，而且在一剎那中也各別獲得百千俱胝那由他三摩地，見到百千俱胝那由他佛，了知彼等加持，震動並顯現百千俱胝那由他世界，前往百千俱胝那由他剎土，令百千俱胝那由他眾產生熟，住于百千俱胝那由他劫並趣入前際后際，開顯百千俱胝那由他法門，示現百千俱胝那由他身，於一一身中亦示現百千俱胝那由他菩薩眷屬。 多數轉生為他化自在天王，善巧成就眾生現證智慧，並且是引導眾生入無過之上首。此位般若波羅蜜多之方便善巧極為增上。如是由七種清凈地及有功用無相行功德之證悟，而生起第十二發心，具足愿波羅蜜多，如如意寶，因為如其所愿圓滿果故。 亦為無盡神通，因為神通任運而入故。亦為不動地，因為緣于菩提分、諦、緣起之無相住，由自然生起故無動，是故不動。稱為不退轉地，因為智慧不退轉故。因為一切眾生難知故為難行地。因為無過失故為童子地。因為如意自在故為生地。因為無所作故為圓滿地。因為智慧差別極為廣大故為究竟地。 因為於前際中顯現愿故為化地。因為他不能動搖故為加持地。因為於前際中顯現故為任運地。因為善法唯由任運而成熟自性故為異熟。因為從諸佛獲得授記成佛故為授記地。授記亦由補特伽羅差別，依住種姓、發心、現前、非現前諸補特伽羅授記。 大授記在第八地，因為獲得無生法忍故。於此地中，菩薩趣入一切法之真實性，遠離一切心意識分別想，稱為獲得無生法忍。由獲得彼，其善趣惡趣異熟業障將得清凈。另外，如來為憐憫未來眾生而宣說。

།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གནས་པ་ཟབ་མོ་ཤེས་པར་དཀའ་བ་དབྱེར་མེད་པར་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པ་ནས། རྣམ་པར་སྨིན་ པའི་ཆོས་ཉིད་ལ་གནས་པ་ཡང་ངོ་།།དེ་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་གཉིས་ལ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའམ་མཚན་མ་ལ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་སྣང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཁོ་ནས་འགོག་པ་དེ་ལས་སློང་བར་མཛད་དེ། ཇི་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ས་བཅུ་པར་གསུངས་པ། དེ་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་སྒོའི་རྒྱུན་དེ་ལ་གནས་པ། དེ་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་མཛད་དེ། དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཀྱང་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ལེགས སོ་ལེགས་སོ།།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་འདི་ནི་དོན་དམ་པའི་བཟོད་པ་སྟེ། འོན་ཀྱང་རིགས་ཀྱི་བུ་གང་ངེད་རྣམས་ཀྱི་སྟོབས་བཅུ་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཁྱོད་ལ་མེད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ ལ་མངོན་པར་སྦྱོར་བར་གྱིས་ཤིག་།བརྩོན་འགྲུས་རྩོམས་ཤིག་།བཟོད་པའི་སྒོ་འདི་ཉིད་ཀྱང་མ་འདོར་ཅིག་།གཞན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཞི་བའི་རྣམ་པར་ཐར་པས་གནས་པ་ཐོབ་ཀྱང་བྱིས་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་མ་ཞི་བ་འདི་རྣམས་ལ་སོམས་ཤིག་།ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཐོབ པར་བྱ་བ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྒོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པར་གྱིས་ཤིག་སྟེ་གང་འདི་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་དམིགས་སུ་མེད་པའོ་ནས།ཇི་སྲིད་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པའི་ སྒོ་རྣམས་སུ་གཞུག་པ་མཛད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཁོ་ནར་འདིའི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་ཏེ།སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱ་བ་རྒྱུན་འཆད་པའོ་ཞེས་སོ། །འདི་ཡང་གང་ཡུད་ཙམ་ཅིག་གིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་གནོན་པ་དེ་ནི་སྔར་གྱི་རྩོལ་བ་དང་བཅས་པའི་ ལས་ཅན་གྱིས་བསྐལ་པ་འབུམ་གྱིས་ཀྱང་དེ་སྙེད་དུ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པར་མི་ནུས་སོ།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་དང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སོ་སོར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་རྣམས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་རབ་ཏུ་ཤེས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གཅིག་ལས་ཀྱང་མི་གཡོ་ ལ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་རྣམས་སུ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ན་ཡང་སོ་སོར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལུས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཁ་དོག་དང་རྟགས་དང་དབྱིབས་དང་ཆུ་ཞེང་རྣམས་དང་། མོས་པ་དང་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཅི་འདྲ་བར་སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་རྣམས་སུ་དང་།འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་ཡང་དེ་དང་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་རང་གི་ལུས་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏེ། དགེ་སྦྱོང་དང་བྲམ་ཟེ་དང་རྒྱལ་རིགས་དང་ཁྱིམ་བདག་དང་རྒྱལ་ཆེན་བཞིའི་རིས་དང་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་དང་འཐབ་བྲལ་དང་དགའ་ལྡན་དང་འཕྲུལ་དགའ་དང་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་ དང་ཚངས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་རང་རང་གི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་སྟོན་པ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་འོག་མིན་གྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སུ་འོག་མིན་གྱི་གཟུགས་སྟོན་པའི་བར་དང་།ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟུགས་སུ་སྟོན་ཏེ་དེ་དང་ དེའི་གཟུགས་ཀྱིས་གདུལ་བ་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཆེད་དུའོ།།དེ་ལྟར་གདུལ་བྱའི་ལུས་དང་སེམས་དང་སྐལ་བ་མཐུན་པར་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་དང་སེམས་དག་སྟོན་ཏེ། འདི་ཡང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ས་བཅུ་པར་གསུངས་པ། དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང་བསམ་པ་མངོན་ པར་སྒྲུབ་པ་ཀུན་དུ་ཤེས་ནས་ཇི་ལྟར་གདུལ་བྱ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སེམས་མི་འདའ་བར་འདོད་ན་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་རང་གི་ལུས་སུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པའོ།

從獲得菩薩甚深難知、無二、離一切相的住處開始，也住于異熟法性中。於此，在一切方面都不顯現二取行或相執行。唯有諸佛世尊能從彼等滅定中喚醒入于滅定者，如《聖十地經》中所說：‘由先前願力所生，住於法門相續中，諸佛世尊于彼作如來智的成就，並如是告誡：善男子，善哉善哉！這是隨覺佛法的勝義忍，然而善男子，我等的十力、無畏及佛不共圓滿法，你尚未具足，為獲得圓滿佛法，應當精進修行，應當發起精進，也不要捨棄此忍門。再者，你雖已獲得如是寂靜解脫住處，也應觀察未得寂靜的諸凡夫。又善男子，應當憶念往昔誓願、應成辦有情利益及不可思議智慧門，即一切法空性及一切法無所緣等。‘直至’若諸佛世尊不如是引導彼菩薩趣入一切智智成就門，則彼當即入般涅槃，斷絕一切有情事業’。 又此剎那間任運智慧所攝持的一切智智，即便以百千劫的勤勉亦不能獲得如是無量。如實了知世界及有情差別猶如微塵數量。雖不動於一佛剎，卻能顯現於無量佛土及如來眷屬眾會中。 隨諸有情身體的色相、標誌、形狀、大小及信解、增上意樂如何，于彼等佛土及眷屬眾會中，如是如是示現自身，從沙門、婆羅門、剎帝利、居士、四大天王、三十三天、離諍天、兜率天、化樂天、他化自在天及梵天眾的形相，于各自眷屬眾會中示現，乃至於色究竟天眾會中示現色究竟天身相，並示現聲聞、緣覺、菩薩及如來身相，為利益所化眾生故。如是隨順所化有情的身心根機而示現自身心，此亦不可思議。如《聖十地經》中所說：‘彼了知諸有情心意所成已，若欲不違如何調伏成熟有情之心，則以神變令有情身成為自身。’

།དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ལུས་དང་། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་ལུས་དང་། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལུས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལུས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ ལུས་དང་།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་། ཤེས་པའི་ལུས་དང་ཆོས་ཀྱི་ལུས་དང་ནམ་མཁའི་ལུས་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །རང་གི་ལུས་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་སུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ། །དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ལུས་ལ་སོགས་པ་ནམ་མཁའི་ལུས་ཀྱི་བར་དུ་རང་གི་ལུས་བྱིན་གྱིས་རློབ་བོ་ཞེས་སོ། །འདིར་དོན་དམ་པ་དང་ ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ངག་གིས་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ་དབང་བའི་སྦྱོར་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ་དེ་ལ་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ལུས་སུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དང་།ལུས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པས་བསྟན་ཏོ། །རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་མི་གཅོད་པས་སོ། །འདིས་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐུན་མོང་མ་ ཡིན་པའི་དོན་དམ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་བྱས་པར་འགྱུར་རོ།།ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་སྟེ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་། གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་རབ་ཏུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སེམས་ཅན་དང་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དག་དང་དེའི་ སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ལས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་རིག་པར་བྱའོ།།ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ཏེ་དེ་ཡང་ཡེ་ཤེས་གང་གིས་དང་ཆོས་གང་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའོ། །ནམ་མཁའི་ལུས་ཀྱིས་གཉིས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་སོ། །རང་གི་ལུས་སུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པས་ནི་དབང་དེ་དང་དེ་ལ་བྱ་བ་མཚུངས་པའི་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ཉིད་ཡོངས་སུ་གསལ་བར་བྱེད་དོ།།དབང་བཅུ་རྣམས་ཀྱང་ས་འདི་ལ་སོ་སོར་ཐོབ་སྟེ། གང་རྣམས་ཐོབ་པ་ལས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ནི་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞིང་། རྟག་པར་རྒྱུན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ རྣམས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ཡིན།བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསུ་བ་ཡིན། ལག་ན་རྡོ་རྗེ་རྣམས་རྟག་པར་ཕྱིར་འབྲང་བ་ཡིན། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་མ་བཏང་བ་ཡིན། ལུས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཚད་མེད་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན། ལུས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་སྟོབས་ ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཡིན།མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆེན་པོའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན། ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐའ་ཡས་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཡིན། ལུང་བསྟན་པ་ཚད་མེད་པ་ཡང་དག་པར་ཚོལ་བ་ཡིན། འགྲོ་བ་ཇི་ལྟར་སྨིན་པ་ལྟར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་སྟོན་པ་ཡིན། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་ འཁོར་དུ་ཞུགས་པ་ཡིན།བསྐལ་པ་རེ་རེ་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམས་རེ་རེར་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་རྣམས་ལ་བསྟི་སྟང་བྱེད་བཙུན་པར་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པ་ཡང་ཚོལ་ལོ། །འདི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱ་ཆེན་པོར་འགྱུར། ཚིམ་པར་བྱེད་ཡོངས་སུ་དག་པར་ འགྱུར།འོད་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་འཇུག་པ་ཡང་རྣམ་པ་དགུ་སྟེ། དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་དོན་ནི་མི་ཕྱེད་པའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་མི་ཕྱེད་པ་དང་། བཤད་པ་མི་ཕྱེད་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མི་ཕྱེད་པ་དང་། ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དབྱེར་མེད་པ་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་འཇུག་ པ་དབྱེར་མེད་པ་དང་།མངོན་པར་ཤེས་པ་མི་ཕྱེད་པ་དང་། དྲིས་པ་ལུང་སྟོན་པར་ནུས་པ་དབྱེར་མེད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལ་འདུག་པ་མི་ཕྱེད་པ་དང་། མངོན་པར་རྫོགས་པ་བྱང་ཆུབ་པ་དབྱེར་མེད་པའོ། །འདིས་དང་པོ་སེམས་བསྐྱེད་པར་གྱུར་པས་ཀྱང་སྨོན་ལམ་ཆེན་པོ་བཅུ་ལ་སོགས་པ་གང་སྨོན་ལམ་གྲངས་མེད་པ་ བརྒྱ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་དེ་རྣམས་འདིའི་ཡོངས་སུ་དག་པར་འགྱུར་བས་ན་སྨོན་ལམ་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འདིའི་ཤིན་ཏུ་ཤས་ཆེ་བར་འགྱུར་རོ།

如是加持佛剎身、業報身、聲聞身、緣覺身、菩薩身、如來身、智慧身、法身、虛空身。加持自身為眾生身。如是加持自身為從佛剎身乃至虛空身等。 此中應知勝義與世俗智語之智圓滿菩提自在之瑜伽。其中勝義智以遠離一切身份別性及獲得身平等性而顯示。以不斷自他相續故。此顯明聲聞緣覺不共勝義智。 世俗智即了知眾生身等，因了知煩惱、清凈及非二邊故。其中應知眾生與器世間及其生因業為煩惱邊。三乘為清凈邊，亦即以何智及何法而分別。以虛空身為非二邊。以加持為自身則顯明於彼彼自在之修行瑜伽。 於此地中亦各別獲得十種自在。由獲得彼等故，以不住輪迴與涅槃而具大不可思議智慧本性，恒時為諸如來加持，為帝釋、梵天、護世等迎接，金剛手等常隨從，由三昧力不捨離，顯現無量身而成就，具足一切身行力，圓滿大神通果報，于無量三昧得自在，尋求無量授記，隨眾產生熟而示現圓滿菩提，入大乘壇城。 於一一劫中一一廣大世界中，恭敬承事眾多俱胝那由他諸佛。亦尋求成就法光明。此等善根亦成廣大，令滿足、成清凈、成光明。 入大乘壇城亦有九種，壇城義即不可分義。即：智慧不可分、宣說不可分、解脫不可分、剎土清凈不可分、入大乘不可分、神通不可分、能答問不可分、安住菩提心不可分、現證菩提不可分。 由此初發心者亦以成就無量百大愿等，以彼等於此清凈故，此地愿波羅蜜極為增上。

།དེ་ལྟར་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་འབུམ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་དང་མཉམ་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྣང་བ་སྤྲོས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ ཉོན་མོངས་པའི་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་རིམ་གྱིས་ཞི་བར་བྱེད་ཅིང་རྟེན་རྣམས་ཀྱང་ཚིམ་པར་བྱེད་ཅིང་རྟེན་རྣམས་ཀྱང་རྟེན་པར་བྱེད་དོ།།ས་འདི་ལ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་པས་འདོད་པ་ལྔ་ལ་ཡོངས་སུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་མི་སྲིད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་ པའི་རྒྱུར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་རྣམས་ཉེ་བར་ལེན་ཏེ།དེ་ལྟར་ནི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་ལ་མཁས་པ་བདག་ཅག་གི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དོན་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུ་བའི་དོན་དུ་གྲགས་འཛིན་མ་དང་ས་སྐྱོང་མ་ལ་སོགས་པ་བུད་མེད་སྟོང་ཕྲག་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རྣམས་ལ་སོ་སོར་སྐུ་ མངོན་པར་སྤྲུལ་ནས་དེ་རྣམས་ཐམས་ཅད་དང་རོལ་ཏོ།།གལ་ཏེ་འདོད་པ་ལ་སྤྱད་པ་བདེན་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སྒྲ་གཅན་འཛིན་སྲས་ཡིན་པ་ཡང་བདེན་པ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྲས་རྣམས་ནི་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྒྱུ་ལས་མངལ་དུ་གནས་ཤིང་སྐྱེ་བ་ཁོ་ ན་མ་ཡིན་གྱི།རྫུས་ཏེ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱང་འབྱུང་ངོ་། །སྒྲ་གཅན་འཛིན་བཟང་པོ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྟེ། དགོས་པའི་དབང་ཁོ་ནར་མངལ་དུ་གནས་པའི་རྣམ་པར་བསྟན་པའོ། །འཕགས་པ་ཆོས་འཕགས་ས་བཅུའི་དབང་ཕྱུག་བུད་མེད་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་དང་ལྷན་ཅིག་འདོད་ པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་རྩེན་པ་ཡང་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་བླ་ན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དགའ་བ་ལ་དབང་བའི་རྟེན་ཉིད་ཀྱིས་ན་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དོན་དུ་སེམས་ཅན་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་ལས་ཏེ།བུད་མེད་ཀྱི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་ རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རང་དང་གཞན་གྱི་དོན་རྣམ་པར་དག་པའི་ཆེད་དུ་དེའི་འཁོར་གྱི་དངོས་པོ་དོན་དུ་གཉེར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པར་ཡང་གསུངས་པ། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། སྔགས་དང་སྨན་གྱིས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་དུག་གིས་ལྟུང་བར་བྱེད་མི་ནུས་ སོ།།འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་སྨན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་དུག་གིས་ལྟུང་བར་བྱེད་མི་ནུས་སོ་ཞེས་དང་། འོད་སྲུངས་འདི་ལྟ་སྟེ། གྲོང་ཁྱེར་ཆེན་པོའི་ལྗན་ལྗིན་གང་དེ། བུ་རམ་ཤིང་གི་ཞིང་རྣམས་དང་རྒུན་འབྲུམ་གྱི་ཞིང་རྣམས་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བར་གྱུར་པར་ འགྱུར་རོ།།འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉོན་མོངས་པའི་ལྗན་ལྗིན་དེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་ཉེ་བར་མཁོ་བར་གྱུར་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སོ། །ས་འདི་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕལ་ཆེར་སྟོང་གི་བདག་པོ་ཚངས་པ་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་ཟིལ་གྱིས་མི་གནོན་པ་ དང་།དབང་ཉིད་ཐོབ་པ་གཙོ་བོ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རྩོམ་མོ། །སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འབུམ་ཕྲག་བཅུའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་སོ་སོར་ཐོབ་པོ།།དེ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་མཐོང་ངོ་། །དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱང་ཤེས་སོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཡོ་བར་བྱེད་སྣང་བར་ཡང་བྱེད་དོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་སུ་ཡང་འགྲོའོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་ བསྐལ་པར་གནས་ཤིང་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐར་འཇུག་གོ།།དེ་སྙེད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་རྣམ་པར་འབྱེད་དོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་སྟོན་ཏོ། །ལུས་སོ་སོ་ལ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་དེ་སྙེད་དོ། །དེ་ལྟར་ས་བརྒྱད་པ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྫོགས་ པར་བྱས་ནས་དགུ་པ་ལ་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ།

如是，此處放射大慈光明遍及如十萬億佛剎微塵數那樣多的世界，漸次息滅眾生煩惱的熱惱，並使所依得以滿足和安住。 在此地中，連極其微細的煩惱現行也不存在，故而不可能享受五欲。即便如此，諸菩薩爲了成熟眾生之因，仍然受用五欲功德。 如是，我等善巧攝事的菩薩，爲了攝受之故，以同事攝而對持鬘女和護地女等二萬四千女眾各自化現身相，與她們一切同遊。 若有人說’享受欲樂非真’，則羅睺羅為佛子一事也將成為不真實。對此回答：並非不真實。因為諸子不僅是從受用欲樂之因而住胎出生，化生者也會出現。羅睺羅賢者也是大菩薩，僅是爲了利益而示現住胎相而已。 聖者法上十地自在者與六萬八千女眾一起受用五欲功德遊戲，這是因為般若波羅蜜多的修習是無上境界之喜樂的所依，爲了成熟一切眾生，以眾生平等性而廣大行持。具有女性之眾生也爲了清凈自他二利而希求成為其眷屬。 在《聖寶積經》中也說：‘迦葉，譬如被咒語和藥物所護持的毒藥不能令人墮落。迦葉，如是為智慧方便善巧之藥所護持的煩惱毒也不能令人墮落。’ 又說：‘迦葉，譬如大城中的糞穢，對甘蔗田和葡萄園是有用的。迦葉，如是菩薩的煩惱糞穢對於一切智性也是有用的。’ 在此地中，諸菩薩多數成為三千世界之主大梵天，具有降伏不被降伏及獲得自在等殊勝，爲了成就眾生波羅蜜多，一切事業也都以四攝事而行持。 在一剎那間能獲得如同十萬億三千大千世界微塵數那麼多的各種三昧，見到如是數量的佛陀，了知他們的加持力，能震動並照耀如是數量的世界，能往詣如是數量的剎土，能成熟如是數量的眾生， 能住如是數量的劫數並通達前後際，能開顯如是數量的法門，能示現如是數量的身相，每一身又有如是數量的菩薩眷屬。 如是在第八地以智慧事業成就而圓滿清凈剎土后，在第九地圓滿成熟眾生。

།དེ་ཡང་འདིའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅུ་གསུམ་པ་སྟོབས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པ་ཉི་མ་ལྟ་བུ་སྟེ། མི་ཟད་པའི་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིས་གདུལ་བྱའི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་ལེགས་པའི་ བློ་གྲོས་ཀྱང་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་འཆད་པ་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལེགས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་སོ། །དེ་ནི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་སྨྲ་བ་པོ་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལྟར་སྤོབས་པ་མི་ཆོད་པ་ཅན་དེའི་ སྔོན་བསགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་བདག་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ས་དགུ་པའི་སྤྱོད་པ་འདི་ངེས་པའི་སྤྱོད་པ་ཞེས་བརྗོད་དེ། སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ ཀྱིས་མངོན་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།སྤྱོད་པ་འདིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཐེག་པ་གསུམ་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་ཡོད་པའི་སྤྱོད་པ་འཇུག་གོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ངེས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉི་མ་གཅིག་ལ་སེམས་ ཅན་གྱི་དོན་གྱི་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་པ་ལ་སྔ་མའི་སྤྱོད་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་བྱེ་བ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ།།འདི་ཡང་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་ཚད་མེད་པ་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་པ་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མདུན་དུ་ཆོས་ ཉན་ཅིང་ཐོས་ནས་ཀྱང་མི་བརྗེད་དོ།།ཇི་སྐད་དུ་ཐོས་པ་ཡང་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་དང་ལྡན་པའི་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་མཁས་པས་དེ་སྙེད་དུ་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་སྤོབས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་སྒོས་སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུ་རྒྱས་པར་བཀང་ནས་བསམ་པ་དང་མོས་ པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏེ།འཁོར་མཐའ་ཡས་པ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་མི་འཇིགས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་ཆོས་ཀྱི་སྟན་ལ་འདུག་པས། འདོད་ན་སྒྲ་སྐད་བརྗོད་པས་འཁོར་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲ་སྐད་སྣ་ཚོགས་པ་ཚད་མེད་པས་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་གོ་བར་བྱེད་དོ། །སྒྲ་སྣ་ཚོགས་དང་དབྱངས་ ཀྱི་ཡན་ལག་ཐ་དད་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་ནའོ།།འདོད་ན་ཡི་གེ་གཅིག་གི་སྒྲ་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་སྒྲ་འབྱུང་བར་བྱེད་དོ། །བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་ལས་དང་། འོད་ཟེར་རྣམས་ལས་དང་། ནམ་མཁའ་ལས་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པར་སོན་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་ པའི་སྣང་བ་རྣམས་ལས་ཀྱང་སྟེ།འདི་ནི་མདོར་བསྡུས་པ་ལས་འདིའི་སྟོན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། གསུང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྨྲ་བ་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་སོ། །དེ་ལ་ཡེ་ ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གང་ཐེག་པ་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྣོད་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པའོ།།གང་ཡང་རིགས་དང་དབང་པོའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་དབང་དུ་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཡུལ་ལོ། །གསུང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་ཆོས་ སྟོན་པའོ།།དེ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སྟོན་པ་དང་། དེའི་བཤད་པ་སྟོན་པ་དང་། གང་གི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དེའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་སྟོན་པ་དང་། གང་རྣམ་གྲངས་ཇི་སྙེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དེ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་སྟོན་པའོ། །གསུང་རབ་ཡན་ལག་ བཅུ་གཉིས་རྣམས་ནི་མདོ་དང་།དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པ་དང་། ལུང་བསྟན་པ་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་། ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་དང་། གླེང་གཞི་དང་། རྟོགས་པ་བརྗོད་པ་དང་། དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་བ་དང་། སྐྱེས་པའི་རབས་དང་། ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་། ཆོས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་དང་། གཏན་ལ་ཕབ་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་མདོ་སྡེ་ ནི་གང་རྐྱང་པ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པའོ།

此外，此處的第十三發心即具足力度波羅蜜多，如同太陽，因為以無盡攝受諸事而令所化眾生得以成熟。 又稱善慧地，因為此處菩薩以諸無礙解而為說法者，故為善慧。因此稱為善慧。彼以四無礙解而為大法師。 如是具足無盡辯才者，其往昔所積善根成熟之自性圓滿成熟，于輪迴之際自然成就眾生利益及圓滿正等菩提。 因此，此第九地之行稱為決定行，因為以願力而得成就之故。以此行亦令成熟眾生決定於三乘。因為成熟自性故而行利益之行。 因此，入決定行之菩薩一日中所圓滿成辦之眾生利益事業，前行者以千俱胝分之一亦不能及。 此亦獲得無量無數十萬陀羅尼門者，於十方諸佛世尊無量無數前聞法，聞已亦不忘失。 如是所聞亦以具足十萬無量音聲支分之善巧，以如是無量辯才分別門遍滿三千世界，隨眾生意樂而為說法。 具足降伏無邊眷屬之無畏，坐於法座，若欲以音聲語言，則以無量種種音聲令諸眷屬了知諸法門。 或以種種音聲及不同音聲支分分別。 若欲則於一字音中出現分別一切法之音聲。從毛孔中、從光芒中、從虛空中、及從現於無數世界之色等顯現中亦然。 此乃略說此中說法圓滿。彼亦應當了知三種：智慧圓滿、語言圓滿及說者圓滿。 其中智慧圓滿即以三乘差別顯示解脫器等。又隨種姓根基等差別所攝即是其境。 語言圓滿即以無礙解成就而說法。彼亦有四種：說十二分教、說其解釋、隨順所化意樂而說隨順、為令了知數量而說隨順。 十二分教即：經、應頌、記別、偈頌、自說、因緣、本事、本生、方廣、未曾有、譬喻、論議。 其中經部即以單獨宣說而明瞭義理者。

།དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པ་ནི་གང་མདོ་ཁོ་ན་དབུས་དང་མཐའ་མར་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་དབྱངས་སུ་བསྙད་པའོ། །གང་དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་དེ་ཡང་དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པ་སྟེ། རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ལུང་བསྟན་པ་ནི་གང་དུ་ཉན་ཐོས་འདས་ཏེ་ དུས་བྱས་པ་དང་འབྱུང་བ་ལུང་སྟོན་པའོ།།གང་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོར་ཡང་སྟེ། དེས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་དགོངས་པ་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ནི་གང་ཚིགས་བཅད་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་ནི་རྐང་པ་གཉིས་པ་དང་། རྐང་པ་གསུམ་པ་དང་། རྐང་པ་བཞི་པ་དང་། རྐང་པ་ལྔ་པ་དང་། རྐང་པ་དྲུག་པའོ། །ཆེད་ དུ་བརྗོད་པ་ནི་གང་ཡིད་རངས་པས་བརྗོད་པའོ།།གླེང་གཞི་ནི་གང་ཆེད་དུ་བྱས་ནས་གསུངས་པའམ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་བསླབ་པ་བཅས་པ་གསུངས་པའོ། །རྟོགས་པ་བརྗོད་པ་ནི་དཔེ་དང་བཅས་པར་གསུངས་པའོ། །དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་བ་ནི་གང་སྔོན་གྱི་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པའོ། །སྐྱེས་པའི་རབས་ནི་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པའོ།།ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་ནི་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་དང་ལྡན་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ནི་གང་དུ་ཉན་ཐོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་སྟོན་པའོ། ། གཏན་ལ་ཕབ་པ་ནི་གང་དུ་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པའོ། །སྨྲ་བ་པོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། གཟུངས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། དྲིས་པ་ལུང་སྟོན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། འཛིན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །དེ་ལ གཟུངས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གཟུངས་རྣམ་པ་བཅུ་སྟེ།དོན་གྱི་གཟུངས་དང་། གཞུང་གི་གཟུངས་དང་། མངོན་པར་ཤེས་པའི་གཟུངས་དང་། འོད་ཟེར་རབ་ཏུ་འགྱེད་པའི་གཟུངས་དང་། ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཚར་གཅད་པའི་གཟུངས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཆོད་པ་དང་སེམས་ཅན་བཀྲེན་པ་རྗེས་སུ་ འཛིན་པ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་གཟུངས་དང་།ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པའི་སེམས་ཅན་ཡང་དག་པར་གཟེངས་བསྟོད་པའི་གཟུངས་དང་། ཆགས་པ་མེད་པའི་སྨོན་ལམ་གྱི་གཟུངས་དང་། སྤོབས་པ་མི་ཟད་པའི་གཟུངས་དང་། དོན་སྣ་ཚོགས་ལ་སྤོབས་པའི་གཟུངས་སོ། །འདི་ནི་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་མཐའ་ཡས་ པ་ལས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་ཡང་སྟེ།དེ་ལྟར་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པ་ལས་བྱ་དཀའ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་བྱ་དཀའ་བའི་འདུ་ཤེས་མི་སྐྱེའོ། །དེའི་བརྩོན་འགྲུས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་རྩོམ་པས་སྒྲུབ་པའི་བསྐལ་པ་མང་པོ་རྣམས་བསྙིལ་བར་འགྱུར་ ཏེ།དཔེར་ན་བདག་ཅག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔར་གྱུར་པའི། སངས་རྒྱས་ཉེར་རྒྱལ་མཉེས་པར་བྱས་པས་བསྐལ་པ་དགུ་བསྙིལ་བ་ལྟ་བུའོ།

歌頌是指僅在經文的中間和末尾以偈頌形式歌頌。對於了義經也是以歌頌形式宣說，爲了使人理解。 授記是指對已逝聲聞的過去和未來作出預言。對於了義經也是如此，因為通過分別解說密意。 偈頌是指以偈頌形式宣說，即二句偈、三句偈、四句偈、五句偈和六句偈。 自說是指以歡喜心宣說。 因緣是指為何因緣而宣說或與制定學處相關的宣說。 譬喻是指以比喻方式宣說。 本事是指與過去因緣相關的。 本生是指與菩薩行相關的。 方廣是指與菩薩藏相關的，因為是一切眾生利樂之處。 未曾有法是指宣說聲聞、菩薩和諸佛的稀有未曾有法。 論議是指如實宣說法的特徵。 說者圓滿有四種：總持圓滿、善巧開示圓滿、問答圓滿和受持圓滿。 其中總持圓滿有十種總持：義總持、文總持、神通總持、放光總持、降伏他論總持、供養如來攝受貧苦眾產生就總持、讚歎入大乘眾生總持、無著愿總持、無盡辯總持和種種義辯總持。 這是于無量俱胝劫中善巧出離，如是菩薩獲得成熟精進波羅蜜后，於一切難行不生難想。由其發起廣大精進，能縮短多劫修行， 如我等世尊釋迦牟尼為菩薩時，由令燃燈佛歡喜而縮短九劫。

།དེ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱིས་སྒྲུབ་བཞིན་པའི་བསྐལ་པ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་མང་པོ་རྣམས་ཀྱང་བསྙིལ་བར་འགྱུར་ རོ།།གང་ཡང་དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་ཁས་བླངས་ནས་སུ་ཞིག་གི་ཡང་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བསྙིལ་བར་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་པའི་འདོད་པ་དེ་འཕགས་པས་ཁྱད་དུ་བསད་པ་ནི། འབྲས་བུ་གཉིས་པ་ལ་ཞུགས་པ་མཐོང་བས་ཐོབ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡོད་དོ་ ནས་ཇི་སྲིད་དུ་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་འདི་ཉིད་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱའོ་ཞེས་པའི་བཤད་པས།གང་གི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་གཉིས་པ་ལ་ཞུགས་པ་ནི་ས་དྲུག་པ་ལ་གནས་པ་སྟེ་སྔར་བརྗོད་པའི་རིམ་པས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་ གཉིས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་ཉིད་ལ་གནས་པ།དེ་ལ་ཡང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བ་ནི། ཅི་ལྟར་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་པ་བསྙིལ་བ་མ་ཡིན། ཅི་སྟེ་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་ལ་འཕགས་པ་བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ས་བཅུ་གསོལ་བ་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་ པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱང་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་བའོ་ཞེ་ན་འདི་ལས་ཅི་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་མཐོང་བས་ཐོས་པས་དྲུག་པ་གསོལ་བ་རྣམས་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་ལ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པས་ན་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་བསྙིལ་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་གནས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕུལ་དུ་དབྱུང་ དུ་མེད་པའི་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་ཐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་སྒྲུབ་བཞིན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གཉིས་ཀྱང་བསྙིལ་བར་འགྱུར་བ་ནས་ཇི་སྲིད་བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་དང་།སྐྱེ་བ་ཉུང་ངུའི་ས་དང་། ཇི་སྲིད་དུ་སྐྱེ་བ་འདི་ཁོ་ན་ལ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའོ་ཞེས་སྔགས་ཀྱི་ཚུལ་ལས་གསུངས་ སོ།།ཤས་ཆེར་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་འདི་ལྟ་བུ་འཛིན་པར་རྩོམ་སྟེ། དེ་གལ་ཏེ་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་གོ་རེ་རེ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་མཉམ་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དེ་སྙེད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་ཞིང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེས་ཀྱང་དེ་སྙེད་ཀྱི་ སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་དོན་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་ཆོས་སྟོན་ཏེ།སེམས་ཅན་སོ་སོ་ལའང་དེ་སྙེད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དང་། སྐྲའི་རྩེ་མོ་གཅིག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཐམས་ཅད་ན་སྟེ། དེར་བདག་གིས་ཇི་ལྟར་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྣང་བ་སོ་སོར་ནོད་པ་དེ་ལྟ་བུའི་དྲན་པ་རྒྱ་ ཆེན་པོ་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཞིང་།ཤེས་རབ་ཀྱི་སྣང་བ་རྣམ་པར་ངེས་པའི་སྤོབས་པ་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་ནས་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་སྙེད་རྣམས་སུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱའོ་ཞེས་པའོ། །བསྐལ་པ་གཅིག་ལ་ཡང་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་དུ་མ་རྣམས་མཐོང་ངོ་། ། བསྙེན་བཀུར་བྱེད་དོ། །བླ་མར་བྱེད་དོ། །ཕལ་ཆེར་སྟོང་གཉིས་ཀྱི་བདག་པོ་ཚངས་པ་ཆེན་པོར་འགྱུར་ཏེ། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐམས་ཅད་སྟོན་པ་ལ་གཙོ་བོ་ཡིན་ཞིང་། འདོད་ན་ཚུལ་དེ་ལྟ་བུའི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ། གང་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུའི རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཇི་སྙེད་པའི་གྲངས་དེ་སྙེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་སོ་སོར་ཐོབ་པོ།།དེ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་མཐོང་ངོ་། །དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱང་ཤེས་སོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་གཡོ་ཞིང་སྣང་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་སུ་འགྲོའོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་ བྱེད་དོ།།དེ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པར་གནས་ཤིང་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐར་ཡང་འཇུག་གོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་རྣམ་པར་འབྱེད་དོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་རྣམས་སྟོན་ཏེ། ལུས་སོ་སོ་ལ་ཡང་དེ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་ལོ་འདིའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཤིན་ཏུ་ཤས་ཆེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་བསམ་ པའི་སྟོབས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

同樣地，以極大的精進力修行的許多億萬劫也將被超越。有人認為如此承認一切之後，卻說’必定不會超越任何人的無數劫’，聖者對此說法的否定是：以證得第二果入聖者的角度而言，‘舍利子，諸菩薩從現在直至此賢劫中將現前證得無上正等正覺’的解釋。 因為入第二果者是住于第六地，如前所述次第，與第二無數劫相連的賢劫中，他們也將現前成佛，這怎麼不是超越第三無數劫呢？如果說在賢劫中彌勒菩薩等諸十地菩薩住于第三無數劫者也將現前成佛，這又如何？因為以見道和聞法而住第六地者在賢劫中現前成佛，所以必定是超越無數劫。 因此，以無與倫比的極大精進和殊勝方便修行者，也將超越兩個無數劫，乃至一劫中，少生地，乃至即生現前成佛，如密乘所說。大多顯現如是智慧：‘若於一一毛端，有如同無量世界微塵數的如來，對等數的眷屬眾會說法，每一如來又對等數的眾生說不同的法，對每一眾生又說等數之法，如一毛端般遍及整個法界。 我將如何在一剎那間各別領受彼等如來的法光，成就如是廣大念力，並清凈般若光明決定的辯才，在一剎那間于等數世界中令一切眾生滿足。‘在一劫中見到眾多億萬佛陀，承事供養，尊為上師，大多成為二千世界之主大梵天，是宣說一切波羅蜜多的主要者。 若願意，則發起如是精進：在一剎那間各別證得如三千大千世界無量百千微塵數的等持，見到等數諸佛，了知彼等加持，震動並照耀等數世界，前往等數剎土，令等數眾產生熟，住于等數劫並趣入前際后際，開顯等數法門，示現等數身，于每一身又有等數菩薩眷屬，以此力使波羅蜜多極為增上。其中，意樂力是因為無有煩惱現行的緣故。

།ལྷག་པའི་བསམ་པའི་སྟོབས་ནི་སའི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་སྦྱངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གཟུངས་ཀྱི་སྟོབས་ནི་ཆོས་མི་བརྗེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྟོབས་ནི་རྟག་ཏུ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པའི་འབྱོར་པའི་སྟོབས་ནི་མཐའ་ཡས་ ཤིང་མུར་ཐུག་པ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།དབང་གི་སྟོབས་ནི་ཡིད་ལ་རེ་བ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་འཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤོབས་པའི་སྟོབས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་སྦྱོར་བ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་སྟོབས་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པའི་སྤྱོད་པ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྱམས་པ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ནི་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་བསྐྱབ་པ་ལ་མཆོག་ཏུ་སྦྱོར་བ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་སྟོབས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་སེལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཉིད་ཀྱི་སྟོབས་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ པའི་སྟོབས་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པ་མདོ་སྡེར་བསྟན་པ་ནི་སྟོབས་རྣམས་སོ།།དེ་ལྟར་ས་དགུ་པ་ལ་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དག་བྱས་ནས། ས་བཅུ་པ་ལ་ཤེས་བྱ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ སྒོམ་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པས་སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅུ་བཞི་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་དྲི་ཟའི་གླུ་སྙན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ།མི་ཟད་པའི་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་གདུལ་བྱ་འདུན་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ས་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཡང་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ས་འདིར་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ལ་རྒྱལ་ཚབ་ཉིད་དུ་དབང་བསྐུར་བར་བྱ་བ་དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ནོ།།མི་ཧ་བྲན་པ་ལ་སྟེ་གྷ་ཉའོ། །མིང་ལ་གྷ་ཉིད་དོ། །སྤྲིན་ཆེན་པོ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པའི་དགེ་བའི་ལོ་ཏོག་མངོན་པར་འཕེལ་བའི་དོན་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆར་པ་འབེབས་སོ་ཞེས་པས་ཀྱང་ཆོས་ ཀྱི་སྤྲིན་ནོ།།སྤྲིན་དང་ཆོས་མཐུན་པ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལས་ནི་ས་འདིར་ཐོབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་རྟེན་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྡུལ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ལས་ནི་ཆོས་དེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་རྡུལ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འཕེལ་བར་བྱེད་པ་ ལས་ནི་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ན་བཞུགས་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་གྱིས་སེམས་ཅན་གོང་དུ་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།སྤྲིན་གྱི་ཆར་པས་ལོ་ཏོག་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་འཕགས་པ་ས་བཅུ་པ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་སྡེར་བསྟན་པའི་རིམ་པས་དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ཇི་སྙེད་ པའི་མཐར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་སུ་མངོན་པར་དབང་བསྐུར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འགྱུར་ཏེ།གང་མངོན་དུ་གྱུར་མ་ཐག་ལ་སྟོང་གསུམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ཚང་བའི་ཚད་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་པདྨ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བསྐྲུན་པ་སྟོང་ གསུམ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ཚང་བའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་ཇི་སྙེད་པ་དང་ལྡན་པའི་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་པདྨའི་འཁོར་ཅན་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ལུས་ཀྱང་དེ་དང་འཚམ་པར་གནས་སོ། །དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ཐོབ་པ་ལས་པདྨ་དེ་ལ་འདུག་པར་ཀུན་དུ་སྣང་ངོ་། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་ རྟེན་གྱི་ཁམས་ནས་འདུས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་བསྐོར་ནས་བལྟ་ཞིང་པདྨའི་འཁོར་དེ་རྣམས་ལ་གནས་སོ།།དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་གཡོ་བར་གྱུར་ཏོ།

增上意樂力是爲了完全清凈地智慧。總持力是爲了不忘失諸法。三昧力是爲了恒時無有散亂。正等力是爲了善巧分別無邊無際世界之行。自在力是爲了獲得圓滿一切所愿。辯才力是爲了善巧分別一切佛法。願力是爲了不捨一切諸佛之行。波羅蜜力是爲了自身圓滿成熟佛法、成熟眾生以及不捨利益一切眾生之行。大慈力是爲了不捨救護一切眾生之殊勝加行。大悲力是爲了遣除一切眾生之一切痛苦。法性力是爲了現證如幻等法性。一切如來加持力是爲了趣向一切種智。如經中所說，這些即是諸力。 如是于第九地清凈剎土及成熟眾生后，于第十地圓滿修習現證一切所知，由此第十四發心具足智慧波羅蜜如同天音悅耳，以四無盡無礙解為所化眾生宣說令其歡喜之法。 此地亦名法雲地。因為菩薩於此地受法王位灌頂，故名法雲。梵語為’米哈布蘭那’，即’伽那’。名為’伽’。如大云令世間善苗增長，任運降下一切法雨，故名法雲。 與云相順亦有三種：遍滿故，如此地所得法如虛空遍於所依；息塵故，以此法息滅眾生煩惱塵垢；增長故，如住兜率天等次第度脫眾生上進，如雲雨令莊稼增長。如是《十地經》等所說次第，彼于無量百千三昧之後，成就名為’現前灌頂一切智智’之三昧。 一旦現前，即出現量等三千大千世界十萬倍之大寶蓮花，具足一切殊勝相，以寶所成，具足等同三千大千世界十萬倍微塵數之大寶蓮花眷屬。菩薩之身亦與之相稱而住。彼得此三昧已，顯現安住彼蓮花上。來自十方世界之菩薩眾亦環繞觀看彼菩薩，安住于蓮花眷屬之上。爾時一切世界皆大震動。

།ངན་སོང་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པ་དང་། སྤྱོད་པ་མཐུན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་ཐམས་ཅད་འདུ་བ་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ལྷ་དང་མིའི་སིལ་སྙན་དང་གླུ་དང་རོལ་མོའི་སྒྲ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བ་སྐྱེ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་འཇུག་པ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱིས་ཀྱང་རྣམ་པར་རིག་པར་འགྱུར་རོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་དག་ལས་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་བྱུང་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་མནར་མེད་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་པ་རྣམས་སྣང་བ་སྔོན་མ་ཅན་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི་ བར་བྱེད་དོ།།དེ་བཞིན་དུ་པུས་མོ་གཉིས་ནས་དུད་འགྲོ་རྣམས་སོ། །ལྟེ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནས་ཡི་དགས་རྣམས་སོ། །རྩིབ་ལོགས་དག་ནས་མི་རྣམས་སོ། །ཕྱག་དག་ནས་ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་རྣམས་སོ། །ཕྲག་པ་དག་ནས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་རྣམས་ཏེ། ཆོས་སྣང་བའི་སྒོ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའོ། །རྒྱབ་དང་མགྲིན་ པ་ལས་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཏེ་ཞི་བའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོའི་ཚུལ་ལོ།།ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་བཟུང་སྟེ་ཇི་སྲིད་ས་དགུ་པ་རྗེས་སུ་ཐོབ་པའི་བར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཏེ། ཤེས་རབ་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཚུལ་ཡང་ངོ་། །སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ནས་བདུད་ཀྱི་གནས་ཐམས་ཅད་ མོག་མོག་པོར་བྱས་ནས་དབང་བསྐུར་བའི་ས་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ལ་ནུབ་པར་འགྲོའོ།།སྟེང་དུ་ཡན་ལག་དམ་པ་ལས་སྟོང་གསུམ་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་ཚང་བའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་དང་མཉམ་པའི་འོད་ཟེར་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་སྣང་བར་བྱེད་དོ།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ལ་ལན་བཅུར་བསྐོར་བ་བྱས་ནས། སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་འོད་ཟེར་གྱི་དྲ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེན་པོ་རྣམས་བྱས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མཆོད་པ་དང་རིམ་གྲོར་བྱ་བ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། ། ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་ན་མ་ལུས་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནང་དུ་གཏོགས་པའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་དང་། གདུགས་དང་ན་བཟའ་དང་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་ལ་སོགས་པར་གདགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས་པ་བཀོད་པ་སྣ་ཚོགས་པ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་ཆར་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རེ་རེའི འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སྤྲིན་ཆེན་པོ་རྣམས་བཞིན་དུ་ཆར་འབབ་པོ།།མཆོད་པ་དེ་རྣམས་སེམས་ཅན་གང་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པ་དེ་རྣམས་ཐམས་ཅད་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་རྗེས་སུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཞབས་ཀྱི་འོག་གི་མཐིལ་རྣམས་སུ་ནུབ་པར་འགྱུར་རོ། ། ཕྱོགས་བཅུ་མཐའ་ཡས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམས་དེ་རྣམས་ནས་ཀྱང་ས་དགུ་པ་ཇི་སྲིད་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་ལྷགས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་མཆོད་པ་དེ་བལྟ་ཞིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྟོང་ཕྲག་བཅུ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ། །བྱང ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཡང་ཐུགས་ཀ་ན་གནས་པའི་མཚན་དཔལ་གྱི་བེའུ་དང་རྡོ་རྗེ་དང་བཀྲ་ཤིས་ལས།བདུད་ཀྱི་དགྲ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་འོད་ཟེར་ཆེན་པོ་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་བཅུའི་འཁོར་ཅན་སྤྲོས་ནས་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སྣང་བར་བྱས་ཤིང་ཆོ་འཕྲུལ་མུ་མེད་ པ་རྣམས་ཡང་དག་པར་བསྟན་ཏེ།སླར་ལོག་ནས་དཔལ་གྱི་བེའུ་དང་རྡོ་རྗེ་དང་བཀྲ་ཤིས་ཁོ་ན་ལ་ནུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་མཐུ་སྟོང་འགྱུར་ལས་ལྷག་པར་མངོན་པར་འཕེལ་ལོ།

一切惡趣永斷絕，與一切行為相應的菩薩聚集，一切世界中天人的樂器、歌聲和音樂之聲，一切眾生生起安樂，對一切圓滿正覺佛陀作不可思議的供養承事，並且一切如來眷屬壇城也將現見。 從這位菩薩足底放出無數百千光芒，遍照十方直至無間地獄的眾生，以前所未有的光明使一切痛苦平息。 同樣，從雙膝照耀畜生道眾生，從臍輪照耀餓鬼眾生，從兩脅照耀人類眾生，從雙手照耀天人與非天眾生，從雙肩照耀聲聞乘眾生，顯示法門。從背部和頸部照耀緣覺眾生，顯示寂靜三昧門的方式。 從面門照耀從初發心直至獲得第九地的菩薩眾生，也顯示般若方便善巧的方式。從眉間白毫放光，震動一切魔界，融入獲得灌頂地菩薩的身體。 向上從殊勝肢體放出等同三千大千世界無數百千微塵數的光芒，照耀十方乃至虛空界邊際的如來眷屬壇城。 環繞世界十次後，在上方虛空形成大光網壇城，對一切如來作供養承事。 在十方所有法界中，超越一切花等供品、傘蓋、衣服、珍寶裝飾等陳設，種種莊嚴珍寶等雨，如大云般降注于每一如來的眷屬壇城中。 所有了知這些供養的眾生，皆將決定獲得無上菩提。隨後，這些光芒融入諸如來足底。 從十方無邊世界中，無數住于第九地的菩薩前來，觀看對這位菩薩的正確供養，併入于萬種三昧。 從這位菩薩胸中的吉祥標幟、金剛杵和吉祥相中，放出名為’降伏一切魔敵’的大光明，伴隨無數百千眷屬光芒，照耀十方，顯示無盡神變后，返回融入吉祥標幟、金剛杵和吉祥相中。 此時，這位菩薩的威力增長千倍以上。

།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་རྣམས་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ པ་ཉིད་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་འོད་ཟེར་གྲངས་མེད་པའི་འཁོར་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམས་མཐའ་མེད་པ་རྣམས་སྣང་བར་བྱས་ནས།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་རྣམས་ཡང་དག་པར་བསྟན་ཞིང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲངས་མེད་པ་ རྣམས་བསྐུལ་ཏེ།ཕྱིར་ལོག་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེའི་ཡན་ལག་མཆོག་ལ་ནུབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་རྣམས་ནི་འཁོར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་བོར་ནུབ་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཡང་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ལ། ཡེ་ ཤེས་ཆེན་པོའི་དབང་གིས་དབང་བསྐུར་བཞེས་བརྗོད་དོ།།རྣམ་པར་ཐར་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་འཐོབ་པོ། །རང་གི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ཀྱང་ལུས་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ཇི་ སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བཀང་ནས།དགེ་བ་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་གྱི་ཆར་གྱིས་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་གྱི་མི་ཤེས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་རྡུལ་དང་མེ་ལྕེ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ས་འདི་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་ འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་སུ་ཡང་དགའ་ལྡན་གྱི་ཕོ་བྲང་དུ་བཞུགས་པ་ནས་བཟུང་ནས་ཇི་སྲིད་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛད་པ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་དང་གདུལ་བྱ་ཇི་ལྟ་བ་རྣམས་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པོ།།ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དབང་དེ་ལྟ་བུ་ དང་ལྡན་ཞིང་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཆེན་པོ་ཅན་དེ་འདོད་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ནི་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཉིད་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པོ།།ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཉིད་དུའོ། །དོག་པ་ནི་ཡངས་པ་ཉིད་དུའོ། །ཡངས་པ་ནི་ དོག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ངོ་།།རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཅིག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་བྱིན་གྱིས་རློབ་སྟེ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་ཡང་འཕེལ་བ་མེད་ལ་བྱ་བ་དེ་རྣམས་ཀྱང་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པའི་བཀོད་པ་དང་། དེ་ན་གང་སེམས་ཅན་ཡོད་པ་ རྣམས་ཀྱང་ཀུན་དུ་སྟོན་ཏོ།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཅིག་གི་བཀོད་པ་དང་དེར་སེམས་ཅན་གང་ཡོད་པ་རྣམས་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་སུའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པར་གནས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྲའི་ཁྱོན་གཅིག་ཏུ་སྟེ། དེ་རྣམས་ལ་གནོད་པ་ཡང་མེད་དོ། །སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་བཀོད་པ་གྲངས་མེད་པ་ཡང་སྐྲའི་ཁྱོན་གཅིག་ཏུའོ།།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་ན་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་རྣམས་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་སྤྲུལ་པར་བྱེད་དོ། །ལུས་རེ་རེ་ལ་ཡང་དེ་སྙེད་ཀྱི་ལག་པ་རྣམས་དང་དེ་སྙེད་ཀྱི་མགོ་བོ་སོ་སོ་ལ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ལྕེ་རྣམས་ཀྱང་སྟོན་པར་ བྱེད་དོ།།ལག་པ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་བདེ་བ་ཅན་དང་པདྨ་ཅན་དང་འོད་ཟེར་ཅན་ལ་སོགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་རྣམས་སུ་སངས་རྒྱས་མཆོད་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་རོ། །ལག་པ་རེ་རེས་ཀྱང་གངྒཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དང་མཉམ་པ་ཉིད་མེ་ཏོག་གི་ ཕུར་མ་རྣམས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་རྣམས་ལ་འཐོར་རོ།

從那些如來眉間的白毫中放射出名為’具一切智智神通’的無數光芒及其眷屬，照亮了無邊無際的世界，顯示如來的種種神變，喚醒了無數菩薩。返回后，這些光芒沒入那位菩薩的最勝肢體中。眷屬光芒則沒入眷屬菩薩們的頂上。那位菩薩也因為大智慧的力量而在圓滿佛陀境界中獲得灌頂。他也獲得了名為’不可思議解脫’的境界。 由於自己願力的增長，以種種身體在一剎那間遍滿十方無數世界，數量如同微塵，以善法甘露之雨隨眾生心願，息滅一切眾生無始以來由無明所生的煩惱塵垢和火焰。因此，此地被稱為’法雲地’。 在如是眾多世界中，從住兜率天宮直至大般涅槃期間，隨眾生心願和所化機緣加持一切如來事業。具有如是智慧力，並具足極為詳細觀察的智慧和大神通，若欲則可將染污世界加持為清凈，將清凈世界加持為染污，將狹小加持為廣大，將廣大加持為狹小。 在一微塵中加持無數世界，而彼微塵亦不增大，且顯示一切事業。在一世界中顯示無數世界的莊嚴及其中所有眾生。一世界的莊嚴及其中眾生亦顯現於無數世界中。將無數世界中的眾生置於一發之處，彼等亦不受損。無數佛剎莊嚴亦置於一發之處。 在一剎那間化現如同無數世界中微塵數量那麼多的身體。每一身體又顯現等量的手臂，每一頭部顯現等量的舌頭。以那些手臂於十方極樂世界、蓮華世界、光明世界等無量佛土中精勤供養諸佛。每一手臂都向諸佛世尊散撒如恒河沙數的花束。

།དེ་བཞིན་དུ་དྲི་ལ་སོགས་པ་ནས་ཇི་སྲིད་ན་བཟའ་དང་གདུགས་དང་རིན་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པའི་བཀོད་པའི་བར་དུ་ཡང་ངོ་། །ལྕེ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་དེ་རྣམས་ཀྱི་བསྔགས་པ་བརྗོད་པ་དང་གསོལ་བ་འདེབས་པ་ཡང་བྱེད་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ ཇི་ལྟར་འོས་པར་ཆོས་བསྟན་དུ་གསོལ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་།གང་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་བྱ་བ་རྫོགས་པ་ལྟ་བུ། ཐབས་ཀྱིས་གདུལ་བྱ་རྣམས་བརྩོན་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟོན་པར་བཞེད་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་བབ་པ་མེད་པ་དེ་རྣམས་ལ། འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ལ་དགེ་བ་བསྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕན་ པའི་ཆེད་དང་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་འབྲས་བུ་གྲུབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བའི་ཆེད་དུ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དང་མཉམ་པའི་བསྐལ་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་བཞུགས་སུ་གསོལ་ཞེས་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ཤིང་ཕྱག་འཚལ་ནས་གསོལ་བ་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། ། སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་ཕྱོགས་བཅུ་ཁྱབ་པར་འགྲོ་སྟེ་མངོན་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་པར་བཀོད་པ་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་བཀོད་པ་ཇི་སྲིད་པ་རྣམས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པོ། །དུས་གསུམ་གྱི་ལུས་ཚད་མེད་པ་ཉིད་དང་། རང་གི་ལུས་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚད་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སངས རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་བཀོད་པ་གྲངས་མེད་པ་རྣམས་དང་།འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འཇིག་པ་དང་ཆགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ངོ་། །རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐམས་ཅད་ཀྱང་བ་སྤུའི་ཁུང་བུ་གཅིག་ནས་འབྱིན་ཏེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པ་ཡང་མེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་མཐར་ཐུག་པའི་ཆུའི་ཕུང་པོ་ གཅིག་ཏུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་དང་།དེར་ཡང་པདྨ་ཆེན་པོ་དང་པདྨ་དེའི་འོད་ཀྱི་བཀོད་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པར་ཁྱབ་པར་བྱེད་དོ། །དེར་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཤིང་ཆེན་པོ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཆོག་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་ངོ་། །རང་གི་ལུས་ ལ་ཡང་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་ཀྱི་ནོར་བུ་དང་གློག་དང་ཟླ་བའི་འོད་ནས་ཇི་སྲིད་འོད་དང་སྣང་བའི་བཀོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པོ།།ཁའི་དབུགས་ཀྱིས་ཕྱོགས་རེ་རེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་པ་གཡོ་བར་བྱེད་དེ། སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྲག་པར་ཡང་མི་བྱེད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུའི་རླུང་ གིས་འཇིག་པ་དང་ཆུས་འཇིག་པ་དང་མེས་འཇིག་པར་ཡང་བྱིན་གྱིས་རློབ་པོ།།རང་གི་ལུས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུར་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་རང་གི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུའོ་ཞེས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་མཐའ་ ཡས་པ་ཚད་མེད་པ་གྲངས་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་རྫུ་འཕྲུལ་དང་མངོན་པར་ཤེས་པའི་རྣམ་པར་རོལ་པ་རྣམས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ།།འདིའི་ཡང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཇི་སྲིད་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བར་ལ་གཞུག་པའི་ཆེད་དུ་གནས་པ་ནི། ས་དགུ་པ་ཇི་སྲིད་པ་ལ་གནས་ པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་རྣམས་ཀྱིས་མི་འཕྲོགས་སོ།།གང་གི་ཕྱིར་འདིའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཤས་ཆེ་བས་སོ། །དེ་ཡང་ཕལ་ཆེར་གནས་གཙང་མའི་ལྷའི་རྒྱལ་པོར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོན་པ་ལ་བྱང་བ་དང་ གཙོ་བོ་ཡིན་ཞིང་འདོད་ན་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་སྟེ།གང་ལས་སྐད་ཅིག་གཅིག་གིས་ཕྱོགས་བཅུའི་གྲངས་མེད་པ་ལས་འདས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྣམས་འཐོབ་པོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་མཐོང་ངོ་། །དེ་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་ཀྱང་ཤེས་སོ། །དེ་སྙེད་ ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གཡོ་ཞིང་སྣང་བར་བྱེད་དོ།།དེ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་སྟོན་ཞིང་། ཞིང་རྣམས་སུ་འགྲོའོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་བསྐལ་པར་གནས་ཤིང་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐར་འཇུག་གོ། །དེ་སྙེད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་རྣམས་རྣམ་པར་འབྱེད་ དོ།།དེ་སྙེད་ཀྱི་ལུས་སྟོན་ཞིང་། ལུས་དང་ལུས་ལ་ཡང་དེ་སྙེད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འཁོར་རོ།

同樣地，從香等乃至衣服、傘蓋、珍寶等莊嚴之間也是如此。那些舌頭也讚歎諸佛的功德並且祈請說：‘祈請諸世尊如理說法’等。 又如爲了圓滿眾生事業，以方便調伏所化眾生而示現涅槃的諸佛，雖無入涅槃之時，爲了利益一切眾生生起善根，以及成就增上生和決定勝果之樂，向他們頂禮供養並祈請說：‘祈請諸世尊住世如同一切佛土微塵數那麼多劫。’ 在每一剎那遍及十方，從現前圓滿菩提的莊嚴乃至大般涅槃的一切莊嚴都加持。三世無量身，以及在自身中無量諸世尊的無數佛土莊嚴，以及一切世界的成壞。 從一毛孔中放出一切風輪，對眾生也無害。加持盡世界邊際的一切水聚，其中也現大蓮花，以蓮花光明莊嚴遍及無邊世界。其中也示現大菩提樹，乃至具足一切相的一切種智。 在自身中也加持十方的寶珠、閃電、月光乃至一切光明照耀的莊嚴。以口氣使一方無邊世界震動，但不令眾生恐懼。加持十方風災、水災、火災。 自身變為如來身，如來身中現自己的佛土，佛土中又現如來身等如是無邊無量無數的三昧、神通、神變遊戲。 此地的智慧光明爲了引導眾生直至一切種智而住，九地菩薩的其他智慧光明不能奪取。因為此地般若波羅蜜多增上的緣故。他多生為凈居天王，善巧併爲主要地向眾生宣說波羅蜜多。 若欲發起如是精進，於一剎那能得十方過無數微塵數那麼多的三昧。見到那麼多佛。了知他們的加持。震動並照耀那麼多世界。 示現那麼多身並往諸剎土。成熟那麼多眾生。住那麼多劫併入於前際后際。分別那麼多法門。示現那麼多身，每一身中有那麼多菩薩眷屬。

།ལུས་ཀྱི་བ་སྤུའི་བུ་ག་རེ་རེར་ཡང་གྲངས་ལས་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རེ་རེ་ལ་འཁོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚད་མེད་པ་ཅན་རྣམས་སྐད་ཅིག་སྐད་ཅིག་ལ་རྣམ་པ་གཞན་ དང་གཞན་ཡང་སྟོན་པར་བྱེད་དེ།རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་དཔྱོད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་རོ། །དེ་ལས་གཞན་ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པ་འགྲོ་བ་ལྔའི་དབྱེ་བ་ཐ་དད་པ་ཡང་འཁོར་བར་ཐ་དད་པ་མེད་པར་ཏེ། བརྒྱ་བྱིན་དང་ཚངས་པ་དང་འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་ རྒྱས་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་འདུལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་འབད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར།བརྒྱ་བྱིན་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སུ་བྱས་ནས་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ། །སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་བར་མར་མཐར་ཐུག་པར་འགྲོ་བའི་ས་ལ་གནས་ པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་བསྟན་པར་གསུངས་པ།སྒྱུ་མ་དང་སྨིག་རྒྱུ་དང་ཆུ་ཟླ་དང་རྨི་ལམ་དང་མིག་ཡོར་དང་སྒྲ་བརྙན་དང་གཟུགས་བརྙན་དང་སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ལ་ལྷག་པར་མོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་སོ། །འདིར་དཔེ་བརྒྱད་ཀྱིས་མཚན་ཉིད་བརྒྱད་རྣམས་གསལ་བར་བྱས་ ཏེ།འདི་ལྟ་སྟེ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་པ་དང་སྨོན་པ་མེད་པ་དང་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་སྣང་བརྙན་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དང་ཀུན་བརྟགས་དང་། གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་རྣམས་སོ། །དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ལ་དར་གྱི་ཡོལ་བས་བར་དུ་ཆོད་པ་ཙམ་དུ་སྐྱེ་བ་གཅིག་གིས་ ཐོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འདིའི་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྣམས་ཏེ།ཅིག་ཅར་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རང་གི་ལུས་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་དང་། སྐྱིལ་ཀྲུང་གཅིག་གིས་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པ་དང་། རང་གི་ལུས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཞིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་འཇིག་པ་དང་འཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་ཞིང་།རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་རྣམས་ཆེར་སོང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ཆུང་བ་ཉིད་དམ་འདྲེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་དང་དེར་དེ་ལྟར་ཕན་ ཚུན་དོག་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་བཞུགས་པ་ནི་གཞན་དུ་ཞིང་ཡངས་པ་རྣམས་སུ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐུའི་ལས་རྣམས་དང་།གསུང་གཅིག་གིས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བར་ཆོས་བསྟན་པ་ཐོས་པར་བྱེད་པ་དང་། དབྱངས་གཅིག་གིས་ཞིང་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པ་དང་། དབྱངས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རེ་རེར་དབྱངས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ངག་གི་ལས་རྣམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གཅིག་གིས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཚད་མེད་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ཞེས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་རྣམས་དང་མདོར་བསྡུ་ན། གོམ་པ་འདེགས་པ་དང་འཇོག པའི་ལས་རྣམས་ཀྱང་ཇི་སྲིད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒྱལ་ཚབ་དམ་པ་ཐོབ་པ་ས་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས་ལ་རབ་ཏུ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཤེས་པར་སླ་བ་མ་ཡིན་ན་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་ལྟ་ཅི་སྨོས།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བར་མར་གསུངས་པ། རབ་འབྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་བཅུ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་ན་ཞེས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཤེས་སོ།།འཕགས་པ་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོའི་མདོར་ཡང་། ས་བཅུ་པ་ལས་ཕ་རོལ་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་ནར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་སོ། །དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཛད་པས་ སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སོ་སོར་ཉེ་བར་གནས་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྟོགས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

在身體的每一個毛孔中，都有無量無數的佛世尊，每一位佛世尊都有無量菩薩眷屬，在每一剎那中示現不同的形相，而且是無分別地顯現。除此之外，對於天、人等五道眾生的差別，在輪迴中也無差別，對於帝釋、梵天、護世者等以及聲聞、緣覺、如來所調伏的眾生們，無需費力地示現帝釋等形相而為其說法。 對於如幻等法的勝解，如同《般若中分》所說的住于究竟地的菩薩功德確定開示中所說：‘對於如幻、陽焰、水月、夢境、眼翳、回聲、影像、化現等法有殊勝勝解者能知曉。‘此處以八種譬喻顯明八種性相，即：空性、無相、無愿、無自性、影像、緣起、遍計、依他起性相。 如是，對於一切智性僅如被絲綢簾幕隔絕般，僅剩一生即可成就的這位大士的清凈功德：能隨眾生意樂同時示現自身，以一跏趺坐遍滿一切剎土，在自身每一微塵中都能如實顯示一切剎土中諸佛菩薩的行為、神變以及眾生界的壞滅與形成等。這些微塵並未變大，諸佛等也未變小或混雜，彼此之間毫無擁擠，安住其中，如同廣大剎土中一般。 以及諸如身業：以一音聲隨眾生意樂宣說聞法，以一音聲遍滿一切剎土，在每一音圓中出生一切音聲等語業；以一三昧入無量三昧等意業。簡而言之，即使是舉足下足的行為，連獲得殊勝法王位、安住于妙慧地的菩薩們也難以了知，更何況其他眾生。 因此《中分》中說：‘須菩提，住于第十地的菩薩摩訶薩應稱為如來。‘《聖海慧經》中也說：‘超越十地的菩薩應稱為如來。‘這是因為他以如來的事業對眾生個別攝受，但尚未證得如來的證悟。

།འཕགས་པ་བྱམས་པས་ཀྱང་གསུངས་པ། སྔོན་གྱི་འཕེན་པའི་དབང་ལས་དང་། །རྣམ་རྟོག་ཐམས་ཅད་བྲལ་བའི་ཕྱིར། །དེ་ནི་ལུས་ཅན་སྨིན་ཆེད་དུ། །སླར་ཡང་འབད་པ་བྱེད་མ་ཡིན། ། སྟོན་དང་གཟུགས་སྐུ་དག་དང་ནི། །སྤྱོད་དང་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་ཀྱང་རུང་། །གང་ཞིག་གང་གིས་ཇི་ལྟར་འདུལ། །དེ་འདིས་དེ་ལྟར་ཁོ་ནར་ཤེས། །དེ་ལྟར་ནམ་མཁའི་མཐའ་ཀླས་ཀྱི། །འགྲོ་ལ་རྟག་ཏུ་ལྷུན་གྲུབ་པར། །ཐོགས་མེད་བློ་ལྡན་དེ་ཡིས་ནི། །སེམས་ཅན་དོན་ནི་ཡང་དག འཇུག་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟོགས་པ་འདི། །ཐོབ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་རྣམས་དང་། །སེམས་ཅན་ཡང་དག་སྒྲོལ་བ་ལ། །འཇིག་རྟེན་རྣམས་ན་མཉམ་པ་ཉིད། །འོན་ཀྱང་ས་གཞི་རྡུལ་ཕྲན་དང་། །རྒྱ་མཚོ་བ་ལང་རྨིག་རྗེས་ཀྱི། །ཁྱད་པར་གང་ཡིན་སངས་རྒྱས་དང་། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཁྱད་དེ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་འདིའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་མདོར་བསྡུས་པ་བསྟན་པ་སྟེ། རྒྱས་པར་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་འབུམ་ཕྲག་དུ་མས་ཀྱང་མཐར་ཐུག་པ་མེད་པའི་རྣམ་པས་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ས་ཆོས ཀྱི་སྤྲིན་འདི་ཁོ་ན་བསྐལ་པ་ཚད་མེད་པར་བསྟན་ཀྱང་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་བསྟན་པར་ཟད་ན།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ས་ལྟ་ཅི་སྨོས། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་དེ་གལ་ཏེ་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་ཕྱོགས་རེ་རེར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མུ་མེད་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་རྡུལ་དང་མཉམ་པའི་སངས་ རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་འདི་ལྟ་བུ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གང་བར་གྱུར་ཀྱང་།དེ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐལ་པ་མཐའ་ཡས་པར་བསྒྲུབས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལས་བྱུང་བའི་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཡང་ཇི་སྐད་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་གྱི་ཆ་དང་གྲངས་དང་།རྒྱུའི་བར་དུ་ཡང་མི་བཟོད་དོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ས་བཅུ་པ་འདི་ཁོ་ནའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བཅོ་ལྔ་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དྲུག་རྣམས་མངོན་པར་སྒྲུབ་པོ། ། དེ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅོ་ལྔ་པ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་སྟེ། མཐུ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དོན་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མར་གསུངས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཅིག་གིས་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་མཐའ ཡས་ཤིང་མུ་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམས་སུ་འགྲོའོ།།སྟོང་གསུམ་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆུའི་ཕུང་པོ་གང་དེ་ཐམས་ཅད་སྐྲའི་རྩེ་མོའི་མཐའ་བརྒྱར་གཤགས་པའི་ཆས་འཕེན་པར་བྱེད་ལ་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ལ་ གནོད་པ་མེད་དོ།།སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་བསྐལ་པར་བསྲེགས་པའི་མེ་འབར་བ་ཁའི་དབུགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པའི་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམ་པར་བསྐྱོད་པ་ཆེན་པོ་སོར་མོའི་ཚིགས་ཀྱི་རྩེ་མོ་གཅིག་གིས་གནོན་ པར་བྱེད་དོ།།ནམ་མཁའི་ཁམས་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་གཅིག་གིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་དོ། །རི་རབ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རི་བོ་རྣམས་སྐྲ་ཉག་མ་གཅིག་གིས་བཅིངས་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད་པར་འཕེན་པར་བྱེད་དོ། །ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་སོ་སོར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་ སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལྷའི་མིག་གིས་བལྟའོ།།དེ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པ་ཡང་ལྷའི་རྣ་བས་ཉན་ནོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཤེས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་ནོ། །ཟག་པ་ཟད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མངོན་ པར་སྒྲུབ་ལ།ཡང་དག་པའི་མཐའ་སྔོན་དུ་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ལ་སོགས་པའི་མཐུ་འདི་འདྲ་བ་ཡང་དད་པར་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། བསམ་གཏན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་ཁྱབ་བདག་ཉིད་འདི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

聖彌勒也說道：‘由於往昔願力，以及遠離一切分別，爲了成熟眾生，不再作刻意努力。以教法、色身、行為、威儀，隨何眾生以何方便調伏，他皆如是了知。如是于等同虛空邊際的眾生，恒時任運自成，以無礙智慧，真實趣入利益眾生。菩薩獲得此證悟，與如來及眾生解脫，於世間中平等無異。然而大地微塵與海水牛蹄印的差別，即是佛與菩薩的差別。’ 如是略說此地功德，廣說則即使以數百千劫也無法窮盡。如經中所說：‘善男子，如是暫且僅說法雲地一分，更何況如來地？善男子，假使十方每一方各有如無量世界微塵數佛土，皆由獲此地菩薩充滿，即使他們于無量劫所修菩薩行，亦不能及如來一剎那智慧所生如來境界之百千萬億分之一數。’ 如是此菩薩于第十地時，成就第十五等覺心等六種發心。其中第十五發心具足神通，如大國王，以無礙力故成辦他利。如世尊母所說：‘菩薩以一發心能往十方無量無邊世界。以一發心能以一毛端百分之一取三千大千世界大海等一切水聚，而不損害其中眾生。能以口氣息滅盡三千大千世界劫火。能以一指節制止遍及一切世界的大風輪。能以一跏趺坐遍滿虛空界。能以一發絲繫縛須彌等諸山，擲向無量世界。以天眼見十方一切佛土諸佛世尊。以天耳聞彼等說法。了知眾生心行。憶念彼等宿世。現證漏盡智通，然不先證實際。’ 如是神變等威力雖難信解，然非不可信，因為禪修者之真實導師、遍主自身不可思議故。

།སེམས་ བསྐྱེད་པ་འདི་ནི་སྟོན་པ་མི་ཟད་པ་ཡང་ངོ་།།དེ་ལ་དོན་ལ་རྟོན་གྱི་ལེགས་པར་སྦྱར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་འབྲུ་ལ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་ནི་རིགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་རྟོན་གྱི་གནས་བརྟན་ལ་སོགས་པའི་གང་ཟག་ལ་མ་ཡིན་པ་དང་། བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། དེ་ལ་རྟོན་གྱི་ རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་དག་ལ་མ་ཡིན་པ་དང་།སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཚད་མ་མཆོག་སྟེ། དེས་ན་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་རྟོན་གྱི་དྲང་བའི་དོན་ལ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་པ་རྟོན་པ་བཞི་རྣམས་སོ། །སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅུ་དྲུག་ལ་ བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ལྡན་པ་ནི་བང་མཛོད་ལྟ་བུ་སྟེ།བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མང་པོའི་མཛོད་དེ་གནས་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅུ་བདུན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་དང་ལྡན་པ་ནི་ལམ་པོ་ཆེ་ལྟ་བུ་སྟེ་འཕགས་པའི་གང་ཟག་ ཐམས་ཅད་གཤེགས་ཤིང་རྗེས་སུ་གཤེགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།སེམས་བསྐྱེད་པ་བཅོ་བརྒྱད་པ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་དང་ལྡན་པ་ནི་བཞོན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ་དེ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པར་འགྲོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གང་ཡང་རུང་བར་མི་ལྟུང་བར་བདེ་བླག་ཏུ་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ བསྐྱེད་པ་བཅུ་དགུ་པ་གཟུངས་དང་སྤོབས་པ་དང་ལྡན་པ་ནི་བཀོད་མའི་ཆུ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཆུ་འཛིན་ཞིང་མི་ཟད་པར་འབྱིན་པ་དང་ཆོས་མཐུན་པར་ཐོས་པ་དང་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་དང་དོན་འཛིན་ཞིང་མི་ཟད་པར་སྟོན་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།སེམས་བསྐྱེད་པ་ཉི་ཤུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཀུན་དགའི་ སྒྲ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཐར་པ་འདོད་པའི་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་སྙན་པར་སྒྲོགས་པའི་ཕྱིར།།ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མར་གསུངས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱོགས་བཅུ་སོ་སོར་དུས་རིང་པོར་མུན་པས་འཐོམས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བར་རྣམས་ལུས་ཀྱི་འོད་ཀྱིས་སྣང་བར་བྱས་ ནས་དེར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྒྲ་དང་ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་དང་དགེ་འདུན་གྱི་སྒྲ་སྒྲོགས་པར་བྱེད་ཅིང་།དེ་རྣམས་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ལ་སོ་སོར་བགྲོད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྡོམ་རྣམས་ནི་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་སྡུག་ བསྔལ་བ་དང་།ཆོས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་པ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བའོ་ཞེས་པ་སོ་སོར་རྟོགས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ནི་རྟག་ཏུ་མེད་པ་སྟེ། མེད་པའི་དོན་ནི་མི་རྟག་པའི་དོན་ཏོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པའི་དོན་ཡང་མི་རྟག་པའི་དོན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་ནི་ཞི་བའོ་ཞེས་པ་མདོར་བསྡུས་ཏེ་སའི་ཡོན་ཏན་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟེ།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་གསུངས་པ། ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་འདི་རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་རྣམས་ཏེ། མདོར་བསྡུས་ནས་བསྟན་པས་བསྟན་གྱི་རྒྱས་པར་ནི་བསྐལ་པ་མཐའ་ཡས་ པར་སྟོན་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ལས་རྗེས་སུ་རྟོགས་པར་བྱའོ།།གང་འདས་པ་དང་མ་བྱོན་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དང་གསུང་བར་འགྱུར་བ་དང་གསུངས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱང་ཀྱེ་རྒྱལ་བའི་སྲས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་པོ་རྣམས་ ཏེ།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་རྣམས་སུ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། རིམ་གྱིས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཡང་སྐད་ཅིག་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྟོགས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་ན་ཡང་། མི་སྒྲིབ་པ་ཉིད་དུ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེར་སོན་པའི་ནམ་མཁའ་ཐ་མི་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཐ་དད་ན་ཡང་དེར་སོན་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གཅིག་ཁོ་ནར་ཤེས་པར་བྱ་ཞིང་། དེ་ཡང་ཤེས་པའི སྐད་ཅིག་གཅིག་ཁོ་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཡང་སེམས་བསྐྱེད་པ་གཉིས་ཏེ་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་བདག་ཉིད་དོ།

此發心即是無盡教授。於此依止於義而非依止於善巧等文字，依止於法即理而非依止於上座等補特伽羅，依止於修所生慧即智慧而非依止於聞思所生慧識，佛世尊即最勝量，故依止了義經而非依止不了義經，此為四依。 第十六發心具足福德智慧資糧，如藏庫，以其為眾多福德智慧資糧之庫藏處故。 第十七發心具足三十七菩提分法，如大道，以一切聖補特伽羅皆行且隨行故。 第十八發心具足止觀，如乘騎，以其雙運故，不墮輪迴與涅槃任一邊而安樂而行故。 第十九發心具足陀羅尼與辯才，如灌溉之水，如水能持且無盡流出，相應於法，能持已聞未聞之法義且無盡宣說故。 第二十發心具足法印，如悅耳之聲，以對求解脫所化眾生髮出悅耳之聲故。 如世尊母所說：‘菩薩於十方各處長時為黑暗所覆之世間以身光普照，于彼處出生之眾生宣說佛聲、法聲、僧聲，令彼等趣入正見。’ 其中法印即：一切有為無常，一切有漏是苦，一切法無我，涅槃寂靜，此為各別證悟。 其中無常即恒無，無之義即無常義。世俗諦中剎那壞滅之義亦是無常義。 一切分別寂滅即寂靜。此為略說地之功德安立。 世尊亦說：‘善男子，此等即菩薩十地，以略說而說，若廣說則應從無邊劫加持中了知。’ 過去、未來、現在諸佛世尊所說、將說、正說者，善男子，即是菩薩十地，應視為隨順一切種智，以次第趣向故。 彼一切種智亦由世尊以一剎那證悟，如瓶等雖異，以無障礙性相同故，于彼所顯虛空無別，如是色受等事物雖異，以彼所顯真如無生相無別故，應知真如唯一，亦以一剎那智證悟故。 彼一切種智亦有二種發心，即五智之自性。

།དེ་ལ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་པ་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བླ་ན་མེད་པའི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པས་ན་ས་དེ་པ་ རྣམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོའི་སེམས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་སྦྱོར་བ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་བྱ་བ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་བགྲོད་པ་གཅིག་པའི་ལམ་མོ།།དེ་དང་ལྡན་པ་ནི་ཆུའི་རྒྱུན་ལྟ་བུ་སྟེ་རང་གི་ངང་གིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བགྲོད་ པ་གཅིག་པའི་ལམ་ནི་འདྲེས་པ་དང་ཉེ་བར་འདྲེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མི་གཡོ་བ་ནས་བཟུང་ནས་ཏེ་འོན་ཀྱང་འདི་ནི་བླ་ན་མེད་པའོ།།སེམས་བསྐྱེད་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་ལྡན་པའི་སྤྲིན་ལྟ་བུ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་བྱ་བ་རྣམས་དེ་ལས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། སྤྲིན་ལས་སྣོད་ཀྱི་ འཇིག་རྟེན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམས་བཞིན་དུའོ།།ཐབས་ལ་མཁས་པ་མི་ཟད་པ་ཡང་དགའ་ལྡན་གྱི་གནས་ན་བཞུགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ནི་ཐབས་ལ་མཁས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡང་བསྟན་བཅོས་ཀྱང་། །རྣམ་ཀུན་མངོན་རྫོགས་རྟོགས་པ་སྟེ། །འདི་ནི་ཐབས་མཁས་བཅས་པ་ཡིན། ། ཞེས་སོ། །སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་ཀྱང་གསུངས་པ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ཕྲིན་ལས་ཅན་ཏེ། འཛམ་བུའི་གླིང་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱར་ཅིག་ཅར་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རབ་ཏུ་བསྐོར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སོ། །ཐབས ལ་མཁས་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དག་གམ།དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ལས་ལ་མཁས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དགའ་ལྡན་དུ་བཞུགས་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་གྱི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་སུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། མི་ཁོམ་པ་ནས་འདིར་འོངས་པ་བདག་ཅག་གི་རྒྱུ་མཚན་དུ་ནི་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ རིམ་གྲོ་མང་དུ་མི་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བའི་དོན་དུའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་དུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། ནུས་པ་ཡོད་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བ་སྤངས་ནས་སེམས་ཅན་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བས་དགའ་ལྡན་དུ་སྐྱེས་སོ་ཞེས་རིམ་གྲོ་མང་དུ་ལྷག་པར་བསྐྱེད་པའི་དོན་དུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ མི་རྣམས་སུ་མ་ཡིན་ཞེ་ན།ལྷའི་བདེ་བ་སྤངས་ནས་བདག་ཅག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བས་མིར་བྱོན་ནོ་ཞེས་རིམ་གྲོ་མང་དུ་ལྷག་པར་བསྐྱེད་པའི་དོན་དུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མངལ་དུ་གནས་པ་སྟོན་ཞེ་ན། རིགས་མཐུན་པ་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པའི་དོན་དུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་ པ་བསྟན་གྱི།སངས་རྒྱས་གཞན་གྱི་ཉེ་བར་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། །སྐྱེས་བུའི་བྱེད་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་དོན་དུ་སྟེ། གཞན་ལ་རག་ལས་པས་མི་འགྲུབ་ཅེས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་གནས་པས་གནས་ཤེ་ན། དེ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་རྟོགས་པ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ པར་གསལ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ།།ཅིའི་དོན་དུ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ཉི་མ་བདུན་དུ་འདས་པར་མཛད་ཅེ་ན། བདག་ཉིད་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་དགའ་དགྱེས་པ་ཆེན་པོ་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ། །དེ་ཡང་ཅིའི་དོན་དུ་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་བཞིན་ གཤེགས་པ་དགའ་བ་དང་གུས་པ་ཡང་དག་པར་འཕེལ་བའི་དོན་དུ་སྟེ།དེ་ལྟར་གྱུར་ཀྱང་དེ་འདྲ་བའི་དགྱེས་པ་སྤངས་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བས་ཆོས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཅང་མི་གསུང་བར་གྱུར་ཅེ་ན། ཡོངས་སུ་སྐོམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསོལ་བ་བཏབ་ པས་ཆོས་ལ་གུས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུའོ།།དེ་ལས་ཚངས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསོལ་བ་བཏབ་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འགའ་ཞིག་ཏུ་གསོལ་བ་མ་བཏབ་པ་ཁོ་ནར་སྟོན་པར་རྩོམ་ཞེ་ན། གཞན་དུ་ན་ཅི་སྟོན་པར་བཞེད་པའམ་ཞེས་འདིའི་སྟོན་ པར་བཞེད་པ་ཉིད་མི་ཤེས་པས་སོ།།ཅིས་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་བསྟན་པའི་ཆེད་དུ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་བྱེད་ཅེ་ན། དེའི་རིགས་རྣམས་སྤྲོ་བ་ཡང་དག་པར་འཕེལ་བའི་དོན་དུའོ། །བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྐུའི་ཕྱག་གིས་རེག་པ་ལས་ སོགས་པའོ།།ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་གསུང་གིས་སོ། །ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་ཐུགས་ཀྱིས་སོ།

關於第二十一種發心，具有一乘道，由於獲得無上不生法忍，故彼地之菩薩眾以菩提自性心之本體相應，是故菩薩之果與事業無別，故為一乘道。具此者如水流，因為自然而生。一乘道以混合及近混合性，從不動地開始，然此為無上。 第二十二種發心，具法身如雲，因為從彼而入一切有情利益事業，如從雲中出現圓滿器世間。 方便善巧無盡者，即示現住兜率天等處，此為方便善巧。如論中所說：‘遍知圓滿現覺，此具方便善巧。’ 世親論師亦說：‘轉法輪佛智具解脫及方便善巧事業，因為同時于百俱胝贍部洲轉法輪故。’ 方便善巧即空性與大悲，或由此所生之善巧業。 為何示現住兜率天而不住色界無色界？為令不作過多承事，以免說’我等從無暇處來此非為此因’。 為何不住他化自在天？雖有能力，為令生起更多承事，示現捨棄殊勝生處，以悲憫有情而生兜率。 為何不住人間？為令生起更多承事，示現捨棄天界安樂，以悲憫我等而來人間。 為何示現住胎？為令同類生起歡喜。 為何示現自己現證菩提，而非依止他佛示現？為令趣入士夫作為，表明不依他人而成就。 為何以緣起住處而住？為明顯獨特圓滿現覺。 為何為利他現證圓滿佛果后七日入滅？為明顯自身法喜大樂。 此復為何？為令有情對如來生起歡喜恭敬增長，雖有如是喜樂，仍舍此樂，以悲憫有情而說法。 為何示現默然？為令渴求者祈請而生法敬。由此梵天及大菩薩等祈請。 為何有時不待祈請而開始說法？因為若不然則不知導師是否欲說法。 又為何加持菩薩等？為令其種姓生起增長歡喜。 加持有三種：以身觸等，有處以語，有處以意。

།ཁ་ཅིག་ཏུ་ནི་གསུམ་ཀས་ཀྱང་ངོ་། །ཅིའི་དོན་དུ་འོད་ཟེར་དང་བཅས་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་དང་གསོལ་བ་འདེབས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་དུ་སྟེ། འོད་ཟེར་དེ་ནི་ལས་བརྒྱད་དང་ལུས་ གཉིས་ཅན་ནོ།།དེ་ལ་ཡང་དག་པར་སད་པར་བྱེད་པའི་ལས་ཅན་ནི། གང་དེས་རེག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་སྐྱེས་པའི་སྟོབས་སྣང་བར་བྱེད་པའོ། །སྡུད་པ་དང་འགྱེད་པའི་ལས་ནི་གྲངས་མེད་པའི་འཇིག་རྟེན་ གྱི་ཁམས་སུ་བཀྱེ་ནས་འོད་འདོམ་གང་ཙམ་དུ་བསྡུས་པའོ།།རྒྱུ་ཉིད་ཀྱི་ལས་ནི་གྲངས་མེད་པའི་འོད་ཟེར་གྱི་འཁོར་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ལས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དང་དེར་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའོ།།རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ལས་ནི་ངན་སོང་གི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ལས་ཅན་ནི་བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐུ་དམན་པར་བྱེད་པ་སྟེ་སྐྲག་ཅིང་བརྟབས་པས་གདུལ་བྱ་རྣམས་ལ་བགེགས་བྱེད་པ་ལ་མི་འཇུག་ པའོ།།འདུན་པར་བྱེད་པའི་ལས་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་དང་མཐུ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ལས་སོ། །གསོལ་བ་འདེབས་པའི་ལས་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྒྲ་འབྱིན་པ་ལས་སོ། །ལུས་གཉིས་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྐར་མདའ་ལྟ་བུའི་ལུས་ནི་གང་གི་ཚེ་ཁམས་ གཞན་དུ་འགྱེད་པའོ།།ཉི་མ་ལྟ་བུའི་ལུས་ནི་གང་གི་ཚེ་སྤྲིན་གྱི་དྲ་བ་མཐུག་པོའི་ཁང་པ་བརྩེགས་པ་བྱས་ནས་ཐམས་ཅད་གནས་ཏེ་གཅིག་གི་མཐུས་སོ་སོར་སྣང་ངོ་། །དེ་ལྟར་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་རྣམས་སུ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་བཞིན་དུ་ཕན་ཚུན་མཐོང་བས་བསྟན་པ་ཡང་སླ་བར་འགྱུར་ལ་ ཉན་པ་ཡང་ངོ་།།གཞན་ཡང་གང་གི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འདས་པའི་ལུང་སྟོན་པར་བཞེད་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་འོད་ཟེར་རྣམས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་རྒྱབ་ཏུ་ནུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་མ་འོངས་པ་མ་ཡིན་ན་མདུན་དུའོ། །དམྱལ་བར་སྐྱེ་བ་ནི་ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་དུའོ། །བྱོལ་སོང་དུ་སྐྱེ་བ་ནི་ ཞབས་ཀྱི་རྟིང་པར་རོ།།ཡི་དགས་སུ་སྐྱེ་བ་ནི་ཞབས་ཀྱི་མཐེ་བོང་ལའོ། །མིར་སྐྱེ་བ་ནི་པུས་མོ་དག་ལའོ། །སྟོབས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ནི་ཕྱག་གཡོན་པའི་མཐིལ་དུའོ། །འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་པོ་ནི་ཕྱག་གཡས་པའི་མཐིལ་དུའོ། །ལྷར་སྐྱེ་བ་ནི་ལྟེ་བར་རོ། ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་ཞལ་དུའོ། །རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ནི་སྨིན་མཚམས་སུའོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་གཙུག་ཏོར་དུའོ་ཞེས་སོ། །ཅིའི་དོན་དུ་སྤྱོད་ལམ་བཞི་དང་། སྟོན་པ་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ནང དུ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པས་གནས་པ་སྟེ།སྐུ་དང་གསུང་དང་། ཐུགས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དང་། བྱ་བ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་གནས་ཤེ་ན། གནས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕན་འདོགས་པ་ཆེན་པོ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ལས་སོ། །གཞན་ ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་པའི་དབང་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པ་ཡིན་གྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ལན་གསུམ་དུ་བཟླས་ཏེ། རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་སུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཞེ་ན། འདི་ཙམ་གྱིས་འགྲོ་བའི་དོན་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ ཆོས་ནི་བསྟན་པའོ།།དེ་ཉིད་འཁོར་ལོ་སྟེ་གདུལ་བྱའི་རྒྱུད་རྣམས་ལ་འཁོར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྟེ། བདེན་པ་བཞིའོ། །དེ་གསུམ་དུ་བཟླས་པ་ནི། འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཀུན་འབྱུང་བའོ། །འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་འགོག་པའོ། །འདི་ནི་སྡུག་ བསྔལ་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་མོ་ཞེས་བདེན་པ་བཞིའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་གཅད་པ་ནི་ལམ་དང་པོའོ།།དེ་ཁོ་ན་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། རབ་ཏུ་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། མངོན་དུ་བྱ་བ་དང་། བསྒོམ་པར་བྱ་བ་འདི་ཙམ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གཅད་པ་ནི་ལན་གཉིས་པའོ།

在某些情況下三者都是。為何要顯示光芒和神變並作祈請呢？是爲了殊勝事業的緣故。那光芒具有八種事業和兩種形態。 其中覺醒事業是：凡是被光芒觸及的菩薩們，都能顯現由如來加持而生起的力量。 收放事業是：遍佈無量世界后收攝於一尋之量。 因性事業是：以無量光芒眷屬的因性。 顯示事業是：顯示一切世界中如來眷屬壇城及其中安住的菩薩。 寂滅事業是：爲了寂滅一切惡趣苦。 降伏事業是：令一切魔力減弱，使他們因恐懼戰慄而不敢擾亂所化眾生。 令喜事業是：顯明不可思議的佛陀事業與威力。 祈請事業是：發出偈頌之聲。 兩種形態是如何呢？流星般的形態是遍佈他方世界時；日輪般的形態是當形成厚密雲網樓閣時，一切安住其中，以一力而各別顯現。 如是在那些眷屬壇城中成為一體，以互相見到而教法易於宣說，聽聞也容易。 又當世尊欲授記過去時，光芒沒入世尊背後。若非未來則沒入前方。 地獄受生沒入足底，旁生受生沒入足跟，餓鬼受生沒入足大趾，人道受生沒入雙膝，力輪王沒入左掌，轉輪王沒入右掌，天道受生沒入臍，聲聞菩提沒入面，獨覺菩提沒入眉間，無上正等正覺沒入頂髻。 為何以四種威儀、教化、等持、內正安住，即身語意行為及離作四相而住呢？是因為以一切安住而令一切聖者不共利益廣大運轉。 又世尊的內正安住是隨順世間想而示現，非自性如此。 為何三轉十二相轉法輪？因為以此能成辦眾生利益。 其中法是教法，即是輪，因為能在所化相續中運轉，故稱法輪，即四諦。三轉是：‘此是苦，此是苦集，此是苦滅，此是趣苦滅道’，如是確定四諦自性是第一轉。如其次第，確定應遍知、應斷、應證、應修僅此而已是第二轉。

། དེ་ཁོ་ནའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་སྤངས་པ་དང་མངོན་དུ་བྱས་པ་དང་བསྒོམས་ཟིན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གཅད་པ་ནི་གསུམ་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ལན་གསུམ་དུ་བསྐོར་བའོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་དང་། ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉིད དང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཉིད་ཅེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་དང་།ཀུན་འབྱུང་གི་བདེན་པའི་དེའི་རང་བཞིན་དང་སྤོང་བར་བྱ་བ་ཉིད་དང་སྤངས་པ་ཉིད་ཅེས་པ་གསུམ་དང་། འགོག་པའི་བདེན་པའི་དེའི་རང་བཞིན་དང་མངོན་དུ་བྱ་བ་ཉིད་དང་མངོན་དུ་བྱས་པ་ཉིད་ཅེས་པ་གསུམ་དང་། ལམ་གྱི་བདེན་པའི་ དེའི་རང་བཞིན་དང་བསྒོམ་པར་བྱ་བ་དང་བསྒོམ་པ་ཉིད་ཅེས་པ་གསུམ་སྟེ།དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་སོ། །ཡང་ན་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་བའོ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་སོ་ཞེས་པ་ལན་གསུམ་དུ་བསྐོར་བའོ། །སོ་སོ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་དང་རྣམ་པར་ མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་ཡང་དག་པའི་དོན་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིག་པ་དང་མི་སློབ་པའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བློ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་གཉིས་རྣམས་སོ།།དེ་ལྟར་བདེན་པ་སོ་སོ་ལ་སྟེ་གསུམ་དང་བཅུ་གཉིས་སུ་ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། ལམ་གསུམ་དང་རྣམ་ པ་བཅུ་གཉིས་སུ་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ཏེ།ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་བསྟན་པ་ལས་སོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྤྱོད་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རེ་རེའི་གཉེན་པོ་གཞུང་ཇི་སྙེད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་སྙེད་ཀྱི་གཞུང་གི་ཕུང་པོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་ པོའོ་ཞེས་པ་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་སྟོང་ཕྲག་རྣམས་སོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་གཤེགས་ཤེ་ན། ལེ་ལོ་ཅན་རྣམས་མྱུར་བའི་དོན་དུའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་དམ་པའི་ཆོས་ཡུན་ཇི་སྲིད་དུ་གནས་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། ལྔ་བརྒྱ་པ་ཐ་མ་ཇི་སྲིད་པར་རོ། །བརྒྱ་ ཕྲག་ལྔ་རྣམས་འདུས་པ་ནི་ལྔ་བརྒྱ་པའོ།།ཐ་མ་ནི་ལྔ་བརྒྱ་པ་ལྔ་པ་སྟེ། ལྔ་བརྒྱ་པ་ལྔར་དམ་པའི་ཆོས་གནས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་གསུང་ལས་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པ་ཉམས་པའོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་གོ། །གཞན་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དམ་པའི་ཆོས་གནས་པའི་དུས་ནི་ལོ་སྟོང་ ཕྲག་ལྔ་རྣམས་ཏེ།དེ་རྣམས་བརྒྱ་ཕྲག་ལྔ་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱེད་མར་བྱས་པ་ནི་ལྔ་བརྒྱ་པ་བཅུ་རྣམས་སུ་འགྱུར་རོ། །དུས་བཅུ་རྣམས་ཏེ། སྔོན་ལ་རེ་ཞིག་རྟོགས་པའི་དུས་དང་སྒྲུབ་པའི་དུས་དང་ལུང་གི་དུས་ཞེས་པ་གསུམ་མོ། །སླར་ཡང་སོ་སོར་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དགྲ་བཅོམ་པ་ དང་ཕྱིར་མི་འོང་བ་དང་རྒྱུན་དུ་ཞུགས་པ་དང་།ལྷག་མཐོང་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ཆོས་མངོན་པ་དང་། མདོ་སྡེ་དང་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་དུས་ཏེ། དགུ་པོ་རྣམ་གྲངས་ཇི་ལྟ་བར་ལྔ་བརྒྱ་པ་དགུ་རྣམས་ལའོ། །བཅུ་པའི་དུས་ནི་རྟགས་ཙམ་སྟེ། འདི་ཉིད་ལྔ་བརྒྱ་པ་ཐ་ མའོ་ཞེས་སྨྲའོ།།སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་པོ་རྣམས་ཀྱང་སྔར་ནི་མདོར་བསྡུས་པས་རྣམ་པར་གཞག་ལ། འདིར་ནི་རྒྱས་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་བདག་ཉིད་གཅིག་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ། །དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་མཐའ་དག་ ཐོས་པའི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ལས།ས་མ་ལུས་པ་སྒོམ་པའི་རྒྱུ་ཅན་རྟག་ཏུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཆེད་དུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང་ཚད་མེད་པའི་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་ བྱའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་ལས་གྲོལ་བ་ནི།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་རང་བཞིན་དང་། འཕགས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ།

以其真實本性完全了知、斷除、現證和已修習的決定是第三。因此，這是三轉。苦諦的苦性、應知性和已知性這三種，集諦的其自性、應斷性和已斷性這三種，滅諦的其自性、應證性和已證性這三種，道諦的其自性、應修性和已修性這三種，因此這是十二種。或者說’這是苦’、‘應當了知’、‘已經了知’這樣轉三次。因為各自具有佛眼、無分別智慧和真實義性，以及生起明智和無學遍智智慧之心，所以是這十二種。如是于各別諦中，因為三種和十二種法相一致的緣故，轉三道和十二種法輪，是從宣說八萬四千法蘊中而來。貪慾等行者八萬四千種行為，每一種行為的對治，以多少論典圓滿，即是多少論典的蘊，這就是法蘊，即是幾千法蘊。 為何趣入圓寂呢？爲了使懈怠者迅速（證悟）。世尊釋迦牟尼的正法將住世多久呢？乃至最後五百年。五個一百年聚集即是五百年。最後是第五個五百年，即從’正法將住世五個五百年’的教言中，有人說是正法的修證衰敗。其他人則說如來正法住世的時間是五千年，這些以每五百年分段，成為十個五百年。十個時期即：首先是證悟時期、修證時期和教法時期這三個。 複次各自分三種：阿羅漢、不還果和預流果，以及勝觀、禪定和戒律，以及阿毗達磨、經藏和律藏時期，這九種依次對應九個五百年。第十時期僅剩形相，即是說這就是最後五百年。言說已足。五種智慧之前是略說安立，此處則當廣說。其中第一是與法界極清凈同體的智慧。這也是從聽聞一切法門的習氣成熟中，以修習一切地為因，恒常為利益一切眾生安樂而安住，隨順無量三昧、陀羅尼門和福德智慧，從一切煩惱障和所知障中解脫，是法界極清凈、一切法如是性、無顛倒自性、生起一切聖法之因，以及一切如來之體性。

།གལ་ཏེ་ དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཞིང་། དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན། ཆོས་ཀྱང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཏེ་སོ་སོ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར། དེའི་རྗེས་སུ་སོན་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ ཅི་ལྟར་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཐ་དད་པ་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་པར་གྱུར་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་དངོས་པོ་མེད་པ་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོན་ཀྱང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་བྱ་སྟེ། བུམ་ པའི་ནམ་མཁའ་དང་སྣམ་བུའི་ནམ་མཁའ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཐ་སྙད་ཙམ་མོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཉིད་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོན་ཡང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྤྲོས་པ་མ་ལུས་པ་ལས་ལྡོག་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་རོ།།གཟུགས་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཁྱད་པར་གཞན་སྤངས་པས་ཐ་སྙད་ཙམ་མོ། །ཁྱད་པར་གཞན་མི་སྤོང་བ་ནི་རབ་འབྱོར་གཟུགས་སྟོང་པའོ་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟོང་པའོ་ཞེས་པའི་བར་ཀྱང་ངོ་། །གང་ཞིག་རྟེན་ཅིང་ འབྲེལ་པར་འབྱུང་།།དེ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད། །དེ་ནི་བརྟེན་ནས་བརྟགས་པའོ། །དབུ་མ་ཡི་ནི་ལམ་ཉིད་དོ། །ཞེས་པ་དང་། གང་ཕྱིར་དབེན་པ་དབེན་གྱུར་ལས། །ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་དུ་འདོད། །ཅེས་པའི་རིགས་པ་ལས་སོ། །དོན་དམ་པར་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་འདིར་རང་གི་ངོ་བོ་སྤོང་བའམ་ ངོ་བོ་གཞན་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་གསུངས་པ། ལྡོག་པ་རང་བཞིན་མེད་ཉིད་ཕྱིར། །ཐ་དད་ཐ་དད་མེད་རྟག་མིན། །ཞེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་གསུངས་པ། ནམ་མཁའ་ནམ་མཁའ་ཞེས་བརྗོད་དེ། ནམ་མཁའ་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ ཅེས་བརྗོད་དེ་སྟོང་པ་ཉིད་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ་ཞེས་སོ།།ཆོས་བསྟན་པ་དོན་མེད་པར་ཐལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། བརྒྱུད་པར་ཕྲིན་གྱི་ཡི་གེ་མཐོང་བས་དོན་རྟོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་མཐུན་པ་གང་བརྗོད་དུ་མེད་ པའི་དོན་བརྗོད་པས་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་འདི་ནམ་མཁའ་ལ་ཚོན་གྱི་རི་མོ་འགོད་པ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་བའོ།།ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོ་འདི་ལྟ་སྟེ་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་ནམ་མཁའ་གཟུགས་མེད་པ་བསྟན་དུ་མེད་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མ་ཡིན་པ་འདི་ཚོན་ སྣ་ཚོགས་པས་བཀྲ་བར་བྱེད་དོ།།ཇི་སྲིད་དུ་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོ་དེ་བས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཤིན་ཏུ་དཀའ་བ་མཛད་པ་སྟེ། གང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཆོས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་ནས་བརྗོད་པས་སེམས་ཅན་ཕ་རོལ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་པ་ལ་ སོགས་པའི་བར་དུའོ།།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡོངས་སུ་དག་པ་འདི་ཡང་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ཐམས་ཅད་དུ་དབྱེར་མེད་པར་འཇུག་སྟེ། ཇི་ལྟར་རང་གི་སེམས་རྣམ་པར་དག་པར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་ཅིང་རྟག་ ཏུ་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་དག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་འཇུག་པ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པའོ།།འོན་ཀྱང་གློ་བུར་བའི་དྲི་མ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་བྱའོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་སྐྱོན་རྣམས་ཀྱིས་ གོས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་སྐྱོན་རྣམས་ཏེ་སུན་དབྱུང་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་སེམས་དྲི་མ་ཅན་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་ཀྱང་གློ་བུར་བ་སྟེ་བརྟགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཇུག་ པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་སྤང་བར་བྱ་བ་སྟེ་རང་བཞིན་ནི་སྤང་བར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།

如果如來是法界的自性，而法界也是真如，這又是一切法的共同特徵，那麼諸法也是種種差別的，因為各自的特徵不同。隨順於此的法界怎麼會不是差別的呢？因為它是差別的本性。 如果成為差別的，又怎麼會是共同特徵呢？譬如虛空是無實體的，雖然隨順於瓶子、毛毯等一切差別，但應知是無差別的。所謂瓶子的虛空、毛毯的虛空等，僅僅是言說而已。 同樣地，法性以其本性雖然隨順於色等一切差別，但並非差別，因為遠離一切戲論是一切法的共同特徵。從色空性乃至識空性等說法，是遮遣其他差別的僅僅言說而已。不遮遣其他差別的是’須菩提，色空’乃至’識空’等。 ‘若法從緣起，我說即是空，亦為是假名，亦是中道義’以及’由離於離性，許為無差別’等道理。 就勝義而言，此法界既不捨棄自性，也不取得其他自性。如說：‘還滅無自性，異同非常住。’ 世尊也說：‘所說虛空虛空者，虛空是不可言說的。同樣地，所說空性空性者，空性是不可言說的。’ 也不會導致說法無意義，因為這是爲了理解它的特徵。就像通過看到書信的文字而理解意義一樣，諸如來以大悲心相應，以言說闡明不可言說的義理，這如同在虛空中繪畫一般極為稀有。 如所說：‘海慧，譬如有人慾以種種顏色莊嚴無形、不可示現、無障礙、非表色的虛空。海慧，諸佛世尊更為難行，即證得不可言說之法已，以言說令他眾生了知’等等。 此清凈法界由於本性清凈的緣故，以對一切眾生心平等性圓滿而遍一切處無差別地執行。如同自心清凈圓成且恒時本性光明故本性清凈一樣，一切眾生心的執行也是本性清凈的。 然而，由於離開暫時的垢染，故不應安立。此時也不為過失所染，因為是本性清凈的緣故。因為貪等是過失，應當斷除，能使心染污。 這些都是暫時的，因為是依分別力而起，故非其本性。正因如此，這些應當斷除，因為本性是不能斷除的。

།དེ་གསུངས་པ། སེམས་འདི་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའོ་ཞེས་སོ། །ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་ཀྱང་མིག་མ་དག་པ་ རྣམས་ལ་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པས་ཉེ་བར་བཅོམ་པ་ལས་རྣམ་པར་མ་དག་པར་སྣང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་ཀྱང་རང་གི་རྟོག་པས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་ཀྱིས་ཉེ་བར་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ་རང་བཞིན གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་ངོ་།།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱན་ཅན་རྣམས་ནི་དེ་ལྟར་མི་དགོངས་སོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི། ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ སྐུ་བསྟན་པར་བྱ་བའོ།།དེ་ཁོ་ན་དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་བརྗོད་དོ། །དུས་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་རྣམས་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་ཅན་ནོ་ཞེས་ གསུངས་སོ།།ཐམས་ཅད་ལ་གནས་ཀྱང་དེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སྒྲིབ་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པ་ལས་དམུས་ལོང་གིས་ཉི་མ་བཞིན་དུ་མི་མཐོང་ངོ་། །ཇི་སྐད་དུ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པར་གསུངས་པ། སྣོད་ཆག་པ་ཡི་ཟླ་བ་བཞིན། །སེམས་ཅན་སྐྱོན་ཅན་ལ་སྣང་མིན། །ཞེས་ སོ།།གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་དེ་ནི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཚུལ་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབད་རྩོལ་མེད་པས་ཅི་ལྟར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པའི་རྒྱུ་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་རྣམས་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ནམ་མཁའ་ བཞིན་ཏེ།དཔེར་ན། ནམ་མཁའ་ནི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་རྣམས་སྐྱེ་བ་ལ་གེགས་མི་བྱེད་པའི་ངོ་བོས་སྐབས་སྟེར་བར་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་ཡང་མི་བྱེད་པ་དང་། དཔེར་ན་ཟླ་བ་དང་ཉི་མ་དང་སྒྲོན་མ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འོད་ཟེར་རྣམས་དེ་ལ་འབད་རྩོལ་མེད་པར་སྐྱེས་ནས་གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་རྣམས་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པ་དང་།ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་རྣམས་ཀྱང་འབད་རྩོལ་དང་བྲལ་བར་སེམས་ཅན་གྱི་བསམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་ནི་འབད་ པ་མེད་པར་དོན་ཐམས་ཅད་མཛད་པར་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ།དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་པ་ལ་རྒྱུ་མཚན་གྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་བའམ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་བདག་ ཉིད་སེམས་ཅན་གྱི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་ཐམས་ཅད་ལ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་གོ་སྐབས་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ།།མི་ཟད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱ་ཆེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ལས་ཀྱང་སྔོན་གྱི་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་དབང་ལས་དེའི་བདག་ཉིད་རྐྱེན་གྱིས་སྐྱེ་ བའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ཁོ་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་ཏུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ངོ་བོ་སྟེ། གང་མཚན་དང་དཔེ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བརྒྱན་པ་རྣམས་འཁོར་བའི་མཐའི་བར་གྱི་བསྐལ་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་དང་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་ གནས་སྐབས་ལས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དང་།སྤྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་མཛད་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དེའི་ཚེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་འདི་ནི་བྱ་བའོ།

說到這個，‘此心性本自光明’。就像虛空本性清凈，但對於眼睛不清凈的人來說，因眼翳等障礙而顯現為不清凈一樣，法界雖然清凈，但對於慧眼被無明翳障所障蔽、由自己的分別念所引發的貪慾等因緣的人們來說，即使本性清凈也顯現為顛倒。 具有一切相清凈智慧眼的人們則不作如是觀。那清凈法界的一切相清凈，即是無差別的一切如來法身所顯示。這才是勝義諦中所說的如來，因為一切時中都如是存在。正因為如此，由於在一切眾生的心相續中也存在，所以說’一切眾生具如來藏’。 雖然遍在一切處，但由於眾生自己的障礙力增長，如盲人見不到太陽一樣而不見。如《大乘集論》中所說：‘如破器中月，不現於有過眾生。’ 如果諸如來是清凈法界的本性，由於它是離一切戲論的體性，那麼無需作意如何能生起以利益眾生為因的諸智慧呢？如同虛空，譬如虛空以不障礙身語意諸業生起的體性而給予空間，且不作分別；又如月亮、太陽、燈等的光芒無需作意而生起后照亮諸色等；如意寶珠也無需作意而隨眾生意樂圓滿所愿。 同樣，如來安住于清凈法界中，以其自性無需作意而建立成辦一切利益。因此，清凈法界成為生起如來五智等一切的因緣事，或者如同虛空一樣，為智慧化現、圓滿受用身和化身的自性成辦眾生事業的一切因緣開闢空間。 由於無盡性故而廣大，以及無礙的緣故，即使無分別，也因往昔行願力而以其自性緣起。這也正是諸如來最不可思議的體性，即以一切相好莊嚴者于輪迴際劫中加持，以往昔願力增長，從法身境界中無分別而具一切智性，以化身成辦眾生利益。即使在那時諸如來也…

།འདི་ནི་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་མོད། དེ་ ལྟ་ན་ཡང་སྔོན་གྱི་འཕེན་པའི་དབང་ལས་རབ་ཏུ་ངེས་པར་བཟུང་ནས།གཉིད་སད་པ་བཞིན་དང་འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལས་ལྡང་བ་བཞིན་དུ། ཇི་སྐད་བརྗོད་པའི་བྱ་བ་རྣམས་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་ངེས་པར་བསྟན་པར་གསུངས་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་སློང་གཎྜཱི་ བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས།འགོག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་གྱི། གཎྜཱིའི་སྒྲ་དེའི་རྣ་བར་ཉེ་བར་ལྟུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་ལྡང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དེ་ཡང་ཡེ་ཤེས་དང་ སྤྲུལ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སེམས་ཅན་གྱི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ལ་དབྱེར་མེད་པར་འཇུག་གི་།སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་མངོན་པར་དགོངས་ནས་གསུངས་པ། འཇམ་དཔལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་འགག་པ་མེད་པ་ཞེས་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། ལྷའི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བ་སྟེ། དེ་ལྟ་ན་ཐོབ་པ་མེད་དོ། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཅན་རྣམས་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི རྣམ་པར་གཞག་གོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཡེ་ཤེས་དང་སྤྲུལ་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ངོ་། །གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ན། དེ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་ཉེ་བར་སྒྲུབ་པའི་ཆེད་དུ་གསུངས་པ་དང་བཞུད་པ་དང་འབྱོན་པར་བྱེད་ པས།དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་སྨྲ་བ་དང་འགྲོ་བ་དང་འོང་བར་ཐལ་བས་ཅིག་ཤོས་དང་འདྲ་བར་རྣམ་པར་དག་པ་མེད་པ་དང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་ལོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་སེམས་ ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོན་པའོ།།དེ་རྣམས་ཀྱང་རང་གི་ས་བོན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་དབང་ལས་དང་དེའི་བདག་པོ་ཉིད་ལས་དེའི་ངོ་བོའི་བྱ་བ་སོ་སོར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཉེ་བར་སྐྱེས་པས་ན་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་འཇུག་སྟེ། གང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟེ། ཆོས་བསྟན་པ་དང་བཞུད་པ་ལ་ སོགས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་བྱ་བ་མཛད་དོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་པའོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་བདག་པོ་ཉིད་ཙམ་མ་གཏོགས་པའི་བྱ་བ་གཞན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ལས་དེའི་ངོ་བོའི་བྱ་བར་འགྱུར་བའོ། །ཇི་སྐད་དུ་འཕགས་པས་གསུངས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་ ནི།།ཅུང་ཟད་བཤད་པ་མེད་པར་ནི། །གཙོ་བོས་གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་ཀུན། །ཆོས་ཀྱི་ཆར་པས་ཚིམ་པར་མཛད། །ཅེས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་བར་མར་ཡང་། རིགས་ཀྱི་བུ་ངེས་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གང་དུ་ཡང་བཞུད་པའམ་བྱོན་པ་མེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་གཡོ་བ་ མེད་པའོ་ནས།ཇི་སྲིད་དུ་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ལ་མངོན་པར་དགོངས་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཤེགས་སོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ་འགལ་བ་མེད་དོ།

雖然沒有’這不是應做的事’等分別念，但是由於往昔願力的緣故而確定把握后，如同從睡眠中醒來，如同從滅盡定中出定一樣，完全了知所說的諸事。如同在《聖海慧決定教》中所說：‘比如，比丘加持銅杵后，入于滅盡定，銅杵聲既不入耳，也不作分別，然而卻能出定’等。 清凈法界也以一切智慧和化身無二地趣入成辦有情事業，但並無生滅。正是通達此義而說：‘文殊，無生無滅，這是如來的密意語’等，以及’天子，一切法無生即是佛出世，如是則無所得，無證悟’等。 色等諸法勝義中雖是真如體性，無有生等，但在世俗中安立。如是一切智慧、化身等亦復如是。 若問：如果如來是法界自性，由於他為利益安樂一切有情而說法、行走、來去，因與法界無別，則法界也應成說話、行走、來去，從而如同另一邊一樣，應成非清凈及有生等過失？答：不是這樣的。法界自性勝義中即是如來，法界也隨順一切有情相續。由於彼等自種子成熟力及其主體性，生起各自體性事業顯現的分別，故如是趣入。說如來宣說佛法、行走等成辦有情利益事業，只是假名安立。 如來除了主體性之外別無其他事業，由此成為其體性的事業。如聖者所說：‘您未說一個字，然而主尊以法雨，令所化有情眾，悉皆得滿足。’ 在《中般若經》中也說：‘善男子，如來確實無所去來，因為真如無有動搖’乃至’真如即是如來’等。依據色身而說如來去等，無有相違。

།གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་ པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ཅི་ལྟར་ཁྱེད་དང་བདག་གི་དོན་ཉིད་དུ་འབད་རྩོལ་མེད་པར་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཐ་དད་ཅེ་ན།ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཅན་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་དབང་ལས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཐ་དད་པ་ཅན་རྣམས་ ཀྱི་ཡང་རང་གི་འདུས་བྱས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱུང་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་འཁོར་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས་ཉེ་བར་དམིགས་ལ།སྣ་ཚོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དང་བཀོད་པ་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ངོ་། །མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པ་དང་། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་རྣམ་རྟོག་གིས་དབེན་པ་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པ། ཉོན་མོངས་པའི་དྲི་མ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མཐའ་དག་སྤངས་པ། གཡོ་བ་མེད་པ། ཡེ་ཤེས་མ་ལུས་པའི་རྟེན་གྱི་རང་བཞིན་དམིགས་པ་མ་ལུས་པ་ལ་བརྗེད་ངས་མེད་པ། ཡུལ་དང་དབང་པོ་དང ཤེས་པའི་གཟུགས་བརྙན་འཆར་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ།དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དམིགས་པའོ། །དེ་ཡང་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པར་བྱས་ནས་འབྱུང་བ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེས་རང་རིག་པའི་རྣམ་པས་རང་ དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་བརྙན་དང་འདྲ་བར་སོ་སོར་སྣང་བ་རྣམས་དེའི་རྣམ་པ་ཉེ་བར་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་བརྗེད་ངས་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཅན་དུ་ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རིག་སྟེ། ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་ལ་བརྗེད་ངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ན་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་མེད་ན་ཅི་ལྟར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱའི་ཕུང་པོ་མཐའ་དག་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་རབ་ཏུ་གསལ་བས་སོ། །དུས་གསུམ་པའི་སྲོག་ཆགས་སུ་གྱུར་པ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་དེས་ཡང་དག་པར་མི་རིག་པ་འབྱུང་བ་མེད་དེ།ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཁོ་ནའོ། །ཡང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མེ་ལོང་གི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས། རྒྱུད་གཞན་རྣམས་ལ་ཡང་སྐྱེ་མཆེད་དང་དེའི་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གཟུགས་ བརྙན་རྣམས་འཇིག་རྟེན་གྱིས་ཤེས་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་མེད་ན་དེ་རྣམས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ལ། འབྱུང་བའི་དུས་ཉིད་ན་ཡང་ཡང་དག་པར་རིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་གསུངས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་བརྟེན་ནས། སྐྱེ་མཆེད་དང་དེའི་ ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གཟུགས་བརྙན་རྣམས་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་སོ།།དེའི་དབང་གིས་དེ་རྣམས་འབྱུང་བའོ་ཞེས་དགོངས་པ་སྟེ། ས་བོན་ཡོད་ནའང་ས་གཞི་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ལས་མྱུ་གུ་མི་སྐྱེ་བ་བཞིན་དང་། གཟུགས་ཡོད་ཀྱང་མེ་ལོང་མེད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་ བརྙན་མི་འཆར་བ་བཞིན་ནོ།།འདི་ཡང་མི་གཡོ་བ་བསྐྱོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡོངས་སུ་གཡོ་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། རྒྱུན་གྱིས་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་སོན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་གསུམ་རྣམས་ནི་གཡོ་བ་ཡང་སྟེ་རེས་ འགའ་བ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་འདི་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་དེའི་དབང་གིས་འབྱུང་བ་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཤེས་པའི་གཟུགས་བརྙན་རྣམས་ཅིག་ཅར་རམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་འཆར་བར་ཐལ་བར་ཅི་ལྟར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་མེ་ལོང་གི་ དཀྱིལ་འཁོར་ནི་གཟུགས་བརྙན་སྣ་ཚོགས་འཆར་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་འགྱུར་ཞིང་རྟག་ཏུ་གཟུགས་བརྙན་འཆར་བར་བྱེད་པའང་མ་ཡིན་ཏེ།གཟུགས་བརྙན་གྱི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།

如果是一切諸佛界清凈的本性，那麼為何你我之義無需勤勉而眷屬壇城有差別呢？法身無差別的如來以無戲論自性，依往昔願力而現圓滿受用身和差別化身，以其自身所作之力而生起一切圓滿眷屬壇城，以及種種佛剎和種種莊嚴。 如鏡智慧遠離我執和我所執以及所取能取分別，無有所緣和行相的間斷，斷除一切煩惱垢染和分別，無有動搖，是一切智慧所依的自性，於一切所緣無有忘失，是境界、根和識之影像顯現的因，是一切智之所依，緣于真如清凈。 此智遍及一切所知而生起，如來即是彼之本性故。以其自證行相隨順自相共相之處等如影像般各別顯現，由於執持彼之行相，故如來遍知。 如來即由此而了知無忘失法性，因為於一切所知無有忘失。否則若無如鏡智慧，如何成為一切智者，因為一切所知蘊如自性般于彼明顯故。 三世一切有情之心識，彼亦無有不能如實了知，唯是一切如實了知。或者依如來如鏡智慧之壇城，其他相續中處等及其境界和識之影像為世間所知，若無彼則彼等不生，且於生起之時亦如實了知故。 因此說道：依如來如鏡智慧之壇城，了知處等及其境界和識之影像。由其力而彼等生起，此是密意。如同有種子但無地等則不生芽，如同有色但無鏡故不現影像。 此亦不動非所動，因為遠離一切分別動搖性故，以及相續恒時隨順故。平等性智等三者則是動搖，因為是間斷性故。 若此是識生起之因，則由其力所生一切有情之識影像應成同時或一切時顯現，如何不成過失？如同鏡面雖是種種影像顯現之因，然非恒時顯現影像，因為需待影像之緣故。

།དེ་བཞིན་དུ་མེ་ལོང་གི་ཡེ་ཤེས་ནི་སེམས་ཅན་དང་། དུས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་སྟེ། མུ་སྟེགས་པ་ལ་ སོགས་པ་ཁ་ཅིག་ནི་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་ཕྲད་པ་ལས་དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཉན་པས་བསྒྲིབས།ཁ་ཅིག་ནི་དམ་པའི་ཆོས་སྤོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པར་གྱུར་པའི་ལས་བྱེད། ཁ་ཅིག་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པས་བསྒྲིབས། ཁ་ཅིག་ནི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་ དྲག་པོས་བསྒྲིབས།ཁ་ཅིག་ནི་ངན་སོང་གསུམ་དང་བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་པའི་མི་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་སྒྲིབ་པས་བསྒྲིབས། ཁ་ཅིག་ནི་མི་ཁོམ་པར་ལྟུང་། ཁ་ཅིག་ནི་ཐེག་པ་དམན་པའི་རིགས་ཅན་རྣམས་ཏེ། འདི་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུས་རེ་ཞིག་ པའི་སྣོད་མ་ཡིན་པ་རྣམས་སོ།།ཇི་སྐད་དུ་མདོ་སྡེ་རྒྱན་དུ་གསུངས་པ། ཇི་ལྟར་ཆུ་ཡི་སྣོད་ཆག་ན། །ཟླ་བའི་གཟུགས་ནི་མི་སྣང་བ། །དེ་བཞིན་སེམས་ཅན་ངན་པ་ལ། །སངས་རྒྱས་གཟུགས་ནི་མི་སྣང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་མེ་ནི་གཞན་དུ་འབར། །སླར་ཡང་གཞན་དུ་ཞི་བ་ལྟར། །དེ་བཞིན་སངས་ རྒྱས་རྣམས་ལ་ཡང་།།སྣང་དང་མི་སྣང་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གདུལ་བར་བྱ་བ་རྣམས་ཡོད་པ་ན། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་སྣང་གི་རྣམ་པར་བརྟུལ་ཟིན་པ་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་དེ་མི་སྣང་ངོ་། །གསུངས་པ། སྐྱེ་བོའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་དང་ སྨོན་ལམ་ཁྱད་པར་ལས།།འཕངས་ཕྱིར་འདི་ཡི་འཇུག་པ་ཤིན་ཏུ་བསམ་མི་ཁྱབ། །ཅེས་སོ། །སྙིང་རྗེ་[(]ཆན་[,]ཆེན་[)]པོའི་རང་བཞིན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་རྟག་པ་སྟེ། རྒྱུ་ནི་ཡོངས་སུ་སྨིན་གྱུར་ན། །གང་དང་གང་ལ་གང་ཚེ་དང་། །གང་ཚེ་བྱ་བ་ཕན་འགྱུར་བ། །དེ་དང་དེ་ལ་དེ་སྣང་ངོ་། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ ཚེ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟར་གནས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ལས་ཀྱི་ཉེས་པས་བསྐྱེད་པས་རྒྱུ་མ་ཚང་བ་ལས་འབྲས་བུ་སྟེར་བར་སྣང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ལྷའི་རྒྱལ་པོས་ཆར་ཕབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་རུལ་བར་གྱུར་པ་ལ་སོགས་པས་ས་བོན་དུ་མི་རུང་བར་གྱུར་པའི་ཤཱ་ལི་ལ་ སོགས་པའི་ས་བོན་ནི་མྱུ་གུ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ།།མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ནི་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་མཐོང་བའི་ལམ་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་དུས་སུ་བདག་དང་གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་ལ། དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་དེ་ཁོ་ན་ས་གོང་ནས་གོང་དུ་སྒོམ་པ་རབ་ཏུ་གྱུར་ པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཞུགས་པ།དབྱིབས་དང་ཁ་དོག་གི་བདག་གི་དངོས་པོ་སྐུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་སྟོན་པའི་ཐབས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མེ་ལོང་ལྟ་ བུའི་ཡེ་ཤེས་ལས་ཁྱད་པར་རོ།།རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་ཙམ་དང་དེའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དམིགས་པའོ། །ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། ཚངས་པ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྣམས་སོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཁོང་ དུ་ཆུད་པ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སྟེ།ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟིགས་པ་སྟེ་འདྲ་བ་ཁོ་ན་ནི་ཚངས་པ་ཆོས་དེ་རྣམས་སོ་ཞེས་དང་། སླར་ཡང་གསུངས་པ། གང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་གཏོགས་པའི་ཆོས་དེ་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མ་མཐོང་ངོ་ཞེས་སོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་ འབྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་ལ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་སྒྲ་ཡང་དག་པར་འཇུག་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་དགོངས་ནས་གསུངས་པ།གང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མཐོང་བ་དེ་ནི་ཆོས་མཐོང་བའོ། །གང་ཆོས་མཐོང་བ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་མཐོང་བའོ་ཞེས་སོ། །དོན་དམ་པའི་ཆོས་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་དང་དོན་དམ་པའི་སངས་རྒྱས་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཐ་དད་པ་མེད་དོ། །ཚད་མེད་པ་རྣམས་ཀྱང་མི་གཡོ་བ་ནས་བཟུང་ནས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་འབྱུང་བ་དང་། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ དབྱིངས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་མེད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ།

同樣地，映象智慧是依賴於眾生和時間的條件差別，有些外道等人因遇到惡知識而聽聞非正法而被遮障，有些人因具有捨棄正法的特徵而造作缺乏正法的業，有些人被煩惱障所遮障，有些人被強烈的業障所遮障，有些人被三惡趣、北俱盧洲人和無想有情的異熟障所遮障，有些人墮入無暇，有些人是小乘種姓者，這些都是暫時的非法器。 如《經莊嚴論》中所說：‘如同破碎的水器，月亮影像不顯現，同樣對於惡劣眾生，佛陀身相不顯現。如同火焰此處燃，彼處又復歸寂滅，如是諸佛亦復然，顯現不顯應了知。’ 又說：‘當有應調伏者時，因佛出世故顯現，當已調伏完畢時，因入涅槃故不顯。‘又說：‘由眾生福德及殊勝願力所引故，此入住極難思議。’ 大悲性的法身是恒常的，‘當因完全成熟時，於何處何時何者，何時能作利益事，即于彼處彼顯現。‘雖然恒時如如意寶般安住，但由於眾生各自業力過失所生，因緣不具足故而不顯現果報，譬如雖然天王降雨，但因腐爛等而不適合作為種子的稻穀等種子不會生長芽苗一樣。 平等性智慧是指菩薩在見道現證時獲得自他平等性智慧，而對此本身作為所緣，在地道中逐漸修習瑜伽，具足慈悲心，入于不住涅槃的佛地，示現各種身相形色的方便安立。因此與映象智慧有所差別。 以緣起事物及其法性為所緣的映象智慧。如所說：‘梵天，一切法皆是緣起。了悟緣起即是菩提，如來所見一切法，梵天，彼等諸法皆如是。‘又說：‘除緣起外，未見有絲毫之法。’ 觀待緣起法性中緣起之名真實安立而說：‘見緣起者即見法，見法者即見佛。‘因為是勝義法性故，因為是勝義佛故，彼等無有差別。 諸無量從不動地開始，離熟習及造作而生起，與平等性智慧相應，以法界為所緣，因無分別故，因不得一切法故，稱為無緣。

།དེ་རྣམས་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ཤིང་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་སོན་པ་སྟེ། བྱ་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ མཉམ་པ་ཉིད་དེ།ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རམ་ཡང་ན་དེ་རྣམས་ཁོ་ན་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དག་དང་ལམ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཀྱང་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཉེ་བར་ཞི་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྙེད་ པ་དང་མ་རྙེད་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་བརྒྱད་རྣམས་ཐམས་ཅད་དུ་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར།གཅིག་ཏུ་མཉམ་པ་ཉིད་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་ན་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ གཟུངས་དང་བསམ་གཏན་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡང་དག་པར་འཛིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་སྒོ།ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་བཻ་ཌཱུརྱ་ལ་ སོགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སྐུ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་ཐབས།ཐེ་ཚོམ་ཐམས་ཅད་གཅོད་པའི་རྒྱུའི་ཆོས་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའོ། །རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན། རྣམ་པ་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་ཕྱེད་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཆོས་དེ་རྣམས་མངོན་པར་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པས་ཕྱེད་པ་ཡིན་པ་ དེ་ལྟ་ཁོ་ནར་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ།།ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་རྒྱུ་སྟེ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡིས་འབྱོར་པ་སྣ་ཚོགས་པ་བསྟན་པ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་དང་དམ་པའི་ཆོས་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་སོ་སོར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁམས་དང་འགྲོ་བ་དང་སྐྱེ་ གནས་གཞན་གྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུས་བསྡུས་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་སོ་སོར་སྣང་བ་སྟེ།གང་གི་ཕྱིར་དེའི་བདག་རྐྱེན་ལས་རྟོགས་པ་པོ་རྣམས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཉེ་བར་འདོགས་པས་སོ། །དགའ་བའི་རྒྱུ་ཡང་སྟེ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་སྣ་ཚོགས་པ་ རྣམས་ཀྱིས་དགའ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དགའ་བ་ངེས་པར་འབྲེལ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དགའ་བས་སོ། །བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་གདུལ་བྱ་ཇི་ལྟ་བར་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་ཚད་ མེད་ཅིང་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཐབས་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཕ་རོལ་ལ་ཕན་པ་བྱེད་པའི་རྒྱུད་གཅིག་པ་ཅན་ཏེ་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ནོ།།དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་སྣ་ཚོགས་པའི་རྟེན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པའི་སྐུའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། སྐུའི་ སྤྲུལ་པ་དང་།གསུང་གི་སྤྲུལ་པ་དང་། ཐུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་པའོ། །དེ་ལ་སྐུའི་སྤྲུལ་པ་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྫུ་འཕྲུལ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་དང་། སྐྱེ་བ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་དང་། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའོ། །དེ་རྣམས་ནི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་འདུན་པར་མཛད་དེ། དང་པོར་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་བསྐྱེད་པ་ལས་རབ་ཏུ་དང་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དཔེར་ན། ལྟེང་རྒྱས་འོང་སྲུངས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་བརྗོད་པའི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་དེ། ལས་སུ་རུང་བ་ཉིད་དུ་བསྐྱེད་པ་ལས་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྒྱས་པར་མཛད་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །རྗེས་སུ་བསྟན པའི་ཆོས་འཕྲུལ་གྱིས་ཁམས་གསུམ་པ་དང་ངན་འགྲོ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་མཛད་དེ།དེའི་ཉེ་བར་བསྟན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འཕགས་པའི་ལམ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། འོད་ཟེར་འགྱེད་པ་ལ་སོགས་པས་སྡུག་བསྔལ་ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱས་ཤིང་སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་དྲན་པར་བྱས་ནས་བདེ་འགྲོ་ལ་རབ་ཏུ་ དགོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆོ་འཕྲུལ་གསུམ་རྣམས་ཀྱང་གནས་པ་བཞི་རྣམས་ཀྱིས་བྱེད་དེ། དེ་ལ་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་གནས་པ་ནི་སྐུའི་ལས་ཐམས་ཅད་དོ། །སྟོན་པས་གནས་པ་ནི་གསུང་གི་ལས་ཐམས་ཅད་དོ།

這些即是在佛地圓滿一切相而恒時隨行，因為事業相續不斷故。這些即是平等性，因為於一切處無差別而趣入故，或者說這些本身即是平等性，因為緣于平等性故。輪迴與涅槃二者以及道與果二者亦是平等性，因為以自性寂滅性故。 得與不得等世間八法一切處皆是一味性故，是一味平等性，以及菩提分等功德亦圓滿於平等性故，故為平等性智。妙觀察智即是 以正持一切陀羅尼、禪定、三摩地、等至、無礙解、力、無畏等而生起之門，于所知諸差別相無礙趣入，如同吠琉璃等自性身正示方便，斷除一切疑惑之因法極為明瞭。以自相共相為境， 極為分別諸相，如是諸法以顯現差別相而分別，故唯如是別別觀察。圓滿受用之因，即由圓滿受用身示現種種圓滿故，大菩薩與正法圓滿受用別別領受故。以界、趣、生處等他因果所攝之心心所別別顯現， 因為從其增上緣，諸了悟者如是安立假名故。亦是喜悅之因，以種種法如波羅蜜多等當令歡喜性故，必定引生歡喜故。於此諸菩薩以歡喜故。成所作智即是於一切世界中隨所化眾生，為令成熟故， 以無量不可思議種種方便利益他者相續一性，以自相共相為境。此即是諸如來種種化現之所依故為化身。此亦有三種，即身化現、語化現、意化現。其中身化現有三種，即示現神變、示現受生、示現業報。 彼等以神變神通令生信解，首先生起趣向後生起凈信故，如同優樓頻螺迦葉等。以記說神通令成熟，從堪能性生起而令善根增長故。以教誡神通令解脫三有與惡趣， 因為以其開示力生起聖道故，以及以放光等息滅痛苦並憶念往昔善根后安立於善趣故。三種神通亦由四住而作，其中威儀住即是一切身業，說法住即是一切語業。

།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་གནས་པ་ནི་གང་རང་བཞིན་གྱིས་མཉམ་པར་གཞག་ པ་དང་།གང་ཡང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ཡང་དག་པར་ཕྱོགས་པར་བྱེད་པས་ཏེ་དེ་གཉིས་ཡིད་ཀྱི་ལས་སོ། །སྙོམས་པར་འཇུག་པས་གནས་པ་ནི་གང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྱན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གཟིགས་པ་དང་ལྷ་ལ་སོགས་པ་ནས་འཕོ་བ་ན་ཡང་སྟེ། དེ་གཉིས་ཀ་ཡིད་ཀྱི་ལས་སོ། །སྐྱེ་བ་ ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཅིག་ཅར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་ཉེ་བར་སྟོན་པའོ།།ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ནི་ལས་ཀྱི་འགྲོ་བ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་སྟེ། འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་ བར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གི་ཕྱིར་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལུས་ཀྱིས་མྱོང་བ་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལས་ཀྱི་ལུས་ཀྱི་རྟེན་ཅན་སྐྱེ་ལ། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱིས་སྤྲུལ་པའི་ལུས་ནི་ལས་ཀྱི་ལུས་སོ། །བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ན་སྐུ་སྤྲུལ་པ་པོ་ལས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ་སོ་ སོར་སྣང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་པ་སྟེ།དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་བ་དང་སྤྱོད་ཚུལ་གྱི་མཐའ་སྟོན་པ་དང་སྐྱེས་པའི་རབས་ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྤྲུལ་པའི་སྐུར་སྟོན་པ་སྟེ། དཔེར་ན་མཐེ་བོའི་རྩེ་མོ་སྣད་པ་ལ་སོགས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་རྡོ་རྗེའི་སྙིང་པོའི་སྐུ་ཅན་ཉེ་བར་འཕོ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཡང་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་འབྱུང་པོ་བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུའི་འཁོར་ཅན་གྱིས་འབད་པ་དྲག་པོས། མཚོན་ཆའི་ཁྱད་པར་དེ་དང་དེ རྣམས་ཀྱིས་ཉེ་བར་བསྣུན་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་།བ་སྤུ་གཅིག་ལངས་པའི་ཉམས་པའང་སྐྱེས་པ་མེད་ན་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ལྟ་ཅི་ཞིག་།དེ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ལ་ཡང་ལྷས་བྱིན་མིང་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་བྱས་སོ་ཞེས་པ་འདི་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེའི་ ཕྱིར་འདི་ཐམས་ཅད་ནི་སྲོག་ཆགས་རྣམས་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་བྱ་བ་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པའི་དོན་དུ་དེ་དང་སྐལ་བ་མཉམ་པ་ཉིད་བསྟན་པས་གདུལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དཀའ་བ་སྤྱོད་པ་སྟོན་པ་ནི་དེ་ལྟར་བསྟན་པས་གདུལ་བར་བྱ་བ་རྣམས་གདུལ་བྱའི་དོན་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་བརྟུལ་ཞུགས་ཙམ་གྱིས་ དག་པར་མི་འགྱུར་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དག་པའོ་ཞེས་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་དོན་དུ་ཡང་ངོ་།།བྱང་ཆུབ་ནི་མཆོག་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་པས་དགེ་སྦྱོང་མགོ་རེག་ལ་བྱང་ཆུབ་ག་ལ་ཡོད་ཅེས་པ་འདིའི་འབྲས་བུའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་ངག་གི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ལས་བཟློག་པའི་དོན་དུའོ། །སྐུའི་ སྤྲུལ་པ་དང་གསུང་གི་སྤྲུལ་པ་དེ་ཡང་རང་དང་གཞན་གྱི་ལུས་དང་འབྲེལ་པ་དང་མ་འབྲེལ་པ་ཡང་ངོ་།།ཐུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ནི་རང་དང་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཁོ་ནའོ།

定住於三摩地是指自性安住于等持，以及正確趨向於三摩地，這兩者都是意業。 以等持而住是指以佛眼觀察眾生，以及從天等處轉生時，這兩者都是意業。 示現一切生處是指如來們同時在一切世界中、一切生處中示現受生。 示現業的果報是正確顯示業的趣向，因為是正確顯示受用可意與不可意業果的緣故。 因為身體所感受的苦樂是前世業果，依託業身而生，由前世業所化現的身體即是業身。 事業智慧本身即是化身之能現者即業身，因為是產生各別顯現識的因相之故。 如是示現生起和行為的究竟以及一切本生傳等。 這一切都是示現為化身，如同示現拇指尖被刺等。 諸如來具有金剛藏身，是不遷移的法性，因為即便對菩薩，欲界主宰八十億百千萬眷屬的眾生以猛烈精進，以種種武器猛烈攻擊，也不能使一根汗毛生起損害，更何況其他。 對於正等覺者，提婆達多僅僅以名號造作惡行，這是如何呢？ 因此這一切都是爲了使眾生趣入或遠離善惡業，通過顯示與其同等福分而調伏的緣故。 示現苦行是爲了顯示應當調伏者不能僅以調伏方便、戒律和禁行而清凈，而是以智慧清凈。 菩提極難獲得，所以說’剃髮沙門哪裡有菩提’這樣的果報，是爲了遮止語言惡行。 身的化現和語的化現，也有與自身他身相關和不相關的。 意的化現唯一是與自身他身相關的。

།དེ་ལ་སྐུའི་སྤྲུལ་པ་རང་གི་ལུས་དང་འབྲེལ་པ་ནི་བདག་ཉིད་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སུ་སྟོན་པ་སྟེ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་དང་ལྡན་པས་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་གི་འཇུག་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་རྗེས་སུ་གཞུག་པ་ལས་ཀྱང་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་མཉན་ཡོད་དུ་རྒྱལ་པོ་ཀ་པི་ན གདུལ་བའི་དོན་དུ་བདག་ཅག་གི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་གཟུགས་འཛིན་པས་རྒྱན་རྣམས་ཀྱང་བཟུང་ཞིང་གཞུ་ཡང་བཟུང་ལ།འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་རྒྱལ་ཕྲན་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ ལ་བཀག་པའི་རྒྱན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་བཟུང་བ་ནས།ཇི་སྲིད་ཀ་པི་ན་དང་བློན་པོ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་སྟོང་ཕྲག་བཅོ་བརྒྱད་བསྙེན་པར་རྫོགས་ཏེ། དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ལ་རབ་ཏུ་བཀོད་པ་དང་། མཉན་ཡོད་དེ་ཉིད་དུ་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་འདུལ་བའི་དུས་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚངས་པའི་གཟུགས་གདོང་བཞི་པ་ རལ་པའི་ཅོད་པན་འཆང་བར་གསུངས་པ་དང་།རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་ཆ་ལུགས་སུ་སྤྲུལ་ནས་བྲམ་ཟེ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་མཐོ་རིས་ཀྱི་འབྲས་བུ་དང་བྱང་ཆུབ་ལ་རབ་ཏུ་བཀོད་པ་དང་། དྲང་སྲོང་གནས་འཇོག་གི་རིགས་ཅན་གྱི་བྲམ་ཟེ་མོ་འདུལ་བ་ན། མཉན་ཡོད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ ཀྱིས་བུད་མེད་ཀྱི་རོ་བཟུང་ཞིང་འདི་ནི་བདག་གི་ཆུང་མའོ་ཞེས་ཀྱང་གསུངས་པ་དང་།ཀོ་ས་ལའི་གར་མཁན་འདུལ་བའི་དོན་དུ་ཡུལ་མ་ཀ་ར་ཀོཊྚ་བལླི་རུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གར་མཁན་གྱི་ཆ་ལུགས་འཛིན་པར་གསུངས་པ་དང་། དྲི་ཟ་ཟུར་ཕུད་ལྔ་པ་གདུལ་བའི་ཆེད་དུ་དྲི་ཟ་ཐ་མལ་པའི་གཟུགས་ ཅན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་པི་ཝང་བསྣམས་ཤིང་གླུ་བླངས་ལ་པི་ཝང་གི་རྒྱུད་སྟོང་པོ་བཅད་པ་ན་སྒྲ་སྟོང་ཕྲག་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་བ་ལྟ་བུའོ།།དེ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་འགལ་བ་འདུལ་བ་ལ་བཀག་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱང་ཁྱིམ་པ་ཐ་མལ་པའི་གཟུགས་ཀྱིས་སྤྱོད་པར་ གསུངས་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ་བསྟོད་པ་མཛད་པས་གསུངས་པ། མཆོག་ཏུ་ཞི་བ་ལ་གནས་ཀྱང་། །ཐུགས་རྗེའི་དབང་དུ་གྱུར་ཉིད་ཀྱིས། །རོལ་མོ་མཁན་གྱི་སྒྱུ་རྩལ་ལའང་། །ཁྱོད་ཀྱི་ཞབས་ནི་བཀོད་པ་མཛད། །ཅེས་སོ། །རོལ་མོ་མཁན་ནི་རོལ་རྩེད་མཁན་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་སྒྱུ་རྩལ་ནི་ བཟོ་སྟེ་པི་ཝང་སྒྲོགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ངོ་།།དེ་ཡང་མཛད་པའི་ཆེད་དུ་གཤེགས་པའོ། །སྡེ་པའི་ལུང་རྣམས་སུ་ཡང་གསུངས་པ། མར་མེ་མཛད་པ་ནས་བཟུང་ནས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆགས་བྲལ་ཏེ། །སྒྲ་གཅན་འཛིན་སྲས་བསྟན་ཞེས་པ། །འདི་ནི་འཇིག་རྟེན་རྗེས་གཞུག་ པའོ།།ཞེས་ཏེ། ཆོ་འཕྲུལ་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་སྟོན་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱག་ལ་སོགས་པའི་ལས་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱང་སྟོན་པ་ནས་དམན་པ་བྲན་ཉིད་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་ངོ་། །དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ནི་འདི་འདྲ་བའོ་ཞེས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ།དེ་ལ་ཐར་པ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་དད་པ་ཁོ་ན་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ཁ་ཅིག་ཏུ་གདུལ་བྱ་དང་འཚམ་པའི་ཡུལ་དུ་གཤེགས་པས་དང་། ཁ་ཅིག་ཏུ་གདུལ་བྱ་རྣམས་རང་གི་ཡུལ་དུ་ བཀུག་པས་དང་།ཁ་ཅིག་ཏུ་གནས་པའི་སྐུ་ལས། ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པ་རྣམས་སུ་སྐུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་བསྟན་པས་སོ།

關於身體的化現與自身相關聯，即是示現為轉輪王等形象，由於具足不可思議的善巧方便，應當了知諸佛世尊、諸菩薩及諸聲聞的身語行為是爲了隨順世間，如在舍衛城為調伏迦毗那王，我等世尊示現轉輪王形象，持用裝飾及弓箭，在其眷屬中所有大聲聞也都示現小王等形象，雖然出家戒律中禁止使用裝飾，但他們也持用各種裝飾品，直至迦毗那及其眷屬大臣等一萬八千人受具足戒，安立於阿羅漢果位。 又如在舍衛城調伏婆羅門童子時，世尊示現為四面梵天形象，頭戴髮髻寶冠。在王舍城示現帝釋天裝束，令六萬婆羅門安立於天界果位和菩提。為調伏仙人住處種姓的婆羅門女時，世尊在舍衛城執持女屍，並說’這是我的妻子’。 為調伏憍薩羅國的舞者，在摩羯羅國示現舞者裝束。為調伏五髻乾闥婆，世尊示現普通乾闥婆形象，手持琵琶歌唱，當琵琶千絃斷裂時，空中發出千種圓滿音聲。同樣，對於其他違反出家戒律的行為，也說以在家凡夫形象示現。 如讚頌所說：‘雖住最勝寂靜中，然以大悲力所致，于諸伎藝舞蹈中，您亦示現足跡行。‘伎藝師即是表演者，其技藝即是工巧，如彈奏琵琶等，為此而示現。 部派經典中也說：‘從燃燈佛開始，如來離欲貪，教化羅睺羅，此為隨順世間。‘即是示現種種神變。諸菩薩也示現不如法的禮拜等不相應的行為，乃至示現卑賤的奴僕身份。 因此，諸佛世尊、諸菩薩及諸聲聞的行為是不可思議的，求解脫者對此應當生起信心。此外，有些是前往適合所化眾生的地方，有些是召請所化眾生來到自己的地方，有些是從安住的身體中，於一切方向無量世界中示現身等。

།བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་དབང་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་རྟོགས་པའི་དབང་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་སྐུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བར་ལ་འཇུག་པ་དང་།མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྟོག་པས་དབེན་པར་མཛད་དེ། དཔེར་ན་སེར་སྐྱའི་གཞིའི་ནགས་སུ་སེང་གེ་དང་འཕྲོག་བྱེད་དང་དབྱིག་གི་སྙིང་པོ་དང་བརྒྱ་བྱིན་དང་དཔལ་མོ་དང་རི་སྐྱེས་དང་ གཞོན་ནུ་ལ་སོགས་པ་ལྷ་དང་ཀླུ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་སྲིན་པོ་དང་དྲི་ཟ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་དང་ནམ་མཁའ་ལྡིང་དང་མིའམ་ཅི་བརྒྱ་ཕྲག་སྟོང་དུ་མ་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་ལྡན་པའི་བསྟན་པས་བཏུལ་ལོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བར་དཔེར་བརྗོད་པར་རིག་པར་བྱའོ།།བག་མེད་པ་ དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱང་བག་ཡོད་པའི་གནས་ལ་བཀོད་པས།དེ་དང་དེའི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་མཛད་དེ། དཔེར་ན་བདག་ཅག་གི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགའ་བོ་དང་སོར་ཕྲེང་དང་མཐོང་ལྡན་དང་བདེ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ནི་དགའ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ཤཱཀྱའི་གཞོན་ནུ་ ཆགས་པ་དྲག་པོ་ཅན་ཐམས་ཅད་དུ་རང་གི་ཆུང་མ་ལ་ཤིན་ཏུ་ལྷག་པར་ཆགས་པ་དེ་མེད་པར་ཡུད་ཙམ་ཡང་མི་སྡོད་པ་དེ་འདྲ་བ་དེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁྱིམ་ནས་བཀུག་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་དུ་བཅུག་ཅིང་རབ་ཏུ་བྱུང་ནས་ཀྱང་བུད་མེད་དེ་ཉིད་ཉིན་དང་མཚན་དུ་སེམས་པར་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་མ་ ཡིན་པ་བྱེད་པ།དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པར་མཛད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྲམ་ཟེ་རྨོངས་པ་སོར་ཕྲེང་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དེས་བླ་མའི་བཀའི་བྱ་བ་ཆེད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་མི་སྟོང་དུ་གཅིག་གིས་མ་ཚང་བ་འཚོ་བ་དང་བྲལ་བར་བྱས་ པ་དེ་ཡང་ཕྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱུང་ཞིང་ཁམས་གསུམ་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་མཛད་དོ།ཞེས་པ་དང་། མཐོང་ལྡན་ནི་མ་སྐྱེས་དགྲ་ཡིན་ལ། དེའང་ཞེ་སྡང་ཅན་ཏེ། དེ་ལྟར་ནི་དེས་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་འགྲོགས་པ་དང་། སྔོན་གྱི་འཁོན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་ལས་ པ་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་རྒྱལ་པོ་སྲོག་དང་ཕྲལ་ལ།དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་ནའི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་བརྟེན་ནས་དམྱལ་བའི་མེའི་བུད་ཤིང་ལས་ཐར་རོ་ཞེས་པ་དང་། རིགས་ཀྱི་བུ་བདེ་བྱེད་ཀྱང་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་དབང་ལས། ཕ་རོལ་གྱི་བུད་མེད་ དང་འགྲོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས།མ་འཚོ་བ་དང་ཕྲལ་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་ཕོ་ལོང་བརྡབས་པ་དང་འདྲ་བས་དམྱལ་བ་ལས་འདས་ཏེ་མཐོ་རིས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་ངོ་ཞེས་ཐོས་སོ། །སྐུའི་སྤྲུལ་པ་གཞན་གྱི་ལུས་དང་ལུས་འབྲེལ་ པ་ནི་བདུད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སུ་སྟོན་པའོ།།མ་འབྲེལ་པ་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་སུ་སྟོན་པའོ། །གང་ཡང་ཚད་མེད་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་སྟོན་པ་དང་། གང་ ཡང་འོད་ཟེར་བཀྱེ་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྣང་བར་བྱེད་པ་དང་།གང་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གསུང་གི་སྤྲུལ་པ་བདག་གི་ལུས་དང་འབྲེལ་པ་ནི་ཚངས་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་མཐའ་ཡས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སུ་གོ་བར་མཛད་པའོ། །གཞན་གྱི་ལུས་ དང་འབྲེལ་པ་ནི་གང་གིས་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དབྱངས་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་སྟོན་པ་སྟེ།དཔེར་ན་འཕགས་པ་རབ་འབྱོར་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བཞིན་ནོ། །མ་འབྲེལ་པ་ནི་རོལ་མོའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་། གཟུགས་ སྣང་བ་ཐམས་ཅད་དང་།ནམ་མཁའ་ལས་ཀྱང་ཆོས་སྟོན་པའི་སྒྲ་འབྱུང་བར་མཛད་པའོ། །ཐུགས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའོ། །གཞན་གྱིའང་དེ་ལྟར་སེམས་ངེས་པར་འཛིན་པ་སྟེ། གང་གིས་ཤེས་རབ་དམན་པས་ཀྱང་ཆོས་ཕྲ་མོ་ཡང་སོ་སོར་རྟོགས་པར་ མཛད་པ་དང་།དྲན་པ་ཉམས་པ་རྣམས་ཀྱང་དྲན་པ་ཐེབ་པོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ།

世尊已獲得了完全通達一切能力的自在，因此能進入乃至身等的微塵壇城之間，並且如其所愿地使眾生遠離不正確的分別。例如在迦毗羅衛城的森林中，調伏了獅子、奪取者、寶藏、帝釋天、吉祥天女、山生以及童子等數千上百的天、龍、夜叉、羅剎、乾闥婆、阿修羅、迦樓羅、緊那羅等，使他們獲得涅槃的教法，應當如是依次了知。 對於放逸者也安置於正念之處，使其各自的痛苦得以平息。例如我們的世尊對難陀、鬘指、有見、善作等人所做的那樣。其中難陀是釋迦族的青年，他極其貪戀，對自己的妻子非常執著，一刻也離不開她。如是這般的他被如來從家中召來出家，出家后仍然日日夜夜思念那位女子而不修法。即便如此，如來還是使他證得阿羅漢果位。 同樣，有一個愚癡的婆羅門名叫鬘指，他爲了完成上師的囑託，奪取了近千人的生命。後來如來使他出家並使他遠離三界貪慾。有見即是阿阇世王，他性情暴躁。如是，由於親近惡知識以及往昔怨恨的牽連，他殺害瞭如法的國王父親。但他也僅僅依靠如來的善知識而得以從地獄火薪中解脫。 善男子善作也是由於非理作意的緣故，因與他人妻子相交往而殺害了母親。但依靠如來的教法，他如同擊碎陶罐一般超越地獄，據聞他感受了天界的快樂。 身的化現中，與他身相連的是指魔等顯現佛等的形象。不相連的是指將地等顯現為七寶等自性等的形象。還有顯現無量佛身，以及放光照亮世界，顯現出生等。 同樣，語的化現中，與自身相連的是以梵音使無邊世界瞭解。與他身相連的是使聲聞等非說法者也以佛音宣說大乘法，如聖者須菩提等。不相連的是一切樂器的形態、一切顯現的形象，以及從虛空中發出說法聲。 意的化現是自身通達一切法。對他人也如是攝持心意，即使智慧低劣者也能了知微細之法，失念者也能獲得穩固的正念等。

།སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྟག་པར་རྗེས་སུ་སོན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། མཛད་པ་བྱ་བ་དང་གྲངས་དང་ཞིང་གི་བྱེ་བྲག་ལས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་།སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་བྱ་བ་ལ་མི་ལྡོག་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་ལྔ་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱི་གོ་རིམས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་དེའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལས་སོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའོ། །འབྲས་བུ་ ནི་འཕགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ།དེ་ལ་དམིགས་པར་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་ལྡོག་པའི་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་ལྔའོ། །ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བ་ལས་སོ་ཞེས་པ་གཞན་རྣམས་སོ། །ཡང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རང་བཞིན་དང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རིམ་པ་སྟེ། གང་ཡང་དེ་ བཞིན་གཤེགས་པའི་རང་བཞིན་དེ་བཞིན་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དང་།དེ་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་རབ་ཏུ་གྱུར་པའོ། །རྒྱུ་ནི་ཚད་མེད་པ་དང་ལྡན་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའོ། །འབྲས་ བུ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་བྱེད་པ་སྟེ།དེ་ཡང་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་དང་སྐལ་བ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་སོ་སོར་རྟོག་པ་ལས་དང་དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པ་ལས་སོ། །ཡང་ན་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རིམ་པ་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་དང་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་བྱ་བ་སྒྲུབ་ པའི་སངས་རྒྱས་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་དག་དང་།གཉིས་དག་དང་གཅིག་གིས་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཏེ། སྔར་ཇི་སྐད་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་གནས་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དམིགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཁོ་ནས་བསྡུས་ཏེ།མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ནི་མི་གཡོ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཆོས་ཀྱི་སྐུས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་གསུངས་པ། འགའ་ཞིག་དེ་བཞིན་ཉིད་དམིགས་ པ།།མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་སུ་ནི་འདོད། །གཞན་རྣམས་དོན་ཀུན་རྣམ་པ་ཅན། །དོན་ཀུན་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་དུ་འདོད། །མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས། །བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །དགོས་དོན་རྣམ་པ་ཅན་དུ་འདོད། །རྣམ་པ་ཀུན་དུ་ཐམས་ཅད་ཉིད། ། འདི་ཡི་རྣམ་ཤེས་ནུས་ཀུན་ལྡན། །ཞེས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་མཉམ་པ་ཉིད་དང་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་དག་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཆོས་ལ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྟེན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་ཞེས བྱའོ།།འབྲས་བུ་དེ་ཡང་ཡེ་ཤེས་དང་སྤངས་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་རྟོགས་པའོ། །ཡེ་ཤེས་དེ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔའོ། །འདི་ཙམ་ཁོ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་སྟེ། མཐའ་དག་པར་དེར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་ལུས་པ་བསྡུས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པ་ལས་བྱ་བ་གཅིག་ཏུ་བྱ་བ་རྣམས་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་སོ། །དེ་ལ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་རྣམས་ནི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་སྟེ་ལུས་ལ་སོགས་པ་ལས་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་དག་པར་སྤོང་བ་བཞི་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་རང བཞིན་ཏེ།བརྩོན་འགྲུས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་འདོར་བ་མེད་ཅིང་གཞག་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཏེ། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སོ། །ཚད་མེད་པ་བཞི་དང་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞི་རྣམས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སོ་སོར་ རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ།ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་གནས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་གསུང་ལས་སོ།

應當知道佛陀的化身在一切方面都是不可思議的永恒隨行，因為從事業、數量和剎土的差別來說是不可思議的緣故，以及因為不退轉地投入利益眾生的事業之故。 法界和這五種智慧的次第安立是從因和果及其分類而來。其中因是極為清凈的法界。果是聖智，因為緣于彼而生起的緣故，依于彼的緣故，以及彼的差別分類有五種。其餘是從如何生起而來。 或者是如來的自性、因和果的次第，即如來的自性是真如清凈的體性，以及緣于彼的無分別智二者的究竟。因是具足無量而對一切眾生平等性智的殊勝。果是利他，這又是從觀察具緣和無緣的眾生，以及成辦與彼相應的事業而來。 或者是一切佛的安立次第，即自性身、受用身和事業身的佛是法界清凈的自性二清凈、二清凈和一者，如其次第，如前所說。 即使平等性智是煩惱意轉依的體性，所以緣于如鏡智，但仍然唯屬於圓滿受用身所攝，因為如鏡智以其不動性故為法身所攝。如月稱論師所說：‘有些認為緣真如，即是如鏡智。其他諸智具一切相，認為是一切境行境。平等性智即是彼，緣于真如性。成所作智即是彼，認為具所需諸相。一切種中皆具足，此識具一切功能。’ 因此平等性智和妙觀察智二者是圓滿受用身，因為是所證法受用的所依性故。其中果位即稱為普賢佛地。 彼果也是智慧和斷除的自性。是證悟清凈法界。彼智慧也有五種。唯此即是佛地，因為總攝一切佛法而安立故。 由彼自性而住，所作事業唯一性的諸事由自相所攝。其中四念住是妙觀察智所攝，因為觀察身等故。四正斷是精進的自性，諸佛的精進也是為智慧所攝持、無舍無立的體性，即是平等性智。四無量和四神足是三摩地的自性故為妙觀察智，從’成為具三摩地門者的所依’之教言而來。

།གང་ཡང་གཞན་བསམ་གཏན་དང་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང་། ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པ་དང་། རྫུ་ འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དག་ཁོ་ན་ལས་གཞན་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་དང་།ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་སྨོན་ནས་ཤེས་པ་དང་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་དང་། ལམ་ཤེས་པ་རྣམས་དང་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་དང་ ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དག་ལས་གཞན་པའི་སྟོབས་རྣམས་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ།།ཁ་ཅིག་ནི་མི་འཇིགས་པ་རྣམས་དང་དད་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ནི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ ཀྱིས་སོ།།ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མངོན་པར་ཤེས་པ་དང་ཟག་པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ནི་ཟག་པ་ཟད་པའི་རྒྱུད་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ན། རྒྱུ་གང་གིས་ཟག་པ་རྣམས་ཟད་པའོ་ཞེས་ཡེ་ཤེས་ལྔ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ཡང་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཟག་པ་རྣམས་ཟད་པའོ་ཞེས་པ་སྟེ་ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་རྣམས་ཀྱིས་སོ།།ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་བཞི་རྣམས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་ནི་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ ཡེ་ཤེས་དག་གིས་སོ།།བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་ལམ་གྱི་ཡན་ལག་རྣམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ། །སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་བཅུ་གཉིས་རྣམས་མེ་ལོང་ལྟ་བུ་དང་། མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དག་གིས་སོ། །བསྙེལ་བ་མི་མངའ་བའི་ཆོས་ཉིད་ནི་མེ་ལོང་ ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ།།བག་ཆགས་ཀྱི་མཚམས་སྦྱར་བ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་དང་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་དག་གིས་སོ། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ཀྱང་ངོ་། །ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ནི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སུ་སོ་སོར་རྟོག་པ་དང་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ ཡེ་ཤེས་དག་གིས་སོ།།མཚན་དང་དཔེ་བྱད་རྣམས་ནི་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསྡུས་སོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཚོགས་སྨོས་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་གཞན་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ དང་དེའི་རྟེན་ཅན་གྱི་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་པ་གཉིས་པོ་ཚུལ་གཅིག་པ་སྟེ།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡེ་ཤེས་གཉིས་ཀྱང་རོ་གཅིག་པ་སྟེ། གཞན་ལ་ཕན་པར་བྱེད་པ་རྒྱུན་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་ཅན་གཉིས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་སྟེ། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོར གསུངས་པ།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རྣམ་པར་དག་པ་ན་འདྲེས་པ་དང་ཉེ་བར་འདྲེས་པ་བྱ་བ་རོ་གཅིག་པ་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའོ་ཞེས་སོ། །གསུང་དེ་ཉིད་ལས་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྔ་མ་རྣམས་སུ་རོ་གཅིག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །འདྲེས་པ་ནི་གཅིག་ཏུ་གྱུར་པའོ། ། གཅིག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡང་རེས་འགའ་ཐ་དད་པར་བྱེད་ལ། དེ་ནི་ནམ་ཡང་ཐ་དད་པར་བྱ་བ་མེད་པའོ་ཞེས་པ་ཉེ་བར་འདྲེས་པ་ཤིན་ཏུ་དབྱེར་མེད་པས་མཉམ་པར་དམིགས་པར་བྱ་བ་དང་དམིགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱ་བ་རོ་གཅིག་པ་སྟེ་རོ་ནི་སྙིང་པོ་སྟེ་རང་བཞིན་ནོ། །ཡེ ཤེས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནི་ཡུལ་ཏེ།ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཡང་དག་པར་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་གང་གིས་དགོངས་པ་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་གཅིག་པ་ཡིན་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།

還有，其他禪定、解脫、三摩地、等至等，以及三摩地和陀羅尼門，及漏盡智，神通中唯獨神足通以外的其他神通，無煩惱、愿智、無礙解、無畏、十八不共法，及道智，遍行道和漏盡智力以外的諸力，都是映象智的本質。 有些人說無畏和信等是平等性智的本質。 神足通是成所作智。 漏盡智通和漏盡智力，當說到漏盡相續時，以何因漏盡，是以五智。或者說涅槃即是諸漏盡，是以法界極清凈、映象智和平等性智。 遍行道智力是映象智等四智。 慧根和慧力是以映象智和平等性智。 覺支和道支是以平等性智。 苦智等十二智是以映象智和平等性智。 無忘失法性是以映象智。 斷除一切習氣相續是以法界清凈和映象智。 諸波羅蜜也是如此。有漏諸波羅蜜在道位時是以妙觀察智和成所作智。 相好是以成所作智攝持。 由於已說智所表示的心和心所聚，其他佛法也應當配合。 如是映象智和以其為所依的平等性智這二者是同一方式，因為緣於法界清凈的緣故。 其他二智也是一味，因為利他相續一致的緣故，及緣于真如的緣故。 二者俱有二種和法界極清凈智無有自性差別，因為以其本質緣於法界極清凈的緣故。 如佛地經中所說：‘法界清凈時，和合、近和合，一味作用之智的圓滿受用。’ 從此經中應當了知在前諸發心中非一味。 和合即是成為一體。成為一體也有時成為差別，而此則永遠無有可分別，因為以近和合極無差別而平等所緣和能緣性相應的緣故。 一味作用，味即是精要，即本性。 智的圓滿受用是境，因為是法界正受用的緣故。 以何智圓滿受用，意趣智緣於法界而生的緣故是一味，如是配合文句。

། ཡང་ན་ཡང་དག་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནི་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་མྱོང་བྱེད་དེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་ལོངས་སྤྱོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ན། འདི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བདེ་བ་སྟེ་རྟེན་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་གཅིག་པ་སྟེ། དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་བཏང སྙོམས་ཀྱི་དབྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འབྲས་བུ་ཡང་སྟེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིའོ། །ཡང་ན་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ན་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རང་རིག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པས་ཡང་དག་པར་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་རོ་གཅིག་པ་སྟེ་བདག་དང་གཞན་ལ་སོགས་པ་ གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འབྲས་བུ་ཡང་སྟེ། རྒྱུ་ལས་གཉིས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་དབེན་པར་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོའི་ངག་གི་དོན་འདི་ཡང་། འདིར་ཐམས་ཅད་རིག་པ་ཁོ་ནའོ། །ཡེ་ཤེས་ལྔ་པོ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་རྣམས་ ཀྱང་བསྡུས་ཏེ།འོན་ཀྱང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་འབྱུང་བའི་ལམ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ལ་འབྲས་བུ་རོ་གཅིག་པ་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པ་ནི་མི་འབྱུང་ངོ་། །ས་བརྒྱད་པ་ནས་བཟུང་ནས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཉིས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བའོ། །གཉིས་ནི་བདག་ དང་བདག་གི་བ་དང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་དང་།བྱུང་བ་དང་མ་བྱུང་བ་དང་། སྐྱེས་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་གཉེན་པོར་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པོ། །དེ་ནས་བཟུང་ནས་གཉིས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་བྲལ་བ་ལས། འབད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཟག་པ་མེད་པ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་རོ་གཅིག་པ་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །འོན་ཀྱང་སྒྲིབ་པའི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན ཡོངས་སུ་མ་དག་པའོ།།ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྤྱི་ལ་མངོན་པར་དགོངས་ནས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །མི་གཡོ་བ་ལ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གདོད་མ་ནས་མ་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡང་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ལ་བདག་དང་ གཞན་མཉམ་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབད་པ་དང་བཅས་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་ན་ཡོངས་སུ་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མ་བཞག་གོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྒྱ་མཚོར་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་རྣམས་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་ཞུགས་པ་རྟེན་ཐ་དད་མེད་པ་རྣམས་སུ་ འགྱུར་ཏེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྟེན་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་འབྲས་བུ་རོ་གཅིག་པ་ཅན་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་རྫོགས་པར་ལོངས་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ལ་སངས་རྒྱས་རྣམས་དུ་མར་རྣམ་པར་མ་བཞག་ གོ།།གང་ཁོ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ལམ་ཐོབ་པ་ལས་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀྱི་ས་བོན་ཤིན་ཏུ་བྲལ་བར་གྱུར་པ་ན་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ དེ་བཞིན་ཉིད་གནས་གྱུར་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།ཟག་པ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཀྱང་ངོ་། །དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། སོ་སོར་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལ་དམིགས་པས་ན་མཐའ་མེད་པའི་དུས་སུ་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་དང་ཆོས་ཐམས་ ཅད་ཀྱང་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་དམིགས་པ་སྟེ།རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཁོ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་གནས་ངན་ལེན་མཐའ་དག་གི་རྟེན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ། གཉེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་དྲི་མ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་ བ་ལས་གནས་གྱུར་པ་དེ་ཁོ་ན་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ།

或者說，真實受用即是圓滿受用的能受者，由於是智慧所應當真實受用的緣故，此即是智慧的圓滿受用。而且那是安樂的，因為是同一所依故為一味，因為其中無苦和舍的差別。也是果，即法界的。或者說唯是智慧的圓滿受用，因為在世俗中以自證的形相而應當真實受用的緣故。而且那是一味的，因為無有我與他等二相的分別故。也是果，因為從因中遠離二想而在一切時中趣入故。 此經文的含義也是，此處唯是一切智。由此五智也攝諸菩薩地，然而對於住于有功用生起道者，不生起一味果智圓滿受用。從第八地開始，菩薩即離二想。二即是我與我所、有與無、常與無常、生起與未生起、已生與未生、我與他等。作為其對治，於一切處獲得心平等性。從此以後，由離二想，離一切功用、無漏、究竟清凈、任運生起、無分別智之影像故，是一味果智圓滿受用。 然而由具有障礙的余習故非究竟清凈。因為是就任運智慧的總相而宣說的緣故，故無相違。不動地則是由獲得一切法本來無生的大無生法忍故。雖然歡喜地也獲得我與他平等性，然而由於是有功用生起故，因非究竟清凈故不建立。一切菩薩地如大海中諸大河般，成為入于佛地無別所依者，因為一切如來的真如清凈無別所依故。如是即是一味果智圓滿受用。 正因如此，于無漏界中諸佛不立為多數。凡是一切法真如之體性、無顛倒體性、真實性、空性，即是極清凈出世間智慧道所得，當遠離二障種子時，稱為清凈法界真如轉依。也是無漏界。那是智慧法界極清凈智，因為以自內證性而緣于彼故，住于無邊時故。法界及一切法為映象智所緣，因為緣于自相與共相故。 凡是分別自性、一切習氣所依的阿賴耶識，由對治力而離一切習氣垢染，從而轉依者，即稱為映象智。

།གང་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་གསུངས་པ། གང་ཡང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས། །མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ཉིད་གྱུར་པ། །དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནི། །ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགའ་ཞིག་འདོད། །ཅེས་སོ། །ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ འདི་ཅི་ཞེ་ན།ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། ཇི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་བདག་དང་བདག་གི་བར་སྒྲོ་འདོགས་པས་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་དུ་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་ཁོ་ན་གནས་ངན་ལེན་ལ་སོགས་པ་མཐའ་དག་གི་རྟེན་ཉིད་ཀྱིས་དང་། ཆད་པ་དང་མཚམས་ སྦྱོར་བ་དང་།འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་ཉམས་པ་དང་འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ཉིད་ཀྱིས་ན་གནས་ངན་ལེན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་འདིར་གཞི་འཆའོ་ཞེས་པས་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་ངོ་། །དེ་ཉིད་ཀྱང་དེ་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གྱུར་པའི་ ཆོས་གཞན་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་དེ་དང་དེ་རྣམས་ཀྱིས་བསྒོ་བྱ་སྟེ།ཇི་ལྟར་རིགས་པར་ས་བོན་རྒྱས་པས་རྒྱུ་བྱས་པ་གང་ལས་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་གྱུར་པའི་ཁྱད་པར་རྒྱུར་བླངས་པ་ལས་སྟོབས་ཇི་ལྟ་བར་དགོད་པར་བྱེད་པའི་འཇུག་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་ན། ཕྱིས་དེའི་འབྲས་བུ་འདོད་པའམ་མི་འདོད་པ་ མངོན་པར་འགྲུབ་སྟེ།དཔེར་ན་རྒྱ་སྐྱེགས་ཀྱི་ཁུ་བས་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པའི་རས་བལ་གྱི་ས་བོན་ལ་མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་ཡང་དམར་པོ་ཉེ་བར་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ། གང་ཕྱིར་རྒྱུད་གང་ཁོ་ན་ལ། །ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་བསྒོས་གྱུར་པ། །དེ་ཁོ་ན་ལ་འབྲས་བུ་འབྲེལ། ། རས་བལ་ལ་ནི་དམར་ཉིད་བཞིན། །ཞེས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་ཡང་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པའི་མདོར་གདུལ་བྱའི་ཁྱད་པར་གྱི་ངོར་གསུངས་པ། ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟབ་ཅིང་ཕྲ། །ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཞིན་འབབ། །བདག་ཏུ་རྟོག་པར་གྱུར་ན་མི་རུང་ཞེས། །འདི་ནི བྱིས་པ་རྣམས་ལ་ངས་མ་བསྟན།།ཞེས་སོ། །དེ་ནི་ཡང་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་རྣམས་སུ་ལུས་ལེན་པའི་ཕྱིར་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་རྣམས་ཀྱི་གཞི་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །སྐྱེ་བ་སྔ་མའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ།།གང་འདི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་དབང་པོ་ལྔའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམས་ལས་གཞན་པ་ཁོ་ན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ་ཞེས་སེམས་པ་དེའི་དམིགས་པ་དང་ རྣམ་པ་ཅི་ཡིན།དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའོ་ཞེ་ན། ཅི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཡིན་ལ་འདི་འདྲ་བ་ཡང་ཡིན། དེ་ལྟར་ནི་རང་གསལ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ་ཞེས་པ་མཚན་ཉིད་དོ། །བརྗོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པ་བརྒྱད་མ་གཏོགས་པ་གཞན་ནི་ འདིར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སོ་སོར་རང་གི་རྣམ་པ་དང་བཅས་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་དོ།།མི་གསལ་བར་ཡོད་དོ་ཞེས་འདོད་པ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པར་སྨ་བ་རྣམས་ཀྱི་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་ནི་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མེད་དོ་ཞེས་གཞན་དུ་ལེགས་པར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ།།དེའི་ཕྱིར་རྟའི་རྭ་བཞིན་དུ་དེ་ལ་མངོན་སུམ་མེད་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཡང་གལ་ཏེ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོངས་སུ་རྟོག་ན་བདག་ཀྱང་ཡོངས་སུ་རྟོག་ཅིང་དེ་ཁོ་ན་ཡང་བདག་ གི་རང་གི་ངོ་བོའོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཡང་མངོན་པར་དགོངས་ནས་བདག་ཏུ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །གང་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ནི་ལེགས་པའོ།

論師月稱所說：‘一切阿賴耶識，轉為大圓鏡智，有些人認為，即是法界之體性。‘阿賴耶識是什麼呢？就是意識，如同它執著我和我所而轉起時，被區分為染污意，同樣，它也因為是一切隨眠等的所依，以及斷、相續、離貪、退失、死亡、出生等的所依，故隨眠等在此安立基礎，因此也稱為阿賴耶識。 它與其他諸識俱生的善與不善諸法所熏習，如同適宜的種子成熟作為因，由此相續轉變的特殊因緣，隨其力量安立運作而得到轉起時，後來其果報或可意或不可意而成就，如同被紅花汁所熏的棉花種子，其花果也產生紅色一樣。如所說：‘由於某一相續中，為業習氣所熏，即于彼生果報，如棉花成紅色。’ 又如解深密經中對所化機而說：‘取識甚深細，諸種子如流，恐彼分別我，是故不為說。‘因為它在諸後有結生時取身，故稱為取識。因為是一切法種子的基礎，故稱為阿賴耶識。因為是前世的異熟，故稱為異熟識。 若有人認為此阿賴耶識與有分別染污意識及五根識不同，是另外的阿賴耶識，那麼它的所緣和行相是什麼？若說是無間斷的所緣和行相，如何既是識又是如此？如是則自明而不共即是識的定義。除了所說的八識之外，此處絲毫也沒有各自具有行相的體驗。 若承許不明視訊記憶體在，也不是唯識宗的觀點，因為會有我等外境存在的過失。無相識即使在夢中也無法體驗，如在他處已詳細觀察。因此，如同馬角一般，對此既無現量也無比量。如是，若遍計阿賴耶識，也會遍計我，而且它就是我的自性。因此，世尊也觀待此而說執著為我。毗婆沙師的諸特點是善說。

།སེམས་དུལ་གྱུར་ལས་བདེ་བ་འབྱུང་། །ཞེས་པ་དང་། གང་ཕྱིར་བདག་ ཉིད་བདག་གི་མགོན།།ཕ་རོལ་མགོན་དུ་སུ་ཞིག་འགྱུར། །ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་ན་དགོངས་པ་མི་ཤེས་པ་རྣམས་སེམས་ཁོ་ན་བདག་གོ་ཞེས་མངོན་པར་རློམ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་གལ་ཏེ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟོན་པའི་གསུང་རབ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཐོས་པར་གྱུར་ན། དེའི་ ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་བདག་གོ་ཞེས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་རློམ་པར་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཡང་མངོན་པར་དགོངས་ནས་གསུངས་པ། བྱིས་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་ཡང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྟོག་པ་དེ་ནི་ཆེན་པོ་རྣམས་ ཀྱང་བག་མེད་པ་ལས།རིགས་མེད་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ངེས་པར་ཁས་ལེན་པ་བཞིན་དང་། དོན་དམ་པར་གྲུབ་པའི་ཤེས་པ་ཙམ་ཁས་ལེན་པ་བཞིན་དུ་འཁྲུལ་པའོ་ཞེས་པ་སྟེ། འདིར་སྐྱེས་བུ་ཚད་མས་ཅི་ཞིག་།འདིར་བརྗོད་པའི་རིགས་པས་སེམས་ མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དག་དང་འདུ་ཤེས་མེད་པ་ལ་ཡང་སེམས་ཡོད་དོ་ཞེས་འདོད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་རྒྱས་པས་ཅི་བྱ་སྟེ།སྐབས་སུ་བབ་པ་གཞག་པར་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་གཞན་གསུམ་ཡང་གནས་གྱུར་པ་སྟེ། གང་སློབ་དཔོན་ཙནྡྲ་གོ་མིས་ གསུངས་པ།ཉོན་མོངས་ཅན་ཡིད་གནས་གྱུར་པ། །མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་བརྗོད་པར་བྱ། །སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་ཉིད་དེའོ། །དེ་དག་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་སྐུ་ཉིད། །ཆོས་ལ་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་སྟོན་ཕྱིར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས། །ཆོས་ ལ་རྫོགས་ལོངས་སྤྱོད་ཕྱིར་ཡང་།།ཁ་ཅིག་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་རུ་རྟོགས། །དེ་ཡང་དེ་ལ་རྒྱུ་ཉིད་ཕྱིར། །ཉེ་བར་བཏགས་ལས་དེ་བཞིན་གཞན། །དབང་པོ་ལྔ་ཡི་རྣམ་ཤེས་གང་། །དེ་ནི་དོན་ཀུན་ཡོངས་སུ་འཛིན། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་དོན་དུ་ནི། །བྱ་ བ་སྒྲུབ་པ་ཙམ་ཉིད་ཐོབ།།དེ་ཡང་རྟག་པར་ཐམས་ཅད་དུ། །དུས་ཇི་བཞིན་དང་བསམ་ཇི་བཞིན། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྲུལ་སྐུ་སྟེ། །སྤྲུལ་པ་ཀུན་གྱི་རྒྱུ་ཉིད་ཕྱིར། །ཁ་ཅིག་ཡིད་ཀྱི་ཁོ་ན་ལ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཉིད་དུ་ནི་རྟོག་།དབང་པོ་ལྔ་ཡི་རྣམ་ཤེས་གང་། །དེ་ཡི་ལོངས་སྤྱོད་ རྫོགས་སྐུར་རོ།།ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡེ་ཤེས་ལྔ་པོ་འདི་རྣམས་ནི་ཡོངས་སུ་དག་པའི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་མཆོག་ཏུ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་ཉེ་བར་སྐྱེས་པ་སྟེ་དེའི་རང་བཞིན་རྣམས་སོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་སྟེ། ཟག་པ་མེད་པའི་ ཆོས་གང་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཆོས་དེ་ཐམས་ཅད་བཅོམ་ལྡན་འདས་མ་ཆེན་མོ་དག་ཏུ་གསུངས་ལ།དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ནི། བྱང་ཆུབ་ཕྱོགས་མཐུན་ཚད་མེད་དང་། །རྣམ་པར་ཐར་དང་མཐར་གྱིས་ནི། །སྙོམས་འཇུག་དགུ་ཡི་བདག་ཉིད་དང་། །ཟད་པར་བཅུ་ཡི་བདག་ཉིད་ དང་།།ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ནི། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་རྣམ་བརྒྱད་དང་། །ཉོན་མོངས་མེད་དང་སྨོན་མཁྱེན་དང་། །མངོན་ཤེས་སོ་སོ་ཡང་དག་རིག་།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དག་བཞི་དང་། །དབང་བཅུ་དང་ནི་སྟོབས་བཅུ་དང་། །མི་འཇིགས་པ་ནི་བཞི་རྣམས་དང་། །བསྲུང་ བ་མེད་པ་རྣམ་གསུམ་དང་།།དྲན་པ་ཉེར་གཞག་རྣམ་གསུམ་དང་། །བསྙེལ་བ་མི་མངའི་ཆོས་ཉིད་དང་། །བག་ཆགས་ཡང་དག་བཅོམ་པ་དང་། །སྐྱེ་ལ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། །ཐུབ་པ་ཁོ་ནའི་མ་འདྲེས་ཆོས། །བཅོ་བརྒྱད་བཤད་པ་གང་ཡིན་དང་། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་ ཞེས་པའང་།།ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རུ་མངོན་པར་བརྗོད། །ཅེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་རྣམས་དང་ཚད་མེད་པ་རྣམས་དང་ཞེས་ཟླས་དབྱེའོ། །མཐར་གྱིས་ནི་སྔ་མའི་རྗེས་སུ་ཕྱི་མས་འབྲེལ་པའོ། །བསྲུང་བ་མེད་པ་ནི་བསྲུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་སྟེ་མི་བསྲུང་བའོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་རྣམ་ པ་གསུམ་མོ།།ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཞེས་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་སྟེ། འདིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །དེ་ལ་སྐབས་ཇི་ལྟ་བར་བདག་གིས་མང་པོ་རྣམས་གསལ་བར་བྱས་ལ། ལྷག་མ་རྣམས་འདིར་གསལ་བར་བྱའོ།

當說到’從調伏心而生安樂’以及’因為自己是自己的怙主，誰能作為他人的怙主’等教言時，不瞭解密意的人們執著認為唯有心是我。如果這些人聽聞到宣說阿賴耶識的聲聞乘經典，那時他們會更加堅固地執著認為那個識是我。因此，考慮到這一點而說’對於愚者’等。 雖然離開了了知的特徵，但是執著阿賴耶識的這種想法，即使是大德們也會由於放逸而產生錯誤，就像承認無種姓、聲聞種姓和獨覺種姓的決定性一樣，也像承認勝義中成立的唯識一樣是錯誤的。在此，何須引用聖者量？在此所說的道理中，認為無心等持和無想定中也有心的觀點不是正確的理解。何須詳述，應當回到正題。 其他三種智慧也是轉依，如同阿阇黎月稱所說：‘煩惱意轉依，稱為平等智，妙觀察智慧，即是意識性。彼等即是報身，為顯圓滿法受用，為大菩薩眾，為圓滿法受用。有些認為大圓鏡智，也是圓滿報身，彼亦是彼因，假立而非真。五根識所攝，彼能遍取境，為利諸有情，唯得成辦事。彼亦恒時中，隨時及隨念，諸佛之化身，以是諸化因。有些唯意識，執為化身性，五根諸識者，即是圓滿報。’ 如是這五種智慧在清凈的出世間世俗諦中，是從無漏法界中生起的最勝智慧，是其自性。那無漏法界即是法身，是一切無漏法的法性，在《般若經》中說為大佛母。因此論中說：‘菩提分無量，解脫及次第，九等至自性，十遍處自性，勝處分八種，無煩智愿智，神通無礙解，四種清凈相，十力與十權，四無畏功德，三種無護性，三種念住性，無忘失法性，永斷諸習氣，大悲于眾生，唯佛不共法，所說十八種，及一切種智，皆說為法身。’ 菩提分和無量等是分別列舉。次第是前後相續。無護是不需要守護的意思，即無需防護之義。這有三種。法身是指無漏，此處是指佛陀的功德集合。對此，我已經根據場合解釋了許多，其餘的將在此處說明。

།ཉོན་མོངས་པ་ནི་ཀུ་ཅོ་དང་འཐབ་རྩོད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདིར་ནི་འཐབ་ པའི་རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་ནི་འཐབ་པའོ།།བདག་ལ་དམིགས་ནས་འདི་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་བར་མ་གྱུར་ཅིག་ཅེས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་སྟེ། སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ལས་གང་ལས་ལོངས་ནས་གྲོང་ཁྱེར་ལ་སོགས་པར་ཞུགས་པ་དེ་ལ་དམིགས་ ནས་དེར་དེ་རྣམས་ཀྱི་འཐབ་པ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་འཐབ་པ་མེད་པའོ།།དེ་ནི་ཉན་ཐོས་ལ་ཡང་འགྱུར་ཞིང་སངས་རྒྱས་ལ་ཡང་སྟེ། དེ་དག་གི་བྱེད་པ་ལ་ཁྱད་པར་རོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ནི་གྲོད་ལ་སོགས་པར་སེམས་ཅན་གང་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་བར་གྱུར་པ་ན་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེ་བ་ སྟེ།དེ་རྣམས་ཀྱི་མཐོང་བ་ཉིད་རྣམ་པར་སྤོང་བའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ནི་མཐོང་བར་གྱུར་པ་ན་ཡང་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རྒྱུན་གཅོད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། མཐོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ཉོན་མོངས་པ་འཐབ་པ་དང་འགོག་པའོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་མེད་པ་ནི་མཐོང་བས་མི་རྣམས་ཀྱི་ཉོན་ མོངས་པ་སྐྱེ་བ་རྣམ་པར་སྤོང་ལ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡི་ནི་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུན་ནོ་ཞེས་པ་གཞན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཐབ་པའོ། །དེ་རྣམས་མེད་པ་ལས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ནི་འཐབ་པ་མེད་པའོ། །འདི་ཤེས་ པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་སྨོན་ནས།བསམ་གཏན་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱུང་བའི་མཐའ་ལ་སོགས་པ་ལ་གང་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱི་སྨོན་ནས་ཤེས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྨོན་ནས་མཁྱེན་པ་ནི་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།ཀུན་ནས་ཆགས་པ་མེད་པ་སྟེ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཐོགས་པ་མེད་པ་སྟེ། ཐམས་ཅད་དུ་གེགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྟག་ཏུ་གནས་པ་སྟེ། རྟག་ཏུ་ཐུགས་མཉམ་པར་གཞག་པ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དྲི་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དོ། ། ཡོངས་སུ་དག་པ་རྣམ་པ་བཞི་རྣམས་ནི་རྟེན་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ཐུགས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་དག་པའོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བག་ཆགས་གནས་ངན་ལེན་རྣམས་རྟེན་ནས་ཤིན་ཏུ་བྲལ་བར་བྱས་ཏེ་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི དངོས་པོ་ལ་ཡང་ལེན་པ་དང་གནས་དང་འཕོ་བ་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་དབང་བསྒྱུར་བ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རྟེན་ཡོངས་སུ་དག་པའོ།།དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་དང་ཡོངས་སུ་བསྒྱུར་བ་དང་། གྲངས་རྣམས་ལ་དབང་བསྒྱུར་བ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དམིགས་པ་ ཡོངས་སུ་དག་པའོ།།སྔ་མ་བཞིན་དུ་སེམས་གནས་ངན་ལེན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང་སེམས་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་བསགས་པ་ཡང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐུགས་ཡོངས་སུ་དག་པའོ། །སྔར་བཞིན་དུ་མ་རིག་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་དང་ཤེས་བྱ་ ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བསྒྱུར་བ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་དག་པའོ།།དབང་བཅུ་ནི་འཆི་བ་དང་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་བཀྲེན་པ་དང་། ཉེས་པ་སྤྱོད་པ་དང་ངན་འགྲོ་དང་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་ངལ་བ་དང་། ཆོས་ཀྱིས་ཕོངས་པར་གྱུར་པའི་ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པ་དང་། འདོད་ པས་བར་དུ་གཅོད་པ་དང་འཇིགས་པ་དང་།ཅི་ལྟར་སྨྲ་བར་བྱ་ཞེས་པ་ཉེ་བར་འཚེ་བ་བཅུའི་གཉེན་པོ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་ཚེ་ལ་དབང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་ཚེ་གནས་པའི་ཕྱིར་དང་གཏོང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་བསྐལ་པར་ཚེའི་ཚད་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ལ་སོགས་པ་ ནའོ།།སེམས་ལ་དབང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པར་བསམ་གཏན་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་ལྡང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོ་བྱད་ལ་དབང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པར་ཕན་པར་བྱེད་པ་སོ་སོར་ཉེ་བར་གནས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་བཀོད་པ་དུ་ མའི་རྒྱན་གྱིས་སོ་སོར་བརྒྱན་པར་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ།

煩惱即是喧囂和鬥爭等，此處煩惱是鬥爭的因即是鬥爭。以自身為所緣而愿這些人的煩惱不要生起，這是入定的禪定。由往昔願力，從中出定後進入城市等處時，緣于彼處而使他們不生鬥爭，這就是無諍。這在聲聞和佛陀都會有，但他們的作用有所不同。聲聞的無煩惱是當被眾生在街市等處看見時，不會對他生起煩惱，即是遠離那些人的見。 如來則是當被看見時能斷除他們煩惱相續，而不是遠離見。這就是煩惱、鬥爭和止息。聲聞的無煩惱是通過被見而遠離人們煩惱的生起，如來則是斷除他人煩惱相續，這是差別。一切分別妄想的戲論都是鬥爭。從無彼等而入無分別定即是無諍。 愿了知此而入定，對世間所生邊際等所生起的了知，是聲聞們的愿智。如來們的愿智是任運成就的，因為無分別。無所執著，因為無所依。無礙，因為一切處無障礙。恒時安住，因為恒時安住于等持中，對一切問題都能作答。 四種遍凈即是所依遍凈、所緣遍凈、心遍凈和智慧遍凈。其中，從所依中完全遠離一切煩惱分的習氣隨眠，對自身事物的取、住、遷等如欲自在，這是一切種所依遍凈。對一切所緣的化現、轉變、數量得自在，這是一切種所緣遍凈。 如前所說，心遠離一切隨眠，心積集一切善根，這是一切種心遍凈。如前所說，遠離一切無明分的隨眠，對一切所知的智慧得自在，這是一切種智慧遍凈。 十種自在是對治死亡、煩惱、貧窮、作惡、惡趣、尋求疲憊、法匱乏的業障、慾望障礙、恐懼、‘如何說’等十種損惱的對治。其中，壽自在是能隨欲住世及舍壽，如不可說不可說劫加持壽量等。 心自在是能隨欲入出禪定、三昧、等至等。資具自在是能隨欲安住利益，以種種莊嚴裝飾一切世界的加持等示現。

།ལས་ལ་དབང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པར་སྐུ་དང་གསུང་གི་ཕྲིན་ལས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་དུས་ཇི་ལྟ་བར་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་ལ་དབང་བ་ཉིད་ནི་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་ མཆེད་ཐམས་ཅད་དུ་ཇི་ལྟར་འདོད་པར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྫུ་འཕྲུལ་ལ་དབང་བ་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པར་མངོན་པར་ཤེས་པ་རྣམས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྨོན་ལམ་ལ་དབང་བ་ཉིད་ནི་སྨོན་ལམ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོས་ པ་ལ་དབང་བ་ཉིད་ནི་གང་ཇི་ལྟར་མོས་པ་དེ་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་འགྱུར་བ་སྟེ།དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གང་བ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡེ་ཤེས་ལ་དབང་བ་ནི་གང་ཁོ་ན་ཤེས་པར་འདོད་པ་དེ་ཁོ་ན་ཤེས་པ་སྟེ། འདི་ ལྟ་སྟེ།སྟོབས་དང་མི་འཇིགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་དང་། མཚན་དང་དཔེ་བྱད་དང་། མངོན་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཆོས་ལ་དབང་བ་ཉིད་ནི་མདོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་མཁས་པའོ། །བསྲུང་བ་མེད་པ་ གསུམ་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སྐུའི་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་སྟེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ལ་སྐུའི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་གཞན་གྱིས་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འཆབ་པར་བྱ་བར་དགོངས་པ་ཅུང་ཟད་མི་མངའ་བ་འདི་ནི་བསྲུང་བ་མེད་པ་དང་པོའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གསུང་གི་ ལས་ནི་གཉིས་པའོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱི་ལས་ནི་གསུམ་པའོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་གསུམ་ནི། ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་ཁ་ཅིག་གུས་པར་ཉན་འདོད་རྣ་གཏོད་པར་བྱེད་ཀུན་ཤེས་པའི་སེམས་ཉེ་བར་འཇོག་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྱེས་པར་མི་འགྱུར་ཡིད་བདེ་བར་མི་འགྱུར་ཐུགས་མཐོན་པོ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་དང་གཞན་རྣམས་གུས་པར་མི་ཉན་རྣ་མི་གཏོད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོང་ཁྲོ་བ་མ་ཡིན་མི་བཟོད་པ་མ་ཡིན་ཐུགས་མི་ཆེས་པ་མ་ཡིན་ཐུགས་མི་མཉེས་པ་མ་ཡིན་པ དང་།ཁ་ཅིག་གུས་པར་ཉན་འདོད་པ་དང་གུས་པར་ཉན་མི་འདོད་པ་དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཉིས་སུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་པ་དགྱེས་པ་དང་ཁོང་ཁྲོ་བར་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་བཏང་སྙོམས་པར་གནས་པ་དྲན་པ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་བཞིན་ཅན་ནོ་ཞེས་པའོ། །བསྙེལ་བ་མི་མངའ་བའི་ཆོས་ཉིད་ནི་སེམས་ ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་དུས་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་རོ།།བག་ཆགས་ཡང་དག་བཅོམ་པ་ནི། ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་ཀྱང་གང་ཉོན་མོངས་པ་མ་སྤངས་པ་དང་འདྲ་བར་སྤྱོད་པ་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཏེ་ཏིལ་གྱི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་བསལ་ཡང་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་དེས་ཡང་དག་ པར་བསྒོས་པའི་དྲི་ཕྲ་མོ་ལྷག་པར་གནས་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་ལ་མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་ནི་ཤེས་བྱ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་གེགས་སུ་གྱུར་པའོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་བག་ཆགས་ནི་ལུས་དང་ངག་གི་སྤྱོད་ཚུལ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་ཡང་སྟེ། ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པའི་སྔོན་དུ་སྤྲེ་འུར་གྱུར་པས་ མཆོངས་ནས་གཤེགས་པ་དང་།སྔོན་བྲམ་ཟེར་གྱུར་པའི་རྨོངས་མོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཐམས་ཅད་ཉིད་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ནུབ་པར་གྱུར་པའོ་ཞེས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་བག་ཆགས་ཡང་དག་པར་བཅོམ་པ་དེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་སུ་བརྗོད་དོ། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་ཕན་པའི་བསམ་པ་ ཉིད་དེ་གང་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ལན་དྲུག་ཏུ་སུ་ནི་འགྲིབ་སུ་ནི་འཕེལ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པར་འཇིག་རྟེན་ལ་གཟིགས་པའོ།།རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་དང་ཁྱད་པར་དང་མཚན་ཉིད་དང་དབྱེ་བ་མཐར་ཐུག་པ་ཤེས་པའོ།

對業有自在力是因為能如意成就身語事業，以及能如實顯示在適當時機加持業的果報。對生有自在力是因為能隨意投生於一切生處。對神變有自在力是能隨意顯現神通及在一切佛土示現種種變化等。對愿有自在力是因為一切願望皆能如實成就。對勝解有自在力是隨其所勝解即如是顯現，如示現一切世界遍滿諸佛等。對智有自在力是欲知何者即能了知彼者，如示現力、無畏、佛不共法、相好及正等覺等。對法有自在力是于經等法的安立善巧。 三無護者：如來身行清凈，如來於此毫無’他人將知曉如來不清凈身行而應當隱藏’之想，此為第一無護。如是語業為第二。如是意業為第三。 三念住如經中所說：如來說法時，有些人恭敬聽聞、專心諦聽、以求遍知之心專注、如法修行，如來不因此生喜、不因此意悅、亦不因此生起殊勝心；其他人不恭敬聽聞、不專心等，如來不生嗔恨、不生不忍、不生不信、不生不悅；有些人恭敬聽聞或不恭敬聽聞，如來不因此成為二種（喜與嗔），於一切處住于舍心，具念正知。 無忘失法性是因為不錯過利益眾生的時機。斷盡習氣是雖斷煩惱，但有如未斷煩惱般的行為，此即煩惱習氣，如同芝麻花等雖已除去，但瓶子、毛毯等仍殘留其微細香氣一般。其中無明習氣是遍知所知的障礙。貪等習氣也是身語行為差別的因，如阿羅漢因前世為猴子而跳躍而行，因前世為婆羅門而說’愚癡’等。一切這些在如來中都已息滅，故稱斷盡煩惱習氣的世尊。 大悲是利益之心，即世尊時時刻刻六次觀察世間’誰在退失，誰在增長’等。一切種智是通達一切法的自性、差別、相、分類究竟。

།སྟོབས་བཅུ་ རྣམས་ནི་གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་།ཁམས་སྣ་ཚོགས་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། མོས་པ་སྣ་ཚོགས་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། དབང་པོ་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ ལམ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་།བསམ་གཏན་དང་རྣམ་པར་ཐར་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་དང་ལྡང་བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། སྔོན་གྱི་གནས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་དང་། ཟག་ པ་ཟད་པ་མཁྱེན་པའི་སྟོབས་སོ།།འདི་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་མདོ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་གསུངས་པ་བཞིན་ཏེ། དེ་ལ་སྲིད་པ་དང་མི་སྲིད་པ་ནི་གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་དག་སྟེ། རྒྱུ་ཡང་གནས་སོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། གནས་ཀྱང་གནས་སུ། གནས་མ་ཡིན་པ་ཡང་གནས་མ་ཡིན་པར་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏོ་ཞེས་ སོ།།ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་འདོད་པ་ནི་གནས་སོ། །འདོད་པ་ནི་གནས་མ་ཡིན་པའོ། །ལེགས་པར་སྤྱད་པ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པ་ནི་གནས་སོ། །མི་འདོད་པ་ནི་གནས་མ་ཡིན་པའོ། །སེར་སྣས་དབུལ་བ་ཉིད་ནི་གནས་སོ། །ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གནས་མ་ཡིན་པའོ། ། སྦྱིན་པས་ལོངས་སྤྱོད་ཆེན་པོ་ཉིད་ནི་གནས་སོ། །དབུལ་བ་ཉིད་ནི་གནས་མ་ཡིན་པའོ། །མ་དང་ཕ་དང་དགྲ་བཅོམ་པ་གསོད་པ་དང་དགེ་འདུན་གྱི་དབྱེན་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ངན་སེམས་ཀྱིས་ཁྲག་འབྱིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མཚམས་མེད་པ་ལྔ་བྱེད་པའི་ངང་ཅན་དང་། མ་དང དགྲ་བཅོམ་མ་ལ་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པས་སུན་འབྱིན་པ་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ངེས་པ་ལ་གནས་པ་བཀྲོངས་པ་དང་། སློབ་པ་ཡང་དང་། དགེ་འདུན་འདུ་བའི་སྒོ་ཕྲོགས་པ་དང་། མཆོད་རྟེན་འཇིག་པ་ཞེས་པ་མཚམས་མེད་པ་དང་ཉེ་བ་ལྔ་བྱེད་པའི་སེམས་གནས་པ་ནི་གནས་མ་ཡིན་པའོ། །འགྱོད་ པས་གནས་པའི་སེམས་རབ་ཏུ་སྦྱངས་པ་ནི་གནས་མ་ཡིན་པའོ།།བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བ་དང་ཚངས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ནི་གནས་མ་ཡིན་པའོ། །བཟློག་པ་ཐམས་ཅད་གནས་སོ། །འདི་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་མཁྱེན་ཏེ། དག་པ་ཆགས་པ་མེད་ པ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སོ།།དག་པ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་སྟེ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའོ། །གང་དང་གང་གྱུར་པའོ་ཞེས་འདོད་པས་ཆགས་པ་མེད་པའོ། །རྣམ་པ་གང་དང་གང་གིས་གྱུར་པ་ཞེས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཕྱིར་ཐོགས་པ་མེད་པའོ། །མཁྱེན་པ་དེ་ཉིད་སྟོབས་ཏེ་ཤིན་ཏུ་ཡང་ གཞན་རྣམས་ཀྱིས་བརྫི་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དང་།གཞན་རྣམས་ཤིན་ཏུ་ཡང་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལས་ནི་བསོད་ནམས་དང་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་བསོད་ནམས་ནི་མི་གཡོ་བའོ། །ཁ་ ཅིག་ཏུ་ཁམས་གསུམ་ཀ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་དགེ་བ་ཡང་བསོད་ནམས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པའོ། །ཁམས་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་བསོད་ནམས་དང་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དང་མི་གཡོ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་བསམ་གཏན་ནོ། །མོས་པ་སྣ་ ཚོགས་པ་ལ་འདིར་མོས་པ་ནི་འདོད་པ་སྟེ།འདི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལ་གནས་པའི་ཡང་ཞེ་སྡང་ལ་འདོད་པ་དང་། ཞེ་སྡང་ལ་གནས་པའི་འདོད་ཆགས་ལ་འདོད་པ་དང་། སྦྱོར་བ་དམན་པའི་སྦྱོར་བ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་དང་། སྦྱོར་བ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྦྱོར་བ་དམན་པ་ལའོ། །དབང་པོ་རྣམས་ནི་དད་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་དང་ དྲན་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་བོ།།དེ་རྣམས་ཀྱི་མཆོག་དང་མཆོག་མ་ཡིན་པ་ཐ་མ་དང་འབྲིང་དང་མཆོག་སྟེ། འདི་ནི་དབང་པོ་ཐ་མའོ། །འདི་ནི་དབང་པོ་འབྲིང་ངོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་སྟེ་འདིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཡང་དག་ པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ཡང་ཤེས་ཤིང་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ལམ་ཡང་ཤེས་ལ་སྟོན་པར་ཡང་བྱེད་དོ།

十力即是：知曉處非處智力、業異熟智力、知曉種種界智力、知曉種種勝解智力、知曉根勝劣智力、知曉遍趣行道智力、知曉禪定解脫三昧等入及煩惱清凈出離智力、宿住隨念智力、死生智力、漏盡智力。這些特徵如經中所說：其中可能與不可能即是處與非處，因也是處。比如，處即是處，非處即是非處，如是通達。 惡行的異熟果為不悅意是處，為悅意是非處。善行的悅意是處，不悅意是非處。因慳吝而貧窮是處，獲大財富是非處。因佈施而獲大財富是處，貧窮是非處。 具有殺母、殺父、殺阿羅漢、破和合僧、噁心出佛身血等性質的五無間罪的習性，以及污比丘尼、殺定性菩薩、殺有學、奪僧眾所需、毀壞佛塔等近五無間罪的心性住于非處。以追悔而清凈心住于非處。 女身以其身成就轉輪聖王、梵天等是非處。與此相反者皆是處。如是等處非處智，以清凈無著無礙智而了知。清凈即是如實不顛倒。於何者何性無所貪著即是無著。以何種何相了知一切相故無礙。 此智即是力，因為極難為他所屈服，且能極為降伏他人。業即是福、非福及不動等。色界、無色界相應的福德是不動。有說三界相應的善業也安立為福德。異熟即是樂、苦等。 種種界即是能生福、非福、不動等的禪定。關於種種勝解，此處勝解即是欲樂，如住于貪慾者對嗔恚的欲樂，住于嗔恚者對貪慾的欲樂，下劣加行者對廣大加行的欲樂，廣大加行者對下劣加行的欲樂。 諸根即是信、精進、念、定、慧。彼等的勝劣即下、中、上，此是下根，此是中根等。遍趣行道，此中菩薩了知眾生界正定聚與不定聚，並了知彼等隨順之道，且為宣說。

།ལོག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་རྣམ་མཁྱེན་ནས། དེ་རྣམས་ལ་བཏང་སྙོམས་ཁོ་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་ནོ་ཞེས་རེ་ཞིག་གི་དུས་སུ་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པ་དང་འདི་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་ལམ་མོ། ། འདི་ནི་ཞེ་སྡང་གིའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བསམ་གཏན་བཞི་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་བརྒྱད་རྣམས་དང་། རྟོག་པ་དང་བཅས་ཤིང་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གསུམ་རྣམས་དང་། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞི་རྣམས་དང་། མཐར་གྱིས་གནས་པའི་སྙོམས པར་འཇུག་པ་དགུ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།དེ་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ནི་རོ་མྱོང་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །རྣམ་པར་བྱང་བ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །ལྡང་བ་ནི་སེང་གེ་རྣམ་པར་བསྒྱིངས་པས་སམ་ཐོད་རྒལ་གྱིས་སོ། །སྔོན་གྱི་གནས་ནི་སྐྱེ་བ་སྔ་མའོ། །དེའི་རྗེས་ སུ་དྲན་པ་ནི་དྲན་པའོ།།འཆི་འཕོས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དག་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་འཆི་བ་དང་སྐྱེ་བ་དག་གོ། །དེ་འཕགས་པ་གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ་པོས་མདོར་གསུངས་པ། དེ་ལ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྷའི་སྤྱན་ཏེ། གང་གིས་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ནམ་མཁའི་ཁམས་ ཀྱི་མཐར་ཐུག་པར་ཞིང་དུ་སྣང་བ་གང་འགའ་ཞིག་བསྲེག་བཞིན་པ་དེ་རྣམས་གཟིགས་པ་དང་།འཇིག་བཞིན་པ་རྣམས་དང་། འཆགས་བཞིན་པ་རྣམས་དང་། གང་དུ་སེམས་ཅན་དུ་སྣང་བ་དེ་རྣམས་འཆི་བཞིན་པ་དང་། སྐྱེ་བ་རྣམས་ཐམས་ཅད་དང་། གང་ཡང་སྣང་བ་མེད་པའི་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ པ་དེ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ལྷའི་སྤྱན་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སོ།།གལ་ཏེ་ཡང་དབང་པོ་རྣམས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་རང་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། མི་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དབང་པོ་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་སྤངས་པ་ན་ཡིད་ཀྱི་བློ་བཞིན་དུ་དབང་པོའི་བློ་ལ་སོགས་ པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཅོད་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་པར་འདོད་དེ།ཇི་སྐད་དུ་དཔལ་འཁོར་ལོ་སྡོམ་པའི་རྒྱུད་དུ་གསུངས་པ། ཐམས་ཅད་དུ་ནི་ཕྱག་ཞབས་མཐའ། །ཀུན་དུ་ཅན་དང་དབུ་དང་ཞལ། །ཀུན་ ནས་ཐོས་ལྡན་འཇིག་རྟེན་དུ།།ཐམས་ཅད་ཁྱབ་པར་བྱས་ཏེ་གནས། །ཞེས་སོ། །འཕགས་པ་དད་པའི་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་མདོར་ཡང་གསུངས་པ། འཇམ་དཔལ་དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཙུག་ཏོར་གྱིས་ཀྱང་གཟིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཛོད་སྤུས་ཀྱང་གཟིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་དུས་ཅིག་ ཅར་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རབ་འབྱམས་ཐམས་ཅད་དུ་གཟིགས་སོ་ཞེས་སོ།།དེ་ལྟར་ན་ཡང་དབང་པོའི་བློར་སྔོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་རྣམ་པར་གཞག་གོ་ཞེས་པས་ལྷའི་མིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཟག་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཟད་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། ལམ་གང་གིས་ཟད་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ཡང་ཟག་པ་ཟད་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིའོ། །སེང་གེ་བཞིན་དུ་བསྙེམས་པ་ཤིན་ཏུ་མི་མངའ་བར་རིགས་པར་གསུངས་པ་ནི་མི་འཇིགས་པ་སྟེ་དེའི་དངོས་པོའམ་ལས་ནི་མི་འཇིགས་པ་ཉིད་དོ། །མི་འཇིགས་པ་ཉིད་བཞི་རྣམས་ཏེ། མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ལ མི་འཇིགས་པ་ཉིད་དང་།ཟག་པ་ཟད་པ་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཉིད་དང་། བར་དུ་གཅོད་པའི་ཆོས་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཉིད་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཉིད་དོ། །མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ཟག་པ་ཟད་པ་ནི་སྤངས་ པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ།།དེ་གཉིས་ནི་རང་དོན་ནོ། །བར་དུ་གཅོད་པའི་ཆོས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གེགས་སོ། །ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའོ། །འདི་གཉིས་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཏེ་ཕ་རོལ་པོ་རྣམས་ལ་དེ་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་རྣམས་ལ་མི་འཇིགས་པ་ ཉིད་དེ།དེ་དམ་བཅའ་བ་སོ་སོར་འགོད་པ་རྣམས་ལའོ། །དེ་བྱེད་པ་པོ་མགོན་མེད་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་མགོན་དང་སྐྱབས་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི་ཆོས་སོ།

從一切智中確知顛倒性之後，對於那些僅隨順於舍心，暫時保持舍心，這是對治貪慾的道，這是對治嗔恚的等等。四禪定、八解脫、有尋有伺等三種三摩地、四無色定、九次第定的煩惱等。其中煩惱是由於耽著等。清凈是無所緣等。出定是由獅子奮迅或超越。宿住是前世。隨念是憶念。死亡與出生是眾生的死亡與出生。聖者陀羅尼自在王經中簡要說道：‘這是如來天眼，以此能見十方世界虛空界盡頭所有顯現的剎土中，有些正在燃燒，有些正在毀壞，有些正在形成，以及所有顯現的眾生正在死亡與出生，乃至所有無相眾生也都顯現於如來天眼中。’ 雖然說諸根是隨眠自性，但在佛果位時斷除無明自性的根，如同意識一樣，根識等能遍知一切境，故世尊說一切識都是遍一切境。如吉祥勝樂金剛續中所說：‘一切處有手足邊，普遍具足頭與面，一切具聞於世間，遍滿一切而安住。‘聖信力所生經中也說：‘文殊，如是如來頂髻也能見，如是白毫也能見，如是同時能見十方無量世界。‘如是，根識也隨順前例而建立，故說天眼等。 漏是諸煩惱。漏盡是指煩惱的滅盡以及滅盡之道這兩者，是眾生的漏盡。如獅子般無所畏懼而說法，稱為無畏，其體性或作用即是無畏性。四無畏性是：正等覺無畏性、漏盡無畏性、障礙法無畏性、出離法無畏性。正等覺是如來智慧圓滿。漏盡是斷除圓滿。這兩者是自利。障礙法是涅槃的障礙。出離法是獲得涅槃之因。這兩者是利他，因為對他人宣說此法。對這些無所畏懼，即是對各自立宗無畏。其所作對象是無怙眾生，佛世尊是彼等之怙主與救護。如來十二分教是法。

།དེའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མཐའ་དག་ནི་དོན་ ནོ།།དེ་རྣམས་ཁོ་ནའི་མིང་གི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་མང་པོར་ངེས་པར་བཤད་པ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་གོ། །ཡང་ན་རྒྱུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་སོ། །འབྲས་བུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་ནོ། །འགྲོ་བ་དྲུག་ཏུ་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐད་ཐམས་ཅད་ཁོ་ན་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་ གོ།།དེ་རྣམས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ནི་རིམ་པ་ཇི་ལྟ་བར་ཆོས་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། དོན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་དང་། ཆོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཕ་རོལ་པོ་རྣམས་ལ་བསྟན་པའི་ཆེད་དུ་ཆོས་ལ་སོགས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་མངོན་དུ་ གྱུར་པ་ནི་སྤོབས་པའོ།།དེ་ཡང་འདི་ཡིན་ལ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཡང་ངོ་ཞེས་པ་སྤོབས་པ་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པའོ། །མ་འདྲེས་པར་སྤྱོད་པ་ཞེས་པ་ནི་མ་འདྲེས་པའི་ཆོས་ཏེ། གཞན་རྣམས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །དེ་རྣམས་ཀྱང་ཇི་སྐད་དུ་འཁྲུལ་པ་དང་། ཅ་ཅོ་དང་དྲན་ པ་ཉམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་།ཐུགས་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་དང་། ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་དང་། སོ་སོར་མ་བརྟགས་པའི་བཏང་སྙོམས་མེད་པ་ཉིད་དང་འདུན་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་དང་དྲན་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་དང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྣམས་ཉམས་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་། སྐུ་དང་གསུང་ དང་ཐུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དང་དུས་གསུམ་རྣམས་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་འཇུག་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ་ཞེས་པ་བཅོ་བརྒྱད་དོ།།དེ་ལ་དང་པོ་ནི་སྐུའི་ཕྲིན་ལས་ཡོངས་སུ་དག་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་གསུང་གི་ ཕྲིན་ལས་སོ།།དེ་ནས་བཞི་པ་ནི་ཐུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་སོ། །དེ་ནས་དྲུག་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དབང་པོ་རྟེན་དང་བཅས་པ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་རྣམས་མ་ཐོབ་པའི་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མེད་པ་ལས་ཏེ། དེ་ལ་རྟེན་ནི་འདུན་པའོ། །འབྲས་བུ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའོ། །དབང་པོ་ནི་བརྩོན་ འགྲུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ།།དེ་ནས་གསུམ་ནི་སྐུ་ལ་སོགས་པའི་ཕྲིན་ལས་རྣམས་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་རྣམས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་དང་། ཡེ་ཤེས་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནའོ། །དེ་ནས་གསུམ་ནི་དུས་གསུམ་རྣམས་ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་རྣམས་ སོ།།འདིར་མདོ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་པའོ། །ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་གྲོང་ལ་སོགས་པར་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་རྒྱུ་བ་རྣམས་གླང་པོ་ཆེ་དང་རྟ་གཏུམ་པོ་དང་བ་ལང་དང་ཁྱི་དང་ཚེར་མ་དང་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གནོད་པ་སྐྱེལ་བ་དང་། འབྲོག་ དགོན་པར་ཆོམ་རྐུན་དང་སྟག་ལ་སོགས་པས་འཇིགས་པ་སྟེ།འདི་འདྲ་བའི་འཁྲུལ་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་མངའོ། །འཕགས་པ་གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ་པོའི་མདོར་ཡང་གསུངས་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་སྐུའི་ཕྲིན་ལས་འཁྲུལ་པ་མི་མངའ་ བ།རབ་ཏུ་དང་བ་བསྐྱེད་པའི་སྤྱོད་ལམ་ཅན། སྤྱོད་ལམ་བཞིས་གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་དུ་འཇུག་པ་དང་འབྱུང་བ་ན་ཞབས་ཀྱི་མཐིལ་གཉིས་ས་ལ་མི་རེག་ཅིང་། ས་ཆེན་པོ་ལ་འཁོར་ལོ་རྩིབས་སྟོང་ཕྲག་ཅན་རྣམས་འབྱུང་བ་དང་། དྲི་ཡིད་དུ་འོང་བ་ཅན་གྱི་པདྨ་རྣམས་འབྱུང་ངོ་། །གང་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་ པའི་ཞབས་དག་བཞག་པ་དེར་གང་བྱོལ་སོང་གི་སྐྱེ་གནས་སུ་གཏོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཞབས་ཀྱི་འོད་ཀྱིས་རེག་པ་དེ་རྣམས་ཞག་བདུན་དུ་མཆོག་ཏུ་བདེ་བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དང་།ཤི་འཕོས་ནས་ཀྱང་ལྷ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་ ན་བཟའ་སོར་བཞིའི་བར་གྱིས་མི་རེག་པར་གནས་ལ་རྩོམ་ཆེན་གྱི་རླུང་གིས་ཀྱང་གཡོ་བར་བྱེད་མ་ནུས་སོ།།སྐུའི་འོད་ཀྱིས་མནར་མེད་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་བདེ་བར་བྱེད་དོ། །དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་སྐུ་འཁྲུལ་པ་མེད་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་ཏེ། རྟག་པ་ཁོ་ནར་ ཡང་དག་པར་གཟིགས་ནས་མཛད་པའི་ངང་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།

其所說的一切是義。僅僅是彼等名稱的一部分等的多種形式的確切解釋是詞。或者一切因法是法。一切果法是義。屬於六道眾生的一切語言即是詞。 對彼等的各別證知，按次第是法無礙解、義無礙解、詞無礙解，以及為向他人宣說法等而現前通達法等的各別證知是辯才。此即是’此是各別證知亦是’的辯才無礙解。 所謂’不共而行’是不共法，意即與他者不共通。彼等如所說的無錯亂、無喧譁、無失念、心不等持、差別想、無不觀察舍、欲、精進、念、定、慧、解脫無有退失， 以及身語意一切事業智慧為先導、隨順智慧，於三世一切無著無礙智慧趣入彼岸，如是十八種。 其中第一是身業清凈。第二是語業。第四是意業。其後第六是如來諸根及所依、果位無有退失，其中所依是欲，果是解脫，諸根是精進等。 其後三者是身等諸業為智慧加持，以智慧為因及與智慧同行故。其後三者是於三世無著無礙的諸智慧。 此中經云：‘如來無有錯亂’。如阿羅漢為乞食遊行于聚落等處時，會遭受大象、烈馬、牛、狗、荊棘、毒蛇等的危害，以及在曠野中有盜賊、虎等的恐怖，如是種種錯亂如來於一切處皆無有。 《聖陀羅尼自在王經》中亦說：‘諸佛世尊無有身業錯亂，具足生起凈信的威儀，以四種威儀入出城邑時，雙足足底不觸地面，于大地上現出千輻輪相，出生悅意香氣的蓮花。 如來足光所觸及之處，凡是屬於旁生趣的眾生，為如來足光所觸者，七日之中具足最勝安樂，死後轉生為天眾。 如來身上衣服相距四指不相觸碰而住，即便大風亦不能動搖。身光令至無間地獄的眾生獲得安樂。因此應說如來無有身業錯亂’，因為恒時現見真實而具有作為之性故。

།ཅ་ཅོ་མི་མངའོ་ཞེས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་འབྲོག་དགོན་པར་ལམ་ནོར་བས་སྒྲ་མཐོན་པོ་འདོན་པར་འགྱུར་བའམ། བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་ལས་གད་མོ་ཆེར་དགོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་སངས་རྒྱས་ལ་མི་མངའ་སྟེ་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་ གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ།།དྲན་པ་ཉམས་པ་མི་མངའོ་ཞེས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་མཉམ་པར་མ་བཞག་པ་ལས་དྲན་པ་ཉམས་པས་བྱ་བ་མི་བྱེད་པ་དང་། དུས་ལས་ཀྱང་འདའ་བ་དེ་ལྟ་བུ་སངས་རྒྱས་ལ་མི་མངའ་སྟེ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཐུགས་མཉམ་པར་མ་ བཞག་པ་མི་མངའོ་ཞེས་པ་སྟེ་ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཁོ་ན་མཉམ་པར་བཞག་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་ཚེ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་ཏེ་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་འདུ་ཤེས་མི་མངའོ་ཞེས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་མི་མཐུན་པའི་འདུ་ཤེས་ཅན་དང་།མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཞི་བའི་འདུ་ཤེས་ཅན་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ན་གཉིས་ཀ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོར་མ་བརྟགས་པའི་བཏང་སྙོམས་མི་མངའོ་ཞེས་པ་ སྟེ།ཇི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་སངས་རྒྱས་ལ་མངའ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དུས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ་སོར་བརྟགས་པ་རྣམས་ཁོ་ནས་བར་མར་གནས་པར་འགྱུར་གྱི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདུན་པ་ཡོངས་སུ་ ཉམས་པ་མི་མངའོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ནི་རིགས་ཀྱི་དབང་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་ལ་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་དེ་རྣམས་ལས་མ་ཐོབ་པའི་ཡོངས་སུ་ཉམས་པས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལྟ་བུ་ སངས་རྒྱས་རྣམས་ལ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཐོབ་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་ཆོས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་གཟུངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་རྒྱལ་པོའི་མདོར་སོ་སོར་རྟོག་པར་མཛད་པ་ནི་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་དང་ཆོས་སྟོན་པ་དང་སེམས་ཅན་གདུལ་བ་དང་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་ བྱེད་པ་དང་།རབ་ཏུ་དབེན་པ་དང་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་པར་ལེན་དུ་འཇུག་པ་ནི་འདུན་པའོ། །བརྩོན་འགྲུས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གདུལ་བྱ་འགུགས་པར་བྱེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། ཆོས་ཉན་པ་རྣམས་ལ་མི་སྒྲུབ་པ་མེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་གང་བསྐལ་པར་མི་ སྐྱོ་བར་ཉན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ངོ་བོའི་ཆོས་ཉན་པ་པོ་རྙེད་ན་བསྐལ་པར་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་སྟོན་བཞིན་པ་མི་བཞེངས་ཏེ།བཟའ་བ་དང་བྲལ་བའི་རྒྱུད་ཀྱིས་དང་སེམས་ཅན་ལ་ལྟོས་པས་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་དང་མཉམ་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་འདས་ པར་མཛད་ནས་གང་དུ་ཐ་ན་སེམས་ཅན་གཅིག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུལ་བྱར་འགྱུར་བར་ཡང་གཤེགས་སོ།།དྲན་པ་ཉམས་པ་མི་མངའ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དྲན་ནས་སམ་བསམ་པར་མཛད་ནས་སམ། རྟོགས་པར་མཛད་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་མ་ ཡིན་པའོ།།ཏིང་ངེ་འཛིན་མཉམ་པ་ཉིད་དེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མི་མཉམ་པ་མེད་པ་ཉིད་དང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཉིད་དོ། །གང་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པ་ཉིད་དེ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཉམ་པ་ཉིད་དོ། །གང་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་མཉམ་པ་དེ་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་མཉམ་པ་ནས། ཇི་སྲིད་དུ་ཁམས་ གསུམ་ལ་ཡང་བརྟེན་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཉམས་པ་མེད་ཅིང་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་མེད་པ་སྟེ།དེས་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཉམས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ།

所謂’無喧譁’，就像阿羅漢在荒野迷路時發出高聲，或由習氣的力量而大笑，佛陀則沒有這種情況，因為恒時安住等持故。 所謂’無失念’，就像阿羅漢在未入定時由於失念而不做該做之事，或錯過時機，佛陀則沒有這種情況，因為具有大悲心的緣故。 所謂’無不等持心’，就像阿羅漢唯有在入定時才有等持，其他時候則沒有，佛陀則不是這樣，因為恒時安住等持的緣故。 所謂’無種種想’，就像阿羅漢對諸蘊一向持不調順想，對涅槃持寂靜想，佛陀則不是這樣，因為本性無我故，對二者都無分別。 所謂’無不擇舍’，就像阿羅漢不加觀察就對眾生利益捨棄，佛陀則沒有這種情況，他只是通過觀察時機等而保持中立，而不是其他方式。 所謂’無慾求衰退’等，阿羅漢們由於種姓的緣故，不會生起對佛地和佛陀事業的欲求等。因此，他們由於未獲得這些而有衰退。佛陀則不是這樣，因為沒有他們未獲得的殊勝法。 其中，在《陀羅尼自在王經》中分別解說欲求等：慈悲、說法、調伏眾生、令成熟、遠離、引導趣入正覺，這是欲求。 精進是這樣的：攝受所化眾生的精進，對聽法者無有不成辦的精進。如果如來遇到能夠歷經劫而不厭倦聽法的這樣的聽法者，如來也會歷經劫而不起座地說法，無需進食，爲了眾生，如來甚至會越過恒河沙數佛土，哪怕是爲了調化一個眾生也會前往。 無失念是指如來不是經過憶念、思考或觀察后才為眾生說法。 三昧平等性是指一切法無不平等性及如實性。凡是平等與平等性，那就是三昧平等性。與三昧平等者，如來們也平等，乃至於三界也無所依止故無衰退、無遍衰退，因此應說無三昧衰退。

།ཤེས་རབ་མཉམ་པ་ཉིད་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་གཞན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། སེམས་ཅན་ཕ་རོལ་རྣམས་ལ་ ཆོས་རབ་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་།སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་མི་ཟད་པ་ལ་མཁས་པས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཚིག་གཅིག་རབ་ཏུ་འཇུག་པས་བསྐལ་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱར་ལྷག་པར་གནས་པ་སྟོན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། ཇི་ལྟར་བྲིས་པའི་དོན་གསུངས་པས་ཐེ་ཚོམ་ གཅོད་པ་དང་ཐེག་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟོན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་།སེམས་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་རྣམས་མཁྱེན་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་རྣམས་ཇི་ལྟར་སོ་སོར་འོས་པའི་ཆོས་སྟོན་པའི་ཡེ་ཤེས་སོ་ཞེས་པ་འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཐའ་ཡས་པ། མུར་ཐུག་ པ་མེད་པ་མི་ཟད་པ་ཚད་མེད་པ་སྟོན་པའི་ཤེས་རབ་བོ།།དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ནི་ཆགས་པ་དང་འཛིན་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ། སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་མ་བཅིངས་པ། ཕྱི་མའི་མཐར་མི་འཕོ་བ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་མི་གནས་པ་སེམས་རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་དེ་བཞིན་ཁོ་ནར་ཤེས་ པ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་སྐད་ཅིག་གཅིག་དང་ཡང་དག་པར་ལྡན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ།།སྐུའི་ཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་སྟེ། སྐུའི་ཕྲིན་ལས་གང་དང་ཡང་དག་ པར་ལྡན་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལྟ་བས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་འདུལ་བར་མཛད་དོ།།གསུང་བཞིན་པའམ་རུང་། ཅང་མི་གསུང་བར་གྱུར་པའང་རུང་གསོལ་བས་ཀྱང་རུང་སྤྱོད་ལམ་གྱིས་ཀྱང་རུང་། མཚན་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་རོ། །གསུང་གི་ཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་སྟེ།དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་འབྲས་བུ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །གསུང་དེ་ཡང་དབྱངས་ཀྱི་ཡན་ལག་དྲུག་ཅུ་དང་ལྡན་པའོ། །ཐུགས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ དེ་ཡང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོན་པ།ཆོས་ཐམས་ཅད་ངེས་པར་རྟོགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐམས་ཅད་ལ་གཞན་གྱི་རྐྱེན་གྱིས་མ་ཡིན་པ། དམིགས་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྟོགས་པ། སྲིད་པ་གསུམ་གྱི་འགྲོ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པའི་བདུད་ཀྱི་ལས་ཐམས་ ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་སྟེ།ཇི་སྲིད་དུ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། དབྱེར་མེད་པའི་བར་དུ་ཡང་ངོ་། །འདས་པའི་དུས་ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་འཇུག་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཇི་སྙེད་པ་དང་། དེ་རྣམས་ན་རྩཝ་དང་འཁྲི་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་རྣམས་དང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ ལྡན་འདས་ཇི་སྙེད་པ་རྣམས་དང་།ཆོས་སྟོན་པ་ཇི་སྙེད་པ་རྣམས་དང་། རང་དང་གཞན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་གང་གིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་གང་སྐྱེས་པ་དེ་ཐམས་ཅད་བགྲང་བའི་སྦྱོར་བས་མཁྱེན་ཏོ། །དེ་ཡང་མངོན་སུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཏེ། རྗེས་སུ་རྟོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མ་འོངས་པའི་དུས་ ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་འཇུག་སྟེ།ཞིང་ངམ་སེམས་ཅན་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་རྣམས་དང་སེམས་གང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ཐམས་ཅད་བགྲང་བས་མཁྱེན་ཏོ་ཞེས་རྒྱས་པར་རོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ལ་མ་ཆགས་མ་ཐོགས་པའི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་འཇུག་སྟེ། གང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཕྱོགས་བཅུ་རྣམས་སུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་དང་ཆོས་རྣམས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་རིགས་ཐམས་ཅད་དང་ས་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དང་། རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ཆར་བཅས་པ་དང་། ཇི་སྲིད་དུ་སྐྲའི་རྩེ མོའི་མཐས་བླངས་པའི་བར་དང་།ཇི་སྲིད་དུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་འགྲོ་བར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་བར་ཡང་མཁྱེན་ཏོ་ཞེས་རྒྱས་པར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཤེས་པ་མེད་དེ། གཉིས་སུ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཆེད་དུ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ ཆོས་སྟོན་པར་ཡང་མཛད་དོ།

智慧平等性即是對一切法不依賴他緣而了知的智慧，以及對眾生開示顯明諸法的智慧，以及通達無盡之無誤分別智而善巧分別了知的智慧，以及以一句入于百千劫而宣說住持的智慧，以及隨所說義而斷除疑惑並開示乘位安立的智慧，以及了知眾生心行八萬四千種的智慧，以及如理對應宣說八萬四千法蘊的智慧，這就是如來無邊無際無盡無量的智慧。 如來解脫即是遠離一切執著，不繫於過去際，不遷於未來際，不住于現在，了知心性本自光明如是，因此以一剎那相應的智慧現前證得無上正等正覺，稱為圓滿成佛。 身業一切事業皆以智慧為先導並隨順智慧，如來具足身業事業，以威儀調伏眾生。無論說法與否，無論以祈請或威儀，乃至以相好等廣大。 語業一切事業皆以智慧為先導並隨順智慧，如來宣說具有果報的法，其語具足六十種音韻支分。 意業一切事業皆以智慧為先導並隨順智慧，如來智慧隨順一切眾生心意，確實通達一切法，於一切三昧不依他緣，超越所緣，通達緣起，超越三有無量魔業，乃至與法界無二。 於過去世無礙智見轉起，以數量了知所有佛土及其草木藤蔓等，所有諸佛世尊，所有說法，以及自他諸心剎那生起，這是以現量智而非比量智了知。 于未來世無礙智見轉起，了知所有剎土或眾生將生起者及其心識等，廣說。 于現在世無礙智見轉起，了知現在十方一切佛土、諸法、菩薩、聲聞、緣覺，乃至一切種姓、一切界及微塵，乃至發端，乃至地獄等趣所生眾生界，廣說。 如來無有二種隨行之知，為令入于不二而為眾生說法。