d4082戒律二十頌釋寂護 毗迦羅獅子 曼殊室利跋摩c3.5s

D4082

@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། སཾ་བ་ར་བིང་ཤི་ཀ་བྲྀ་ཏྟི། བོད་སྐད་དུ། སྡོམ་པ་ཉི་ཤུ་པའི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་དང་པོ། སྡོམ་པ་མ་ལུས་རྒྱ་མཚོ་ཡི། །མཐར་ཕྱིན་འཇམ་པའི་གསུང་མངའ་ལ། །ཕྱག་འཚལ་ནས་ནི་སྡོམ་པའི་མཆོག་།ཉི་ཤུ་པ་ནི་གསལ བར་དགྲོལ།།སངས་རྒྱས་སྲས་དང་བཅས་པ་ལ། །གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ཅི་ནུས་མཆོད། །ཕྱོགས་དུས་ཀུན་ན་བཞུགས་པ་ཡི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཁྲིམས། །བསོད་ནམས་ཀུན་གྱི་གཏེར་གྱུར་གང་། །དེ་ནི་བསམ་པ་དམ་པ་ཡི། །བླ་མ་སྡོམ་ལ་གནས་ཤིང་མཁས། །ནུས་ དང་ལྡན་ལས་བླང་བར་བྱ།།ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ནོད་པའི་ཆོ་ག་བསྟན་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལས་དེ་སྐད་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཁྱིམ་པའམ། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པ་གསུམ་ པོ་འདི་དག་ལ་སློབ་པར་འདོད་ཅིང་།བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་བཏབ་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་བཏབ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་མཐུན་པ་སྡོམ་པ་བླངས་པ་མཁས་པ། ངག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་དོན་འཛིན་པ་དང་། གོ་བར་ནུས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་རྐང་པ་གཉིས་ལ་ཐོག་མར་ཕྱག་བྱས་ནས་གསོལ་བ་གདབ་པར་བྱ་སྟེ།འདི་སྐད་ཅེས། བདག་རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་ནོད་པར་འཚལ་གྱི། དེ་ལས་ནོད་པ་མཆིས་ན་བདག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བའི་སླད་དུ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ གསན་ཅིང་སྩལ་བའི་རིགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནུས་པ་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདོད་པ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པའི་ཕན་ཡོན་རྒྱ་ཆེར་བརྗོད་ནས། སྡོམ་པ་འདོད་པ་ལ་བསླབ་པའི་གཞིའི་ལྕི་ཡང་ཡང་དག་པར་བརྗོད་ཅིང་སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་པ་ཡང་བྱ་ སྟེ།འདི་སྐད་ཅེས་བརྗོད་པར་ཡང་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཉོན་ཅིག་།ཁྱོད་འདི་ལྟར་སེམས་ཅན་མ་བརྒལ་བ་རྣམས་བསྒྲལ་བ་དང་། མ་གྲོལ་བ་རྣམས་དགྲོལ་བ་དང་། དབུགས་མ་ཕྱིན་པ་རྣམས་དབུགས་དབྱུང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་ འདའ་བ་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་གདུང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འདོད་དམ། དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་པ་བརྟན་པ་དང་། ཡི་དམ་ལ་བརྟན་པར་བྱའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མི་ཤེས་པའི་རིགས་མཐོང་ནས་སྤྲོ་བ་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་འདོད་པ་དེས་ལེགས་པར་གསོལ་བ་བཏབ་ནས་བླ་ གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ཏེ།འདས་པ་དང་མ་བྱོན་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ས་ཆེན་པོ་ལ་ཞུགས་པ་ཡེ་ཤེས་དང་མཐུ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་ཕྱོགས་བཅུ་ན་བཞུགས་པ་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ནས། དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་ རྣམས་ཀྱང་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་ལ་སྙིང་ནས་དང་བའི་སེམས་སམ།ཡང་ན་དེས་ཅི་ནུས་པ་དང་། རྒྱུའི་སྟོབས་ཅི་ཡོད་པས་ཆུང་ངུ་ཡང་བསྐྱེད་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་མདུན་དུ་བཞག་སྟེ། ལེགས་པར་མཆོད་པ་བྱས་ནས། གདུང་བའི་ཚུལ་ གྱིས་པུས་མོའི་ལྷ་ང་ས་ལ་གཙུགས་པའམ་ཙོག་ཙོག་པོར་འདུག་ཀྱང་རུང་སྟེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཁས་པ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུའམ་ཚེ་དང་ལྡན་པའམ་བཙུན་པས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་བདག་ལ་སྩལ་དུ་ གསོལ་ཞེས་སྨྲས་ནས་དྲན་པ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཞག་སྟེ།སེམས་དང་བ་ཁོ་ན་བསྐྱེད་ནས། ད་ནི་བདག་གིས་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་བསོད་ནམས་ཀྱི་གཏེར་ཆེན་པོ་བླ་ན་མེད་པ་ཟད་མི་ཤེས་ཤིང་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་དོན་དེ་ཉིད་རྗེས་སུ་བསམ་ཞིང་ཅང་མི་སྨྲ་བར་བྱའོ།

梵語：Saṃvara-viṃśikā-vṛtti 藏語：戒律二十頌釋 第一卷 頂禮已證得一切戒律大海彼岸、具有妙音之尊者，我將明晰解釋二十種殊勝戒律。 恭敬頂禮諸佛及佛子，盡己所能作供養。十方三世一切住世之菩薩戒律，是一切福德之寶藏，應當從具足善意、持戒、精通、具有能力之上師處獲得。 此句顯示菩薩受戒儀軌，因為菩薩地中如是宣說。其中，在家或出家菩薩若欲學習三種菩薩戒律蘊，並已發願證得無上正等正覺，因已發菩薩愿故，應當從精通戒律、能理解並傳達語言表達意義的菩薩處受戒。首先應禮敬菩薩雙足，並如是祈請：‘我願從您處如法獲得菩薩戒律，若能獲得，懇請您慈悲垂聽並賜予。’ 之後，具能力之菩薩應向發心之菩薩廣說菩薩戒律功德，並向欲受戒者如實宣說學處輕重，令其生起歡喜心，並應如是說道：‘善男子請聽，你是否希望度化未度眾生、解脫未解脫眾生、安慰未得安慰眾生、令未涅槃眾生得涅槃、令佛種不斷？為此，你應堅定發心，堅持誓願。‘見其不解，應為令其生起歡喜心而如是宣說。 然後，發心者應善作祈請，偏袒右肩，供養過去、未來、現在諸佛世尊及住於十方、已入大地、獲得智慧與大威力之諸菩薩。應當現前憶念彼等功德，以至誠清凈心或隨己所能及因緣力量雖少亦應生起。于佛像前善作供養，以懇切方式跪地或蹲坐，對彼智者菩薩如是說道：‘善男子或具壽或尊者，請賜予我菩薩戒律。‘說已，應一心專注，唯生凈信，思維：‘我今不久將獲得無上廣大福德寶藏，無盡無量。‘應如是思維其義而保持沉默。

།དེ་ལྟར་ ཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཁས་པ་འགྲེང་ཡང་རུང་།སྟན་ལ་འདུག་ཀྱང་རུང་སྟེ། དེས་སེམས་མ་གཡེངས་པར་འདི་སྐད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུའམ་ཆོས་ཀྱི་སྤུན་མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱོད་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡིན་ནམ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ ལམ་བཏབ་བམ་ཞེས་སྨྲོས་ཤིག་།དེས་ཀྱང་ལགས་སོ་ཞེས་ཁས་ལོངས་ཤིག། དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ལ་ཡང་འདི་སྐད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ཁྱོད་འདས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསླབ་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་རྣམས་དང་། ཚུལ ཁྲིམས་སུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དང་།མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསླབ་པའི་གཞིར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་རྣམས་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་སུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། ད་ལྟ་ན་ཕྱོགས་བཅུ་དག་ན་ད་ལྟར་བཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསླབ་པའི་ གཞི་གང་ཡིན་པ་རྣམས་དང་།ཚུལ་ཁྲིམས་གང་ཡིན་པ་དང་། བསླབ་པའི་གཞི་གང་དག་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་གང་དག་ལ་འདས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསླབ་པར་གྱུར་པ་དང་། མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་སློབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཕྱོགས་ བཅུ་དག་ན་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ད་ལྟར་སློབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པའི་གཞི་ཐམས་ཅད་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐམས་ཅད་དེ།སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་ བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་ནོད་དམ་ཞེས་སྨྲོས་ཤིག།དེས་ཀྱང་ནོད་ལགས་སོ་ཞེས་ཁས་ལོངས་ཤིག་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཁས་པ་དེས་ཀྱང་དེ་ལྟར་ལན་གཉིས་ལན་གསུམ་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དྲིས་ན་ནོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་ཀྱང་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་ཁས་བླང་བར་ བྱའོ།།དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཁས་པ་དེས་ནོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་ཕོག་སྟེ་ཁས་ལེན་དུ་ཡང་བཅུག་ནས། ནོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་མ་ལངས་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་ པའི་སྐུ་གཟུགས་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཞུགས་ཤིང་འཚོ་སྐྱོང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞབས་ལ་གཏུགས་ཏེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ནས།འདི་ལྟར་མཁྱེན་པར་མཛད་དུ་གསོལ་བ་བྱ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་འདིས་བདག་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་མནོས་ལགས་ཏེ།བདག་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་འདིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་ པར་བླངས་པ་ལ་བདག་དཔང་དུ་གྱུར་པ་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་དག་ཏུ་འཕགས་པའི་མཆོག་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་ཀྱང་།ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པའི་ཐུགས་མངའ་བ་རྣམས་ལ་མཁྱེན་པར་མཛད་དུ་གསོལ་ལོ་ཞེས་དེ་སྐད་ལན་གཉིས་ལན་ གསུམ་གྱི་བར་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ།།མཁས་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་དེ་མ་ནོད་པར་མི་བྱ་སྟེ། དད་པ་མེད་པ་གང་ཐོག་མར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་འདི་ལ་མ་མོས་ཤིང་མི་འཇུག་ ལ་མི་རྟོག་པ་ལས་ཀྱང་མནོད་པར་མི་བྱའོ།།བརྐམ་ཆགས་ཅན་དང་། ཆགས་པས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་དང་། འདོད་པ་ཆེ་བ་དང་། ཆོག་མི་ཤེས་པ་ལས་ཀྱང་མནོད་པར་མི་བྱའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པ་དང་། བསླབ་པ་དག་ལ་གུས་པར་མི་བྱེད་དེ་ལྷོད་པ་དག་ལས་ ཀྱང་མནོད་པར་མི་བྱའོ།།ཁྲོ་བ་དང་། ཁོན་དུ་འཛིན་པ་དང་། མི་བཟོད་པ་ཤས་ཆེ་བ་དང་། ཕ་རོལ་གྱི་ཉེས་པ་མི་བཟོད་པ་ལས་ཀྱང་མནོད་པར་མི་བྱའོ། །སྙོམ་ལས་ཅན་དང་། ལེ་ལོ་ཅན་དང་། ཤས་ཆེར་ཉིན་མཚན་དུ་གཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་དང་། གློས་འབེབས་པའི་བདེ་བ་དང་། ཉལ་བའི་བདེ་ བ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་དང་།འདུ་འཛིའི་གཏམ་གྱིས་དུས་ཡོལ་བར་བྱེད་པ་ལས་ཀྱང་མནོད་པར་མི་བྱའོ།

如是，對於發心的菩薩，無論是站立或坐于座位的智者菩薩，應當以不散亂心對其如是說道：‘善男子或法眷名某某，你是菩薩嗎？你發菩提愿了嗎？‘他應當回答說’是的’。 之後又對他如是說道：‘善男子名某某，你是否受持過去一切菩薩所學處及戒律，未來一切菩薩所學處及戒律，以及現在十方一切菩薩所學處及戒律，以及過去一切菩薩所學、未來一切菩薩將學、現在十方一切菩薩正在學習的一切菩薩學處及一切菩薩戒律，即別解脫戒、攝善法戒、饒益有情戒？‘他也應當回答說’受持’。 智者菩薩應當如是問三遍。受戒的菩薩也應當三次回答。 如是智者菩薩對受戒菩薩三次授予菩薩戒律，並令其承諾后，受戒菩薩不起座，在如來像前，向十方諸佛菩薩安住護持者頂禮，合掌如是稟告：‘某某菩薩從我某某處三次如法受持菩薩戒律。我某某為某某菩薩如法受持菩薩戒律作證，恭請十方無量無邊世界中雖在隱密處的聖者上首，於一切處具有知曉一切眾生隱密心意的智者證知。‘應當如是說三遍。 即使是智者，也不應從不具足以下條件的菩薩受戒：不應從無信心、最初對此戒律不歡喜、不趣入、不思維者受戒；不應從貪婪者、被貪慾勝伏者、慾望大者、不知足者受戒；不應從破戒者、對學處不恭敬放逸者受戒；不應從憤怒者、懷恨者、不能忍者、不能容忍他人過失者受戒；不應從懈怠者、懶惰者、多分晝夜貪著睡眠安樂、倚臥安樂、躺臥安樂、耗時于閑談者受戒。

།སེམས་རྣམ་པར་གཡེངས་ཏེ། ཐ་ན་བ་འཇོས་ཙམ་གྱི་བར་དུ་ཡང་དགེ་བ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བསྒོམ་མི་ནུས་པ་ལས་ཀྱང་མནོད་པར་མི་བྱའོ། །ཡིད་རྟུལ་པོ་དང་། རྨོངས་པའི་རང་བཞིན་ ཅན་དང་།ཧ་ཅང་སེམས་ཞུམ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མ་མོ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ལས་ཀྱང་མནོད་པར་མི་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བའི་ཆོ་ག་འདི་གཟུང་ཞིང་ཀུན་ཆུབ་པར་བྱས་ཀྱང་ བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལ་སྡང་ཞིང་མ་དད་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གྱ་ཙོམ་དུ་བསྒྲགས་པར་མི་བྱ་ཞིང་ཤེས་པར་མི་བྱའོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་འདི་ལྟར་དེ་དག་གིས་ཐོས་ནས། མ་མོས་ཤིང་མི་ཤེས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཆེན་པོས་བསྒྲིབས་པས་སྐུར་པ་འདེབས་པར་འགྱུར་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དེ་ནི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཇི་ཙམ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་དེ་ནི་སྡིག་པའི་ཚིག་དང་། སྡིག་པའི་ལྟ་བ་དང་། སྡིག་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དེ་དག་ཇི་སྲིད་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་མ་སྤངས་ཀྱི་བར་དུ བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པའི་ཕུང་པོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དེ་ཙམ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བར་འདོད་པ་ལ་སྔ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མ་མོ་འདི་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པའི་གཞི་རྣམས་དང་། ཉེས་ པའི་གཞི་གང་དག་བསྟན་པ་དེ་དག་བསྒྲགས་པར་བྱ་སྟེ།གལ་ཏེ་སྙིང་ནས་བརྟགས་ཤིང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་སྤྲོ་བར་འགྱུར་ལ། ཕ་རོལ་གྱིས་ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་བཅུག་པའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན། ཕ་རོལ་དང་འགྲན་པའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྟན་ པོ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་འདི་ཆོ་ག་འདི་བཞིན་དུ་དེས་ཀྱང་མནོད་པར་བྱ་ཞིང་དེ་ལ་དབོག་པར་ཡང་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བའི་ལས་དེ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་གཉི་གས་ཕྱོགས་ བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་དག་ན་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ལ་མཆོད་པ་བྱས་ལ་ཞབས་ལ་གཏུགས་ཏེ་ལྡང་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་འདི་ནི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་ དག་པར་བླངས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཡིན་ཏེ།བླ་ན་མེད་པ་དང་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་མཆོག་ཏུ་དགེ་བས་བསྐྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། ། སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་དག་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བསོད་ནམས་ཡོངས་སུ་བཟུང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་དེའི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །སྟོང་གི་ཆ་དང་། གྲངས་དང་། ཆ་དང་། བགྲང་བ་དང་། དཔེ་དང་། རྒྱུ་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། ། གཞན་ཡང་ཕན་ཡོན་འདི་དག་ཡོད་དེ། དེ་ཚེ་དེ་ལ་དགེ་བའི་ཕྱིར། །རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་རྣམས་ཀྱིས། །དགེ་བའི་ཐུགས་ཀྱིས་རྟག་པར་ཡང་། །བུ་སྡུག་འདྲ་བར་དགོངས་པར་འགྱུར། འདི་ནི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བའི་ལས་ཡོངས་སུ རྫོགས་མ་ཐག་ཏུ་ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་དག་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དང་།ས་ཆེན་པོར་ཆུད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བཞུགས་ཏེ། འཚོ་སྐྱོང་བ་རྣམས་ལ་གང་གིས་དེ་དག་འདི་སྙམ་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་ ཡང་དག་པར་མནོས་སོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ལྟས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།།དེའི་རྗེས་ལ་དེ་དག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་དགོངས་པར་འགྱུར་ཏེ། དགོངས་པར་གྱུར་ན་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་འཇུག་གོ།

不應從心散亂者處受戒，乃至擠牛奶這樣短暫的時間也不能專心修習善法者處也不應受戒。不應從愚鈍者、具有愚癡本性者、過分怯弱者、誹謗菩薩經藏和菩薩經藏母論者處受戒。 雖然受持並完全理解此菩薩戒正受儀軌，但不應隨意向憎恨且不信仰菩薩藏的眾生宣說和教授。為什麼呢？因為這些人聽聞后，由於不信解且被無知的大障所障，會生起誹謗。對此生起誹謗者，只要沒有完全斷除惡語、惡見和惡分別，就會獲得與住戒菩薩所具無量福德蘊等量的無量非福德蘊。 對於想要正受菩薩戒律儀者，應當先向其宣說此菩薩經藏母論中所說的菩薩學處和過失處。如果他們經過內心思維、以智慧觀察後生起歡喜心，且不是爲了使他人承認，也不是爲了與他人競爭，則應知是堅定的菩薩，應當依此儀軌為其授予戒律。 菩薩戒律儀正受羯磨圓滿后，授受雙方菩薩應當供養並頂禮十方無邊無際世界中的諸佛菩薩後起立。 此菩薩戒律儀正受超勝一切戒律儀正受，是無上的、具足無量福德蘊的、由殊勝善意樂所生的、是眾生一切種類惡行的對治。 所受別解脫戒，即依止攝受福德而受持戒律儀，與此相比連百分之一也不及，千分之一、數分之一、部分、算數、比喻、因緣也不及。 複次有此等功德：‘彼時為善故，諸佛及佛子，以善意恒常，視如愛子想。‘此乃法性，如是戒律儀正受羯磨圓滿之際，十方無邊無際世界中安住的如來們和入大地的菩薩們會現起瑞相，由此他們會想到’已正受菩薩戒律儀正受’。此後他們也會關注該菩薩，一旦關注則智慧觀察隨之而來。

།དེ་དག་གི་ཡེ་ཤེས་གཟིགས་པ་དེས་ འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཆེ་གེ་མོ་ཞིག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མིང་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བ་ལེགས་པར་མནོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར འགྱུར་ཏེ།དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ལ་བུ་དང་འདྲ་བ་དང་། སྤུན་དང་འདྲ་བར་དགོངས་པ་བཟང་པོས་སོ་སོ་ནས་ཐུགས་བརྩེ་བར་མཛད་དོ། །དེ་ལྟར་དགོངས་པ་བཟང་པོས་སོ་སོ་ནས་ཐུགས་བརྩེ་བར་མཛད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དེའི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ནི་རྒྱ་ཆེར་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཉམས་པར་མི་འགྱུར་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པར་མཁྱེན་པར་གསོལ་བ་དེ་ཡང་དེ་དག་གི་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་འདི་ལྟར་བདག ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བརྟག་ཅིང་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བྱ་བའི་ཆ་ཡིན་ནོ།།འདི་ནི་བྱ་བའི་ཆ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ནས། དེ་ཕྱིན་ཆད་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ལས་སུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་ཞིང་བསྲུང་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་ལས་ཀྱང་བསྒྲིམས་ཏེ་མཉན་པའམ། ཡང་ན་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མ་མོ་བསྡུས་པ་འདི་ལས་ཀྱང་མཉན་ཏེ།འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་བསླབ་པའི་གཞི་སྟོང་ཕྲག་དུ་མ་གསུངས་པ་དག་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་བསླབ་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱ་བའི་ཆ་གང་ཡིན་པ་ དང་།བྱ་བའི་ཆ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མདོར་བསྡུས་ཏེ་སྨྲས་པ། གཞན་རྣམས་དང་ནི་བདག་ལའང་རུང་། །སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ཡང་གང་ཕན་དང་། །ཕན་དང་བདེ་བ་རྣམས་བྱ་སྟེ། །བདེ་ཡང་མི་ཕན་མི་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕན་པ་ནི་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ཕན་པའོ། །བདེ་བ་ནི་བདེ་བར་ཚོར་བའོ། །བདེ་ བ་རྣམས་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱིར་བཤད་པ་འདི་དགྲོལ་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་ཡང་གང་བྱས་ན་ཕན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་བྱ་དགོས་ཏེ།དཔེར་ན་སྨད་པའི་ཡུལ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ལས་བཀག་ནས་སྡུག་བསྔལ་དུ་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ནི་སྨན་ཚ་བ་ནད་པ་བདག་ལ་ཕན་པར་མི་ཤེས་པ་དག་ལ་གནོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ དེ་ནི་གནོད་པར་འགྱུར་བ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའི་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་སྟེ།ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ཕན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བྱ་བའི་ཆ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །གང་བདེ་བ་ཡིན་ཡང་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་མི་ཕན་པ་ནི་ དཔེར་ན་སྨད་པའི་ཡུལ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པའི་བདེ་བ་ནི་འཕྲལ་གྱི་ཚོར་བ་བདེ་བ་མྱོང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ།དེ་ནི་འཕྲལ་གྱི་ཉམས་དགའ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་འབྲས་སཱ་ལུའི་ཆན་དུག་དང་འདྲེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སྙིང་རྗེ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ བྱ་བའི་ཆ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཆོས་བཞི་ཡོད་དེ། དེ་དག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་དྲག་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །སྡོམ་པ་ཞིག་པར་གང་གྱུར་པ། །དེ་ཡི་ཉེས་པ་བཞི་པོ་ནི། །ཕས་ ཕམ་འདྲ་བར་དགོངས་པ་ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་འདི་སྨྲས་སོ། །ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཆོས་འདི་དག་ལས་གང་ཡང་རུང་བའི་ཆོས་ཅིག་ལན་ཅིག་བྱས་ན་ཡང་དེ་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྩོགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་སྐལ་བ་མེད་པར་འགྱུར་ན་ ཐམས་ཅད་བྱས་ན་ལྟ་ཅི་སྨོས།ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་བསམ་པ་རྣམ་པར་དག་པར་འགྱུར་བའི་སྐལ་བ་མེད་དེ། དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་གྱི། ཡང་དག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུ་འདི་དག་ཀྱང་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཆུང་ངུ་དང་། འབྲིང་ གིས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བཏང་བར་མི་འགྱུར་རོ།

由於他們的智慧觀照，如是了知：名為某某的菩薩在某某世界中，從名為某某的菩薩處，善妙地受持了菩薩戒律，如實通達。 他們都以慈悲心視其如子如兄弟般關愛。 由於如是以慈悲心關愛，該菩薩的善法廣大增長，應知不會衰退。 應知他們也了知其已受持戒律。 住持菩薩戒律的菩薩應當如是觀察：‘這是菩薩應做之事，這是不應做之事’，從此之後應當如實奉行並守護。 應當專心聽聞菩薩經藏，或者聽聞此菩薩經藏綱要。如是世尊在諸經中宣說菩薩眾多千種學處，為成就此等應當如實修學。 其中何為應做之事與不應做之事，略說如下：‘於他及自身，雖苦若有益，及諸利樂事，皆應當實行，樂事若無益，則不應實行。’ 其中利益是指來世的利益，安樂是指樂受。對於’應行諸樂事’這一總說的解釋是：即使是痛苦的，若能帶來利益也應當做。 例如制止接近不當境界而導致痛苦，就像給不知其有益的病人服用苦味藥一樣，雖然當時有害，但能對治相續的過患，對來世有益。因此，具有慈悲心者應當實行。 雖是安樂但對來世有害的因，即是無益，例如接近不當境界的快樂僅是暫時的樂受而已。雖然暫時令人愉悅，但會增長諸多痛苦，如同摻毒的大米飯一樣。因此，具有慈悲心者不應實行。 住持戒律的菩薩有四種類似他勝處的法。為說明此等，故說：‘由重煩惱生，毀壞諸戒律，彼之四過失，視同他勝處。’ 若一次犯此等類似他勝處法中任何一種，於此生中便無緣積集廣大菩薩資糧及攝受，更何況犯全部。此生中無緣獲得清凈意樂，此人僅是偽裝的菩薩，非真實菩薩。 以小或中等煩惱，菩薩不會捨棄所受持的戒律。

།ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཆེན་པོས་ནི་བཏང་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་བཞི་པོ་འདི་དག་རྒྱུན་མ་ཆད་པ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་དང་། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་ དང་།ཁྲེལ་ཡོད་པ་ཆུང་ངུ་ཙམ་ཡང་མི་སྐྱེད་པ་དང་། དེས་མགུ་བར་བྱེད་ཅིང་དགའ་བ་དང་། དེ་ཉིད་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་བ་ཅན་དུ་གྱུར་པ་འདི་ནི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཆེན་པོ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །མདོར་བསྡུ་ན་རྒྱུ་གཉིས་ཁོ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་བ་བཏང་བར་འགྱུར་ཏེ།བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་པ་ཡོངས་སུ་བཏང་བ་དང་། ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཀྱི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཆེན་པོ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བཏང་བས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ སྡོམ་པ་བཏང་བར་འགྱུར་བ་ནི་གཙོ་བོ་བཏང་བའི་ཕྱིར་ཏེ།སངས་རྒྱས་བཏང་བས་དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་བཏང་བ་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་འདིར་ཡང་དེ་བཏང་བས་སྡོམ་པ་ཉམས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་བཤད། གོ་སླ་བའི་ཕྱིར་མ་བཤད་དོ། །གཙོ་བོ་བསྟན་པར་བྱས་པ་ལ་ཕས་ཕམ་པའི་ཆོས་ བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཡང་མ་བཤད་དོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གིས་སྨོན་ལམ་ཡང་མ་བཏང་ལ་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཆེན་པོ་ཡང་ཀུན་ཏུ་མ་སྤྱད་ན་ཚེ་བ་རྗེས་སུ་ཟིན་ཀྱང་འོག་དང་། སྟེང་དང་ཐད་ཀ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་སྤོང་བར་མི་འགྱུར་རོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚེ་བ་རྗེས་པས་བརྗེད་ནའང་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དྲན་པ་གསོ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དང་ཡང་དུ་ནོད་པར་བྱེད་པར་ཟད་ཀྱི། གསར་དུ་ཡང་དག་པར་ལེན་པར་བྱེད་པ་ནི་ མ་ཡིན་ནོ།།ཉེས་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། རྙེད་དང་བཀུར་སྟི་ཆགས་པ་ཡི། །བདག་སྟོད་གཞན་ལ་སྨོད་པ་དང་། །སྡུག་བསྔལ་མགོན་མེད་གྱུར་པ་ལ། །སེར་སྣས་ཆོས་ནོར་མི་སྟེར་དང་། །གཞན་གྱིས་བཤགས་ཀྱང་མི་ཉན་པར། །ཁྲོས་ནས་གཞན་ལ་འཚོག་པ་དང་། ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྤོང་བྱེད་ཅིང་། །དམ་ཆོས་འདྲར་སྣང་སྟོན་པའོ། །དེ་ལ་རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་སྟེ་བདག་ལ་སྟོད་པ་དང་། གཞན་ལ་སྨོད་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་དང་པོའོ། །ལོངས་སྤྱོད་དག་ཡོད་དེ་བདོག་བཞིན་དུ་ཆགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན གྱི་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་།བཀྲེས་པ་དང་མགོན་མེད་པ་དང་རྟེན་མེད་པའི་སློང་བ་པོ་ལེགས་པར་སློང་ཞིང་འོངས་པ་རྣམས་ལ་སྙིང་སྲ་བས་ཟང་ཟིང་མི་གཏོང་བ་དང་། ཆོས་ལ་སེར་སྣ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་དོན་དུ་གཉེར་བ་འོངས་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་མི་སྟོན་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕམ་ པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་གཉིས་པའོ།།གང་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཚིག་རྩུབ་མོ་སྨྲས་པ་ཙམ་གྱིས་གཏོང་བར་མི་བྱེད་དེ། ཁྲོ་བའི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དེ་ལྟ་བུ་འཕེལ་བར་བྱེད་ལ། ཁྲོ་བས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་ནས་ལག་པའམ། བོང་བའམ་དབྱིག་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྡེག་པར་ བྱེད།རྣམ་པར་འཚེ་བར་བྱེད། རྣམ་པར་ཐོ་འཚམས་པར་བྱེད་ལ། ཁྲོ་བའི་བསམ་པ་བདོ་བ་ཁོ་ན་ཞེ་ལ་བཟུང་སྟེ་གཞན་དག་གིས་ཤད་ཀྱིས་སྦྱངས་ཀྱང་མི་ཉན་ཅིང་མི་བཟོད་ལ་བསམ་པས་མི་གཏོང་བ་འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་གསུམ་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང་།བདག་ཉིད་དམ་གཞན་དག་གི་གཡམ་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ལྟར་བཅོས་པ་ལ་མོས་ནས། དམ་པའི་ཆོས་ལྟར་བཅོས་པ་དག་ལ་དགའ་བ་དང་། སྟོན་པ་དང་། འཇོག་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་བཞི་པའོ།

將會因為大煩惱而捨棄。因為菩薩對於這四種如同他勝處的法，不斷地實行，對此不生起絲毫的慚愧心，反而以此為滿足並歡喜，視之為功德，應當了知這就是大煩惱。簡而言之，僅由兩種因緣，菩薩所受持的清凈戒律會被捨棄：捨棄無上正等正覺的誓願，以及恒常實行如同他勝處法的大煩惱。其中，因為捨棄菩提心而捨棄菩薩戒律，是因為捨棄了根本，就如同捨棄了佛而捨棄比丘戒一樣。那麼在此為何不說捨棄菩提心也是毀壞戒律的因？因為容易理解所以未說。也因為在說明根本之後又說明了他勝法，所以未說。 若是菩薩既未捨棄誓願，也未實行如同他勝處法的大煩惱，即使轉生，在下方、上方和四方所有地方出生的菩薩也不會捨棄如實受持的菩薩戒律。菩薩轉生后即使忘失，也只是依靠親近善知識而重新憶念，一再地領受而已，並非重新受持。 那麼這四種過失是什麼呢？貪著利養恭敬，自讚毀他，對於痛苦無依怙者，吝嗇不施法財，他人懺悔不聽受，發怒而打擊他人，捨棄大乘，宣說相似正法。其中，過分執著利養恭敬而自我讚歎、誹謗他人，是菩薩第一種如同他勝處的法。 明明擁有受用，卻因為吝嗇的本性，對於痛苦、飢餓、無依無靠而來乞討的人們，心生慳吝不予佈施；因為吝法而對於前來求法的人們不予說法，這是菩薩第二種如同他勝處的法。對於僅僅說了粗語的菩薩不予寬恕，反而增長如是忿怒煩惱，被忿怒所勝，用手、石塊或棍棒毆打眾生，傷害眾生，加以損惱，心中只懷著忿怒之意，即使他人善意勸解也不聽受，不能容忍，心意不捨，這是菩薩第三種如同他勝處的法。 誹謗菩薩藏，自己或他人隨意編造相似正法后深信不疑，對於相似正法生起歡喜、宣說、建立，這是菩薩第四種如同他勝處的法。

།ད་ནི་འདི་ དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ།གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུ་ལན་ཅིག་སྤྱད་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་བཏང་བར་གྱུར་པ་དཔེར་ན་དགེ་སློང་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་ལས་ཕམ་པའི་ཆོས་བྱུང་བ་ལྟར་གྱུར་ན། དེ་ཅི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡང་དག་པར་བླང་ བར་གྱུར་པ་དེས་དེ་འདི་ལྟར་དགེ་སློང་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་ལས་ཕམ་པ་བྱུང་བ་བཞིན་དུ་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་ཡང་དག་པར་བླང་བའི་སྐལ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།སྡོམ་པ་སླར་ཡང་བླང་བར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟར་ཆོ་ག་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་དུ་སྡོམ་པ་སླར་ཡང་མནོད་པར་ བྱའོ།།ཡང་ན་ཐབས་གཞན་ཡང་ཡོད་དེ། དེས་མནོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་ལས་གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་མེད་པར་གྱུར་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་གཟུགས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ ཀྱི་སྡོམ་པ་ཡང་དག་པར་བླང་བར་བྱ་སྟེ།འདི་ལྟར་སྤྱན་སྔར་བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་སམ། ཙོག་ཙོག་པོར་འདུག་ཀྱང་རུང་སྟེ་འདི་སྐད་དུ། བདག་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་ཕྱོགས་བཅུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། ས་ ཆེན་པོ་ལ་བཞུགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ལ་གསོལ་བ་འདེབས་ཏེ།དེ་དག་གི་སྤྱན་སྔར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསླབ་པའི་གཞི་ཐམས་ཅད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཐམས་ཅད་དེ། སྡོམ་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་སྡུད་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བའི་ཚུལ་ཁྲིམས་གང་ལ་འདས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསླབས་པ་དང་།མ་འོངས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་སློབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཕྱོགས་བཅུ་ན་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་ད་ལྟར་སློབ་པ་རྣམས་བདག་གིས་ ཡང་དག་པར་བླང་བར་བྱའོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་ལན་གཉིས་ལན་གསུམ་དུ་བརྗོད་ནས་ལྡང་བར་བྱའོ།།ལྷག་མ་ཐམས་ཅད་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །ཐོག་མ་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་གང་ཟག་མེད་པར་གྱུར་ན་དེ་ལྟར་མནོད་པར་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པ་དྲག་པོ་ལས་ཉེས་པ་བྱུང་བ་རྣམས་ སླར་བསབ་པའི་ཆོ་ག་བཤད་པ་ནི་དེ་ཡིན་ནོ།།ཉོན་མོངས་པ་འབྲིང་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཇི་ལྟར་བྱ་ཞེ་ན། ཟག་པ་འབྲིང་ནི་གསུམ་ལ་བཤགས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་འབྲིང་གིས་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་བྱས་པར་གྱུར་ན། དེ་ནི་ཉེས་བྱས་ཀྱི་ ཉེས་པ་ཡིན་ཏེ།དེས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པ་ཡང་རུང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ཡང་རུང་སྟེ། གང་ཟག་གསུམ་མམ། དེ་ལས་ལྷག་ཀྱང་རུང་། གང་དག་ཚིག་དེ་བརྡ་ཕྲད་ཅིང་འཛིན་ནུས་པ་རྣམས་ལ་བཤགས་པར་བྱ་སྟེ། མདུན་དུ་འདུག་ནས་ཐོག་མར་དངོས་པོ་བརྗོད་དོ། །འདི་ སྐད་ཅེས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དགོངས་སུ་གསོལ།བདག་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་ལ་ཇི་སྐད་དུ་ཡོངས་སུ་བརྗོད་པའི་གཞི་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་འདུལ་བ་དང་འགལ་བ་ཉེས་བྱས་ཀྱི་ནོངས་པ་བྱུང་སྟེ་ཞེས་བརྗོད་ལ། དེ་དག་ཚེ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་བདག་བཤགས་ཤིང་མཐོལ་ཏེ་མི་འཆབ་བོ། ། བཤགས་ཤིང་མཐོལ་བས་བདག་བདེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་གྱི། མ་བཤགས་མ་མཐོལ་ན་བདེ་བར་གནས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་རྣམས་ཉེས་པར་མཐོང་ངམ་ཞེས་སྨྲས་ན་མཐོང་ངོ་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱའོ། །ཕྱིས་ཀྱང་སྡོམ་པར་བྱེད་དམ་ཞེས་སྨྲ་ན་ཆོས་བཞིན་འདུལ་བ་བཞིན་དུ ཤིན་ཏུ་ལེགས་པར་སྤྱི་བོས་མནོད་པར་བགྱིའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ལན་གཉིས་ལན་གསུམ་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ།།དེ་སྟེ་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཆུང་དུས་གང་ཕམ་པའི་གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་བྱས་པར་གྱུར་ན་དེས་ཇི་ལྟར་བྱ་ཞེ་ན། གཅིག་གི་མདུན་དུ་ལྷག་མ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ལྷག་མ་རྣམས་ ནི་ཟག་པ་ཆུང་དུས་བྱས་པའི་ཉེས་བྱས་རྣམས་ཏེ་ཉེས་བྱས་སུ་གཏོགས་པ་ཉིད་དོ།།དེ་དག་ནི་གང་ཟག་གཅིག་གི་མདུན་དུ་བཤགས་པར་བྱའོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་བརྗོད་ནས། ཚེ་དང་ལྡན་པ་དགོངས་སུ་གསོལ། བདག་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲ་བར་བྱའོ།

現在應當如此觀察：如果菩薩犯了類似他勝處一次，捨棄了菩薩戒律，就像比丘從別解脫戒中犯了他勝法那樣。那麼，這位正受菩薩戒的人是否像比丘從別解脫戒中犯了他勝法那樣，在今生沒有再受戒的機會呢？ 不是的。所以說’應當重新受戒’。應當如前所說的儀軌重新受戒。或者還有其他方法可以受戒。 如《菩薩地》中說，如果沒有具備這些功德的人，菩薩應當在如來像前自己受持菩薩戒律。即在佛像前偏袒右肩，右膝著地或蹲踞，如是說： ‘我某某人，向十方如來和安住大地的一切菩薩祈請。在他們面前，我將受持一切菩薩學處和一切菩薩戒律，即：律儀戒、攝善法戒、饒益有情戒。這些戒是過去一切菩薩所學、未來一切菩薩將學、現在十方一切菩薩正在學習的。‘如是說二遍或三遍後起立。 其餘一切如前所知。最初若無如是人時也應如是受戒。 以上是說明由猛利煩惱所生過失的懺悔儀軌。 對於由中等煩惱所生過失應當如何做呢？‘中等過失向三人懺’。如果菩薩以中等煩惱造作類似他勝處法，這是惡作罪。應當向三人或更多的聲聞乘或菩薩乘行者懺悔，這些人要能理解並領會其言語。 在他們面前坐下，首先陳述事實：‘具壽們請聽！我某某人，如前所說，違犯菩薩律儀，生起惡作罪過。我向具壽們懺悔發露，不敢覆藏。由於懺悔發露，我將安樂而住；若不懺悔發露，則不得安樂而住。’ 當問’你見此等過失否？‘應答’見’。當問’后不更犯否？‘應答’我當如法如律極善頂受。‘如是說二遍或三遍。 若以小煩惱造作類似他勝處法時應當如何做呢？‘餘者向一人’。餘者即是以小煩惱所造的惡作，屬於惡作罪。應當向一人懺悔。如前陳述事實后說：‘具壽請聽！我某某人’等等。

།དེ་ནས་ གང་འོག་ནས་འབྱུང་བའི་ཉེས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་།ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ཉེས་བྱས་སུ་གཏོགས་པ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མཆོད་པ་མ་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟར་བྱ་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་མི་མོངས་བདག་སེམས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། གཅིག་གི་མདུན་དུ་ཡང་ བཤགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ།།བདག་རང་གི་སེམས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ནི་བདག་སེམས་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་གང་ཟག་མེད་ན་བདག་གི་སེམས་ཀྱི་མདུན་དུ་བཤགས་པར་བྱ་སྟེ། བདག་གི་སེམས་གཅིག་ཏུ་ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་། ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། དུལ་བ་དང་། ཞི་བ་དང་། ཕྱིས་མི་བྱ་བའི་བསམ་པ་ཅན་དཔང་དུ་གྱུར་པར་བྱས་ལ་བཤགས་པར་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་གཅིག་གི་མདུན་དུ་ཡང་བཤགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བདག་གི་སེམས་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་བསྟན་པས་ཀྱང་ཉེས་པ་བྱུང་བ་གསོ་བའི་ཐབས་གཞན བཤད་པ་ཡིན་ནོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མ་མོ་ལས་ཀྱང་གང་གི་མདུན་དུ་བཤགས་པར་བྱ་བའི་དགེ་སློང་མཐུན་པ་དེ་ལྟ་བུ་མེད་ན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བསམ་པ་ཐག་པ་ནས་ཕྱིས་ཉེས་པ་མི་འབྱུང་བར་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་ཕྱིས་ཀྱང་བསྡམ་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བྱས་ན་དེ་ཉེས་པ་ དེ་ལས་ཚངས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ།།ཚུལ་འདི་ནི་སྔར་བཤད་པའི་ཉེས་པ་ཟག་པ་འབྲིང་དང་ཆུང་ངུ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ལ་ཡང་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གང་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པ་ལ། དེ་དག་རྒྱས་པར་བསྟན་ པར་རྩོམ་སྟེ།དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་གསུམ་མི་མཆོད། །ཅེས་སྨྲས་སོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ཉིན་གཅིག་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་མཆོད་རྟེན་ནམ། ཆོས་སམ་ཆོས་ཀྱི་གླེགས་ བམ་དུ་བྱས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དམ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་མ་མོའམ། དགེ་འདུན་ལ་ཡང་རུང་སྟེ། ཕྱོགས་བཅུ་དག་ནས་ཆེན་པོར་ཆུད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་འདུན་གང་ཡིན་པ་ལ་མཆོད་པའི་བྱང་ཆུབ་དུའམ་ཆེན་པོ་ཅི་ཡང་རུང་སྟེ། ཐ་ན་ལུས་ཀྱིས་ཕྱག་གཅིག་ཙམ་འཚལ་བ་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་གྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཚིག་བཞི་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ཙམ་ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་དང་། ཐ་ན་སེམས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་གྱི་ཡོན་ཏན་རྗེས་སུ་དྲན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་དང་བ་གཅིག་ཙམ ཡང་མ་བྱས་པར་ཉིན་མཚན་འདའ་བར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།གལ་ཏེ་མ་གུས་པ་དང་། སྙོམ་ལས་དང་། ལེ་ལོའི་ཉེས་པ་བྱུང་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་བརྗོད་པས་ཉེས་པ་བྱུང་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་ པར་འགྱུར་རོ།།སེམས་འཁྲུགས་པ་ལ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ། །འདོད་པའི་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་།ཉེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཉེས་བྱས་ཉིད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ལ་ཉེས་པའི་རིགས་གཉིས་སུ་ཟད་པ་འབྱུང་སྟེ། ཕམ་པའི་ གནས་ལྟ་བུའི་ཆོས་སུ་གཏོགས་པ་དང་།ཉེས་བྱས་ཀྱི་ཆོས་སུ་གཏོགས་པའོ། །དགེ་སློང་གི་སྡོམ་པ་ལས་ཉེས་པའི་རིགས་ལྔ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདོད་པ་ཆེ་བ་དང་། ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང་། རྙེད་པ་དང་བཀུར་སྟི་ལ་ཆགས་པ་འབྱུང་བ་དང་དུ་ལེན་པར་ བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེས་ཤིང་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་དེའི་གཉེན་པོ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་དེའི་འགགས་ལ་གནས་པར་རང་བཞིན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་ཤས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ཟིལ་གྱིས་ མནན་ནས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ།

其次，對於下文所說的煩惱性過失和無煩惱性過失中所包含的惡作，如未供養三寶等，應當如何對待呢？‘隨煩惱與否如己心’，此句與’於一人前亦應懺’相連。如己心者，即如同自己的心一般。如是，若無相應之人，則應于自心前懺悔。即以自己一心具足慚愧、知恥、調伏、寂靜、發誓不再造作等為證而懺悔，如是於一人前亦應懺悔，此為其義。 以’如己心’為喻，亦說明了其他對治過失的方法。菩薩藏本母中亦說：‘若無如是相應的比丘可於其前懺悔，菩薩亦應從內心發誓不再生起過失，並且今後應當防護。如是行持，則應知已從彼過失中清凈。‘此理亦應了知適用於前說中等及微小漏失所生諸過。 對於何為煩惱性與非煩惱性過失的詢問，開始廣說彼等：‘於三寶前三不供’。如是，若菩薩住于菩薩戒律，於一日中對如來或如來塔廟、或法或經典形式之法、菩薩經藏或菩薩經藏本母、或僧眾，乃至十方大菩薩僧眾，不作任何供養，乃至不作一次身體頂禮，或就法與僧眾功德不誦一個四句偈頌，乃至心中不以對佛法僧功德隨念為前導而生起一次凈信，便讓日夜空過，則成有過且有違犯。 若因不恭敬、懈怠、懶惰而生過失，則成煩惱性過失。若因忘念而生過失，則成非煩惱性過失。心散亂者無過。隨順貪慾之心，皆當配以’過失’之名，彼等一切皆屬惡作。 因為菩薩戒中過失僅有兩類：等同他勝處法所攝及惡作法所攝。不像比丘戒有五類過失。其中，若菩薩生起慾望熾盛、不知滿足、貪著利養恭敬而隨順，則成有過且有違犯，是為煩惱性過失。為斷除此過而生起欲樂並精進修行，以對治力守護，安住于彼等遮止，因自性煩惱強盛而被降伏，即使反覆現行亦無過失。

།རྒན་པ་རྣམས་ལ་གུས་མི་བྱེད། །དྲིས་པ་ལ་ནི་ལན་མི་འདེབས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཆེས་རྒན་ཞིང་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ལ་བཀུར་སྟི་བྱ་བར་འོས་པ་ཆོས་མཐུན་པ་མཐོང་ན་ང་རྒྱལ་གྱིས་ནོན་ཏམ། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་ནམ།ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་ཡང་རུང་སྟེ། རིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལངས་ཤིང་སྟན་མི་སྟོབས་པ་དང་། གཞན་དག་སྨྲ་ཞིང་ཀུན་ཏུ་སྨྲ་ལ་ཡང་དག་པར་དགའ་བར་བྱེད་ཅིང་འདྲི་བ་ལ་ང་རྒྱལ་ཁོ་ནས་ནོན་ཏམ། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་ནམ། ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་ཡང་རུང་སྟེ། རིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཚིག་སླར་རྗོད་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ང་རྒྱལ་གྱིས་ནོན་པ་མ་ཡིན། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན། ཁོང་ཁྲོ བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ་སྙོམ་ལས་དང་།ལེ་ལོའམ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་སམ། བརྗེད་པས་བྱས་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་གྱི། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ནད་ཚབས་ཆེ་བའམ། སེམས་འཁྲུགས་ པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ།།དེ་གཉིད་ཀྱིས་ལོག་པ་ལ་སད་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་ཕྲད་དུ་འོང་བ་དང་། སྨྲ་བ་དང་། ཀུན་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་དགའ་བར་བྱེད་པ་དང་། འདྲི་བ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞན་དག་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏམ། འབེལ་བའི་གཏམ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ལ་ སོགས་པ་བརྩོན་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དེ།དེ་མ་ཡིན་པ་གཞན་དག་ཡང་དག་པར་དགའ་བར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞན་དག་ཆོས་སྟོན་པའམ། འབེལ་བའི་གཏམ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ལ་རྣ་བླགས་ཏེ་ཉན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་གཏམ་ལ་མི་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་ཆོས་སྨྲ་ བའི་སེམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཐབས་དེས་སེམས་ཅན་དེ་དག་དུལ་བར་བྱེད་ཅིང་འདུལ་ལ་མི་དགེ་བའི་གནས་ནས་བསླང་སྟེ་དགེ་བའི་གནས་ལ་འགོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་འདུན་གྱི་ནང་ཁྲིམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞན་མང་པོ་རྣམས་ཀྱི་སེམས་ སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།མགྲོན་པོར་བདག་གིར་མི་བྱེད་ཅིང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་གི་། ཁྱིམ་མམ་གཙུག་ལག་ཁང་གཞན་ནམ། ཁྱིམ་གཞན་དག་ཏུ་ཟས་དང་སྐོམ་དང་། གོས་ལ་སོགས་པ་ཡོ་བྱད་རྣམས་ལ་བོས་པ་ལས་ང་རྒྱལ་གྱིས་ནོན་ཏམ། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་ དང་ལྡན་ནམ།ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་ཡང་རུང་སྟེ། མི་འགྲོ་ཞིང་བོས་པ་བདག་གིར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ང་རྒྱལ་གྱིས་ནོན་པ་མ་ཡིན། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན། ཁོང་ ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ།སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོའི་དབང་གིས་མ་ཚང་ན་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ན་སྟེ་མི་ནུས་པའམ་སེམས་འཁྲུགས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཡུལ་འཛད་མ་རིང་དུ་གྱུར་པ་དང་། ལམ་ན་འཇིགས་པ་ཡོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། ། ཐབས་དེས་དུལ་བར་འདོད་ཅིང་འདུལ་བར་འདོད་ལ་མི་དགེ་བའི་གནས་ནས་བསླང་སྟེ་དགེ་བའི་གནས་སུ་འཇོག་པར་འདོད་ན་ཉེས་བ་མེད་དོ། །སྔར་གཞན་ལ་ཁས་བླངས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རྒྱུན་དུ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་བརྩོན་ཏེ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བར་ཆད་དུ་འགྱུར་བ་སྲུང་བའི་ཕྱིར་མ་སོང་ན་ཉེས་པ་མེད དོ།།ཆོས་ཀྱི་དོན་སྔོན་མ་ཐོས་པ་དོན་དང་ལྡན་པ་མཉན་པ་ལས་ཉམས་པར་འགྱུར་དུ་དོགས་པའི་ཕྱིར་མ་སོང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་དོན་མཉན་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་འབེལ་བའི་གཏམ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ལ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །ཐོ་འཚམས་པའི་བསམ་བས་བོས་ན་ཉེས་ པ་མེད་དོ།།གཞན་མང་པོ་དག་གིས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་འདུན་གྱི་ནང་ཁྲིམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།

不恭敬長者，不回答詢問。菩薩見到年長且具德者應當恭敬供養，若是因為傲慢心所壓制，或者具有惱害心，或者具有嗔恨心，而不如理起立讓座，或者當他人說話交談時因傲慢心所壓制，或者具有惱害心，或者具有嗔恨心，而不如理回答詢問，則犯過且違背，是煩惱性過失。 如果不是因為傲慢心所壓制，不是具有惱害心，不是具有嗔恨心，而是因為懈怠、懶惰，或者無記心，或者忘失而做，則犯過且違背，但不是煩惱性過失。 若是重病或心亂則無過失。若是對方睡著了，以為他醒著而前去相見、說話、交談、歡喜、詢問則無過失。 若是為他人說法或討論相關話題等精進時無過失。若不是這些情況而歡喜則無過失。若是專心聽他人說法或討論相關話題則無過失。 若是爲了避免對法不生歡喜和保護說法者的心則無過失。若是以此方便調伏眾生，使其離開不善處而安置於善處則無過失。若是爲了守護僧團內規則則無過失。若是爲了保護眾多他人的心則無過失。 不接受邀請。若菩薩被邀請到其他菩薩的家中或寺院或其他住處享用飲食、衣服等資具時，因為傲慢心所壓制，或者具有惱害心，或者具有嗔恨心，而不前往接受邀請，則犯過且違背，是煩惱性過失。 如果不是因為傲慢心所壓制，不是具有惱害心，不是具有嗔恨心，而是因為懈怠懶惰而不去，則是非煩惱性過失。 若是生病無力或心亂則無過失。若是目的地太遠，或路途有危險則無過失。 若是爲了調伏教化對方，使其離開不善處而安置於善處則無過失。若是已經先答應了他人則無過失。 若是爲了守護經常行善而可能造成善行障礙而不去則無過失。若是爲了不錯過聽聞未曾聽過的具有意義的法義而不去則無過失。對於如理討論相關話題也應當如是理解。 若是對方懷有惡意而邀請則無過失。若是爲了保護眾多他人的惱害心則無過失。若是爲了守護僧團內規則則無過失。

།གསེར་ལ་སོགས་པ་ལེན་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་ལས་གསེར་དང་། དངུལ་དང་། ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་། བཻ་ཌཱུ་ཪྻ་ལ་སོགས་པ་ ནོར་གྱི་སྣ་གྲངས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མང་པོ་མཆོག་རྣམས་ཐོབ་ཅིང་དུས་ཀྱིས་བསྟབས་པ་ལས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་ནམ།ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པས་ལེན་དུ་མི་བཏུབ་ཅིང་སྤོང་བར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་ ཡལ་བར་འདོར་བའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།།སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོས་ལེན་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་ནི་འགྱུར་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །སེམས་འཁྲུགས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་བླང་བས་སེམས་ཆགས་ པར་འགྱུར་བར་མཐོང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།དེ་ཕྱིས་འགྱོད་པར་འགྱུར་དུ་དོགས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེས་སྦྱིན་པ་འཁྲུལ་དུ་དོགས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཀུན་ཏུ་འཛིན་པ་བཏང་བའི་དེའི་རྒྱུས་སྦྱིན་བདག་དབུལ་ཞིང་ཕོངས་པར་འགྱུར་དུ་དོགས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་འདུན་ནམ་མཆོད་རྟེན་གྱི་ཡིན་དུ་དོགས་ན་ ཉེས་པ་མེད་དོ།།གཞན་ལས་མི་རིགས་པར་ཕྲོགས་པ་ཡིན་དུ་དོགས་ཏེ། རྒྱུ་དེས་དེ་དག་གསད་པའམ། བཅིང་བའམ། ཆད་པས་གཅོད་པའམ། གནོད་པར་འགྱུར་བའམ། སྨད་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཆོས་འདོད་པ་ལ་སྦྱིན་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ གཞན་ཆོས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་ནམ།ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་ནམ། རང་བཞིན་གྱིས་ཕྲག་དོག་ཅན་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། ཆོས་སྦྱིན་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། ། སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོས་སྦྱིན་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་ནི་འགྱུར་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་གླགས་ཚོལ་བ་ལ་མ་བྱིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ནད་ཚབས་ཆེ་བ་དང་། སེམས་འཁྲུགས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཐབས་དེས འདུལ་བར་བྱེད་འདོད་ཅིང་དུལ་བར་འདོད་ལ།མི་དགེ་བའི་གནས་ནས་བསླང་སྟེ་དགེ་བའི་གནས་སུ་འགོད་པར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཆོས་མི་ཤེས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་མ་གུས་ཤིང་ཞེས་མེད་ལ་སྤྱོད་ལམ་ངན་པས་ནོད་པ་ལ་མ་བྱིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དབང་པོ་རྟུལ་པོ་ལ་ཆོས་རྒྱ་ ཆེན་པོ་བསྟན་པ་ཆོས་སྟོན་པས་སྐྲག་ཅིང་ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་།ལོག་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། གནོད་པ་དང་། ཉམས་པར་འགྱུར་དུ་དོགས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེའི་ལན་དུ་སོང་ན་གཞན་སྣོད་དུ་མ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་འཕེལ་དུ་དོགས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། ། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་རྣམས་ཡལ་བར་འདོར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་མ་རུངས་པ་རྣམས་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་རྣམས་མ་རུངས་པ་ཡིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ཡིན་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་ནམ། ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང ལྡན་པས་ཡལ་བར་འདོར་རམ།ཁྱད་དུ་གསོད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོས་ཡལ་བར་བོར་བ་དང་། བརྗེད་པས་ཁྱད་དུ་བསད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་ནི་འགྱུར་ ལ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་མ་རུངས་པ་རྣམས་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་རྣམས་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟར་སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་དང་། བྱེད་འདོད་པས་ཉེ་བར་གནས་པ་ལྟ་བུར་ ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་ཞིང་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ཞི་བ་ལ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།སེམས་འཁྲུགས་པ་ལ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཐབས་དེས་དེ་འདུལ་བར་བྱེད་འདོད་པ་ལ་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞན་མང་པོ་དག་གི་སེམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་འདུན་ གྱི་ནང་ཁྲིམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།

不取黃金等物。菩薩從他人處獲得黃金、白銀、寶石、珍珠、琉璃等眾多殊勝財物，當時機成熟時，若以嫌恨心或瞋恨心而不接受、捨棄，則有過失且違犯，因為捨棄眾生故成為煩惱過失。若因懈怠和懶惰而不接受，則有過失且違犯，但不成為煩惱過失。心亂者無過失。若見取之後會生貪著心則無過失。若懷疑之後會生悔意則無過失。若懷疑其佈施有誤則無過失。若懷疑因放棄執著而使施主貧窮困乏則無過失。若懷疑是僧團或佛塔所有則無過失。若懷疑是從他人不當掠奪而來，因此會導致他們被殺、被捕、受懲罰、受損害或受誹謗，則無過失。 不施法于求法者。菩薩對其他求法者，若以嫌恨心或瞋恨心，或本性嫉妒而不予法佈施，則有過失且違犯，成為煩惱過失。若因懈怠和懶惰而不佈施，則有過失且違犯，但不成為煩惱過失。對尋釁的外道不予佈施則無過失。對重病者和心亂者無過失。若欲以此方便調伏、欲令調順，欲令從不善處引導安置於善處則無過失。若不知法則無過失。若對不恭敬、輕慢、威儀惡劣者不予佈施則無過失。若對鈍根者說廣大法，說法者擔心其恐懼、邪見、邪執著、損害、退失則無過失。若因此傳播，擔心法會傳至其他非法器者則無過失。 捨棄破戒者。菩薩對惡劣眾生和破戒者，因其惡劣和破戒的緣故，若以嫌恨心或瞋恨心而捨棄或輕視，則有過失且違犯，成為煩惱過失。若因懈怠和懶惰而捨棄，或因忘失而輕視，則有過失且違犯，但不成為煩惱過失。為什麼呢？因為菩薩對惡劣眾生、破戒者和住于苦因者，應當如何以悲憫心和欲作意而親近，而對持戒、身語意行為寂靜者則不應如是。心亂者無過失。若欲以此方便調伏者，如前所說無過失。若為護持眾多他人之心則無過失。若為護持僧團內規則無過失。

།ཕ་རོལ་དད་ཕྱིར་སློབ་མི་བྱེད། །སེམས་ཅན་དོན་ལ་བྱ་བ་ཆུང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གཞན་དག་གི་སེམས་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་མ་དད་པ་རྣམས་དད་པར་བྱ་བ་དང་། དད་པ་རྣམས་ཕྱིར་ཞིང་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སོ་སོ་ཐར་པའི་ འདུལ་བ་ལས་བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་མཚུངས་པར་སློབ་སྟེ་ཐ་དད་པར་མི་བྱེད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་བདག་གི་དོན་ལྷུར་ལེན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ན། དེ་དག་ཀྱང་མ་དད་པ་རྣམས་དད་པར་བྱ་བ་དང་། དད་པ་ རྣམས་ཕྱིར་ཞིང་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱི་ཡིད་མི་སྲུང་བར་མི་བྱེད་དེ་བསླབ་པ་རྣམས་ལ་སློབ་ན།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་གྱི་དོན་ལྷུར་ལེན་པ་རྣམས་ལྟ་ཅི་སྨོས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་རྣམས་དོན་ཉུང་བ་དང་། བྱ་བ་ཉུང་བ་དང་། སྙིང་ལས་ཆུང་ངུར་གནས་པར་ བྱ་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ་བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དེ་ལ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉན་ཐོས་རྣམས་དང་མཚུངས་པར་སློབ་པར་མི་བྱེད་དོ།།དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་རྣམས་ནི་བདག་གི་དོན་ལྷུར་ལེན་ཅིང་གཞན་གྱི་དོན་ལ་མི་བལྟ་བར་གཞན་གྱི་དོན་ལས་བརྩམས་ཏེ་དེ་དོན་ཉུང་ཞིང་ བྱ་བ་ཉུང་བ་སྙིང་ལས་ཆུང་ངུར་གནས་པ་ནི་མཛེས་ཀྱི།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་གྱི་དོན་ལྷུར་ལེན་པས་གཞན་གྱི་དོན་ལས་བརྩམས་ཏེ། དོན་ཉུང་ཞིང་བྱ་བ་ཉུང་ལ་སྙིང་ལས་ཆུང་ངུར་གནས་པ་ནི་མཛེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟན་དག་གི་དོན་དུ་གོས་ བརྒྱ་སྙེད་དང་།གོས་སྟོང་སྙེད་ཉེ་བར་མི་འོང་བའི་བྲམ་ཟེ་དང་། ཁྱིམ་བདག་རྣམས་ལས་བླང་བར་བྱ་སྟེ། སྐབས་འབྱེད་པ་ཞིག་ཡོད་ན་ཡང་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ཆོག་གམ་མི་ཆོག་བརྟགས་ནས་ཇི་ཙམ་དོགས་པ་བླང་བར་བྱའོ། །གོས་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལྷུང་བཟེད་རྣམས་ཀྱང་ དེ་དང་འདྲའོ།།ཇི་ལྟར་བླང་བར་བྱ་བ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་སྐུད་པ་བླངས་པ་ཉེ་དུར་མི་འོང་བའི་ཐ་ག་པ་ལ་འཐག་ཏུ་གཞུག་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲའོ། །གཞན་དག་གི་དོན་དུ་མོན་དར་གྱི་མལ་སྟན་བརྒྱ་སྙེད་དང་། སྟན་དུ་འདིང་བ་བརྒྱ་སྙེད་ཀྱང་ཉེ་བར་གཞག་པར་བྱའོ། །གསེར་དང་དངུལ་བྱེ་ བ་ཕྲག་འབུམ་ལས་ལྷག་པར་ཡང་བདག་གིར་བྱའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་ནི་དེ་ལ་སོགས་པ་ཉན་ཐོས་དོན་ཉུང་ཞིང་བྱ་བ་ཉུང་ལ་སྙིང་ལས་ཆུང་ངུར་གནས་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ལ་མཚུངས་པར་མི་ སློབ་བོ།།དགེ་སློང་གང་ཉེ་དུར་མི་འོང་བའི་ཁྱིམ་བདག་གམ། ཁྱིམ་བདག་གི་ཆུང་མའི་དྲུང་དུ་སོང་སྟེ། གོས་སློང་ན་སྤང་བའི་ལྟུང་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་སོགས་པ་བསླབ་པའི་གཞི་རྣམས་སྡོམ་པ་གཉིས་ལ་གནས་པས་གཞན་གྱི་དོན་བཏང་སྟེ། བདག་གི་དོན་ལྷུར་ལེན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་།ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པས། དོན་ཉུང་ཞིང་བྱ་བ་ཉུང་ལ་སྙིང་ལས་ཆུང་ངུར་གནས་པར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་དད་ལེ་ལོས་དོན་ཉུང་ཞིང་བྱ་བ་ཉུང་ལ་སྙིང་ལས་ཆུང་དུས་གནས་པར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་ནི་འགྱུར་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ།། །།བམ་པོ་གཉིས་པ་སྟེ་ཐ་མའོ། །སྙིང་ བརྩེར་བཅས་ན་མི་དགེ་མེད།།རང་བཞིན་གྱིས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་མཁས་པ་དེ་ལྟ་བུས་ཀུན་ཏུ་སྤྱད་ན། དེས་ཉེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། བསོད་ནམས་མང་པོ་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་ཡོད་དོ།

不為他人信仰而學習，為眾生做事甚少。菩薩爲了護持他人之心，爲了使不信者生起信心，爲了使有信者更加增上，對於世尊在別解脫律儀中所制定的諸多過失，與聲聞一樣學習而不做差別。為什麼呢？聲聞僅僅是爲了自利，他們尚且爲了使不信者生起信心，爲了使有信者更加增上，不會不護持他人之心而學習諸學處，更何況是以利他為主的菩薩。 對於世尊針對聲聞所制定的少事、少業、住于小精進的過失，菩薩不與聲聞一樣學習。為什麼呢？聲聞以自利為主而不顧及他人利益，從利他的角度來說，他們少事、少業、住于小精進是適宜的。但菩薩以利他為主，從利他的角度來說，少事、少業、住于小精進是不適宜的。 比如，菩薩爲了利他可以從非親屬的婆羅門、居士處接受數百乃至數千件衣服，如果有適當機會，應當觀察那些眾生是否滿足而取用。如同衣服一樣，缽器也是如此。如同接受一樣，自己的線可以交給非親屬的織工織造也是如此。爲了利他可以準備數百件綢緞臥具和坐具。也可以接受超過十萬兩的金銀。 住于菩薩戒律儀的菩薩，對於聲聞少事、少業、住于小精進等制戒，不與之同等學習。比如’若比丘往非親屬居士或居士妻處乞衣，犯捨墮’等學處，應當了知這是住于兩種律儀者爲了自利而捨棄利他。 菩薩爲了眾生利益，如果以嗔恨心和憤怒心而少事、少業、住于小精進，則有過失且違背戒律，這是煩惱性的過失。如果以懈怠放逸而少事、少業、住于小精進，雖有過失且違背戒律，但不是煩惱性的過失。 第二品終。 有慈悲則無不善。對於本性過失，菩薩以如是善巧方便而行持，不僅無有過失，且能增長廣大福德。

།འདི་ལྟར་ཆོམ་པོ་དང་། རྐུན་པོས་སྲོག་ཆགས་ ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཉན་ཐོས་དང་།རང་སངས་རྒྱས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་དག་ཟང་ཟིང་ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་གསད་པ་བརྩོན་ཏེ། མཚམས་མེད་པའི་ལས་མང་པོ་བྱེད་པ་ལ་ཞུགས་པ་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་མཐོང་ལ། མཐོང་ནས་ཀྱང་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཀྱིས་ སེམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་དེ།སྲོག་ཆགས་དེ་བསད་ན་བདག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་མོད་ཀྱི་བདག་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་སྐྱེ་བ་ནི་བླའི། སེམས་ཅན་འདིས་མཚམས་མེད་པའི་ལས་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ་ན་མི་རུང་ངོ་སྙམ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་ པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དགེ་བའི་སེམས་སམ།ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་སེམས་སུ་རིག་ནས་འཛེམ་བཞིན་དུ་ཕྱི་མ་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་ཁོ་ནས། སྲོག་ཆགས་དེ་བསང་ན་ཉེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ་བསོད་ནམས་མང་པོ་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ ནི་མཐུ་ཡོད་ན་སེམས་ཅན་རྒྱལ་པོའམ་བློན་པོ་ཆེན་པོ་གང་དག་ཤས་ཆེར་བརླང་ཞིང་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་མེད་ལ།གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་ཕ་རོལ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་ཞུགས་པ་དག་གང་ལ་གནས་ནས་གཞི་དེས་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་མང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་ དང་།ཕན་པའི་བསམ་པས་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་ལ་དབང་བ་དེ་ལས་འབྱིན་པར་བྱེད་དོ། །ཆོམ་པོ་དང་རྐུན་པོ་གཞན་གྱི་ནོར་འཕྲོག་པ་གང་དག་གིས་དགེ་འདུན་དང་མཆོད་རྟེན་གྱི་དཀོར་མང་པོ་ཕྲོགས་ནས་བདག་གིར་བྱས་ཏེ་ལོངས་སྤྱད་པར་འདོད་པ་དེ་དག་ལས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ དཔས་ནོར་ཕྱིར་ཕྲོགས་ཏེ།ནོར་ལོངས་སྤྱད་པ་དེས་དེ་དག་ལ་ཡུན་རིང་པོར་གནོད་པ་དང་། ཕན་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་གྱུར་ན་མི་རུང་ངོ་སྙམ་ནས། རྐྱེན་དེ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་སླར་ཕྲོགས་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱི་ནི་དགེ་འདུན་ལ་འབུལ་བར་བྱེད། མཆོད་རྟེན་གྱི་ནི་མཆོད་རྟེན་ལ་འབུལ་བར་བྱེད་དོ། །ཞལ་ ཏ་བྱེད་པའམ།ཀུན་དགའ་ར་བ་སྲུང་བ་གང་དག་གིས་དགེ་འདུན་ནམ། མཆོད་རྟེན་གྱི་ནོར་མི་རིགས་པར་ཆུད་གསོན་པ་དང་། གང་ཟག་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱོད་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་ལས་དེ་དང་ལོག་པར་ལོངས་སྤྱད་པ་དེས་དེ་དག་ལ་ཡུན་རིང་ པོར་གནོད་པ་དང་།ཕན་པ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་མི་རུང་ངོ་སྙམ་ནས། །དབང་བྱེད་པ་དེ་ལས་འབྱིན་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་རྣམ་གྲངས་དེས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མ་བྱིན་པར་ལེན་བཞིན་དུ་ཉེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། བསོད་ནམས་ཀྱང་མང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའ་ཁྱིམ་པས་བུད་མེད་ཁྱིམ་ཐབ་མེད་པ་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པས་གཟིར་བ་དེ་ལ་ཆགས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ལ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ནས།བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་མང་དུ་འཕེལ་བར་གྱུར་ན་མི་རུང་ངོ་སྙམ་ཞིང་། ཅི་དགའ་དགུར་དགེ་བའི་ རྩ་བ་ལ་སྦྱར་བ་དང་མི་དགེ་བ་ཡོངས་སུ་དོར་བར་བྱ་བ་ལ་དབང་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ་སྙམ་སྟེ།སྙིང་བརྩེ་བའི་སེམས་ཁོ་ན་ཉེ་བར་བཞག་ནས་འཁྲིག་པའི་ཆོས་བསྟེན་ན། མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་འཁྲིག་པའི་ཆོས་བསྟེན་ཀྱང་ཉེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། བསོད་ནམས་ཀྱང་མང་དུ་འཕེལ་བར་ འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རབ་ཏུ་བྱུང་པ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་བསླབ་པ་མི་འཇིག་པར་རྗེས་སུ་སྲུང་བས་ནི་མི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་བསྟེན་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་བྱའོ།

如是，盜賊和強盜爲了些許財物而欲殺害具有大德性的聲聞、獨覺以及數百菩薩，從而造作眾多無間罪業。菩薩見此情形后，心中如是思維：‘若殺此等眾生，我將墮入地獄。然我寧可自己墮入地獄，也不願見此等眾生造無間罪業而墮入地獄。‘菩薩以如是善心或無記心，雖知有所顧慮，但唯以悲憫後世之心，若殺彼等眾生不僅無過且能增長諸多福德。 如是，菩薩若有能力，見有國王或大臣性情暴戾、無慈悲心，一味損害他人者，若任其居於其位必將增長諸多非福，菩薩即以慈悲心及利益心使其離開王權自在。 若有盜賊強盜掠奪他人財物，奪取僧團和佛塔眾多財物據爲己有欲享用者，菩薩為避免其因享用此財物而長期受害及無益，即以此因緣奪回財物，將僧團之物奉還僧團，將佛塔之物奉還佛塔。 若有執事或園林守護者不當揮霍僧團或佛塔財物，或將其據為己用者，菩薩詳加觀察后，思維若任其行此事業及邪受用將使其長期受害及無益，即令其離開職位。如是種種情形下，菩薩雖行不與取亦無過失，且能增長諸多福德。 如是，若在家菩薩見無夫之女為淫慾所苦，對其生起貪慾之心並伴隨嗔恨心，恐其增長諸多非福，且思維若能隨意令其修習善根、斷除不善，遂唯以慈悲心與其行淫。雖行不凈行亦無過失，且能增長諸多福德。 出家菩薩為不毀壞聲聞戒律並隨護之，則一切種類皆不應行不凈行。

།འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་མང་པོ་སྲོག་ཐར་པར་བྱ་བ་དང་། བཅིངས་པ་ལས་ཐར་པར་བྱ་བ་ དང་།ལག་པ་དང་། རྐང་པ་དང་། སྣ་དང་རྣ་བ་བཅད་པ་ལས་ཐར་བར་བྱ་བ་དང་། མིག་དབྱུང་བ་ལས་བསྐྱབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདག་གི་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་ཤེས་བཞིན་དུ་བརྫུན་གྱི་ཚིག་གང་མི་སྨྲ་བ་ཡང་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་དོན་ གྱི་ཕྱིར་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་སྨྲ་བར་བྱེད་དེ།དེ་ལྟར་མདོར་བསྡུ་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཅི་དང་ཅིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཁོ་ན་མཐོང་གི་།དོན་མ་ཡིན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཉིད་ཀྱང་ཟང་ཟིང་མེད་པའི་སེམས་དང་ལྡན་ལ། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པར་འདོད་པའི་གཞི་འབའ་ ཞིག་གིས་འདུ་ཤེས་བསྒྱུར་ཏེ་ཤེས་བཞིན་དུ་ཚིག་གཞན་དུ་སྨྲ་ལ།སྨྲ་བཞིན་དུ་ཉེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ། བསོད་ནམས་མང་པོ་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་གང་དག་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་དེ་དག་ལ་སྙིང་བརྩེ་བའི་ སེམས་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་སྡིག་པའི་གྲོགས་པོ་དང་བརྟེན་པས་ཡུན་རིང་པོར་གནོད་པ་དང་།ཕན་པ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་མི་རུང་ངོ་སྙམ་སྟེ། ཅི་ནུས་ཅི་ལྕོགས་ཀྱིས་མི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ་དག་དང་དབྱེ་བའི་ཚིག་སྨྲ་བར་བྱེད་དེ། དེས་འགའ་ཞིག་དབྱེ་བར་ཀུན་ཏུ་ དགའོ།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམ་གྲངས་དེས་མཛའ་བའི་དབྱེན་བྱས་ཀྱང་ཉེས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། བསོད་ནམས་མང་པོ་ཡང་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ནི་སེམས་ཅན་ལམ་ལོག་པར་ཞུགས་ཤིང་མི་རིགས་པ་བྱེད་པ་དག་ལ་ཐབས་དེས་ཅི་ནས་ཀྱང་མི་དགེ་བའི་ གནས་ནས་བསླང་སྟེ་དགེ་བའི་གནས་སུ་འགོད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཚིག་རྩུབ་པོས་དྲག་ཏུ་སྨ་འབེབས་པར་བྱེད་དེ།དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཚིག་རྩུབ་པོས་སྨྲས་ཀྱང་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་ལ། བསོད་ནམས་ཀྱང་མང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་ གར་དང་གླུ་དང་རོལ་མོའི་སྐྲ་ལ་མོས་པ་རྣམས་དང་།རྒྱལ་པོ་དང་། ཆོམ་རྐུན་དང་། ཟས་དང་། སྐོམ་དང་། སྨད་འཚོང་མ་དང་། ལམ་སྲང་གི་གཏམ་ལ་སོགས་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ། གར་དང་གླུ་དང་རོལ་མོའི་སྒྲ་དང་གཏམ་སྣ་ཚོགས་ལ་མཁས་ཏེ། སྙིང་བརྩེ་བའི་བསམ་པས་ གར་དང་གླུ་དང་རོལ་མོའི་སྒྲ་དང་ཚིག་འཁྱལ་པ་དང་ལྡན་པའི་གཏམ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་མགུ་བར་བྱས་ཤིང་འདུན་པར་བྱས་ཏེ་དབང་དུ་བྱེད་ཅིང་ངག་ཉན་དུ་བཅུག་ནས་མི་དགེ་བའི་གནས་ནས་བསླང་སྟེ་དགེ་བའི་གནས་སུ་དགོད་པར་བྱེད་དོ།།དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚིག་འཁྱལ་པ་སྨྲ་ཡང་ཉེས་ པར་མི་འགྱུར་ལ།བསོད་ནམས་ཀྱང་མང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །འཚོ་བ་ལོག་པ་དང་དུ་ལེན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚུལ་འཆོས་པ་དང་། ཁ་གསག་དང་། གཞོགས་སློང་དང་། ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ་བ་དང་། རྙེད་པས་རྙེད་པར་བྱེད་འདོད་པ་ལོག་པས་འཚོ་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་བྱུང་བ་ རྣམས་དང་དུ་ལེན་ཅིང་།དེ་དག་གིས་མི་འཛེམ་ལ་སེལ་བར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེས་ཤིང་འབད་པ་རྩོལ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཤས་ཆེ་བས་སེམས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ ཏེ་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ།།འཕྱར་ནས་རབ་ཏུ་རྒོད་ལ་སོགས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྒོད་པས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་མ་ཞི་ཞིང་རྣམ་པར་མ་ཞི་བ་ལ་དགའ་ལ་རྟག་ཏུ་རྒོད་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་རྩེ་ཞིང་ཀུན་ཏུ་ཅ་ཅོ་འདོན་ལ་རྒོད་ཅིང་གཡེང་བར་བྱེད་པ་དང་། གཞན་དག་རྒོད་དུ་གཞུག་པར་འདོད་ཅིང་དགའ་བར་བྱ་བར་འདོད་ན་རྐྱེན་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བརྗེད་པས་བྱས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་འདུན པ་སྐྱེད་ན་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ།།གཞན་དག་གི་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་སྐྱེ་པ་ཐབས་དེས་ཕྱིར་བསལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞན་དག་གི་མྱ་ངན་སྐྱེས་པ་བསལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།

如是菩薩爲了解救眾多眾生的生命，爲了解救被束縛者，爲了解救被砍斷手腳鼻耳者，爲了救護被挖眼者，菩薩即使爲了自己的生命也不說妄語，但爲了那些眾生的利益，觀察后而說。如是簡言之，菩薩以任何方式都只見眾生的利益，而非無利益，自己也具有無所求的心，只是以利益眾生的基礎而轉變想法，明知而說其他語言，雖說也不成過失，且增長許多福德。 如是菩薩對於被惡知識所攝受的眾生，只依于悲憫心想：‘這些眾生若依止惡友，長久將成為損害和無利益’，以盡己所能說離間語使他們與那些惡知識分離。他對某些分離感到歡喜。菩薩以此方便使朋友分離也不成過失，且增長許多福德。 如是菩薩對於入邪道而行不當的眾生，以方便使他們從不善處提起安置於善處，常以粗語嚴厲呵斥。如是菩薩雖說粗語也不成過失，且福德增長甚多。 如是菩薩對於喜好歌舞音樂戲劇的眾生，以及喜好國王、盜賊、飲食、妓女、街談巷議等的眾生，善巧于歌舞音樂聲及種種談論，以悲憫心用歌舞音樂聲及種種綺語令他們歡喜愛樂，使其順從聽從后，從不善處提起安置於善處。如是菩薩雖說綺語也不成過失，且福德增長甚多。 對邪命的容忍：菩薩若容忍偽裝、諂媚、巧言、以得換得、以利求利等邪命法而不避諱不斷除，則成有過失及違犯，成為煩惱性過失。為斷除此而生起意樂精進，但因煩惱力大而壓制心行持，則無過失。 輕浮放逸大笑等：菩薩若以放逸所攝心不寂靜而喜不寂靜，常時放逸、遊戲喧鬧大笑散亂，欲令他人放逸歡喜，以此因緣成有過失及違犯，成為煩惱性過失。若因忘念所作則成非煩惱性過失。為斷除此而生起意樂則無過失，如前所說。若欲以此方便遣除他人嗔恚則無過失。若欲遣除他人憂愁則無過失。

།གཞན་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་དེ་ལ་དགའ་བ་རྣམས་བསྡུ་བའམ། བག་དབབ་ པའམ།དེ་དང་མཐུན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞན་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་མི་དགའ་བར་འགྱུར་དུ་དོགས་པ་དང་། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་དང་། རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པར་འགྱུར་དུ་དོགས་པ་རྣམས་ལ་དགའ་བའི་རང་བཞིན་གྱིས་ནང་དུ་བསམ་པ་དག་པ་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་བྱས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།འཁོར་བ་གཅིག་ཏུ་བགྲོད་པར་སེམས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བས་གནས་པར་མི་བྱའི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཏེ་གནས་ པར་བྱའོ།།ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་འཇིགས་པར་མི་བྱའོ། །དེ་དག་ལས་སེམས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་དབེན་པར་མི་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་འཁོར་བ་ན་འཁོར་ཞིང་བྱང་ཆུབ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་དགོས་ སོ་སྙམ་དུ་དེ་ལྟར་ལྟ་ཞིང་དེ་སྐད་སྨྲས་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་པར་བྱ་ཞིང་། ཉོན་མོངས་ པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལས་སེམས་སྐྱོ་བར་བྱ་བ་དེ་ལས་བྱེ་བ་ཕྲག་འབུམ་འགྱུར་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་པར་བྱ་ཞིང་།ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལས་སེམས་སྐྱོ་བ་བསྒོམ་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཉན་ ཐོས་ནི་བདག་གཅིག་པུའི་དོན་ལ་བརྩོན་གྱི།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ལ་བརྩོན་པ་ཡིན་པ་དེས་དེ་ལྟར་སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་ལ་གོམས་པར་བྱ་བ་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབ་དགོས་ཏེ། དེ་ནི་འདི་ལྟར་དགྲ་བཅོམ་པ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དེ་ལས་ཁྱད་ པར་དུ་འཕགས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པ་དང་ལྡན་པས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་ལ་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གྲགས་པ་མ་ཡིན་མི་སྤོང་བ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བདག་གི་ཚིག་མི་བཙུན་པར་འགྱུར་བའི་དྲི་ངས་དང་། མི་སྙན་པ་དང་། གཏམ་ངན་པར་འགྱུར་བ་བདེན་པའི་དངོས་ པོ་མི་སྲུང་ཞིང་སེལ་བར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བདེན་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་མི་སྲུང་ཞིང་སེལ་བར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་ནི་འགྱུར་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་ པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ།།ཕ་རོལ་མུ་སྟེགས་ཅན་ཡིན་ནམ། གཞན་གང་ཡང་རུང་བ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རབ་ཏུ་བྱུང་བ་དང་། སློང་མོ་སྤྱོད་པ་དང་། དགེ་བ་སྤྱོད་པའི་གཞིས་མི་སྙན་པར་བརྗོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཁྲོ་བས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་ཅིང་སེམས་ཕྱིན་ཅི་ ལོག་ཏུ་གྱུར་པས་བརྗོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཉོན་མོངས་བཅས་ཀྱང་འཆོས་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གནོད་པའི་ཐབས་དང་ཐབས་དྲག་པོ་གང་གིས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་འགྱུར་བ་མཐོང་བཞིན་དུ་ཡིད་མི་དགའ་བར་འགྱུར་བ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་ཐབས་དེ་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་ འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཚེ་འདིའི་དོན་ཆུང་ངུ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ལ། གཞི་དེས་ཡིད་མི་དགའ་བ་ཆེན་པོར་གྱུར་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཤེ་ལ་ལན་དུ་གཤེ་ལ་སོགས། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟན་དག་གཤེ་བ་ལ་ཕྱིར་གཤེ་བ་དང་། ཁྲོ་བ་ལ་ཕྱིར་ཁྲོ་བ་དང་བརྡེག་པ་ལ་ཕྱིར་བརྡེག་པ་དང་། མཚང་འདྲུ་བ་ལ་ཕྱིར་མཚང་འདྲུ་བར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྲོ་བ་རྣམས་ནི་ཡལ་བར་འདོར། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཞན་དག་ལ་ཉེས་པ་བྱས སམ་ཉེས་པ་བྱས་སུ་དོགས་ཀྱང་རུང་སྟེ།ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ང་རྒྱལ་གྱིས་ནོན་པས་མཐུན་པར་ཤད་ཀྱིས་བྱང་བར་མི་བྱེད་ཅིང་དེ་ཡལ་བར་འདོར་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།

如果爲了攝受、安撫或者與那些喜歡其他本性的人相應而做，則無過失。對於那些恐怕會對菩薩不歡喜、心生惱害、背離的人，爲了顯示內心清凈的意樂而以歡喜的本性做，則無過失。 若菩薩以歡喜涅槃的心而住，不應如是而住，應當背離涅槃而住。也不應畏懼煩惱和隨煩惱，也不應使心遠離它們。如果菩薩認為’我應當在三個無數劫中輪迴，成就正等菩提’，如是見解並且這樣說的話，就有過失且有違背，成為有煩惱的過失。 為什麼呢？因為菩薩應當比聲聞對涅槃的歡喜和對煩惱及隨煩惱的厭離增長百千萬倍。這是因為聲聞只為自己一人的利益而精進，而菩薩是為一切眾生的利益而精進，因此應當修習無煩惱的心。雖然還不是阿羅漢，但因具有殊勝的無煩惱而能行於有漏事。 菩薩若不防護和消除導致自己言語不受尊重、臭名、惡名、壞名聲等真實之事，就有過失且有違背，成為有煩惱的過失。若不防護和消除非真實之事，雖有過失且有違背，但不成為有煩惱的過失。 如果對方是外道或其他任何執著者則無過失。對出家人、乞食者、行善者的基礎說不好聽的話則無過失。被忿怒所勝而心顛倒而說則無過失。 若菩薩見到能利益眾生的方便和猛烈方便，卻因為要保護他人不生不悅而不採用這些方便，就有過失且有違背，成為有煩惱的過失。如果是今生小小的利益，而由此會引起大的不悅，則無過失。 若菩薩對他人的謾罵以謾罵迴應，對忿怒以忿怒迴應，對打擊以打擊迴應，對揭短以揭短迴應，就有過失且有違背，成為有煩惱的過失。 若菩薩對已做或疑似做了過失的他人，以惱害心和我慢心而不和解，置之不理，就有過失且有違背，成為有煩惱的過失。

།སྙོམ་ལས་ སམ་ལེ་ལོའམ་བག་མེད་པས་ཤད་ཀྱིས་བྱང་བར་མ་བྱས་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་ནི་འགྱུར་ལ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་ནི་མི་འགྱུར་རོ། །ཐབས་དེས་དུལ་བར་བྱ་བར་འདོད་ཅིང་འདུལ་བར་འདོད་ལ་མི་དགེ་བའི་གནས་ནས་བསླང་སྟེ། དགེ་བའི་གནས་སུ་ འགོད་པར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།མུ་སྟེགས་ཅན་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པར་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པས་ཤད་ཀྱིས་བྱང་བར་བྱེད་དུ་འཇུག་པར་འདོད་པ་ཞིག་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་འཐབ་ཀྲོལ་ཅན་ཞིག་ཡིན་ཏེ་རྩོད་པར་བྱེད་ལ་ཤད་ཀྱིས་ བྱང་བར་བྱས་ན་ཤས་ཆེར་འཁྲུགས་ཏེ་ཤེད་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཕ་རོལ་བཟོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ཞིང་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་མེད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་དུ་རེ་ལ། གཞན་ལ་བདག་གིས་ཉེས་པ་བྱས་པ་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཤད་ཀྱིས་བྱང་བར་བྱེད་པ་ ཤིན་ཏུ་ངོ་ཚ་བར་བྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཕ་རོལ་ཤད་ཀྱིས་འཆགས་པ་སྤོང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྩོད་པ་བྱུང་བ་འགའ་ཞིག་ལས་བྱུང་བར་གྱུར་ནས་གཞན་དག་ལ་ཆོས་བཞིན་དུ་མཐུན་པར་ཤད་ཀྱིས་བྱང་བར་བྱེད་ཀྱང་། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་ཞིང་ གཞན་ལ་ཐོ་འཚམ་པའི་བསམ་པས་སམ་ཤད་ཀྱིས་སྦྱངས་པ་མི་ཉན་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་མི་ལྡན་གྱི། མི་བཟོད་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་པས་མི་ཉན་ན་ ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།ཐབས་དེས་ཕ་རོལ་གདུལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཆོས་བཞིན་མ་ཡིན་པ་དང་། དུས་མ་ཡིན་པར་ཤད་ཀྱིས་སྦྱོང་བར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཁྲོ་བའི་སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་།བྱང་ཆུབ་ སེམས་དཔའི་གཞན་དག་ལ་ཁྲོ་བའི་བསམ་པ་བྱུང་ཞིང་འཛིན་པ་བྱུང་བ་དང་དུ་ལེན་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་བསྐྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །བསྙེན་བཀུར་འདོད་ཕྱིར་འཁོར་ རྣམས་སྡུད།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་དང་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་ལ་ཡོངས་སུ་ཞེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ཟང་ཟིང་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱིས་འཁོར་སྡུད་པར་བྱེད་ན། ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཟང་ཟིང་ མེད་པའི་བསམ་པས་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་དང་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བ་བདག་གིར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ལེ་ལོ་ལ་སོགས་སེལ་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོ་སྐྱེས་ཏེ། གཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་དང་ཉལ་བའི་བདེ་བ་དང་གློས་འབེབས་པའི་བདེ་བས་དུས་མ་ཡིན་པ་དང་། ཚོད་མ་ཟིན་པར་ བདག་གིར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ན་སྟེ་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ལམ་གྱིས་དུབ་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཆགས་ པས་བྲེ་མོའི་གཏམ་ལ་བརྟེན།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདུ་འཛིའི་གཏམ་ལ་ཀུན་ཏུ་ཆགས་པའི་སེམས་ཀྱིས་དུས་ལས་ཡོལ་བར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བརྗོད་པས་ཡོལ་བར་བྱས་ན་ཉོན་མོངས་ པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།།ཕ་རོལ་པོ་སྨྲ་ཞིང་འདུག་ལ་དེ་ཡང་དྲན་པ་ལ་གནས་བཞིན་དུ་ཕ་རོལ་གྱི་ངོར་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཉན་པ་ལ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཡ་མཚན་དུ་འཛིན་ཏེ་འདྲི་བ་ཙམ་དང་དྲིས་པའི་ལན་འདེབས་པ་ཙམ་བྱེད་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དོན་མི་ཚོལ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་གནས་པར་བྱ་བ་ལས་བརྩམས་ཏེ། སེམས་མཉམ་པར་འཇོག་པར་འདོད་ལ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ང་རྒྱལ་གྱིས་ནོན་ཏེ་གདམས་ངག་ནོད་དུ་མི་འགྲོ་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།

如果由於懈怠、懶惰或放逸而不以懺悔來清凈，就會有過失和違犯，但不會成為煩惱性的過失。 如果想要以這種方法調伏他人，想要教化他人，想要使其從不善處引導至善處安置，則無過失。 如果是外道則無過失。 如果想要讓行持不如法且有過患的人以懺悔來清凈，則無過失。 如果對方本性好爭吵且易怒，以懺悔清凈后反而更加憤怒和激動，則無過失。 如果對方性格寬容且無惡意，而自己因為對他人造成的過失而懺悔時感到非常慚愧，則無過失。 對方拒絕接受懺悔。 菩薩因某些爭論而生起，雖然如法地向他人懺悔，但如果懷有惡意之心，或者以傷害他人的意圖，或者對方不接受懺悔，就會有過失和違犯，這將成為煩惱性的過失。 如果不是出於惡意，而是因為性格不能忍受而不接受，則不會成為煩惱性的過失。 如果想以這種方法調伏對方則無過失，一切都應如前所述理解。 如果在非如法或非時宜時進行懺悔，則無過失。 隨順嗔心。 菩薩對他人生起嗔恨心並接受這種想法，就會有過失和違犯，這將成為煩惱性的過失。 爲了斷除這種心而生起意樂，則無過失，如前所述。 為求恭敬而攝受眷屬。 菩薩若執著于接受供養和恭敬，以有所求的心攝受眷屬，就會有過失和違犯，這將成為煩惱性的過失。 如果以無所求的心接受供養和恭敬，則無過失。 不斷除懈怠等。 菩薩生起懈怠和懶惰，在非時非量地貪著睡眠之樂、臥具之樂和倚靠之樂，就會有過失和違犯，這將成為煩惱性的過失。 如果生病而無力，則無過失。 如果因路途疲憊，則無過失。 爲了斷除這些而生起意樂，則無過失，應如前所述理解。 貪著閑談。 菩薩以貪著心過度沉溺於閑談，就會有過失和違犯，這將成為煩惱性的過失。 如果只是談論超時，則成為非煩惱性的過失。 如果對方在說話，而自己也保持正念，爲了隨順對方而暫時傾聽，則無過失。 如果僅僅是出於好奇而詢問或回答問題，則無過失。 不求禪定之義。 菩薩在修習心住時，想要令心平等安住，但因為懷有惡意之心，或者被傲慢所壓而不去求取教誡，就會有過失和違犯，這將成為煩惱性的過失。

།སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོ་བྱས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ན་སྟེ་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གདམས་ངག་ལོག་པར་འབྱུང་དུ་དོགས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །བདག་ཉིད་མང་དུ་ཐོས་པ་ཡིན་ཏེ་སེམས་མཉམ་པར་འཇོག་ ནུས་སམ།དེས་གདམས་ངག་གིས་གདམས་པར་བྱ་བ་བྱས་ཟིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །བསམ་གཏན་སྒྲིབ་པ་སྤང་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདོད་པ་ལ་འདུན་པའི་སྒྲིབ་པ་བྱུང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་ཅིང་སེལ་བར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་ བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེས་ཤིང་འབད་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་དྲག་པོས་སེམས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་ཏེ་ཀུན་ཏུ་སྤྱད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནོད་སེམས་དང་། རྨུགས་པ་དང་གཉིད་དང་། རྒོད་ པ་དང་འགྱོད་པ་དང་།ཐེ་ཚོམ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །བསམ་གཏན་རོ་ལ་ཡོན་ཏན་ལྟ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསམ་གཏན་གྱི་རོ་མྱོང་བར་བྱེད་ཅིང་། བསམ་གཏན་གྱི་རོ་མྱང་བ་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་དུ་ལྟ་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་ བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྤང་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་སྐྱེས་པ་ལ་ནི་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཉན་ཐོས་ཐེག་པ་སྤོང་བར་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་མཉན་པར་མི་ བྱའོ།།གཟུང་བར་མི་བྱའོ། །དེ་ལ་བསླབ་པར་ཡང་མི་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་གཟུང་བས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ་དེ་ལ་བསླབ་མི་དགོས་སོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ལྟ་ཞིང་དེ་སྐད་སྨྲས་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་ བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ལ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་རྣམས་ལ་ཡང་བརྩོན་པར་བྱ་དགོས་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་ལྟ་ཅི་སྨོས། གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་དེ་ལྷུར་ལེན་པའི་འདུན་པ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།རང་ཚུལ་ཡོད་བཞིན་དེ་ལ་བརྩོན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཡོད་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལ་བརྩོན་པར་མ་བྱས་པར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡལ་བར་བོར་ནས། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྡེ་ སྣོད་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བརྩོན་མིན་ཕྱི་རོལ་བསྟན་ཆོས་བརྩོན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཡོད་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་བརྩོན་པར་མ་བྱས་ པར་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་དག་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཤིན་ཏུ་ཡིད་གཞུངས་པ་དང་། ལོབས་སྐྱེན་པ་དང་། ཡུན་རིང་དུ་མི་བརྗེད་པར་ནུས་པ་དང་། དོན་སེམས་པ་དང་། རྟོགས་པར་ བྱེད་ནུས་པ་དང་།སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་རིགས་པས་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པས་བློ་མི་འགྱུར་བ་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་ལས་ཉིས་འགྱུར་དུ་ཉིན་གཅིག་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །བརྩོན་པར་བྱས་ཀྱང་དེ་ལ་དགའ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དེ་ ལྟ་བུའི་ཚུལ་དང་ཡང་མི་འགལ་བར་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་ཕྱི་རོལ་གྱི་བསྟན་བཅོས་དག་ལ་མཁས་པར་བྱེད་པ་ན།དེ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་ཚུལ་གྱིས་བྱེད་ཅིང་དེས་དགའ་བས་འཛིན་ལ་དེས་རངས་པར་བྱེད་དེ་སྨན་ཚ་བ་ལ་བརྟེན་པ་བཞིན་དུ་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་ བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།

如果懈怠和懶惰，就會成為非煩惱性的過失。如果生病無力則無過失。如果擔心錯誤理解教誡則無過失。如果自己多聞且能入定，已經通過教誡而得到教導，則無過失。 不斷除禪定障。菩薩如果體驗到貪慾障礙卻不去消除，就會有過失且違背，成為煩惱性的過失。爲了斷除這些，雖然生起意願並努力，但如果被強烈的煩惱壓制心識而行動，則無過失。如同貪慾一樣，對於嗔恨心、昏沉睡眠、掉舉後悔和疑惑也應當如此理解。 視禪定味為功德。菩薩體驗禪定之味，並且將體驗禪定之味視為功德，就會有過失且違背，成為煩惱性的過失。爲了斷除這些而生起意願則無過失，如前所述。 捨棄聲聞乘。若菩薩認為’不應聽聞聲聞乘相應之法，不應受持，也不應學習。菩薩何須聽聞和受持聲聞乘相應之法，不需要學習’，如此見解並這樣說的話，就會有過失且違背，成為煩惱性的過失。這是因為菩薩甚至對外道論典都應當精進，更何況佛陀的教言。如果是爲了遮止一味執著的意願，則無過失。 有自乘仍專注他乘。菩薩在有菩薩藏的情況下，不精進于菩薩藏，完全放棄一切菩薩藏，而專注于聲聞藏，就會有過失且違背，成為煩惱性的過失。 不精進于佛法而專注外道法。菩薩在有佛陀教言的情況下，不精進于佛陀教言，而專注于外道論典，就會有過失且違背，成為煩惱性的過失。如果具備極其專注、學習敏捷、長時不忘、思維義理、能夠領悟、對佛陀教言具有理性理解且心志不變，並且每天以兩倍的時間精進于佛陀教言，則無過失。 雖然精進卻貪著。菩薩在不違背如此原則的情況下，精通外道論典和世間論典時，如果以喜愛的方式行持，以歡喜心執著並以此為樂，而不像服用苦藥那樣，就會有過失且違背，成為煩惱性的過失。

།ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སྤོང་བར་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ལ་དེ་ཁོ་ནའི་དོན་ནམ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མཐུ་ལས་བསམས་ཏེ་ཟབ་པ་མཆོག་ཏུ་ཟབ་པའི་གནས་དག་ ཐོས་ནས་མ་མོས་ཤིང་སྐུར་པ་འདེབས་ཏེ།འདི་དག་ནི་དོན་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན། ཆོས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་མ་ཡིན། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ན་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའམ། གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པས་སྐུར་པ་འདེབས་ཀྱང་རུང་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཟབ་ཅིང་མཆོག་ཏུ་ཟབ་པའི་གནས་དག་ཐོས་ནས་སེམས་མོས་པར་མ་གྱུར ན།དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་དད་པ་བསྐྱེད་དེ་གཡོ་མེད་པས་འདི་ལྟར་བདག་ནི་ལོང་བར་གྱུར་ཏེ་མིག་མེད་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་གྱི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པར་ཟད་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དགོངས་ཏེ་གསུངས་པ་སྤངས་པ་ནི་བདག་གི་ཆ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡང་དག་པར་བསླབ་པར་བྱའོ། ། དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེས་བདག་ཉིད་ནི་མི་ཤེས་པར་བརྩིས་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཆོས་དེ་དག་ལ་ལྐོག་ཏུ་མ་གྱུར་པར་ཡང་དག་པར་ལྟ་ན་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །མོས་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྐུར་པ་མི་འདེབས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །བདག་ལ་བསྟོད ཅིང་གཞན་ལ་སྨོད།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟང་ཟིང་དང་བཅས་པའི་སེམས་དང་ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་ཀྱིས་བདག་ལ་བསྟོད་ཅིང་གཞན་ལ་སྨོད་པར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་ རོ།། བསྟན་པ་གནས་པར་བྱ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པར་འདོད་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དེ། ཐབས་དེས་གང་ཟག་དེ་ཉིད་འདུལ་བར་འདོད་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དེ་རྒྱས་པར་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །མ་དད་པ་རྣམས་དད་པར་བྱ་བ་དང་། དད་པ་རྣམས་ཕྱིར་ཞིང འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཆོས་ཀྱི་དོན་དུ་འགྲོ་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་སྒྲོགས་པ་དང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འབྲེལ་པའི་གཏམ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་ན་ང་རྒྱལ་གྱིས་ནོན་པ་དང་། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བའི་ སེམས་དང་ལྡན་པས་མི་འགྲོ་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་དང་། ལེ་ལོས་མི་འགྲོ་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །མ་ཚོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ན་སྟེ་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་ མེད་དོ།།ལོག་པར་སྟོན་དུ་དོགས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཆོས་སྨྲ་བའི་སེམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཡང་དང་ཡང་དུ་ཐོས་ཤིང་བཟུང་ལ་ཤེས་ཟིན་པའི་དོན་གྱི་གདམས་ངག་ཡིན་པར་ཤེས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །མང་དུ་ཐོས་པ་འཛིན་པ་དང་ཐོས་པ་བསགས་པ་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། ། རྟག་ཏུ་དམིགས་པ་ལ་སེམས་གནས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་བརྩོན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཤིན་ཏུ་ཤེས་རབ་རྟུལ་ཏེ་ཆོས་ལེན་པ་ལ་ཞན་འཛིན་པ་ལ་ཞན་ཅིང་དམིགས་པ་ལ་སེམས་མཉམ་པར་འཇོག་པ་ལ་ཞན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་ལ་སྨོད ཅིང་ཡི་གེ་བརྟེན།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་སྨྲ་བའི་གང་ཟག་ལ་བསམས་བཞིན་དུ་ཁྱད་དུ་གསོད་ཅིང་བཀུར་སྟི་མི་བྱེད་ལ་འཕྱ་ཞིང་བསྟིང་བར་བྱེད་པ་དང་། ཚིག་འབྲུ་ལ་རྟོན་གྱི་དོན་ལ་རྟོན་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་ པར་འགྱུར་རོ།

捨棄大乘。菩薩對於菩薩藏中真實義理，或者從佛陀和菩薩的威力所思維的甚深極甚深之處，聽聞后不生信解而誹謗說：‘這些不具有意義，不具有法，不是如來所說，不能對眾生帶來利益和安樂。‘無論是由自己的非理作意，還是隨順他人而誹謗，都將成為有過失和違犯，成為煩惱性的過失。菩薩聽聞甚深極甚深之處后，如果心不生信解，那麼菩薩應當生起信心，不動搖地如是學習：‘我是盲者無眼，僅僅隨行如來眼，捨棄如來所思而說的，不是我的份內之事。‘如是，該菩薩將自己視為無知，而如來對這些法沒有隱秘而正見，如此則是正確趣入。即使沒有信解，只要不誹謗就無過失。 讚歎自己貶低他人。菩薩以有所求的心和嗔恨心讚歎自己貶低他人，將成為有過失和違犯，成為煩惱性的過失。爲了令教法住世而想要降伏外道者無過失，以方便欲調伏彼等補特伽羅者無過失，廣說如前。爲了令不信者生信，已信者更加增上而做則無過失。 不為法而行。菩薩在宣說法和討論正法相關言論時，若以傲慢所壓、具有惱害心、具有嗔恨心而不去，將成為有過失和違犯，成為煩惱性的過失。以懈怠和懶惰不去，成為非煩惱性的過失。未察覺則無過失。生病不能去則無過失。擔心說錯則無過失。護持說法者的心則無過失。對已經反覆聽聞、受持並了知的教授，知道是已知義理則無過失。若是多聞持者和積累聞法者則無過失。若常住心於所緣而精進成就菩薩三昧則無過失。若極其鈍慧，于受持法軟弱，于所緣等持心軟弱者則無過失。 輕視彼依文字。菩薩對說法者故意輕視而不恭敬，譏笑輕蔑，依止文字而不依止義理，將成為有過失和違犯，成為煩惱性的過失。

།དགོས་པའི་གྲོགས་སུ་འགྲོ་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པ་སེམས་ཅན་གྱི་བྱ་བ་འདི་ལྟ་སྟེ། དགོས་པའི་དོན་སྒྲུབ་པ་དང་། ལམ་དུ་འགྲོ་ཞིང་འོང་བའམ། ཡང་དག་པའི་ཐ་སྙད་དང་ལས་ཀྱི་མཐའ་ལ་སྦྱོར་བའམ། ལོངས་སྤྱོད་སྲུང་བའམ། བྱེ་བ་ སྡུམ་པའམ།དགའ་སྟོན་ནམ། བསོད་ནམས་བྱེད་པ་ལ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པས་གྲོགས་བྱེད་དུ་མི་འགྲོ་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ ལོས་གྲོགས་བྱེད་དུ་མི་འགྲོ་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།།ན་སྟེ་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །བཅོལ་བ་དང་རང་བྱེད་ནུས་སམ་མགོན་ཡོད་ཅིང་རྟེན་ཡོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གནོད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་ཆོས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་བྱ་བ་ལ་མ་སོང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཐབས་དེས་ འདུལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།རྒྱས་པར་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ལ་སྔར་ཁས་བླངས་ཟིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ནུས་པ་གཞན་ལ་བཅོལ་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རྟག་ཏུ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་བརྩོན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རང་བཞིན་གྱིས་ཡིད་རྟུལ་ཞིང་ལུང་འབོགས་མི་མཁས་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་ བཞིན་ནོ།།གཞན་མང་པོ་དག་གི་སེམས་སྲུང་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་འདུན་གྱི་ནང་ཁྲིམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ནད་པའི་རིམ་གྲོ་བྱ་བ་སྤོང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནད་པ་ནད་ཀྱིས་ཐེབས་པ་དང་ཕྲད་པ་ན་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་ དང་ལྡན་པས་རིམ་གྲོ་དང་བསྙེན་བཀུར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོས་མི་བྱེད་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བདག་ཉིད་ན་སྟེ་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཕ་ རོལ་ནུས་ཤིང་མཐུན་པ་ལ་བཙལ་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ནད་པ་མགོན་ཡོད་ཅིང་རྟེན་ཡོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་བདག་གི་རིམ་གྲོ་དང་། བསྙེན་བཀུར་བྱེད་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ནད་རྒྱུན་རིངས་ཀྱིས་ཐེབས་ཏེ་སོ་ཙམ་དུ་འདུག་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་བའི་ཕྱོགས་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་ རྟག་ཏུ་བརྩོན་ཏེ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱི་བར་ཆད་དུ་འགྱུར་བ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཤིན་ཏུ་ཤེས་རབ་རྟུལ་ཞིང་ལེགས་པར་ཆོས་སྟོན་མི་ནུས་ལ། ལེགས་པར་འཛིན་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞན་ལ་སྔར་ཁས་བླངས་ཟིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །སྡུག་ བསྔལ་སེལ་བར་མི་བྱེད་པ།།ནད་གཡོག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་བསལ་བའི་གྲོགས་བྱ་བ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །བག་མེད་རྣམས་ལ་རིགས་མི་སྟོན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚེ་འདི་དང་ཚེ་ཕྱི་མའི་དོན་ལ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པར་ཞུགས་པ་དག་ མཐོང་ན་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་།ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པས་རིགས་པ་དང་། ཚུལ་བཞིན་སྟོན་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོས་སྟོན་པར་མི་ བྱེད་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།།བདག་མི་ཤེས་ཏེ་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞན་ནུས་པ་ལ་བཅོལ་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཐབས་དེས་འདུལ་བར་འདོད་ན་ ཉེས་པ་མེད་དོ།།རྒྱས་པར་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གང་ལ་རིགས་པས་བསྟན་པར་བྱ་བ་དེ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་ཞིང་བཀའ་བློ་མི་བདེ་བས་ལོག་པར་འཛིན་པ་དང་། དགའ་ཞིང་གུས་པ་མེད་པས་དམུ་རྒོད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །བྱས་ལ་ལན་དུ་ཕན་ མེ་འདོགས།།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པ་རྣམས་ལ་བྱས་པ་མི་གཟོ་ཞིང་བྱས་པ་མི་ཚོར་ཏེ། ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པས། མཐུན་པའི་ཕན་གདགས་པས་ལན་དུ་ཕན་མི་འདོགས་ན། ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ།

不去做所需的助伴。菩薩戒律中，對於眾生的這些事情，即：完成所需之事，或在路上往來，或從事正當言語和事業，或守護受用，或調解紛爭，或舉辦喜宴，或行持福德，若以惱害心和嗔恨心而不去做助伴，則有過失且有違犯，是煩惱性的過失。若因懈怠和懶惰而不去做助伴，是非煩惱性的過失。 若生病而無力則無過失。若已委託他人或自己能做或有依靠和護持者則無過失。對於有害且不如法的事情不去則無過失。若欲以此方便調伏則無過失。廣說如前。若已先答應他人則無過失。若委託有能力的他人則無過失。若經常精進于善法則無過失。若天性愚鈍且不善於傳授則無過失，如前所說。 若欲護持眾多他人之心則無過失。若守護僧團內規則無過失。捨棄照料病人。菩薩遇到患病之人時，若以惱害心和嗔恨心而不做照料和承事，則有過失且有違犯，是煩惱性的過失。若因懈怠和懶惰而不做，是非煩惱性的過失。若自己生病而無力則無過失。若尋求他人能力相應者則無過失。 若病人有依靠和護持者則無過失。若病人自己能照料和承事自己則無過失。若因長期疾病而僅能維持則無過失。若經常精進于廣大善法而為護持善法不被間斷而不做則無過失。若極其愚鈍且不能善為說法，不能善加領受則無過失。若已先答應他人則無過失。 不去除痛苦。對於除去痛苦者的痛苦之事，也應如照料病人一樣理解。不為放逸者說正理。菩薩見到不如理趨入今生來世利益之人時，若以惱害心和嗔恨心而不為說正理和如理之法，則有過失且有違犯，是煩惱性的過失。若因懈怠和懶惰而不說，是非煩惱性的過失。 若自己不知而無力則無過失。若委託有能力的他人則無過失。若他自己有能力則無過失。若已被其他善知識所攝受則無過失。若欲以此方便調伏則無過失。廣說如前。若所應說正理之人以惱害心而不悅耳，以邪見取捨，無喜無敬而性如野獸則無過失。 不以利益報答所作。菩薩對於對己有恩惠的眾生，若不知恩不感恩，以惱害心而不以相應的利益作為報答，則有過失且有違犯，是煩惱性的過失。

།སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོས་མི་བྱེད་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བསྒྲིམས་བཞིན་དུ་མ་ནུས་ཤིང་མ་ལྕོགས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཐབས་དེས་འདུལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ལན་དུ་ཕན་འདོགས་མི་ འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།གཞན་གྱི་མྱ་ངན་བསང་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཉེ་དུ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ལས་གྱུར་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་བྱུང་བ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པས་སེལ་བར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་ བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོས་སེལ་བར་མི་བྱེད་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ཉེས་པར་མི་འགྱུར་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བྱ་བ་དག་ལ་གྲོགས་མི་བྱེད་པ་ལས་བརྩམས་པ་སྔ་མ་ བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ།།ནོར་འདོད་པ་ལ་སྦྱིན་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟས་དང་སྐོམ་ལ་སོགས་པ་འདོད་པ་རྣམས་ཡང་དག་པར་སློང་བ་ལ། ཟས་དང་སྐོམ་ལ་སོགས་པའི་ཡོ་བྱད་རྣམས་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པ་དང་ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་དང་ ལྡན་པས་མ་བྱིན་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་རོ།།སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོ་དང་བག་མེད་པས་མ་བྱིན་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །ལོངས་སྤྱོད་དག་མེད་དེ་མི་བདོག་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རུང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་མི་འཕྲོད་པ་སློང་ན་ཉེས་ པ་མེད་དོ།།ཐབས་དེ་འདུལ་བར་བྱ་བར་འདོད་ཅིང་འདུལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །རྒྱལ་པོ་ལ་གནོད་བསྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་འདུན་གྱི་ནང་ཁྲིམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །འཁོར་རྣམས་ཀྱི་ནི་དོན་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་འཁོར་བསྡུས་ལ་ཀུན་ ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པས་དུས་དུས་སུ་ལེགས་པར་མི་འདོམས་ཤིང་ལེགས་པར་རྗེས་སུ་མི་སྟོན་པ་དང་ཕོངས་པ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་བྲམ་ཟེ་དང་ཁྱིམ་བདག་དད་པ་ཅན་རྣམས་ལས་གོས་དང་ཟས་དང་།མལ་ཆ་དང་སྟན་དང་ན་བའི་གསོས་སྨན་དང་། ཡོ་བྱད་རྣམས་ཆོས་བཞིན་དུ་ ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་ན།ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་སམ་ལེ་ལོའམ་བག་མེད་པས་མི་འདོམས་ཤིང་རྗེས་སུ་མི་སྟོན་ལ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་མི་བྱེད་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་ པར་འགྱུར་རོ།།ཐབས་དེས་འདུལ་བར་བྱ་བར་འདོད་ཅིང་འདུལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དགེ་འདུན་གྱི་ནང་ཁྲིམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ན་སྟེ་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ནུས་པ་གཞན་ལ་བཅོལ་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །འཁོར་ བསོད་ནམས་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པའམ།ཡང་ན་བདག་ཉིད་ཆོས་གོས་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་ནུས་པར་ཤེས་པ་དང་། དེ་དག་གི་གདམས་ངག་རྗེས་སུ་བསྟན་པས་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པར་བྱ་བས་བྱས་ཟིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །སྔོན་མུ་སྟེགས་ཅན་ཡིན་པ་ལས་ ཆོས་རྐུར་འོངས་བ་ལ་དེ་ཡང་འདུལ་བའི་སྐལ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།གཞན་གྱི་བློ་དང་མཐུན་མི་འཇུག་།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པས་གཞན་གྱི་སེམས་དང་མཐུན་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་ བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོ་དང་བག་མེད་པས་མཐུན་པར་མི་བྱེད་ན། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དག་གི་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཕྲད་པར་ འགྱུར་བ་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ན་སྟེ་མ་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་འདུན་གྱི་ནང་ཁྲིམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེའི་འདོད་པ་འཕྲོད་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་གཞན་མང་པོ་དག་གི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཞིང་མི་འཕྲོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་ཚར་གཅད་པའི་ཕྱིར་ན་ཉེས་ པ་མེད་དོ།།ཐབས་དེས་འདུལ་བར་འདོད་ཅིང་འདུལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ།

如果由於懈怠和懶惰而不做，則成為非煩惱性的過失。如果盡力而爲但無能力做不到，則無過失。如果為調伏而想這樣做，則無過失，如前所述。如果對方不想要報答，則無過失。 不驅除他人憂愁。菩薩若以惱害心不去驅除眾生親屬及財物所生憂愁之人的憂愁，則有過失且有違犯，成為煩惱性的過失。若由懈怠和懶惰而不驅除，則成為非煩惱性的過失。不成為過失的情況如下：應如前述不助他人做事的情況來理解。 不施予求財者。菩薩對於求取飲食等物者，若以惱害心和嗔恨心不給予飲食等資具，則有過失且有違犯。若由懈怠、懶惰和放逸而不給予，則成為非煩惱性的過失。若無財物可給，則無過失。若乞求不適宜或不相宜之物，則無過失。 若為調伏而想調伏，則無過失，如前所述。若為保護國王，則無過失。若為遵守僧團內規，則無過失。 不做眷屬之事。菩薩若以惱害心不適時善加教導、開示所攝眷屬，且為貧困者不如法向具信婆羅門、居士求取衣服、飲食、臥具、坐具、醫藥及資具，則有過失且有違犯，成為煩惱性的過失。若由懈怠或懶惰或放逸而不教導開示及不尋求，則成為非煩惱性的過失。 若為調伏而想調伏，則無過失，如前所述。若為遵守僧團內規，則無過失。若生病無能力，則無過失。若委託其他有能力者，則無過失。若眷屬具大福德，或自知能求得衣等，且已經由教誡開示而得到教導開示，則無過失。若是從前外道為盜法而來，且其人性質不堪調伏，則無過失。 不隨順他人心意。菩薩若以惱害心不隨順他人心意，則有過失且有違犯，成為煩惱性的過失。若由懈怠、懶惰和放逸而不隨順，則成為非煩惱性的過失。若他人所欲將會相遇，則無過失。 若生病無能力，則無過失。若為遵守僧團內規，則無過失。即使其所欲相宜，但若不是眾多他人所欲且不相宜，則無過失。若為降伏外道，則無過失。若為調伏而想調伏，則無過失，如前所述。

།ཡོན་ཏན་བསྔགས་པ་སྨྲ་མི་བྱེད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་ཀྱི་སེམས་དང་ལྡན་པས་གཞན་དག་གིས་ཡང་དག་པའི་ཡོན་ཏན་རྗོད་པར་མི་བྱེད་ཅིང་ཡང་ དག་པའི་བསྔགས་པ་མི་བརྗོད་པ་དང་།ལེགས་པར་སྨྲ་བ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་མ་བྱིན་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོ་དང་བག་མེད་པས་མ་སྨྲས་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་ པར་འགྱུར་རོ།།རང་བཞིན་གྱིས་འདོད་པ་ཆུང་ངུ་ཡིན་པར་དཔགས་ཏེ་དེ་དང་མཐུན་པར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ན་སྟེ་མི་ནུས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཐབས་དེས་འདུལ་བར་བྱ་བར་འདོད་ཅིང་འདུལ་བར་འདོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དེ་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དགེ་འདུན་གྱི་ནང་ཁྲིམས་སྲུང་ན་ཉེས་པ་ མེད་དོ།།གཞི་དེས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྒྱགས་པ་དང་ཁེངས་པ་དང་གནོད་པར་འགྱུར་དུ་དོགས་ཏེ། དེ་བསལ་བའི་ཕྱིར་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡོན་ཏན་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། ལེགས་པར་སྨྲས་པ་ལྟར་བཅོས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་ པ་མ་ཡིན་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།མུ་སྟེགས་ཅན་ཚར་གཅད་པའི་ཕྱིར་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཏམ་རྫོགས་རྫོགས་སུ་སྡོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །རྐྱེན་དུ་འཚམ་པར་ཚར་མི་གཅོད། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་སྨ་དབབ་པའི་རིགས་པ་དང་། ཆད་པས་གཅད་པའི་རིགས་པ་ དང་བསྐྲད་པའི་རིགས་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་སེམས་ཀྱིས་སྨ་མི་འབེབས་སམ།སྨ་འབེབས་སུ་ཟིན་ཀྱང་ཆད་པས་བཅད་པས་མི་འཆོས་སམ། འཆོས་སུ་ཟིན་ཀྱང་སྐྲོད་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་ འགྱུར་རོ།།སྙོམ་ལས་དང་ལེ་ལོ་དང་བག་མེད་པས་སྨ་འབེབས་པར་མི་བྱེད་པ་ནས་སྐྲོད་པའི་བར་དུ་མི་བྱེད་ན་ཉོན་མོངས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོས་སུ་མི་རུང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་སྟེ། གཏམ་བྱར་མི་རུང་བ་དང་། བཀའ་བློ་མི་བདེ་ཞིང་ཀུན་ནས་མནར་ སེམས་ཀྱི་སེམས་ཆ་ཤས་ཆེ་བ་ལ་ཡལ་བར་བོར་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།།དུས་ལ་སྡོད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གཞི་དེ་ལས་འཐབ་པ་དང་། མཚང་འདྲུ་བ་དང་། འགྱེད་པ་དང་། རྩོད་པར་འགྱུར་བར་མི་འཐད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དགེ་འདུན་འཁྲུག་ཅིང་འབྱེ་བར་མཐོང་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། ། སེམས་ཅན་དེ་དག་གཡོ་བ་མེད་དེ་ཤས་ཆེར་ངོ་ཚ་ཤེས་པ་དང་། ཁྲེལ་ཡོད་པ་དང་ལྡན་པས་མྱུར་བ་མྱུར་བར་མཐུན་པར་བྱེད་པ་ཞིག་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། རྫུ་འཕྲུལ་བསྡིགས་ལ་སོགས་མི་བྱེད། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྫུ་འཕྲུལ་དང་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ་དང་མཐུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དང ལྡན་ལ།སེམས་ཅན་སྐྲག་པར་བྱ་བའི་རིགས་པ་རྣམས་སྐྲག་པར་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་འདུན་པར་བྱ་བའི་རིགས་པ་རྣམས་འདུན་པར་བྱ་བ་དང་། དད་པས་བྱིན་པ་སྤོང་དུ་གཞུག་པའི་ཕྱིར་རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་སྐྲག་པར་མི་བྱེད་འདུན་པར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་དང་ བཅས་ཤིང་འགལ་བ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་ཏེ།ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་རོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་གང་དུ་ཤས་ཆེར་མངོན་པར་ཞེན་པ་མུ་སྟེགས་ཅན་འཕགས་པ་ལ་སྐུར་བ་འདེབས་པ་ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པ་དག་ཅིག་ཡིན་ན་མ་བསྟན་ཀྱང་ཉེས་པ་མེད་དོ། །ཐམས་ ཅད་ལ་ཡང་ལྷག་པར་སེམས་འཁྲུགས་པ་དང་།སྡུག་བསྔལ་དང་ཚོར་བས་ཉེན་པ་དང་། སྡོམ་པ་མ་མནོས་པ་ལ་ནི་ཉེས་པ་མེད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པས་ཉེས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཉེས་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པོ་ཡང་རིག་པར་བྱའོ། །ཐོག་མ་ཉིད་ནས་ཀྱང་ཉེས་པ་མི་འབྱུང་བར་གུས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། ཉེས་པ་བྱུང་ན་ཡང་ཆོས་བཞིན་དུ་གསོ་བས་ཉེས་པ་ལས་གསོ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས དཔའི་ཉེས་པའི་ལམ་ལ་ཡང་ཐམས་ཅད་མ་ལུས་པར་ཉེས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མེད་དོ།

不說功德讚歎。菩薩若以嗔恨心不說他人真實功德，不說真實讚歎，對善說者不說’善哉’，則有過失且有違犯，是染污罪。 若因懈怠、懶惰、放逸而不說，則是非染污罪。 若推度對方本性少欲而隨順其意，則無過失。 若生病而無力說，則無過失。 若以此方便欲調伏他人，則無過失，如前所說。 若遵守僧團內規，則無過失。 若擔心此事會導致煩惱、傲慢、我慢和損害，爲了去除這些而不說，則無過失。 若功德是偽裝的而非真實的，善說也是偽裝而非真實的，則無過失。 若爲了降伏外道，則無過失。 若等待談話結束，則無過失。 不適時呵責。菩薩對於應當呵責、應當懲罰、應當驅擯的眾生，若以染污心不予呵責，或雖呵責但不予懲罰，或雖懲罰但不予驅擯，則有過失且有違犯，是染污罪。 若因懈怠、懶惰、放逸而不作呵責乃至驅擯，則是非染污罪。 若是無法教化的本性，不堪言說，且不聽勸告，多有嗔恨心，置之不理則無過失。 若等待時機，則無過失。 若認為此事會導致爭鬥、揭短、爭執、諍論，則無過失。 若見僧團混亂分裂，則無過失。 若那些眾生誠實無欺，多具慚愧，能迅速改正，則無過失。 不以神通威嚇等。菩薩具有神通、變化、種種威力，對於應當令其恐懼的眾生不予恐嚇，對於應當令其歡喜的眾生不予歡喜，爲了令其捨棄信施而不以神通令其恐懼歡喜，則有過失且有違犯，是染污罪。 若眾生多分執著于外道，誹謗聖者，具邪見，即使不示現神通也無過失。 對一切眾生，若其心極度混亂、為苦受所逼迫、未受戒律，應知皆無過失。 如是菩薩住持菩薩戒，應知有過失與無過失，染污與非染污，小中大等差別。 從一開始就應當生起恭敬心以防止過失的產生。 若有過失，也應當如法懺悔以治癒過失。 菩薩的過失之道，並非一切都會成為過失。

།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཉེས་པ་ནི། ཕལ་ཆེར་ཞེ་སྡང་ལས་འབྱུང་གི་འདོད་ཆགས་ལས་བྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་དེ་ལ་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་པར་ བལྟ་བར་བྱ་སྟེ།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་ཤིང་སེམས་ཅན་ལ་བྱམས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་གང་ཅི་སྤྱོད་ཀྱང་རུང་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་མི་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ལ་བྱ་བའི་རིགས་པ་བྱེད་པ་ལ་ནི་ཉེས་པར་འགྱུར་བ་མི་རིགས་སོ། ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྡང་བ་ནི་བདག་དང་གཞན་རྣམས་ལ་ཕན་པར་སྤྱོད་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་བྱེད་པ་ནི་ཉེས་པར་འགྱུར་བར་རིགས་སོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །སྙིང་རྗེར་ལྡན་ཞིང བྱམས་ཕྱིར་དང་།།སེམས་དགེ་བ་ལ་ཉེས་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་འདི་བཤད་དོ། །སྡོམ་པ་ཉི་ཤུའི་འགྲེལ་པ་བྱས་པའི་བསོད་ནམས་བདག་གིས་གང་ཐོབ་པ། །དེ་ཡིས་འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་གཏི་མུག་རབ་རིབ་མཐའ་དག་བསལ་གྱུར་ནས། །འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ་སངས་ རྒྱས་གདུང་འཚོ་བ་སེམས་ཅན་དོན་གྱི་ལས་ལ་བརྩོན།བསླབ་པ་རྒྱ་མཚོའི་མཐར་ཕྱིན་དགེ་བའི་གཏེར་སྡུད་བཞིན་དུ་གྱུར།། །།སྡོམ་པ་ཉི་ཤུའི་པའི་འགྲེལ་པ་སློབ་དཔོན་ཤཱནྟ་རཀྵི་ཏས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།

世尊說菩薩的過失，應當知道大多是從嗔恨中生起，而不是從貪慾中生起，對此所說的密意應當如是觀察： 菩薩對眾生有貪愛，以慈愛眾生的緣故，無論做什麼都是菩薩應做之事，而非不應做之事，對於應做之事而做是不應成為過失的。 菩薩對眾生嗔恨，對自他都無利益，這也非菩薩應做之事，如是做不應做之事，理應成為過失。 爲了顯示這個道理，說此’具足悲心及，因為慈愛故，善心無過失’。 以造二十律儀釋論所獲得的福德，愿以此使一切眾生清除愚癡迷暗，如文殊童子護持佛種精進利生事業，圓滿學海功德藏。 二十律儀釋論由堪布寂護所造圓滿。

། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་བིདྱཱ་ཀ་ར་སིང་ཧ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ ་ལོ་ཙཱ་བ་མཉྫུ་ཤྲཱི་ཝརྨས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།

印度堪布毗迦羅獅子與大譯師曼殊室利跋摩翻譯校對並審定。