d4125聖根本一切有部沙彌戒頌註釋光明釋迦光 薩瓦嘎雅德瓦 班德·藏德班扎熱西c3.5s｜d4125聖根本一切有部沙彌戒頌註釋光明釋迦光 薩瓦嘎雅德瓦 班德·藏德班扎熱西c3.5s（續3）

如果這樣的話，即便太陽未升起而晨曦已現，是否可以稱之為白天呢？回答說：因為有光明的緣故。就像這樣，夜晚終盡的本質就是白天，白天的本質就是光明，而光明即是初晨曦等。正因為如此，經中說’當第十一日晨曦升起時’。否則，怎麼會說是’第十一日晨曦升起之時’呢？ 如此，論中所說’有光明的時候是白天，黑暗的時候是夜晚’的說法也不相違，因為初晨曦等升起時已有光明之故。 根據經典和星宿論，規定在夜晚剩餘八分之一時分擊鼓，因此所謂’臨近擊鼓之夜’是指夜晚剩餘半個時辰的時候，這正是晨曦升起的時候，應當如此理解其含義。應當瞭解在半個時辰多一點的時候晨曦升起。這裡的經文出自《比丘尼分別》：‘最後更初半時分是臨近擊鼓之夜，是晨曦升起之時。’ 如果從初晨曦等來規定晝夜，那麼在水學處中所說的晝夜許可如何理解？若說今日檢查過的水只能用到晨曦升起為止，之後因為超過了不可見的界限而無法檢查，那麼既然不能檢查就不能使用水，這將造成很大的過失。對此回答說：這沒有過失。因為《小事》中說：‘應當在白天檢查，在晨曦時分之際可以使用。’ 所謂’晨曦時分’是指整個三個階段的晨曦。如此，《律經》中也說’直到日出之前，都應當隨順檢查’，這裡的’直到’是表示遍及的意思，應當理解為包括白天和所有晨曦時分。 其他部派則說：超過四分之一更的時間並非夜晚最後一更，應當在每個時辰擊鼓。他們也有自己的規定。因此經中說：‘尊者，夜已至最後一更，臨近擊鼓之夜，到了晨曦升起之時，不久晨曦就要升起了。’ 如果說在夜晚剩餘五分之一時晨曦升起，這種說法是不確定的。

།ཇི་སྟེ་ངེས་པར་བྱེད་པ་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའི་ཚིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡིན་ཟིན་ཀྱང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་རྣམ་པར་བཤད་པ་ནི། བྱེ་བྲག་ ཏུ་བཤད་པའོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་དེ་སྐད་གསུངས་ལ།འདི་གང་གིས་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཡིན་པ་ལས་ནི་མཚན་མོའི་ལྔ་ཆ་ལུས་པ་ན་སྐྱ་རེངས་དང་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་སྐད་ཀྱང་མི་འབྱུང་ངོ་། །ཡང་ན་དེ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། གལ་ཏེ་སྐྱ་རེངས་འཆར་བའི་མཚན་ཉིད་ནམ་མཁའ་ལ་སྣང་བ་ དེའི་ཚེ་བརྩད་དུ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ་སྐར་མའི་བསྟན་བཅོས་ནས། སྐྱ་རེངས་དང་པོ་ཤར་ན་ནི། །ཤར་ཕྱོགས་སུ་ནི་སྔོར་སྣང་ཞིང་། སྐར་མའི་གདོང་གི་འོད་ཉམས་ལ། །ནམ་མཁའ་སྔོ་སྐྱར་འགྱུར་བ་ཡིན། །སྐྱ་རེངས་བར་མ་ཤར་ན་ནི། །དེས་ན་ཤར་ཕྱོགས་སྐྱ་ཞིང་དམར། ། རྒྱུ་སྐར་འོད་ནི་ཆུང་བ་དང་། །ནམ་མཁའ་སེར་སྐྱར་འགྱུར་བ་ཡིན། །སྐྱ་རེངས་ཐ་མ་ཤར་བ་ནི། །རྒྱུ་སྐར་འོད་ནི་མེད་པ་དང་། །སྐྱ་རེངས་ཐ་མའོ་ཟིར་བཤད། །འོ་ཟི་འང་ཉི་མ་ཤར་བར་དུའོ། །ཞེས་བསྟན་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །ཞར་ལ་འོངས་པས་ཆོག་གོ། །འོ་ན་རང་གི་གླིང་སྨོས་པ ཅི་དགོས་ཤེ་ན།འཛམ་བུའི་གླིང་ལ་སོགས་པ་གནས་གང་ན་འདུག་པ་དེ་ནི་རང་གི་གླིང་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་གཞུང་ནི་ཞུས་པ་ལས། བཙུན་པ་དགེ་སློང་གིས་དུས་མ་ལགས་པར་བཟའ་བ་དང་བཅའ་བ་ འཚལ་ལམ།འཆའ་ན་ལྟུང་བར་མི་འགྱུར་བ་མཆིས་སམ། བཤད་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། འཛམ་བུའི་གླིང་པའི་དུས་ཀྱིས་གླིང་གསུམ་པོ་དག་ཏུ་ཟོས་ན་ལྟུང་བ་མེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐད་གསུངས་པ་ཡང་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་གནས་པ་ལ་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །གཏམ་གྱི་གཞི་ལས། བཙུན་པ་རེ་ཞིག་དགེ་སློང་གིས་ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་གླིང་དུ་འཚལ་ན་དེས་དུས་གང་གིས་འཚལ་བར་བགྱི། དེ་རྣམས་ཀྱི་དུས་གང་ཡིན་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དེ་ནི། ཤར་གྱི་ལུས་འཕགས་གླིང་ལ་སོགས་པར་གནས་པ་ལ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གནས་པའི་དུས ཀྱིས་ནི་འདིར་དུས་དང་དུས་མ་ཡིན་པར་རྒྱུ་བ་དག་དང་།བསོད་སྙོམས་ལ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་གྱི། གང་དུ་འགྲོ་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེའི་དུས་ཀྱིས་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྒྲེགས་པ་ཟས་ཅན་བྱུང་ན་དོར་བྱས་ནས། །འབད་པ་དག་གིས་ཁ་ནི་བཀྲུ་བར་ བྱ།།ལས་ཀྱི་དབང་གིས་མིད་པ་གཉིས་ཡོད་ན། །བ་ལང་བདག་བཞིན་ཅི་དགར་མིད་པར་བྱ། །གལ་ཏེ་སྒྲེགས་པ་ཟས་ཅན་བྱུང་ན་དེ་བོར་ཏེ་ལེགས་པར་ཁ་བཀྲུ་བར་བྱའོ། །གང་ཞིག་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་བ་ལང་བདག་དང་འདྲ་བར་མེད་པ་གཉིས་ཡོད་ན། དེས་བ་ ལང་བདག་བཞིན་དུ་ཅི་དགར་མིད་པར་བྱའོ།།འདིར་གཞུང་ནི་ཕྲན་ཚེགས་ལས། ཚེ་དང་ལྡན་པ་བ་ལང་བདག་མིད་པ་གཅིག་ནས་ནི་སྒྲེགས་པ་ཟས་ཅན་འབྱུང་ལ། གཅིག་ནས་ནི་མིད་པར་བྱེད་པ་ལས། གང་གི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དུས་མ་ཡིན་པའི་ ཟས་བཀག་པ་དེའི་ཚེ།ཚེ་དང་ལྡན་པ་བ་ལང་བདག་གིས་སྒྲེགས་པ་བྱུང་ཞིང་། བྱུང་བ་བོར་བ་དང་དེ་རིད་པར་གྱུར་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ་དེའི་ཕྱིར་གང་ལ་སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱིས་མིད་པ་གཉིས་སྐྱེས་པ་དེས་ལན་གཉིས་སམ། ལན་གསུམ་བོར་ཏེ་ཁ་ བཀྲུས་ནས།ལྷག་མ་མིད་པར་བྱ་བར་གནང་གི་དེ་ལ་འགྱོད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།

如果說’確定’是《毗婆沙論》中的詞語，雖然是這樣，但佛陀所說的詳細解釋就是《毗婆沙論》，雖然這樣說了，但對於是什麼詳細解釋的，並沒有說’夜晚剩餘五分之一時是第一曙光’這樣的話。 或者即使是這樣，如果曙光出現的特徵在天空顯現時，那就完全無可爭議，就像星宿論中所說：‘第一曙光升起時，東方呈現藍色光芒，星辰的光芒減弱，天空呈現藍白色。中間曙光升起時，東方呈現白色和紅色，星辰光芒微弱，天空呈現黃白色。最後曙光升起時，星辰光芒消失，這就是最後曙光。直到太陽升起為止。‘就是這樣說的。這是順便提到的。 那麼為什麼要提到’自洲’呢？爲了明確顯示無論是在南瞻部洲等何處居住的地方就稱為’自洲’，除此之外則是其他情況。 這裡的經文出自《問經》：‘尊者，比丘是否可以在非時食用食物和嚼食？食用時是否會有不犯戒的情況？解釋說是這樣的：以南瞻部洲的時間在其他三洲食用則無有過失。‘所說的這些是針對居住在南瞻部洲的人而言。 《事緣》中說：‘尊者，如果比丘在東勝身洲食用，應當以什麼時間為準？應當以他們的時間為準。‘等等這些話是對居住在東勝身洲等處的人所說的。 所居住地的時間是用來確定時與非時的活動，以及去托缽等事項的規定，應當知道不是以所去之處的時間為準。 若生反芻帶食物，應當吐出並且，努力清洗口腔。如果因業力有兩個食道，就像牛主人一樣隨意吞嚥。 如果生起反芻帶有食物，應當吐出並且好好清洗口腔。如果某人因為往昔業力而有兩個食道如同牛主人，那麼他就可以像牛主人一樣隨意吞嚥。 這裡的經文出自《雜事》：‘具壽牛主人從一個食道反芻食物出來，從另一個食道吞嚥。當世尊禁止非時食時，具壽牛主人反芻出食物后丟棄，因此消瘦。世尊說：阿難，因此對於往昔業力而生兩個食道的人，可以將反芻物吐出兩三次，漱口后，允許吞嚥剩餘的食物，不應對此感到懊悔。‘就是這樣說的。

།གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་འདི་ལ་བརྟུལ་ཞུགས་གནས་པའི་ཚེ། །ཉི་མ་གཅིག་ཀྱང་འདོད་ཡིན་དེ་ཡི་ཕྱིར། །ནད་པ་ལ་ནི་མཁས་པའི་ལུང་ཉིད་དུས། །ཕོངས་པ་ལ་ནི་དུས་ མིན་མེད་པ་ཡིན།།གང་གི་ཕྱིར་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་ནི་སྡོམ་པ་ལ་གནས་པའི་ཚེ་ཉིན་གཅིག་ཀྱང་གསོན་པ་ཤིན་ཏུ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་ནད་པ་ལ་ནི་སྨན་པའི་ལུང་ཉིད་དུས་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཞུང་ནི་གླེང་གཞི་ལས། འཕགས་པ་དུས་མ་ཡིན་པར་བཤོས་ གསོལ་བ་དང་སོས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གལ་ཏེ་སྨན་པ་ཟེར་ན་ལྡེ་གུའི་ཟན་དག་སྦྱིན་པར་བྱ་ཞིང་དེ་བཞིན་དུ་གོང་བུའི་ཟན་དང་བྲ་བྲུའི་ཟན་དང་ཐམས་ཅད་སྦྱིན་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལ་འགྱོད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ དུས་མ་ཡིན་པར་ཤ་ཁུ་དག་འཐུངས་ཤིག་དང་སོས་པར་འོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། གལ་ཏེ་སྨན་པ་ཟེར་ན་སྦྱིན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རྡོ་ཤའི་ཤ་དང་ཚོད་མ་མངར་བག་ཏུ་བྱས་པ་སྐམ་པོ་ཡང་སྦྱིན་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལ་ འགྱོད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།ཕོངས་པ་སྟེ་ལོ་ཉེས་སམ་དགོན་པ་དག་ཏུ་བབ་ན་དེ་ལྟ་བུའི་གནས་སྐབས་ཤེས་པར་བྱའི། ཟོས་པ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དེ་གང་གི་ཚེ་རྙེད་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་དུས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདིར་གཞུང་ནི་སེལ་བུ་ལས། ཕོངས་པ་ ལོ་ཉེས་བྱུང་བ་དང་དགོན་པར་བབ་པས་རང་གིས་ཀྱང་གཡོས་ནས་སམ།ལྗོན་ཤིང་ལ་འཛེགས་ཏེ་འབྲས་བུ་བཏོགས་ནས་སམ། བསྒུལ་ནས་སམ་བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་པའི་ལུགས་ལ་བརྟེན་ནས་སྤྱད་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྩ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རང་གིས་ས་ལས་བཏོན་ནས། དུས་ དང་དུས་མ་ཡིན་པར་ཡང་རུང་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ།འདི་ལ་འགྱོད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གླེགས་བམ་ཁ་ཅིག་ལས་དུས་མ་ཡིན་པར་ཡང་རུང་ཞེས་བྱ་བ་མི་འབྱུང་སྟེ། འོན་ཀྱང་དགོན་པ་ལ་སོགས་པར་བབ་པ་ན་ནི་ནད་པ་དང་འདྲ་བར་མཚུངས་པ་ཡིན་པས་དོན་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱའོ། ། ཡ་རབས་རྣམས་ཀྱིས་ཤ་དང་ཉ་གནང་གང་། །གནོད་དང་བརྩེ་མེད་རོ་སོགས་ལ་ཆགས་དང་། །ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་སེམས་དག་སྤངས་ནས་ནི། །ལྷུང་བཟེད་འོངས་པ་དེ་ལ་བརྟགས་ཏེ་བཟའ། །འཇིག་རྟེན་ན་ཡ་རབས་ཏེ་རིགས་ཀྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས། ཤའམ་ཉ་ཤ བཟའ་བར་གྲགས་ཤིང་གནང་བ་གང་ཡིན་པ་ལྷུང་བཟེད་དུ་འོངས་པ་དེ་ལ་བརྟགས་ཏེ་བཟའ་བར་བྱའོ།།བརྟགས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་དགོས་ཤེ་ན། མི་དང་སྦྲུལ་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་། སྤྲེའུ་ལ་སོགས་པའི་ཤ་བཀག་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡ་རབས་རྣམས་ཀྱིས་ གནང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན།སྐྱེ་བོ་ཡ་རབས་ཀྱིས་སྨད་པ་ཁོ་ན་དག་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་མདོར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཇི་ལྟར་བཟའ་བར་བྱ་བ་དེ་སྟོན་ཏོ། །གནོད་པ་དང་། བརྩེ་བ་མེད་པ་དང་རོ་ལ་ སོགས་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་།ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་དང་ཡོད་པར་བྱས་ནས། གནོད་པ་དང་བརྩེ་བ་མེད་པ་དང་རོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཆགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་རྣམ་པའི་སེམས་དག་ཅེས་བྱ་སྟེ། བར་གྱི་ཚིག་མི་མངོན་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གནོད་ པ་ནི་གཞན་ལ་འཁུ་བའོ།།བརྩེ་མེད་ནི་སྙིང་མི་བརྩེ་བའོ། །རོ་སོགས་ལ་ཆགས་པ་ནི་དྲི་དང་རོ་དང་རེག་བྱ་དག་ལ་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ནི་རང་གིས་བྱེད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ལ་མ་ཞེན་པར་བྱ་སྟེ། ལུས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་སྨན་དང་འདྲ་བར་བཟའ་བར་བྱའོ།

此外，若於此處住持律儀時，即使一日亦是所欲，因此之故，對病人來說是醫囑的時機，對貧困者來說無非時之說。 因為在如來教法中，住持戒律時即使一日的生命也極難獲得，所以對病人來說醫囑即是時機。此處經文出自因緣：從’聖者非時進食而得痊癒’乃至’世尊開示：若醫師說要給予糊狀食物，同樣也要給予團食、碎食等一切食物，對此不應後悔’為止。同樣從’非時飲用肉湯就會痊癒’乃至’世尊開示：若醫師說要給予則應給予’為止。同樣也說到’應給予石榴肉和製成甜味的乾菜，對此不應後悔’。 貧困即遇饑荒或處於荒野時，應了知這種情況，食用不犯過失，何時得到何時即是時機，此為結語。此處經文出自別解脫經：‘貧困時遇饑荒或處於荒野，可自己烹煮，或攀爬樹木採摘果實，或搖動樹木，或依北俱盧洲之方式受用。同樣，根等也可自己從地裡挖掘，無論是時非時都可受用，對此不應後悔’。 有些經典中沒有’無論是時非時’這句話，但是當處於荒野等處時，與病人相同，應從義理上理解。 賢者們允許食用肉與魚，應捨棄傷害、無悲憫、貪著味等，以及追求的心念，觀察缽中所得而食用。 世間上賢者即具有種姓法者們，對於衆所周知且允許食用的肉或魚肉，應觀察缽中所得而食用。 為何說要觀察呢？爲了完全斷除被禁止的人肉、蛇肉、象肉、猴肉等。 為何說’賢者們允許’？因為連世尊也禁止那些為賢者所呵責的事物，如是簡要而言。 ‘傷害’等說明如何食用。傷害、無悲憫、貪著味等，以及’追求’，加上’有’字，即傷害、無悲憫、貪著味等以及追求等種種心念，這是省略了中間詞語。 其中，傷害是對他人懷恨。無悲憫是不具慈悲心。貪著味等是執著氣味、味道和觸感。追求是自己尋求。因此不應執著這些，應如服藥般為維持身體而食用。

། སྨན་གྱི་གཞི་ལས་ཀུན་དགའ་བོ་དེ་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱིས་སྨན་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དུས་སུ་རུང་བ་དང་། ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ་དང་། ཞག་བདུན་པ་དང་། འཚོ་བའི་བར་དུ་བཅང་བ་རྣམས་བསྟེན་པར་བྱ་བར་གནང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ལ་དུས་སུ་རུང་བའི དབང་དུ་བྱས་ནས།བཤད་པ། ནས་ཆན་སྣུམ་ཁུར་འབྲས་ཆན་ཉ་དང་ཤ་།འདི་དག་སྲོག་གནས་བྱ་ཕྱིར་བཟའ་བར་གསུངས། །སྡོང་བུ་འབྲས་བུ་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་རྩ་། །དེ་དག་བཅའ་བ་དུས་སུ་རུང་བ་ཡིན། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནས་ཆན་དང་། འབྲས་ཆན་དང་། ཤ་ དང་ཉ་ཤ་དང་སྣུམ་ཁུར་ནི་བཟའ་བ་ཡིན་པར་གསུངས་ལ།བཅའ་བ་ཡང་སྡོང་བུའི་བཅའ་བ་ནི་བུ་རམ་ཤིང་ལ་སོགས་པའོ། །འབྲས་བུའི་བཅའ་བ་ནི་ཆུ་ཤིང་གི་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །རྩ་བའི་བཅའ་བ་ནི་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པའི་རྩ་བ་དག་དང་། དོ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདི་ ནི་དུས་སུ་རུང་བ་ཡིན་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།དུས་མིན་རུང་བ་ཆུ་ཤིང་འབྲས་བུ་ལ་། །སོགས་པའི་ལྟུང་བ་ཚགས་བཙགས་རུང་ཆུས་བསླད། །དར་བ་དང་རྩ་བས་ཆུར་ཁུ་སྦྱར་བའི་ཚ་། །བུ་རམ་ཤིང་ཁུ་དང་བ་འབྲུ་ཚ་ཡིན། །དུས་མ་ཡིན་པར་རུང་བ་ནི་དུས་མིན་རུང་བ་ཡིན་ཏེ། ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ་དང་། ཞག་བདུན་དང་། ཇི་སྲིད་དུ་འཚོ་བའོ། །དེ་ལ་ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ་ནི་ཆུ་ཤིང་གི་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་བཏུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་རུང་ཆུས་བཏབ་པ་དང་ཚགས་ཀྱིས་བཙགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཕྲན་ཚེགས་ལས། བཙུན་པ་དུས་སུ་རུང་བའི་བཏུང་བ་ནི་གང ལགས།དུས་མ་ལགས་པར་རུང་བ་ནི་གང་ལགས། བཀའ་སྩལ་པ། ཉེ་བ་འཁོར་མ་བཙགས་པ་ནི་དུས་སུ་རུང་བའོ། །ཚགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཙགས་ཤིང་། ཆུས་གཏོར་བ་ནི་དུས་མ་ཡིན་པར་རུང་བའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བཏུང་བ་ཚགས་ཀྱིས་ བཙགས་པ་རུང་བའི་ཆུས་བསླད་པ་ཞེས་བྱ་བས་བྱེ་བྲག་ཏུ་འབྱེད་དོ།།སྨན་གྱི་གཞི་ལས། ཆུ་ཤིང་འབྲས་བུ་ཀུ་ཤུ་གོ་ལ་དང་། ། ཤྭད་ཐ་དད་ཨུ་དུམ་བཱ་ར་དང་། །པ་རུ་ཤ་ཀ་དང་ནི་རྒུན་འབྲུམ་དང་། །བརྒྱད་པ་འབྲ་གོ་དག་ནི་ཡིན་པར་བཤད། །ཅེས་སྡོམ་གྱི་ ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུངས་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་པས། མྲ་ལ་སོགས་པའི་བཏུང་བ་རྣམས་འདིར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དར་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་དང་བའོ། །ཆུར་ཁུ་དང་སྦྱར་བའི་ཚ་ནི་སྦྱར་བའི་ཚ་ཡིན་ཏེ། རྩ་བ་མོ་དང་ཆུར་ཁུ་དང་སྦྱར་བའི་ཚ་ཞེས་རེ་རེ་ལ་ཡང་དང་ བ་ཡོད་པར་སྦྱར་རོ།།གླེང་གཞི་ལས། དགེ་སློང་དག་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་རྩ་བ་མོ་སྐྱུར་པོ་དག་ཡིན་ཏེ། ལྔ་པོ་གང་དག་ཅེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྦྱར་བའི་ཚ་དང་། འབྲུའི་ཆང་དང་། ཕྲུམ་ཁུ་དང་། ཞོ་ག་ཆུ་དང་། ལྔ་པ་རྩ་བ་མོ་ཞེས་གསུང་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྦྱར་བའི་ཚ་ནི། གང་ཞིག་རྫས་སྦྱར་བ་ལས་སྐྱུར་པོར་གྱུར་ཅིང་ཉམས་པའོ། །ཞོ་ག་ཆུ་ནི་ཆུར་ཁུའོ། །ཕྲུམ་ཁུ་ནི་ཆུར་ཁུ་དང་འདྲའོ། །རྩབས་ནི་རྩ་བ་མོ་ཉིད་དོ། །འདི་དག་ཚགས་ཀྱིས་བཙགས་ཏེ། ཆུས་བསླད་པ་ཤིན་ཏུ་དང་བ་འདམ་བུ་མདའ་རྒྱུའི་ཁ་དོག་འདྲ་བར་གྱུར་པ་དག་ནི། དགེ་སློང་གིས དུས་ཀྱང་རུང་དུས་མ་ཡིན་པ་ཡང་རུང་།ན་ཡང་རུང་མི་ན་ཡང་རུང་། ཡོངས་སུ་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ་འདི་ལ་འགྱོད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །བུ་རམ་ཤིང་གི་ཁུ་བ་ནི་ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ་ཡིན་ནོ། །དང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཕྱེ་མ་དང་འདྲེས་པར་དང་བ་རྣམས་ནི་དུས་སུ་རུང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་སྟོན་ པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་གཞུང་ནི་ཞུས་པ་ལས། ཉེ་བ་འཁོར་བུ་རམ་ཤིང་ནི་དུས་སུ་རུང་བ་ཡིན། ཁུ་བ་ནི་ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ་བཤད་ཟིན་ཏོ།

從藥事中，阿難陀，因此比丘們應當依時服用四種藥物：時藥、時分藥、七日藥和盡壽藥，如是開許。關於時藥，解說如下： 大麥飯、油湯、米飯、魚和肉，這些是爲了維持生命而食用。莖、果實、蓮花等根，這些是時藥中的嚼食。 世尊說大麥飯、米飯、肉、魚肉和油湯是食物，嚼食中莖類嚼食是甘蔗等，果類嚼食是水果等，根類嚼食是蓮花等根和蘿蔔等，這些應當了知是時藥。 非時可用的水果等，需經濾篩並加入凈水。酸乳和根類製成的汁液，以及甘蔗汁清凈為時分藥。 非時可用即是非時藥，包括時分藥、七日藥和盡壽藥。其中時分藥是指水果等飲品，這些必須加入凈水並經過濾篩。 如《小事》中說：‘大德，何為時藥飲品？何為非時藥飲品？‘佛說：‘優波離，未經濾篩者為時藥，經過濾篩並加水者為非時藥。‘因此，飲品經過濾篩並加入凈水即為區別。 《藥事》中說：‘水果中的蘋果、訶子、無花果、波盧沙果、葡萄，第八為棗’，這偈頌是舉例說明，應當了知摩羅等飲品也包含在內。‘清凈’是指極為清澈。‘汁液調配’是指調配的飲品，根類、汁液和調配品都應當清凈。 《因緣事》中說：‘比丘們，這五種是酸根類：一是調配品，二是穀物酒，三是果漿，四是乳清，五是根類。‘其中調配品是指混合物變酸腐敗者。乳清即是汁液。果漿與汁液相似。根類就是根本身。這些經過濾篩並加水，清澈如蘆葦箭桿顏色者，比丘無論是時非時，有病無病，都可以受用，對此不應後悔。 甘蔗汁是時分藥。‘清凈’一詞表明，與粉末混合的清凈物是時藥。 這裡的經文出自《問經》：‘優波離，甘蔗是時藥，汁液是時分藥’等。時分藥已經解說完畢。

།ཞག་བདུན་པ་བཤད་པ། བུ་རམ་དང་ནི་འབྲུ་མར་སྦྲང་རྩི་མར། །ཧྭགས་དང་ ཞག་དང་ཁ་རར་བཅས་ཉིད་ཡིན།།སྨན་གྱི་གཞི་ལས། ཞག་བདུན་པ་ནི་མར་དང་དེ་བཞིན་དུ་འབྲུ་མར་དང་བུ་རམ་དང་སྦྲང་རྩི་དང་ཁ་རའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ། བུ་རམ་ནི་བུ་རམ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། བུ་རམ་སྨོས་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་བུ་རམ་གྱི་རྣམ་པ་དག་ཀྱང་སྨོས་པ་ཡིན་པས་ཧྭགས་ཞེས་ སྨོས་སོ།།འདིར་གཞུང་ནི། ཉེ་བ་འཁོར་གང་ཟག་ལྔ་པོ་དག་གིས་བུ་རམ་སྤྱད་པར་བྱ་སྟེ། ལམ་དུ་ཞུགས་པ་དང་། ཟན་ཆད་པ་དང་། ནད་པ་དང་། དགེ་སྐོས་དང་། ལག་གི་བླས་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །སྦྲང་རྩི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྲང་མ་དང་བུང་བའི་འོ། །ཁར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ སྦྲང་རྩིའི་ཁ་ར་དང་ཧྭགས་ཀྱི་ཁ་རའོ།།ཞག་ཅེས་བྱ་བ་ལ། འདིར་གཞུང་ནི་ཞག་ལྔ་དག་སྟེ། ཉའི་ཞག་དང་། ཤུ་ཤུ་ཀའི་ཞག་དང་། ཆུ་སྲིན་བྱིས་པ་གསོད་པའི་ཞག་དང་། དྲེད་མོའི་ཞག་དང་། ཕག་གི་ཞག་གོ། །དེ་ལྟར་ཞག་ལྔ་པོ་འདི་དག་ནི་ཞག་ བདུན་གྱི་བར་དུ་བཞུས་པའི་ཁུ་བ་ཡོངས་སུ་སྤྱད་པས།ཡོངས་སུ་སྤྱད་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་བཅང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་པ། ཡུང་དང་སྒེའུ་གཤེར་གླ་སྒང་ལ་སོགས་རྩཝ། །སླེ་ཏེ་ས་ཙན་དན་དམར་པོ་སོགས་སྡོང་བུ། །ནིམ་པ་པ་ཏོ་ལ་སོགས་ ལོ་མར་བཤད།།མེ་ཏོག་ད་ཏ་ཀི་དང་བ་ཤ་ཀ་།འབྲས་བུ་སྐྱུ་རུ་ན་ལེ་ཤམ་པ་རུ། ཨ་རུ་ཀ་ཀོལ་སུག་སྨེལ་པི་པི་ལིང་། །དེ་ལ་རྩ་བའི་སྨན་ནི་ཡུང་དང་སྒེའུ་གཤེར་དང་གླ་སྒང་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྡོང་བུའི་སྨན་ནི་སླེ་ཏྲེས་དང་། ཙན་དན་དམར་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །ལོ་ མའི་སྨན་ནི་ནིམ་པའི་ལོ་མ་དང་།པ་ཏོ་ལའི་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་བཤད་དོ། །མེ་ཏོག་གི་སྨན་ནི་དཔེར་ན་བ་ཤ་ཀའི་མེ་ཏོག་དང་། ད་ཏ་ཀའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་སྨན་ནི་སྐྱུ་རུ་ཞེས་བྱ་བ། སྐྱུ་རུ་ར་དང་བ་རུ་ར་དང་། ཨ་རུ་ར་ཞེས་དང་ཡོད་པར་བྱས་ ནས།ན་ལེ་ཤམ་དང་། བ་རུ་ར་དང་། ཨ་རུ་ར་ཞེས་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཡོད་པར་སྦྱར་རོ། །བ་རུ་ར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་རུ་རའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། ། རུ་ར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཨ་རུ་རའི་འབྲས་བུ་ཡིན་ནོ། །ཀ་ཀོ་ལ་ནི་ཀ་ཀོ་ལའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སུག་སྨེལ་གྱི་འབྲས་བུ་དང་། པི་པི་ལིང་ ཡིན་ནོ།སྨན་གྱི་གཞི་ལས། ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་བཅང་བ་ནི། རྩ་བའི་སྨན་དང་། སྡོང་བུའི་སྨན་དང་། ལོ་མའི་སྨན་དང་། མེ་ཏོག་གི་སྨན་དང་། འབྲས་བུའི་སྨན་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་ཞིང་། དེ་ལ་རྩ་བའི་སྨན་ནི་གླ་སྒང་དང་། ཤུ་དག་དང་། ཡུང་བ་དང་། སྒེའུ་གཤེར་དང་། བོང་ང་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གཞན་ཡང་གང་ཞིག་རྩ་བའི་སྨན་གྱི་དོན་དུ་གསལ་ཞིང་། ཁ་ཟས་ཀྱི་དོན་དུ་མ་ཡིན་པའོ། །སྡོང་བུའི་སྨན་ནི་ཙན་དན་དང་། སྤྱི་མོ་དང་། ཤུག་པ་དང་། སྒྲོན་ཤིང་དང་། སླེ་ཏྲེས་དང་། སྐྱེར་པའོ། །ལོ་མའི་སྨན་ནི། པ་ཏོ་ལའི་ལོ་མ་དང་། བ་ཤ ཀའི་ལོ་མ་དང་།ནིམ་པའི་ལོ་མ་དང་། ཀོ་ཤ་ཏ་ཀིའི་ལོ་མ་དང་། སབྟ་པྲྞའི་ལོ་མ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ནོ། །མེ་ཏོག་གི་སྨན་ནི། བ་ཤ་ཀའི་མེ་ཏོག་དང་། ནིམ་པའི་མེ་ཏོག་དང་། ད་ཏ་ཀའི་མེ་ཏོག་དང་། ཀླུ་ཤིང་གི་མེ་ཏོག་དང་། པད་མའི་ཟེ་བ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་སྨན་ནི། ཨ་རུ་ར་དང་། སྐྱུ་རུ་ར་དང་། བ་རུ་ར་དང་། ན་ལེ་ཤམ་དང་། པི་པི་ལིང་དང་། གཞན་ཡང་འབྲས་བུའི་སྨན་གྱི་དོན་དུ་གསལ་ཞིང་། ཁ་ཟས་ཀྱི་དོན་དུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་འཕངས་པའི་ཕྱིར་སུག་སྨེལ་དང་། ཀ་ཀོ་ལ དག་སྨོས་པ་བྱས་པས་སོ།

解說七日期限：糖、油、蜂蜜、酥油、動物油脂和糖漿等。在《藥物基礎》中說到：七日期限的是酥油，同樣還有油、糖、蜂蜜和糖漿。其中糖就是指糖本身，因為提到糖的同時也提到了糖的其他形態，所以說到了糖漿。這裡的原文是：‘優婆塞五種人可以使用糖：已上路者、缺少食物者、病人、知事僧和執事僧。‘蜂蜜是指蜜蜂和黃蜂所產的蜜。糖漿是指蜂蜜糖漿和糖漿。關於油脂，這裡的原文說到五種油脂：魚油、蝦油、殺幼鱷魚的油、熊油和豬油。這五種油脂要在七日內熬製成汁使用，如此記載。 關於終身可以儲存的解說：薑黃、白芥子、伽藍菜等根類藥物，訶子、紅檀香等莖類，楝樹、波托羅等葉類藥物。花類藥物有達塔基花和婆沙迦花，果類藥物有訶子、那爛衫、沙摩胡羅、阿露、迦俱羅、蓽撥、胡椒等。 其中根類藥物是薑黃、白芥子、伽藍菜等。莖類藥物是訶子、紅檀香等。葉類藥物是楝樹葉、波托羅葉等。花類藥物例如婆沙迦花、達塔迦花等。果類藥物中的訶子是指訶子、毗黎勒、阿露等，那爛衫、毗黎勒、阿露都要分別配用。毗黎勒就是毗黎勒果。阿露就是阿露果。迦俱羅是指迦俱羅果，還有蓽撥果和胡椒。 在《藥物基礎》中廣泛記載了終身可儲存的藥物：根類藥物、莖類藥物、葉類藥物、花類藥物和果類藥物。其中根類藥物有伽藍菜、白芷、薑黃、白芥子、蔥頭等，以及其他明確作為根類藥物而非食物用途的藥物。莖類藥物有檀香、總持、柏樹、燈樹、訶子和酸棗。葉類藥物有波托羅葉、婆沙迦葉、楝樹葉、苦瓜葉、七葉樹葉等。花類藥物有婆沙迦花、楝樹花、達塔迦花、龍樹花和蓮蕊。果類藥物有阿露、訶子、毗黎勒、那爛衫、胡椒，以及其他明確作為果類藥物而非食物用途的藥物。由於’其他’一詞的涵蓋，所以也提到了蓽撥和迦俱羅。

།ཏིལ་སོགས་འགྱུར་བྱེད་དང་ནི་ཚ་ལྔ་དང་། །ཐང་ཆུ་རྒྱ་སྐྱེགས་སྲ་རྩི་ཤིང་ཀུན་དང་། །སྤྲ་ཚིལ་བཀྲེས་པ་བསལ་ཕྱིར་བཟའ་མིན་གང་། །དེ་དག་མ་ཤི་བར་བཅང་སྨན་དུ་གསུངས། །འགྱུར་བྱེད་ལྔ་ནི་ཏིལ་ཚིག་འཁུས་པའི་ཐལ་བ་དང་། ནས་ཚིག་ འཁུས་པའི་ཐལ་བ་དང་།ནས་ཀྱི་གྲ་མ་འཁུས་པའི་ཐལ་བ་དང་། དར་ཚུར་དང་། བ་ཤ་ཀའི་འགྱུར་བྱེད་དོ། །ཚ་ལྔ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱ་མ་ཚ་དང་། རྩབ་རུ་ཚ་དང་། ཁ་རུ་ཚ་དང་། ལན་ཚྭ་དང་། རྒྱ་མཚོའི་ཚ་ཞེས་བྱ་བ་དང་ལྔ་ཡིན་ནོ། །སྲ་རྩི་དང་སྤྲ་ཚིལ་དང་། རྒྱུ་སྐྱེགས་ དང་།ཐང་ཆུ་དང་ཞེས་རེ་རེ་ལ་ཡང་དང་ཡོད་པར་སྦྱར་རོ། །སྲ་རྩི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིང་ས་རྫའི་ཞོ་ཡིན་ནོ། །སྤྲ་ཚིལ་ནི་སྤྲ་ཚིལ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཞུང་ནི། སྤྱི་བྱེད་ནི་ལྔ་སྟེ། ཤིང་ཀུན་དང་། སྲ་རྩི་དང་། རྒྱ་སྐྱེགས་དང་། སྤྲ་ཚིལ་དང་། ཐང་ཆུའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ ལ་ཤིང་ཀུན་ནི་ཤིང་ཀུན་གྱི་ཤིང་གི་ཞོའོ།།རྒྱ་སྐྱེགས་ནི་རྒྱ་སྐྱེགས་སོ། །སྤྲ་ཚིལ་ནི་སྤྲ་ཚིལ་ལོ། །ཐང་ཆུ་ནི་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཐང་ཆུའོ། །དེ་ལྟར་ན་དུས་མ་ཡིན་པར་རུང་བ་སྨོས་པ་ནི་དགེ་ཚུལ་རྣམས་ཀྱི་ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། འཚོ་བའི་བར་དུ་བཅང་བ་དེ་དག་ཉིད་ བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།མདོར་ན་བཀྲེས་པ་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བཟའ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཚོ་བའི་བར་དུ་བཅང་བའི་སྨན་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དུས་མིན་རུང་དང་དུས་སུ་རུང་བསྲེས་གང་། །དེ་ནི་དུས་སུ་རུང་བའི་དབང་གིས་སྤྱད། །གང་གི་ཚེ་དུས་མ་ཡིན་པར་རུང་བ་ དང་།དུས་སུ་རུང་བ་བསྲེས་པ་ནི། དུས་སུ་རུང་བའི་དབང་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱད་པར་བྱའོ། །འདིར་གཞུང་ནི་སྨན་གྱི་གཞི་ལས། མཽད་གལ་གྱི་བུ་དེ་ལ་ཐུན་ཚོད་དུ་རུང་བ་གང་ཡིན་པ་དང་། ཞག་བདུན་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། འཚོ་བའི་བར་དུ་བཅང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གལ་ ཏེ་དུས་སུ་རུང་བ་དང་བསྲེས་ན།དུས་སུ་རུང་བར་སྤྱད་པར་བྱའོ། །དུས་ལས་འདས་ན་སྤྱད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་འབྱུང་བ་དང་། གཞན་ཡང་། དགེ་སློང་དག་ཁ་ཟས་དེས་ཁ་ཟས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱར་མི་རུང་སྟེ། བུ་རམ་གང་འབྲས་ཀྱི་ནང་དུ་བཅུག་པ་དེ་ནི་བསལ་ནས་སྤྱད་པར་བྱའོ། །གང་ ཞིག་ཕྱེའི་ནང་དུ་བཅུག་པ་ནི་ཆུས་བཤལ་ནས་སྤྱད་པར་བྱའོ།།གཞན་ཡང་ཞུ་ན་དེའི་སྨྱིག་མའི་ཚལ་པས་བཞར་ནས་ཆུས་བཤལ་བར་བྱའོ། །འོན་ཀྱང་གལ་ཏེ་ཁ་ཟས་མེད་པར་བྱ་བར་མ་ནུས་ན་ལེགས་པར་དག་པར་བྱས་ཏེ། ཁུ་བར་བྱས་ནས་སྐོམ་དུ་བྱ་ཞིང་། ཚགས་ཀྱིས་བཙགས་ནས་ སྤྱད་པར་བྱའོ།།འདི་ལ་འགྱོད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་སྨན་གྱི་དམིགས་ཀྱིས་དབྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དུས་མིན་ཕྱོགས་མཐུན་སྣོད་གཞན་ཡོད་པ་དང་། འཇིགས་མེད་ཕྱོགས་སུ་སྣོད་གཅིག་ནས་ཟ་ཡིན། །དུས་མ་ཡིན་པར་ཟ་བའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྣོད་གཅིག་ནས་ཟ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྣོད་ཐ་མི་དད་པ་ནས་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། སྣོད་ཐ་མི་དད་པ་ནས་ཟ་བ་དེ་ཡང་། སྣོད་གཞན་དག་ཡོད་ན་ཉེས་པར་འགྱུར་གྱི། མེད་ན་ནི་མ་ཡིན་ལ། འཇིགས་པ་དང་བཅས་པར་ཡང་ཉེས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དམིགས་ཀྱིས་དབྱེ་བ་ནི། ཕ་མ་དང་ནི་གཅིག་ཏུ་བཟའ བ་ལ།།དེ་ཕྱིར་སྐྱེ་བོ་མེད་པར་ཉེས་པ་མེད། །ཅེས་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཕ་དང་མ་གཉིས་ན་རེ། བུ་ཡུན་རིང་མོ་ཞིག་ནས་བསམས་པ་ཡིན་གྱི་། ལྷན་ཅིག་བཟའ་བར་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་གི་ངོར་སྐྱེ་བོ་མེད་པར་ཞུགས་ཏེ། ལྷན་ཅིག་ཟོས་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ།

胡麻等變化劑和五鹽，以及糖漿、藍靛、樹膠、一切樹木，和獐脂等非為止飢而食用之物，這些在未死之前可作為藥物來儲存。五種變化劑是指：炒胡麻的灰燼、炒大麥的灰燼、大麥皮的灰燼、酸奶和婆沙迦變化劑。所謂五鹽是指：巖鹽、紅鹽、黑鹽、食鹽和海鹽這五種。樹膠、獐脂、藍靛、糖漿等，每一個都要加上’和’字。所謂樹膠是指薩爾扎樹的樹液。獐脂就是獐子的脂肪。這裡的原文是：五種普通變化劑是：一切樹木、樹膠、藍靛、獐脂和糖漿。其中樹木是指樹木的樹液。藍靛就是藍靛。獐脂就是獐脂。糖漿是指其他的糖漿。如此說明非時可用，是爲了表明沙彌們在食用時間內可用等，以及終身可儲存的那些物品。簡而言之，爲了止飢而非食用之物，就是可終身儲存的藥物。 非時可用和時限內可用混合之物，應依時限內可用的規則使用。當非時可用和時限內可用混合時，應按照時限內可用的規則來使用。這裡的原文出自藥事，摩嘎羅子，其中在食用時間內可用的，七日可用的，終身可儲存的，如果與時限內可用的混合，應按時限內可用來使用。超過時限則不可使用。此外還說：諸比丘，那些食物不可用作食物用途，如放入米中的糖，應取出后使用。放入麵粉中的應用水沖洗后使用。其他若融化，應用竹片刮掉後用水沖洗。然而如果無法除去食物，應當充分清潔后，做成湯汁飲用，用濾器過濾后使用。對此不應後悔。這是藥物的分類。 非時類似的情況有其他容器存在時，在無危險處從同一容器食用。解釋非時食用的類似情況，即從同一容器食用，是指從同一個容器中食用，從同一容器食用時，如果有其他容器則成為過失，如果沒有則不算過失，在有危險的情況下也不算過失。分類是：與父母一起食用時，因此無人時無過失。如果父母二人說：‘孩子很久沒見了，應該一起吃飯’，這時爲了他們的面子，在無人處一起用餐則無過失。

།གཙུག་ ལག་ཁ་ཅིག་ལས་ནི་ཉེ་དུ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་འབྱུང་སྟེ།དེའི་ཚེ་ཕ་མ་གཉིས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དགའ་བོ་ལ་སོགས་མདོ་ལས་གསུངས་ཚུལ་དང་། །ལེགས་དང་ཚོད་དང་ལྡན་པས་ཟས་བཟའ་བྱ། །དགའ་བོ་དང་མིག་སྨན་བསྐུ་ བའི་ཐུར་མ་ལ་སོགས་པའི་མདོ་ལས།ཚུལ་གང་གསུངས་པའི་ཚུལ་དེས་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་ཁ་ཟས་བཟའ་བར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ལེགས་པ་སྟེ་སྤྱོད་ལམ་མཛེས་པ་དང་། ཚོད་དང་ལྡན་པ་སྟེ་ཧ་ཅང་ཉུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་། ཧ་ཅང་མང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པར་སྨན་སྙམ་དུ་བཟའ་བར་བྱའོ། །ཁམ་ ཆུང་བའམ་ཆེ་བ་རིགས་མིན་ལ།།ཁ་ཁམ་བཅས་པས་ནམ་ཡང་སྨྲ་མི་བྱ། །མི་སྙན་མི་བྱ་གཏོར་བར་བྱ་མ་ཡིན། །མཆོད་རྟེན་འདྲ་བ་བཅོམ་སྟེ་བཟའ་མི་བྱ། །ཡི་ག་འཆུས་པ་བཞིན་དུ་ཁམ་ཆུང་ངུར་བཟའ་བར་མི་བྱའོ། །སྤྲང་པོ་བཞིན་དུ་ཁམ་ཆེན་པོར་འགྲམ་པ་གཉིས་བཀང་ ནས་བཟའ་བར་མི་བྱའོ།།དྭ་ཕྲུག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཁ་ཁམ་དང་བཅས་པས་ཚིག་སྨྲ་བར་མི་བྱའོ། །སྨོད་པ་དང་བཅས་པ་བཞིན་དུ་མི་སྙན་པར་ཟེར་ཞིང་བཟའ་བར་མི་བྱའོ། །དྲིས་ནས་ནི་སྦྱིན་བདག་གིས་སྦྱིན་ནོ། །ལེན་པ་པོས་སྤྱད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཚིམ་པར་བྱས་ སོ།།ཉིན་ཞག་གཅིག་གི་ལམ་བརྒྱགས་བླངས་སོ་ཞེས་སྨྲ་བར་བྱའོ། །འོན་ཏེ་ཁ་ཟས་དེ་བསོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གྱ་ནོམ་པ་ཟོས་སོ། །ཟས་དང་སྐོམ་ཞིམ་མོ། །དགེ་སློང་དག་ལེགས་པར་ཚིམ་པར་བྱས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲ་བར་མི་བྱའོ། །གཞན་ཡང་བྱ་གག་བཞིན་ དུ་གཏོར་ནས་བཟའ་བར་མི་བྱའོ།།མཆོད་རྟེན་དང་འདྲ་བར་བྱས་ཏེ་བཤིག་ནས་བཅའ་བར་མི་བྱའོ། །སྟག་གིས་ཟོས་པའི་གོད་ཀྱི་ཤ་རྣམས་དང་། །ཆེད་དུ་བྱས་པ་དག་ནི་བཟའ་མི་བྱ། །ཁྭ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ལྷག་མར་བྱས་པའི་ཟས། །གང་ཡིན་དེ་མཆུའི་ཐན་འཁོར་བོར་ཏེ་བཟའ། ། སྟག་གིས་ཟོས་པའི་གོད་ཀྱི་ཤ་དག་བཟའ་བར་མི་བྱའོ། །འདིར་གཞུང་ནི་ཕྲན་ཚེགས་ལས། དྲུག་སྡེ་རྣམས་ཀྱིས་ཐིབས་པོའི་ཚལ་ནས་སྟག་གིས་སྦས་པའི་གོད་ཀྱི་ཤ་བླངས་ཏེ། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་དུ་དོང་བ་དང་། སྟག་དེ་ཡང་ཕྱི་བཞིན་དུ་རིངས་པར་འོང་ངོ་། །དེ་དག་རྒྱལ བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་དུ་ཕྱིན་པ་དང་།སྟག་རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་ཚལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཟུགས་ཤིང་འདུག་པ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ཅིའི་ཕྱིར་ན། རྒྱལ་བུ་རྒྱལ་བྱེད་ཀྱི་སྒོ་ན་སྟག་ཟུགས། བཙུན་པ་དེས་གོང་སྦས་པ་ དྲུག་སྡེ་རྣམས་ཀྱིས་བླངས་སོ།།ཀུན་དགའ་བོ་སྟག་གི་གོད་ཟའམ། འཚལ་ལགས་སོ། །ཀུན་དགའ་བོས་རི་དགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སེང་གེ་ནི་རི་དགས་བཟང་པོ་དག་བསད་ནས་ཤ་བཟང་པོ་དག་ཟོས། ཁྲག་བཟང་པོ་དག་འཐུངས་ནས་ལྟོས་པ་མེད་པར་སོང་བ་དང་། དེ་ལས་གཞན་པའི་རི་དགས་ཕྲ་མོ་རྣམས་གོད་ཟ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དགེ་སློང་གིས་སྟག་གི་གོད་སྤྱད་པར་མི་བྱའོ། །སྤྱོད་ན་ཉེས་པ་སྦོམ་པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཡང་སྒྲ་བཞིན་དུ་བྱས་ན་རེ་ཞིག་འདི་ནི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་བཀག་པ་ཡིན་པར་སྣང་ངོ་ཞེ་ན། བཙུན་པ ཆོས་དགའི་ཞལ་ནས།གལ་ཏེ་དགག་པ་འདི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པར་གཏོགས་པ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྟག་གི་གོད་སྤྱད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་གྱི། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དགག་པ་མ་མཛད། ཅིའི་ཕྱིར་ན་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཚང་ན་ཞེས་མ་གསུངས་པར་ཉེས་པ་སྦོམ་ པོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ།དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་གྱིས་ཀྱང་སྔར་བཀག་པའི་ཕྱིར་འགོག་པར་མི་མཛད་དོ། །བྱུང་བ་འདིས་སྟག་གི་གོད་ཟ་བ་བཀག་གོ།

在一些論典中說是’諸親屬’，應當了知此時’父母二人’是近親的代表。 關於難陀等經中所說的方式，應當以適量和適度食用飲食。 在難陀和涂眼藥的針等經中，應當按照所說的方式各自觀察后食用飲食。此外，應當優雅，即行為端莊，並且適量，既不能太少也不能太多，應當視為藥物而食用。 不應食用過小或過大的食團，嘴裡含食物時絕不應說話，不應發出不悅耳的聲音，不應散亂食物，不應像破壞佛塔那樣食用。 不應像厭食者那樣食用小團食物，不應像乞丐那樣塞滿兩腮食用大團食物，不應像野狗等那樣含著食物說話，不應像誹謗者那樣發出不悅耳的聲音進食。 應當說：‘施主已經佈施，受施者已經受用，已使大種獲得滿足，已取得一日路程的糧食。’ 然而，如果這飲食確實美味，那時不應說：‘食用了美味佳餚，飲食美味，諸比丘已得很好的滿足’等話。 此外，不應像鶴那樣散亂進食，不應像佛塔那樣堆積后破壞食用。 虎食剩餘的腐肉，以及特意準備的食物都不應食用。烏鴉剩餘的食物，應當去除啄過的部分后食用。 不應食用虎食剩餘的腐肉。這裡的典據出自《雜事》：六群比丘從密林中取走虎藏匿的腐肉，前往王舍城竹林精舍，那隻老虎也急速跟隨而來。 當他們到達王舍城竹林精舍時，老虎停在精舍門口。世尊對具壽阿難說：‘阿難，為什麼竹林精舍門口有虎停留？”世尊，因為六群比丘取走了它藏匿的腐肉。”阿難，虎食腐肉嗎？”是的，世尊。’ 阿難說：‘獸王獅子殺死優良的野獸后，食其精肉，飲其鮮血，無所顧忌地離去，其他小獸才食用腐肉。因此，比丘不應食用虎的腐肉。若食用，將犯粗罪。’ 在此，如果按照字面理解，這似乎是禁止不與取。對此，尊者法喜說：‘如果這個禁止屬於不與取的範疇，為什麼世尊說不應食用虎的腐肉，而不是禁止不與取？為什麼不說如果構成要件具足，而是說將成為粗罪？因此，即使這是不與取，由於之前已經禁止過，所以這裡不再禁止。這個事例是禁止食用虎的腐肉。’

།དེའི་ཕྱིར་སྦོམ་པོ་འདི་ནི་མིའི་ཤ་ཟ་བ་སྦོམ་པོ་ཡིན་པ་དང་འདྲ་བར་གཞན་ཁོ་ན་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ་ ཞེས་འཆད་པས་དེའི་དགོངས་པས་དུས་མ་ཡིན་པར་ཟ་བའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པས་ཉེས་པ་མེད་དོ།།ཆེད་དུ་བྱས་པ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆེད་དུ་བྱས་པའི་ཤ་དང་ཉ་ཤ་དག་བཟའ་བར་མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དེ་བྱས་པ་དང་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཡི་རང་བའི་ འཁོར་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་།འོན་ཀྱང་ཆེད་དུ་བྱས་པ་རྣམས་ལས་སྙིང་བརྩེ་བ་མེད་པའི་སེམས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཆ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཀག་གོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་མ་བཀག་གོ། །འདི་ལྟར་གཞུང་ནི་གླེང་གཞི་ལས། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགེ་ སློང་བྱེ་མ་སྐྱེས་བྲོ་འཚལ་བ་ལ་ཤ་རྗེན་པ་སྦྱིན་པར་བྱའོ་ཞེས་གང་བཀའ་སྩལ་པ།བཙུན་པ་དེ་གང་ནས་བླང་བར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཉེ་བ་འཁོར་ཤ་འཚོང་གི་གནས་ཆེན་པོ་ལྔ་དག་ནས་སོ། །ལྔ་པོ་གང་དག་ནས་ཤེ་ན། ཤན་པ་དང་། བྱ་གག་འཚོང་བ་ དང་།བྱ་བ་དང་། ཕག་འཚོང་དང་། རི་དགས་ཀྱི་རྔོན་པའི་ཤ་འཚོང་བའི་གནས་དག་ནས་སོ། །བཙུན་པ་སུས་བླང་བར་བགྱི་ཞིང་སྟོབས་སུ་སྩལ་བར་བགྱི། ཉེ་འཁོར་དགེ་བསྙེན་དད་པ་ཅན་གྱིས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་བསྙེན་དད་པ་ཅན་སྨོས་པ་ནི་ཆེད་དུ་གསོན་པའི་དོགས་པ་ མེད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ།།འདིར་ཡང་སྲོག་གཅོད་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ཡིན་ཡང་། ཁ་ཟས་ཀྱི་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིར་བསྟན་ཏོ། །བྱ་རོག་རྣམས་ཀྱིས་ལྷག་མར་བྱས་པའི་ཟས་ནི་མཆུའི་ཐན་ཀོར་བོར་ཏེ་སྤྱད་པར་བྱའོ། །འདི་ནི་སིལ་བུ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །ལྷུང་བཟེད་གཞི་ལས་རྐང་ ཕྱོགས་མནན་ནས་མིན།།མཆིལ་ལྷམ་གྱོན་བཞིན་མིན་གོས་གཅིག་པུས་མིན། །སྨན་པས་བསྒོ་ན་ནད་པས་མཆིལ་ལྷམ་སྟེ་། །རྐང་པ་གཞག་སྟེ་ཇི་ལྟར་འདོད་པར་བཟའ། །ལྷུང་བཟེད་ཀྱི་རྟེན་ནི་ལྷུང་བཟེད་ཀྱི་གཞི་ཡིན་ནོ། །རྐང་ཕྱོགས་ཞེས་བྱ་བ་རྡོག་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་མནན་ནས་ བཟའ་བར་མི་བྱའོ།།མཆིལ་ལྷམ་གྱོན་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། གོས་གཅིག་གོན་པས་ཀྱང་བཟའ་བར་མི་བྱའོ། །ནད་པས་ནི་སྨན་པས་ལུང་ཕོག་པ་བཞིན་དུ་མཆིལ་ལྷམ་གྱི་སྟེང་དུ་རྐང་པ་བཞག་ནས། ཇི་ལྟར་འདོད་པར་བཟའ་བར་བྱའོ། །དེའི་བདག་པོ་འམ་འདྲིམ་པར་བྱེད་པ་ལ། འདི་འམ་ འདི་ལས་བྱིན་ཞེས་བརྗོད་མི་བྱ།།འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རིམ་གྱིས་འཐོབ་པ་བཟའ། །འདིར་ནི་ནད་པ་རྣམས་ལ་བཀག་པ་མིན། །བཟའ་བའམ་བཅའ་བ་འདྲིམ་པར་བྱེད་པ་ནི། །སྦྱིན་བདག་གམ་འདྲིམ་པར་བྱེད་པ་དག་ལ་འདི་བྱིན་ཅིག་གམ་འདི་ལས་བྱིན་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པར་མི་ བྱའོ།།འོན་ཀྱང་འཕགས་པ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་རིམ་གྱིས་འཐོབ་པ་ཁོ་ན་བཟའ་བར་བྱའོ། །འདིར་ནད་པ་རྣམས་ལ་ནི་བཀག་པ་མེད་དོ། །ཟོས་པའི་ལྷག་མ་ལས་ནི་ཆང་གཅིག་བཞག་།ཆེད་དུ་མི་བྱ་བཀག་པའི་རྒྱུ་འདིར་ཁཱ། །འདག་པའི་རྫས་རུང་བ་ཡི་ཆུ་རྣམས་ ཀྱིས།།ཟོས་ན་ཁ་ཡང་ཁ་ཟས་མེད་པར་བྱའོ། །ཁ་ཟས་ཟོས་པའི་ལྷག་མ་ལས་ཆང་བུ་གཅིག་གཞག་པར་བྱའོ། །འདིར་གཞུང་ནི་ཕྲན་ཚེགས་ལས། དགེ་སློང་ཞིག་ཟས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱེད་པ་ན་དེ་ལ་ཁྱི་ཞིག་འཕགས་པས། བདག་ལ་ཅུང་ཟད་ཅིག་འདོར་བར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སྐྲུ་ཞིང་འདུག་ པ་ལས་ཇི་ཙམ་ན་དེས་མ་ལུས་པར་ཟོས་པ་དང་།དེ་རེ་ཐག་ཆད་ནས་ཤི་ཞིང་དུས་ལས་འདས་པ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། དེ་ལྟ་བས་ན་དུད་འགྲོ་ལ་ཆང་བུ་གཅིག་གཞག་པར་གནང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཡང་ ཁྭ་འམ་ཁྱིའི་ཆེད་དུ་ནི་མི་བྱའོ།།འདིར་ཆེད་དུ་གཞག་པར་དགག་པའི་རྒྱུ་ནི་ཁྲ་ཡིན་ནོ།

因此應當了知這個粗罪，就像食用人肉的粗罪一樣是另外的罪過。解釋說由於其意趣是與非時食相似的緣故，所以顯示無過失。 ‘特意宰殺’是指不應食用特意宰殺的肉和魚肉。即使是已經做了、令他人做了、隨喜做了的三輪清凈，但是由於從特意宰殺中會生起無慈悲心，以及不適宜的緣故而禁止。除此之外則未禁止。 如此經文因緣中說：‘尊者，世尊對生病的比丘開許食用生肉，尊者，這個從哪裡獲取呢？‘世尊說：‘優波離，從五大賣肉處。哪五處呢？屠夫、賣雞者、賣鳥者、賣豬者、獵人賣肉處。‘尊者問：‘誰去取來供養呢？”優波離，由具信的優婆塞。‘所說具信優婆塞是表明無特意殺生的懷疑。 此處雖然與殺生相似，但因為是飲食的場合所以在此宣說。 烏鴉剩餘的食物應當除去啄過的部分后食用。這是出自雜事。 缽基上不應踩踏，穿鞋不應，單衣亦不應。若醫囑病人可穿鞋，放腳隨意食。 缽基是指缽的支撐物。‘踩踏’是指不應用腳底踩踏而食。穿鞋也不應，穿單衣也不應食用。病人則應按醫囑在鞋上放腳，隨意食用。 對施主或分食者，不應說給這個或從這個給。聖者們應依次獲得而食。此處對病人未作禁止。 對施主或分食者不應說’給這個’或’從這個給’。但是隨順正法的聖者們應當依次獲得而食用。此處對病人則未作禁止。 食物剩餘留一團，不為特意此因烏。以清凈水洗滌已，食畢口中應無食。 從食物的剩餘中應留下一團。此處經文出自小事：有一比丘在用餐時，有一隻狗跳起來想著’他會給我一些’而等待著，後來他全部吃完了，那隻狗失望而死去。世尊說：‘因此開許給畜生留一團。‘對此也不應特意為烏鴉或狗而留。此處禁止特意留下的原因是烏鴉。

།འདིར་གཞུང་ནི། ཕྲན་ཚེགས་ཉིད་ལས། དགེ་སློང་དགོན་པ་པ་ཞིག་གིས་དུད་འགྲོའི་ཆང་བུ་ཝ་ལ་བྱིན་ཞིང་ཁྭ་རྣམས་བཟློག་པ་དང་། ཁཱ་རྣམས་ཁྲོས་པ་ནས་དེ་དག་གིས་ཆོམ་རྐུན་གྱི་སྡེ་དཔོན་ལ། སྡེ་དཔོན་དགེ་སློང་འདི་ལ་དོང་ཙེ་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་ཡོད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། ཆོམ་རྐུན་གྱི་སྡེ་དཔོན་དེ་ཁཱ་སྐད་མཁས་པས་དེར་སོང་སྟེ། དགེ་སློང་དེ་བཟུང་ནས་དེས་དེ་བརྡེག་པར་བརྩམས་པ་ལ་སོགས་པའི་བར་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཅི་བདེར་ཞེས་བྱ་སྟེ། དུད་འགྲོ་ལ་ཆང བུ་གཅིག་སྦྱིན་པར་བྱའོ།།ཟས་ཟོས་ནས་ཀྱང་འདག་པའི་རྫས་སམ། བ་ལང་གི་ལྕི་བ་གཙང་མ་དང་། ཆུ་རུང་བས་ཁ་ཁ་ཟས་མེད་པར་བྱའོ། །འདིར་གཞུང་ནི་སིལ་བུ་ལས། བཙུན་པ་ཅི་ཙམ་གྱིས་དབྱར་ཁ་བྱི་དོར་བགྱིས་པར་བརྗོད་པར་བགྱི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་ པ།ཉེ་བ་འཁོར་རྨའི་སྒོ་ཁ་ནི་རྟག་ཏུ་འཛག་པ་ཡིན་པས་ཁ་ཟས་མེད་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་ཏེ་། འོན་ཀྱང་མཁུར་བར་ཆུ་བཏུང་བས་ལན་གཉིས་ལན་གསུམ་དུ་བཀྲུས་ཤིང་བཤལ་ནས་བོར་ན། བྱི་དོར་བྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཟས་ཟོས་ནས་སྦྱིན་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་ པ་གདོན་པར་བྱའོ་ཞེས་མདོར་མ་བྱས་པ་ནི་ཆུ་བླངས་ནས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གདོན་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཁོ་ནར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དགེ་ཚུལ་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། དུས་མ་ཡིན་པའི་ཟས་སྤོང་བ་སྟེ་དགུ་པ་རྫོགས་སོ།། །།དངུལ་དང་གསེར་གྱི་རྣམ་པ་ ལེན་བྱེད་ན།།ཉེས་བྱས་འགྱུར་རོ་གོས་དང་རྒྱགས་ཕྱིར་དང་། །ལུས་ཀྱི་ཕྱིར་རམ་དེ་བཞིན་སྨན་ཕྱིར་རམ། ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ནི་ལྟུང་བ་མེད། །དངུལ་དང་གསེར་ལེན་ན་དགེ་ཚུལ་ལ་ཉེས་བྱས་སུ་འགྱུར་རོ། །འདིར་ནི་བདག་གིར་བྱེད་པ་ལ་ལེན་པ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པ་ ཡིན་གྱི།རེག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ག་ལས་ཤེ་ན། སྨན་གྱི་གཞི་ལས། དགེ་སློང་རྣམས་ཀྱི་ལམ་བརྒྱགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཀཱཪྵཱ་པ་ཎ་རྣམས་ནི། དགེ་ཚུལ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུར་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་འདི་ནི་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ གང་གི་ཕྱིར་སྨན་གྱི་གཞི་ཉིད་ལས།བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དངུལ་དང་གསེར་ལེན་པར་བྱེད་པ། དགེ་ཚུལ་གྱི་བསླབ་པའི་གཞི་བཅུ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགེ་ཚུལ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུར་བར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཉེ་བ་འཁོར་ལེན་པ་ནི་ངས་དགོངས་ནས་གསུངས་པ་ཡིན་གྱི། བསྐུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་། །དེ་ལྟ་བས་ན་དགེ་ཚུལ་གྱིས་བསྐུར་བར་བྱའི། ལེན་པ་སྟེ་བདག་གིར་ནི་མི་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་ལེན་པ བཀག་པ་ཡིན་ནོ།།དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ནི། གོས་དང་རྒྱགས་ཕྱིར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་ཡིན་ཏེ། གོས་ཀྱི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་ལེན་པར་བྱེད་ན་ཉེས་པ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྒྱགས་ཕྱིར་ནི་ལམ་བརྒྱགས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལུས་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཁར་བཟའ་བའི་ཆེད་དུའོ།།སྨན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནད་ཞི་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་དང་མ་བྲལ་བ་ནི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་མཆོད་པ་འམ། སྡོམ་བརྩོན་རྣམས་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། ལེན་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དཔེར་བྱ་ན། ཆོས་གོས་ལ་སོགས་ཡོད་བཞིན་གོས་སོགས་སློང་། །ཁབ་རལ་བ་སོ་རུས་པ་ལས་བྱས་པའམ། །གསེར་གྱིས་སྤྲས་པ་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ།

此處經文出自《雜事》：一位住在寺院的比丘給了野狗食物並驅趕烏鴉，烏鴉們生氣后就告訴強盜頭目說：‘頭領啊，這個比丘有很多錢。‘由於強盜頭目懂得烏鴉的語言，就前往那裡抓住比丘，開始毆打他等等。因此說’隨意’，即可以給野獸一些食物。 吃完飯後應當用清潔用品或乾淨的牛糞和適合的水清潔口腔，使其無食物殘渣。此處經文出自《雜事》：‘尊者，多久算是夏季清潔？世尊說：優波離，由於傷口處常有滲漏，無法完全清除食物，但是用水漱口兩三次後倒掉，就可以說是已經清潔了。’ 吃完飯後應當誦頌施食偈。未在《攝事》中說明的原因是因為取水后誦頌偈頌這一點已經成立。 以上出自《沙彌學處頌釋》中非時食戒第九。 若受取金銀等物，將成為過失。為衣服、路費、身體所需、醫藥，或為如法之事則無過。沙彌受取金銀將構成過失。此處’受取’是指據爲己有，而不是觸控。 這從何處得知？從《藥事》中說：‘比丘們的路費錢幣應當由沙彌們攜帶。‘如果說這是特例，那是不對的。因為在《藥事》中說：‘尊者，世尊說受取金銀是沙彌十戒之一，而世尊又說由沙彌攜帶，這是如何？世尊說：優波離，我說的是受取是有所指的，而不是攜帶。因此沙彌可以攜帶但不可據爲己有。’ 因此毫無疑問這是禁止受取。特例是指’為衣服、路費’等，如果爲了衣服而受取則無過失。同樣，‘為路費’是指爲了旅途所需。‘為身體’是指爲了食用。‘為醫藥’是指爲了治病。‘為如法之事’是指不違背佛法的事，即為供養世尊或利益持戒者。 關於受取的類似情況舉例來說：已有法衣等物而仍乞求衣物等；不應使用破損的針、牙製品、骨製品，或用金裝飾的物品。

།ལེན་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་གོས་དག་ཡོད་བཞིན་དུ་གོས ལ་སོགས་པ་སློང་བ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་ཁབ་རལ་གྱི་རྒྱུ་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཁབ་རལ་རྭ་ལས་བྱས་པ་དང་། བ་སོ་ལས་བྱས་པ་དང་། རུས་པ་ལས་བྱས་པའམ། ཡང་ན་གསེར་གྱིས་སྤྲས་པ་དག་མི་བྱའོ། །རྙེད་འདོད་ཉོ་དང་བཙོང་ལ་ སོགས་མི་བྱ།།དགོས་པའི་འབྲེལ་པ་ཡོད་ན་ཉེས་པ་མེད། །གལ་ཏེ་གོས་དག་ཉོ་བར་འདོད་ན་ནི། །ཁྱིམ་པ་ལ་བཅོལ་ཉོ་བྱ་རང་གིས་མིན། །གལ་ཏེ་ཉོ་བྱེད་སྒྲིན་པོ་འགའ་མེད་ན། །ཚིག་ནི་གསུམ་གྱི་བར་དུ་བརྗོད་པར་བྱ། །རྙེད་པའི་བསམ་པས་ཉོ་བའམ་ བཙོང་བར་མི་བྱའོ།།དགོས་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་ན་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཉེས་པ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་གོས་ལ་སོགས་པ་ཉོ་བར་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་ཁྱིམ་པ་ལ་བཅོལ་ནས་ཉོ་བར་བྱའི། རང་གིས་ནི་མི་བྱའོ། །འོན་ཏེ་ཉོ་བར་བྱེད་པའི་ཁྱིམ་པ་སྒྲིན་པོ་མེད་ན་དེའི་ཚེ་རང་གིས་ཉོ་བར་བྱའོ། །དེར་ཡང་ ཚིག་གཉིས་སམ་གསུམ་ངེས་པར་བརྗོད་པར་བྱའི།ཀ་ཀ་ནི་དང་འགྲོན་བུ་ལ་སོགས་པས་ཚོང་ལ་བརྩེག་པར་མི་བྱའོ། །རྒས་པས་འཁོགས་དང་ནད་པ་མ་གཏོགས་པར། །སྡོམ་བརྩོན་གཞན་གྱིས་པུས་འཁྱུད་བཅང་མི་བྱ། །ནད་པ་དང་རྒས་པས་ཉམ་ཆུང་བ་མ་གཏོགས་པ། སྡོམ་བརྩོན་གཞན་གྱིས་པུས་འཁྱུད་བཅང་བར་མི་བྱའོ། །གཞན་ཡང་ཚུལ་འཆོས་པ་དང་། ཁ་གསག་དང་། གཞོགས་སློང་དང་། ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ་བ་དང་། རྙེད་པས་རྙེད་པར་བྱེད་འདོད་པར་མི་བྱའོ། །དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བཤད་པ། རྙེད་ཕྱིར་སྤྱོད་ལམ ཚུལ་འཆོས་ཡིན་པར་བསྟན།།ཆགས་པས་གཞན་ལ་སྨོད་པས་ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ། །ཆུང་ངུ་བྱིན་ནས་མང་པོ་ཚོལ་བྱེད་དང་། །གཞན་གྱི་བསྔགས་པ་བྱེད་པ་གཞོགས་སློང་ཡིན། །རྙེད་པའི་ཕྱིར་ནི་གཅམ་དང་སྙན་པར་སྨྲ། །ཐམས་ཅད་ཁ་གསག་ཡིན་པར་འཕགས་པས་བཤད། ། དེ་དག་དཔེ་ཙམ་གཞན་ཡང་ལོག་སྒྲུབ་པས། །འཚོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་རྟག་ཏུ་སྤང་། །རྙེད་པའི་ཕྱིར་སྤྱོད་ལམ་འཆོས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚུལ་འཆོས་པ་ཡིན་ནོ། །ཆགས་པས་གཞན་ལ་སྨོད་པ་ནི་ཐོབ་ཀྱིས་འཇལ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གཞན་ལ་མཚང་ནས་འདྲུབ་ལ་སོགས་པས་ཕྱིར་བཏགས་པ དང་འདྲ་བར་བྱས་ནས་རྙེད་པ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆུང་ངུ་བྱིན་ནས་ཟས་མང་པོ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་རྙེད་པས་རྙེད་པར་བྱེད་འདོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཆགས་པས་གཞན་གྱི་བསྔགས་པ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞོགས་སློང་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྙེད་པའི་ཕྱིར་བསྔགས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།རྙེད་པའི་ཕྱིར་ནི་གཅམ་དང་སྙན་པར་སྨྲ་བ་ནི་ཁ་གསག་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་ཐམས་ཅད་དང་གཞན་ཡང་ལོག་པའི་སྒྲུབ་པས་འཚོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་རྟག་ཏུ་སྤང་བར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དཔེ་ཙམ་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་ཚུལ་གྱི་ཚིག་ ལེའུར་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་ལས།གསེར་དངུལ་ལེན་པ་སྤོང་བ་སྟེ་བཅུ་པ་རྫོགས་སོ།། །། བམ་པོ་བརྒྱད་པ་སྟེ་ཐ་མ། ཁྱིམ་པའི་རྟགས་ནི་སྤང་བར་སྨྲས་པས་ན། དེ་ཉམས་ཕྱོགས་མཐུན་ཡོངས་སུ་སྤང་བྱ་སྟེ། ། ཁྱིམ་པ་འདྲ་བར་ཤམ་ཐབས་མི་བགོ་ཞིང་། ཁ་དོག་གཅིག་པའམ་ཁ་ཚར་ཅན་དཀར་མིན། །རབ་ཏུ་འབྱུང་བའི་སྔགས་ལས་ཁྱིམ་པའི་རྟགས་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས། ཁྱིམ་ན་གནས་པའི་རྟགས་རྣམ་པར་སྤང་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ ཡང་ཁྱིམ་པ་འདྲ་བར་ཤམ་ཐབས་མི་བགོ་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དཔེར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ།

現在要講述與接受相順應的內容，也就是說，已經有法衣卻仍然乞求衣服等物，同樣地，針筒是用角等材料製成的也是如此。因此，不應制作用角、牛牙、骨頭製成的針筒，或者用金裝飾的針筒。 不應爲了獲得而買賣等。如果有必要的關聯則無過失。如果想要購買衣服，應託付在家人購買而不是自己買。如果沒有聰明的買主，應該說三次。 不應出於獲得的想法而買賣。如果有這樣的必要則可以做，這樣就沒有過失。如果想要購買衣服等物，那時應託付在家人購買，自己不應去做。如果沒有聰明的在家人可以購買，那時可以自己購買。在那裡也要確定說兩三次，不應用錢幣和銅錢等討價還價。 除了因年老而駝背和病人之外，其他持戒者不應抱膝而坐。除了病人和因年老而體弱的人之外，其他持戒者不應抱膝而坐。 另外，不應偽裝威儀、諂媚、旁敲側擊、以怨報怨、想以所得換取所得。那些的特徵是什麼呢？解釋道：為獲得而裝飾威儀顯示為偽裝。執著而誹謗他人是以怨報怨。給予少許而尋求眾多，以及讚歎他人是旁敲側擊。為獲得而阿諛甜言，一切都是諂媚，聖者如是說。這些僅是比喻，其他邪命謀生，應當永遠斷除。 為獲得而裝飾威儀就是偽裝。執著而誹謗他人叫做以怨報怨，就像對他人挖苦等報復一樣來獲得利養。給予少許而謀求眾多飲食是想以所得換取所得。執著而讚歎他人就是旁敲側擊，因為是爲了獲得而讚歎。為獲得而阿諛甜言就是諂媚。如是，應當永遠斷除這一切和其他邪命謀生，這些是聖者們僅作為比喻而說的。 從沙彌語論釋中，舍離接受金銀第十品終。 第八品即最後品。因說應舍離在家相，故應完全舍離與之相順應的退失。不應像在家人那樣穿裙子，不應是單色或有花邊的白色。從出家誓言中說’應當完全舍離在家相’，爲了舍離在家的標誌，應當完全舍離與之退失相順應的。所謂’不應像在家人那樣穿裙子’等是作為比喻而說的。

།ཇི་ལྟར་ཁྱིམ་པ་ཤམ་ཐབས་ཀྱི་གློར་ལྕམ་གྱིས་བྱས་ཤིང་མདོམས་དཀྲིས་ཏེ་གྱོན་པ་དེ་ལྟར་མི་བྱའོ། །ཁ་དོག་གཅིག་པ་ཡང་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤམ་ཐབས་སྟོད་གཡོགས་དང་། ཁ་དོག་མཐུན་པ་བགོ་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདིར་གཞུང་ནི་གོས་ཀྱི་གཞི་ལས། བཙུན་པ་བདག་ཆོས་གོས་ཐམས་ཅད་སྔོ་བ་བཅང་བར་འཚལ་ལགས་སམ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཁྱིམ་པ་དག་ནི་དེ་ལྟར་འཆང་བར་བྱེད པས།དེ་ལྟ་བས་ན་དགེ་སློང་གིས་ཆོས་གོས་ཐམས་ཅད་སྔོ་བ་བཅང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་འགལ་ཚབས་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཐམས་ཅད་དམར་བ་དང་སེར་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། དཀར་པོ་ནི་མི་རུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདིར་ནི་ ཤམ་ཐབས་དང་སྟོད་གཡོགས་གཉི་ག་ཁ་དོག་གཅིག་པ་བཀག་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པར་བྱས་ནས།ཁ་དོག་གཅིག་པ་ཡང་མིན་ཞེས་མདོར་བྱས་སོ། །ཁ་ཚར་ཅན་དང་ཤམ་ཐབས་དཀར་པོ་མི་བགོའོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཕྱི་རོལ་དག་ཏུ་ཚོན་ཅན་གོས་གཡོགས་ན། །དཀར་ པོ་འང་ཉིན་པར་བགོ་བར་གནང་བ་ཡིན།།དགེ་འདུན་ཁྲི་དང་ཁྲིའུ་དང་བེའུ་རས་ལ། །གདིང་བ་བཏིང་ནས་སྤྱོད་ནའང་དེ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གོས་དཀར་པོ་བགོ་བར་འདོད་ན། དེའི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་ནས་གོས་ཚོན་ཅན་གྱིས་གཡོགས་ནས་བགོ་བར་བྱའོ། །དགེ་ འདུན་གྱི་ཁྲི་འམ།ཁྲིའུ་འམ། བེའུ་རས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གདིང་བ་བཏིང་ནས་སྤྱོད་པར་བྱེད་ནའང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གོས་རྣམས་ཁ་དོག་བསྒྱུར་ཕྱིར་ཚོན་རྩི་གསུམ། །ངུར་སྨྲིག་རྩི་དང་སྔོན་པོའི་མདོག་དང་བཙག་།ཚོན་རྩི་གསུམ་པོ་ འདི་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གོས་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།ངུར་སྨྲིག་རྩི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤུན་པ་དང་། ལོ་མ་དང་། མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་ངུར་སྨྲིག་གི་རྩི་རྣམས་གཟུང་ངོ་། །སྔོན་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་ཐམས་ཅད་གཟུང་ངོ་། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མདོག་ཅེས་སྨོས་ པ་ཡིན་ནོ་།།རམས་འབའ་ཞིག་སྨོས་པར་གྱུར་ན་མི་རུང་བས་སོ། །ཞུས་པ་ཁ་ཅིག་ལས། ཆུ་ཚགས་ཁ་དོག་བསྒྱུར་བར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །སློབ་དཔོན་དག་གི་ཞལ་ནས་དེ་ནི་མི་རུང་སྟེ། ཁ་དོག་བསྒྱུར་བས་ཆུ་ཡང་ཁ་དོག་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ནི་ཡོ་བྱད་ཀྱི་གོས་བཞིན་དུ་ ཁ་དོག་བསྒྱུར་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་འཆད་དོ།།མཚལ་དང་དེ་བཞིན་རྒྱ་སྐྱེགས་བཙོད་རྣམས་དང་། །གུར་གུམ་དག་དང་ཐིང་ཤིང་ལི་ཁྲི་དང་། །རྨ་ཤིང་ལེ་བརྒན་རྩི་རྣམས་མི་རུང་སྟེ། །བརྒྱད་པོ་ཚོན་ཆེན་ཡིན་པས་བཀག་ཕྱིར་རོ། །མཚལ་དང་། རྒྱ་སྐྱེགས་དང་། བཙོད་དང་། གུར་གུམ་ དང་།ཐིང་ཤིང་དང་། ལི་ཁྲི་དང་། རྨ་ཤིང་དང་། ལེ་བརྒན་རྩི་མི་རུང་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བརྒྱད་པོ་དེ་དག་ནི་ཚོན་ཆེན་པོ་ཡིན་པས་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཚོན་ཆེན་པོ་རྣམས་བཀག་ཅེ་ན། སྡོམ་བརྩོན་རྣམས་ལ་ནི་ཁ་དོག་གསལ་པ་ཉིད་ཆ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱ་སྐྱེགས་ལ་སོགས་པ་དང་ཁ་དོག་མཐུན་པར་སྦྱར་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་དགག་པར་བསྟན་ཏོ།།འོ་ན་གུར་གུམ་གྱི་མདོག་དང་མཐུན་པ་མེ་ཏོག་ཤེ་བ་ལི་ཀ་ཇི་ལྟར་གནང་། ཁ་ཅིག་ན་རེ་མི་གནང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སེར་ པོ་ཁ་དོག་བཟང་པོ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་དང་།ངུར་སྨྲིག་རྩི་ཞེས་སྤྱིར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་། །ཚོན་ཆེན་པོ་བརྒྱད་པོ་དེ་ཉེ་བར་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

不應像在家人那樣用別針別住裙子的邊緣幷包裹下體而穿著。所謂’也不是同一顏色’是指不應穿著裙子和上衣顏色相同的意思。這裡的經文出自’衣事’：‘尊者，我是否可以穿著全部都是藍色的法衣？‘世尊說道：‘因為在家人是那樣穿著的，所以比丘不應穿著全部都是藍色的法衣’，直到’這是重大違犯。全部紅色和黃色也是如此，白色則完全不適合’。因此，在這裡應當知道是禁止裙子和上衣二者顏色相同，所以簡要說’也不是同一顏色’。應當理解為’不穿帶緣飾的和白色的裙子’。 若在外面穿著染色衣，白色也允許在白天穿著。在僧團的床、椅子和毯子上，鋪上坐具使用也是如此。如果想穿白色衣服，那時應在外面罩上染色衣服后穿著。在僧團的床或椅子或毯子等上面，鋪上坐具使用時也是如此，這裡的意思是說’可以’。 爲了改變衣服顏色有三種染料：袈裟染料、藍色和紅花。這三種染料是世尊爲了改變衣服顏色而說的。所謂’袈裟染料’是指樹皮、樹葉、花朵和果實中的袈裟色染料。‘藍色’是指所有的藍色。正因為如此才說’顏色’。如果只說染料則不合適。在某些請問中說：‘應當改變濾水器的顏色’。諸位阿阇黎說那是不合適的，因為染色會使水也變成有顏色的。因此，不應像資具衣那樣改變其顏色。 硃砂以及錫蘭鐵刀木、紅花、藏紅花、藍靛、紫膠、紅木和胭脂等都不適合，因為這八種是大染料而被禁止。硃砂、錫蘭鐵刀木、紅花、藏紅花、藍靛、紫膠、紅木和胭脂都不適合，因為這八種是大染料所以被禁止。那麼為什麼禁止大染料呢？因為對持戒者來說鮮艷的顏色是不適合的。正因為如此，也說明禁止使用與錫蘭鐵刀木等顏色相配的染料。 那麼為什麼允許使用與藏紅花顏色相似的舍婆利花呢？有人說這完全是不允許的。這是不合理的，因為世尊爲了受用美好的黃色，並且泛泛地說明了’袈裟染料’，而且特別指出排除那八種大染料。

།འོ་ན་ཚོན་ཆེན་པོ་བརྒྱད་པོ་ཉེ་བར་མཚོན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་འོ་ན་དེ་ལྟར་ཡིན་ན་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ མེ་ཏོག་ཤེ་བ་ལི་ཀ་ནི་གུར་གུམ་གྱི་ཁ་དོག་མ་ཡིན་པས་ཉེས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱད་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་སུ་མི་རུང་སྟེ། དེ་ནི་འདུལ་བའི་དབང་གིས་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེན་མོ་སྟེའུ་དང་སྤུ་གྲི་སོ་འདྲ་བ། །བྲེག་བྱ་དེ་ལས་གཞན་གྱི་རྣམ་པར་མིན་། སེན་མོ་ནི་སྟེའུའི་སོ་འདྲ་བ་དང་། །སྤུ་གྲིའི་སོ་འདྲ་བར་བྲེག་པར་བྱའི། དེ་ལས་གཞན་པའི་རྣམ་པ་ཁབ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དགོན་པར་གནས་པའི་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་དག་།སོར་གཉིས་ལས་ནི་ལྷག་པར་གཞག་མི་བྱ། །གྲོང་མཐའ་དེ་བས ཆུང་ལྷག་དེ་བཞིན་ནོ།།སྐྲ་ནི་བ་ལང་སྤུ་འདྲའི་བྱི་བྱད་སྤང་། །བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དགོན་པ་པས་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་སོར་ཕྱེད་དང་གཉིས་ལས་ལྷག་པར་གཞག་པར་མི་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གྲོང་མཐའ་བས་སྐྲ་དང་ཁ་སྤུ་སོར་ཕྱེད་དང་གཉིས་ལས་ལྷག་པར་གཞག་པར་མི་བྱའོ། །འདིར་གཞུང་ནི་ཕྲན་ ཚེགས་ལས།དགེ་སློང་དགོན་པ་བས་སྐྲའི་སྲིད་སོར་གཉིས་ལས་ལྷག་པར་གཞག་པར་མི་བྱའོ། །གྲོང་མཐའ་བས་ནི་སོར་གཉིས་པས་ཆུང་བ་ལས་ལྷག་པར་གཞག་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་འདིར་སྲིད་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། ། དེའི་ཕྱིར་ཚད་ཉིད་ལས་སྲིད་དང་རིང་ཐུང་ཞེས་བྱ་ ཐར་བསྒྲེའོ་།།སོར་གཉིས་ཀྱི་ཚད་ཀྱི་སྲིད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་གྱི་ཚིག་མི་མངོན་པར་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་ཀྱི་ཚད་སོར་གཉིས་ཞེས་བྱ་བར་བར་གྱི་ཚིག་ཕྱི་མ་ཅན་གྱིས་བསྡུ་བ་ཡིན་ཏེ། ལྡམ་ལྡུམ་གྱི་རྒྱལ་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བར་གྲངས་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་སྲིད་ཅེས་བྱ་བ་ འཁྱིལ་པའི་དོན་དུ་འཆད་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་།སོར་གཉིས་ཀྱི་ཚད་ཀྱི་སྲིད་ཅེས་བྱ་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའི། སྐྲ་འཁྱིལ་པར་གྱུར་བ་ཉིད་ལས་སོར་གཉིས་སུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་སོར་གཉིས་འཁྱིལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འདོད་ཅེ་ན། དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ཚད་སོར་ལྔར་འགྱུར་ བས་སོ།།དེའི་ཕྱིར་གླེང་གཞི་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཉེས་པར་འགྱུར་བས་མི་འདོད་དོ། །སྐྲ་ནི་བ་ལང་སྤུ་འདྲའི་བྱི་བྱད་སྤོང་སྟེ། སྐྲ་བཤད་པ་དེ་སྤང་བར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་། བྱིན་པ་མིག་དང་མཆན་ཁུང་རྐེད་སྨིན་མ་། །བྲེག་པར་བྱ་བ་ཤིན་ཏུ་ཐག་རིང་སྤང་། །སྐྲ་རྣམས་ བྲེགས་པ་བྱས་ནས་ཁྲུས་དག་བྱ།།ཡང་ན་ཡན་ལག་ལྔ་པོ་བཀྲུ་བར་བྱ། །བྱིན་པའི་སྤུ་བྲེག་པ་དང་། མིག་གི་རྫི་མ་དང་། མཆན་ཁུང་གི་སྤུ་དང་། རྐེད་པའི་སྤུ་དང་། སྨིན་མ་བྲེག་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཐག་རིང་པོ་ཁོ་ནར་སྤང་བར་བྱའོ། །སྐྲ་དག་བྲེགས་ནས་ཁྲུས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་རྐྱེན་ཞིག་ བྱུང་ན་ཡན་ལག་ལྔ་ཁྲུས་བྱའོ།།ཡན་ལག་ལྔ་ནི་མགོ་དང་། ལག་པ་གཉིས་དང་། རྐང་པ་གཉིས་སོ། །དང་པོར་ཁ་འམ་མགོ་ནི་ཅི་འདོད་བྱ། །དེ་ཡི་འོག་ཏུ་སྣ་ཡི་ནང་བྱ་ཞིང་། །ལག་པ་རྐང་པའི་སེན་མོ་རིམ་པས་བྱ། །དེ་ལྟར་འདི་ནི་འབྲེག་མཁན་ལས་ཡིན་ནོ། །འབྲེག་མཁན་ གྱི་ལས་ཀྱི་གོ་རིམས་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ།ཐོག་མར་མགོ་འབྲེག་པར་བྱ། ཡང་ན་ཁ་སྟེ་འདིར་ཅི་དགར་ཞུགས་ནས་བྱའོ། །ལྷག་མ་ལྔ་ནི་ངེས་ཏེ། དེའི་འོག་ཏུ་སྣའི་ནང་ངོ་། །དེའི་འོག་ཏུ་ལག་པའི་སེན་མོའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་རྐང་པའི་སེན་མོ་སྟེ། གོ་རིམས་འདིས་འབྲག་མཁན་གྱི་ལས་ དེ་བྱའོ།

如果問及八大色是否能夠顯示，那麼如此的話，世尊爲了受用而言，由於舍婆利迦花不是鬱金色，所以無過失。世尊的受用不能作為理由，因為這是隨順調伏而行。 指甲如錐形和剃刀刃相似，應當剃除，不應有其他形狀。指甲應當如錐刃相似，如剃刀刃相似而剃，不應有針等其他形狀，這是詞義。 住阿蘭若者的頭髮和鬍鬚，不應留長超過二指。城邊住者比此更短亦如是。頭髮不應如牛毛般修飾。持戒者阿蘭若住者的頭髮和鬍鬚不應留長超過二指半。同樣，城邊住者的頭髮和鬍鬚不應留長超過二指半。 此處經文出自《雜事》：‘阿蘭若比丘不應留長超過二指長的頭髮。城邊住者不應留長超過比二指更短的頭髮。‘此處僅指長度。因此，從尺度而言，應當理解為長度和長短。 ‘二指長度’這一詞組中省略了中間詞，應理解為’長度的尺度為二指’，這是以後詞為主的省略，如同’蓮花王’等不完整的詞組。 有些人解釋’長度’為’捲曲’的意思，他們也應理解為’二指長度的捲曲’，而不是從頭髮捲曲本身計量二指。若問為何不接受’二指捲曲’這種說法，因為那樣會成為五指的長度，所以不能接受，這將違背原有的過失規定。 頭髮不應如牛毛般修飾，應當捨棄這種頭髮打扮。 另外，小腿、眼睛、腋下、腰部、眉毛，應當遠離剃除。剃髮后應當沐浴，或者清洗五肢。小腿毛、眼睫毛、腋下毛、腰部毛、眉毛的剃除應當永遠遠離。剃髮后應當沐浴。如果有這樣的因緣，應當清洗五肢。五肢是指頭部、兩手和兩腳。 首先可隨意處理口部或頭部，之後清理鼻內，然後依次處理手腳指甲，這就是理髮師的工作。理髮師工作的次序是這樣的：首先剃頭，或者是口部，在這裡可以隨意進行。其餘五處是確定的：之後是鼻內，然後是手指甲，最後是腳指甲，應當按照這個次序進行理髮師的工作。

།སྐས་ལ་འཛེག་དང་དེ་བཞིན་ཉིན་ཉལ་དང་། །ཤམ་ཐབས་ཐ་མ་མདུད་པ་དོར་བར་བྱ། །སྡོམ་བརྩོན་གྱིས་ནི་ཁུར་ལྕི་བསྐུར་མི་བྱ། །ཡང་ཡང་ཕྲག་པ་མགོ་བོ་རྐེད་པས་མིན། །སྐས་ལ་འཛེག་པར་འདོད་པས་ཤམ་ཐབས་ཀྱི་ཐ་མ་མདུད་པ་དོར་བར་བྱའོ། །ཉིན་པར་ཉལ་ བ་ན་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་བྱ་སྟེ་།འདིར་དོན་ནི་གསང་བ་བསྡམས་པ་ཡིན་ནོ། །སྡོམ་བརྩོན་གྱིས་ཁུར་ལྕི་བ་བསྐུར་བར་མི་བྱའོ། །ཁུར་ཡང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཕྲག་པ་འམ་མགོ་བོ་དང་རྐེད་པས་བསྐུར་བར་མི་བྱའོ། །རྐུབ་ཚོས་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རྐེད་པ་ཁོ་ན་ལ་རྐེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དགུག་དང་ཕྲལ་དང་ མདོམས་སྣང་བྱས་པ་དང་།།དེ་བཞིན་ཙོག་ཙོག་པོར་ནི་འདུག་མི་བྱ། །བསྟན་བཅོས་ལས་གསུངས་སྤྱོད་ལམ་ལྟ་བུར་ནི། །བྱ་ཡིན་འདིར་ནི་འདི་དག་དཔེ་ཙམ་ཡིན། །རྐང་པ་མི་དགུག་པ་དང་། རྐང་པ་མི་གདངས་པ་དང་། མདོམས་མི་སྣང་བར་འདུག་པར་བྱའོ། །མདོམས་ སྣང་བ་ཞེས་བྱ་བ་མིང་དུ་ཆགས་པའི་ཚིག་འདི་ནི་འཚིག་པ་དང་ཡན་ལག་གི་སྦུ་གུ་འདྲ་བར་འདུག་པ་སྟེ།ཅི་ནས་ཀྱང་འཚིག་པ་དང་། ཡན་ལག་གི་སྦུ་གུ་གཉིས་རིལ་རིལ་པོ་གོས་ཀྱིས་དཀྲིས་པ་ཐུམ་པོ་ལྟར་མི་མངོན་པ་དེ་ལྟར་འདུག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་དག་ན་རེ་གཅེར་ བའི་དོན་ལ་བྱ་སྟེ།ཅི་ནས་ཀྱང་གཅེར་བ་མི་མངོན་པ་དེ་ལྟ་བུར་འདུག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ་ཞེས་འཆད་དོ། །སློབ་དཔོན་གྱི་ཞལ་ནས་ནི། བཤད་པ་གཉིས་ཀ་ལྟར་ཡང་ཤམ་ཐབས་ཀྱི་ཐ་མ་གཉིས་བསྡུས་ནས་འདུག་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་དུ་གནས་སོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ བཞིན་དུ་ཙོག་ཙོག་པོར་འདུག་པར་མི་བྱའོ།།མང་དུ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་པས་འདུལ་བའི་བསྟན་བཅོས་ལས་གསུངས་པ་ཁོ་ནའི་སྤྱོད་ལམ་ལྟ་བུར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་དཔེར་བརྗོད་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་ཚུལ་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། ཁྱིམ་པའི་རྟགས་སྤོང་བའི་ ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་སྟེ་བཅུ་གཅིག་པ་རྫོགས་སོ།། །།སྡོམ་བརྩོན་རྟགས་ནི་ཁས་བླངས་བརྗོད་པས་ན་། །དེར་རྟོགས་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་མཐུན་སྤང་བྱ་སྟེ། །དཔེར་ན་མུ་སྟེགས་རྟགས་ནི་ཐོགས་པ་དང་། །གཅེར་བུ་སྐྲ་འབལ་ལག་པར་ཟ་བ་དང་། །རབ་ཏུ་བྱུང་བའི་སྔགས ལས་རབ་ཏུ་འབྱུང་བའི་རྟགས་ཡང་དག་པར་ལེན་ཏོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་རྟགས་ཀེང་རུས་ལ་སོགས་པ་ཐོགས་པ་དང་། གཅེར་བུ་ཉིད་དང་སྐྲ་འབལ་བ་དང་ལག་པར་ཟན་ཟ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་ ཡང་།རི་ལ་མཆོང་དང་ཉི་མ་ལྟ་བྱེད་དང་། །མེ་ལྔ་བསྟེན་པ་ལ་སོགས་སྤང་བར་བྱ། །རི་ཀ་ནས་མཆོང་བ་དང་ཉི་མ་ལ་ལྟ་བ་དང་མེ་ལྔ་བསྟེན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྤང་བར་བྱའོ། །མཆིལ་མ་ལ་སོགས་སེ་གོལ་གཏོགས་བྱས་ཏེ། །དེ་ནས་གནང་བའི་ས་ཕྱོགས་ དག་ཏུ་དོར།།མཆིལ་མ་ལ་སོགས་དོར་བ་ན་སེ་གོལ་བརྡབས་ཏེ་དེ་ནས་གནང་བའི་ས་ཕྱོགས་སུ་དོར་བར་བྱའོ། །བཤང་བའི་ས་དང་གཅི་བའི་ཉེ་འཁོར་དུ། །སྣ་ཚོགས་གཏམ་གྱིས་ཡུན་རིངས་གནས་མི་བྱ། །ཁ་དོག་བཅོ་བླག་ལ་སོགས་དེར་མི་བྱ། །སྐད་དག་ཕྱུང་སྟེ་བརྟགས་ནས་འཇུག་ པར་བྱ།།བཤང་བའི་སའི་ཉེ་འཁོར་རམ་གཅི་བའི་སའི་ཉེ་འཁོར་དུ་གཏམ་སྣ་ཚོགས་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་དག་གིས་ཤིན་ཏུ་ཡུན་རིང་བར་གནས་པར་མི་བྱའོ། །ཁ་དོན་ནམ་བཙོ་བླག་ལ་སོགས་པ་དེར་མི་བྱའོ། །སྣམ་ཕྱི་སར་འཇུག་པ་ན་སྐད་དག་ཕྱུང་སྟེ་འཇུག་པར་བྱའོ།

上樓梯以及白天睡覺時，下裙的末端應解開繫帶。持戒者不應揹負重擔。不應反覆用肩膀、頭部和腰部承擔。上樓梯時想要解開下裙末端的繫帶。白天睡覺時也應如此，這裡的意思是要約束隱私部位。持戒者不應揹負重擔。即使是輕擔，也不應用肩膀或頭部和腰部來承擔。因為與臀部相連，所以專指腰部為腰。 不應盤腿、岔開腿、露出下體，同樣也不應蹲坐。應當如論典所說的威儀那樣，這裡這些只是舉例而已。不應盤腿，不應岔開腿，不應露出下體而坐。‘露出下體’這個詞語是指私處和肢體的管狀部位，意思是無論如何都要讓私處和肢體的管狀部位都被衣服包裹得像包裹物一樣不顯露，這是詞義。其他人解釋說是指裸露的意思，無論如何都不應顯露裸露，這是詞義。師長說，按照這兩種解釋，都是指將下裙的兩端收攏而坐的意思。 同樣不應蹲坐。說得再多也無必要，應當如律典所說的威儀那樣行持，這些只是舉例說明而已。出自《沙彌戒論釋》，捨棄在家相品第十一完。 持戒者既然已經口頭承諾受持標誌，就應當捨棄與退失相應的行為，例如帶著外道的標誌，裸體、拔頭髮、用手吃飯等。從出家咒語中說’正受持出家相’，因此應當捨棄與退失出家相應的行為，例如帶著外道的標誌如骨飾等，裸體、拔頭髮、用手吃飯等。 還有，應當捨棄從山上跳下、注視太陽、修習五火等行為。應當完全捨棄從山崖跳下、注視太陽、修習五火等一切行為。對於痰等，應當打響指，然後扔在允許的地方。對於痰等物，應當打響指后扔在允許的地方。 在大小便處及其周圍，不應長時間停留談論各種話題。不應在那裡背誦和修習等。應當發出聲音后觀察再進入。在大便處周圍或小便處周圍，不應以各種談話等長時間停留。不應在那裡背誦或修習等。進入廁所時應當發出聲音后觀察再進入。

། བཤང་བའི་ས་དང་གཅི་བའི་ས་དག་ཀྱང་། །སོ་སོར་ཐ་དད་ཡིན་ཏེ་དེར་མི་བརྗོད། །གཅི་དང་བཤང་བ་དེ་བཞིན་རླུང་དག་ནི། །འབྱུང་བར་གྱུར་ན་དལ་བུས་གཏང་བར་བྱ། །བཤང་བའི་ས་ཡང་ལོགས་ཤིག་གཅི་བའི་ས་ཡང་ལོགས་ཤིག་ཏུ་བྱའོ། །དེར་ཞུགས་ན་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །བཤང བ་ལ་སོགས་པ་གང་འབྱུང་བར་གྱུར་པ་དེ་ནི་བཤད་པ་འམ་གཅི་བ་འམ་རླུང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་སྟེ།དལ་གྱིས་དལ་གྱིས་གཏང་བར་བྱའོ། །འབྱུང་བ་དགག་པར་ནམ་ཡང་འདོད་མ་ཡིན། །གཅི་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་འབྱུང་བ་དགག་པར་མི་བྱའོ། །གཙང་སྦྲའི་རིམ་པ་ཡང་བཤད་པར་ བྱ་སྟེ།རྨ་ལ་སྔར་ནི་འཇམ་པོས་ཕྱིས་ནས་ཀྱང་། །ཆུ་ནང་དག་དང་ས་ཡིས་བཀྲུས་བྱས་ཏེ། །ལག་པ་གཡོན་པར་ས་ནི་ལན་བདུན་བླུགས། །དེ་ཡི་འོག་ཏུ་ལག་པ་གཉིས་ཀར་བདུན། །ས་དེ་དག་ཀྱང་སོ་སོར་རིམ་བཞིན་གཞག་།དེ་བཞིན་ཆུ་མང་ལག་པ་གཉིས་བཀྲུས་ནས། །དེས་འབད་ ལག་ངར་བྱིན་པ་ལེགས་ཕྱིས་ཏེ།།ཕྱིས་ཀྱང་ལག་པ་གཉིས་ཀ་བཀྲུ་བྱ་ཞིང་། །ཕྱིས་ནས་རིལ་བས་རྐང་པ་གཉིས་ཀ་ཡིན། །སེམས་ནི་དག་ན་གཙང་བ་ཡིན་པར་བཤད། །དྲི་དང་གོས་པ་དག་དང་བྲལ་ཙམ་ཡིན། །རྨ་ཉིད་ལ་ནི་རེ་ཞིག་སྔར་བོང་བ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་གིས་ཕྱི་བར་ བྱའོ།།དེའི་འོག་ཏུ་ཆུ་མང་པོ་དང་སས་བཀྲུ་བར་བྱ་སྟེ། ཇི་ཙམ་གྱིས་དྲི་དང་། གོས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་བླང་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བཀྲུས་ནས་ཕྱིས་ལག་པ་གཡོན་པར་ས་ལན་བདུན་བླང་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་ལག་པ་གཉི་གས་ཀྱང་བདུན་ཁོ་ན་སྟེ་། ས་དེ་དག་ཀྱང་སོ་སོར་ རིམ་པར་གཞག་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟར་ཆུ་མང་པོས་ལག་པ་གཉིས་བཀྲུས་ཏེ་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དེས་ལག་ངར་དང་བྱིན་པ་ལེགས་པར་ཕྱི་བར་བྱ་སྟེ། བྱིད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལག་ངར་དང་བྱིན་པ་ཕྱིས་ནས་ཕྱིས་ཡང་ལག་པ་གཉིས་ཀ་བཀྲུ་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་རིལ་བའོ། ། དེ་ནས་རྐང་པ་གཉིག་བཀྲུ་བར་བྱ་སྟེ། རིམ་པ་ནི་འདི་ཡིན་ནོ། །སེམས་དག་པར་གྱུར་པ་ཙམ་ལ་གཙང་བ་ཡིན་པར་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་དྲི་དང་གོས་པ་བསལ་བ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །ཐ་སྙད་པའི་གཙང་བར་སྟོན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་ནང་གི་གཙང་སྦྲ་གསུངས་པ་ནི། །ལུས་ལ སོགས་པའི་སྡིག་སྤང་གང་ཡིན་པའོ།།བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་གྱིས་བཤང་དང་གཅི་བ་དང་། །སོ་ཡི་དྲི་བསལ་ཕྱོགས་ནི་དབེན་པར་བྱ། །གཞན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་ནང་གི་གཙང་སྦྲ་དག་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྡིག་པ་མི་ བྱ་བ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ།།བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་གྱིས་བཤང་བ་དང་གཅི་བ་དང་། སོ་ཤིང་དོར་བ་དག་ནི་ཕྱོགས་དབེན་པ་དག་ཏུ་བྱའོ། །སོ་ཤིང་དག་ནི་ཆུ་ཡིས་བཀྲུས་བྱས་ནས་། །དོར་བར་བྱའོ་ཆུ་དག་མེད་ན་ཡང་། །ལྕེ་ཡི་དྲི་མས་ཤི་བཞིན་འདིར་གྱུར་ན། །མི་རུང་བསྒྲིམས་ཏེ་ས་ལ་ཕྱིས་ ནས་སོ།།སོ་ཤིང་ཟོས་ནས་ཆུས་བཀྲུས་ཏེ་དོར་བར་བྱའོ། །འོན་ཏེ་ཆུ་མེད་ན་དེའི་ཚེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུས་ལ་ཕྱིས་ནས་ཀྱང་དོར་བར་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བཤད་པ། ལྕེའི་དྲི་མས་ཤི་བཞིན་འདིར་གྱུར་ན་མི་རུང་ངོ་། །འདིར་གཞུང་ནི་ཕྲན་ཚེགས་ལས། དགེ་སློང་གིས་སོ་ཤིང་ ཟོས་ཏེ་ལྕེ་བཞར་ནས་མ་བཀྲུས་ཏེ་བོར་བ་དང་།དེ་ལས་སྦྲང་བུས་གཞི་བས་པས་དུས་ལས་འདས་སོ། །སྦྲང་བུའི་རོའི་རྒྱུས་སྲོག་ཆགས་ཧ་རོ་ལི་ཀ་འོངས་ཏེ་དེས་སྦྲང་བུ་བཟུང་ངོ་། །སྲོག་ཆགས་ཅིན་ཏི་ཀས་ཧ་རོ་ལི་ཀ་བཟུང་ནས་དེ་ཡང་དུས་བྱས་སོ།

大小便處應當分開，不應在那裡說話。大小便和放屁時，應當緩慢地排出。 大便處應在一邊，小便處應在另一邊。進入那裡時不應說話。當大便等出現時，無論是大便、小便還是放屁，都應當緩慢地排出。 決不應該阻止排泄。不應阻止小便等的排出。 現在講述清潔的次第：首先用柔軟物擦拭污穢處，然後用水和土清洗。左手放土七次，之後兩手各放七次。那些土要分別依次放置。然後用大量水洗兩手，努力擦拭手臂和小腿，擦拭后再洗兩手，然後用土團洗兩腳。 說心清凈即為清凈，僅是遠離氣味和污垢而已。首先用土塊等物擦拭污穢處，然後用大量水和土清洗，直到沒有氣味和污垢為止。如此清洗后，左手放土七次，然後兩手各放七次，那些土也要分別依次放置。 然後用大量水洗兩手，修行者要好好擦拭手臂和小腿。擦拭手臂和小腿后，再次洗兩手。然後是土團，然後洗兩腳，這就是次第。 說僅心清凈即為清凈，那也只是去除氣味和污垢而已。這是世俗的清凈。 世尊宣說內在的清凈是：遠離身等的罪業。修行者應在僻靜處大小便和清除牙齒污垢。 另外，世尊宣說了勝義的內在清凈，應當知道那就是身語意各方面都不造罪業。修行者應當在僻靜處大小便和棄置牙枝。 應當用水洗凈牙枝后棄置。若無水時，因舌頭污垢如同死屍般，不適合，應當用力在土上擦拭后棄置。 食用牙枝后應用水洗凈后棄置。如果沒有水，那時應當一定要在土上擦拭后棄置。為什麼呢？因為舌頭的污垢如同死屍般不適合。 這裡的經文出自《雜事》：比丘食用牙枝，刮舌后未洗就扔掉，因此被蚊蟲叮咬而死亡。因為蚊蟲的屍體，來了一種叫哈羅利卡的生物，它抓住了蚊蟲。一種叫金提卡的生物抓住了哈羅利卡，它也死了。

།བྱི་ལས་ཅིན་ཏི་ཀ་བཟུང་བ་དང་དེ་ཡང་ ཤི་ནས་སྲོག་ཆགས་རྣམས་ཚང་དུ་དུས་བྱས་པ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ།དགེ་སློང་དག་སྐྱེས་བུ་སོ་གདུག་པ་དག་ཡོད་པས། དེའི་ཕྱིར་སོ་ཤིང་ཆུས་བཀྲུ་བར་བྱའོ། །ཆུ་མ་རྙེད་ནས་ས་ཕྱིས་ནས་དོར་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ལྷུང་བཟེད་གཉིས་ཏེ་ སས་བྱས་ལྕགས་ལས་བྱས།།ལྷུང་བཟེད་གཞན་མིན་ཆུང་ཆེ་སྐྱ་བོ་མིན། །ཁར་གསིལ་སྒྲ་དང་ལྡན་པ་བཅང་བྱ་སྟེ། །དེ་ནི་གོ་བྱེད་ཁྱི་སྐྲོད་ཡིན་པས་སོ། །ལྷུང་བཟེད་ས་ལས་བྱས་པ་དང་། ལྕགས་ལས་བྱས་པ་དག་གནང་བ་ཡིན་གྱི། ལྷུང་བཟེད་ཟངས་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལས་ བྱས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།ལྷུང་བཟེད་ཆུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ལྷུང་བཟེད་སྐྱ་བོ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ལྷུང་བཟེད་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཁར་གསིལ་སྒྲ་དང་ལྡན་པ་བཅང་བར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཁར་གསིལ་དེ་ནི་སྐྱེ་བོ་དག་ལ་གོ་བར་བྱེད་པ་དང་། བསོད་སྙོམས་ལ་ཞུགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚེ་ཁྱི་དག་སྐྲོད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་བཅང་བར་བྱའོ། །དགེ་ཚུལ་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་སྟེ། བཅུ་གཉིས་པ་རྫོགས་སོ།། །།བླ་མར་གསོལ་བཏབ་བླ་མ་ཉམས ཕྱོགས་མཐུན།།རང་གི་བླ་མ་མ་གུས་དེ་ཡིན་པས། །བདག་ཉིད་འདོད་པས་པ་ལྟར་རབ་སྡུག་དང་། །གུས་པར་བྱས་ནས་བླ་མའི་རིམ་གྲོ་བྱ། །མཁན་པོར་གསོལ་བ་གདབ་པའི་སྔགས་ལས་བཙུན་པ་བདག་གི་མཁན་པོ་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་གང་ཞིག་གསོལ་བ་གདབ་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་ ཁས་ལེན་པ་སྟེ།དེ་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ནི་ཉམས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ཡང་རང་གི་བླ་མ་ལ་མ་གུས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་བདག་ཉིད་ཤེས་པས་ནི། མཁན་པོ་ལ་པ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་སྡུག་པས་བསྙེན་བཀུར་བྱས་ནས་རིམ་གྲོ་བྱའོ། ། བཤང་དང་གཅི་དང་སོ་ནི་དག་བྱ་དང་། །མཚམས་ཀྱི་ནང་དུ་རྒྱལ་ལ་ཕྱག་བྱ་དང་། །ཆུ་དག་བཏུང་བར་བྱ་བ་མ་གཏོགས་པ། །ཐམས་ཅད་དྲིས་ནས་བྱ་བ་ཡིན་པར་གསུངས། བླ་མ་ལ་ཐམས་ཅད་དྲིས་ནས་བྱ་བ་ཡིན་པར་བསྟན་ཅེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། བླ་མ་ལ་མ་དྲིས་པར་ཅི་ཡང་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ ཚིག་གོ།།སྤྱིར་བཏང་བ་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ནི་བཤང་བ་དང་གཅི་བ་དང་སོ་བཀྲུ་བ་དང་མཚམས་ཀྱི་ནང་དུ་མཆོད་རྟེན་ལ་ཕྱག་བྱ་བ་དང་ཆུ་བཏུང་བ་དང་ལྔ་མ་གཏོགས་པ་ཡིན་ནོ། །བླ་མ་བས་སྔར་ནང་པར་ལངས་ནས་ནི། གདོང་དག་བཀྲུས་ནས་བདེ་གཤེགས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། །དེ་ནས་ བླ་མ་གུས་བཅས་ཕྱག་བྱས་ནས།།བཏུད་དེ་སྐུ་ལ་མཉམ་མམ་ཞེས་ནི་དྲི་། །བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་ལུང་མནོས་དེའི་འོག་ཏུ། །དེ་ཡི་གནས་ཁང་ཉེ་འཁོར་ཕྱག་དར་བྱ། །དེ་ནས་རྒྱལ་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་བྱས་ནས་ནི། །དད་པས་བཏུད་བཞིན་དུ་ནི་བསྐོར་བྱ་ཞིང་། །བླ་མ་བས་ཆེས་ནང་པར་སྔར་ ལངས་ནས་གདོང་བཀྲུ་བར་བྱའོ།།དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཕྱག་བྱའོ། །དེ་ནས་བླ་མ་ལ་གུས་པ་དང་བཅས་པས་ཕྱག་བྱ་ཞིང་དེའི་འོག་ཏུ་དེའི་ཁམས་མཉམ་མམ་ཞེས་དྲིས་ནས། ཀུན་དུ་སྦྱར་བ་རུང་བ་དག་བགྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཀྱི་ལུང་མནོད་པར་བྱའོ། །ལུང་ཐོབ་པས་ཐོག་མར་བླ་མ་ དེའི་གནས་ཁང་གི་ཉེ་འཁོར་གྱི་ཕྱག་དར་བྱའོ།།དེ་ནས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་བྱས་ཏེ། དད་པས་བཏུད་བཞིན་དུ་བསྐོར་བར་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ། ཉེ་བའི་སྡོམ་བརྩོན་རྒན་ལ་ཕྱག་བྱས་ནས། །དགེ་བས་ལུས་ལ་སྙིང་པོ་བླང་བར་བྱ། །ཉེ་འཁོར་ན་ཉེ་བར་ གནས་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་རྒན་པོ་དག་ལ་ཕྱག་བྱས་ནས།དེའི་འོག་ཏུ་བསམ་གཏན་ནམ་ཀློག་པས་རང་གི་ལུས་ལས་སྙིང་པོ་བླང་བར་བྱའོ།

貓抓住了金錢豹，它死後眾生在巢中死去時，世尊說道：‘諸比丘，因為有些人牙齒不好，所以應當用水漱口。若找不到水，應當用土擦拭后扔掉。’ 缽有兩種：土製和鐵製。不應持用其他缽，不應太小太大或灰色。應持有響聲的缽，因為它能讓人知曉並驅趕狗。 允許使用土製和鐵製的缽，不允許使用銅等其他材料製成的缽。不應使用小缽，不應使用灰色缽，也不應使用大缽等。應持有響聲的缽，因為這響聲能讓人知曉，在乞食等時能驅趕狗，所以應當持用。 從沙彌語句註釋中，出家衰損隨順品第十二終。 祈請上師，上師衰損隨順品。因為不敬重自己的上師，所以應當像父親一樣恭敬，並且要恭敬地承事上師。 在請求親教師的咒語中說’尊者，請做我的親教師’，先行祈請后承諾。放棄這個誓言稱為衰損。隨順衰損就是對自己的上師不恭敬等。因此自己應當明白，要像對待父親一樣非常恭敬地承事親教師並且供養。 除了大小便、刷牙、在界內禮敬佛塔和飲水之外，一切都應請示后再做。 應當請示上師后再做，這意味著未經上師允許不可做任何事。總的規定中特別除外的是大便、小便、刷牙、在界內禮敬佛塔和飲水這五件事。 應當比上師早起，洗臉后禮敬如來，然後恭敬禮拜上師，彎腰詢問身體可好。得到當日任務許可后，應當打掃他的住處周圍。然後向佛設壇城，以信心恭敬地右繞。 應當比上師更早起床洗臉。然後向世尊禮拜。之後恭敬地向上師禮拜，接著詢問’您身體安好嗎？‘，然後請求’我要做適當的事務’的許可。得到許可后，首先要打掃上師住處周圍。然後向佛世尊設定壇城，以信心恭敬地右繞。 之後向附近的年長修行者禮拜，以善法從身體中取精要。向附近的年長持戒者禮拜后，之後應當通過禪修或讀誦從自身中取精要。

།བླ་མ་དག་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པས་ནི། །ཟས་སྐོམ་ལ་སོགས་ཞིམ་པོ་ཀུན་ཀྱང་དབུལ། །བླ་མ་ལ་བསྙེན་བཀུར་བྱེད་པར་འདོད་པས་ མཁན་པོ་འདི་ལས་གང་བཞེད་པ་དེ་བཞེས་སུ་གསོལ་ཞེས་ཟས་སམ་སྐོམ་ཞིམ་པོ་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་དེ་ཐམས་ཅད་བླ་མ་ལ་དབུལ་བར་བྱའོ།།ཕྱག་བྱའི་ལམ་དུ་ཕྱིན་ནའང་ཕྱག་བྱ་སྟེ། །བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དང་མི་མཐུན་བཀོལ་མི་བྱ། །འཇིག་རྟེན་གསུམ་གྱི་སྟོན་པའི་གསུང་དབང་གིས། །དེས་ ཀྱང་ཨ་རོག་གྱ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ།།ཉེ་འཁོར་དུ་ཕྱིན་པ་ན་ཕྱག་བྱ་བར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཕྱག་བྱ་བའི་ཉེ་འཁོར་དུ་ཕྱིན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེས་ཕྱག་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་དེ་བཀོལ་ཏེ། གཞན་ལ་ནི་ཕྱག་མི་བྱའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་པ་ཡིན་ནོ། །བརྟུལ་ ཞུགས་ཅན་མི་མཐུན་པ་དེས་ཀྱང་ཁམས་གསུམ་གྱི་མགོན་པོའི་བཀའ་མདུན་དུ་བྱས་ཏེ། རོག་གྱ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གཞན་དུ་ན་གཉི་ག་ལ་ཡང་བཀའ་ལས་འདས་པར་འགྱུར་རོ། །རྒན་ཞུགས་ཤིན་ཏུ་རྒན་པོ་སྦྲིད་བྱུང་དང་། །ཁྱིམ་པ་སྦྲིད་པ་བྱུང་ནའང་སོས་ཞེས་བརྗོད། ། གཞོན་ནུ་སྦྲིད་བྱུང་ཨ་རོག་གྱ་ཞེས་བྱ། །རྒན་ལ་བྱུང་ལ་ཚིག་གིས་ཕྱག་བྱའོ། །རྒན་ཞུགས་ཤིན་ཏུ་རྒན་པོ་དག་གི་སྦྲིད་པ་བྱུང་ན་སོས་ཤིག་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཁྱིམ་པ་ལ་བྱུང་ན་ཡང་སོས་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་དགེ་སློང་དག་དེ་རྣམས་ནི་གསོན་པར་དགའ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས གསུངས་པས་སོ།།གཞོན་ནུ་དག་གི་སྦྲིད་པ་བྱུང་ན་ཨ་རོག་གྱ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཤིན་ཏུ་རྒན་པ་ལས་གཞན་པའི་རྒན་རབས་སྦྲིད་པ་བྱུང་ན་ཚིག་གིས་ཕྱག་བྱ་བར་བྱའོ། །འདི་ལ་བཀུར་སྟེས་ཕྱག་བྱས་རྣམ་གཉིས་ཏེ། །ཡན་ལག་ལྔ་དང་སྒྱིད་བཟུང་ རང་བཞིན་ནོ།།མུན་ཁུང་བླ་མ་སྤྱི་བོས་སར་གཏུགས་པའི། །ཕྱག་དག་མི་བྱ་ཚིག་གིས་ཕྱག་བྱའོ། །བསྟན་པ་འདི་ལ་བཀུར་སྟིས་ཕྱག་བྱ་བ་ནི་གཉིས་སུ་གསུངས་ཏེ། གཅིག་ནི་ཡན་ལག་ལྔས་ཕྱག་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་སྒྱིད་པ་ནས་འཁྱུད་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །མུན་ ཁུང་དུ་བླ་མ་ལ་སྤྱི་བོ་ས་ལ་གཏུགས་ཏེ་ཕྱག་མི་བྱའོ།།བླ་མ་སྨོས་པ་ནི་མཚོན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། གཞན་ལ་ཡང་ཕྱག་མི་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཚིག་གིས་ནི་ཕྱག་བྱ་སྟེ་འདིར་གཞུང་ནི་ཚངས་པའི་གདུང་བ་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །སྡོམ་བརྩོན་བཅའ་བ་འགའ་ཞིག་འཆའ་བྱེད་ན། ། ཕྱག་དག་མི་བྱ་དེས་ཀྱང་ཕྱག་མི་བྱ། །མི་གཙང་ལམ་གྱི་ཕྱོགས་མ་བཀྲུས་པའང་མིན། གོས་གཅིག་མ་ཡིན་ཟས་བཅས་ཁ་མ་ཡིན། །མདུན་དུ་ཟས་དྲངས་སྤོ་བ་སྤྱོད་པ་དང་། །ཁྱིམ་གནས་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་དང་གཅེར་བུ་དང་། །གཞན་ཡང་ཕྱག་བྱ་མིན་ཡང་རྟག་པར་ནི། ། ཕྱག་བྱ་གཉིས་ཏེ་བདེ་གཤེགས་རྒན་པོ་ཡིན། །གཞན་དག་ཇི་དག་མུར་པ་ལ་ཕྱག་དག་མི་བྱའོ། །གཞན་གྱིས་ཀྱང་དེ་དག་ལ་ཕྱག་དག་མི་བྱའོ། །མི་གཙང་བའི་ལམ་ལ་བཀྲུས་པ་ལ་ཡང་མི་བྱའོ། །གོས་གཅིག་ལ་ཡང་མི་བྱའོ། །ཁ་ཟས་དང་བཅས་པ་ལ་ཡང་མི་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ མདུན་དུ་ཟས་དྲུངས་པ་དང་།སྤོ་བ་སྤྱོད་པ་དང་ཁྱིམ་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་དང་གཅེར་བུ་དང་། གཞན་ཡང་དེ་ལྟ་བུའི་ཕྱག་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དག་མང་བས། མདོར་ན་ཕྱག་བྱ་བ་ནི་གཉིས་ཁོ་ན་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་དང་། སྡོམ་པ་རྒན་པའི་སྡོམ་ བརྩོན་ཅན་ནོ།།གང་ཕྱིར་དེ་དག་སྡོམ་པས་རྒན་མིན་པས། །གསང་སྔགས་ལ་ཡང་ལྷ་གཞན་ཕྱག་མི་བྱ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་བཏུད་པས་ཕྱག་བྱས་ནས། །གཞན་གྱིས་བྱས་པའི་གསང་སྔགས་བརྗོད་པར་བྱ། །གསང་སྔགས་དག་བརྗོད་པ་ན་ཡང་ལྷ་གཞན་དག་ལ་ ཕྱག་མི་བྱ་ཞིང་།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་སྡོམ་པས་རྒན་པ་མ་ཡིན་པས་སོ།

對上師行供養時，應當供養一切美味飲食等。想要供養上師者，應當說’請上師隨意享用所需’，無論是何種美味飲食等一切都應當供養上師。 若至禮拜之處也應禮拜，不應與持戒者相違而役使。以三界導師之教敕，彼亦應說’阿羅嘎’。若至近處應當禮拜。若是不相應禮拜近處者，此時彼應當只禮拜而不役使他人，也不應禮拜其他人，如是宣說。持戒不相應者亦應以三界怙主之教敕在前，應當說’羅嘎’。否則雙方都將違背教敕。 對於極為年長的長老打噴嚏時，以及居士打噴嚏時也應說’愿安康’。年輕人打噴嚏時應說’阿羅嘎’。對長者打噴嚏時應以言語禮拜。極為年長的長老打噴嚏時應說’愿安康’。對居士打噴嚏時也應說’愿安康’。這是因為說’那些比丘喜歡活著’。年輕人打噴嚏時應說’阿羅嘎’。除極為年長者外的其他長者打噴嚏時應以言語禮拜。 於此恭敬禮拜有二種：五體投地及抱膝之性質。黑暗中不應以頭頂觸地禮拜上師，應以言語禮拜。於此教法中恭敬禮拜說有二種：一是五體投地禮拜；二是抱膝之性質。黑暗中不應以頭頂觸地禮拜上師。說上師只是舉例而已，對他人也同樣不應禮拜。應以言語禮拜，此處經文說應行梵天禮。 持戒者若正在進食，不應禮拜，彼亦不應禮拜。不凈道未洗凈時也不應，著單衣時不應，含食時不應。面前擺放食物時、正在大小便時、居士、破戒者、裸體者，以及其他不應禮拜者雖多，然常應禮拜二者：善逝與長老。其他諸如正在進食者不應禮拜。他人也不應禮拜彼等。不凈道雖已洗凈也不應禮拜。著單衣時也不應禮拜。含食時也不應禮拜。同樣在面前擺放食物時、正在大小便時、居士、破戒者、裸體者，以及其他諸如此類不應禮拜者甚多，總之應禮拜者唯有二種：世尊善逝與戒臘長的持戒者。 因為彼等非以戒律年長故，密咒中也不應禮拜其他天尊。向三寶頂禮后，應誦他人所作之密咒。誦密咒時也不應禮拜其他天尊，因為彼等非以戒律年長故。

།འོ་ན་དེས་བྱས་པའི་གསང་སྔགས་དག་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་ཞེ་ན། བཤད་པ། དཔེར་ན། ན་མོ་རདྣ་ཏྲ་ཡཱ་ཡ་ཀུ་རུ་ཀུལླེ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུར་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་འདུད་པས་མཆོད་ནས། ལྷ་གཞན་དག་གིས་ བྱས་པའི་གསང་སྔགས་བརྗོད་པར་བྱའོ།།གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་སྐྱབས་འོས་དག་ལ་སྐྱབས་། །སོང་ནས་གཞན་ལ་གུས་པས་ཕྱག་བྱེད་པ། དེ་ནི་ཤཱཀྱའི་རིགས་ཀྱི་རྟགས་དག་ལ། །ཅོ་འདྲི་ཡུལ་འཁོར་ཟས་ནི་འབར་བར་ཟ། །གང་ཞིག་སངས་རྒྱས་ལ་སྐྱབས་སུ་སོང་ནས། ལྷ་ གཞན་དག་ལ་སྙིང་ནས་ཕྱག་འཚལ་བའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ནི།ཤཱཀྱའི་རིགས་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆ་བྱད་ལ་ཅོ་འདྲི་ཞིང་། ཡུལ་འཁོར་གྱི་ཟས་མདག་མ་འབར་བ་དང་འདྲ་བ་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ། སྤྱོད་པ་ནི་གཞན་དུ་ཡིན་ལ། བསམ་པ་ནི་གཞན་དུ་སེམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགེ་ ཚུལ་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་ལས།བླ་མར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལས་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་སྟེ་བཅུ་གསུམ་པ་རྫོགས་སོ།། །།དེ་ནས་སྡོམ་པ་ཉམས་ཕྱོགས་མཐུན་འབྱུང་སྟེ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མ་གུས་དེ་བཞིན་དུ། །ཉི་མ་ལྔ་ལས་ལྷག་ པར་མི་གནས་པའམ།།དགག་དབྱེ་དང་ནི་གསོ་སྦྱོང་ཉམས་པ་སྟེ། འདི་མན་ཆད་ནི། སྡོམ་པ་མཐའ་དག་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་འབྱུང་བ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མ་གུས་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཉི་མ་ལྔ་ལས་ལྷག་པར་མི་གནས་པ་ཉིད་དེ། འདིར་ཡང་གལ་ཏེ་གནས་ཚོལ་བ་ལ་ཞུགས་ན། དེའི་ཚེ་མི་གནས་པ་ལ་ཉི་མ་ལྔའི་རྙེད་པ་དག་དབང་ངོ་། །འོན་ཏེ་མི་ཚོལ་ན་དེའི་ཚེ་ཉི་མ་ཐོག་མ་ཉིད་ལས་མི་དབང་ངོ་། །འམ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲའི་དོན་ནི་ཐ་དད་པའི་དོན་ལ་བྱའོ། །འདིར་གཞུང་ནི་གླེང་གཞི་ལས། ཡུན་ཇི་སྲིད་ཅིག ཏུ་མི་གནས་པ་ལ་རྙེད་པ་བརྩམ་པར་བགྱི།ཉེ་བ་འཁོར་ཞག་ལྔ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ཡང་གནས་ཚོལ་བའི་སྦྱོར་བ་མ་བཏང་ནའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དགག་དབྱེའི་ལས་ཉམས་པ་ཡང་། སྡོམ་པ་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གསོ་སྦྱོང་གི་ལས་ ཉམས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྟེ་དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། བཤད་པ། གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་གསུངས་པ་མེད་གྱུར་ཀྱང་། །དགག་དབྱེ་གསུངས་ཕྱིར་འདིར་ནི་གསོ་སྦྱོང་ཡོད། །དགག་དབྱེ་དག་པར་གོ་བར་བྱ་ ཕྱིར་ཏེ།།དེ་ལས་གསོ་སྦྱོང་དོན་ནི་ཐ་དད་མིན། །འཕགས་པ་ཟླ་བའི་ནོར་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཞལ་ནས་དགེ་ཚུལ་དག་གིས་གསོ་སྦྱོང་བྱའོ་ཞེས་དངོས་སུམ་གསུངས་ཀྱང་འོན་ཀྱང་དགག་དབྱེ་གསུངས་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་གསོ་སྦྱོང་གསུངས་པར་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་སྟེ། དགག་དབྱེ་ནི་དག་ པར་གོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ།གསོ་སྦྱོང་གིས་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་པས་སོ། །གཞན་ཡང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་དགག་དབྱེ་སྒྲུབ་པ་དང་གསོ་སྦྱོང་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པས་གསོ་སྦྱོང་དང་དགག་དབྱེ་གཉིས་ཀྱི་དོན་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བས་ན་དགག་དབྱེ་ལས་ གསོ་སྦྱོང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དགག་དབྱེ་གནང་བ་ཁོ་ན་གསོ་སྦྱོང་ཡང་གནང་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ་ཞེས་འཆད་དོ། །ཡང་སྨྲས་པ་དགག་དབྱེ་བྱས་པས་གསོ་སྦྱོང་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྡིག་པའི་སྨན་གྱི་གསོ་སྦྱོང་ནི། །དགག་དབྱེ་བྱས་ནས་ཡང་མི་བྱ། །གསོ་སྦྱོང་གསུངས་པ་དག་ ཕྱིར་ཏེ།།དགག་དབྱེ་བྱས་ཕྱིར་དེ་ཡང་དག་།ཕན་ཚུན་གདམས་པའི་དོན་དུ་ནི། །དགག་དབྱེ་རྗེས་སུ་གནང་བ་ཡིན། །སྡིག་པ་ཡོངས་སུ་དག་བྱའི་ཕྱིར། །གསོ་སྦྱོང་གཉེན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ།

那麼，應當如何誦唸他所作的密咒呢？解釋道：例如，‘南無三寶庫魯庫列’這樣的咒語，先以禮敬三寶作供養，然後誦唸其他諸天所作的密咒。 若有人皈依應當皈依的佛陀后，又恭敬頂禮其他（天神），此人就如同對釋迦族的標誌進行譏諷，如同在城邑中食用燃燒的食物。 若有人皈依佛陀后，又以虔誠之心禮拜其他諸天的這種修行者，就如同在譏諷聖者釋迦族的威儀，如同在食用城邑中如火燃燒般的食物。這是因為其行為與內心相違背的緣故。 從沙彌戒論釋中，對違背祈請上師的隨順分第十三終。 其後出現破戒隨順分，即不恭敬三寶，以及超過五日不住（僧團），破壞自恣和布薩。 此下是關於破壞一切戒律的隨順分，即：不恭敬三寶，以及超過五日不住僧團。在此，如果開始尋找住處，那麼不住僧團者可得五日的利養。如果不尋找，則從第一日起就不應得到利養。‘以及’一詞表示區分之義。 此處經文出自因緣品：‘不住僧團者可得利養多長時間？優波離，僅五日，這還是在未放棄尋找住處的努力的情況下。’ 此外，破壞自恣羯磨也是破戒的隨順分。同樣，破壞布薩羯磨也是如此。 如果說，由於世尊未說明此事，因此無過失，對此解釋道： 即使沒有明顯宣說，因為宣說了自恣，此處也包含布薩。爲了使自恣清凈可知，布薩的意義與之並無差別。 雖然聖月寶等說沙彌應當行布薩，但是僅僅因為宣說了自恣，就應當推斷也宣說了布薩，因為自恣是爲了使（戒律）清凈可知，布薩也是如此。 另外，爲了成就戒律圓滿，需要成就自恣和布薩，因此自恣和布薩二者的意義是相同的。 因此，布薩與自恣並無差別，應當理解允許自恣也包含了允許布薩。 又說，行自恣即是行布薩，以及：‘罪業之藥的布薩，行過自恣后不再行。因為宣說了布薩，因為行了自恣也得清凈。自恣是爲了相互教誡而允許的，布薩是爲了清凈罪業的對治。’

། འདིར་དགྲ་བཅོམ་པ་དེ་དག་གིས་སྔགས་ཀྱི་ཆོ་ག་མཛད་པ་ཡང་འདི་ཡིན་ཏེ། བཙུན་པ་ དགོངས་སུ་གསོལ།དེང་དགེ་འདུན་གྱི་གསོ་སྦྱོང་བཅོ་ལྔ་པ་ལགས་ལ། བདག་དགེ་ཚུལ་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བའི་གསོ་སྦྱོང་ཡང་བཅོ་ལྔ་པ་ལགས་ཏེ། བདག་དགེ་ཚུལ་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་བདག་གི་བར་ཆད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཡོངས་སུ་དག་གོ་ཞེས་བདག་ཉིད་མཆིའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ ནོ།།འདི་ཉིད། ཀྱེ་ཚིག་བདག་ལ་བཙུན་པ་དགོངས་སུ་གསོལ། །དེང་འདིར་འཕགས་པའི་དགེ་འདུན་གསོ་སྦྱོང་ལགས། །དེ་ནི་དགེ་ཚུལ་བདག་གིའང་ལགས་ཏེ་བདག་།ཡང་དག་པར་མཆི་ཞེས་བྱ་སྔགས་ཡིན་ནོ་། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་བསྡུས་སོ། །གསོ་སྦྱོང་ཡང་ དགེ་སློང་ཁོ་ན་ལ་བྱ་བར་འཆད་དོ།།མཆོད་རྟེན་ཁྱམས་རྣམས་ཅི་ནུས་བྱི་དོར་བྱ། །བདུག་པ་མེ་ཏོག་བཀྲམ་པ་དགྲམ་བྱས་ཏེ། །རང་གི་རྒྱུད་བརྟགས་ཐོག་མར་སྡོམ་བརྩོན་གྱི་། །མདུན་དུ་ལྟུང་བདག་ནི་བཤགས་པར་བྱ། །གསོ་སྦྱོང་བྱ་བའི་གོ་རིམས་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རེ་ཞིག་ཐོག་མར་ མཆོད་རྟེན་གྱི་ཁྱམས་དག་ནི་ཅི་ནུས་ཀྱིས་བྱི་དོར་བྱ་ཞིང་།བདུག་པས་བདུགས་པ་དང་། མེ་ཏོག་བཀྲམ་པའི་དགྲམ་པ་དག་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཅི་བདག་གིས་ཐལ་ལམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་རང་གི་རྒྱུད་ལ་སོ་སོར་བརྟག་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་སྡོམ་བརྩོན་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལྟ་བ་མཐུན་པ་ལ་ ལྟུང་བ་བཤགས་པར་བྱའོ།།དེ་ནས་གསོ་སྦྱོང་བྱའོ། །འདིར་གཞུང་ནི་ཞུས་པ་ལས། བཙུན་པ་ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་དགེ་སློང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ལྟ་བ་མཐུན་པ་ལགས། ཉེ་བ་འཁོར་འདི་ལྟར་གཞི་དེ་ལ་ལྟ་བ་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཕམ་པའི་གཞི་དེ་ལ་ཕམ་པའི་ གཞི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསམ་པ་མཐུན་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བ་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ།།གང་དག་མེར་མེར་པོ་བླུགས་པར་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་ཕམ་པའི་གཞི་ལ་ཉེས་བྱས་ཀྱི་གཞིར་ལྟ་བ་དེ་དག་ནི། ལྟ་བ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་དག་ན་རེ་ནི་གཞི་དེ་ལས་ཞེས་ བྱ་བ་བསླབ་པའི་བར་དུ་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་གཞི་ལས་ལྟ་བ་མཐུན་པ་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ལྟ་བ་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་འཆི་ལྟས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་ལྟ་བ་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདོད་པ་གང་དག་བར་དུ་གཅོད་པར་གསུངས་ པ་དེ་དག་བསྟེན་ཀྱང་།བར་དུ་གཅོད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འཆད་དོ། །ཡོངས་སུ་དག་པ་ནི་མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་དོགས་པས་སོ་ཞེས་འོག་ནས་བཤད་པར་བྱའོ། །གནས་ཞེས་གང་དག་བསྟན་པ་དེའི་རང་བཞིན་བཤད་པ། ཚུལ་ཁྲིམས་ལྡན་དང་འདུལ་བའི་ ཆོག་ཤེས།།ནད་པ་སྙིང་བརྩེ་འཁོར་ནི་དག་པ་དང་། །ཆོས་དང་ཟང་ཟིང་ཕན་འདོགས་བརྩོན་པ་དང་། །དུས་སུ་འདོམས་པ་དེ་ལྟར་བླ་མར་བསྔགས། །ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་ནི་རོ་ལངས་དང་འདྲ་བར་གནོད་པར་འགྱུར་བས། གལ་ཏེ་གནས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་དེ་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་ པ་ཡིན་པ་དང་།ཆོ་ག་མི་ཤེས་པས་ཉོན་མོངས་ཀྱི་ཅི་ཞིག་ལུང་བསྟན་དུ་ཡོད་པས་འདུལ་བའི་ཆོ་ག་ཤེས་པ་དང་། ནད་པ་སྙིང་བརྩེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ན་བ་ལ་ཕན་འདོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་དུ་ན་སེང་གེ་སྙིང་རྗེ་མེད་པས་ལྟ་ཅི་ཞིག་བྱེད་པར་ འགྱུར་བས་སོ།།འཁོར་ནི་དག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་ལ་སོགས་པ་གལ་ཏེ་རིགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་། །བདེ་བར་མི་བྱེད་པས་ནི་ཅི་ཞིག་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཙན་དན་གྱི་ཤིང་སྦྲུལ་གདུག་པས་དཀྲིས་པ་དང་འདྲ་བར་འཇིགས་པ་མང་དུ་འགྱུར་བས་སོ།

這裡阿羅漢們所作的咒語儀軌就是這樣的：‘尊者請垂念，今日是僧團第十五日布薩，我這位名為某某的沙彌也是第十五日布薩，我這位名為某某的沙彌，我的障礙法已完全清凈’，這就是自己所說的。 這個咒語用偈頌總結為：‘啊！我向尊者祈請垂念，今日於此聖僧布薩，我這沙彌亦是如此，我如實而來此咒語。’ 布薩僅對比丘解說。 佛塔院落盡力打掃，焚香散花布置妥當，首先觀察自己相續，在持戒者前懺悔墮罪。 布薩的次第是這樣的：首先盡力打掃佛塔院落，焚香並散佈鮮花。之後觀察自己相續：‘我是否有過失？或者沒有？‘然後向清凈且見解一致的持戒者懺悔墮罪。之後進行布薩。 這裡經文出自《問經》：‘尊者，什麼程度稱為清凈且見解一致的比丘？近事，如是於此事見解一致。’ 對於波羅夷事，認為是波羅夷事，具有如此相同想法的，即是見解一致。對於射精等波羅夷事，視為惡作事的那些人，即是見解不一致的意思。 其他人說：‘於此事’是指對於障礙學處等事，凡是見解一致的即是見解一致。因此應知死相等不是見解一致，因為他們雖然依止世尊所說的某些障礙，但不會成為障礙，這就是其意思。 關於清凈，以見聞疑將在下文解說。 對於所說的依止，其性質解說如下：具足戒律且知律儀，對病人慈悲眷屬清凈，精進利益法及財物，適時教誡如是贊上師。 破戒者如同起尸般有害，因此若是依止阿阇黎具足戒律，由於不知儀軌煩惱有何可言說，故應通曉律儀。所謂對病人慈悲，意思是利益病人。否則如同獅子無悲憫有何可為。所謂眷屬清凈，是指若對共住等眷屬如理而行。若不令安樂有何可為，如同旃檀樹被毒蛇纏繞般會有諸多恐怖。

།ཆོས་དང་ཟང་ ཟིང་གིས་གལ་ཏེ་ཕན་འདོགས་པ་ལ་བརྩོན་པ་ཡིན་ཏེ།གཞན་དུ་ན་ཤིང་སྐོམ་པོ་འབྲས་བུ་མེད་པ་དང་འདྲ་བས་ཅི་ཞིག་བྱེད་པར་འགྱུར་བས་སོ། །དུས་དང་འཚམ་པར་རྗེས་སུ་སྟོན་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་དུ་ན་སྐྱོ་བར་བྱེད་པས་ཅི་ཞིག་བྱེད་པར་འགྱུར་བས་སོ། །ཚུལ་དེ་ལྟ་བུའི་ཆོ་ག་བསྔགས་ པའི་བླ་མ་ལ་བརྟེན་ན།མཚོ་ཆེན་པོའི་ཆུའི་པད་མ་བཞིན་དུ་ཆོས་དགེ་བ་རྣམས་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ། །མཚན་ཉིད་དེ་དག་མ་ཚང་བ་ལ་གནས་པ་ནི་ཞིང་ཚ་སྒོ་ཅན་ལ་ས་བོན་བཏབ་པ་དང་འདྲ་བར་གནོད་པ་ལ་བརྟེན་པར་འགྱུར་རོ། །གནས་པའི་རང་བཞིན་བཤད་པ། སློབ་དཔོན་ལ་ གུས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་དག་དང་།།བསམ་གཏན་དང་ནི་འདོན་ལ་རྟག་བརྩོན་དང་། །གྲིམས་ཤིང་དུས་ལ་བཟོད་དང་ལྡན་པ་ནི། །སྡོམ་བརྩོན་གནས་པའི་ཆོས་ལྡན་ཤེས་པར་བྱ། །གནས་པ་ཡང་བླ་མ་ལ་གུས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། བསམ་གཏན་ ནམ་འདོན་པ་ལ་འགྲུས་པ་དང་།གྲིམས་པ་ནི་ལེ་ལོ་མེད་པ་སྟེ། སློབ་དཔོན་གྱི་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོག་འདྲེན་པ་དང་། དུལ་བ་སྟེ་རྒོད་པ་མེད་པ་དང་། བཟོད་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་གནས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་གནས་པ་དང་ཕྲད་ན་ཀླུའི་གནས་མཚོ་ཆེན་པོ་དང་ འདྲ་བར་གནས་པ་སྤ་འགོང་བར་མི་འགྱུར་རོ།།ཡོན་ཏན་དང་བྲལ་བའི་གནས་ནི་ཚ་སྣོད་བཞིན་དུ་རྨས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །ཆོ་ག་ཡང་མ་མོ་ལས་གནས་སུ་གཟུང་བར་འདོད་པས་ཆོས་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ཏེ། ལག་པ་གཉིས་ཀྱིས་རྐང་པ་གཉིས་བཟུང་བཞིན་དུ་འདི་སྐད་ཅེས་ བརྗོད་པར་བྱའོ།།བཙུན་པ་བདག་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བའི་གནས་སུ་གསོལ་ན། བཙུན་པ་བདག་གི་གནས་མཛད་དུ་གསོལ། བཙུན་པ་ལ་གནས་ནས་མཆིས་པར་བགྱིའོ་ཞེས་ལན་གསུམ་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེས་ལེགས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གནས་ཀྱིས་ ཐབས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།གྲོང་ལ་སོགས་པའི་མིང་སྨོས་རིམ་པ་ཡིས། །དབྱར་དུས་དབྱར་གནས་དམ་ནི་བཅའ་བར་བྱ། །གལ་ཏེ་དེ་ནི་གཞན་དུ་འགྲོ་འགྱུར་ན། ཞག་བདུན་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་འགྲོ་བར་བྱའོ། །སྦྱིན་བདག་དང་སྤྱོད་ ཡུལ་དང་གྲོང་དང་ཞལ་ཏ་བ་དང་ནད་གཡོག་རྣམས་ཀྱི་མིང་སྨོས་པའི་རིམ་པས་དབྱར་དག་ཏུ་དབྱར་གནས་པར་དམ་བཅའ་བར་བྱའོ།།འདིར་གཞུང་ནི་གླེང་གཞི་ལས། བཙུན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དབྱར་གནས་པར་དམ་བཅའ་བར་བྱའོ་ཞེས་གང་གསུངས་པ་སུས་གནས་པར་ དམ་བཅའ་བར་བགྱི་ལགས།ཉེ་བ་འཁོར་རིགས་ལྔ་དག་གིས་ཏེ། དགེ་སློང་རྣམས་དང་། དགེ་སློང་མ་རྣམས་དང་། དགེ་སློང་མ་རྣམས་དང་། དགེ་ཚུལ་རྣམས་དང་། དགེ་ཚུལ་མ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ནི་གཞན་དུ་འགྲོ་བར་ གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཞག་བདུན་བྱིན་གྱིས་བརླབས་ནས་འགྲོ་བར་བྱའོ།།ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་ལ་བཀུར་སྟི་མི་བྱ་ཞིང་། །དེ་དང་འགྲོགས་དང་ལོངས་སྤྱོད་མི་བྱའོ། །ཕ་མ་བླ་མ་དག་དང་ནད་པ་དག་།ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་སུ་ཟིན་ཀྱང་བསྙེན་བཀུར་བྱ། །ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ལ་བསྙེན་བཀུར་མི་ བྱ་སྟེ།འདིར་གཞུང་ནི་གླེང་གཞི་ལས། དགེ་སློང་དག་དེ་ལྟ་བས་ན་ཝ་དང་འདྲ་བ་ལ་སེང་གེ་དང་འདྲ་བས་བསྙེན་བཀུར་མི་བྱའོ། །བྱེད་ན་འགལ་ཚབས་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་འགྲོགས་པར་མི་བྱ། ཆོས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་མི་བྱ། ཟང་ ཟིང་གི་ལོངས་སྤྱོད་མི་བྱའོ།

如果以佛法和財物精進利益他人，否則就像乾枯無果的樹木一樣有什麼用處呢。 要適時教導，否則會令人厭煩又有什麼用處呢。 依止這樣具有殊勝品德的上師，如同大海中的蓮花一樣，善法會增長。 依止不具備這些品德的人，就如同在鹽堿地播種一樣會帶來危害。 解說住處的本質：恭敬上師具足清凈戒律，常精進于禪定和誦經，勤勉且具足忍耐，應知這是持戒者具足的住處法。 住處也應當恭敬上師，具足圓滿戒律，精進于禪定或誦經，勤勉是指不懈怠，在上師的一切事業中帶頭，調柔是指不放逸，具足圓滿忍辱，應當了知這是具足住處法。 如果遇到這樣的住處，就如同龍王居住的大海一樣，住處不會衰敗。 不具功德的住處就如同破碎的容器一樣只會帶來傷害。 儀軌也如母續所說，想要獲得住處時應當偏袒右肩，雙手抱住雙足，如是說道： ‘尊者，我名某某，祈請給予住處。尊者，請作我的住處。我將依止尊者而住。‘如是說三遍。 他應當說’善哉’。 住處應當說’如是方便’。 依次說出村莊等名稱，夏季應當立下安居誓言。如果要去其他地方，加持七日後方可前往。 應當依次說出施主、行境、村莊、執事人和看病人等名稱后立下夏安居誓言。 此處經文出自因緣：‘尊者，世尊所說應當立下安居誓言，是誰應當立誓安居？’ ‘五眾，即比丘眾、比丘尼眾、式叉摩那眾、沙彌眾和沙彌尼眾。‘等如是而出。 如果要去其他地方，那時應當加持七日後方可前往。 不應恭敬破戒者，不應與其為伴，不應與其共享受用。父母、上師和病人，即使破戒也應恭敬承事。 不應恭敬破戒者，此處經文出自因緣：‘諸比丘，因此獅子不應恭敬如狐貍者。若作此事將成重罪。’ 不應與破戒者為伴，不應共享法的受用，不應共享財物的受用。

།འདིར་གཞུང་ནི་ཞུས་པ་བྲམ་ཟེའི་བུ་མོ་ལྟ་བུ་ལས། དགེ་སློང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པས་ཤེས་བཞིན་དུ་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པ་ལ་སོ་ཤིང་སྟོབས་པར་བྱེད་ན། དེའི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པས་དགེ་སློང་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མར་སེམས་ ཅན་དམྱལ་བར་འགྱུར་བའི་ལས་བསགས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་འདག་རྫས་སྟོབས་པ་དང་། ཁ་ཏོན་བྱེད་པ་དང་། གནས་བྱེད་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ལ་གནས་སུ་འཛིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཉལ་བར་བྱེད་ན། ཇི་ སྲིད་དུ་སྐྱ་རེངས་མ་ཤར་བ་དེའི་བར་དུ་ལོ་སྟོང་ཕྲག་དགུ་བཅུར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྱུར་བའི་ལས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ།།སྐྱ་རེངས་ཤར་ན་ལོ་བྱེ་བ་ཕྲག་བཅུ་བཞི་དང་། ལོ་སྟོང་ཕྲག་བཞི་བཅུར་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྱུར་བའི་ལས་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་ ཀྱིས་བསལ་བ་ནི།ཕ་མ་ཞེས་བྱ་བ། ཕ་དང་མ་དང་། བླ་མ་དག་ཅེས་བྱ་བ་མཁན་པོ་དང་། སློབ་དཔོན་དང་། ནད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་གྱིས་ཀྱང་བསྙེན་བཀུར་བྱའོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཞུང་ནི་གླེང་གཞི་ལས། དགེ་སློང་དག་འོ་ན་དེའི་ཕྱིར་ལྔ་པོ་འདི་ དག་ནི་ཤིན་ཏུ་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་གྱིས་ཀྱང་བསྙེན་བཀུར་བྱའོ།།ལྔ་པོ་གང་དག་ཅེ་ན། ཕ་དང་། མ་དང་། མཁན་པོ་དང་། སློབ་དཔོན་དང་། ནད་པའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། མཐོང་བ་དང་ཐོས་པ་དང་། དོགས་ པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བཤད་དོ།།གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་འདུལ་བ་ལས་འབྱུང་བའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གཞུང་ནི་གསོ་སྦྱོང་གཞག་པའི་གཞི་ལས། ལྷའི་མིག་དང་ལྷའི་རྣ་བ་དག་གིས་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་བཀག་པ་ཡིན་ཏེ། དགེ་སློང་དག་ལྷའི་མིག་ནི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་ ལྷའི་མིག་གིས་བལྟས་ནས་དགེ་སློང་ལ་གླེང་ཞིང་བསྐུལ་བར་མི་བྱའོ།།ལྷའི་མིག་གིས་བལྟས་ནས་དགེ་སློང་ལ་གླེང་ཞིང་སྐུལ་བར་བྱེད་ན་འགལ་ཚབས་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །ལྷའི་མིག་གིས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལྷའི་རྣ་བས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དཔྱད་པ་དོན་དམ་པར་ དགོངས་པ་ཡིན་ན་ནི་ལྷའི་མིག་དང་ལྷའི་རྣ་བ་གཉིས་འདིར་བཀག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།གཞན་གྱིས་གཏན་ལ་དབབ་པར་ཡང་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དག་ལ་ཡང་ཐ་མལ་པའི་མིག་གིས་འཇུག་པར་བྱ་བར་གསུངས་པས་དེ་ནི་དེ་ལྟར་གདོན་ མི་ཟ་བ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཕྲན་ཚེགས་ལས། འཕགས་པ་མ་འགགས་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ལྷའི་མིག་གིས་ཆུ་ལ་བརྟག་པར་མི་བྱའོ། །འོན་ཀྱང་ཐ་མལ་པའི་མིག་གིས་སོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།

此處經文出自《問婆羅門女經》：具戒比丘明知故意給破戒者楊枝，由此業報，具戒比丘將在多千年中墮入地獄而積累業報。 同樣，若給予洗具、誦經、提供住處、收留破戒者、與破戒者同宿，在黎明未現之前，將造作九萬千年墮入地獄之業。 若黎明已現，則造作十四億四萬千年墮入地獄之業，經中如是說。 特例是：所謂父母，即父與母，所謂上師，即親教師與軌範師，病人即使極為破戒也應承事供養。 此處經文出自《因緣》：‘諸比丘，因此這五者即使極為破戒也應承事供養。何為五者？父、母、親教師、軌範師及病人。‘經中如是說。 如何知曉彼破戒者？以見聞疑三者可知，如是解說。 此三者是律部所說判定之因。 如是經文出自《布薩事》：禁止以天眼天耳為判定依據，‘諸比丘，天眼非為判定依據，不應以天眼觀察后詰問勸誡比丘。若以天眼觀察后詰問勸誡比丘，則成重過。如天眼，天耳亦復如是。‘經中如是說。 若思究竟義，則此處不應禁止天眼天耳二者，因為他人亦無法證實。 由於即便對於本性罪過也說應以凡夫肉眼為準，故此確定無疑。 如《雜事》中說：‘依聖者阿那律所說，不應以天眼觀察水，然應以凡夫肉眼。‘經中如是說。

།ཁ་ཅིག་ན་རེ་འོ་ན་གལ་ཏེ་འདུལ་བ་ཐམས་ཅད་ལས་འབྱུང་བའི་དཔྱད་པ་ཐ་སྙད་པ་ཡིན་ ན་ནི་ཞུས་པའི་གཞུང་ལས་འབྱུང་བ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ།གཞུང་ནི། ཉེ་བ་འཁོར་མཁན་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བས་བསྙེན་པར་རྫོགས་པར་བྱེད་ན་གལ་ཏེ་གང་ཟག་གིས་མི་ཤེས་ན་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ནས། འདི་སྐད་དུ། ཉེ་བ་འཁོར་ལས་བྱེད་པ་ཚུལ་ ཁྲིམས་འཆལ་བས་བསྙེན་པར་རྫོགས་པར་བྱེད་ན།བསྙེན་པར་མ་རྫོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་པས། གལ་ཏེ་འདིར་ལས་བྱེད་པའི་དཔྱད་པ་ཐ་སྙད་པ་ཡིན་པར་བཞེད་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གལ་ཏེ་གང་ཟག་གིས་མི་ཤེས་ནའོ་ཞེས་མཛད་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན་མཛད་པ་ཡང་མེད་པས། དེ་ ལྟ་བས་ན་དངོས་ཉིད་དུ་བཞེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མཁན་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་ཚིག་ལས་ནི་གལ་ཏེ་གང་ཟག་གིས་མི་ཤེས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་འདི་ཙམ་ཞིག་ལས་བྱེད་པའི་ཚིག་ལ་རྗེས་སུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དབང་དུ་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ནི་བཞེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དགེ་སློང་ རྣམས་དང་བསླབ་པ་མཐུན་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕྱི་མ་དག་གི་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཡང་གལ་ཏེ་དཔྱད་པ་དངོས་སུ་བ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། བསྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བསྟན་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ལྷའི་མིག་དང་རྣ་བས་དཔྱད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ་། །ཐ་སྙད་པས་ནི་གཞན་གྱི་སེམས་ཀྱིས་འཇུག་པ་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོ་ལས་ཚེ་ལ་དབང་བ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་བསྟན་པ་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་དང་བཅས་པ་དང་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཡང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ།གལ་ཏེ་དཔྱད་པ་ཐ་སྙད་པ་མ་ཡིན་ན་བསྟན་པ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མཐོང་བ་དང་དོགས་པ་དག་ཁོ་ན་འདིར་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞར་ལ་འོངས་པ་རྫོགས་སོ།། །།ཉེས་རྩོམ་བྱེད་དང་ཁྱིམ་སུན་འབྱིན་པ་ དང་།།འདིར་ནི་གསུམ་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཉམས་པ་དག་།ཐབ་མོས་སྤངས་ཏེ་གཎྜཱི་བརྡུང་བྱས་ནས། །ཤི་ཞིང་རུལ་པ་བཞིན་དུ་ངེས་བསྐྲད་བྱ། །འཐབ་ཀྲོལ་བྱེད་པ་ནི་ཉེས་རྩོམ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཁྱིམ་སུན་འབྱིན་པ་ནི་གང་ཞིག་བསླབ་པ་ལས་འདས་ནས་ ཁྱིམ་པ་མ་དད་པར་བྱེད་པའོ།།གསུམ་པ་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕམ་པ་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །འདི་གསུམ་ཆར་ཡང་གཎྜཱི་བརྡུངས་ནས་བསྐྲད་པར་བྱ་སྟེ་འདི་དག་ནི་ཤི་ཞིང་རུལ་པ་དང་འདྲ་བར་འགྲོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་སོ། །ཐབ་མོ་སྤངས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་དེ་དག་ བསྐྲད་པ་ན་དགེ་འདུན་དག་ལ་ཀུ་ཅོ་དག་བྱེད་ན།དེའི་ཚེ་རེ་ཞིག་མི་དབྱུང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སྐྲོད་པ་ན་ལས་ཀྱི་གཎྜཱི་བརྡུང་བར་བྱའོ་ཞེས་འཆད་དོ། །གསོ་སྦྱོང་གི་གཞི་ལས་གཎྜཱི་དེ་ནི་ལྔ་དག་སྟེ། དགེ་འདུན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཎྜཱི་དང་། ལས་ཀྱི་གཎྜཱི་དང་། ཤི་བའི་ གཎྜཱི་དང་།སྤོང་བའི་གཎྜཱི་དང་། གནོད་པ་འབྱུང་བའི་གཎྜཱིའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ལ། དགེ་འདུན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཎྜཱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུད་གསུམ་དང་ཏོག་གསུམ་མོ། །ལས་ཀྱི་གཎྜཱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུད་གསུམ་དང་ཏོག་གཉིས་སོ་། །ཤི་བའི་གཎྜཱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཎྜཱི་ཡུ་བོ་ཡིན་ནོ། །སྤོང་བའི་ གཎྜཱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁར་གསིལ་དཀྲོལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།གནོད་པ་བྱུང་བའི་གཎྜཱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ཆེས་པར་གྱུར་གྱི་བར་དུའོ།

有人說道：‘如果說律部中所出現的觀察都是世俗諦的話，就會與《問經》中所說相違背。經中說：‘近護，如果戒律敗壞的和尚為人授具足戒，若受戒者不知和尚戒律敗壞，則算是得到具足戒。‘之後又廣說：‘近護，如果戒律敗壞的羯磨師為人授具足戒，則不算得到具足戒。‘因此，如果這裡認為羯磨師的觀察是世俗諦的話，就應該說’若受戒者不知羯磨師戒律敗壞’，但實際上並沒有這樣說。所以這是勝義諦。’ 這種說法是不對的。和尚相關的內容中說’若受戒者不知’這個限定語，也應該應用到羯磨師的內容中。隨順所要表達的意思是被認可的，因為在’與比丘們學處相同’等內容中可以看到是隨順後面的內容。 再者，如果觀察是勝義諦的話會怎樣呢？因為無法實踐，世尊的教法就會變得毫無意義。比如說，用天眼和天耳來觀察是不允許的，因為被禁止了。用世俗的方式也無法了知他人的心行。這樣也會與經中所說的’世尊所說的法是能夠出離的、能夠實踐的’等內容相違背，因為如果觀察不是世俗諦的話，教法就無法實踐了。因此，這裡只有親眼所見和懷疑才是世俗名言的原因。附帶內容完畢。 造作過失和敗壞居士信心，以及第三種破壞戒律的人，應當避免爭執，敲響犍椎后，像死屍腐爛一樣將他們驅逐出去。 爭吵鬧事就是造作過失。敗壞居士信心是指違犯學處后使居士失去信心。第三種破戒律的是犯根本墮罪的人。這三種人都要敲響犍椎后驅逐出去，因為他們像死屍腐爛一樣不適合共處。‘避免爭執’的意思是，如果這些人被驅逐時對僧團大聲喧譁，那時暫時不要驅逐他們。驅逐時要敲響羯磨犍椎。 布薩事中說到犍椎有五種：僧團全體的犍椎、羯磨的犍椎、死亡的犍椎、驅逐的犍椎和災難的犍椎。其中，僧團全體的犍椎是指三聲連擊加三次頂擊。羯磨的犍椎是指三聲連擊加兩次頂擊。死亡的犍椎是指長聲犍椎。驅逐的犍椎是指要敲響小鈴。災難的犍椎是指一直敲到人們相信為止。

།འདིར་ཡང་དགེ་འདུན་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདུ་བ་ཞེས་བྱའོ་། །ཤི་བའི་གཎྜཱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རོ་དབྱུང་བའི་གཎྜཱིའོ་། །ཡུ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལ་རྒྱུད་ གཅིག་དང་ཏོག་གཅིག་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་ལ་བྱའོ།།ཀ་བར་གྱུར་པ་མདོ་སྡེ་འཛིན་གང་དང་། །དེ་བཞིན་གཞན་ཡང་ཆོ་ག་བཞིན་དཔྱད་བསྐྲད། །དཔུང་བྱེད་བཏང་ན་སླར་ཡང་གཞུག་བྱ་སྟེ། །གལ་ཏེ་མིན་ན་དེ་སྐལ་རིན་གྱིས་ལྟུང་། །འཕགས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་འདི་ལ་མདོ་སྡེ་དང་ འདུལ་བ་དང་མ་མོ་འཛིན་པ་དག་ནི་ཀ་བ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར།ཀ་བར་གྱུར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་དེ་དག་འཐབ་ཀྲོལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྐྲད་པར་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱི་དཔུང་བྱེད་ན། དེ་དག་ཀྱང་ཆོ་ག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་དཔྱད་ནས་བསྐྲད་པར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་ཀ་བ་དང་འདྲ་ བ་དེ་དག་གིས་འཐབ་ཀྲོལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་བཏང་ན་དེའི་ཚེ་སླར་གཞུག་པར་བྱའོ།།འོན་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱིས་འཇུག་པར་མི་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་དེའི་གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྙེད་པའི་སྐལ་བའི་རིན་ཐང་གིས་དགེ་འདུན་ལ་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ། །འདིར་གཞུང་ནི་ཞུས་པ་བྲམ་ཟེའི་བུ་མོ་ལྟ་བུ་ ལས།བཅོམ་ལྡན་འདས་གལ་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱིས་ཀ་བ་དང་འདྲ་བ་འམ་སྒོ་སྐྱེས་དང་འདྲ་བ་སྐྲོད་པར་བགྱིད་ལ་དེ་ཡང་སླར་འཆོས་པར་བགྱིད་ན། དགེ་འདུན་ལ་བསོད་ནམས་མ་ལགས་པ་ཇི་སྙེད་ཅིག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལགས། གང་ནས་བཟུང་སྟེ་གང་ཟག་དེ་སླར་བཅོས་པར་འོས་པ་དེ་ནས་བཟུང་ སྟེ།གཙུག་ལག་ཁང་གི་རྙེད་པའི་རིན་ཐང་བརྩི་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མ་ཚང་ན་དགེ་འདུན་ལ་སྦོམ་པོར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོ་ཚང་ན་དགེ་འདུན་ལ་ཕམ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་གྲངས་ཅན་ལ་སོགས་བདེན་བློས་འདོན། །དེ་དག་ལ་ནི་ཁ་ཟས་དུག་ཏུ་འགྱུར། སངས་རྒྱས་གསུང་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་བཏོན་ནས། །ངེས་པ་དཔྱད་པར་བྱ་ཕྱིར་གཞན་དག་ཀླག་།དགེ་ཚུལ་གང་དག་གྲངས་ཅན་དང་སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པའི་བློས་འདོན་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལ་ནི་ཡུལ་འཁོར་གྱི་བསོད་སྙོམས་དུག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུངས་རབ་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་བཏོན་ནས། ཕྱིས་རིགས་པ་དང་རིགས་པ་མ་ཡིན་པར་དཔྱད་པའི་ཕྱིར་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་དག་ཀླག་པར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་དེ་ཡི་ཡོན་ཏན་སྨོས་པས་བརྗོད། །སློབ་དཔོན་སློབ་དཔོན་ཚིག་དང་ལྡན་པས་སོ། །དོན་སོགས སྨོས་པས་ཉེ་བའི་ཚིག་བྱས་ཏེ།།བདུད་བཅས་མཁན་པོར་གྱུར་པའི་མིང་དག་བརྗོད། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དག་ནི་ཡོན་ཏན་སྨོས་པ་དག་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་དག་གིས་སོ།།སློབ་དཔོན་ནི་སློབ་དཔོན་གྱི་ཉེ་བའི་ཚིག་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་འཚོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་དག་གིས་སོ། །དོན་སོགས་སྨོས་པས་ཉེ་བའི་ཚིག་བྱས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱི་སླད་དུ་མཁན་ པོའི་མཚན་ནས་སྨོས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་སྨོས་པའི་ཉེ་བའི་ཚིག་བྱས་ཏེ།འདུད་པ་དང་བཅས་བཞིན་དུ་མཁན་པོའི་མིང་བརྗོད་པར་བྱའི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྒན་ལ་བཙུན་པའི་ཉེ་བའི་ཚིག་གིས་བརྗོད། །གཞོན་ལའང་ཚེ་དང་ལྡན་པའི་ཉེ་ཚིག་གིས། ། དེ་བཞིན་གནས་བརྟན་ཞེས་བྱའི་ཉེ་ཚིག་བརྗོད། །དེ་ལྟར་འདི་ནི་མིང་སྨོས་རིམ་པ་ཡིན། །རྒན་པ་ལ་ནི་བཙུན་པའི་ཉེ་བའི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གཞོན་པ་ལ་ཡང་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་ཉེ་བའི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་བྱའོ།

此處’一切僧眾’是指集會。‘亡者的犍稚’是指運尸的犍稚。‘柄’是指有一個柄和一個頂端的那種。 作為支柱的經藏持者以及其他人也應依法觀察后驅逐。若放棄支持者則應再次接納。若不如此則應以其份額價值而墮罪。 在此聖法律中，持經、律、論母者因如支柱，故稱為’作為支柱者’。若他們支援諍訟等應被驅逐者，也應如法觀察后驅逐。當這些如支柱者放棄諍訟者等時，應再次接納。若僧團不接納，則以其精舍所得份額的價值對僧團構成墮罪。 此處經文出自《婆羅門女所問》：‘世尊，若僧團驅逐如支柱者或如門生者，而其後又改正，僧團將生幾許非福德？從該補特伽羅應當改正時起，應計算精舍所得的價值。若事物不完整，僧團得粗罪。若事物完整，僧團得波羅夷。’ 若有人以真實見誦讀數論等，對彼等飲食成為毒藥。應誦佛陀所說教法，為確定觀察而讀誦其他。 若有沙彌以真實見誦讀數論派、勝論派等論典，對他們來說地方的施食將成為毒藥，因此應誦讀如所教示的佛說，之後爲了觀察何者合理、何者不合理而閱讀外道論典。 以說佛德而稱佛，以具阿阇黎語稱阿阇黎。以說義等作近稱，應稱有禮敬的親教師名。 應以功德稱呼諸佛世尊，如’如來、應供、正等覺、世尊’等。阿阇黎應以阿阇黎的近稱稱呼，如’阿阇黎佛護’等。‘以說義等作近稱’是指爲了義利而稱呼親教師名號，應以這些稱呼作為近稱，應帶著禮敬稱呼親教師名，而不應用其他方式。 對長者以’尊者’近稱而稱，對年輕者也以’具壽’近稱。同樣以’上座’近稱而稱，如是此為稱名次第。 對長者應以’尊者’的近稱稱呼。對年輕者也應以’具壽’的近稱稱呼。

།ཡང་གི་སྒྲས་ནི་རྒན་པ་ལ་ཡང་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྒན པ་ལ་ཡང་རུང་གཞོན་པ་ལ་ཡང་རུང་སྟེ།གནས་བརྟན་ཞེས་བྱ་བའི་ཉེ་བའི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདི་སྐད་དུ་རྒན་པ་ལ་ནི་བཙུན་པ་ཞེས་ཉེ་བའི་ཚིག་གིས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རྒན་པ་ལ་ཡང་རུང་བ་གཞོན་པ་ལ་ཡང་རུང་བ་ནི་གནས་བརྟན་དང་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་ཉེ་བའི་ཚིག་གཉིས་ ཀྱིས་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མིང་སྨོས་པའི་རིམ་པ་བཀའ་སྩལ་པ་ཡིན་ནོ། །དགེ་ཚུལ་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་སྡོམ་པ་མཐའ་དག་ཉམས་པའི་ཕྱོགས་དང་མཐུན་པ་སྟེ་བཅུ་བཞི་པ་རྫོགས་སོ།། །།དེ་ལྟར་ ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་ནས་འདུལ་བ་མདོར་བསྡུས་པ་བཤད་པ།གང་ཞིག་གནང་མེད་དེ་བཞིན་བཀག་མེད་པ། །དེ་ནི་གསུངས་པའི་རྗེས་མཐུན་བརྟགས་ཏེ་གཟུང་། །འདུལ་བ་མདོར་བསྡུས་ཞེས་བྱ་སྒྲོན་མ་དང་། །འདྲ་བ་གཞན་འདི་བདེ་བར་གཤེགས་པས་གསུངས། །གང་ ཞིག་གནང་བ་ཡང་མེད་ལ་བཀག་པ་ཡང་མེད་པ་དེ་ནི་གཞུང་བླ་མའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས།གལ་ཏེ་རུང་བ་དང་ཉེ་བ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཟུང་བར་བྱ། འོན་ཏེ་མི་རུང་བ་དང་ཉེ་བ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་གཟུང་བར་མི་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་ཏམ་བུ་ལ་བཟའ་བ་གལ་ཏེ་སྨན་ནམ་ཁ་བཤལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ ཡིན་ན་ནི་རུང་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་སྒེག་པའི་ཕྱིར་ཡིན་ན་ནི་མི་རུང་བ་ཡིན་ནོ། །འདུལ་བ་མདོར་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྒྲོན་མ་དང་འདྲ་བ་འདུལ་བ་གཞན་གཉིས་པ་འདི་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཞུང་ནི་ཕྲན་ཚེགས་ལས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ ཀྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་དུས་དེའི་ཚེ་ཉིད་ན།དགེ་སློང་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་དག་ངས་ཁྱེད་ལ་འདུལ་བ་རྒྱ་ཆེར་ནི་བསྟན་ན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་མདོར་བསྡུས་པ་ཡང་ཉོན་ཅིག་།དགེ་སློང་དག་ངས་ཁྱེད་ལ་གང་ཞིག་ཐོག་མ་ཉིད་ནས་གནང་བ་ཡང་ མེད་བཀག་པ་ཡང་མེད་ལ།གལ་ཏེ་རུང་བ་དང་ཉེ་བ་ཡིན་ཞིང་མི་རུང་བ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་ནི་རུང་བ་ཡིན་པས་གཟུང་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་མི་རུང་བ་དང་ཉེ་བ་ཡིན་ཞིང་རུང་བ་ཟློག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་མི་རུང་བ་ཡིན་པས་ཀུན་དུ་སྦྱར་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དགེ་ཚུལ་རྣམས་ ཀྱི་ཆོས་ལུགས་བསྡུས་བྱུང་བའི།།བསོད་ནམས་བདག་ལས་སྐྱེས་དེས་འཇིག་རྟེན་འདི། །ཤཱཀྱའི་འོད་བསྟན་ལམ་ནས་རྫོགས་པ་ཡིས། །བྱང་ཆུབ་དཔལ་ལྡན་གནས་སུ་འགྲོ་བར་ཤོག་།དགེ་ཚུལ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོ་ག་དེ་བསྡུས་ཞེས་བྱ་བ་ཀུན་ནས་བཏུས་པ་ འདི་ལས་སྐྱེས་པས་ན་བྱུང་བ་སྟེ་རྒྱུ་ཞེས་བྱའོ།།དགེ་ཚུལ་གྱི་ཆོ་ག་བསྡུས་པ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། དེའི་རྒྱུས་བསོད་ནམས་སྐྱེས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི། དགེ་ཚུལ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་བསྡུས་བྱུང་བའི། །བསོད་ནམས་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུའི་བསོད་ནམས་བདག་ལ་ སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེས།འཇིག་རྟེན་འདི་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དཔལ་དང་ལྡན་པའི་གནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་འགྲོ་བར་ཤོག་ཤིག་།ཤཱཀྱའི་འོད་བསྟན་ལམ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤཱཀྱའི་རིགས་སུ་འཁྲུངས་པའི་ཕྱིར་ཤཱཀྱ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དེའི་གསུང་རབ་ནི་འོད་ དང་འདྲ་བས་འོད་ཡིན་ཏེ།མཉམ་པ་དང་མི་མཉམ་པ་གསལ་བར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུང་རབ་དེས་བསྟན་པའི་ལམ་གང་ཡིན་པའི་ལམ་དེ་ནས་སོ། ། ཡང་ན་དགེ་སློང་ཤཱཀྱའི་འོད་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ལམ་ནས་འཇིག་རྟེན་འདི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་འགྲོ་བར་ཤོག་ཤིག་ཅེས་སྡུད་པ་པོས་ བསོད་ནམས་ཡོངས་སུ་སྔོ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།

又以’又’字也用於長者。同樣，無論對長者還是對年輕者，都應以’上座’這個近稱來稱呼。這裡說，對長者應以’尊者’這個近稱來稱呼。無論對長者還是對年輕者，都應以’上座’和’具壽’這兩個近稱來稱呼，這是所教導的。如此，世尊宣說了稱呼名號的次第。 從沙彌語論釋中，破壞一切戒律相應品第十四終。 如是圓滿之後，解說略攝律法：‘若無開許亦無遮止，應依教法觀察而取。略攝律法如同明燈，如是他法佛陀宣說。’ 對於既無開許又無遮止之事，應隨順上級教法，若與適宜相近則應取用，若與不適宜相近則不應取用。例如，食用檳榔，若是爲了藥用或漱口則是適宜的，若是爲了裝飾則是不適宜的。 此略攝律法如同明燈的第二律法，也是世尊所說。此中教法出自雜事：當世尊臨近涅槃時，對諸比丘說道：‘諸比丘，我對你們廣說律法而非略說。然而也請聽略說。諸比丘，我對你們說，若某事從一開始既無開許又無遮止，若與適宜相近且能遮止不適宜，則為適宜而應取用；若與不適宜相近且能遮止適宜，則為不適宜而不應運用。’ 由集攝沙彌法規所生，愿以此功德使此世間，經由釋迦光明所示道，往詣具德菩提處。 ‘沙彌法規’即是儀軌，‘集’即是彙集，由此而生故稱為’因’。從略攝沙彌儀軌而生，以此為因所生之功德，即是’由集攝沙彌法規所生功德’。如是功德生於我者，愿此世間往詣具德圓滿菩提處即佛地。‘經由釋迦光明所示道’中，因生於釋迦種姓故，釋迦即是佛世尊。其教法如光明故為光明，因能顯明平等與不平等故。由其教法所示之道。或者，愿此世間經由比丘釋迦光明所示之道往詣佛地，這是結集者回向功德。

།ཤཱཀྱའི་བཤེས་གཉེན་དོར་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་བསླབ་པ་ཡི། །རིན་ཆེན་འབར་བ་དག་ནི་འདུལ་བའི་རྒྱ་མཚོའི་ནང་ནས་རབ་བཏུས་ཏེ། །དབང་པོའི་རྡོ་རྗེས་ཕུག་ནས་དེ་གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཡི། །སོ་ སོར་ངེས་པའི་དབྱེ་བ་དག་གིས་ཕྲེང་བ་མཐུན་པར་བསྡེབས་པ་ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤཱཀྱའི་བཤེས་གཉེན་ངོར་ནི་ཞེས་བྱ་བའི་ཤཱཀྱ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སོ། །དེའི་བཤེས་གཉེན་ནི་གྲོགས་ཡིན་ཏེ། དེ་ཟག་པ་མེད་པའི་ལམ་ཡིན་ཏེ། དེའི་སྟོབས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ངོར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་ན་གནས་བརྟན་ཤཱཀྱའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་བཅོལ་བས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་བསླབ་པ་དེ་ཉིད་རིན་པོ་ཆེ་ཡིན་པས བདེ་བར་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་བསླབ་པའི་རིན་ཆེན་ཡིན་ནོ།།འབར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། བསླབ་པ་རིན་པོ་ཆེ་གཅེས་གང་ཡིན་པ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདུལ་བ་ཉིད་རྒྱ་མཚོ་ཡིན་ཏེ་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་འཛིན་ཁྲི་དུ་མའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཉིད་ ཀྱིས་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ནས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་དབང་པོའི་རྡོ་རྗེས་ཕུག་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་དབང་པོའི་རྡོ་རྗེ་འོད་ཅེས་བྱ་བས་རིན་པོ་ཆེ་ཕུག་ནས་ཕྲེང་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། འདུལ་བ་ལས་བསླབ་པའི་གཞི་བཏུས་ནས་ཚིགས་བཅད་སྡེབ་སྦྱོར་ དབང་པོའི་རྡོ་རྗེ་ཞེས་བྱ་བས་ངེས་པར་ཕྱེ་ཞིང་ཕུག་ནས་བསླབ་པའི་གཞི་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྲེང་བར་བསྡེབས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།ཇི་ལྟར་བསྡེབས་ཤེ་ན། བཤད་པ་གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་སོ་སོར་ངེས་པའི་དབྱེ་བ་དག་གིས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་གང་དག་ ལས་དང་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་ནི།ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དག་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་བསླབ་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་གང་ཡིན་པ་དག་དབྱེ་བ་སྟེ། དགོད་པ་དེ་དག་གི་ཕྲེང་བར་བསྡེབས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དེ་ དག་ནི་གཞི་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ།ལེགས་པར་སྦྱར་བའི་སྐད་དུ་ཐ་སྙད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཡ་རབས་དག་ནི་ལེགས་པར་སྦྱར་བའི་སྐད་དུ་ཐ་སྙད་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བར་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡང་ཡ་རབས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡ་རབས་ནི་ འཇིག་རྟེན་ན་གཞི་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ལུགས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ནི་གཞི་ཞེས་བྱའི། སྡེ་པ་གཞན་དག་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཐ་མལ་པ་དང་། ཟུར་ཆག་པ་དང་། འབྲིང་དུ་འདོན་པའི་ཚིག་གི་ཐ་སྙད་བརྗོད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།འདི་སྐད་དུ་སྔོན་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་འདི་གཅིག་པུ་ཡོད་པ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྡེ་པ་གཞན་དག་བྱུང་བས་དེ་དག་གི་གཞིར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གཞི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་ བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།བཅོམ་ལྡན་འདས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་རིང་པོ་མ་ལོན་པར། དགྲ་བཅོམ་པ་ལྔ་བརྒྱ་རྒྱལ་པོའི་ཁབ་ཏུ་འདུས་ནས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་བསྡུས་སོ།

對於釋迦牟尼的善知識，如來所說的學處， 猶如珍寶般閃耀，從律藏大海中精選而出， 以金剛杵鉆透，依據一切有部， 以各別確定的分類，編成相應的串珠。 關於’對於釋迦牟尼的善知識’中的’釋迦’是指佛陀世尊。其’善知識’是指朋友，即無漏道，因為依靠它能成就佛果。‘對於’是指’依據’之意。或者說是’應長老釋迦牟尼善知識之囑託’之意。 如來所說的學處本身即是珍寶，故稱’如來所說學處之珍寶’。‘閃耀’是指光明璀璨，意為’珍貴的學處’。 律藏本身即是大海，因為作為教法大海，包含眾多章節，故難以通達。 ‘從中精選後以金剛杵鉆透’是說，如同用帝釋金剛杵鉆透珍寶來串成珠鏈一樣，從律藏中摘取學處的基礎，用詩偈韻律，以’金剛杵’確定分類並鉆透，編成學處基礎的珍寶串。 如何編排呢？以一切有部各別確定的分類來編排。世尊的聲聞弟子中，凡是宣說業果等一切存在的，即是一切有部。依據他們各別確定的學處分類來編排成串。 一切有部如同根本，因為他們使用梵語來表述。如同世人所說’高貴者使用梵語表述’，爲了使人知曉這種致力於語言特徵的行為也是高貴的。高貴者在世間如同根本，因為世間的法規由此而生。 因此，一切有部稱為’根本’，而其他部派則不然，因為他們使用通俗語、不規範語和中等語言來表述。 此處表明：從前只有這一個一切有部，直到世尊圓寂后，才依此而產生其他部派，因為它是其他部派的根本，所以稱為’根本一切有部’。 佛陀世尊圓寂后不久，五百阿羅漢在王舍城集會，結集了三藏。

།དེ་ནས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ལོ་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་ལོན་པ་དང་། འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་འདོད་ ལ་སོགས་པ་ནས་སྒུར་པོ་དང་ཞི་ལྡན་ལ་ཐུག་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་བདུན་བརྒྱས་ཡངས་པ་ཅན་དུ་འདུས་ནས་བསྡུ་བ་གཉིས་པ་མཛད་དེ།ཧུ་ལུ་ཧུ་ལུ་ཀའི་ཆོ་ག་ལ་སོགས་པ་བཅུ་བསལ་ཏེ། རྒྱ་ཆེར་ནི་ཕྲན་ཚེགས་ལས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་དྷརྨ་ཨ་ཤོ་ཀ་ཤི་བ་དང་། དགྲ་ བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐ་མལ་པ་དང་།ཟུར་ཆག་པ་དང་། བར་མར་འདོན་པའི་ཚིག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་འདུལ་བའི་དབང་གི་ཕྱིར་རིམ་གྱིས་གཞུང་གཞན་དང་གཞན་དུ་སྦྱར་ཏེ། རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྐད་དུ་སྦྱར་བའི་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། བསྟན་པ་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱི་བར་ དུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་གཞི་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་འཆད་དོ། །གཞན་དག་ན་རེ་བསྟན་པ་ནི་ཡན་ལག་བརྒྱད་དང་ལྡན་པ་ལེགས་པར་སྦྱར་བ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ལས་གདུལ་བའི་དབང་གིས་ཐ་དད་དུ་སྣང་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། ཅིག་ ཅར་དུ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་བདེན་པ་བསྟན་པ་དང་འདྲའོ།།དེ་ལྟར་ཡང་། གསུང་ནི་གཅིག་ཅིག་གསུང་མཛད་ལ། །དུ་མ་ཉིད་དུ་རིག་འགྱུར་ཏེ། །དེ་ནི་བདག་གི་ཆེད་དུའོ་ཞེས། །ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་རྟོགས་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་འཆད་དོ། །འོ་ན་ནག་པོ་ བསྟན་པ་དང་།ཆེན་པོ་བསྟན་པ་ཇི་ལྟར་དྲང་།

我來翻譯這段藏文：

佛陀涅槃后一百一十年，以聖者一切欲為首直至駝背和寂靜為末的七百位阿羅漢在廣嚴城集會，進行了第二次結集。他們刪除了呼盧呼盧迦儀軌等十項，詳細內容見於《小事》。

之後，法阿育王去世，阿羅漢們因為有些人執著于普通語言、方言和中間語言的誦詞，爲了律法的緣故，逐漸編纂了不同的經典，如用廣大語言編纂的經典等，教法因此分成了十八部。因此解釋說這就是”事”的含義。

其他一些人說：教法只有一個，就是具足八支分的梵語，而這同一教法因佛陀的加持力和所化眾生的根基差別而顯現為不同，就像同時向四大天王宣說真諦一樣。如此經中所說：“雖說一種語言，卻被理解為多種，因為這是爲了讓每個人都能明白’這是專門為我說的’。”

那麼，如何理解黑部和大部的說法呢？

“呼盧呼盧迦儀軌”(Huluhuluka)是早期佛教中的一種儀軌或規範。根據第二次結集的記載，這是當時被認為需要修正或刪除的十項內容之一。

不過，對於這個具體儀軌的詳細內容，我的知識可能不夠完整和準確。根據藏文文獻，它似乎是一種與律儀相關的儀式或規範，但其具體內容和形式在現存文獻中並沒有詳細的記載。

需要補充說明的是，第二次結集發生在佛陀涅槃后110年，主要是爲了統一和規範佛教僧團的戒律和修行方式。在這次結集中，七百位阿羅漢刪除了包括呼盧呼盧迦儀軌在內的十項內容，這些內容可能是後來加入的或者被認為不符合佛陀原始教導的規範。

由於這是非常早期的佛教史料，而且距今已有超過兩千多年，對於這些具體儀軌的確切含義，現代學者也還在研究和討論中。

དེ་ལས་ནི་འདི་ན་དགེ་སློང་ཁ་ཅིག་འོངས་ནས་ཆོས་འདི་ནི་བདག་གིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལས་ཡང་དག་པར་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རྒྱ་ཆེར་མདོ་སྡེ་ལ་ནི་མི་འཇུག་།འདུལ་བ་ལ་མི་སྣང་། ཆོས་ཉིད་ དང་མི་མཐུན་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཐག་རིང་དུ་དོར་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ནག་པོ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།མདོ་སྡེ་ལ་འཇུག་།འདུལ་བ་ལ་སྣང་། ཆོས་ཉིད་དང་མི་མཐུན་པ་མེད་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བླང་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཆེན་པོ་ བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ།།ནག་པོ་བསྟན་པ་དང་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་དོན་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། འདུལ་བ་མ་མོ་ལས་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་བཤད་པ། འདི་དག་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཚར་གཅོད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཆོས་ལྟར་བཅོས་པ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་ ཕྱིར་དང་།ངའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཚར་བཅད་པ་ལ་མི་འཇུག་པར་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་ཆེན་པོ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ནག་པོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དག་ནི་ནག་པོ་བསྟན་པ་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་ལྟར་བཅོས་པ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ངའི་ཉན་ཐོས་རྣམས་བཤད་པ་ལ་ འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན།འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་འཇིགས་པར་འགྱུར་བས། དེས་ན་ནག་པོ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གྱིས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་བདུན་ནི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་པོ་དེ་ལ་མི་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། སྡོམ་གྱིས་མ་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། མི་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཕན་ཚུན་འགལ་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚིག་གི་དོན་གཞན་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་ཉིད་དང་ཡང་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ན་དེ་དག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་དུ་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། བསླབ་པ་ནི་གསུམ་དག་སྟེ། ལྷག་པའི་ཚུལ ཁྲིམས་དང་།ལྷག་པའི་སེམས་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་བོ། །དེ་ལ་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་འདུལ་བ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཆོས་མངོན་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་པའི་སེམས་ནི་བསམ་གཏན་དང་གཟུགས་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྟོན་ པར་བྱེད་པའི་གཞུང་ལ་ཡང་བཏགས་ནས་དེ་སྐད་ཅེ་ས་བྱའོ།

如果有比丘前來說：“這個法是我從世尊那裡如實領受的”，從這句開始。如果它不見於廣大經典，不見於律藏，與法性不相符合，由於這不是佛陀的教言，應當遠遠地捨棄它 - 這就是黑教。如果見於經典，見於律藏，與法性相符合，由於這是佛陀的教言，應當接受 - 這就是大教。

如果問黑教和大教的含義是什麼？根據《律母》對大教的解釋：這些是爲了摧毀非法，爲了破除偽裝成正法的東西，以及爲了讓我的聲聞弟子們不陷入摧毀非法的行為中，因此稱為大教。至於稱為黑的教法就是黑教，這是因為它能破除偽裝成正法的東西，並使我的聲聞弟子們在解說時不懼於分辨”這是佛說，這不是佛說”，因此稱為黑教。

第二類十七種不見於三藏，因為它們未被攝頌所包含。它們不相符，因為所說的義理相互矛盾。由於對詞義作了不同的詮釋，所以與法性不相符。那麼，這些怎麼能說是佛陀的教言呢？為此解釋說：學處有三種：增上戒、增上心和增上慧。其中，增上戒就是律藏，增上慧就是以無漏智慧為自性的阿毗達磨，增上心就是禪定和無色定。對於宣說這些的論著，也可以假借這些名稱來稱呼。

གྱེས་པ་རྣམ་པ་བཅུ་བདུན་པོ་དེ་དག་ཀྱང་བསླབ་པ་གསུམ་པོ་དེ་དག་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས། མདོ་སྡེ་ལ་འཇུག་པ་ཡང་ཡིན། འདུལ་བ་ལ་སྣང་བ་ཡང་ཡིན། ཆོས་ཉིད་དང་མཐུན་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ དང་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆོས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངང་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་སུ་རུང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་གཟུགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་ མེད་པ་ཡིན།འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཞི་བ་ཡིན་པས། ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་བདག་མེད་དེ། །འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ། །མྱ་ངན་འདས་ཞི་དེ་དག་ནི། །ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་མཚན་ཉིད་གསུམ། ། ཞེས་གསུངས་པ་ ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་ཡིན་ནོ། །མང་དུ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་པས། མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གང་ཞིག་ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་གྱི་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ་པ་ཡིན་ལ། བསླབ་པ་གསུམ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཡང་ བཤད་པ།ཕྱག་རྒྱ་གསུམ་དང་ཡང་དག་ལྡན། །བསླབ་པ་གསུམ་ནི་རབ་སྟོན་ཅིང་། །ཐོག་མ་བར་དང་མཐར་དགེ་བ། །སངས་རྒྱས་གསུང་དུ་མཁས་པས་རྟོགས་། །དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། དཔེར་ན་བཅོམ་ལྡན་འདས་ ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ལོ་བརྒྱ་རྩ་བཅུ་ལོན་པ་ན་རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་གཞི་བཅུ་བྱུང་བ་ལྟ་བུ་སྟེ།དེ་དག་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་འདུལ་བ་ལ་མི་འཇུག་པ་ཡིན། ལྷག་པའི་སེམས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་མདོ་སྡེ་ལ་མི་སྣང་བ་ཡིན། ལྷག་ པའི་ཤེས་རབ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ལ།དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་ཆོས་ཉིད་དང་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྡུད་པ་པོ་གཉིས་པས་བོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྡེ་པ་གཞན་འདོན་པ་དག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་གསུང་ཉིད་ཡིན་པར་ཐེ་ཚོམ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །

這十七種分支也都是在闡述這三學，因此它們也是契入經藏的，見於律藏的，也與法性相符合的，因為它們與涅槃相應。

如果問什麼是法性？就是諸法的自性，例如”色以可色為相”等。同樣，也是法印，即：“一切法無我，一切有為法是剎那性的，涅槃寂靜。“所以說：“諸法皆無我，有為皆剎那，涅槃即寂靜，此三法印相。“這就是法印的三種特徵。

何須多言，應當知道任何經典等若具有三印的印記，並且闡述三學，就是佛說。又說：“具足三種印，善說三種學，始中后皆善，智者知佛說。”

除此之外的應知不是佛說。例如，在世尊涅槃后一百一十年出現的十種不適宜之事，因為它們不闡述增上戒而不契入律藏，不闡述增上心而不見於經藏，不闡述增上慧也不與之相應，所以與法性不符。因此被第二結集者捨棄。所以，其他部派所誦的也無疑是佛陀的教言。

གཞན་ཡང་གཙོར་ན་དོན་ཁོ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ཉིད་དུ་བཞེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མཛད་པའི་ཕྱིར་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་། རྒྱལ་པོ་ཀྲི་ཀཱིའི་རྨི་ལམ་སད་པའི་མདོ་ལས། ཡང དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་འོད་སྲུངས་ཀྱིས་རྒྱལ་པོ་ཀྲི་ཀཱི་ལ་བཀའ་སྩལ་པ།རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཀྱི་རྨི་ལམ་དུ་མི་བཅོ་བརྒྱད་ཀྱིས་རས་ཡུག་གཅིག་འདྲེན་པར་མཐོང་བ་དེ་ནི་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པའི་བསྟན་པ་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་དུ་གྱེས་པར་འགྱུར་ལ། དེའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་རས་ནི་གྱེས་པར་མི་ འགྱུར་རོ།།ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་གསུང་ཉིད་དུ་མི་འགལ་ལོ། །ཞར་ལ་འོངས་པ་རྫོགས་སོ།། །།གང་གི་མན་ངག་དབང་གིས་འདི་ལྟར་ཕྱེ། །བསོད་ནམས་བདག་ལས་སྐྱེས་དེས་འགྲོ་བ་རྣམས། །མྱུར་དུ་བལྟ་བའི་རྣམ་བསལ་ཤཱཀྱ་ཡི། ། འོད་བསྟན་དངོས་པོའི་དེ་ཉིད་མཐོང་གྱུར་ཅིག་།གཞན་ཡང་། འདིར་བཤད་པ་ནི། སྔོན་ཆད་མ་བྱུང་བ་དག་འགའ་ཡང་མ་བྲིས་འོན་ཀྱང་ནི། །བདག་གི་མཁན་པོ་ས་མ་ཏ་ཏར་གནས་པའི་རྒྱན་དུ་གྱུར་པ་གྲགས་པ་ཐོབ། །བསོད་ནམས་གྲགས་པ་ལས་ནི་བདག་གིས་མཉན་ནས་རང་གི་འདུལ བའི་ཆོ་ག་ཡི།།རྣམ་པར་བཤད་པ་འདི་ནི་གསུམ་རིག་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གཞི་ཙམ་བསྟན་པ་ཡིན། །དེ་ཉིད་མ་མཐོང་རང་གི་བློ་ཡིས་དགོངས་པ་དག་།ཐ་དད་པ་ཡི་འདུལ་བ་རྣམ་པར་དབྱེ་མི་རུང་། །སུ་ཞིག་བདག་ཉིད་སྡིག་པའི་སྔགས་ཀྱིས་དྲེགས་པ་ཡིན། །ལག་པ་འཇིགས་ པའི་སྦྲུལ་གྱི་བུ་གར་འཇུག་པར་བྱེད།།དེ་ཕྱིར་ཆོས་འདུལ་ཟབ་མོ་གཏན་ལ་དབབ་པ་འདི། །བྱེ་བྲག་བཤད་པ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་བྱས་ཡིན་ཏེ། །མིག་དང་ལྡན་པ་ཟེར་བའི་གོམ་རྗེས་འབྲངས་ན་ནི། །བགྲོད་དཀའ་དག་ཏུའང་ལོང་བ་བདེ་བར་འགྲོ་བར་བྱེད། །གཞན་ཡང་བླ་མ་དག་ནི་རིང་ ན་བཞུགས་པ་གྲགས་པས་རྣམ་པར་ཁྱབ་པ་ཞི་བའི་འོད་ཀྱིས་བདག་།དྲན་པས་དགོངས་པ་མཛད་པར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་ནས་བདག་གིས་འགྲེལ་པ་དོན་གསལ་བྱས་པ་ཡིན། །བསྟན་བཅོས་སྣ་ཚོགས་མཁས་པའི་བློ་འབྱོར་གྱུར་པ་གྲགས་པ་དག་གི་རྒྱལ་མཚན་མཐོ་ལྡན་པ། །དེ་ཉིད་དོན་ནི་གཏན ལ་འབེབས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ན་ལེན་དྲ་ཡི་བདར་ལ་བདར་བ་ཡིན།།དགེ་ཚུལ་གང་དག་འདུལ་བ་དག་ལ་མངོན་བརྩོན་ཞིང་། །བསླབ་པ་དག་ལ་ལྷོད་པ་མེད་པའི་བློ་རྒྱུ་བ། །དེ་དག་རྟག་ཏུ་ནད་མེད་པ་ཡི་འོད་ལྡན་འདི། །སྟོན་པར་བྱེད་པས་གཞན་དག་ལ་ནི་གྲགས་གྱུར་ཅིག་།འཕགས་པ་གཞི་ཐམས་ ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་དགེ་ཚུལ་གྱི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པའི་འགྲེལ་བ་འོད་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་མང་དུ་ཐོས་པའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོ་ཤཱཀྱ་འོད་ཀྱིས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་སརྦ་ཛྙཱ་དེ་བ་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བནྡེ་གཙང་དེ་བེནྡྲ་རཀྵི་ཏས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ་། །

此外，主要是因為認為唯有義理是佛說，因為是諸阿羅漢所分別，因為是從佛加持而生，還因為在《克基王夢醒經》中說：“正等覺迦葉對克基王說道：‘大王，你夢見十八人拉一匹布，這表示釋迦牟尼的教法將分為十八部，但其解脫之布不會分裂。‘“因此這些也不違背是佛陀教言的道理。

附帶內容完畢。

依誰之教授如是分析，愿以此功德眾生速見，遠離諸見釋迦光，證見實相真如性。

又，此處所說，雖未寫任何前所未有之事，但我從我的親教師、住持三摩多寺莊嚴、獲大名聲的功德稱處聽聞，僅示三明所許觀點之基礎的這個律儀釋論。未見實相而以自意分別諸部律是不應理的。誰若以惡咒憍慢自身，手會伸入可怖蛇穴。故此抉擇甚深法律，是依《毗婆沙論》而作。若隨具眼者之足跡，盲者亦能安行難途。

又，愿遠住上師、名稱遍滿、寂光以念垂念於我。是故我造此《明義釋》。彼具眾論智慧成就、名稱勝幢高聳，抉擇實義者于那爛陀磨礪。愿諸沙彌精勤律儀，心無懈怠於學處者，恒以無病光明此，教示令聞於他人。

聖說一切有部沙彌學處頌釋《具光》，由多聞大師釋迦光造。印度堪布薩瓦嘎雅德瓦與主校譯師班德·藏德班扎熱西譯校抉定。