d4267攝真實論難解疏蓮花戒 德文跋陀羅 札覺協饒c3.5s｜d4267攝真實論難解疏蓮花戒 德文跋陀羅 札覺協饒c3.5s（續14）

其中，首先非第一種，因已多方顯示過：由於關聯未成立，且將成無實過失等，一切事物之功能實為無異。 為顯此義，說：“所欲果”等。生果之因即是功能，當其自性於事物體性中不存在時，彼事物即不成為作者。如是，思維此將成無實過失。 若是”無異”之主張，則彼時不成具自性，因義由因力而生故成無常性，與彼無異之諸功能亦由因力所生故將成無常性。若非如是，因成就與安樂有異故，不成無異。 此即所說：“從自因力所生者”等。複次，因諸量之功能無異故。為顯示如功能自體般將成常性及無因性，故說：“具功能自性”等。 若問：“如是有何過失？“故說：“無因不待他”等。若是無因，則恒無或恒有。若是常性，則恒有不須說亦已成就故未說。 復說其他過失：“是故”等。其中”依止”者，即依止於量。此顯宗義違背現量與比量之義，如是：諸量以現量成立自性為有時性，以比量推知次第果，如是，若許彼為常性，則為二量所違。

།ཚད་མ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་གཞན་དག་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་གཉིས་མི་འཇུག་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་དོགས་པར་བྱེད་དེ།གང་གི་ཚེ་གསལ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཚད་མའི་རང་གི་ངོ་བོ་གསལ་བར་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དམིགས་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་པས་དེའི་ ཕྱིར་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་དམིགས་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ལ་འབྲས་བུ་རྟག་ཏུ་ཡོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའང་མ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་རྩོམ་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྒྱུ་གཞན་ཉེ་བ་དང་མི་ཉེ་བ་དག་ ལས་འབྲས་བུ་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།རྟག་པའི་དངོས་པོའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལེན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། གསལ་བ་དང་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་གསལ་བ་དང་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དག་གོ། །སྔར་ཐོས་པ་བརྟག་པར་རྒྱས་པར་ རྟག་པའི་གསལ་བ་བཀག་ཟིན་ལ།རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡི་ངོ་བོ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚད་མ་དག་གི་ངོ་བོ་དང་འབྲས་བུ་སྟེ། ངོ་བོ་ནི་རང་བཞིན་ནོ། །གཉི་གའི་ཕྱོགས་ནི་འགལ་ བའི་ཕྱིར་དང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཕྱོགས་གཉི་ག་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་དེ་དག་ནི་གཅིག་དགག་པ་གཞན་སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་དགག་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །སུན་འབྱིན་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཕྱིར་མ་བརྗོད་དོ། །ད་ནི་ཕྱོགས་ཕྱི་མ་གསུམ་ཁས་བླངས་ནས་སུན་འབྱིན་པ་འཆད་པ་ནི། དངོས་པོ་ནུས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལོགས་ཤིག་ནི་ཐ་དད་པའི་ཕྱོགས་སོ། །གཉི་གའི་བདག་ཉིད་སྨོས་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །ཡང་ན་དེ་ལ་ཡང་གཉི་གའི་ངོ་བོ་དགག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་གཉི གའི་བདག་ཉིད་སྤོང་པ་ཉིད་དོ།།ཕྱོགས་གསུམ་པ་འདི་ལ་ཡང་ཤེས་པ་ནུས་པ་རྟག་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ནུས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་དེའི་ ཚེ་ནུས་པ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།གང་ལས་ཤེ་ན། ངོ་བོ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་བཞིན་གཅིག་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།

以”諸量之自性”等說明他人所說的兩種過失不成立之理由令人生疑：當諸顯現者顯現量之自體時，彼即被認知，其他情況則不然，因此即便是常性，亦不會導致處處可得之過失，果亦不會成為恒有之過失。 因承許依待其他因即是開始生果，故非獨立，因此思維：由其他因之近與不近，果成為有時性。 以”常性事物”等進行反駁：依待顯現與其他因即是依待顯現與其他因。先前在”聞思觀察廣論”中已遮破常性顯現，且已說明依待其他因於不可利益處不應理。 因此，“彼之體性及”中，量之體性與果，體性即自性。二邊相違故，如前所說二邊之過失推理不應理。 亦非非二邊，因彼等互相遮遣之體性，若無遮一立一則不生故。思維：爾時遮遣不應理，因於一處遮與立相違故。因破斥極為明顯故未說。 今承許后三邊而作破斥，故說”事物功能”等。“各別”即差異之邊。說”二者體性”是為表徵，亦當承許非二體性之邊。或者，于彼亦由遮二體性自性而舍二體性。 於此三邊中，因識與常性功能相關故將成常性。若問：“如何？“故說：“若非”等。若非如是，若與功能相關之識成無常性，則功能不成常性。何以故？因無一體隨行故，即無一性相隨之義。

།ངོ་བོ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། གང་ཕྱིར་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པ་སྨོས་ཏེ་།ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ན་ནུས་པ་དེའི་ཤེས་པ་འབྲེལ་པ་དང་མ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་སུ་འགྱུར་ལ། གཅིག་ལ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་རང་བཞིན་གཉིས་ཡོད་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་ཐ་དད་པའི་ཐ་ སྙད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཅི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེས་འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་འཆད་དོ། །འདི་ལྟར་བརྟན་པ་དང་མི་བརྟན་པའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པས་དངོས་ པོའི་རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡང་ཆ་མེད་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་དུས་ཕྱིས་རྐྱེན་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པར་མི་ནུས་ལ།བྱེད་ན་ཡང་དོན་གཞན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ནུས་པ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་དངོས་ པོའི་རང་བཞིན་དུ་ཁས་མི་ལེན་ན་ཡང་དངོས་པོ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།འདི་སྙམ་དུ་ཆ་མེད་པའི་དངོས་པོའི་ནུས་པ་དུས་ཕྱིས་མི་བྱེད་མོད། ཆ་དང་བཅས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གང་ཕྱིར་འགལ་བའི་ཆོས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དེས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའོ། །མི་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཁྱད་པར་སུན་འབྱིན་པ་ནི། དོན་ཀུན་སྐད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འབྲས་བུ་འགལ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ངེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལྷག་མ་ནི་གོ་བར་ཟད་དོ། །གལ་ ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཁྱེད་ཅག་ལ་རྩོད་པ་མེད་ན།འོ་ན་ཇི་ལྟར་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་བློ་བཟང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་མི་སླུ་བ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་ལས་སོ།།རྟོགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་ནུས་པ་ནི་ཤེས་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་གཟུང་བ་ན་དེ་ཡང་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མི་ནུས་སྙམ་དུ་སེམས་ན། ཇི་ལྟར་གནས་ པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།རྟོགས་པ་དང་ཐོབ་པ་དག་ནི་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་དག་ཏེ་། ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་རྟོགས་པ་དང་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ནུས་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འབའ་ཞིག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སླུ་བ་དང་རྒྱུའི་ ཡིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

為說明無一體隨行之理，故說”因為功能”等。若識是無常，則功能之識將成相關與不相關兩種自性，而一法有二互相矛盾之自性不應理，因將導致一性損壞之過失，且將導致差別名言斷絕之過失。 就第二分別而言，故說”若是”等。以”由此於此”等說明成立上之能立過失。如是，由堅固與不堅固之自性差別，事物二相皆無分故，以自性圓滿，后時不能無作為他緣之自性之功能，若作亦成造作他義，而非造作成為自體之功能。若不承許功能為事物自性，則將成事物非作者之過失，如前已說。 若念：無分事物之功能后時不作，有分為何不可？為此說”因具違法”等。“由彼”即具違法。破斥無常事物之差別說：“諸義剎那”等。“果相違”之義即決定等，余易可知。 若念：于汝等無諍論，則如何承許從他而成量性？為此說”於此善慧”等。“從自”即僅從后時所生不欺果無所待之識自體領受。“了知”即決定。 若念：因功能與識無別，取識時亦能取彼，如何不能了知？為此說”如所住”等。了知與獲得即了知獲得，于如所住所知事物之了知獲得，彼之境相功能如是配釋。“唯從”即因不待不欺及因之意識遍知。

།ཅིའི་ཕྱིར་མི་ནུས་ཤེ་ན། གང་གི་གསལ་སྣང་རྣམ་པ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་མཐོང་བ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ལའོ། །འདིས་ནི་འདི་སྐད་དུ་ བསྟན་ཏེ།ཡང་ནུས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པས་དུག་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་མི་ནུས་པ་ལ་གོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་གཞན་ལ་ཡང་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འབའ་ཞིག་ངེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆ་ གང་ལ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཡོན་ཏན་གཞན་སྒྲོ་མི་འདོགས་པར་དེ་ཁོ་ནར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་གང་ལས་དེ་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཕྱིར་དོན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་ཤེས་པའོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནུས་པའོ། ། བྱེད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ངེས་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བསྐྱེད་པར་བྱའི་དོན་དུ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་རིགས་ཀྱིས་། དེ་བྱ་བའི་དོན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྟེན་ནི་ནུས་པ་སྔ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་ཡང་དངོས་པོ གྲུབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་དུག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་མཚུངས་མཐོང་ཕྱིར་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུག་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་དོད་གྲ་དང་། བཏུང་ བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།དེ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་འདྲ་བ་ཉིད་དེ་མཐོང་ངོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འབྲས་བུ་མཇུག་ཐོགས་སུ་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་འབྲས་བུ་ནི་བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་མཇུག་ཐོགས་ཉིད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་ཏེ་མཇུག་ཐོགས་ སུ་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།དེ་བདག་རྣམ་པར་མ་ངེས་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུག་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་མ་ངེས་ནའོ། །དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུག་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུའོ། །དེ་ནུས་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཤེས་བྱའི་དངོས་ པོ་རྟོགས་པ་དང་ཐོབ་པ་ངེས་པའོ།།དམ་བཅའ་བ་རང་གི་ཚིག་དང་ཡང་འགལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་གཞན་ལས་གྲུབ་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ་དོན་གྱིས་གོ་བ་ནི་ཚད་མ་གཞན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ ཡིན་ནོ།།དེ་ཉིད་འཇིག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་གི་རྒྱུ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།

若問何故不能？故說”何者明顯現相”等。“見髮絲等”即見纏結髮絲等。此說明：即便如是領受功能，因與非量相似，故如毒等功能，因迷亂而不能決定，且需依賴串習等他緣，故僅僅領受非為決定之因。於何分不以迷亂因增益他功德而唯決定彼。 若問從何決定彼？故說”是故作用”等。“複次”即因識。“此”即功能。“非為作故”與”依他”相連。決定依賴補特伽羅故。為生彼而應依他因，非為作彼，因彼所依為前功能故。功能與事物成就同時成就故，如是思維。 “如何”等及”如毒等”是顯示譬喻。“見余相同故”即毒等彼之他者溫暖及飲等，與彼相同即相似，如是配釋。“無後續果故”，果即昏厥等，無其後續故，即無後續果故之意。 “彼體不定時”即毒等自體不定時。“彼體”即毒等自性。“彼能定”即如所住所知事物之了知獲得決定。 為顯示違背自語之立宗，故說”複次”等。“如何非從他成”即唯成就，意思是由義含即是他量。“彼即唯壞”，為顯示不定故，說”從自因”等。為明此義，說”彼自性”等。

།འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཡང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་ཤེས་པ་དོན་གྱིས་གོ་བས་གྲུབ་པར་འདོད་དེ། ནུས་པ་དེའི་ངོ་བོ་ཚད་མ་ཉིད་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དོན་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་བྱ་བ་ལ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ པས་དེ་རང་ལས་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཚད་མར་ངེས་པ་མེད་པར་རང་གི་དོན་ངེས་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་རང་གི་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན། ཚད་མ་གཞན་གྱིས་བཟུང་བ་ལ་ལྟོས་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་ ཡང་ཐུག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལྟར་ན་འདི་ནི་གྱི་ནའོ། །གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེའི་ངོ་བོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་མི་སླུའི་ནུས་པ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལས་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། ། གཉི་ག་མཚུངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའོ། །བཟློག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལས་སོ། །གང་ཡང་ནུས་པ་རྣམས་ནི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་ལ། དུས་ཕྱིས་རྒྱུ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་རྒྱུ་དག་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡང་མ་ངེས་པའོ། །དེ་ཡང་ནུས་པ་རྣམས་ནི་རང་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་བདག་ཉིད་ལ་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་དེ་དག་གི་འབྲས་བུ་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འཇི་བའི དུམ་བུས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་བུམ་པ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁོ་ན་ནས་རྩོམ་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ།།ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་ནུས་པ་ནི་བདག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་བུམ་པ་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་དེའི་དེ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དབང་པོ་དང་དོན་ལ་སོགས་པ་དེའི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ནུས་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི།དེའི་དེ་ནི་རང་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་ན་ནུས་པ་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་རློམ་པ་དེའི་དེ་ནི་བབ་ཅོལ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། རིགས་པ་ འདི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ།འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ལ་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

作如是想：若依于識而成立為量，則於我等亦成立已成，如是首先承許識由義含而成立，何須更說彼功能體性即是量性？由決定義相之果作用，于識無所待故，說彼從自者實非正確，因無量決定則不可能有自義決定故。疑等所緣亦如何于自果無所待？若待他量所取，則于自宗如何不成無窮？如是則此有過。 複次，以”等”說明”以彼體決定故”此因不定，“如是不欺功能亦”與”從他定”相連。“二者相同”即量與非量。“由返”即由非量性。若謂諸功能常故非性質者，后時不待他因故非唯從自因生。 若問云何？諸事物之功能亦不定。彼復諸功能唯從自生故，此等是性質者。如是自體中由諸因有體性者，即彼等於果所作，如泥塊于所生瓶以自功德相而作。 持水等功能于自無有故，彼等於瓶不作，彼之彼乃自生。如是于識亦由根境等彼因於自體作故，非作決定義之功能，彼之彼唯從自故，是故功能是性質者。 彼之此妄執僅是戲論，因此理則應成非量性亦從自故。如是彼具顛倒義決定相，而眼等非具如是功能。

།གཞན་ཡང་ གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་དག་གིས་འབྲས་བུ་ལ་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ལ་བྱེད།ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་དག་གིས་བྱེད་ན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ནུས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་བྱེད་ པར་མི་འགྱུར།དེ་དག་དེ་བྱེད་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལས་ནུས་པ་ཐ་མི་དད་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཀྱང་བདག་ཉིད་གནས་པ་རྒྱུ་ལ་རག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་ འདི་དག་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན།འོན་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་དག་རང་གི་རྟེན་དང་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་། །ཕན་འདོགས་པར་མི་བྱེད་པ་ཡང་རྟེན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་རང་དབང་ཉིད་ཀྱིས་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཡུལ་དང་དུས་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཞིག་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཅུང་ཟད་རག་ལས་པའམ། རག་མ་ལས་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའམ། ཡང་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཡང་རག་མ་ ལས་པ་རང་འགའ་འཇུག་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་འགའ་ཞིག་ཏུ་ལྡོག་པར་འགྱུར།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དངོས་པོ་རྣམས་སོ་སོར་ངེས་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་ལ་གཞན་དུ་ན་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དག་ནི་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ལྟ་བ་ལ་བརྟེན་ནས། ཚད་མ་ ཀུན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད།།ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་བརྗོད་དེ། འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་ཁོ་ན་རྒྱུ་དག་གིས་བྱེད་ཀྱིས་། མེད་པ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའམ། བྱེ་མ་རྣམས་ལ་ཏིལ་མར་ནི་གང་དུ་ཡང་བྱ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་སྐྱེད་ན་ མེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ།རྒྱུ་དོན་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡོད་པ་ཡང་ལྟོས་པ་ཐམས་ཅད་ དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ཅི་ཞིག་བྱེད་པ་ན་དེའི་བྱེད་པ་པོར་འགྱུར།དེ་བས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་པ་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།

複次，若自體中無有之體性諸因不作于果時，根等於自體無有之所謂體性如何作于識？又若彼等作彼無有，為何不成決定功能？于彼等作彼亦無有任何障礙。 複次，首先若許事物與功能無別，爾時如事物自體住于因所依故，由何此等為性質者？若謂有別，爾時由自生故，彼等與自所依之關係不得成立，因彼等於彼亦不作利益故。不作利益者亦不應為所依，因成太過故。 複次，若無因由而成自在性者，則不應待處所時間決定。如是，若於某處少許依賴或不依賴者，于彼或無所待，或非是。又若不依賴而自行者，何故有時于某處轉變？若爾諸事物不成各別決定功能，否則一切於一切當成相應。 他人依見有果而說”一切量之量性”等。如是，由決定生果故，唯諸有事物為因所作，非無體如空花等，或如沙中之油於何處亦不能作。若生無體，則以無體無差別故，一切於一切時一切處當成生起。作是念者不應理，因成因無義故。 首先依汝宗全無所作，有法亦離一切所待故全無所作，作何事而成彼作者？是故因果性應成無有。若謂顯現有法，此不應理，因於彼亦相違作有無故。

། འདི་ལྟར་དེ་ལ་ཡང་ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་བྱེད་དམ། འོན་ཏེ་མེད་པ་བྱེད་ཅེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་གཉིས་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ་ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་བྱེད་དམ། འོན་ཏེ་མེད་པ་བྱེད། དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལ་ཡང་མངོན་པར གསལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་པ་བྱེད་པར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་ལེན་ན་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་བྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དངོས་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་མངོན་པར་ གསལ་བར་བྱེད་དམ།དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་བྱེད་གྲང་། གལ་ཏེ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་བྱེད་པ་ན་གཞན་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་འབྲེལ་པའི་མངོན་ པར་གསལ་བ་གཞན་བྱེད་དོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པར་ཁས་ལེན་ན་དེ་ཡང་དོན་གཞན་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་ལ། དོན་གཞན་ མ་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱུ་རྣམས་དོན་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ལས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མངོན་པར་གསལ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་དངོས་པོའི་མངོན་པར་གསལ་བའི་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་མངོན་པར་གསལ་ བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།ཕན་འདོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་མང་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་དོན་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་མངོན་པར་གསལ་བ་བྱེད་པའི་ཕྱོགས་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་ པར་དུ་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྟོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། བྱེད་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་བསམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ ཡང་མངོན་པར་གསལ་བ་བཞིན་དུ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡང་མེད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བའམ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་གསལ་བ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་བྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ།དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བོགས་དབྱུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐུག་པ་མེད་པར་ ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

如是，于彼亦是作有或作無此二分別轉起：是作有耶？抑或作無？其中第一分已說由無差別故作不應理。于彼依顯現亦成無窮過。第二分亦非，因不許作無故。若許，則成作無事故。 複次，是作異於事物之顯現耶？抑或作非異者耶？若作異者，爾時於事物全無所作。作他時非作他，因成太過故。若謂作與彼相關之他顯現，不應理，因由非所利益故不成與彼相關故。若許作利益，彼若異體則成無窮過故不成相關，若非異體則因成無義，因生能作利益自性之顯現從所依事物，及事物顯現之因一切時有故，應成常顯現故。 已多方說依非所利益之他亦不應理。若作非成異體之顯現，此分亦不應理，因無可差別故。如是，說作非異體者即表作事物自性，彼亦由有性故離一切所待，應不應作，此即當思。 複次，如顯現由無別故，事物亦應成作無，或如事物自體，顯現亦應成作有性，此亦不應理，因無可增益故及成無窮過故，已說訖。

།ཡོད་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ལ་ཡང་རྒྱུའི་བྱ་བ་འདོད་པ་ནི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ལྡོག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེར་ཅི་ཞིག་དམིགས་ནས་རྒྱུ་རྣམས་ལྡོག་པར་འགྱུར། འབྲས་བུ་ཡོད་པའོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱི་ ལུགས་ཀྱིས་དེ་ནི་སྔར་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་གང་གིས་རྒྱུ་ཡོད་པ་ནི་མེད་པ་ཉིད་སྐྱེའི་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུའི་ནུས་པས་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་རང་གི་རྒྱུ་བརྒྱུད་པས་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཚད་མ་མེད་པ་གཞན་གྱི་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་རང་ལས་ཡིན་པར་བརྗོད་ན། འོ་ན་ཚད མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་རིགས་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གྱི་ནའོ།།གང་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡིན་ལ། ནུས་པ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པར་བྱ་ བ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དུས་གསུམ་དུ་ཡང་དེ་བྱེད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ལས་སྔར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟེན་པ་རྟེན་པ་མེད་པར་བྱེད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྩིག་པ་མེད་པར་རི་མོ་བཞིན་ཏེ། མི་བརྟེན་པ་ ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱེད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་དང་བརྟེན་པ་རྩིག་པ་དང་རི་མོ་དག་ནི་ཅིག་ཅར་རྩོམ་པ་མ་ཡིན་ལ། དུས་དེ་ཙམ་དུ་གནས་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་པ་ ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཕྱིས་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་རང་ལས་ཚད་མར་བརྗོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ནི་ཤེས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ནུས་པ་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དང་། དུས་མཉམ་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གང་ཡང་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་དང་སྔར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། ཐ་མི་དད་པས་བརྟེན་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

于有義之境，若許因的作用，則應成諸因作果無有止息，因為彼中緣何而諸因止息？若謂果已有，不應理，因為依你宗彼先已有故。是故，有因者從無性生，由無能生彼之因故，非如虛空花等。故由因力各別決定故，因果事物成決定。 不應許有生一切事物之功能，因為諸事物之功能由無始自因相續所決定故。若謂由無量度不能為他作用故說彼從自生，則非量度亦由此理應成從自生故，此為過失。 又所謂量度性者，乃生識知對境決斷之功能，而功能依于剎那識故不能成有，因為於三時皆不應理故。如是，首先非從識生前作用，因為是所依故。所依無能依而作用不應理，如無墻而有畫，因成非所依故。正因此故，同時作用亦不應理，因無所依故。所依能依如墻與畫非同時造作，由無住彼許時門故，彼即是剎那故，生已識亦非後作用。 是故，思維一切量度皆應說從自成量度者非正確。如是，首先若謂生決斷義之功能即是量度性，彼說無關聯，因為決斷義是識之異名故。功能若依彼識，則不應理其為能生，因成非所依故，及不應理同時因果事物故。又所說由是所依故非同時與先前作用者亦不應理，因為由無別故所依性不成故。

།ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་དེའི་དངོས་པོ་ཙམ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ན་ནུས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱའི། དོན་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཞན་ཡིན་ན་དངོས་པོ་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཡང་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་འདི་ནི་རྣམ་པ་མང་དུ་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ནུས་པ་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་གི ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་སྔར་མེད་པས་དེ་ཁོ་ན་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགལ་བ་མེད་དོ།།རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་རིགས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་ནི་དངོས་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་གྲུབ་པ་དང་། བདེ་བ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་ དངོས་པོ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད།།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྟེན་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་བརྟེན་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་དེའི་རྟེན་དུ་ཡང་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འབིགས་བྱེད་དང་གངས་ཅན་བཞིན་ནོ། །དེས་གནས་པ་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་དེ་གནས་པ་ནི་གནས་པ་པོ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གནས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་གཞན་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་ཀྱི་རྟེན་ཞེས་ གནས་པ་པོའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ།།གནས་པ་པོ་ལས་གནས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་གནས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གནས་པར་བྱེད་པ་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གཞན་བྱེད་པ་ན་གཞན་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱས་ པ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཉི་ག་ལྟར་ན་ཡང་གནས་པར་བྱེད་པ་པོ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དོ།།གལ་ཏེ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་དངོས་པོ་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་གནས་པར་བྱ་བ་དང་གནས་པར་བྱེད་པ་གཉིས་གཞན་དུ་གནས་པ་དང་ལྡན་པར་གནས་པ་པོ་དག་ལྷན་ཅིག་ འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་།ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཡང་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཕལ་ཆེར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་གནས་པར་བྱེད་པ་གནས་པ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་གནས་པར་བྱེད་པའི་གནས་ པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་ལ།གནས་པ་ཡོད་ན་ཡང་འཇིག་པའི་རྒྱུའི་དབང་གིས་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ།

當欲知特殊義之作用事物自性之僅事物時，應施設為”功能”之名言，而非他義。若為他義，則成非事物作者，且關聯亦不成立，此已多方考察。因此，成為識之功能自性，由成就與安樂無別故，如識自體般于識前無有，說彼即作用無相違。 說與識同時生起是極應理，因為成為事物之法與事物同時成就，且安樂一故。縱使功能異於事物，然由有無之所依不應理故，能依性不成。如是，首先有非所依，因彼以一切自性成就故無所待故。彼亦不應為彼所依，因彼全無所作故，如穿孔者與數論派。 若謂彼作住，則彼住相不異於能住者，因為住之自性即如是遮余差別而說，非作能住者相之所依故，故全無所作。若住異於能住者，則由作異體之住故，能作住者全無所作。由作他時於他無所作故，則二種情況下能作住者皆全無所作。 若謂彼作有關聯之事，不應理，因所住與能住二者異住及具住之能住者等同時關聯不成故，且成無窮過故，此多已考察。複次，若許事物之能住異於住，爾時由有能住之住故，任何事物皆不應壞滅。若謂有住亦由壞滅因力而壞滅，亦不應理，因彼亦全無所作故，不應理為能壞滅。

།འདི་ལྟར་དེ་ལ་ ཡང་ཅི་དངོས་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་འཇིག་པ་འཇིག་པའི་རྒྱུས་བྱེད་དམ།འོན་ཏེ་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ཉིད་ཁོ་ན་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་། །རེ་ཞིག་དངོས་པོ་ཉིད་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་བྱེད་ན་ཡང་དངོས་པོ་ལ་ ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དེའི་གནས་སྐབས་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་མེད་པས་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་བརྟག་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ཏོ།།གཞན་ཡང་དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་བརྟན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནམ། མི་བརྟན་པའི་ རང་བཞིན་ཡིན་གྲང་།དེ་ལ་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མི་བརྟན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེས་རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་ལས་ཕྱིས་རང་ཉིད་གནས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་འཇིག་པ་དང་གནས་པའི་རྒྱུ་གཉི་གས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ཅི་སྟེ་རང་བཞིན་གྱི་ བརྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་གཞན་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།རང་ཉིད་གནས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གནས་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པས་གནས་པ་དང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་ཅུང་ཟད་བྱེད་པ་མ་ ཡིན་ནོ།།མེད་པ་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་བརྟེན་པ་ཉིད་དང་བྱ་བ་དག་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པོ། །གྲུབ་ན་ཡང་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས་ཀྱང་བུམ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་བཟློག་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པའི ནུས་པ་ཡང་དུས་གསུམ་ཆར་དུ་ཡང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་གཞན་དུ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་ཡང་གཉིས་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དུས་གསུམ་ཆར་དུ་ཡང་ཤེས་པའི་ནུས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནུས་པ་ ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པར་འགྱུར་ཏེ།གང་གི་ཆོས་འགའ་ཞིག་དུས་གསུམ་དུ་ཡང་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་དེའི་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་ལུས་ཅན་ཉིད་བཞིན་ནོ།

如是，於此又是否由壞滅因造作異於事物之壞滅，抑或即是事物自身，此等分別唯如是轉起。首先，非作事物自身，因彼已成就故。若作他法，由於於事物全無所作故，由是彼事物唯一狀態故，無有壞滅，故壞滅因全無所作，此已廣于堅實事物觀察中確立。 複次，事物是否以自性為堅實自性，抑或為不堅實自性？若事物以不堅實體性從自因生起，爾時由彼成就自體后，非后自身所應住故，彼于壞滅因與住因二者皆全無所作。若是自性堅實體性者，則由彼自性不可能為他故，全無任何能壞滅者。由自身即是住故，亦無任何能住者，故於住因與壞滅因二者皆無所作。 非無為所依之主張，因彼離一切自性故，不可能有能依性與作用故，如兔角等故，功能之能依性不成。即使成立，亦是不定，因見依於色等者亦與瓶同時生起故，且將成非量故。如是，非量亦是產生遮遣義決定之功能，而依于識之功能於三時皆無所作故，量性異處將成唯二非量體性之功能。 複次，若於三時皆不生起知之功能時，則識將成空無一切功能，因若某法於三時皆不生，彼如何成為彼之所有，如虛空身性。

།གང་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་དག་དུས་གསུམ་ཆར་དུ་ཡང་མ་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ འབྲེལ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནུས་པ་དག་གི་ངོ་མཚར་བའི་མིག་འཕྲུལ་འདིས་སུ་ཞིག་གིས་བསླབས།གལ་ཏེ་འདི་ལ་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་ཅི་ཞིག་ཡོད། རྟག་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ ཅད་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།གང་གིས་འདི་དག་ཤེས་པ་ཁོ་ནའི་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རག་མ་ལས་པའི་ཆོས་ནི་སོ་སོར་ངེས་པའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པ་ལ་རྒྱུ་ངེས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟ་ ཡིན་ན་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེ་དག་གི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ནི་འགའ་ཞིག་གི་རྟེན་དུ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །ཡང་རྣམ་ པ་གཞན་གྱི་དམ་བཅའ་བའི་དོན་བརྟག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།ཚད་མ་ཀུན་གྱིས་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་དོན་འདི་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། རང་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ་རྒྱུ་གཞན་ ལ་མ་ལྟོས་པའི་དུས་ཕྱིས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་སྟེ་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།དེས་ན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་གྱི་གོ་སྐབས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་བསམ་པའོ། །དེ་ལ་ཚད་མ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་འབྲས་བུ་རང་ལ་ཡོད་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་ནམ། དོན་ངེས་པ་ཡིན། རང་གི་འབྲས་བུ་བྱ་བ་འདི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་དག་གང་ལ་ལྟོས་ཤེ་ན། བདག་ཉིད་ཐོབ་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྤྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས། ཤེས་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱ་བའི ཕྱིར།དེ་ལྟ་བས་ན་སྐྱེ་བ་ཙམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གནས་གཞིའི་བདུན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་ལ་ཡོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དང་ རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ངེས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ལ་འདི་དག་རྒྱུ་རྣམས་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དག་དེ་ལ་རྒྱུའི་དངོས་པོར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཚད་མ་ཡིན་དོན་རྣམས་ངེས་ པ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་དང་དོན་དེ་གཞལ་བྱ་ཡིན་པས་ཚད་མ་ཉིད་དོན་དག་གོ།

若此等識於三時皆未成就，然將體驗與彼相關聯，此等功能之稀有幻象，誰能教授？若謂此有何大稀有，由常故而得體驗，則不然。由無決定故，將成一切皆具一切功能之過。 未見有任何確定因，能使此等唯屬於識而非他者之如是必然法于各別決定事物中。若爾，由無因由故，此將成屬於一切，此已說明。 彼等全無所作，亦不應為某者之所依，因常性自性無可作任何差別故，此不須廣說。 為觀察另一主張義故，說”一切量皆是量性”等。此說明：以”自身即是量性”表明此義：自身即不待他因，後生者之轉起，即因事，此為語義。是故如前所說過失無有機會，此為他人意趣。 於此，諸量之自果於自有之量性是否決定，抑或義決定？此自果作用不待因。若問彼等待於何？說”獲得自性”等。總說諸事物獲得自性待因已，于識亦當配合。 是故說”僅生起”等。“于自德”者，就生起決定而言為處所第七格。此說諸[量]于自有之功德無倒了知體性及清凈因所生性等，彼等於生起決定時，此等不待諸因，此為所顯。 若爾，云何彼等於彼成為因事？說”量性義之決定”等。量性與彼義為所量故為量性義。

།དེ་དག་གི་ངེས་པ་སྟེ་དེ་བསྐྱེད་པ་ལ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དོན་ངེས་པ་ནི་ལྟ་བའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བརྗོད་དོ་། །གཞན་དག་ནི་རང་ཉིད་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ ཕྱིར་རོ།།འཇུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བུམ་པ་སྐྱེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བུམ་སོགས་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དམ་བཅའ་བའི་དོན་མི་འགལ་བར་བསྒྲུབས་ནས་དེའི་ངོ་བོ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདིའི་ ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།དེ་ལྟར་མཐའ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱི་མ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཚད་མ་གཞན་ལ་རག་ལས་ ན་།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་རྩ་བ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྩ་བ་ནི་དང་པོའི་ཤེས་པའོ། །དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་རྩ་བ་ཅན་ཏེ་དེ་དང་འདུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟར་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ནི་རེས་འགའ་དོན་བྱེད་པ་ལ་ མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་ལས་སམ།རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལས་ཡིན་གྲང་། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དང་པོའི་ཤེས་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཡང་ཅི་སྟེ་དོན་བྱ་བ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་རང་ལས་ཚད་མར་འདོད་ དེ་དེས་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན།གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡོན་ཏན་ལ་རག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་ སུ་ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དོ།།ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཚད་མ་ལའོ། །གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཡིས། །ཡོན་ ཏན་རག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་ཡོན་ཏན་གང་ཡིན་པ་དེ་ངེས་པ་ལ་རག་ལས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདིར་དཔེ་བཤད་པ་ནི། དང་པོ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱའོ་། །ཇི་ལྟར་དང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་ ཡོན་ཏན་ལ་རག་ལས་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལའང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།སྔ་མ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སླུ་བ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དང་དེར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་སྔ་མའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཤེས་པ་ལའོ།

彼等之決定，即于生起彼而相關。義之決定是就見知而言。其他則因自身即為決定體性故。 “轉起”者，即是”因事”之義。“瓶生”等是顯示”如瓶等”之喻。如是成立宗義無違已，為成立”由彼體性決定故”此因之周遍故，說”如是終際亦”等。“終際”者，即一切識之最後之義。“彼”者，即量。 若問：何故必須承許？說”若待餘量”等。為顯此義，說”具根”等。根即初識。具彼者為具根，即與彼和合之義。 如是，從他之量性，或由有時作用無欺之識，或由了知因之功德？其中，首先顯示非第一種故，說”如初識”等。 又若謂認為作用無欺之識自身即是量，故不成無窮，說”若有”等。為顯第二種亦有無窮過失故，說”若如是”等。“待功德”者，即量性待遍知因之功德。“非有”者，即非應有之言說之義。“于彼亦”者，即于斷定功德之量。 “由他斷定，待功德”者，即待由余量所斷定之功德決定之量性之義。此中說喻：“如初”。如初識待由余量所斷定之功德為量性，如是于余亦然之義。“如前”者，即如無欺決定為量性。“于彼彼”者，即於前前功德之識。

།ཅི་སྟེ་ཐུག་པ་མེད་པས་འཇིགས་ནས་ཡོན་ཏན་ གྱི་ཤེས་པ་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དོན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཅི་ཞིག་སྡང་།གང་གིས་དེ་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་ཀྱི་རང་ལས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་མཐའ་མ་མཐོང་བའི་བྱ་བཞིན་ དུ་ཤིན་ཏུ་རིང་བར་སོང་ན་ཡང་དེ་ཉིད་དུ་འོང་དགོས་པའི་མི་གནས་པའི་ཕྱོགས་ལེན་པས་ཆོག་གོ།།འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། ཅི་སྟེ་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡོན་ཏན་ལ་རག་ལས་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ངེས་པ་ལ་རག་ལས་པའི་ཚད་མ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་ བྱའོ།།འདི་སྙམ་དུ་མི་སླུ་བ་དང་ཡོན་ཏན་ཤེས་པ་དག་ནི་རྩ་བའི་ཤེས་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། དེ་ནས་དེ་དག་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཕྱིར་གང་གི་མཐུ་ཡིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་རང་ ལས་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཤེས་པས་ཐམས་ཅད་ཚད་མར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཀུན་ལ་སྤྱིར་བཏང་བས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྤྱིར་བཏང་བ་ནི་སྤྱིར་བརྗོད་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཡོད་པས་སྤྱིར་བཏང་བ་ཅན་ནོ། །གནོད་པ་སྟེ་དོན་རྣམ་པ་ གཞན་དུ་འཛིན་པ་དང་རྒྱུ་སུན་ཕྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པས་གནོད་པ་དང་རྒྱུ་སུན་ཕྱུང་བའི་ཤེས་པ་དག་གོ།།འོན་ཏེ་ཚད་མ་ནི་སྤྱིར་བཏང་བ་ཅན་དུ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཇི་ལྟར་སེལ་བར་བྱེད། གལ་ཏེ་གནོད་པ་དང་རྒྱུ་སུན་ཕྱུང་བའི་ཤེས་པ་དག་གིས་ཚད་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་སྟོན་ པར་བྱེད་ན།དེ་ཡང་དེ་དག་གིས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན་གཞན་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདི་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འདི་ནི་གཞན་ལ་རག་ལས་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཚད་མ་ཡིན་པ་ལས་འགྱུར་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་རིགས་མི་འདྲ་བ་ལས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འདོད་ལ། དེ་ཡང་རང་ཉིད་ལས་གནས་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པ་གང་ལས་ཡིན། འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ཚད་མ་གཞན་དག གིས་།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རིགས་མི་མཐུན་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་། རྩ་བ་བརྟན་པར་གནས་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་འདི་དང་སྦྱར་རོ། །གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞན་གྱི་རྒྱུ་གང་ལ་ ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།།རྩ་བ་བརྟན་པར་གནས་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་བརྟན་པ་སྟེ། ཐུག་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་གྱིས་མ་གཡོས་པའི་རྩ་བ་གནས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

若因懼無窮而承認功德之識自身即是量性時，于義之識亦有何厭惡？未見任何因由說彼應從他為量性而非自身。如是，如同未見邊際之鳥，縱使行至極遠，亦須取不住于彼處之方便。 為顯此義，說”若功德”等。“待功德”者，謂凡有待功德決定之量者，即名為彼。 若作是念：無欺及功德了知二者異於根本識，故彼等自身為量而非他。為此說”是故以何力”等。若識非自身為量性，則一切識應成量。 為此說”由普遍推及”等。普遍推及即普遍宣說，具彼者為具普遍推及。損害即執取異義，及因破壞之識，故為損害及因破壞之識。 然則量豈非安住于具普遍推及中耶？云何遮除？若謂由損害及因破壞之識顯示為量，則彼等於了知義時亦應從他。若謂正如是欲求，則於此量性亦應成無窮。 為此說”此雖待他”等。若謂非量從量而成則成無窮，然由異類故許為非量，彼又由自住故，何來無窮？ 為顯此義，說”如由余量”等。異類即非量。此亦配合”根本堅住性”。“由他因故”者，顯示因相，凡具量相之他因者，如是配詞。 “根本堅住性”者，即堅固，謂具無動搖于無窮等過失之根本住者即如是，其事即是彼性。

།འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཡང་གནོད་ པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་མ་ལྟོས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གནོད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཁོ་ནས་གཞན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།དེའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་དོན་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེལ་ བར་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་སྤོང་བ་སྟེ།ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་འགེགས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་སྙམ་དུ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་གནོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་སྲིད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་གིས་འདིའི་གནོད་བྱེད་མེད་པ་ཉིད་ངེས་པར་འགྱུར་ བ་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ལྡོག་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ལ་ལར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གཞན་དུ་ངེས་པར་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་དོགས་པ་ སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུའོ།།སྔ་མ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོའི་ཤེས་པ་དང་ངོ་། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་པ་ལ་ལྟོས་པའོ། །ཉུང་ངུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །ཇི་ལྟར་ལྡོག་ཅེ་ན། གལ་ཏེ་འདི་ཡིས་གཞན་ཚོལ་བའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ངེས་པར་དཔྱད་པས་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་བར་མ་གསུམ་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཁོ་ན་ཚད་མར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་མི་སྐྱེ་ན་རྩ་བའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་འདི་གཉིས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དང་པོ་ལ གནོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེས་དེའི་ཚད་མ་ཉིད་སེལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ།།སྤོང་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདའ་བར་མི་བྱེད་པའོ། །འདི་སུ་ཞིག་ཅེ་ན། སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །ཅི་སྟེ་གང་གི་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་གསུམ་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་གསུམ་ པ་ལ་ཡང་ཤེས་པ་གཉིས་པ་བཞིན་དུ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།དེའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་གནོད་པ་མ་སྐྱེས་པས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་སྐྱེས་པ་མ་བྱུང་བ་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་རྟོགས་པའོ་། །ཅིའི་ཕྱིར་དོགས་ པར་མི་བྱ་ཞེ་ན།གནོད་པར་བྱེད་པ་ལས་སྐྱེས་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉམས་པ་ནི་འཇིག་པ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལས་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འདི་ཉིད་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ནོར་ ལྷའི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་འཇུག་གིས་སོ།

若作是念：即使量性不待能損害之識，然唯由了知無損害性即能成立他非量性，而非其他。為此說”暫且異義”等。“遮除”者即捨棄，意謂遮遣量性。 若作是念：于能損害之識亦如初識必定有其他能損害者，云何能確定此無能損害性而不待其他能損害者？為此說”于彼亦”等。“于彼亦有時”者，謂于執取異義為相之能損害識生起疑惑之人。“與前”者，即與初識。“彼亦”者，即待損害。“少許”者，補充”勤勉”二字。 云何能遮？說”若此求他”等。若由決定觀察，于彼能損害者亦生其他能損害時，由第三中間者能損害故，唯初者成量。若不生起，則由無根本因故，此時由具力之第二者即能損害初者，故彼能遮除其量性。“不捨”者，即不違越。此是誰？補充”人”字。 若問：何故於能遍知之第三識亦不如第二識待能損害者？為此說”如是未生損害”等。未生損害即未生起能損害者之了知。何故不應疑慮？說”雖從能損生”等。“壞”者即毀滅，由離真實性故。“如是說”等，此非以信言成立。“財天子”者，即毗濕奴。

།ཀུན་ཏི་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་ཀུན་ཏིའི་བུ་སྟེ་སྲིད་སྒྲུབ་པོ། །དེ་ལྟ་ན་གལ་ཏེ་དང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་གནོད་པའི་དོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཚད་མར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། དེས་ན་ གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།གང་ལ་ཇི་སྲིད་དུ་གནོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་གནོད་པ་དཔྱོད་པ་མ་སྐྱེས་པ་ན་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་སྟེ། བློ་དེ་ལ་དེ་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་སོ་ཞེས་ཁོང་ནས་དབྱུང་ངོ་། །གང་དུ་གནོད་པ་ཇི་ཙམ་ཞིག་སྲིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་དུས་ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།ཡུལ་དང་དུས་དང་སྐྱེས་བུ་དང་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ་དེ་དག་གི་ཐ་དད་པ་ཞེས་བསྡུའོ། །ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པ་འདི་ཡང་འགའ་ཞིག་ལ་འགའ་ཞིག་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་། ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་ཐག་རིང་པོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལ་ལར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའོ་། །གཞན་དུ་དོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དུ་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དོགས་པའོ། །དྲུང་དུ་ཕྱིན་པ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི གནོད་པའི་མཚམས་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ།།འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་ཡུལ་ཐག་རིང་བ་ཉིད་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་དེར་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲུང་དུ་འགྲོ་བ་ཙམ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་དུས་ལ་སོགས་ པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་བྱ་སྟེ།དེ་ལ་དེ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་དཔེར་བརྗོད་པ་འཆད་པ་ནི། སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་བློ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་བློ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུ་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་པའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ཆུང་ངུ་ལ་ཆེན་པོ་ ཉིད་ཀྱི་བློ་དང་།དཔེར་ན་ཐག་རིང་པོའི་མྱ་ངམ་ཆེན་པོ་ལ་ཆུང་ངུའི་བློ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ཡང་དྲུང་དུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གང་ལ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་སྲིད་པ་གང་ ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་དཔེའི་སྒོ་ནས་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དེ་ལྟར་དམག་གི་དུས་དག་ཏུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དུས་གང་ལ་དམག་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།

“從貢提所生”即貢提之子，即悉底補。若作是念：若於初識亦不生損害之疑，如是則一切識皆應成量。對此疑問，故說”於何處”等。凡是于某處乃至有損害，在未生損害觀察時，即于其自性，應知于彼識中無彼。 為顯示”於何處有幾許損害”，故說”境時”等。即境、時、補特伽羅及狀況，如是稱謂，總攝為彼等差別。此境等差別亦僅于某些能損害某些，而非一切能損害一切。 為顯示非一切對一切皆有疑慮，故說”遠境”等。“某處”即陽焰等。“疑為他”即疑為水等。“僅至近處”與”損害邊際”相連。此說明：于遠境為迷亂因處，為確定有無能損害，僅須待至近處，而不須待時等，因彼非其迷亂因故。 此處舉例說明：“如陽焰等智”，即于陽焰迷亂為水等之智。“等”字包括于小起大性之智，如於遠處大荒漠起小智等。彼等至近者亦不待時等。如是於時等中，唯于有迷亂因處當待彼，余則不然。 以喻顯示此義，就時分差別而言，故說”如是軍時中”等。謂于與軍隊相關之時稱為彼。

། སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་བཞིན་ཟླ་བ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལ་དྲིས་པ་ཉིད་ལས་རྣམ་པ་གཞན་ཁོ་ནར་ངེས་ཀྱི་དེ་ལ་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གནས་སྐབས་ཐ་དད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཆགས་སྡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུ་ལོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཀྱང་ རྟག་པ་བྱེད་པ་ཤེས་པ་གསུམ་ཁོ་ན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལས་ཚད་མར་གྲུབ་ཀྱི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ ནི་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ།སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཚད་མ་ཡང་རང་ལས་ཚད་མར་གྲུབ་པ་ན་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གཞན་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་འབད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། སྒྲ་ལས་ བྱུང་བའི་ཚད་མ་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།ཉན་པ་བརྗོད་པ་པོ་དག་གིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་ཚད་མ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྟག་པའི་ངག་གིས་བསྐྱེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་གནས་པའི་ངག་གི་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པའོ། །དེ་ལ་ རྣམ་པ་གཉིས་པོ་འདི་ལ་རྒྱུ་སུན་མ་ཕྱུང་བ་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ།རེ་ཞིག་རྟག་པའི་ངག་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཉན་པ་པོ་དང་སྨྲ་བ་པོས་བྱས་པའི་ཉེས་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་ཏུ་རིག་པའི་བླ་མ་ངག་གིས་དེ་འདོན་དུ་བཅུག་པ་པོ་རྣམས་དང་འདོན་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐྱངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་ ཡིད་ཆེས་པས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དག་གི་ཉེས་པ་རྣམས་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ངག་རྟག་པ་ཉིད་སུན་མ་ཕྱུང་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ན་བྱེད་པ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉེས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ པ་སྟེ།སྐྱེས་བུའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ཏེ། དེ་དག་ཇི་ལྟར་བརྟེན་པ་པོ་ལོག་པ་ན་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པའི་ངག་དག་ལས་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟེན་པའི་ཆོས་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རྟེན་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་གང་ ཡིན་པའོ།།འོན་ཏེ་ཡོན་ཏན་དག་གི་ཉེས་པ་རྣམས་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ཡོན་ཏན་དག་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ།

就補特伽羅差別而言，故說”如是二月”等。對於眼翳者等見二月等的認識，僅需詢問其他補特伽羅即可確定為另一種情況，於此不須待時等。 就狀況差別而言，說”貪嗔”等。“因無彼”即因無貪等狀況。以”債務”等世間言說，亦顯示唯待三種認識而成定論。 複次，若謂現量等由他成量而非由聲生，如是我方立場亦得成立。如是一切著作之果，即顯示能勸導為量。聲所生量若由自成量，則能勸導成量已成，我等何須努力令他成立為量？ 為顯示聲所生量由自成量，故說”聞者說者等”。聲所生知之量有二種：由常語所生，及由意住語因所有。於此二種，顯示因未破壞，即于常語，聞者說者所作過失不可能有，因為常時由智上師語令誦持者及誦者護持故。于可信者所說，亦因慈悲等功德遮止諸過失故。 為顯示以其他方式亦未破壞語之常性，故說”或無作者”等。過失即貪等，因是補特伽羅之法故依于作者，彼等如是所依若滅，則于非補特伽羅所作之語中應住，于彼應成無常故。所依之法即是此：隨順所依者。 若謂為遮止功德之諸過失而許可信語為量，則應許由功德成量。

།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདི་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། དེ་ལ་སྐྱོན་མེད་ ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།སྐྱོན་མེད་པ་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བསྟན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་སོགས། །ཚད་མ་ཡོན་ཏན་ལ་རག་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ་། །དེ་ བསལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་བསལ་བའོ།།ཉེས་པ་མེད་པ་མཚོན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ཉེས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་ནི་ཉེས་པ་དགག་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ཚད་མ་བྱེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཉེས་པ་མེད་པར་ངེས་པ་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ ལེན་ན་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བའི་ཕྱིར།ཡོན་ཏན་དག་ལས་ཉེས་མེད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཉེས་པ་མེད་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ངེས་པ་ཡིན་ལ། ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡང་སླར་ ཡང་ཉེས་པ་མེད་པས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ལ།དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་མེད་པ་ནི་ཡོན་ཏན་དག་ལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་ཉམས་པ་ཐུག་པ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་སོན་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱོན་ འདི་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ།དེ་དག་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡོད་ནའོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་མོད། །དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་ནི་བསལ་བ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ ཞེ་ན།མི་ཤེས་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །ཡོན་ཏན་གྱིས་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་རྣམས་མེད་པ་ཁོ་ན་ལས་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མ་བསལ་བ་ཡི་དབང་པོ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་བསལ་བའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྱིར་བཏང་བ་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་དང་བྲལ་བ་ནི་རང་ བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ཆེས་པ་དག་ལ་སྟེ། ཡང་གི་སྒྲ་ནི་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཅེས་བྱ་བའོ་། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ངག་ལ་ཉེས་པ་མི་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་ཡང་སྲིད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་ལ་ བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།

針對”如是則此亦將成無窮”的疑問，說”於此無過”等。所謂”無過”，是指具有無過失及功德本性之自性者。“如是已說”指”若如是現量等，量依賴功德”等所說。“彼遮”即遮除功德。“表示無過失”即離過失。意思是功德之作用僅是遮遣過失，而非成立為量。 為迎遮他人”若許無過失決定為量亦成無窮”之疑，故說”若由功德無過”等。如是，無過失由遍知功德而決定，遍知功德復由無過失決定為量，于彼又由功德遍知無過失，如是一切建立皆壞，即示現無窮之過失。 以”此過無”答覆。“彼等若有”即若有諸功德。若問”若不生則如何”，說”由彼等”，連”量性非遮”。為何？因不知故。由功德遮故，唯由無過失而不生。 “未遮之根”即由未遮而成立，因為總的未被別遮，故自性成立。“於此亦”指于可信者，“亦”字表示不僅非士夫所作。若於某處士夫所作語不生過失，如是亦唯可能，因為彼等依于彼故。

།དེ་ལྟར་ཡིན་དང་ཇི་ལྟར་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཉེས་པ་བཟློག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར། མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ད་རྣམས་ཀྱིས་། །ཚད་མ་ཉིད་ནི་བསལ་བ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཅེས་དོགས་ནས། ཉེས་པ་ཡོད་དམ་ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།འདི་སྙམ་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་གདོན་མི་ཟ་བར་སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཚིག་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདིར་རྩོམ་པ་འདི་ཐམས་ཅད་རིག་བྱེད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། དེ་ལ་གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཚིག་ ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རིག་བྱེད་ལ་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ།ཉེས་པའི་དོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེས་ན་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ལས་དེ་ལྟ་བས་ན་རིག་བྱེད་ནི་ཚད་ མ་མ་ཡིན་ཏེ།ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྐྱེན་གཞན་རྣམས་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཅི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་དོན་ལ་འཇུག་པར་འདོད་དམ། འོན་ ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱོགས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ།།དེ་ལ་རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་མི་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རིག་བྱེད་རང་ལས་ཚད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། རིག་བྱེད་དོན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རིག་བྱེད་དོན་ནི་མེ་ལ་སྦྱིན་སྲེག་བྱས་ པས་མཐོ་རིས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་བྱེད་ལས་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འབྲེལ་པ་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འབྲེལ་པ་སྟེ། དེ་བཀག་པ་ནི་མ་འབྲེལ་པའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པས་སོ། །འདི་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་རིག་བྱེད་དོ།།གལ་ཏེ་འཇུག་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་བཟུང་ཟིན་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དུས་ཕྱིས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་དུ། གཞན་དུ་ཟློས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་དུ་སྟེ་གལ་ཏེ་ཚད་མ་གཞན་ གྱི་རྟོགས་པའི་དོན་ལ་ཡང་ཚད་མ་འཇུག་པར་འདོད་ན།དེའི་ཚེ་དེ་ནི་གཞན་གྱིས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཟློས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་དང་མ་འབྲེལ་པ་ལ་ ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ་།།འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ།

如是，僅由功德存在就能遮遣過失，不是嗎？那麼，為何說”由不知故，彼等不能遮除量性”？因有此疑，故說”過失有否”等。 我們雖然並非必定要證成士夫所作語為量，然而此處所有論述都是爲了成立吠陀為量。若士夫所作語成為非量，則吠陀也將毫無量性可言，因為其量性是由無過失之疑慮而成立。 因此，關於”由無所依故”之說，即是闡明：吠陀非是量，因為無所依故。如是，其他緣不應依賴其他士夫，因為這些是由自身了知。 複次，是否主張趨入由其他量已決定之義？抑或不然？此有兩種立場。其中，若取第二種立場即”不許”，則彼時顯示吠陀由自身成立為量，故說”于吠陀義”等。吠陀義即”於火中行火祭則生天”等。“由其他量”即由現量等區別于吠陀。關聯即同一境相之關聯，遮遣此即無關聯。“彼”即由關聯。“此”即吠陀。 若取”許其趨入”之立場，彼時為顯示後起之知因取已取故非是量，故說”否則即成重複”。若許量亦趨入由其他量了知之義，彼時由他顯明故即成重複，如念等將成非量。 是故，凡非量者即不依賴與量無關聯故，一切量皆由自身成立為量，此即所欲顯示。

།གཞན་ལ་ཡང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རིག་བྱེད་ལས་གཞན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ངོ་། །དོན་མཚུངས་ཅན་ རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་རྣམས་སོ།།གཅིག་ཉིད་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་སྟེ་གཞན་དག་ནི་ཟློས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ལས་དང་པོ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་བཟུང་ཟིན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོན་ཏེ་མུན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་སུ་དང་དང་པོའི་ཤེས་པས་བཟུང་ཟིན་པའི་དོན་ཡང་སྣང་བ་གསལ་བའི་གནས་སྐབས་ན་ཚད་མ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་མཐོང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དོགས་པ་ལ་གང་ལ་ཡང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ ཏེ།དོན་ངེས་པར་མ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ལན་ཅིག་སྐྱེས་ནས་ཞིག་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དང་ཉེ་ན་རྣ་བའི་བློ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཡུལ་ལ་ཚད་མ་གཞན་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མིག་ལ་སོགས་པ་འབྲེལ་མེད་པའི་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འབྲེལ་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་པ མེད་པ་དེ་ནི་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་རྣ་བའི་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ནས་ཞིག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །རིག་བྱེད་ཀྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡང་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ ཚིགས་སོ།།འདི་ནི་རྣ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དཔེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་གཅིག་ལ་མང་པོ་ཉན་པའི་བློ་ཉིད་ནི་ཉན་པའི་ཤེས་པ་གཞན་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།རིག་བྱེད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། དེས་བསྐྱེད་པའི་རྣམ་ཤེས་གཞན་དང་འབྲེལ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་བྱེད་ཀྱིས་སྐྱེད་པའི་ཤེས་པ་གཞན་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣ་བའི་བློ་དང་རིག་བྱེད་ཀྱི་ དོན་གྱི་བློ་དག་ལའོ།།འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མ་བསྒྲུབས་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་གཞན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཅིག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ ཏེ།དེས་ན་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཚང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།

“于其他”等，即于除吠陀外的現量等。“同義者”即同境者。“唯一”即初者，因其他唯是重複故。對於後起諸知，初者亦不應成量，因彼等具有已取境之自性故非量。 若有疑問：于黑暗等處，豈不見後後量能決定初知已取之義于明顯之時？對此說”于任何”等。意謂因未決定義故，前知非量。 複次，若謂與其他量關聯即是量性，則同時生已滅義境之知及耳識將不成量，因於其境其他量不趨入故。為顯此義，說”同時生已”等。“眼等無關聯”即同境性之關聯。論式為：凡不依賴與其他量關聯者，即由自身成量，如耳識及同時生已滅境之知。吠陀義境之知亦不依賴與其他量關聯。此為自性因。 “此即耳”等，為遣除能立不全之疑。若謂：對一聲音多聞知，因有其他聞知趨入，故依賴與其他量關聯而決定為真實。以”于吠陀亦”等答覆。“由彼所生識與他關聯故”即由吠陀所生知與其他知關聯故。“於二者”即于耳識及吠陀義知。 此顯示：不依賴與其他量關聯故，此非能立，而是說明由他生起之其他量，非由一能立而成立。故因具差別性，能立不成不全。

།རྒྱུ་གཞན་གྱིས་བྱས་ཤེས་པ་ཡི་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་རྒྱུ་གཞན་ཡང་ཡིན་ལ་ཤེས་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེའི་མི་སླུ་བ་ཞེས་ ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ།།ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཅིག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེའི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། ཇི་ལྟར་དབང་པོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་རྟག་ པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ནི་རྣ་བའི་ཤེས་པ་བཞིན་དང་།འབྲེལ་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཅེ་ན། །ཞེས་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་རིག་བྱེད་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་ཚིག་ནི་གཅིག་པུ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརྟན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་ཤེས་ཡུལ་གཞན་སོགས་ཤེས་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བའི་སོགས་པའི་སྒྲས་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་གཟུང་ངོ་། །གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རིག་བྱེད་ཀྱི་དོན་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ།།ཡང་ན་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ཚད་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་རྗེས་ སུ་དཔག་པ་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།ཅི་སྟེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཉིད་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དེའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ཡང་ བསྒྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།མངོན་སུམ་ལ་སོགས་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སངས་རྒྱས་པའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཚད་མ་རྣམས་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་མ་གྱུར་ན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་ཚད་ མའོ་སྙམ་པའི་ངེས་པ་འདིར་མི་འགྱུར་རོ་།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཚད་མ་འཛིན་པ་ལས་སྔ་རོལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་ཚད་མ་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པ་ལ་ཚད་མ་ གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་སྙད་རྒྱུན་ཆད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ།

“由他因所作之知”，即此既是他因又是知，故如是稱。配合”其不欺”之詞。 若思：僅由一能立所立之其他量趨入，即許由他成量，此于成立是能立，故說”如何一根”等。“常因”即如耳識，因說”由關聯故成量”。 若問：如何于吠陀說此？故說”如是唯一語”等。“堅固”即離疑惑及顛倒故。“識余境等知”中，“等”字攝取其他補特伽羅等之知。 為顯此因非不成立，故說”諸聲”等。首先非現量所立，因吠陀義超越根境故。亦非比量所立，因成太過故。“諸聲”即”吠陀”為余詞。或者是了知場合差別。 若思現量性唯是比量所立，故說”諸量”等。如同現量，若彼比量亦是其他比量所立，則成無窮。若比量之能立量性非他所立，則現量等之所立亦不成立，因無差別故。 以”現量等諸量”等成立佛教徒因不成立，若諸量不依賴其他量，則不應有現量等是量之決定。若如是，一切言說將斷絕。 以”執量之前”等答覆。此顯示：雖量自體之決定依賴其他量，然不致言說斷絕，因決定義時不依賴其他量故。

།གལ་ཏེ་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཙམ་ཁོ་ནས་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་ ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་དཔྱད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ།འདི་ནི་དོན་ངེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་འཛིན་པ་ལས་སྔ་རོལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཚད་མའོ་སྙམ་པའི་ངེས་པ་དེ་ལས་སྔ་རོལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་ ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སོ།།ལྟོས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་རང་གི་དོན་རྟོགས་པ་ལ་སྟེ། ངེས་པ་ལས་དུས་ཕྱིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་ ཚད་མ་རྣམས་ཀྱིས་འཇལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ་དོན་མ་ཤེས་པར་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བློ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་བཞིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་བློ་མ་རྟོགས་པར་རང་གི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཉིད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དམིགས་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ན། །དོན་མཐོང་རབ་ཏུ་འགྲུབ་མི་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་གོ་བར་ཟད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཚུལ་འདིས་རང་ཉིད ལས་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་རང་དོན་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཚད་མ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་རང་གི་དོན་ལོག་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ལོག་པ་ཉིད་དེ་། ལོག་ པའི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཉིད་དང་འདིའི་ཚད་མ་གཞན་མེད་པར་འཛིན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་གཞན་ལས་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ།།འོན་ཏེ་ཚད་མ་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར་དེ་ཡང་རང་གི་དོན་ལ་ལར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་དེ་བཞིན་མིན། །དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་སོ། །འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟུང་བའོ། །དེ་ཉིད་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེའོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཚད་མས་དེ་བཞིན་ཉིད འཛིན་པ་དེ་ལྟར་ལོག་པ་ཉིད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་མི་མཚུངས་ཏེ།འདི་ལྟར་སྐྱེས་པའི་གནས་སྐབས་ཁོ་ན་ཚད་མའོ་སྙམ་དུ་ངེས་ཀྱི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའོ་སྙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྟག་ཏུ་ཚད་མ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་གཞན་ལས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་རྒྱུ་ནི་སྐྱོན་ཅན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་ཏོ།

若是決定義，則僅此便能圓滿一切言說，何須考察自體之確定與不確定？此為總義，即為決定義故。 今當說支分義。“執前”即在”此是量”之決定之前的意思。“自體”即決定義之本性。“無待”意為決定自義時不待其他量。 彼于了知自義，由后時決定之比量等諸量度量，如說：“未知義時任何心皆不緣，若已知則由比量了知。” 若疑：心未了知而決定自義不應理，如說：“若所緣非現量，見義不得成。“對此疑問而說”如何不應理”等，意思明顯。 若謔：如是則非量亦應由此理自成。故說”非量亦于自義”等。非量因似量故，僅由其存在即決定自義為錯誤。因此，其錯誤性、決定錯誤義性及此無他量之執持皆不能成立，故安立為由他而成。 若問：于量亦同，因彼于某些自義亦似非量？為此說”義非如是，事物”等。“前者”即非量。“執”即所執。“如是”為異品喻。此顯示：量如實執取，非量不同，因生起時唯定為量，不定為非量，彼恒時似量故。 “彼亦”等結示非量由他而成。或者，“因從過失”連於”心”字。

།དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་ངོ་བོའི་ཡུལ་དང་རྒྱུ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་ཡུལ་ལོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་བློ་འདི་དག་གི་ཡང་ དག་པ་ཉིད་གཟུང་བར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་འདི་དག་གིས་ལོག་པ་ཉིད་འཛིན་པར་འགྱུར་ལ།དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་སྐྱེ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདི་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་རྒྱུ་སྐྱོན་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་སྟེ་དེས་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པས་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ནི་ལོག་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་ནི་གྲང་ངོ་ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཚིག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ་།།དེས་ན་གང་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་གྱི་ཤེས་པའོ།།ཆོས་མཐུན་པ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་བདེན་པའི་དོན་དང་སྐྱེས་བུའི་ཚིག་གི་ཚིག་ཉིད་ལ་སོགས་པས་མཚུངས་པ་ཉིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་མི་བྱ་ཞེ་ན། འདི་ལ་འཐད་པ་བཤད་པ་ནི། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པ་སྟེ།གལ་ཏེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དང་ཆོས་མཚུངས་པ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཐམས་ཅད་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཆོས་མཚུངས་པ་ཉིད་བརྗོད་པར་ ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ།།ཇི་ལྟར་བདག་ཉིད་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱོད་པ་པ་ལའོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་གཟུགས་ཀྱིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གཟུགས་བརྙན་ འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་པས་བཀོད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དཔྱོད་པ་པའི་མི་མཐུན་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདི་ལྟར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ནི་བརྫུན་མ་ཡིན་ཏེ་ཚིག་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིར་མེ་དྲོ་བ་དང་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་བུའི་ཚིག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བརྗོད་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མི་མཐུན་པའི་ཚད་མས་བཀག་པའི་ཕྱིར་ནི་གནོད་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པས་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ སྐུལ་བར་བྱེད་པ་བཀོད་པ་གང་ཡིན་པ་འདིས་ནི་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལ་གནོད་པར་མི་ནུས་སོ།

“僅此”是指其他形相之本體境及因有過失之境。若作是念：當執取此等心之正確性時，則彼等將執取錯誤性，彼等亦須執取為正確性，故須待其他量，將成無窮。對此，其生起狀態等，“此”即異相之識與具過因之識，故不成無窮。 因此，為顯示佛教等所說”吠陀語是邪義，因是語故，如’火是冷’等人語”之能立是不定，故說”于任何”等。“任何”即能誘導等。“此二”即異相之識與異因緣之識。“僅相似法”即以不實義及人語之語性等相似。 若問何故不說？對此解釋理由：“于彼”等。若僅由與非量相似法便成非量，則一切量皆應成非量，因一切皆可說有事物性等相似法故，此為總義。 若問如何成自害？故說”於他亦”等。“於他亦”即于彌曼差。“以影像”意為：如色立即生起影像，如是佛教立論之後即生起彌曼差相違能立。即可說：“吠陀語是虛妄，因具語性等，如’火熱且明亮’等人語。” 由此類相違量遮破故為害故，佛等所立能誘導非如實，此能誘導之立論不能害能誘導。

།གང་ལས་ཤེ་ན། སྤྱིར་བཏང་བ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིར་བཏང་བའི་ཚད་མ་ཉིད་ཚད་མ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་ལ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དོ། །འདི་ལ་བརྗོད་ པར་བྱ་བ་སྟེ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། བདག་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ནས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་པ་བརྩམ་མོ། །རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ་མེད་པ་ལ་བྱ་བ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ ནོ།།རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ཡང་གང་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ཐོབ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་རིགས་ཤེ་ན། སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མེད་པའི་བྱ་བ་ཅི་འདྲ་ཞིག་།ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། ། མེད་པ་ནི་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་ན་ཡང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བྱ་བ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་དུ་བྱ་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་ན་ཤེས་པ་ལ་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ནི་ཤེས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་ལས་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ལེགས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་ངེས་པ་སྐྱེད་པ་ནི་རང་གི་འབྲས་བུ་ ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།ལ་ལར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་འདི་ལ་ཡང་དམ་བཅའ་བའི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལས་དམིགས་པ་གཞན་ དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་ཉེ་བར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ངེས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་གྲུབ་སྟེ་ནམ་མཁའི་པདྨ་བཞིན་ནོ།།ཁྱོད་ཀྱང་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི། གང་ཕྱིར་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ། །ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ན་སྐྱེས་བུའི་དབང་པོའི་བློ། སྐྱེས་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མོ། །ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་འདི་ལ་སྐྱེ་བ་སྨོས་པ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་དོན་དུ། ཀུ་མཱ་ར་རི་ལས་བྱས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ སྨོས་ཏེ།སྐྱེ་བཞིན་པའི་བློ་ཅི་ནས་ཀྱང་། ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་གང་གི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའོ།

從何而知？因為是具有普遍性的量故。凡具有普遍性量者，即稱為彼，其事物即是彼性。對此所說：“為獲得自身”等，從”為獲得自身”開始，依次闡述破斥。“具有因由”即依於事物，因思維無法于無中作用故。 此安立復為何？故說”為獲得自身”等。若問：何故於識亦不應理？故說”方生已”等。“無之作用為何？“即毫無所有。因思維無者空無一切功能故。即使存在，一切事物亦無作用，故作用不得成立。若有作用處，識中亦無少許作用。 若謂唯作斷定自義之本性，此不然，因為此是識之異名故。“由自身唯以自身而作”此說善哉。若謂生起”此是量”之定解是自果，不然，因為有處不定及見顛倒故。 此中亦顯示所立義與現量等相違，如是以所緣相為性外，無可說其他所緣性之現量，以及無近說之定解比量皆得成立，如空中蓮花。“汝亦許”此句顯示與自語相違。即此以”由於諸因作用”等兩偈顯示：如是，“與有相關之補特伽羅根識，其生即是現量”此經中說”生”具有果義。 如鳩摩利羅所造等，為顯示正生之識定當成量故說生。若問何因？故說”由彼”等。“彼”即是識。

།ཅི་སྟེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལན་འདོགས་ པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་སྐད་དུ་ཡང་གཞན་དུ་ཀུ་མཱ་ར་རི་ལས་བློ་རྣམས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། ངེད་ཀྱིས་རྟག་པ་ཉིད་དང་ནི། །གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན། །བློ་ཡང་སེམས་ཅན་རང་བཞིན་ཕྱིར། །ཐ་དད་ཡུལ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན། །ཞེས་ སྨྲས་པ་བཞིན་ནོ།།ཕྱོགས་འདི་ལ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་ཞིང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བློ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ལས་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གཞན་ གྱི་དུས་སུ་གནས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་འདི་ནི་སྐད་ཅིག་ཀྱང་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །རིགས་པས་གནོད་པ་བསྟན་པ་ནི། །གང་ཕྱིར་དངོས་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྟག་པ་ཉིད་ དུ་ཁས་བླངས་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་པ་ནི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གང་ཞིག་ལ་ལྟོས་པ་ ཡིན།དེས་ན་བརྗོད་པར་ནུས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྦྱོར་བ་དགོད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་ སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་ཚད་མ་རང་ཉིད་ལས་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དེ་མངོན་སུམ་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འགལ་བ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འཇུག་པ་དང་། ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་དང་།སླུ་བ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མའི་མཇུག་ཐོགས་ཀྱི་ངེས་པ་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་ཕྱིར་དེས་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་དམིགས་པ་བུམ་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ཡོད་པའི་ དམ་བཅའ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།གང་ཕྱིར་དེ་ལ་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གཞི་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ངེས་པ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།འདི་ཉིད་གང་ལས་ཤེ་ན་འདི་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངེས་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

以”若復”等設立他人答辯。如是於他處，鳩摩利羅說諸識為常一，如言：“我等許為常，亦許為一性，識依有情性，緣於差別境。“如是所說。 於此立場，亦與所許宗相違且與比量相違。如是諸識已許為剎那性，如所說：“彼為剎那，不住於他識之時”，如是又說”此亦不住剎那”故，亦與自語相違。 以理顯示過失者，即”由一切事物”等。顯示許為常性不應理依于因者，即”常”等。其中欲得自體性故所生者即是依於他因。以常性故未生者，彼復依於何？故”能說”等，為立比量故，顯示為比量所違。 “識剎那”等，許為非剎那性已，顯示為現量等所違。若量由自生定解時，則于量不應生疑等。等字攝取顛倒現量行相違、顛倒行相、互違相作及欺誑。 如是疑等為量后定解之相違認識故，如無瓶所緣之空地，由現量自身成立。如是，有彼之宗與現量相違。以”由彼是量性”等成立與現量相違性，“彼”即是決定為量性。 何故於彼無所依？故說”定解”等。此從何而來？故說”如是增益”等。定解具有遮遣增益之行相故。

།དེའི་ཡུལ་མ་བསལ་བར་བདག་ཉིད་གནས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དྲོ་བའི་རེག་པ་གྲང་བ་ བཞིན་ནོ།།དེས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་ཡུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་འཇུག་པ་ཡིན། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྐུལ་བྱེད་བློ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡང་སྟོན་ཏེ། རྒྱུ་བྱུང་ངོ་བོ་ནི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དེ། སོགས་པའི་སྒྲས་ཡིད་ཆེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་གིས་བསྐྱེད་ པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་།།འདི་ལྟར། བསྐུལ་བས་བསྐྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི། །ཚད་མ་ཡིན་ཏེ་སྐྱོན་བྲལ་བའི། །རྒྱུ་ཡིས་བསྐྱེད་ཕྱིར་རྟགས་དང་ནི། །ཡིད་ཆེས་ཚིག་དང་དབང་བློ་བཞིན། །དེ་བཞིན་ཡིད་མི་ཆེས་མ་བྱས། །ཚིག་ གིས་བསྐྱེད་ཕྱིར་ཡུལ་དུས་སོགས།།ཐ་དད་སོགས་པ་དོན་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བས་སྐུལ་བར་བྱེད་པའི་བློ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྨྲ་བ་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ཚད་མ་ཀུན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད། །རང་ལས་ ཡིད་ཆེས་གཟུང་བར་གྱིས།།ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པས་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་གྲུབ་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་སྐུལ་བར་བྱེད་པས་བསྐྱེད་པའི་བློ་ རྣམས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེ་ལ་གཞན་གྱི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། དོགས་པ་མི་སྲིད་པའི་ ཕྱིར་ཏེ།ངེས་པ་དང་ནི་སྒྲོ་འདོགས་ཡིད། །གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །ཞེས་ཀྱང་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་གི་དེ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་ཁྱེད་ཅག་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བའི་ངལ་བ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བ་ངེས་པ་སྐྱེས་པ་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་དོགས་ པ་འདི་གང་ལས་ཡིན་ནོ།།འདི་ལ་དཔེ་འཆད་པ་ནི་མཐོ་ཡོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྟོགས་པ་པོ་གང་གིས་དེའི་བདག་ཉིད་དེ་མཐོ་ཡོར་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྗོན་ཤིང་དང་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ ཏེ་དེ་ལྟ་ན་དོགས་པ་མེད་པ་ཚད་མ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ཇི་ལྟར་བཟློག་པར་བྱ་བར་ནུས་ཤེ་ན།གང་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངོ་བོ་གང་ལས་ངེས་པ་ནི་གང་གི་ངོ་བོར་ངེས་པའོ། །བཟློག་པའི་དོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ལས་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་ གྱི་དོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ།རང་ཉིད་ཀྱི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ངེས་པ་ལས་སོ།

若不遮其境，自體不能安住，如暖觸對寒。于所緣境由顛倒而轉。如是”能發識”等，亦顯示與自語相違。從因所生體性即是從因所生，等字攝取由不可信語所生故無過等。 如是：“由勸發所生識，是量離過因，所生故如因相，及信語根識。如是非由不信，語所生故境時等，差別等無義故。“以此成立能發識為量性故，說能立時即顯示於他能立決定為量性。又說：“一切量之量性，應取自生信解。“故與此相違，語句互違。 由”自成量性亦”等設立他人答辯。若謂我等非說能立為成立由勸發所生諸識為量性。若爾云何？為遮他人增益非量故。此亦不應理。何以故？不應有疑故。如說：“定解與增益，為所損能損體。” 是故，為遮除彼，汝等所作能立之勞，于已生定解處，此非量性之疑從何而來耶？於此說喻：“如木人”等，謂于了知者由彼體性決定為木人者，說如是言。“異相”謂樹及士夫性等。 若爾，于無疑之量，如何能遮能立？故說”由諸事物”等。由體性決定即決定為彼體性。“相違疑”謂與彼體性相違自性之疑，義謂”由自體”即由彼體性決定。

།འདི་ཉིད་ལ་དཔེ་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་དུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་མེད་ཉིད་རྣམ་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅོད་པའོ། །ཚད་མ་མ་ ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ།།འདི་ཉིད་བླ་ལྷག་གི་རྒྱུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཚད་མ་ཡིན་པ་གཉིས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ནི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བདག་ཉིད་དོ། །གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འགལ་ བས་ཁྱབ་པ་དམིགས་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སྟོན་པ་ན་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།ངེས་པ་དང་འགལ་བའི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་གིས་དེས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ངེས་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། ཇི་ལྟར་གཏོར་ཟན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་དང་རང་གི་ཕྱོགས་གྲུབ་པ་ཡང་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་བདག་ཉིད་དེ་དག་ནི་གཞན་ལས་ངེས་པར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མཐོ་ཡོར ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།།ཁ་ཅིག་གི་ལྟར་ན་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཏོར་ཟན་དང་དུ་བ་དང་རྒྱུས་བསྐྱེད་པའི་སྐྱོན་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་དག་གི་ ཤེས་པས་ཞེས་བསྡུའོ།།འདི་དག་དང་ཡང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མཐོ་ཡོར་བ་སྦྲེལ་ཏེ་འདིས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མ་གྲུབ་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་གང་གི་ཕྱིར་རོ།།གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་སྟེ། ཚད་མ་དེ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །འདི་ལྟར་སྐུལ་བར་བྱེད་པས་བསྐྱེད་པའི་བློ་ནི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོ་ཡོར་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཚད་མ་ཉིད་དེ་གཞན་ལས་ ནི་ངེས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་སྟོན་པའོ།།རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་གྲུབ་ན། །དེ་ནི་གནོད་པ་སེལ་བྱེད་པར། །ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་དོགས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

為此示例說明：“如煙”等，“遮除無性”即遮除無火等。以”非量”等作結。 為說明此乃過分之因，故說：“若二者為量”。二非量即疑惑與顛倒之體性。由”若某”等，顯示遍及相違之應成時，即成立與自語相違性。由於與決定相違之疑惑與顛倒二者遍及其所緣事物，故於彼處無決定之機會。 如”如食餅”等，亦顯示與比量相違及自宗成立。其比量為：凡是疑惑與顛倒所緣之體性者，皆為應由他決定體性之真實，如木人等。依某者見解，量性亦是疑惑與顛倒所緣之體性，此為自性因。由是食餅、煙、因生過失等，故作是說。以”彼等之智”總結。 此等依次配合木人，此顯因之周遍。為遣除因法不成，故由顯示宗法而說”如是由何”等。“由何”即因何。“成”即決定，“由彼量”為余文。如是已顯示能發識為疑惑與顛倒之境。“如是”即如木人等。“量性由他決定”即顯示量果。 已說”若自成量性，彼能遣除害”不應理，因不應有疑故。

།ད་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་དོགས་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་ པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་བྱེད་དུ་ཆུག་མོད།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་སྒྲུབ་པ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན་ངག་གང་ཁོ་ན་ལ་ དགག་པའི་སྦྱོར་བ་དེ་ཁོ་ན་ལ་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་ཀྱིས་གཞན་དུ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་འདི་ཡིན་ནོ།།འདིར་སྐུལ་བར་བྱེད་པས་སྐྱེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པའི་ངག་ལ་དགག་པའི་སྦྱོར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་འདིས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ ཉིད་འགེགས་པར་འགྱུར།དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མའི་ཡུལ་ལ་རྒོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་བློ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཅེ་ན། གང་གི་ལ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱོད་པ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ ཀྱིས་ཏེ།དེ་དག་གི་ཅུང་ཟད་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ་། དཔེར་ན་རང་རིག་པས་མངོན་སུམ་དང་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་དང་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་གོམས་པ་དང་ལྡན་པའི་མངོན་སུམ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེས་ན་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་གོམས་ པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།ཅུང་ཟད་ཅིག་ནི་གཞན་ལ་སྟེ་དཔེར་ན་རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་སྤངས་པའི་མངོན་སུམ་ལྟ་བུ་སྟེ། གོམས་པ་དང་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དག་ མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་རང་ཁོ་ན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁ་ཅིག་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འདོད་ལ་། ལ་ ལ་ནི་ཚུལ་གཉིས་ལས་བྱུང་བའོ།།ཁ་ཅིག་ནི་ཚུལ་གཅིག་གི་རྟགས་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། དེའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་དོན་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ལ་དེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་བྱ་སྟེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་ འདི་མེད་དོ།།གང་གི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་པའི་རྟགས་ངེས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བ་བྱེད་པ་ན་ཡང་བརྒྱུད་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རང་ལས་ ཚད་མ་ཞེས་བྱའོ།

現在，雖然為遮遣非量性之疑慮而作能立之論式，然為顯示依你們的觀點這也不合理，故說：“此是汝宗”等。依你們這些主張能詮為聲義者，唯于遮遣論式中了知遮除他法，其他情況則唯是能詮，此即是你們的宗。 此處，若於”由能發所生”等能詮語中無遮遣論式，則此如何能遮遣非量性？如是，對量境諍論者之心亦不應有差別。 若問此如何成立？故說”由某者”。“某者”即勝論師。“他者”即佛教徒。彼等認為有些是自證量性，如自證知之現量、瑜伽行者之智、能作用之智、比量及具習之現量等。由是，因已斷除錯亂因，故由串習力從自體而得決定。 有些則依他，如成為諍論所依之能發所生智及未斷除錯亂因相之現量等，因見有習及能作用之智故。若如是，則依你們的觀點，比量等不應有遮遣，因彼唯從自體即是量性故。如是，有些許認為比量是具三相因之所生，有些認為從二相所生，有些認為從一相因所生，故其性相之建立無義。 如是，對順世外道亦不應成立彼為量性，因自體已決定為量性故，此等相同。此過失不存在。因為比量是從決定彼體性及從彼所生關係之因而生，故於能作用無欺時，亦由間接如是事物關係所生性而決定於彼義無錯亂性，故稱自體量。

།དེ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུའི་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཕན་ཚུན་རྩོད་པར་བྱེད་ཀྱི་སྐྱེས་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་དག་གིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ རྟགས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པར་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཅི་ནས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བའོ་སྙམ་ན་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་ བརྩད་པ་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ།ཁོ་བོ་ཅག་གིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཐ་སྙད་དེ་འདི་ལྟར་ལོག་པའི་དོན་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་ཐོས་པ་ལས་རྨོངས་པའི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ན་ཡང་གྲངས་ཅན་ བཞིན་དུ་དེའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཡུལ་ཉེ་བར་བསྟན་པས་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།གང་ཞིག་གང་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་དེ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ། །དེ་དང་འབྲེལ་པའི་རྟགས་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་ བྱུང་བའི་རྟགས་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བརྡའི་ཡུལ་བསྟན་པས་བརྡ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་ལ་དོན་མ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་འདིས་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་ལ། དེ་ལས་བྱུང་ བ་ལས་གཞན་མ་འཁྲུལ་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ།ཇི་སྐད་དུ། མངོན་སུམ་ཡང་ནི་དོན་མེད་ན། །མི་འབྱུང་བ་ལས་ཚད་མ་ཉིད། །འབྲེལ་པ་ཡི་ནི་རང་བཞིན་དེའི། །རྒྱུ་ཡིན་པས་ན་གཉིས་ཀ་མཚུངས། །ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཇི་ལྟར་གྲངས་ཅན་པ་རྩཝ་མཆོག་རྩེ་ ལ་གླང་པོ་མེད་པར་ངེས་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་ཐོས་པའི་རྨོངས་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་སྙམ་དུ་བློ་ཐ་དད་པ་ཡིན་མོད། རང་ལས་ཚད་མ་ཡིན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གང་ཕྱིར་རྩོད་པ་འཁྲུལ་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་ངེས་པ་ དང་འགལ་བའི་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་རྩོད་པ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་སྟོན་པ་ནི་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ།

由於不完全了知能生彼之因相的本性，諍論者們僅對未生起的比量相互爭論，而非對已生起者，因為彼之自性未決定故。正因如此，諸論師為確定無顛倒因相之自性，思維”如何才能生起比量”，而作出能生因相之自性的定義。 對於”不應對順世外道成立比量為量性”的爭論也不合理。我們並非要成立比量為量性。那麼是什麼呢？對於由聽聞邪說論典而迷惑的順世外道，即使比量已成立為量性，卻如數論派一般不作彼之名言安立，對此通過顯示境而成立有境之名言。因為任何從某處所生者，必定具有能得彼之功能，如現量對自境。此從見到與彼相關之因相而生的標識所生之智，也是從所比度而生，如是通過顯示名言之境而趣入名言故。 如是，現量以不錯亂于義之因相而立為量性之名言，除從彼所生外更有何不錯亂？如說：“現量亦由無義，不生故為量，關係之自性，因故二者等。” 因此，如同數論派雖然確定草尖上無象，卻因聽聞論典而迷惑。若想：“雖有不同認知，但從自體是量，如何不合理？“故說：“由於諍論迷亂故”等。此顯示因見到與決定相違之迷亂果即諍論，故成立無決定，即顯示主張自體量性與比量相違。

།གཞན་ཡང་ངེས་པ་དང་འགལ་བའི་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་སྟོན་པ་ནི། ཚད་མ་ཀུན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སླུ་བ་ངེས་པ་དང་འགལ་བའི་འཁྲུལ་པ་གཞན་ཡང་ངེས་པ་དང་འགལ་བའི་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ན་མི་འགྱུར་ཏེ། ངེས་པར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཞེས བྱ་བ་ནི་སླུ་བ་ལ་བརྟེན་པའོ།།འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་སླུ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གཞན་ལས་ངེས་པར་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་འཇུག་ པ་ནི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བསམ་པ་མ་ཤེས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདིར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་ འདི་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པས་བསྐྱེད་པས་ཚད་མ་ལ་ཁྱབ་བོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཡང་གང་ཁོ་ན་ཚད་མའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པས་མ་བསྐྱེད་པ་ དེ་ལས་ཤུགས་ཀྱིས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་གནས་པ་ཡིན་ཏེ།ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཤུགས་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། སླུ་བ་དང་རྒྱུའི་སྐྱོན་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་དང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། འདི་ཡི་ངེས་པ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་། །ཤེས་པ་གཞན་ལས་འདོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་མི་འཐད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྐྱེས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཉིད་དུ་ཚད་མའི་ ངེས་པ་སྐྱེད་པ་དང་མི་སྐྱེད་པ་དག་གིས་ཚད་མ་དང་ཅིག་ཤོས་གཉིས་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་ངེས་པ་ལས་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་སུ་ཡང་འཇུག་པར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་སླུ་བ་སྲིད་པར་ག་ལ་འགྱུར།དེ་རྟོགས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སླུ་བ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འདིས་ཀྱང་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་གཏན་ཚིགས་ཁྱབ་པ་མེད་པ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དམ་བཅའ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་དེའི་སྐྱོན་བརྗོད་པ་ནི་སྐྱོན་མིན་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ཚར་བཅད་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་རོ།

此外，關於顯示與決定相違之迷亂果，即”一切量”等。欺誑即決定相違之迷亂，若承認其他與決定相違之迷亂果即是自體量性，則不應理，因為已遮除決定迷亂之因故。“顛倒”即依于欺誑。 “然而”等是對方的爭論：趣入非量即成欺誑，而彼非量也是從他決定而承認。又趣入彼非量即是欺誑，彼欲求自體是量故，如何以比量違害自體量性之主張？ 以”因不知意趣”等作答。此處所欲表達者是：若汝等承認一切量皆是量性時，則應承認”以量性決定所生遍及於量”。如是，即使非量，凡是不被量性決定所生者，由此間接成立為非量性，因為量與非量是相互排除的本性故。如是，非量也間接唯從彼處而有，因為不待知曉欺誑與因過失，且唯未生量性決定者即決定為非量故。 若爾，所說”此之決定由能害，其他智慧所許”者不應理。若爾，由生起之剎那即以生起量決定與否二者而決定量與非量，故已完全決定非量者，任何具智者皆不可能趣入，豈有欺誑之理？“由了知彼故”即由了知欺誑故而決定之義。 此亦通過顯示宗過而明因不遍，故應視為因過。非宗過，若爾，因宗非能立支分故，說其過失即成說非過失，將成破斥反諍者之處。

།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ནི། །ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ལས་ནི་མ་གཏོགས་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོན་ཏེ་ སྐྱེ་བའི་དུས་ཕྱིས་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་སྦྲང་རྩི་དང་ཆུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་བུམ་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ།དེ་ཇི་ལྟར་དེ་དག་སྐྱེ་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དུས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་དག་དུས་ཕྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་ཉེར་ལེན་པ་ནི་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྔ་མའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་དེ་འཛིན་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དུས་ཕྱིས་རང་ཉིད་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་ན་འཇུག་པ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་གཞན་མཐོང་གི། སྐྱེ་བའི་དུས་ཕྱིས་གནས་པ་ནི་འགའ་ཡང་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གཞན་ལས་ཚད་མར་གནས་པ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས པས་ཕ་རོལ་པོ་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ།འདིར་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་མི་སླུ་བར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དེ། ཚད་མ་སླུ་བ་མེད་ཅན་གྱི་། ཤེས་པ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སླུ་བ་དེ་ཡང་དོན་བྱེད་ པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།ཚད་མ་བསམ་པ་ནི་དེའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཚད་མའམ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཞེན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པ་དེ་ཡང་བཙོ་བ་དང་སྲེག་པ་ལ་སོགས་པར་ སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཏེ།དེ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ན་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་འཇུག་པའི་རེ་བ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་། དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་རང་ཉིད་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཉམས་སུ་མྱོང་ བ་ཇི་ལྟ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བས་ངེས་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི།གང་གི་དོན་བྱེད་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གཞན་སྐྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་སྐྱེས་བུས་དེའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་གཞན་འདོད་པ་ཡང་མ་ ཡིན་ནོ།

為顯示”瓶等他物”之喻不成立，故說”除生起外”等。若問：難道不見瓶子于生起后不待陶師等而能執持蜂蜜與水等作用，如何說彼等除生起外之時不存在？ 故說”彼等后時”等。自因即同類相續之前前剎那。“等”字攝持執持者等。此中所顯：后時見依自因等而轉起之瓶等相異特徵，然生起后之住相皆不成立，因一切事物皆是剎那性故。 關於”如何初智”等，說”從他住為量”等。以”然而”等對方爭論時，以”所說”等作答。此中總義為：無欺智即說為量，因說”量為無欺之智”故。彼無欺唯具作用相，因思量是為此故。具分別者為求作用，非由執著是量或非量之理趣。 彼作用即具生起顯現煮燒等智之相，因生起時即能遮遣求作用者之期待故。彼作用智亦由自證現量自生，因明顯領受故，由隨後如實觀察智生起而決定故，故成立為自性，非由隨順生起他作用顯現智而成無窮，人亦不欲求彼所成之他果。

།དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་ན་ངོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་འདོད་དེ། དེ་ཡང་ཚིམ་པ་དང་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ཉིད་ལས་མངོན་པར་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མགུ་ན་ ལྡོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་རང་ལས་འདོད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།དེ་ཡང་དེའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་དེའི་དེ་ཐོབ་པའི་ནུས་པ་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་ལ། ནུས་པ་དེ་ཡང་མ་གོམས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མི་ཤེས་པས་ངེས་པར་གཟུང་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཕྱིས་ ཀྱི་འབྲས་བུས་ཤེས་པ་འཇུག་པར་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ།།གཞན་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཐུག་པ་མེད་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་དངོས་མེད་ཡུལ་ཅན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དང་པོ་ཐོག་མའི་ཤེས་པ་དངོས་ པོ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ན།དེའི་ཚེ་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེ་མ་ཡིན་པ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལས་མྱ་ངན་འཚོང་གི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ ལས་མེར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ལས་བཙོ་བ་དང་སྲེག་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ལ་སྐྱེ་ན་ཡང་འདི་མེ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ།།གང་ལས་ཤེ་ན་མེའི་མཚན་ཉིད་ནི་བཙོ་བ་དང་། སྲེག་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་ སྲིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་དང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་མེའི་དངོས་པོས་སྐྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་དོགས་ཀྱི་ཕྱི་མ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་དོགས་པ་ལ། རྗེས་ཐོགས་འབྲས་བུ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་འདི་ལྟར་མཇུག་ཐོགས་སུ་བཙོ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མ་བྱུང་བ་དང་། འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་དང་བློ་མི་གསལ་བ་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་མ་གུས་པ་དང་། །མ་གོམས་པ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་།།འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།

同樣，世間顯然欲求滿足等果，而此亦由生起滿足、無熱惱等智而成就。僅此程度即令眾生滿意而止息，故說此由自性成就所欲。 此亦具前行彼因之智，其獲得彼之能力稱為量。由於此能力因未熟習故，不能由不知果者決定把握，故由後果令智趣入決定，是故說初智從他而為量。 複次，為遮遣另一無窮過失，故說”初無實境者”等。若初始智趣入無實法，爾時則不生後起果智，因無因故，且作用智系屬實法故。由執非火之智，不從悲華等決定為火而趣入，不生顯現煮燒等智，縱生亦唯此為火。何以故？因火之相唯是生起煮燒等果之因故。 是故”乃至”等為此作結。若問：初智豈不如作用智亦由火實法所生？何故唯于彼生非量疑，而於後者則否？為答此疑，說”後起果”等。初智有迷亂因，即后無煮等果生起，與迷亂智相順，覺不明顯，“等”字攝取不敬、未熟習等。果智則全無迷亂因，故由自性決定。

།ཤེས་པ་དང་པོ་ལ་ཡང་གང་གོམས་པ་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་བསལ་བ་དེ་ནི་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པའི་ ཕྱིར་།གོམས་པས་འཇུག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་དཔེར་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་སམ། ནོར་བུ་དང་། དེ་དང་འདྲ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་རིག་པ་རྣམས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཐག་རིང་དུ་སྤངས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ ལ།དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གསལ་བ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པར་དོགས་པ་གསལ་བ་ཅན་སྐྱེ་བ་ན་བར་མ་ཆོད་པར་རིགས་མཐུན་པ་ཐུན་མོང་པའི་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཅན་གྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན་དེའི་ཡུལ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ ལྡོག་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དེ་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ།།གང་ཡང་གོམས་པ་དང་ལྡན་པས་འཇུག་པ་ན་དེ་འདྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ན་ལས་དོན་ཐོབ་པའི་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་ གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱའི།ལ་ལར་རང་ལས་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་མ་གོ་སྟེ། འདི་ལྟར་མ་འདྲེས་པའི་དེ་དང་འདྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ངེས་པ་ཉིད་གང་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །གལ་ཏེ་གོམས་པ་ ལས་སོ་ཞེ་ན།འོན་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པས་རིགས་མཐུན་པ་ཐུན་མོང་མ་འདྲེས་པའི་འདྲ་བ་ཉིད་ངེས་པར་བྱེད་ཀྱི། གང་གི་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་ཞིང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་ན་ཡང་མ་ངེས་ པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་ཚད་མ་ཉིད་ལ་ཅི་ཞིག་སྣང་གཞན་ཡང་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་།གལ་ཏེ་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་དེ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དམར་པོའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་ཡིན་ན། དེ་ནི་ཨ་ཤོ་ཀའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས པར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །དེ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་རྟགས་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་ བྱེད་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།

為顯示初智若由熟習等除去迷亂因，則由自性成為量，故說”若由熟習趣入”等。由熟習力，譬如瑜伽師們或寶珠及類似等，于彼了知者生起遠離迷亂因、明顯顯現之識。 如是，於他者亦由熟習力極為明顯顯現，生起具明顯迷亂疑時，無間生起同類共相決定分別智時，由於其境從異類決定返，故說彼由自性成量。 有人作是念：若由具熟習趣入時，因見如是相之分別，唯由比量決定具獲得義能力相之量性，故於一切處應由他決定為量，非於某處由自決定。我等不解此義。應說如是無雜如是相之決定分別從何而生？ 若謂從熟習，則既無迷亂因，若由熟習力以遮異類相而決定同類共相無雜相性，于經驗彼且離迷亂因時尚不決定者，于量性有何所見？ 複次，此所謂”相似”為何？若是分別體性，則于錯誤認識亦有，因不定故。若是赤色顯現，則于阿輸迦花等執取之智亦有，故有迷亂性。若謂是花等事物之果，則應說如何決定？若為成立彼而隨逐他相，則成無窮。

།ཡང་ཅི་སྟེ་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་མེད་པར་ཡང་གོམས་པའི་སྟོབས་ཁོ་ན་ལས་དེ་མངོན་སུམ་གྱི་རང་ཉིད་ལས་གྲུབ་པོ་སྙམ་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་འོན་གལ་ཏེ་གོམས་པའི་ནུས་པ་འདི་འདྲ་བར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་མེད་པར་ནུས་ པ་ངེས་པ་ཡང་གོམས་པ་ཉིད་ལས་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་ཁས་ལེན་པར་མི་བྱེད།གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་གྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་ཁྱབ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དོན་མེད་དེ་། དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་དོན་དེ་ཐོབ་པར་ ནུས་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཅི་སྟེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་རྟགས་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུད་ནས་དངོས་པོའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཉིད་ལས་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་གྱི། འདྲ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་ དུ་འདིར་ཡང་རང་ཁོ་ན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་གང་ལས་ཕྱོགས་ངེས་ན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་རྟོགས་པ་མི་སྐྱེ་བ་དེར་ནི་རྟོགས་པ་པོ་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཁྱབ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱེད་དེ་དཔེར་ན་བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་འབྲས་ བུ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཐོབ་པའི་ནུས་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི་དེ་དང་འདྲ་བའི་རྟགས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་ཕན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་དེ་ཤེས་པའི་གསལ་བ་འགའ་ཞིག་གི་འཇུག་པ་ལ་སླུ་ཐུབ་དང་མི་སླུ་བ་ དག་དམིགས་ནས་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པ་མི་འཁྲུལ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་ན།ཇི་ལྟར་ཆོས་མཐུན་པ་མཐོང་བ་ལས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་ དཔག་པར་བྱ་བ་ལས་མ་འདས་སོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་གསུངས་ཤེ་ན།སྐྱོན་འདི་ནི་མེད་དེ་རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདི་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ གལ་ཏེ་འདྲ་བ་ལས་ཐམས་ཅད་དུ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དགག་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་སྤངས་པར་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེར་རང་ཉིད་ལས་ཚད་ མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ།

若又想：無需隨逐標誌，僅由熟習力即可由現量自性成立。若爾，既然如是承認熟習之力，為何不承認無需隨逐標誌，能力之決定亦從熟習而生？ 再者，若彼智之果性成立，則遍攝隨逐無義，以決定為其果性故，如比量智，已成就獲得彼義之能力。 若謂比量智從與事物相關之標誌生起，故由相續而定為事物之果性，從自性成量，非由相似力。若非如是則成無窮。如是此中亦唯由自成量。 如是，於何處雖已決定方面而不生了知所證義，于彼了知者隨逐喻依之遍攝，如所作性與無常性。此中由智有之果性決定，以于彼義無迷亂性故，成就獲得彼之能力，非由與彼相似之標誌。 若爾，阿阇黎為順世外道所說：見某明瞭智之趣入有欺與不欺，為令趣入如是教示不迷亂故，唯現量為量而非比量。于說遍攝彼相時，如何說”如見同法性，如是極成立，不離應比度”？ 此過非有。此是就自他相續趣入經驗境之智而說，以說”除境經驗外”故。若異此而承認一切處由相似成量，則遮遣”除境經驗外”成無義。 是故，由熟習力生起遠離迷亂因性者，于彼由自性成量，如是安立。

།ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་མི་སླུ་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ། རིགས་མི་མཐུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་མི་ནུས་པ་ དེར་ནི་དོན་བྱེད་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གཞན་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུའི་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པས་རེ་བ་ཆད་པའི་ཕྱིར་མི་སླུ་བས་ཀྱང་མི་སླུ་བ་གཞན་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྟེ་དང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ། ལྟོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ རང་ཉིད་ལས།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོན་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པའི་དོན་ཚད་མའི་ནུས་པ་ཅན་གྱིས་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུ་ཚད་མར་མི་ འགྱུར་ཏེ།ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཚད་མར་མི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་འདི་མེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་སྟོན་པ་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྣང་བཞིན་པའི་དོན་ངེས་པར་བྱེད་པ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མར་བརྗོད་ཀྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་བུ་གཏོང་བར་བྱེད་པའམ། སྐྱེས་བུའི་ཡུལ་དུ་དོན་འགུགས་པར་བྱེད་ པ་ནི་དེ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་དེ་ཡང་ལག་པ་ནས་བཟུང་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། འཇུག་པའི་ཡུལ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ལས་ཡིན་ལ། ཉེ་བར་སྟོན་པ་དེ་ཡང་སྣང་བཞིན་ པའི་དོན་ངེས་པར་བྱེད་པ་ལས་ཡིན་གྱི།གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེར་གདོན་མི་ཟ་བར་སྣང་བཞིན་པའི་རྣམ་པ་ངེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ངེས་ན་དེ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ཙམ་གྱིས་མངོན་སུམ་གྱི་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ ཡིན་ལ།ཕྱིས་འབྱུང་བའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་བྱ་བ་ལ་མི་གནོད་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་ན་ཡང་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །གང་ཡང་སྣང་བའི་དངོས་པོ་དང་འགལ་བའི་རྣམ་པར་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་སྐྱེ་བ་དེར་ནི་ཚད་མ་མ་ ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་རྒྱུ་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཚད་མའི་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

對於所說”如何事物之智依賴不欺”等，說”異類”等。於何處雖有量性之經驗，因迷亂因可能存在故不能決定，于彼由顯現為作用之其他智得決定。僅由彼量即成就士夫所欲義，因斷絕期待故，不欺亦如彼不欺一般，即如初智，非所依賴。 若謂”由自性”等，說”因無迷亂因”等。若無疑惑之義不生性未定之義，具量能力之智，如比量不成為量。如比量于義不生性有疑時不許為量，如是現量亦不應成。 此過非有。因為並非如比量般，于顯示現量義不生性之自性時許為量性。 那麼如何？即于決定顯現義時。如是，因成辦所求作用、獲得所欲義故說為量，非令士夫趣入義境或引義入士夫境是獲得彼義，然令士夫趣入。彼士夫亦非如牽手般令趣入。 那麼如何？由顯示趣入境故，彼顯示亦由決定顯現義故，非由他故。于有疑處必定有顯現相之決定，若無決定則不應觀察彼相。如是，僅由此量現量之作用圓滿，後起義不生性有疑不害現量作用故，即使有疑亦定成現量。 于顯現事物生起具相違相決定處非為量，如具決定因之陽焰取智，因彼無如前所說量之作用故。

།གང་ཡང་། དུང་ལ་སེར་པོར་ཤེས་པ་དང་། ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་དོན་ལ་ཇི་ལྟ་བ་ བཞིན་སྣང་བ་དང་ངེས་པ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།མངོན་སུམ་གྱིས་འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པ་ནི་སྣང་བའི་དབང་གིས་ཡིན་གྱི། དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཙམ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་དང་གནས་སྐབས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡུལ་ དང་དུས་དག་ཀྱང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཡུལ་དང་དུས་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་ དངོས་པོ་མི་སྣང་བའི་དབང་གིས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ངེས་པའི་དབང་གིས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ངེས་པ་རྣམས་ཀྱི་མ་ངེས་གང་། །དེ་ནི་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཡུལ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དེར་སྣང་བས་ སྟོང་ཡང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་དོན་མཐོང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བརྒྱུད་ནས་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་ པ་མངོན་སུམ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱིས་གཞན་ལ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏང་བ་རྣམས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་འཇུག་ལ། འཇུག་པ་ན་ ཡང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པས་ཇི་ལྟར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་འདོད་པའི་དོན་མ་ངེས་པ་ན་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན།བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ་། འཇུག་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དོན་བྱེད་པའི་དོན་ཅན་དང་། ཚད་མར་ངེས་པའི་ དོན་ཅན་ནོ།།དེ་འཇུག་པ་དང་པོའི་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བསྟན་ཟིན་ཏེ། མངོན་སུམ་མི་སྣང་བར་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་ན་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཉམས་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་ ཀྱང་ཞིང་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།རྟོག་པ་སྔོན་དུ་བཏང་བས་ཞིང་པ་ལ་སོགས་པ་ཐབས་ངེས་པས་འཇུག་གོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐབས་ནི་ཐབས་ལས་བྱུང་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཐབས་བྱུང་བ་མ་ངེས་པར་ དེ་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།

凡是將貝殼認知為黃色，以及將寶石光認知為寶石者，皆非量。因為于彼處無如實顯現義及決定故。現量之取與不取乃依顯現而定，非僅由於義之不欺。於此無如實顯現境、時、自性及狀態，且境與時皆能令事物自性差別故，非成為彼境時，若非如此，則差別言說將斷絕。 比量以分別為性故是共相境者，非由事物不顯現力安立為事物境者。那麼如何？由決定力，如所說：“諸決定之未定者，彼如何為彼等境？“如是，比量雖空無彼顯現，然由見無則不生義之力所生故，由間接與事物相關而為量性故，必須依賴於彼無則不生之決定，若非如此，因比量生起不可能故，比量不同於現量。 若謂”彼識”等，顯示若他於他是量性則成相互依賴，如是具分別者先起決定為量性而趣入，趣入時複決定為量性故，由相互依賴，具分別者如何于未定所欲義時趣入？ 以”說”等作答。趣入有二種：作用義趣入與決定為量趣入。于第一趣入雖有疑惑如何成立已如前說，因僅由現量不顯現決定而趣入故。是故如是則不致具分別者之過失，因見雖于彼義有疑亦如農夫等趣入故，此為所思。 亦不能說由先起分別農夫等由決定方便而趣入，因方便須依賴方便所生故，未定方便所生則不應決定方便故。

།འཇུག་པ་གཉིས་པ་ལ་ཡང་དེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡོད་ན་ཡང་ཆེས་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ལ་དེ་ཡི་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ལས་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་འཇུག་ པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་དེས་ཐབས་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ཐབས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་རིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེར་ཐབས་དེ་ངེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་འཇུག་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་ ཡང་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་འཇུག་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ལྷག་མ་ནི་གོ་བར་སླ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མ་ཕྱེའོ། །དོན་བྱེད་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་དག་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མ་ངེས་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ ཐུག་པ་མེད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཡི་རྒྱུ་ནི་དངོས་པོ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་བྱེད་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་སྟེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བའི་སངས་རྒྱས་ པ་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་ན་དེ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོས་བསྟན་ཏེ།འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བ་དེས་དོན་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་ཀྱི། དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྨི་ལམ་ལ་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ཐམས་ཅད་ལ་རྩོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་འཇུག་པའི་ཕྱིར། གཞན་གྱིས་འཁྲུལ་པ་མི་རིགས་སོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འཇུག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་བརྟན་པ་དང་། འཁྲུལ་པའི་རྨི་ལམ་དུ་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལས་ཟློག་པ་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚད་མ་ཉིད་རྨི་ལམ་གྱི་མ ངེས་པ་གང་ལས་ཡིན།ཅི་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་ན། དེ་ལ་ཡང་འདི་ནི་མངོན་སུམ་ལ་ཉེ་བར་མི་མཁོ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཚད་མ་སླུ་བ་མེད་ཅན་གྱི། །ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལས་དོན་བྱེད་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་རིགས་པ་ཉིད་ མི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ན་འཇིག་རྟེན་དེ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་དུ་གཉེར་བ་འཇུག་པ་ནི་དེའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

對於第二種趣入，即使對其量性有疑惑，也最為合理。為顯示此義，故說”於何彼之量性”等。由於何者於何故以疑惑趣入決定其量性，故彼人之方便確定。如是，因於方便境無疑惑，故趣入實為合理。 若問：“如何于彼確定彼方便？“故說”如是雖以疑惑趣入”等。意為即使對量性以疑惑趣入。餘下因易解故未作分別。 “顯現作用之識”等，為顯示他人未定從作用識決定為量性，故證成無窮。“彼因即事物”者，謂作用識之因，連線”何故非量性”。 以”非彼”等作答。首先，若對主張外境之佛教徒爭論，則以第一偈顯示彼不成立。如是，彼外境論者認為由於于義不欺故為量性，而非由於作用識不欺故。夢中亦無于義不欺，因一切皆共許夢境狀態皆為錯亂故。彼中一切識唯無義而生故為無境，因此，覺醒狀態所生識具量之相故，他者錯亂不應理，此為所思。 複次，夢中作用識非先行趣入、不穩定且錯亂，與之相反即為覺醒狀態，故如是量性云何從夢中決定？若對瑜伽行派爭論，于彼亦不需此現量。如是，“量謂無欺識”此乃世俗量之相，由此顯現作用之識理應不欺。如是生起時，世間作彼言說故，因所求趣入即為彼義故。

།དེ་ཉིད་ལ་འཇིག་རྟེན་ན་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པ་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར། ཐ་སྙད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་སད་པའི་གནས་ སྐབས་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། སད་པ་དེ་ཤེས་པ་ཡིན་པ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྣང་བ་མཚུངས་ན་ཡང་འདི་ནི་སད་པའི་ གནས་སྐབས་སོ།།འདི་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་དད་པའི་ངེས་པ་འདི་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར། རང་རིག་པའི་ངོ་བོའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གོ་བར་ཟད་དོ། །བརྒྱ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་ཀླན་ཀ་དོགས་པར་ བྱེད་དེ།གལ་ཏེ་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ན་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་གཞན་གྱི་གཞལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གཞལ་བྱ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། ཚད་མ་ཉིད་གཞལ་བྱར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་རྒོལ་ན་དེ་ནི་འགལ་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བས་ལན་ འདེབས་ཏེ།དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ནའོ། །ལྟོས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་མ་དང་བུ་མོའི་ཐ་སྙད་བཞིན་དུ་མི་འགལ་ལོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་དེའི་གཟུང་བྱའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཤེས་པ་དེས་གཟུང་བར་བྱའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཚད་མ་ ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཞལ་བྱ་ནི་མ་ཡིན་ལ།རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་གཞལ་བྱ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཚད་མ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཆོལ་བའི་ཉེས་པ་མེད་དེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་སོགས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟོས་པ་ཐ་དད་པས་མ་འཆོལ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ།།གཞན་ལ་ནི་འདོད་པ་ལྡོག་ཕྱིར། ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཡང་ཡིན་ལ་འདོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བའམ། གཞན་ཡང་དེ་མི་སླུ་བ་གཞན་ལ་འདོད་པ་ནི་གཞན་ལ་འདོད་པ་སྟེ། དེ་ཟློག་པ་ཞེས་བསྡུའོ།

由於世間一切言說于彼執著為勝義，故世俗識唯存在於覺醒狀態，而非夢境狀態。如是，依于”彼覺醒為識”之差別，故他者非錯亂。 若作是念：“雖一切相貌顯現相同，然何以有’此為覺醒狀態’、‘此為夢境狀態’之差別決定？“為此，說”自證體性”等，易解而已。 “百次”等，是設想他人詰難：若由他者決定為量性，爾時因為是其他量所量，故成所量，然量性不應為所量，因相違故。若如是詰難，則以”非無相違”答覆。“彼”即此處。由所依不同故，如因果、母女之言說無相違。 為顯此義，說”彼所取”等。彼識對其所取事物，唯是量而非所量；對能安立之他量，唯是所量而非量，故無混亂過失。“如因果性等”者，謂如依不同無混亂。 以”如是”等作結語。“於他則欲轉故”，可作”他及欲”之詞義分析，或總結為”他者欲求不欺於他則轉”。

།གཞན་ ཡང་།ཚད་མ་སླུ་བ་མེད་ཅན་གྱི། །ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་དོན་བྱེད་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུའི་རྒྱུའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འབྲས་བུའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ཞེས་བྱ་བའི་རྩོད་པ་འདི་གོ་ སྐབས་ཇི་ལྟར་ཡོད།འདི་ལྟར་མྱུ་གུའི་རྒྱུ་ས་བོན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་ན། ཇི་ལྟར་མྱུ་གུའི་ས་བོན་ཉིད་ཡིན་ཞེས་ཇི་ལྟར་མཁས་པ་རྣམས་ལ་འཐད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཇི་ལྟར་ས་བོན་དེ་ཡོད་པ་ན་མྱུ་གུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ བ་དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་ཡང་དེ་ཡོད་ན་དོན་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བའི་ཕྱིར།ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་རང་ཉིད་ལས་རིག་པས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་ལ་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་འབྲས་བུ་དེ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ལ། ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ འཁྲུལ་པ་སྲིད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་དེ་མ་ངེས་ན་རང་རིག་པ་ཉིད་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གྱི་ནའོ།།ད་ནི་རྒྱུ་རྣམ་པར་དག་པའི་སྒོ་ནས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ན་ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ གཅིག་གིས་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཉེ་བར་བཀོད་ནས།འདིར་བློ་བཟངས་ཞེས་བྱ་བས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་དང་བསྐལ་པའི་ཡུལ་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུའི་ཡུལ་ཅན་ངེས་པར་བཟུང་ བ་ལས་ཚད་མ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་ལས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ལ་ཇི་སྲིད་དུ་དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ལས་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་འཛིན་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་དུས་ ཕྱིས་འབྱུང་བའི་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་འཛིན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དོ།།གང་ཡང་བསྐལ་པའི་དོན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་དེའི་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པ་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཡོན་ཏན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསྐལ་པའི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསྐལ་པའི་ ཡུལ་ཅན་གསེར་གྱི་དུང་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཡིས་སྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ།རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དུང་དཀར་པོར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ ཞིག་རྒྱུ་རྣམ་པར་དག་པས་བསྐྱེད་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན་ཉེ་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དུང་དཀར་པོར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ།

複次，“量為無欺之識”此說，表達了能體驗到成事功能之果相的因識之相。如是，因為果識之相不適用，則”如何決定為量性”這一詰難如何有立足之處？如同說”芽之因是種子”是其相時，諸智者如何會認可”如何是芽之種子”這樣的質疑？ 如同因有彼種子而見芽故得知，同樣，量亦因有彼而見有作用之相故。因為識體性之果由自證成立故，無須他量了知彼果而致無窮過失。又因識之自性不可能錯亂，若不決定則將導致無自證之過，故此處如是。 今若由因清凈門決定為量性則有無窮過失，以”識生時”等一偈立前宗，此處以”善慧”作答。 識有二種：近境者與遠境者。其中，首先近境者非由確定因之境而為量。若問為何？則由不欺于成事之識，因為于彼，乃至未決定成事不欺之業為真實性之前，皆不可能確定因之功德。如是，若已決定為真實性，則全然不作后時所生因之功德確定。 又遠境之識由決定其因功德而定為量性功德，為顯此義，說”遠境”等。遠境者，如取金螺之識由清凈因所生，由彼所生故，如同由清凈因所生之近境白螺取識，決定為量性。 其比量為：若為清凈因所生者即是量，如近境白螺取識。

།ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སེར་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་དུང་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ།།འོན་ཏེ་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ། དོན་ལ་མི་སླུ་བ་མེད་པར་རྒྱུ་དག་པར་ངེས་པར་གཟུང་བར་མི་ནུས་ཏེ། དབང་པོ་རྣམས་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ལ་ལྟོས་ན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས་ ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་བཟུང་བ་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་དུས་ཕྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་གཅིག་གི་ཚེ་ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བས་ཡོན་ཏན་དང་ ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་ནས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྐལ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་མི་སླུ་བ་མེད་པར་དུས་གཞན་དུ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན།དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་གཅིག་ ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རྐྱེན་གཞན་དང་གཞན་ཉེ་བར་སྦྱར་བས་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཐམས་ཅད་དོགས་པར་བྱས་ནས། ཇི་ལྟར་མདུན་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་གཏན་ ཚིགས་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་རྐྱེན་གཞན་དང་གཞན་ཉེ་བར་སྦྱོར་བས་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དུས་གཞན་དུ་འབྱུང་བའི་བསྐལ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། གང་ཁོ་ ནའི་ཚེ་ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དུང་དཀོར་པོར་འཛིན་པ་དཀར་པོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ཐོབ་པས་རྒྱུ་དག་ངེས་པ་དེ་ཁོ་ནའི་ཚེ་བསྐལ་པའི་ཡུལ་ན་གནས་པའི་གསེར་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་དུང་ལ་སེར་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་གང་ཡིན་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི།ཉེ་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དོན་བྱེད་པ་ལ་སླུ་བར་འགྱུར་དུ་འདོད་པས་དེའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ན་རྒྱུ་རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་ཁྱེད་ཅག་དཔྱོད་པ་པ་རྣམས་ཀྱི་འདོད་པ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ པའི་ཕྱིར་བཤད་པ་བྱེད་པས་སོ་།།བཀྲེས་སོགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་དམ་བཅའ་བ་ལ་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡང་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བཤད་པ་བྱེད་པས་གང་གི་ཚེ་བཀྲེས་པ་ལ་སོགས་པས་ཡིད་དམ་དབང་པོའམ་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པས་ཕྱི་རོལ་ གྱི་དོན་རྣམས་ཡིན་ཏེ།དེ་ལས་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ལ་མ་ཉམས་པ་དག་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ།

此遠離境之對象的黃色相螺等識亦由清凈因所生，此為自性因。然而，此因豈非不成立？若無不欺于義，則不能確定因清凈，因為諸根超越根故。若依于不欺于義，則由彼即決定為量性故，確定因之功德實屬無義，因為彼于決定量性是后時方能決定故。 若謂：一時由近境識不欺于成事而決定具功德性已，復于異時遠境識亦無不欺而決定具功德性故。此說不然，因剎那壞滅諸法不可能以一體性執行，由遇不同緣故，每一剎那功能各異。作如是一切疑慮已，說”如何面前”等。 此說明：因每一剎那由遇不同緣故功能各異，故我等非由后時所生遠境識之因圓滿清凈而決定為量性。若問為何？當近境識取白螺，由獲得白所成義而決定因清凈之時，彼時生起遠境中金性螺之黃相識，由清凈因決定為量性。非由近境識于成事可能欺誑，故於彼時不可能有異因。 為顯此亦非唯爾等勝論師之主張，故論師說”由饑等”。此亦顯示立宗有違自語，如是論師說：由饑等損壞意根或根境和合等時，外境是顛倒識，未損壞者是正確識。

།དབང་པོ་དང་ཡིད་དང་དོན་ཉེ་བ་ནི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་ན་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱོན་ནི་ལོག་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་སྐྱོན་དང་ བཅས་པ་ལ་ཤེས་པ་ལོག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ།སྐྱོན་དང་བྲལ་བ་ན་ཡང་དག་པའི་རྟོག་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་སྐྱོན་དང་བཅས་པ་དང་སྐྱོན་མེད་པར་རྟོགས་ཤེ་ན། འབད་པས་བརྩམས་པས་ན་ཡང་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་སྐྱོན་མ་རྟོགས་ན་ཁོ་བོ་ཅག་སྐྱོན་མེད་དོ་ སྙམ་དུ་སེམས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨྲ་བ་སྟེ།གཞུང་འདིས་བཤད་པ་བྱེད་པས་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཤེས་པ་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་གསལ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འབད་པས་བཙལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ཅི་ཞིག་བསྟན་པར་འགྱུར། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རང་ལས་ ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅས་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།མི་སླུ་བའི་ཡོན་ཏན་ཤེས་པ་དག་གང་གིས་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བརྗོད་ཅེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ་མི་སླུ་བ་ལ་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་ཤེས་པ་ལ། སྐྱོན་ཅན་རྒྱུ་ཡིས་བསྐྱེད་པ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གྱི་ཤེས་པ་སྟེ། དེའི་རྒྱུ་དག་པའི་ཤེས་པ་ལས་ཐོག་མར་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དང་པོའི་དོན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའོ། །དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། དེ་ལྟར་དོན་བྱེད་ཤེས་པ་ལ་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཇུག་པ སུན་ཕྱུང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་སྟོན་ཏེ།དོན་བྱེད་མ་བྱས་ཡུལ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གིས་དོན་བྱེད་པ་མ་བྱས་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །བརྗོད་བྱ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་མི་བྱ་བ་ཉིད་དེ་སྨད་པར་མི་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ནོ་ སྙམ་དུ་སེམས་པའོ་།།དེ་ཕྱིར་ཀུན་ལ་སྤྱིར་བཏང་བས། །རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གལ་ཏེ་ཀུན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོས་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་རྗེས་སུ་བརྗོད་དེ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པས་སུན་འབྱིན་ པ་ཡིན་ཏེ།གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་ན་དེ་ལྟ་ན་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཚད་མ་ཉིད་གཞན་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པར་ བསྟན་པར་འགྱུར་ཏེ།དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཚད་མ་གཞན་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ལ་ནི་མི་དམིགས་པའི་མིང་ཅན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ།

根、意及近境是識之因，因為無彼則無識故。其中存在的過失是顛倒識之因，具過失則識成顛倒，因為離過失時生起正確分別故。若問如何了知具過失與無過失？即使勤勉修習，因無量故，若未了知過失，我等認為無過失，如是廣說。 此論文說明由清凈因之識決定為量性極為明顯，若非如此，“勤求”等語有何所顯？若如是，則與自許為量性之立宗相違。 對於所說”不欺功德知識由何成為殊勝”，不欺已如前說。關於功德之了知，說”由具過失因所生”等。初者謂對境之了知，因為由其清凈因最初生起故。“初義為量性”即決定為量性。“由此”即是因此之義。以”如是于成事了知”等說明非破除趣入，“未作成事境”即凡未作成事者皆稱此。“非所詮”即不應詮說，意為不應誹謗。此想為決定量性之前行。 關於”是故普遍推及，自成立為量性”等，說”若於一切”等。此中初偈頌重述他宗，次偈等破除之。若汝說能害等識非是量性，則因無能害等識故，應許未決定為量性。若如是，則說明量性唯由他成，因為無事物亦許為他量故。在我宗中，不可得名隨理為推理所攝，故非他量。

།གཞན་ཡང་སྤྱིར་བཏང་བ་དང་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་ དག་གི་ཡུལ་ནི་བརྟགས་པའི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་བསམ་པ་ལ་དབང་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ།དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་གཞན་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ནི་ ཁྱེད་ཅག་སྤྱིར་བཏང་བ་དང་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བའི་ཡུལ་མངོན་པར་མི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་གསལ་བར་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཀྱིས་བརྗོད་པའི་འཐད་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་ཡང་སྤྱིར་བཏང་བ་དང་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་བརྟག་པར་ནུས་སོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། རིགས་པ་ འདི་ཉིད་ཁོ་ན་ཡི།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་། གང་ཡང་ཀུ་མཱ་ར་རི་ལས། །དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་། །བློ་ནི་ཚད་མ་མིན་ཉིད་ཐོབ། །དོན་གཞན་ཉིད་དང་རྒྱུ་བྱུང་བའི། །སྐྱོན་གྱིས་ཤེས་པས་གསལ་བ་ཡིན། །ཞེས་སྨོས་ཏེ། ཕྱོགས་འདིས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་རང་ ལས་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་ནུས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བློ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཐོབ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཡིན་ཞེས་དགག་པའི་ཚིག་གདོན་པར་བྱའོ། །ཇི་བཞིན་དོན་ཤེས་ཏེ་དོན་ལ་མི་སླུ་ བའི་ཤེས་པ་དང་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཤེས་པ་སྟེ།རྒྱུས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཤེས་པ་ཞེས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ཟླས་དབྱེ་བའོ། །འདི་ནི་གཞན་ལ་རག་ལས་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཚད་མིན་གཞན་ལ་རག་ལས་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ ཏེ།འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མའོ། །ཇི་ལྟར་མི་གནས་ཤེ་ན། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །རེ་ཞིག་དོན་གཞན་ངེས་འཛིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ། དེ་ལྟར་གནོད་ཕྱིར་ཤེས་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིའི་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་མ་གྲུབ་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཐུག་པ་མེད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཐུག་པ་མེད་པས་འཇིགས་ནས་ལ་ལར་ གནོད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ན་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་དང་པོ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་འགྱུར་ལ།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

又，普遍與特殊二者之境為分別語義，故不安立，非就事物思維而言。一切事物皆住于各自體性，故不隨行於他性，此論述僅顯明你等完全不了知普遍與特殊之境而已。 如是顯示依你所說之理由，亦能顛倒觀察普遍與特殊，故說”唯此理”等。又如鳩摩利羅所說：“如是了知自性故，智得非量性，由異義及因生，過失知所顯。“此說明以此方便能說明非量由自而成。 說”如是了知自性故”等，于”智得量性”中應加”非”字為否定詞。如實義知即不欺境之知，及由因所生功德之知，此是由因所引功德知之一合而分。 關於”此雖依他”等，說”非量依他”等。“此”即非量，“彼”即量。若問如何不住？故說”如是”等。對於所說”且異義定執”等，說”如是害故於知”等。因為無事物量須觀待，故此無觀待性之量不成立。以”若復”等成立無窮，若因懼無窮而許某處無害性即是量性，如是則初智亦應不觀待能害，若如是則一切智皆成量性。

།དེ་ལ་ཡང་སྔ་མ་དང་ལྷན་ཅིག་དོགས་པ་སྐྱེ་བའི་གནོད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ།གལ་ཏེ་གནོད་བྱེད་ཤེས་པ་འདི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཚད་མའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན། གང་གིས་དེ་ལ་ཡང་སྔ་མ་སྔ་མ་དང་ལྷན་ཅིག་དོགས་པ་སྐྱེ་བའི་གནོད་པ་ནི་ལ་ལར་ལྟོས་པར་ཡང་ འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་དེ་ལ་གནོད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། འདི་ལ་གནོད་བྱེད་ལྟོས་མེད་པའི། །ཚད་མ་ཉིད་ནི་དོགས་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ངེས་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ བརྗོད་པ་ཡིན་ལ།གང་ལ་ངེས་པ་ཡོད་པ་དེར་ནི་དོགས་པ་མི་སྲིད་དོ། །ངེས་པ་དང་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཡིད་ནི་གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དོགས་པ་ཡང་ཆ་གཉི་ག་ལ་དམིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྣམ་པར་འཇུག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ ཏེ་རྗེས་མཐུན་འབད་པ་ཡིས་།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རང་ལས་ཚད་མའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེའི་ཚེ་ངེས་པས་ཚད་མ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཤུགས་ཀྱིས་གང་དུ་ཡང་མ་ངེས་པ་དེར་ཚད་མ་མ་ཡིན་ པ་ཉིད་དུ་གནས་པའི་ཕྱིར་གནོད་པ་ཡོད་པ་འབད་པ་མེད་པར་ཡང་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པར་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་འབད་པ་དོན་མེད་དོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཤེས་པ་གཅིག་ལ་ཡང་ལྟོས་པའི་གོ་སྐབས་མེད་ན་གསུམ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དེའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་རྟོགས་པ་ དང་ལྡན་པ།།ཤེས་པ་གསུམ་པོ་སྤོང་མི་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་མ་འབྲེལ་པ་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་ཅིའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་སྙམ་དུ་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་གནོད་པར་བྱེད་པར་ངེས་པར་མི་ནུས་ཏེ། རིང་བ་དང་ ཕྲ་བ་དང་ཆོད་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་གནོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་མི་དམིགས་པ་ལ་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ན་གནོད་པ་མེད་པར་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་པ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པ་ གསུམ་གྱིས་ངེས་པ་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ་།ཤེས་པ་དང་པོ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་གནོད་པར་དོགས་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་གསུམ་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཇི་སྲིད་དུ་འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་མ་སྐྱེས་པ་དེ་སྲིད་དུ་གནོད་པའི་དོགས་པ་གང་གིས་ཟློག་པར་བྱེད། མངོན་ པར་ཞེན་པ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་མེད་པར་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དོགས་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

對於所說”於此復與前者俱生疑惑之害”等，說”若此能害知”等。若不觀待能害知而為量體，則所說”於此復與前前俱生疑惑之害須觀待某處”即是對此之害體。若如是，“於此不觀待能害之量性即是疑惑”，此說相互矛盾。 “於此無觀待”說明由確定所取，凡有確定處即無疑惑可能。因為確定與增益心是所害能害之體性，且疑惑以緣二分故即是增益行相故。 關於”若隨順勤勉”等，說”自量分亦然”等。若由自身確定為量性時，由確定遍於量性故，以勢力于任何未確定處即住于非量性故，無須勤勉即能確定有害，故為成立有性之勤勉無義。若如是，具證悟者於一知亦無觀待機會，何況言三？ 是故，“如是具證悟，三知不應舍”，此亦說無關聯。為顯此義，故說”是故於此何故”等。 若作是念：僅由不見不能確定為能害，因為若有遠、細、隔等某些情況亦不見故，能害非有，故不見不周遍。因此為成立無害而作勤勉。若如是，則應捨棄具證悟之三知，因為如初知般于余亦不應疑害故。 若定為三，則乃至未生果知之間，以何遮遣害疑？僅由勝解，具證悟者不應疑無量性。

།དེ་བཞིན་དུ་གང་གིས་ཤེས་པ་ཅུང་ཟད་ཅིག་སྨྲ་བར་བྱ་བ་དངོས་པོ་གནས་པས་ཚད་མ་སེམས་པ་ཚིག་དོར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་སྐབས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་གསུམ་ཚུན་ ཆད་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གནས་པར་འགྱུར་ན།ཀྱེ་མ་འོ་ན་གང་དག་གི་མིག་ཇི་སྲིད་འཚོའི་བར་དུ་མིག་སེར་གྱིས་ཉམས་པའི་ཤེས་པ་དང་སེར་པོའི་རྣམ་པ་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བ་དེ་དག་གི་ཤེས་པ་དེ་ཚད་མར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ ན་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཤེས་པ་གསུམ་གྱིས་ཕྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་གནོད་པར་བྱེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ།དག་པའི་རྒྱུ་ནི་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དག་པའི་རྒྱུ་ནི་ཤིང་དྲུང་ནའི་མེ་ཏོག་ གི་ཁུ་བས་བསྐུས་པས་ཏེ་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་གནོད་པ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཡང་ན་རྒྱུ་མཚན་གཞན་གྱིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་གྱི་སྨིག་རྒྱུའི་ཚོགས་ལ་ཆུར་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བའི་སྐྱེས་བུ་དྲུང་དུ་མ་ཕྱིན་པའི་ཆུའི་རང་བཞིན་གྱིས་དབེན་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངམ་གྱི་ཐང་སྣང་བའི་ཤེས་པ་མི་ སྐྱེ་བ་ལྟ་བུའོ།།གང་ཞིག་རྨོངས་པས་རྟོགས་བྱེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེས་ན་དོགས་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོགས་པ་དེ་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་ནོར་ལྷའི་བུས། །ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པ་གང་སྨྲས་པ་ནི།བདག་ཉིད་གུས་པས་སྨྲ་བ་བདག་གིར་བྱེད་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་ཀྱི་དངོས་པོ་གནས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རིགས་པ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཚིག་ཙམ་ལས་བསམ་པ་ལས་འདས་པའི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་གཞན་དེའི་རང་བཞིན་ངེས་པ་ སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་ནོར་ལྷའི་བུའི་ཚིག་བསམ་པ་གཞན་གྱིས་གནས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིར་ཡང་སྟེ་རྟག་པ་དང་མི་སླུ་བ་མཐོང་བ་དག་ལའོ། །ཁྱོད་ལྟ་བུ་དེ་བཞིན་མི་སླུ་བས་ཀྱང་། སླར་ཡང་ མི་སླུ་བ་ལ་ལྟོས།།ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུར་དོགས་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ། མ་སྐྱེས་པ་ཡིས་ཏེ་ཁྱབ་འཇུག་གིས་ཐེ་ཚོམ་གྱི་བདག་ཉིད་སྨྲས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་དུ་ལ་ལར་ནི། །གནོད་པ་ཇི་སྙེད་ཇི་སྲིད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཡུལ་དུས་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བར་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡུལ་དང་དུས་དང་སྐྱེས་བུ་དང་གནས་སྐབས་ལ་ལྟོས་ནས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱེད་ན། གཞན་ཁོ་ན་ལས་ཞེས་གསལ་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

同樣，由實事觀察量而說少許知識，並非詞語修飾術語之處。若僅由三知即住于量性，則哀哉！凡目至壽終為黃眼病所損之知，唯生黃色行相者，彼等之知亦應成量。 若作是念：若非量，則具證悟之三知后何故生能害？由未生故無，此為定解。對此疑惑，說”由無凈因故”等。凈因即樹下花汁塗抹，由無彼故非生能害。 又”或由余因故”者，如見陽焰聚為水所惑之人，未至近處，由離水自性故，荒原顯現知不生。 關於”由迷所證知”等，說”是故此疑”等。如何由因遍凈及不欺知性之疑惑，已說訖。 所說”如是財天子”等，僅顯明自身恭敬所說成己，非實事。僅由不具正理之語，不生超越思維具分別他者之自性定解。如是顯示財天子語由異思住故無違，故說”於此亦”等。於此亦即于常及不欺見。 如汝般不欺者亦，“復觀待不欺”如是起疑者，可說是未生者（毗濕奴）說疑惑體性。 關於”是故於某處，幾許幾時害”等，說”處時士夫”等。此顯自語相違，如是依處、時、士夫、狀況觀待而證知為量性，明顯說示唯從他故。

།གང་གི ཕྱིར་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་ལས་གནོད་པ་མེད་པར་ངེས་ཏེ་འདི་ལྟར་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ན་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་དུ་འོང་བས་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁྱོད་ཀྱིས་གང་དུ་གནོད་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་རང་ལས་ཚད་མ་ཡིན་གྱི།གཞན་ ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་ལ།གནོད་པ་མེད་པ་དེ་ཡང་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་མི་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་ངེས་པར་མི་ནུས་པས་ཤུགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པས་ངེས་ཏེ་དེ་ཉིད་ལ་གནོད་པ་མེད་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་དེ་ཡང་སླུ་བའི་ཤེས་པ་ལས་གཞན་དུ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་ཁོ་ན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ་།།བུ་ལོན་སོགས་པ་ཐ་སྙད་ལའང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། བུ་ལོན་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ ཏེ།ཚད་མ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དང་འབྲེལ་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པ་ན་འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་སྦྱར་བའི་བར་དང་འབྲེལ་པའི་ཚིག་དོར་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བུ་ལོན་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་དཔེར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཁྱེད་ཅག་གནས་སྐབས་མངོན་པར་མི་ ཤེས་པ་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།དེ་ཉིད་ཕྱིར་ན་ལྷ་རྣམས་ལའང་། །བདེན་པ་གསུམ་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནི་བདེན་གསུམ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དང་པོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོག་མའི་ཚིག་ ལས་ཏེ།ངེས་པ་མེད་ན་གཞན་ལ་སྟེ་། དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཚིག་གཉིས་ལས་འདི་ངེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། གང་གིས་ཕྱི་མའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཕྱི་མའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའོ། །ཡིད་མི་ཆེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ མ་ངེས་ནའོ།།གཞན་ཉིད་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལས་གཞན་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་གང་ཞིག་ཚིག་གཅིག་དང་། གཉིས་ལས་ལོག་པ་ཉིད་སྨྲ་བ་ནི་གསུམ་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྨྲ་སྟེ། གང་གིས་གསུམ་པ་ལས་ཡིད་ཆེས་པ་ སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་སུ་ཞིག་གེགས་བྱེད།དེས་ན་རང་ལས་ཚད་མ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ཕྱིར་སྔར་བཤད་རིགས་པ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔར་བཤད་པ་ཡི་རིགས་པ་ནི། །འདི་ལྟར་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཁྱེད་ཀྱིས་ ཚད་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད།།གནོད་བྱེད་ལ་ཡང་དངོས་མེད་པ། །ཞེས་བྱའི་ཚད་མ་གཞན་འདོད་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྟན་པའོ།

因為對於境、時等，確定無有其他量所害，如是若承許自身為量性，則一切知將成量性之過。因此，你必須說：凡是無害處，彼即自身為量，餘者則非。而彼無害，因錯亂故，僅由不見不能確定，故由勢用相之不見而確定，以彼即遍於無害故。 彼成為不見相之不見，除欺誑知外不見故，應成承許唯由他量確定為量性。 關於”債務等言說亦”等，說”債務等”等。量之安立與事物自性相關時，僅由欲樂所配之名言相關之詞語修飾性質的債務等言說作為譬喻者，僅是明顯顯示你們不知場合而已。 關於”正因此故，于諸天亦，說為三諦”等，說”諸天之三諦亦”等。“由初”即由最初語，若無定解，則從他即後來二語不能確定此義，因無差別故。 顯示此義即”由何后”等。“后”即後來。“不信”即不定時。“即由彼他”意為彼之他即後來二。如是，若有說一語及二語相違者，何故不說第三，當彼時由第三生信解，誰能作障？ 關於”故非自身量”等，說”是故如前說理”等。前說之理即：“如是由無害故，汝說為量性，于能害亦實無”等所說由”欲求他量”等顯示。

།རྟག་པའམ་ཡིད་ཆེས་པ་བྱས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔར་ཏེ་ཐོས་པ་བརྟག་ པའམ།ཚིག་བརྟག་པར་རྒྱས་པར་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར། དེ་མ་གྲུབ་པས་གང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་སེམས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར། ཡིད་ཆེས་པ་ནི་རང་ཉིད་ཁས་མི་ལེན་པས་དེས་བྱས་པའི་ངག་ཀྱང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལོག་པའི་རྒྱུ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་མ་ ལུས་པ་སྤངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཡིད་ཆེས་པར་རིགས་ཀྱི་གཞན་དུ་ནི་ལོག་པའི་རྒྱུ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དག་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཅན་ཇི་ལྟར་ཡིད་ཆེས་པ་ཉིད་གྲུབ་པར་འགྱུར།གང་གིས་ཁྱེད་ཅག་གི་ལྟར་ན་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་ཚད་མར་འགྱུར་བ་ཁྱེད་ཅག་གིས་ ཉོན་མོངས་པའི་དྲ་བ་མ་ལུས་པ་སྤངས་པའི་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་ཁས་ལེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་ཡིད་ཆེས་པ་ཡོད་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་ཚིག་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཡིད་ཆེས་གྱུར་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡིད་ཆེས་པ་ ངེས་པར་མ་བཟུང་བར་ཚིག་འདིའི་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུར་ངེས་པར་བཟུང་བར་མི་ནུས་ལ།ཡིད་ཆེས་པས་ངེས་པར་བཟུང་བ་ཡང་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་སྐྱོན་མ་ལུས་པ་ཟད་པ་དང་། དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་གལ་ཏེ་ཡིད་ཆེས་ པར་ངེས་པར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་ཚིག་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།རང་ཉིད་དོན་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་ཚིག་ལས་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེའི་ངེས་པར་བཟུང་བའི་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་གཞན་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་དེ་ནི་ ཡིད་ཆེས་པ་ངེས་པར་འཛིན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་འདི་དེའི་ཚིག་དེ་ལས་དོན་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་རིགས་པའི་བླ་མ་རྣམས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རང་ལས་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་ བ་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་གལ་ཏེ་རང་ལས་ངེས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ་། དེའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་བཀག་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ངག་ནི་སུན་ཕྱུང་བ་མིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཉེས་པ་རྣམས་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་ཚིག་ཉེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སུན་མ་ཕྱུང་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་མ་ངེས་པས་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་ པའི་ཚིག་ཀྱང་ངེས་པར་མི་ནུས་ལ་མ་ངེས་པ་ནི་རང་ལ་ཚད་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

關於”常或信者所作”等，說”我等”等。因為前文即聞思觀察或語言觀察中已廣泛遮破，彼未成立，從何能生起量性之心？信者自身不承許，故彼所說語亦是未成立。如是，唯有斷除顛倒因貪等一切過失者，方應成為信者；否則，具有顛倒因貪等過失的有情，如何能成為信者？ 依你們見解，信者語成為量，而你們並未承許有某個斷除一切煩惱網的補特伽羅。 再者，縱使有信者，然彼語亦定是未成立，為顯示此義，說”成信已”等。未確定信者之前，不能確定此語為”是彼語”等，信者之確定亦不可能。如是，首先，若確定滅盡一切過失及見超越根境之義者為信者，即便如此，彼語亦定無所作用，因為自身現見一切義故，不從彼語而趣入，故彼之確定無有意義。 其他此岸見者，因不能確定信者，故不能從彼語了知義，因不定故。 關於”諸具理上師”等，說”自身為量”等。“生起定解故”即因定解生起。若非如是，若不從自生起定解，則說自身為量之主張將壞。 關於”是故於遮功德”等，說”語非破除”等。若由功德遣除過失故，具功德之語不為過失所破，然他相續中趣入之功德，因超越根境故不定，故亦不能確定具功德之語，不定者于自亦非定為量性。

།ཡང་ན་བྱེད་པ་པོ་མེད་པ་ན་སྐྱོན་མེད་པ་དེ་དག་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ། ཚིག་གིས་མ་བྱས་པ་ཉིད་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དང་པོ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོས་པ་དང་ རྟག་པར་རོ།།དེ་ལས་སྐྱོན་མེད་ཡོན་ཏན་དག་།ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཡོན་ཏན་དག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྟན་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི། འདིར་ཡང་བློ་བཟངས་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །ཉེས་པ་མེད་པས་ མཚོན་པའི་ཚིག་ནི་རང་ལས་ཚད་མ་ཡིན་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་ན་ཡོན་ཏན་གྱི་ངོ་བོའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་མེད་པ་མཚོན་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། སྐྱོན་མེད་ ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་ཏེ། འདིས་མཚོན་པར་བྱེད་པས་ན་མཚོན་པ་ཡིན་ལ། མི་མཚོན་པ་ནི་མཚོན་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། མཚོན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ལ། མི་ཤེས་ པ་ཡང་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།གང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་ཡང་སྐྱོན་མེད་པ་མཚན་ཉིད་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྐྱོན་ཅན་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་སྐྱོན་མེད་པས་ཚད་ མ་ཉིད་དུ་མཚོན་ན་དེའི་ཚེ་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་གསལ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་ལ།དེ་ལྟ་ན་ཡང་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདི་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱེད་པ་ནི། །དངོས་མེད་ཚད་མས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་སྐྱོན་ མེད་དངོས་མེད་པ།།ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མ་གལ་ཏེ་ངེས་པར་འགྱུར་ན། དེའི་འདི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། མ་ངེས་པ་མཚན་ཉིད་དུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་མེད་པར་ངེས་པར་བྱེད་པ་འདི་ཡང་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟ་ཡིན་དང་གཞན་ལ་སྟེ། །དངོས་ པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གསལ་རབ་ཏུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་དག་ཡོད་ན་སྐྱེས་བུའི་སྐྱོན། །ཡུལ་ཅན་ཤེས་པ་སྐྱེ་མི་འགྱུར། །ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ། དེ་དག་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་དག་ཡོད་པ་ན་སྐྱོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ གྱི་ཤེས་པ་མི་སྐྱེ་ན་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་ན་སྐྱོན་མེད་པ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།སྐྱོན་མེད་པ་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུམ་པས་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་ལ་ སོགས་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པར་ནི་བུམ་པ་མེད་པར་ཤེས་པར་མི་ནུས་སོ།

或者，若無作者則無彼等過失，對此說”語非所作”等。“最初”即聞思觀察。 關於”由此無過諸功德”等，說”由諸功德”等。“如是已說”即指”於此諸智者”等。 所說”無過所表語是自身為量”亦不應理，因為諸功德超越根境，若不遍知則不能表示功德體性之無過故。 為顯此義，說”表示無過”。由此表示故為表示，不表示即非表示，意為非能表示。因不知故，而不知亦非相，為顯此義，說”由何”等。 再者，縱使無過為相，然亦將成與自語相違過失。如是，若由無過表示為量性，則將明顯說由他成量，如是則與”自身為量”之語相違。為明顯此義，說”無事量”等。 若”無過無事”之量若成定解，則此不成為相，因不定不應為相故。此無事定解亦無量故。“如是及他”即無事將明顯說為量性。 對於所說”彼等若有補特伽羅過，境者知不生”，說”彼等若有”等。若有功德則不生過失境者之知，然他相續中趣入之功德超越根境故，若不遍知則不能決定無過，因無過是功德事體性故。如不知無瓶之處等，則不能知無瓶。

།འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱོན་རྣམས་སོ་། །གང་ཡང་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས། །ཡོན་ཏན་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདིར། །དེ་ཚེ་ བྱ་བ་བྱེད་མ་ཡིན།།སྐྱོན་མེད་ན་ནི་ཡོད་པ་ཙམ། །ཕན་འདོགས་བྱེད་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་ཟེར་ཏེ། འདི་ནི་ཡོན་ཏན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དོགས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་ཕན་འདོགས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱོན་མེད་པར་ངེས་པ་ལ་ཕན་འདོགས་པའོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་པ་སྟེ།གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་སྐྱོན་མེད་པར་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ངེས་པས་དེ་དག་ལ་གནོད་པའི་ཕྱིར་ཡིད་ཆེས་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་ལ་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་ན་དེ་ལྟ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་ནི་དེའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྲིད་དུ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ངེས་པ་མ་སྐྱེས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྐྱོན་མེད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་བྱ་བ་ལ་འཇུག་ པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་སྐྱོན་མེད་པར་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་པར་མ་གྱུར་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྐྱོན་མེད་པར་མ་ངེས་པ་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཆེས་པར་འདོད་པའི་སྨྲ་བ་ པོ་དེ་ལ་མི་མཐུན་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཚིག་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ན་སྨྲ་བ་པོ་དེ་ལ་ཅི་འདི་བདེན་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་ཞེས་མི་མཐུན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ལོག་པའི་སྒྲས་ནི་ཐེ་ཚོམ་བསྡུ་སྟེ། ཐེ་ཚོམ་ཡང་ གཉི་གའི་ཆ་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ཡང་ཀུ་མཱ་ར་རི་ལས། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཡོན་ཏན་ལས། །སྐྱོན་རྣམས་མེད་པ་དེ་མེད་པས། །ཚད་མ་མིན་པར་གཉིས་མེད་དེ། །དེས་ན་སྤྱིར་བཏང་མི་སེལ་ཏོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་འདིར་སྨྲས་པ་དེ་ ཡང་སྐྱོན་མེད་པར་མ་ངེས་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།དེ་སྐྱོན་མེད་པར་མ་ཤེས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གལ་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བར་འགྱུར་བ་དག་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ གྱི།དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བའི་ཡུལ་ལ་ཇི་ལྟར་སྤྱིར་བཏང་བར་འཇུག་པར་འགྱུར། ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དེ་དག་ཀྱང་ཉེས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་པར་མ་ངེས་ན་དེ་དག་མེད་པ་ཡང་མི་འཐད་དོ།

為顯此義，說”瞋恚愚癡”等。“彼等”即諸過失。 又如鳩摩利所說：“由功德知性，於此時，非作所作事，若無過唯有，當知作利益。” 對此，由”功德知”等生疑。其中”作利益”即對決定無過作利益。以”如是”等作答：若由功德唯有存在而趣入決定無過，則于彼時，由於決定損害彼等，為求信受故，于某補特伽羅之無過不應生疑惑及顛倒，然實非如是。 是故，乃至未生具功德之定解，于無過境生疑惑及顛倒故，諸功德非唯由存在而趣入作業。 縱使諸功德之作業非為決定無過，然由未定無過即成量性，此想亦不應理。如前，將成於欲信受之說者無有相違過失故。 若定其語自身為量，則于說者不應相違地思：“此為說真實耶？抑或不然耶？“此中”邪”字攝疑惑，因疑惑依二分而有顛倒可能故。 又如鳩摩利所說：“是故由功德，無彼諸過失，無故非為量，二俱無，是故不遮普遍”等，為顯示未定無過不應理，說”由不知彼無過”等。若成就離疑惑及顛倒所遮知，則成量性，于所遮境如何趣入普遍？彼等疑惑及顛倒亦是過失因故，若未定無過，則彼等無有亦不應理。

།ཅི་སྟེ། ཚད་མ་མིན་པར་གཉིས་མེད་པར། ། ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པ་ཉིད་དུའོ། །མི་མཐུན་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། ཅི་འདིའི་ཚིག་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མར་མ་ངེས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་དེ དག་ཡོད་ན་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་འདི་གཉིས་རྒྱས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར།དེས་ན་སྐྱོན་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱོན་མེད་པ་དང་ཚད་མ་མིན་པ་མེད་པ་དེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་པ་དང་ ཡོན་ཏན་དག་ལས་གདོན་མི་ཟ་བར་རྟོགས་པ་དེ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཁས་བླང་བར་བྱ་སྟེ།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་མོད། །དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་གསུམ་པོ་དག་ལས་རྟོགས་པ་འདི་ཚད་མའི་ཡན་ལག་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ནི་ཅི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ངེས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྱུར་ བ་མ་ཡིན་ཏེ།རང་ཉིད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་ནི་དངོས་སུ་ཐ་སྙད་ངེས་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡིན་པ་ན་དེའི་ཚེ་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཤེས་པ་དེ་དག་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དང་ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་ ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།ཐུག་པ་མེད་པ་ཉིད་བསྟན་པར་འདོད་ནས། རྟོགས་པ་དེ་ཡི་ཚད་མའི་བདག། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དྲི་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་མེད་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཉེས་པ་འདི་འདིར་ཡང་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཚད་མ་ཡིན་ཞེ་ན་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་གོ་བར་ཟད་དོ།།འདིའི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་མེད་པའོ། །གཞན་ཡང་། དེ་ལྟ་བས་ན་ཡོན་ཏན་ལས། །སྐྱོན་རྣམས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པའི་རིགས་པས་གལ་ཏེ་ཐམས་ཅད་དུ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ན་དེའི་ཚེ་ཚད་ མ་ཐམས་ཅད་གཞན་ལས་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པ་དང་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་སྟོན་པ་ནི། དེ་ལྟ་བས་ན་ཡོན་ཏན་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྔར་བསྟན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོན་ཏན་རྣམས་ནི་ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་ཀྱི་དབང་པོ་ལས་འདས་ པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་མ་ངེས་ན་སྐྱོན་མེད་པར་ཡང་མི་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་པ་ཡང་མི་ངེས་པས་ཡོན་ཏན་དག་ལས་ཚད་མ་ཉིད་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若問”非量二無”者，即無疑惑及顛倒。顯示相違者，即”此之言說”等。如是已顯示僅由無過等存在而未定為量不應理。 今為廣說此二：“若彼等存在，依定解則成無窮量性”，故說”是故無過”等。應許無過及非非量，即無二非量及由功德必定了知，即是定解。若非如是，則不應理，因已顯示不應定為量故。 雖應許此，然有何過？故說”彼亦”等。如前所說三者之了知，為量支分，為非量耶？抑或量有二種分別？若是初分別，則不成量定解支分，因自非量故。執為非量者，非是直接言說定解支分。若是第二分別，則所欲說知亦成他量無窮過失。 為顯無窮性，問”了知彼量性”等。“彼亦”即無能損知。若問此過於此亦隨行耶？說”若是量”等，義易可知。“此亦”即無能損知。 複次，由”是故由功德，無彼諸過失”等所說理，若一切定為量，則許一切量皆從他生及成無窮。為顯此義，說”是故由功德”等。“前已顯”者，謂他相續功德超越凡夫根境故，若未定彼，則亦不定無過，故亦不定無二非量，是故不由功德成立量性。

།ཅི་སྟེ་དེ་དག་ནི་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། དེའི་བློ་མི་མཐུན་པར་འགྱུར་རོ་ ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་གྱི་ཚོགས་ཐམས་ཅད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་། དེ་ལྟ་བས་ན་ཡོན་ཏན་ལས། །སྐྱོན་རྣམས་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མའི་ངེས་པའི་ཡན་ལག་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་པ་དང་། སྐྱོན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ འདི་གཉིས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཅི་མེད་པར་དགག་པ་ཙམ་དུ་འདོད་དམ།འོན་ཏེ་མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བརྟགས་པ་གཉིས་སོ། །ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ཉེས་པ་འཆད་པ་ནི། སྐྱོན་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་མེད་པར་དགག་པ་ཙམ་དུ་ འདོད་ན་དེའི་ཚེ་དེ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།འདི་ལྟར་དེ་རང་ལས་གྲུབ་བམ་འོན་ཏེ་གཞན་ལས་གྲུབ། རང་ལས་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཡང་རང་ཉིད་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སམ། ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལས་ཡིན། གཞན་ལས་ཡིན་ན་ཡང་རེས་འགའ་དམིགས་ པ་ལས་སམ།འོན་ཏེ་མ་དམིགས་པ་ལས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་རྣམས་སོ། །རེ་ཞིག་རང་ལས་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། གསལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་དངོས་པོའི་ ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་།།ཤེས་པ་ཁོ་ན་གསལ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་རང་རིག་པས་གྲུབ་ཀྱིས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བཀག་པ་ཙམ་གྱིས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལས་རང་ལས་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།།སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ནི་བོགས་དབྱུང་དུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལས་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་དེ་ ཡོད་པ་ཙམ་ན་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་ཡང་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ལས་དེ་དམིགས་པ་ལས་དེ་གྲུབ་པར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ་དམིགས་པ་ ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།མི་དམིགས་པ་ལས་ཀྱང་དེ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་མི་དམིགས་པ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཅེས་དེ་ལ་ཡང་རང་ངམ་གཞན་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་ བསམ་པ་འདི་འཇུག་པ་ཉིད་དོ།།རེ་ཞིག་རང་ལས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།

若僅由彼等存在即能作利益，則其心將成相違，如是等一切過失聚皆將成過。 複次，如”是故由功德，無諸過失”等所說，作為量之定解支分所說的”無二非量”與”無過”此二者，是僅許為無遮，抑或是非遮性？此有二種觀察。 解說第一分之過失：“無過”等，若許為僅是無遮，則彼不得成立。如是，彼為自成抑或他成？若自成者，又為由自明性抑或由生定解？若他成者，又為由有時所見抑或由不見？如是諸分。 首先，由自明性自成不應理，因彼為無實性故，又明性為實法之性質故。唯識由自證成立明性，然僅遮實性之相無非如是。彼亦非由生定解而自成，因無實者離一切功能相故，不應理為能生故。若是能生，則成實有性過，又因彼無可增益故不待助緣，則僅由其存在即生果無轉失亦將成過。 由他所見而成立彼亦不應理。何以故？因無實故。以其為無實性故，又所見唯緣實法故。由不見亦不成立，因成無窮過故。如是，不見亦為無實性，如何成立？于彼亦當有自或他等觀察。首先非自成，因如前說過失故。亦非他成，因成無窮過故。

།ཐུག་པ་མེད་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། སྐྱོན་དང་ཚད་མིན་གཉིས་མེད་པ། ། ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྐྱོན་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཏེ་དེ་དག་མེད་པ་ཞེས་བསྡུའོ། །གཉིས་པ་མ་ཡིན་པ་དགག་པ་ལ་ཡང་སྐྱོན་འཆད་པ་ནི། དེ་ཡང་མ་ཡིན་དགག་བདག་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མ་ཡིན་པར་འཇུག་པས་སྐྱོན་མེད་པ་ནི ཡོན་ཏན་བདག་ཉིད་ཁོ་ནར་འགྱུར་ལ།དེ་ལྟ་བས་ན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡང་ཡོན་ཏན་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་དེ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །ཡོན་ཏན་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདིར། །དེ་ཚེ་བྱ་བ་བྱེད་མ་ཡིན། །ཞེས་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་པ་ཡང་ མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཚད་མའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་གནས་ལ་དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་པ་ཤེས་ན་ཡང་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཚད་མའི་རང་གི་ངོ་བོར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་མིན་པ་གཉིས་མེད་པ། །དེས་ན་སྤྱིར་བཏང་ནི་སེལ་ཏེ། །ཞེས་ བྱ་བ་མི་འཐད་དེ།འབྲེལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དེ་ཉིད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་དེ་ཚད་མ་ཉིད་ངེས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་ངོ་བོའི་ཚིག་གི་དོན་འབྲེལ་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་ཐ་མི་དད་ པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མི་ཤེས་པ་ལས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་ཏེ།མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་ལས་རིགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གོ་སྐབས་གཞན་མེད་པའི་ ཕྱིར་རོ།།ཡང་ན་ཚད་མིན་གཉིས་མེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་མེད་པར་གྲུབ་པར་ཁས་བླངས་ནས་གཞན་གྱི་ལུགས་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དུ་མི་འཐད་པས་ཤེས་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ ཅི་ལོག་དག་ལས་གཞན་པའི་ཤེས་པ་ནི་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་གོ་སྐབས་གཞན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་ཡོན་ཏན་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བརྗོད་པའི་རིགས་པ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཁྱེད་ལ་རིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའོ། །དེ་ཅི་ཞིག་བརྗོད་པར་ནུས་ཤེ་ན། དེས་ན་སྐྱོན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདུན་པའི་མཐའ་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའོ། །ལྷག་མ་ནི་གོ་བར་ ཟད་དོ།

顯示彼無窮者：“無過及無二非量”等，即過失與非量二者，總攝為”彼等無”。 第二，解說非遮之過失：“彼亦為非遮性”等。由非遮入，無過唯成功德性，是故遍知亦成功德知性，然此不許。因說：“由功德知性，此時非作業”故。 無二非量若為非遮分，則唯住于量性，如是，若知無二非量，則成所欲說之量自性過。若爾，“無二非量，是故總遣除”不應理，因無關聯故。如是，彼定為量故，說彼定量，則因與所因之體語義無關聯，因無差別故。 複次，因因與所因無差別故，彼為異，無二非量知與不知二非量為異，以其為非遮性，異於彼外無有正理，因無他機會故。 或者，由”無二非量”等，承許無二非量成立已，由他宗而顯示他為量性。“由異不應理故知”者，謂除疑惑與顛倒外，余智除自量性外，不可能有他機會故。 是故由”是故由功德”等所說理成不定性故，說”于汝正理”等。“此”即彼也。若問彼能說何？故說”是故由過”等。“如量”者，為第七詞尾之自性。“彼亦”者，謂非量。餘者易解而已。

།ཉེས་པ་ཡོད་དམ་མེད་ཅེས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཉེས་པ་ཡོད་དམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་། ཐོས་པ་བརྟག་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་བྱེད་པ་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་མ་གྲུབ་པོ། །དེས་ན་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་རིག་ བྱེད་ལ་ཉེས་པའི་རྟོགས་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འོན་ཀྱང་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །རིག་བྱེད་ཚད་མ་འགའ་བརྗོད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ལ། དེས་ན་ལྟོས་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་རིག་བྱེད་དོ།།རིག་བྱེད་དོན་ལ་ཚད་གཞན་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་མི་སླུ་བའམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་དང་། རྒྱུད་དག་པའི་ཤེས་པ་འདི་གཉིས་རིག་བྱེད་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ རྒྱུར་ཁས་མི་ལེན་ན་དེའི་ཚེ་ངེས་པའི་རྒྱུར་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རིག་བྱེད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།རྒྱུ་མེད་པའི་འབྲས་བུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ལ་ཡང་ནི་འབྲེལ་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་འདི་ལ། གཞན་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ ལྟར་གྱུར་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སླུ་བ་དང་།ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཉིད་དོ། །འདི་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་ནི་དང་པོ་ཉིད་དུ་བསལ་ཟིན་ཏོ་། །དེས་ན་ནི་དེའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་ཚད་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མ་ངེས་ པ་ཡིན་ཏེ།ངེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། དེ་ཡི་ཚད་མ་ཉིད་གནས་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདིས་ནི། གང་ལ་ཚད་མ་ཕྱི་མས་ཀྱང་། །ཡོངས་སུ་གཅོད་འགྱུར་དེ་ལ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ།གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ན་ཤེས་པ་སྔ་མའི་དོན་ཐོབ་པར་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ལན་ཅིག་སྐྱེས་ནས་འཇིག་པ་ཡི། །དོན་ལ་ཚད་མ་ཉིད་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ། ལན་ཅིག་སྐྱེས་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དོ། །བཤད་པའི་རིམ་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་རྣམ་ཤེས་རྒྱུ་ཡི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དོན་བྱེད་དངོས་སུ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཚེ་དེ་ལས་ངེས་ཞེས་སྐབས་དང་འབྲེལ་པར་བྱའོ།

關於”有過失或無過失”等，說”有過失”等。為證成吠陀作者，所說”因無作者”不成立。因此，對於我等具有思維者而言，並非無有對吠陀的過失認識，而是確實存在。 關於”因無所待故，說吠陀為某量”等，說”因無所待故”等。“彼亦”即指吠陀。 關於”吠陀義由他量”等，說”若無欺知或”等。若不承許無欺知和清凈相續知這二者為確定吠陀是量的因，則因缺乏確定之因，吠陀不能確定為量，因為無因不可能有果故。 關於”於他亦有關聯”，說”於他亦如是”等。“如是”即指無欺及功德遍知性。此中無窮過失已於最初斷除。“是故”即是因此。 “凡是量者不待與他量關聯”此說不定，因為為確定義故須待他量。為顯示此義，說”若住彼量性”等。此亦遣除”后量亦能斷定者，于彼亦”等，因為由他確定為量時，並非以前識能得義之相而成為量。 關於”俱生即滅義，不成為量性”，說”俱生”等。“彼”即量性。為顯說明次第，說”若識因”等。“現得作用”應與”爾時由彼定”相連。

།འོན་ ཏེ་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཚད་མ་ཉིད་མི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་འདི་ལྟར་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆུའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་གཟུགས་ཙམ་འཛིན་པ་ཡིན་ལ།ཁྲུས་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱེད་པའི་ ཤེས་པ་ནི་རིག་བྱ་ཙམ་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་གཞན་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ།ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་འདི་ནི་མེད་དེ། འདུས་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཡུལ་གཉིས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ ཕྱིར་གཞན་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་གཞན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་འགྱུར་གྱི་གཟུགས་དང་རེག་པ་དེ་གཉིས་ཐ་དད་དུ་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སྔར་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་ཤེས་པ་དེ་ནི་དོན་མེད་པ་ལ་ ཡང་དོན་གྱི་ངོ་བོས་འཇུག་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་དེའི་ཡུལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རེག་པ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལས་དེའི་ངེས་པ་སྐྱེ་བ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་སྔ་མས་གཟུང་བའི་ གཟུགས་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་རེག་པ་ཕྱིས་ཀྱི་ཤེས་པ་འཇུག་པས་ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དེ་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན།སྐྱོན་འདི་ནི་མེད་དེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཅིག་ཕྱི་མ་རྣམས་ཤེས་པ་སྔ་མས་གཟུང་བའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྐད་ཅིག་ དང་དོན་བྱེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པར་འདོད་པ་ན་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་ཀྱི།ཚུ་རོལ་མཐོང་བ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་ཤེས་པ་སྔ་མས་ཡོངས་སུ་གཅད་པའི་གཟུགས་ལ་ སོགས་པའི་དོན་མེད་ན།མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་ཕྱི་མའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པ་ཉིད་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ལས་ངེས་པ་མི་འགལ་ལོ། །མིག་ལ་སོགས་དང་འབྲེལ་མེད་པའི། །རྣ་བློའང་ཚད་མར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ རྣ་བའི་བློ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།མིག་ལ་སོགས་པའི་བློ་གཞན་དག་ཀྱང་འབྲེལ་པ་མི་འགྲུབ་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་པི་ཝང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དང་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པ་གཅིག་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་དུ་བས་ བུད་ཤིང་འགྱུར་བ་དག་བཞིན་དུ་ཕན་ཚུན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།རྒྱུན་གྱི་འཇུག་པ་ལ་ལྟོས་ཀྱང་སྔ་མ་སྔ་མའི་ཚོགས་པ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།

有人問：由於作用知是緣取他境，豈不是由此前識不應成為量？因為無有具分實體，所以緣水的無分別識僅取色相，而沐浴等作用知僅以所知為境，如何能以緣取他境的知識來成立以他境為對象的知識為量？這將導致過度擴張之過。 對此回答：此過不存在。因為若無二境存在於和合中則不生起，故緣取他境的知識也能成立以他境為對象的知識為量。色與觸二者並非各別執行，因為依賴於同一聚合。其中，先前的色知即使于無義處也見到以義相而行，故須待後起的、若無彼境則不生的觸取知識而生起決定。 若又問：即便如此，由於一切事物都是剎那性，后識所緣的觸不依賴前識所取之色而生起，故如何由彼而得決定？ 答：此過不存在。因為承許後續色等剎那與前識所取色等剎那在作用上無差別，由於成就與安樂無別，故於言說中稱為一體。現見者們並非以剎那性而言說。或者，由於后識的對境若無前識所斷定的色等義則不生起，即使有不同的言說，也不相違于由彼決定。 關於所說”眼等無關聯，耳識亦非量”等，說”耳識亦”等。眼等其他識也不成立關聯性。如同琵琶等聲及與之關聯的色等依賴同一聚合，猶如煙與所燒薪之變化，以相互若無則不生之相而成為關聯。即使就相續執行而言，由於前前聚合是後後他者之因，故也確實存在直接因果相之關聯。

།དེ་ལྟ་ ཡིན་དང་དེ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཡང་དེའི་སྒོ་ནས་བརྒྱུད་ནས་འབྲེལ་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་བས་ན་རྣ་བའི་བློ་ཚད་མར་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་བློ་རྣམས་དང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ ཐག་རིང་པོར་པི་ཝང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ཐོས་པ་ལས་གླིང་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དང་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་སྐྱེས་བུ་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེས་ཏེ་འཇུག་པ་ན་པི་ཝང་གི་གཟུགས་མཐོང་བ་ལས་ཅི་འདི་པི་ཝང་གི་སྒྲ་ཡིན་ནམ།འོན་ཏེ་གླིང་བུ་དང་གླུ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ ཡིན་ཞེས་སྔར་ཐེ་ཚོམ་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྡོག་པ་ཡིན་ནོ།།ཡུལ་གང་དུ་རྫ་རྔ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་སྙན་པ་ཐོས་པ་ལས་འཇུག་པ་དོན་དེ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེར་ནི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲུབ་བྱེད་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་བློ། ། གཉི་ག་ལ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འདིར་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་གཞན་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་པི་ཝང་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་འཛིན་པའོ། །ཇི་ལྟར་དབང་པོ་གཅིག་རག་ལས། །ཤེས་པ་གཞན་དང འབྲེལ་པ་ཡི།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེ་ལྟར་དབང་པོ་དུ་མ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མི་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་གཞན་ལ་རག་ལས་པའི་ཤེས་པ་གཞན་དང་འབྲེལ་པའོ། །འདི་ཇི་ལྟར་མངོན་སུམ་ལ་རྒྱུར་བཏགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དབང་པོ་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའོ། །འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཚིག་ནི་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་ཡིས་། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདི་ནི་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་མཐོ་རིས་འདོད་པས་མེ་ལ་སྦྱིན་སྲེག་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ངག་འདི་ལས་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པའི་ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་མི་སྐྱེ་བས་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་སླུ་བ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེས་བུ གཞན་ལ་མི་སླུ་བ་རྙེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།མཐོ་རིས་སོགས་ལ་བྲམ་ཟེ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ངེས་ཚིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་གནས་པའི་རི་རབ་རིའི་རྩེ་མོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་ པར་མི་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་བདེ་བའི་རྟེན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དུ་མས་ཕྱུག་པ་ནི་མཐོ་རིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་ལ།དཔྱོད་པ་རྣམས་ན་རེ་མི་རྣམས་ཀྱི་དགའ་བའི་ཁྱད་པར་ཉིད་མཐོ་རིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ།

如是，取彼之識也通過彼門間接存在關聯。因此，耳識確實成為量，因為與其他眼等識具有如前所說的關聯。 譬如，從遠處聽聞琵琶等聲，因與笛等聲相似，故求彼義之人生疑而趨入，見到琵琶形后，“此是琵琶聲耶？抑或是笛聲、歌聲等”之前所生疑惑得以遣除。于某處聽聞陶鼓等悅耳之聲而趨入，若不能了知彼義，則因具欺誑性而了知非是量。 關於”由他能立所生知，二者皆不具”等，此處說”由他能立”等。“此”指取琵琶等色。關於”如何依一根，與他識相關”等，說”如是從多根”等。“不顯”指與依其他根之他識相關。 若問：此如何被假立為現量之因？對此說”如是”等。“根所生”意指以色為境的眼識。“他”指後起。關於”如是”等，說”唯由一語言”。此說明未成立於義無欺，譬如求生天者說”應向火行獻供”之語，因無具分別決定之因，故不生決定，于處所時間等未成立無欺。 為顯示於一切處亦未得對他人無欺，故說”婆羅門天等”等。如是，詮釋者們說，超勝於人的殊勝補特伽羅所住須彌山頂等殊勝處所，具足眾多超勝於人的安樂所依圓滿，即是天界。觀察者們則說，人們歡喜的殊勝性即是天界。

།མཆོད་སྦྱིན་ལ་ཡང་བློ་མི་མཐུན་པ་སྣང་སྟེ། སྔོན་གྱི་སྐལ་བ་ལ་ མཆོད་སྦྱིན་པ་གང་གིས་མཆོད་སྦྱིན་བྱེད་པ་ན་བག་ཟན་ལས་བྱས་པའི་ཕྱུགས་ཀྱིས་སོ་ཞེས་ཐོས་ལ།བརྩེ་བ་མེད་པ་ངན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གཞན་དག་གིས་ནི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཕྱུགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཕྱིར་བརྟེན་པར་སྐྱེས་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་ལ།བསྐུལ་བས་བསྐྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོས་པ་བརྟགས་པར་རོ། །གཞན་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེའི་སྦྱིན་སྲེག་ལས་མཐོ་རིས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཚིག་ལས་བྱུང་ བའི་རྟོགས་པ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཇི་ལྟར་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་བློ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྨྲས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཚིག་ཙམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བློ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ སྨོས་སོ།།སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། མངོན་སུམ་གྱི་ཡང་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མི་འདོད་པའི་ཐོག་ཏུ་གཏོང་བ་ནི་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་བརྗོད་ལ། གང་གིས་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་བྱ་བར་འགྱུར་ བ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་མི་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ལྟར་སྔར་བཤད་ཟིན་ལ། དེ་ཉིད་དྲན་པར་བྱེད་པ་ནི། དག་པའི་རྒྱུ་ཡིས་བསྐྱེད་ཕྱིར་ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལས་གཞན་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་ཉེ་བར་འཛིན་པའི་མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ། །ཚད་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཚད་མ་བཞིན། གཞན་དག་གང་ཞིག་བསྒྲུབ་བྱ་ཞིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཐམས་ཅད་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་དོན་བྱེད་པའི ཤེས་པ་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་ནི་སྔར་སྨྲས་པ་དངོས་པོ་ལ་མི་སླུ་བ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེས་ན་དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་སྒྲུབ་ པ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་བདག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།བདག་སྟེ་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །མིང་དེ་རྟགས་གང་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱོར་རོ།

于祭祀也顯現見解不一。關於古時福分，聞說行祭祀時以麵團所制牲畜為之。而其他無慈悲、本性惡劣者則說，牲畜即是特定生命。 關於”是故依止而生”等，說”由勸導所生知”等。“前”指聞思。“與他相等”是指從火供獲得天界之說與從人所說語言所生之解相等。 又，為顯示”你們未說由勸導所生之智于處所等”僅是言說，故說”由勸導所生智”等。 關於”聲等之量性”等，說”現量之量性”等。不欲而強加即稱為應成，而由現量與比量成立量性亦非不欲。 如何以比量成立現量為量性，如前已說。為令憶念此義，說”由清凈因生故”。“如余”指如境近取之現量。 關於”諸量如量性，餘者當所立”等，說”於一切”等。如何于作用之智無錯亂，如是前說”於事無欺即說為量性”等已顯示。 是故，若成立無欺于作用之智為量性，則不成無窮。以比量成立時亦不成無窮，此即”自性”等。自性即本性與果，故如是稱。名與相應何者，如是配釋詞句。

།འཁྲུལ་པ་མེད་པར་ངེས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་ བྱའོ་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ།དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བ་དག་གིས་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བའི་རྟགས་ངེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་ཐུག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ། ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་བྱེད་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ལ་ལར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྨོས་སོ། །གོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ་ལར་དེ་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་འཁྲུལ་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དེའི་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་འཛིན པ་ལས་སྔ་རོལ།རང་གི་ངོ་བོས་རབ་ཏུ་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། མི་གསལ་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་པས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དོན་གང་ལ་མི་གསལ་བ་གསལ་བ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་ཤེས་པ་ཤེས་པར་བྱ་དགོས་ ཏེ།དེ་མ་ཤེས་ན་ཐམས་ཅད་མི་ཤེས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་དོན་གསལ་བ་ཁོ་ན་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་དེ་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་ཡང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། མི་གསལ་བ་གསལ་བ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར།དཔེར་ན་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་གྱི་དོན་བཞིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་དངོས་པོ་གང་ཞིག་གང་མི་གསལ་བ་གསལ་བ་དེ་ནི་དེའི་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱུད་གཞན་ལ་ཡོད་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་གཞན་བཞིན་ནོ། །རྩོད་ པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་འགའ་ཞིག་གི་ཤེས་པ་ཡང་མི་གསལ་བ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ན་ཁྱབ་བྱེད་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དངོས་པོ་དེ་གསལ་བར་སྐྱེ་བ་ཙམ་གྱིས་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་ཉིད་ དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་བཟློག་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རང་ཉིད་བེམས་པོའི་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་ཡུལ་བཞིན་ དུ་བེམས་པོའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་སུ་ཡུལ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་གྱི།རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་རྒྱུའི་ངོ་བོར་འགྱུར་བ་ཙམ་གྱིས་དེ་དག་ཡུལ་འཛིན་པར་བརྟགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་པས་མི་ཤེས་པ་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་ཡུལ་འཛིན་པ་ཞེས་ བྱ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་གང་གིས་མི་ཤེས་ཀྱང་མིག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཡུལ་འཛིན་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡུལ་ལ་ཅུང་ཞིག་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

凡具有無錯亂之確定者，即稱為如是。此中所示：由其自性及從其所生之關聯的自性與果相之標誌確定力而生之比量，因無錯亂之因，故自身非量，因此不成無窮。 關於”若能立為量性”等，說”于某處”等。因無串習等確定之因，故於某處最初生起錯亂，因此不由自身成立為量性。 關於”于執量之前，由自體而安住”等，說”以不明成明故”等。於何義有不明成明者，即稱為如是。必須了知智，因為若不了知，則一切將成不知之過。如是，唯明瞭義稱為智，余非是。彼明瞭亦是隱蔽。義亦將成隱蔽，因為不明成明之故，如他相續中現量境之義。 其比量為：若某事物為不明成明者，則非彼之現量，如他相續中現量境所攝之他法。爭論所依之某智亦是不明成明，此乃遍攝相違之所見。 因亦非不定，因為若僅由彼事物明瞭而生即是現量性，則一切將成現量之過。然非如是，是故為相違。 關於”如何非理”等，說”自性為無情故”等。眼等如境為無情自性，故不能直接執境，僅由成為識之因性而假立彼等執境。彼等無知者生起有境之智，故成執境。如是，雖不知，如眼等成為執境，然識于境無所作用。若謂明顯顯現，則不然，因為是智之異名故。

། མངོན་པར་གསལ་བ་དང་། དམིགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་བརྗོད་ཀྱི་དོན་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་དང་།སྐྱེས་པ་དང་མ་སྐྱེས་པའི་གནས་སྐབས་དག་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་། །འདི་ལྟར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པའི་བདག་ཉིད་བྱེད་དམ། མ་སྐྱེས་པ་བྱེད་གྲང་། རེ་ཞིག་སྐྱེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གྲུབ་པ་ དང་བདེ་བ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་ཏེ།གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་གཅིག་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་ཡང་བྱེད་པར་མི་རིགས་ཏེ། ཁྱད་པར་དུ་བྱར་མེད་པའི་ ཕྱིར་དང་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པ་ལ་བྱ་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱ་བ་ མི་བྱེད་པ་ནི་བྱེད་པ་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ཉིད་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དཔེ་དོན་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ་། །དེ་ཕྱིར་འདི་ནི་ཚད་མ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དེས་ན་འདིར་ནི་ ཚད་མ་ལ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་རང་རིག་པས་རང་ཉིད་ལས་གྲུབ་པ་ན་། འོ་ན་ཤེས་པ་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མར་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་པ་དོགས་པ་བསུ་ནས། འདིར་ནི་འདི་ཙམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉམས་ སུ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཙམ་གྱིས་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ངེས་པ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།ངེས་པ་སྐྱེ་བ་ནི་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་མང་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེས་ན་ཞེས་པའི་དོན་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རང་རིག་པས་བཟུང་ན་ཡང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དང་འདྲ་བའི་ གོམས་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་མ་སྐྱེས་པས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་།།བརྗོད་དེ། ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་དག་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲོ་འདོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་སྒོ་ནས་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཇི་སྐད་ དུ།རང་ལས་རང་གི་ངོ་བོ་རྟོགས། །ཐ་སྙད་ལས་ནི་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དོན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུའོ།

顯現、所緣、遍斷、正知等諸詞，皆是異名之說，並非別義。于自體作用亦不應理，因為對自體作用相違，且已生與未生之狀態是有與無之故。 如是，是對已生之智體而作用，還是對未生而作用？首先，非已生，因為若是其自體，則成就與安住為一，凡某與某共同成就與安住非一者，則不應理成為彼之自性，因將成太過之過。已生之自性亦不應作用，因無可差別，且將成相續不斷作用之過。 未生之方面亦非，因為是無。于無不應有作用，因為彼是離一切功能分別之相。若不作用，則將成壞失作用性之過。此即是有之相，即是能作所作。是故，喻與義不相等。 關於”是故此于量”等，說”故此中於量”等。若智由自證而成立自身，則智豈非由自身成立為量？為遣此疑，說”此中唯如是”等。僅由所謂經驗並非由一切自體生起決定，因為決定之生起須待他因，如是已廣說。 是故，雖由自證所取欲得義，因可能有如非量般錯亂之因——無串習等，故未生決定而成不定。說決定與不定二者相異故。由遮遣增益門而許由他成立為量等，無相違。如說：“由自知自體，由言說成量。“如是于義者，即是于量性。

།ཚད་མ་མིན་པའང་རང་དོན་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་གོམས་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པ་སྨོས་ཏེ།གོམས་པ་ལ་ཡོད་པ་ནི་གོམས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་ཐམས་ཅད་དུ་རང་ཉིད་ངེས་པས་སོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལོག་པ་ཉིད་ཀྱང་འགའ་ཞིག་ཏུ་རང་ཉིད་ལས་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པས་ འགའ་ཞིག་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་དེ་མ་ཐག་ཁོ་ནར་ལོག་པ་ཉིད་ངེས་པར་བྱེད་པ་མཐོང་བ་ཁོ་ནའོ།།དེར་ཡང་དོན་གཞན་དངོས་ལ་བློ། །ཡང་ན་རྒྱུ་ནི་སྐྱོན་ཅན་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གནོད་དང་ཞེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།བཤད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་འདི་ལྟར་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད། །གནོད་མེད་ལ་ཡང་དངོས་མེད་པ། །ཞེས་བྱའི་ཚད་མ་གཞན་འདོད་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ ཕྱིར་རོ།།སྐྱེ་བའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ན་འདི། །ཚད་མ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བར་ངེས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སྐྱེ་བའི་གནས་སྐབས་ཉིད་ན་འདི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བའི་གནས་སྐབས་འདི་ན་ཅི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཞེས་ངེས་སམ། འོན་ཏེ་ ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་སམ།ཡང་ན་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་གསུམ་མོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་བདག་ཉིད་ལ་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མའོ་སྙམ་དུ་འཛིན་པ་མི་འཐད་དོ། ། གཞན་གྱི་ཤེས་པས་རིག་པར་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་རྟག་ཏུ་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པར་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ་། །དུས་མཚུངས་པར་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་ཅིག་ཅར་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དུས ཕྱིས་འབྱུང་བས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ།ཤེས་པ་གཞན་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ནི་དེས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཤེས་པ་ཡང་མི་གསལ་བ་གསལ་བ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་ཤེས་པ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་འདོད་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གང་ དུའང་ལོག་པ་ཉིད།།ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རིག་བྱེད་ལའང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཆོས་མཐུན་པ་ཙམ་རིག་བྱེད་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མར་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེར་བཤད་པའི་བདག་དང་ སྤྱིའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་ཚད་མས་གནོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ།དེ་ཡང་བདག་བརྟག་པ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

關於”非量亦于自義”等，說”如何由習氣智”等。習氣所具即是習氣，如同由習氣力故，量於一切處由自身決定，如是顛倒性亦于某處由自身決定。 如是，眼翳等由習氣力故，于髮絲纏結等生起知覺的剎那即決定其顛倒性，此乃現見。 關於”于彼亦他義實于智，或因有過失”等，說”損害”等。所說即是因無損害故。如說：“汝說為量性，無損亦無實，是故許他量。” 因此，“于生起時位，定說此為量”等，說”于生起時位，此”等。於此生起時位，是由自身決定為量？抑或由俱生之他智？抑或后時生起？此為三方面。 其中，首先非由自身，因一切智無自我分別故，執為”是量”不應理。亦非許由他智了知，因許心永為隱蔽故。亦非由同時生起之他智，因二識不同時生故。亦非由后時生起，因他智未成立故，所取之智亦不明顯而未成立明顯性故。若許由他智成立，將成無窮過故。 關於”是故於一切處顛倒性”等，說”于吠陀等”等。諸佛教徒並非僅說相似法為破除吠陀之量。若問何者？因量破除彼中所說之我及共相詞義故，此亦已於觀我等中說明。

།གཞན་ཡང་ཐོས་པ་བརྟག་པར་རིག་བྱེད་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ནགས་ཀྱི་མེ་ལ་སོགས་པ་ བཞིན་དུ་ལོག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་སྲིད་པའི་ཕྱིར།འདིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བརྗོད་ཀྱི་ཆོས་མཐུན་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་སྲིད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྲིད་པ་ཙམ་གྱིས་འདི་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་སྙམ་དུ་ སེམས་ན།སྐྱོན་མཐོང་བ་ལས་སྐྱོན་འདོགས་པ། །བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ངག་གང་ལ་སྐྱོན་འདོགས་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ལ། བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉི་ག་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་དགག་པར་རུང་བ་ཉིད་དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡི་རིག་བྱེད་ལ་ཡང་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ།།བྱས་དང་བཤད་པ་ཉིད་འདོད་ཀྱི་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། འདི་ནི་བྱས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་བཤད་པ་ཡང་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། བཤད་པ་ནི་འཆད་པའོ་། །སྐྱོན་མེད་པའི་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་བྱས་པ་དང་འཆད་པ་ཞེས་གསུམ་ པའི་བསྡུ་བ་ཡིན་ཏེ།དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དོ། །དེ་ནི་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་སྐྱོན་མེད་པར་བྱས་པ་དང་འཆད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་འདོད་པར་གྱིས་ཤིག་སྟེ། རིག་བྱེད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྦྱར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ལྟར་འདོད་པ་ན་གཞན་ ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ་མི་འདོད་ན་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྐྱོན་མེད་པར་བྱས་དང་། །བཤད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་འདོད་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱི་ལན་དོགས་པར་བྱེད་པ་ནི་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྟེ་འཆད་པ་པོ་ནི་སུ་ཞིག་ཡིན།སུ་ཞིག་དྲན་པ་དང་། ཡིད་གཞུངས་པ་ཉམ་ཆུང་བ་ཡིན། ། གང་ཞིག་གང་གི་ཐང་ནས་ལགས། །སུ་ཞིག་དབྱངས་ཀྱི་སྟེང་དུ་གནོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཆུང་བའམ་གཞན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན། སུ་ཞིག་ཚིག་མ་ཡིན་པ་ཚིག་ཉིད་དུ་ བཅད་ནས་འདོད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པའི་རིག་བྱེད་འདོན་པར་བྱེད་པའི་གླགས་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ན།རིག་བྱེད་འདོན་པར་བྱེད་པ་ཉོན་མོངས་དེ་ཇི་ལྟར་རིག་བྱེད་གུས་པར་མི་འདོན། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རིག་བྱེད་འདི་ལ་ཚད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ ཀྱིས་དོགས་མེད་པའི་ཕྱིར།དེ་ན་སྐྱོན་མེད་པས་བྱས་དང་། །བཤད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་འདོད་ཀྱིས། །ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།

又于聞思觀察中已成立吠陀為人造，若為非人造，則如林中火等，可能有顛倒之因，故此處可能為非量，如是而說，並非僅由相似法。 若作是念：“即使如是可能，僅由可能性如何能成立此為非量性？” 故說：“見過與誹謗，二者無差別。“于任何言語誹謗者，于如是性中無差別。意即二者皆同樣可以否定量性之言說。 因此以”故於彼吠陀等”等作結。 關於”許為所作及所說”，此謂既是所作又是所說，故如是稱。所說即是解說。由無過失之人所作及解說，此為第三類歸納，其事相即是彼性。應作詞的組合爲：彼既是決定，又是無過失地作與說。 應當許此，因吠陀已成立為量故。如是，若如是許，則從他成為量；若不許，則為非量，此為所思。 對於”故許無過失所作，及所說性定”，童受作如是質疑：“誰是解說者？誰具念力與謹慎而謙遜？誰從何處而來？誰于音調上減少或增加過失等？誰斷定非詞為詞而許可？“如是尋求誦讀吠陀之機會時，誦讀吠陀者如何不恭敬誦讀？ 如是，因於此吠陀無量性之疑，故思：“為何說由無過失所作及所說性決定？”

།དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་རིག་བྱེད་འདོན་པ་དག་པའི་བློ་ཅན་རྣམས་ཀྱང་གཞན་གྱི་རིག་བྱེད་བཤིག་པ་ན་སྙོམ་ལས་ཏེ་ལེ་ལོ་ལས་ མི་སྨྲ་བ་དེའི་ཚེ་ཆ་བྱད་ཙམ་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རིག་བྱེད་འདི་གཞན་ཉིད་དུ་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ།།གང་གི་ཕྱིར། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་རིག་བྱེད་འཇིག་པའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཉམས་པར་བྱེད་པ་སྟེ་ལྡོག་པར་བྱེད་པའི་བློ་རྣམ་པར་དག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ རིག་བྱེད་འདི་རྟག་ཏུ་སྲུང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་སྤོང་བར་བྱེད།འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཡང་དེ་དག་གིས་རིག་བྱེད་རྟག་ཏུ་བསྲུངས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཇིགས་པ་ཆེན་པོར་འདི་འཆད་པ་ན་ཕྱིས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ཡང་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་བསུ་ ནས།འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ནམ་དུ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟ་ན་འདོན་པ་ཙམ་འབའ་ཞིག་མཚུངས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི་དོན་རྟོགས་པའི་ ཐབས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེའི་དོན་དུ་གདོན་མི་ཟ་བར་འདི་སྐྱོན་མེད་པས་བྱས་པ་དང་བཤད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །འདོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཉམ་ཆུང་བ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པས། ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ངེས་པར་ནུས་ པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི།།གང་གིས་མངོན་སུམ་མཁྱེན་པ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ཉིད་ལ་འཐད་པར་འཆད་པ་ནི། གཞན་དུ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འདོན་པ་མཚུངས་པ་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཡུལ་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་ འདོན་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱི་བློ་མི་མཐུན་པ་སྟེ།ཐེ་ཚོམ་ཟ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །འགྲོ་བ་ཐམས་ཅད་ནམ་དུ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། རྟག་ཏུ་འགྲོ་བ་འདི་འདྲ་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འགྲོ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་འགྲོ་བ་འདི་འདྲ་བ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་ བ་འདི་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

同樣，若持清凈心之誦吠陀者，於他人破壞吠陀時保持沉默，不作言說，則僅成為形式，故此吠陀可能成為他性。 因為具貪等心之破壞吠陀者退失時，清凈智者常護持此吠陀，故如何能捨棄自性？ 若作是念：“即使他們常時護持吠陀，然於此大怖畏中解說時，後來仍可能成為他相。“為迎此疑，故說：“一切眾生任何時…”等。 以”然非如是”等作答，如是僅顯示誦讀相同，而非是瞭解義理之方便。 如是，為此義必須許其為無過失所作及所說性。僅由意欲而未見謙遜，僅由未見而非遍知，故說於一切地方等不能決定，即”由誰現量所知…”等。 對此合理性的解說是：“若非如是”等。若成為誦讀相同性，則于某些地方等，人們對誦讀不應有不一致見解，即生疑惑。 關於”一切眾生任何時…”等，說：“恒時如是眾生行…”等。于”一切時眾生唯如是行”此說，全無能成立之量。

།གང་ཡང་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས། །འཇིག་པའི་བསྐལ་པ་དམྱལ་བ་ཡི། །སྲིད་པ་མེད་ན་གནོད་ཟད་པ། །ཞེས་འཇིག་པའི་བསྐལ་པ་བརྗོད་པ་དང་། གང་དྲན་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས། །འདི་ནི་ཀུན་ནས་ མུན་པར་གྱུར།།ངེས་པ་མ་ཡིན་མཚོན་པ་མིན། །བརྟག་བྱ་མ་ཡིན་ཤེས་བྱ་མིན། །གཉིད་སྟུག་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན། །ཞེས་བརྗོད་པའི་འཇིག་པ་འདི་གཉི་ག་ལ་ཡང་། གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ། འགྲོ་བ་ འདི་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་གྱུར་པ་ཡིན།མ་མཐོང་ཙམ་གྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་ན་ཡང་ལ་ལར་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པས་མ་མཐོང་བ་ཙམ་ལ་ཁྱབ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྟག་ཏུ་རང་གི་དོན་ དང་རང་བཞིན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ངེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ།རིག་བྱེད་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་སྒོ་ནས་རྨོངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། རྟག་པའི་ཕྱིར་དང་རང་བཞིན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་གི་ལུགས་ཀྱིས་རྣམ་པ་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་འཇིག་པ་མི་སྲིད་པས་དེའི་ཕྱིར་ རིག་བྱེད་འདོན་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་སྲུང་བར་བྱེད་པ་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་སྟོན་པ་ནི།རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཉིས་སྐྱེས་ཕྲུ་གུ་ནི་བྲམ་ཟེའི་བྱིས་པའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་རང་ལས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདིའི་འཇིག་ པ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།ད་ནི་རྟག་པའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བསྟན་པར་འདོད་ནས་འདྲི་བ་ནི། རྡོ་རྗེ་བས་ལྷག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མངོན་གསལ་གཞན་ཉིད་ཡིན་ཞེ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ མངོན་པར་གསལ་བའོ།།འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་བྱེད་ཀྱིའོ། །དེའི་ཕྱིར་དབང་འདས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །ནང་གི་མུན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མི་ཤེས་པའོ། །དེའི་ཚོགས་ནི་འདུས་པ་སྟེ། དེ་གང་གིས་རྣམ་ པར་གསལ་བ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།།དམ་བཅའ་བའི་དོན་ཐམས་ཅད་རྣམ་དབྱེ་ཤེས་པ་ནི་འཆད་པ་། བྱེད་པ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་བྱེད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལྟར་དམ་བཅའ་བའི་དོན་ཐམས་ཅད་དུ་ཚད་མས་གནོད་པ་ཉིད་དང་དེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་ཡང་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ།།རང་གི་ཕྱོགས་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ནི་གང་ཞིག་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ།

再者，諸佛所說：“壞劫地獄中，無有輪迴時，損害已盡。“如是說壞劫，以及諸憶念者所說：“此已遍成暗，非定非表示，非所觀非所知，如陷沉睡中。“對於此二種壞滅，皆無絲毫能害之量。既然如此，何以能成立一切時眾生唯如是行？ 僅由未見而成立諸事物為無性亦不應理。因為即使事物存在，有時亦不可見，故未見僅由無事物而遍及性未成立。 複次，恒時生起自義及自性境之決定。由吠陀自身即是量故無有迷亂，又因常住故，又因不能成為自性故。 依汝宗二種情況皆不可能有壞滅，是故誦持吠陀者護持此吠陀無有果報。為顯示此義，故說”自身即是量”等。二生子即婆羅門童子。如是已說明由非自身即是量故此不可能壞滅。 今欲說明由常住故不可能壞滅，故問：“較金剛更勝”等。“顯現為他性耶”者，與”壞滅”相連。“彼”即顯現，“此”即吠陀之。故以”超越根境”等作結。 內暗即煩惱性及非煩惱性無明，其聚即集合，由何顯現者即稱為彼。 宣說了知一切立宗義之差別：“作者”即”由吠陀”之省略語。是故如是於一切立宗義中，由量所害性及有彼則有性故，此因亦已成立為不定性。 為成立自宗，已以”何者為量性，疑惑顛倒境”等顯示，此為攝義。

།གང་ཡང་ ཕྱོགས་བཞི་བཀོད་ནས་ཕྱོགས་གསུམ་པ་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱས་པ་དེ་ལ་ཡང་སངས་རྒྱས་པ་ལ་ཉམས་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ།གང་གི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བཞི་པོ་འདི་དག་ལས་གང་རུང་བ་གཅིག་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱོགས་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ ཕྱིར་རོ།།འདི་ལྟར་ཅུང་ཟད་ཅིག་ནི་རང་ལས་ཡིན་ལ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ནི་གཞན་ལས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་གཉི་ག་ཡང་སྔར་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཞི་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་ལྔ་པ་ངེས་པ་མེད་པ་ ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།གཞན་དག་གིས་དམ་བཅའ་བའི་དོན་རྣམས་གཞན་དུ་ཡང་རྗོད་པར་བྱེད་དེ། །རྟོག་པའི་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས་ཁྱབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་མེད་ན་ཡང་ ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པ་ལ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྐྱོན་སེལ་བ་ཁོ་ན་བྱས་པས་དེས་དེ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ནི་ཡོན་ཏན་ལ་ལྟོས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དེ་ཡང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཡོན་ཏན་གྱིས་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཡོན་ཏན་མེད་པ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པ་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ།།འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ཡོན་ཏན་གྱིས་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འཁྲུལ་པར་བསྟན་ པར་རིགས་ཀྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།བཟློག་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་བཟློག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོན་ཏན་གྱིས་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འཁྲུལ་པར་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་སྤྱིའོ་། །གཞན་གྱིས་རྟོགས་པའི་སྤྱི་ནི་ཡོན་ ཏན་གྱིས་བྱས་པར་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །ཡོན་ཏན་གྱིས་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འཁྲུལ་པར་བསྟན་པར་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་གང་གིས་དེ་བཀག་པས་ཁྱེད་ཅག་གི་རང་ལས་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཡོན་ ཏན་གྱིས་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

對於設立四邊后對第三邊提出過失之說，佛教徒亦無絲毫損減。因為佛教徒不承許此四者中任一邊，而是主張不定邊故。如是，“某些是從自生，某些是從他生”這兩者皆已前述。正因如此，設立四邊亦不應理，因為還存在第五邊即不定邊故。 其他論師對立宗義另有詮釋：“分別作用之體性”即是量，而彼唯是諸識之自性，非為功德所遍。即使無功德，顛倒知中亦有了知之體性故。 因此，對於”自身即是量”等，功德僅能遣除過失，故量性依賴功德是爲了斷除彼過失，而非為獲得自體。此說不應理，因為單純了知之體性不應理為量性，顛倒知中亦有故。 若謂了知之差別為量性，則不應說”彼亦唯是諸識之自性，非由功德所作，因為無功德之顛倒知中亦有故”。如是，若許了知之差別為量性，則應說明彼由功德所作時之錯謬，而非其他。 “于顛倒知中亦有顛倒故”此說並非顯示了知之差別由功德所作時之錯謬。那麼是什麼呢？是了知之總相。他人亦不許了知之總相由功德所作，而是了知之差別。既不能說明由功德所作時之錯謬，且由遮遣彼故，汝等之自生安立及我等之由功德所作性，皆不許為從他而有量性。

།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ལ་ལར་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་འདི་ཉམས་སུ་མྱོང་ཡང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པས་གཞན་ལས་དེ་ངེས་ པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གཞན་ལས་ཤེས་པ་རྣམ་པར་བཞག་གོ།།གཞན་ཡང་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་ལ་ཡང་བརྟག་པར་ནུས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱོན་གྱིས་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱོན་མེད་ནའང་ཡང་དག་པའི་ཤེས་ པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ།རང་ལས་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཉིད། །ཅེས་བྱ་ལ། སྐྱོན་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཡོན་ཏན་སེལ་བ་ཉིད་བྱེད་དེ། དེས་ན་གསལ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་སྐྱོན་ལ་ལྟོས་ཀྱི། བདག་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བས་འདི་ནི་གྱི་ནའོ། ། ཨུ་མ་པེ་ཀ་ན་རེ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཚད་མ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཉིད་དེ་འདི་ལྟར་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡོད་ན་ཡང་གང་ལ་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉ་ཕྱིས་ལ་དངུལ་གྱི ཤེས་པ་བཞིན་ནོ།།གང་ལ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་མེད་ན་ཡང་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མེ་ལ་དུ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ། །དེ་ཡང་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱི་ བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་ཉེ་བར་སྐྱེ་བའི་ཚོགས་པ་གཞན་ལས་ནི་མ་ཡིན་པ་དེས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཚད་མ་རྣམས་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ།།རང་གི་སྒྲ་ནི་བདག་གིས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་ཉིད་བྱེད་པར་ནུས་པ་ནི། །གཞན་ གྱིས་བྱ་བར་ནུས་མ་ཡིན།།ཞེས་བྱ་བ་ཕྱེད་ཕྱི་མས་ཚོགས་པ་གཞན་ལས་བྱུང་བ་བཀག་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རང་ལས་བྱ་བར་མི་ནུས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་པ་གཞན་མི་རྟོགས་པ་གཞན་གྱིས་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་སྙམ་དུ་རྣམ་པར་ ཤེས་པའི་རྒྱུ་གཞན་རྣམས་ནི་ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཐུན་མོང་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ཇི་ལྟར་རྒྱུ་ཙམ་དུ་གནས་པ་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར། དེ་ལྟ་བས་ན་ཚད་མ་ཉིད་ནི་ཚོགས་པ་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་ཤེས་པ་ཙམ་གྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།ཚོགས་པར་གཞན་དེ་ཡང་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དབང་པོ་ལ་སོགས་ཡོན་ཏན་དག་།འདིའི་རྒྱུ་ཡིན་ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ།

那麼是什麼呢？雖然有時能體驗到這種了知的差別，但由於存在錯亂因，故不能如實地生起確定，而是從他者中得到確定，因此安立為從他而知。 再者，對於”分別體性”即是量性這一點也唯可考察，而彼非由諸識之自性過失所作，因為即使無過失亦有正確認識故。 關於”非從自生量性”，諸過失唯能遣除功德，因此爲了明顯故，非量性依賴過失，而非為獲得自體，是故如此。 烏摩派迦說：“分別體性”並非諸識之量性。那麼是什麼呢？是對境不欺性。如是，即便有了知體性，若無對境不欺性者即非量性，如貝殼現為銀之認識。若無了知體性而有對境不欺性者即是量性，如煙對火。因此，由隨行與返遮二者成立不欺性為量性。 而彼唯從諸識之自體因所生，非從其他聚合而生，故說諸量從自而有量性。“自”字意為由自體所說，故是”從自體因”之義。 “自能作所能，他者所不能”，此後半頌顯示遮遣從他聚合而生。意為若不能從自作，則其他不了知的識之聚合更不能作。 若念：諸識之其他因是量與非量所共，如是僅住于因位時如何成為量性？因此，量性應由其他聚合所生，而非僅由識所生。其他聚合即具功德之一性的根等，如說：“根等諸功德，是此之因”。

།སྒྲ་ལས་ཡང་ཡིད་ཆེས་པར་བྱས་པ་ཉིད་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཐ་སྙད་ངེས་ པ་ཡིན་ལ།རིག་བྱེད་ལ་ཡང་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། སྐྱོན་འདི་ནི་མེད་དེ་ཚོགས་པ་གཞན་གྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡང་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་རྣམས་སྒྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་ བསྐྱེད་པ་ལ་བྱ་བ་རྟོགས་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་དོན་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། མིག་སྨན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་ལ་བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་ཡོན་ཏན་བྱེད་པ་ནི་མ་ ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའང་ཡོད་པས་ཐམས་ཅད་ལ་ཚད་མ་སྐྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མ་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐྱོན་ཡོད་ན་ཡང་ཚོགས་པ་གཞན་ལས་མི་མཐུན་པའི་ འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ།།འདི་སྙམ་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་བཟློག་པ་ཤེས་པར་མི་བྱེད། དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ལ། ཡོན་ཏན་ཡིན་ན་ཡང་ཚོགས་པ་གཞན་གྱི་དོན་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་ པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།འདི་ནི་བདེན་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་གིས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མཐོང་བས་མངོན་སུམ་ལ་ཡང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་ པར་བརྟག་པ་ཡིན་ནོ།།ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་འབྲས་བུ་ནི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་མི་སྐྱེ་བ་ནི་ཚོགས་པ་གཞན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་ཐམས་ཅད་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ ཞིག་ཤེས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ནི་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཡིན་ལ་དེའི་དེ་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་ལ་ཉེ་བར་སྐྱེའོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་འདི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར། ཚད་མ་སླུ་བ་མེད་ཅན་གྱི། །ཤེས་པ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་ བ་ཤེས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ།འོན་ཀྱང་ཤེས་པ་ཞེས་ཁྱད་པར་ཉེ་བར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་དངོས་སུ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་མི་སླུ་བ་ཉིད་ཙམ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་སྟེ། བླང་བར་བྱ་བ་དང་དོར་ བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་འཇུག་པ་ལ་ཤེས་པ་ཉིད་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།