d4331偈頌藏日藏 智寂 吉祥山王部
D4331
@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། གཱ་ཐཱ་ཀོ་ཥ་ནཱ་མ། བོད་སྐད་དུ། ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་ཞིག་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ། །ཡོན་ཏན་ཀུན་ལྡན་སྐྱོན་སྤངས་ཤིང་། །ས་ཀུན་སྐྱོང་བ་གང་ཡིན་ལ། །དེ་ལ་རྟག་ཏུ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། ། ཡོན་ཏན་སྐྱོན་དང་གློ་བུར་མཉམ། །འདི་ཉིད་འཇིག་རྟེན་གོམས་པ་སྟེ། །ངང་གིས་བྱ་རྒོད་དུར་ཁྲོད་དང་། །ངང་པ་མཚོར་འབབ་ཇི་བཞིན་ནོ། །འགྲོ་བ་མི་སྲུན་དུས་ཀུན་དུ། །སྐྱེ་བོའི་ཡོན་ཏན་འཆབ་པར་བྱེད། །རིགས་བཟང་པོ་ཡི་རིན་ཆེན་དག་།ཀུན་གྱི་དོན་དུ་སྦ་བ་བྱེད། །སེམས་ཅན་སྐྱོན་དང་འདྲེས ན་ཡང་།།ཡོན་ཏན་ལྡན་པས་ཡོན་ཏན་བླང་། །ཆུ་ལས་འོ་མ་འབྱེད་པ་ཡང་། །ངང་པ་ལས་གཞན་སུ་ཡིས་ཤེས། །མི་སྲུན་འགྲོ་ལ་འཚེ་བ་དང་། །སྐྱེས་མཆོག་ཕན་འདོགས་ངོམས་པ་མེད། །མུན་པས་ས་སྟེང་སྣང་བ་མིན། །ཉི་མས་རྟག་ཏུ་གསལ་བར་བྱེད། །མི་སྲུན་གཞན་ལ་ གནད་གཅོད་ཚིག་།འཕན་མཁས་དེ་ནི་རིགས་སྨྲ་མིན། །འདི་ལྟར་དུག་ནི་གནོད་ནུས་ཀྱི། །དེ་ནི་ཕན་པར་བྱེད་མི་ནུས། །སྐྱེ་བོ་དམ་པ་རབ་བསྒྲིམས་ཏེ། །གཞན་གྱི་སྐྱོན་སྦེད་སྨད་རིགས་མཚུངས། །འོན་ཀྱང་འདི་གཉིས་ཁྱད་ཡོད་དེ། །སྐྱེས་མཆོག་སྦེད་ཀྱི སྨད་རིགས་སྨྲ།།གཡོ་སྤྱོད་སྐྱེ་བོས་རབ་གཙེས་ན། །ལྷག་པར་དེས་པ་དྲན་པར་འགྱུར། །འཇིག་རྟེན་ཉི་མས་རབ་གདུངས་ན། །ལྷག་པར་ཟླ་བ་མངོན་པར་འདོད། །ངན་པ་ཕ་རོལ་འབྱེད་བརྩོན་ལྟར། །སྐྱེ་བོ་དམ་པ་སྡུམ་དེ་བཞིན། །ཁབ་ཀྱིས་རིམ་གྱིས་ཕུག་པ་ཡི། །བུ་ག་སྐུད་པས་ འགོག་པར་བྱེད།།ཕ་རོལ་གཙེས་མཐོང་ངན་པ་དག་།དགའ་བར་འགྱུར་གྱི་སྟོད་རིགས་མིན། །ལྕགས་ལས་བྱས་པའི་མཚོན་ཆ་དག་།ཕལ་ཆེར་གཡུལ་ངོར་སྤྱོད་པ་བཞིན། །སྐྱེ་བོ་ངན་པས་སྨད་པར་ཤེས། །སྐྱེ་བོ་དམ་པས་ལེགས་བསྔགས་ཤེས། །དགུན་གྱི་དུས་ན་སྐམ་པར་བྱེད། །དཔྱིད་ཉིན་ ནགས་ཚལ་ཁ་ཡང་འབུ།།སྣོད་དག་ལྷག་པར་འདུག་པ་ཡང་། །འཚེ་ཁེངས་རྩུབ་པའི་རང་བཞིན་གྱི། །དུས་ན་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བས། །སྤྱི་རྟོལ་ཅན་དག་ཕལ་ཆེར་བཀུར། །དམ་པ་སྡིག་པ་ཆུང་ཡང་སྤོང་། །ངན་པ་རྣམས་ནི་ཆེ་ཡང་མིན། །མིག་ནི་རྡུལ་ཡང་འཛེམ་པར་བྱེད། །ལག་པ་ མེ་ལྕེར་རེག་པར་བྱེད།།སྨད་རིགས་གོ་འཕང་བསྟོད་དྲགས་དང་། །གཞུང་ངན་ཕན་བཏགས་མི་སེམས་ཏེ། །གྱེན་དུ་མི་གཙང་ཟས་གཏོར་ན། །ཐོག་མར་མགོ་ལ་འབབ་བར་འགྱུར། །རིགས་ཤིང་འོས་པའི་འགྲོན་པོ་ལ། །དཔྱང་ཐག་བཅད་པ་འབྱུང་འགྱུར་གྱི། །ཐང་སྐྱེད་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། ། མི་སྲུན་པ་ཡི་སྐྲ་སེན་བཞིན། །མཆོག་ལས་མཆོག་དག་སྐྱེ་བ་དང་། །དམན་ལས་དམན་སྐྱེད་དེ་རིགས་ཏེ། །ཕུག་ལ་བརྟེན་ནས་མུན་པ་དང་། །ཐང་ལ་ཟླ་ཟེར་འབབ་པར་བྱེད། །ངན་བ་ཇི་ལྟར་འཕང་མཐོ་ཡང་། །རིགས་ལྡན་རྒུད་པས་ཟིལ་གྱིས་གནོན། །རིགས་ལྡན་ནོར་བུ་ཉམས་མདུན དུ།།བཅོས་མའི་ནོར་བུས་གཟི་མ་བྱིན། །ཡོན་ཏན་ལྡན་པའི་གྲགས་པ་དག་།ཕྱོགས་བཅུར་གྲགས་པས་སྒྲ་གྲགས་ཚུལ། །གཡའ་དང་ལྡན་པའི་མེ་ལོང་གིས། །གཟུགས་བརྙན་བྱུང་ལ་དགའ་བ་མེད། །ཉི་མ་རྒྱ་མཚོར་ནུབ་པ་དང་། །ཟླ་བ་བྲི་ཡང་གཞན་མི་འགྱུར། །ཡོན་ཏན་ ལྡན་པ་རྒུད་གྱུར་ཀྱང་།།ནམ་དུའང་ཆེ་བ་ཉིད་མི་ཉམས། །ཚེ་དང་ལང་ཚོ་དག་དང་ནི། །མེ་ལྕེའི་རྩེ་དང་ཆུ་རྒྱུན་གྱི། །འདས་པ་ཕྱིར་ནི་ལྡོག་བ་མེད། །མི་སྲུན་གོ་འཕང་དེ་བཞིན་ནོ།
梵語：Gāthā Koṣa Nāma 藏語：《偈頌藏》 頂禮文殊童子！ 於一切方面， 具足諸功德，斷除諸過失， 護持一切地， 恒常頂禮彼。 功德過失及突現， 此即世間之習性， 自然禿鷲趨尸林， 天鵝下降於湖泊。 惡劣眾生恒常時， 遮蔽他人之功德， 良善種姓諸珍寶， 為利眾生而隱藏。 眾生雖與過失雜， 具德者取其功德， 從水中分辨乳者， 除天鵝外誰能知？ 惡劣眾生行損害， 勝者無厭作利他， 黑暗不能照大地， 太陽恒時作光明。 惡者善於傷害語， 此非善說之種姓， 如是毒能作損害， 卻不能作諸利益。 善士極為勤勉地， 隱他過失誹謗同， 然而二者有差別， 勝者隱藏誹謗說。 若為狡詐者所惱， 更加憶念其調柔， 世間若為日炙烤， 更加希求見月光。 如惡者勤于分裂， 善士即勤于和合， 針所漸次穿透之， 孔隙以線而堵塞。 見他受害諸惡者， 生喜不應受讚歎， 鐵所製成諸兵器， 多數用於戰場上。 知惡劣者行誹謗， 知善士者善讚歎， 冬季時節令枯萎， 春日林木復發芽。 器皿雖然更堅固， 具害傲慢粗暴性， 於時大丈夫勝過， 輕率之人多恭敬。 善士小罪亦遠離， 惡者大罪亦不避， 眼睛微塵亦迴避， 手掌卻觸及火焰。 應誹者得高位時， 恩惠施予不思量， 向上拋擲不凈食， 首先落於己頭上。 于合理應得客人， 斷其繩索雖可行， 卻非善妙之舉措， 如同惡者發爪然。 從勝生勝理應爾， 從劣生劣亦應然， 洞穴依止生黑暗， 平地月光而普照。 惡者地位雖高顯， 具種衰敗能勝之， 具種寶珠雖破損， 人造寶珠不生輝。 具德者之名聲者， 十方傳揚聲名法， 具有鏽蝕之明鏡， 影像生起不歡喜。 太陽沉沒于海中， 月亮虧損亦不變， 具德者雖遭衰敗， 任何時候德不減。 壽命青春諸事物， 火焰頂端與水流， 過去之事不復返， 惡者地位亦如是。
།མི་རིགས་ཞེན་པའི་མི་སྲུན་དག་།རིགས་པའི་གཞི་ལ་གནས་པ་མེད། །རུལ་བའི་རོ་ལ་ཟ་བས་ཀྱང་། །ཙན་དན་སྡོང་ པོ་སྤོང་བར་བྱེད།།ངན་པ་བདག་བསྟོད་རང་བཞིན་གྱི། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་འདོར་མི་སྲིད། །ཟླ་བ་ཚེས་ན་ངེས་པར་ནི། །དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོའི་སྤྱི་བོར་ཐོགས། །ཕལ་བ་དག་ནི་རླུང་བཞིན་དུ། །གཞན་གྱི་དྲི་ཡི་རྗེས་སུ་འབྲང་། །སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ཉི་ཟེར་བཞིན། །སྐྱོན་གྱིས་རྟག་ཏུ་གོས་པ་ མེད།།ཁྲིམས་ལྡན་གཞན་ལ་གནོད་སྤངས་པ། །རྣམ་ཤེས་སྤངས་ཀྱང་དགའ་བར་བྱེད། །རྒྱུད་དང་བྲལ་བའི་དབང་པོའི་གཞུ། །ས་དང་ནམ་མཁའི་རྒྱན་དུ་འགྱུར། །མི་སྲུན་གང་ཞིག་ཆེ་བདག་གང་། །རིགས་ལྡན་དེས་གང་རྒུད་པ་གང་། །འབྱོར་པ་མི་འདྲ་བྱེད་པ་འདི། །རང་བཞིན་ བླུན་པོ་ཅིས་མི་གདུང་།།བདག་ཉིད་ཆེན་པས་སྨད་རིགས་དག་།ཡོངས་བཟུང་ཤིན་ཏུ་སྐྱེད་ཀྱང་འབྱུང་། །བཟོ་བོ་མཁས་པས་ཤེལ་སྦྲམ་ཡང་། །ཚོན་གྱིས་བསྒྱུར་ན་ནོར་བུར་སྣང་། །ཁ་ཅིག་སྨྲ་བ་ལྷུར་ལེན་ཏེ། །ཁ་ཅིག་མི་སྨྲ་དོན་ཡང་སྒྲུབ། །འདམ་བུའི་མེ་ཏོག་འབྲས་བུ་མེད། །སྟར་ ཀའི་འབྲས་བུ་མེ་ཏོག་མེད།།ཡོན་ཏན་དྲང་བས་མི་ཆོག་སྟེ། །སྐྱེ་བོའི་གྱ་གྱུ་སྐྱོན་མིན་ནོ། །མདའ་དྲང་བས་ནི་གསོད་པར་བྱེད། །ཕུབ་ནི་འཁྱོག་སྟེ་ལུས་ཀྱང་སྲུང་། །ཤིན་ཏུ་གཏུམ་ཡང་དྲང་བ་བདམ། །ངན་གཡོ་ཕུབ་མེ་རྩུས་གཡོགས་མིན། །སོ་གའི་སྤྲིན་མེད་ཉི་མ་བས། །སྤྲིན་ གྱིས་མི་གསལ་ཤིན་ཏུ་སྲེག་།དཔའ་འགོ་ན་ནི་བླུན་པོ་ཡང་། །ཤེས་རིག་གསལ་བའི་སྐྱེས་བུར་འགྱུར། །ལང་ཚོས་རྒྱགས་པའི་འདོད་ལྡན་དག་།འཇོ་བ་སྒེག་པ་སྟོན་པར་བྱེད། །ཞི་བ་ཡི་ནི་ལུས་ཅན་ལས། །འཇིགས་པ་མི་འགྱུར་ངེས་མེད་དེ། །མར་མེའི་རྩེ་མོ་དཀར་པ་ལས། །དུད བ་ཞག་པོ་ཅིས་མི་འབྱུང་།།འཇིགས་འབྱུང་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་ཏེ། །འཇིགས་བྱེད་ཆེན་པོ་ཞིག་པའི་གཟུགས། །ཞི་བའི་ཆེད་དུ་ཅིས་མི་འགྱུར། །ཡོན་ཏན་ཆུ་ཡིས་མི་མཛའ་བའི། །འགྲོ་བའི་མེ་འཇིལ་སྐྱོན་ཕུབ་མིན། །སྣང་བ་ཁོ་ནས་མུན་པ་ནི། །སེལ་འགྱུར་མིན་ནམ་མུན་པས་ མིན།།བླུན་པས་དོན་འགྲུབ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ནི་བྱ་རོག་ཏ་ལར་མཚུངས། །སྲིན་བུས་ཤིང་དག་ཟོས་པའི་རྗེས། །སྟེས་དབང་ཡི་གེ་སྣང་བ་བཞིན། །སྐྱེ་བོ་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་དག་།མཁོ་བའི་སྒོ་ནས་ཕལ་ཆེར་ཉམས། །ནེ་ཙོ་ཚིག་གསལ་སྨྲ་བ་ཡང་། །གཟེབ་ཀྱི་སྤྱིལ་བུས་ སྲུང་བར་འགྱུར།།གདུལ་བར་བླ་བའི་དགྲ་དག་ཀྱང་། །སེམས་ཅན་ཆེས་བསྟེན་གདུལ་བར་དཀའ། །ཆུ་ཐིགས་མཚོ་ནང་ལྷུང་བ་དག་།ཉི་མས་སྐེམས་པར་མི་ནུས་སོ། །བདག་ཉིད་བརྩམས་པ་མཐར་ཕྱིན་པའང་། །ཡང་ན་མ་བརྩམས་རྩོམ་མི་བྱེད། །གང་དུ་ཐོག་བབ་འཇོམས་བྱེད་ཅིང་། །ཡང་ན་ འབབ་པར་མི་བྱེད་དེ།།རྟོགས་པར་བླ་ཡང་བླུན་པོས་ནི། །ཡོན་ཏན་སྐྱོན་དག་འབྱེད་མི་ནུས། །སྐྱེ་བོ་མིག་ནི་ལོང་བ་ལ། །སྣང་བ་དང་ནི་མུན་པར་མཚུངས། །འགྲོ་བ་གནོད་ལས་སྣོད་སྨད་དེ། །རྟག་ཏུ་རོག་ཅིག་འབབ་པའི་ཆར། །སྦྲུལ་ཁར་བབ་ན་དུག་ཏུ་འགྱུར། །ཉ་ཕྱིས་ཁར་བབ་མུ་ཏིག་ འགྱུར།།བླུན་པོ་ཕལ་ཆེར་ཐུབ་ཆོད་བྱེད། །མཁས་པ་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ། །ཆུ་ནང་ཟླ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ནི། །བྱིས་པ་ལས་གཞན་སུ་ཞིག་འཛིན། །ཅུང་ཟད་མི་མཐུན་བྱས་པའི་རྒྱུས། །སེམས་ཡང་བ་དག་ལྷག་པར་ཁྲོ། །རླུང་གིས་བདས་པའི་རྡུལ་ཕྲན་ཡང་། །ཤིན་ཏུ་ཐག་རིང་ འཐུལ་བར་བྱེད།།ཡོན་ཏན་ཅན་ལ་མི་སྲུན་དག་།ཐིབས་ནོན་བརྙས་ཐབས་སྣ་ཚོགས་བྱེད། །རྩཝ་ཤིང་ཆུ་བོའི་སྟེང་ན་འཕྱོ། །རིན་པོ་ཆེ་དག་མ་ཡིན་ནོ།
執著於民族的惡人們，不安住于正理的基礎，寧可食用腐爛的屍體，也要捨棄旃檀樹木。 惡人自誇的本性，不可能捨棄與生俱來的習性，月亮升起時必定，停留在大自在天的頭頂。 庸俗之人如同風一般，追隨他人的氣味，高尚之人如同陽光，永遠不被過失所染。 具戒律者捨棄損害他人，即使捨棄意識也會歡喜，失去弦的因陀羅弓，成為大地與天空的裝飾。 惡人之大、我慢之大、具種姓者之衰敗，這些不同的境遇，愚者的本性怎能不苦惱？ 偉大者所應貶斥者，即使完全接受並培養也會出現，熟練工匠將水晶，染上顏色也顯現為寶石。 有些人專注于言說，有些人不言而成辦事情，蘆葦之花無果實，無花果之果無花朵。 正直的品德不足夠，眾生的彎曲非過失，箭直而能殺生，箭筒彎曲卻護身。 即使極為兇暴也應選擇正直，邪惡彎曲非為箭筒所覆。 比起夏季無雲的太陽，被云遮蔽的太陽更為炙熱，若有領袖即使愚者，也會成為具智慧的人。 被青春驕縱的貪慾者，顯現妖嬈的姿態，從寂靜的有情中，必生恐懼實難定，從白色的燈芯中，怎能不生黑煙？ 恐懼生起並非一定，大恐怖者破壞的形象，為何不能成為寂靜？功德之水對不友好的，眾生之火熄滅非過失。 僅以光明驅除，黑暗不是嗎？非由黑暗。愚者成辦之事，如同烏鴉與椰子相似，蟲蛀木痕之後，偶然顯現文字一般。 具有功德的眾生，多因需求而衰敗，鸚鵡能說清晰語言，卻被籠子所禁錮。 即使容易降伏的敵人，若依靠眾生極難調伏，水滴落入海中，太陽也無法使其乾涸。 自己開始的事業完成，或者不開始不作為，雷霆何處降下摧毀，或者根本不降下。 雖易了悟但愚者，無法分辨功德過失，對於眼盲的眾生，光明與黑暗無異。 眾生因害處受譴責，恒常降下污濁之雨，落入蛇口成為毒藥，落入牡蠣口成為珍珠。 愚者多數行事果斷，智者則不如此，水中月亮的影像，除了孩童誰會執取？ 因稍有不和之事，輕浮者更加憤怒，被風吹動的微塵，飄散至極遠處。 對於具德者惡人們，以壓制輕蔑種種方式，草木漂浮於河面，而非珍寶。
།བློ་དང་ལྡན་པས་རྒུད་པ་ལས། །བསླང་བར་ནུས་ཀྱི་ཕལ་པས་མིན། །ཤ་ར་བྷ་ཡིས་དབུགས་རྔུབས་པས། །ཁྲོན་པའི་ཆུ་ནི་ འཐུང་བར་བྱེད།།ཡུན་རིང་འདྲིས་པའི་ཡོན་ཏན་ལ། །ལུས་ཅན་དག་ནི་སྐྱོ་བ་སྐྱེ། །ཤིན་ཏུ་ངོམས་པར་ཆུ་འཐུངས་ནས། །དེ་ཉིད་ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་བྱེད། །ཐབས་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་ན། །དམ་པས་ཀྱང་ནི་དོན་མི་འགྲུབ། །གཞུ་ནི་ལོག་པའི་འགེངས་པའི་མིས། །མདའ་དྲང་ འབེམ་ལ་ཕོག་མི་འགྱུར།།མི་དག་གོ་འཕང་མཐོ་རྙེད་ན། །ཕལ་ཆེར་དེ་ན་རྨོངས་པར་འགྱུར། །རི་རྩེ་མཐོ་ལ་འདུག་པས་ཀྱང་། །གཤོང་ཡང་ཐད་དང་འདྲ་བར་མཐོང་། །ཁ་ཅིག་ཡོན་ཏན་མེད་འཁོར་ནའང་། །དམ་པ་འཁོར་བ་སྤོང་མི་བྱེད། །ཟླ་དཀྱིལ་ལ་བརྟེན་ར་རི་ཡི། །ལྷན་ ཅིག་སྐྱེ་ཞིང་འགྲིབ་པ་བཞིན།།བདག་ཉིད་ཆེ་ལ་རྒུད་དུས་སུའང་། །ལྷག་པར་མཐུ་རྩལ་ཐ་མལ་མིན། ། ཀ་རུ་ནི་མེར་བསྲེགས་ན། །དྲི་ཞིམ་ཐ་མལ་དེ་ལྟ་མིན། །བདག་ཉིད་ཆེ་ལ་སྐྱོན་ཕྲ་ཡང་། །བསལ་གྱི་ཕལ་ལ་དེ་ལྟ་མིན། །ཇི་ལྟར་ཟླ་བ་ཉ་བ་ལ། །ར་རི་མངོན་གྱི་ཚེས་ལ་མིན། །མཐུ་ཡིས་ ཕོངས་པའི་ཕལ་པ་དག་།གཞན་ལ་རྩོལ་ཞིང་འགྲོ་བའི་ཚེ། །རང་གཅོད་མི་ནུས་བདར་རྡོས་ཀྱང་། །སྟ་རེ་རྣོན་པོར་བདར་བར་བྱེད། །སྐྱེ་བོ་གཅམ་པ་ཕ་རོལ་གྱི། །ཐག་རིང་སྐྱོན་ལྟ་རང་གི་མིན། །མིག་གིས་རང་གི་སྐྱོན་མི་མཐོང་། །ཟླ་བའི་ར་རི་རྟོགས་པར་བྱེད། །སྐྱེ་བ་མེད་ཅིང་རིན་ཆེན དང་།།སེལ་མེད་བརྟན་ལ་དབྱེ་དགའ་བའི། །ནོར་བུ་འབར་འདྲའི་དམ་པ་དག་།ཕྲན་ཚེགས་ཙམ་གྱིས་འགྱུར་བ་མེད། །གཉུག་ཐུང་རང་བཞིན་ཡང་བ་དང་། །མགུ་དགའ་ཁྲེལ་མེད་ཁོང་རྩུབ་པའི། །ངན་པས་མཛའ་བཤེས་ཡིད་གཅོད་བྱེད། །མཁའ་ལ་མེ་ནི་རླུང་གིས་སྤོར། ། ཕན་བྱེད་ས་བོན་དམ་པའི་སར། །བཏབ་འཁྲུངས་མི་སྲུན་ཚ་སྒོར་མིན། །ཏིལ་མར་ཐིགས་པ་ཆུང་ངུས་ཀྱང་། །ཆུ་ལ་སྙོམས་ཀྱི་བྱེ་མས་མིན། །བློ་ལྡན་དགྲ་སྲོག་ཉིད་འཇོམས་ཀྱི། །མི་མཁས་པ་ནི་ཡན་ལག་གོ་།སེང་གེ་ཁྲོས་ནས་མི་གསོད་ཀྱི། །ཁྱི་ཁྲོས་ནས་ནི་རྡོ་ལ་སྙེགས། ། འབྱོར་པ་ཕན་རྩེ་གང་དག་གིས། །སེམས་ཡང་པ་དག་དྲོད་མི་ཐུབ། །པ་རྒྱས་སྦྲང་བུ་འཛིན་བྱེད་ཀྱི། །མ་ཏང་ཀཱ་ཡིས་གླང་པོ་མིན། །མང་པོས་རེག་པར་མི་བཟོད་པའི། །ཟེར་ལྡན་བཀྲ་ཤིས་ཟླ་བ་ཡང་། །སྐྱོན་གྱི་རྡུལ་གཅིག་བསྐྱེད་པ་ན། །ཡོན་ཏན་བརྒྱ་ལྡན་མཚུངས་པར་བྱེད། ། ངན་པ་འཚོ་བ་ཚུལ་འཆོས་བས། །གླགས་རྙེད་གཞན་ལ་འཚེ་བར་བྱེད། །ལག་འགྲོ་ཟས་སུ་རླུང་ཟ་ཡང་། །ཕ་རོལ་འཚེ་བ་མི་གཏོང་ངོ་། །མི་སྲུན་མི་ཡིས་ངན་པ་དག་།སྐྱོན་བཏགས་རབ་ཏུ་འཚེ་རབ་བྱེད། །པ་ཡིས་མཁའ་ལ་རྒྱ་བཙུགས་ནས། །སྦྲང་བུ་བཟུང་ཞིང་གསོད་པར་བྱེད། །ཡུལ་གྱི དུས་ཤེས་གྲོང་བའི་ཡིད།།རང་བཞིན་ངན་པ་ཅིས་མི་བྱེད། །ཤ་རུལ་དྲི་མི་ཞིམ་པ་དག་།ཁྱི་ལྟོགས་ཀྱིས་དེ་ཅིས་མི་ལེན། །སྐྱེ་བོ་དམ་པ་གཡོ་མེད་ལ། །ངན་པ་ལྷག་པར་འཚེ་བར་བྱེད། །པདྨས་གནོད་པ་མ་བྱས་པར། །བ་མོས་རྟག་ཏུ་སྐེམས་པར་བྱེད། །མི་སྲུན་པ་དག་མི་སྲུན་ པས།།འདུལ་འགྱུར་སྐྱེ་བོ་དམ་པས་མིན། །མཛེ་ཡི་ནད་དང་མཐུན་པའི་སྨན། ། རི་ཏ་ཡི་ཤིད་བསྟེན་ནོ། །ངན་གཡོ་ཅན་དག་དང་པོར་ནི། །ཡོན་ཏན་ལྡན་པའི་ཆེ་བ་འགོག་།བུད་མེད་ཀྱི་ནི་ནུ་རྒྱས་ལ། །དགའ་བ་དང་པོར་དེ་ལ་འབབ། །བླུན་པོ་ལྷག་པར་སྲིད་ མཐོ་ཡང་།།བློ་ལྡན་དབུལ་པོས་ཟིལ་གྱིས་གནོན། །མཁའ་ལས་ཆར་པ་བབ་པ་ཡིས། །རྡུལ་ཕྲན་ལྡང་བ་ཞི་བར་བྱེད། །བློ་ལྡན་རབ་ཏུ་ཉམ་ཐག་ཀྱང་། །བརྙས་ཐབས་བསྲེས་པའི་ནོར་མི་ལེན། །ཁུ་རྟ་དག་ནི་ས་སྟེངས་ཀྱི། །མཚོ་ཆུའང་འཐུང་བར་མི་བྱེད་དོ།
有智慧者能從衰敗中振作，而庸人則不能。猶如沙拉巴獸吸氣，便能飲用井中之水。 對於長期熟悉的功德，眾生會生起厭倦。正如飲水至極度滿足后，便會完全捨棄。 若是缺乏方便，即使聖者也無法成就目的。如同弓箭射偏的人，箭也無法命中正確目標。 人們獲得高位時，大多會變得愚昧。如同站在高山頂上，連低窪處也似乎與自己平齊。 某些人即使沒有功德也隨從，聖者也不會捨棄隨從。如同月輪與暗影，同時生起又消減。 大德者即使在衰敗時，其超凡能力也非尋常。如同迦樓香木投入火中，其香氣也非尋常。 對於大德者即使微小過失也當除去，對於庸人則不然。如同滿月時暗影明顯可見，而新月時則不然。 力量匱乏的庸人，在對他人發難時，如同無法自我打磨的磨刀石，卻能磨利斧頭。 奸詐之人觀察他人遠處過失，卻不見自身過失。如眼睛看不見自己的缺陷，卻能覺察月亮的暗影。 無生且珍貴，不混雜堅固而易分辨的寶石般的聖者們，不會因微小事物而改變。 天性短暫輕浮，喜怒無常無恥內心粗暴的惡人會斷絕友誼。如同空中之火被風吹散。 利益之種子播於聖地則生長，而非播於不馴之熱地。如同一滴芝麻油能在水中散開，而沙子則不能。 智者摧毀敵人性命，而愚者則傷及肢體。如同獅子發怒時殺人，而狗發怒時卻撲向石頭。 以些許財富，無法溫暖輕浮之心。如蜘蛛網能捕獲蜜蜂，卻不能捕獲大象。 為眾人所不能觸及的光明吉祥月亮，若生一點過失，則等同於具百德者。 惡人以偽裝謀生，尋得機會便傷害他人。如同蛇以風為食，卻不捨棄傷害他人。 兇惡之人以惡意，加諸過失極盡傷害。如同蜘蛛在空中結網，捕獲蜜蜂並加以殺害。 瞭解地方時令的鄉人，天性惡劣何足為奇？腐肉氣味不香，飢餓的狗又豈會不取？ 對於正直的聖者，惡人更加傷害。如同蓮花未曾作害，卻常被牛踐踏枯萎。 兇惡之人以兇惡調伏，而非以聖者調伏。如同麻風病須以相應藥物日達草治療。 奸詐之人最初便阻礙有德者的偉大。如同女人豐滿的乳房，最初便令人生起貪慾。 愚者雖位居高位，智者雖貧窮也能勝過。如同天降雨水，能平息微塵飛揚。 智者即使極度困苦，也不會接受摻雜輕蔑的財富。如同孔雀即使在地面上，也不飲用池塘之水。
།བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་དར་བ་ དང་།།རྒུད་པ་ན་ཡང་སེམས་སྙོམས་འགྱུར། །ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་འཆར་བ་དང་། །ནུབ་པ་ན་ཡང་འགྱུར་བ་མེད། །ཉིན་རེ་འབྲི་བའི་སྡུག་བསྔལ་དག་།ཟླ་དེས་ལྟ་བུར་བཟོད་པར་ནུས། །ཉི་མ་ལྟ་བུའི་བཙན་པོ་ཡང་། །ནུབ་འདོད་བྲི་བ་སྤྲོ་བ་མེད། །རང་ཉིད་ཉམ་ཐག་མ་བྱུང་བར། །དེ་སྲིད་ མི་དང་འགྲོགས་བྱེད་དེ།།གླད་པར་གནམ་ལྕགས་བབ་པ་སྟེ། །སུ་ཞིག་གིས་ནི་བསྐྱབ་པར་ནུས། །ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་གཞན་ཕན་པ། །མི་བྱེད་ཕལ་དང་ཁྱད་ཅི་ཡོད། །ཉི་མ་མུན་བསལ་མི་བྱེད་ན། །དེ་ནི་མུན་ལས་ཁྱད་པར་མེད། །འགའ་ཞིག་དགའ་བསྡོམས་མཐུ་ཡོད་ཀྱི། །གཅིག་པོས་ཀུན་ འགྲུབ་ཡོད་པ་མིན།།རྡོ་རྗེས་ཕ་བོང་འབིགས་བྱེད་ཀྱང་། །དེ་ཉིད་རྭ་རུས་གཅོད་པར་བྱེད། །འདབ་གཤོག་རྫོགས་ཀྱང་འགྲོ་འདོད་པའི། །འབད་རྩོལ་གྱིས་འཕངས་ཐག་རིང་འཕུར། །འཕངས་པའི་ཤུགས་ཟད་མདའ་དག་ཀྱང་། །རང་ཉིད་ལྟུང་བར་བྱེད་པ་བཞིན། །ལོངས་སྤྱོད་བདོག་ ཀྱང་འཇུངས་པ་དག་།རང་གི་ལས་ཀྱིས་སྤྱོད་དབང་མེད། །རྒུན་གྱི་འབྲས་བུ་སྨིན་པའི་ཚེ། །ཁྭ་ལ་མཆུ་ནད་འོང་ཞེས་གྲགས། །ཤེས་རབ་ལྡན་པས་རྫས་བཟང་པོ། །མཐོང་ན་མོད་ལ་བྱེ་བྲག་ཕྱེ། །ལག་པའི་ཚོད་ལ་རབ་གོམས་པས། །སྲང་ཚད་རྣམས་ནི་ཤེས་པར་བྱེད། །སྡིག་པས སྤགས་པའི་རང་བཞིན་ལས།།དཀའ་བས་ཡིད་ནི་དག་འགྱུར་ཏེ། །ངང་གིས་དྲི་མ་ཅན་གྱི་གོས། །རབ་ཏུ་འབད་པས་དཀར་པོར་འགྱུར། །གཡོན་ཅན་གུས་པ་སྟོན་པ་ནི། །དགོས་པའི་ཆེད་ཡིན་གུས་པས་མིན། །སྨད་འཚོང་སྐྱེས་པ་དགའ་བྱེད་པ། །འདྲིད་པའི་ཆེད་ཡིན་དགའ་བས་ མིན།།སྦུ་དང་མྱུ་གུ་སྒོང་སྐྱེས་མེ། །དུག་དྲེའུ་ཤིང་སྲིན་རྨ་འབུ་དང་། །རང་བཞིན་ཁྲེལ་མེད་མི་དག་ནི། །རང་རྟེན་མི་ཕུང་མི་གཏོང་ངོ་། །ཡོན་ཏན་ལྡན་ལ་ཕྱུག་པོ་དཀོན། །ཕྱུག་པོ་ཕལ་ཆེར་ཡོན་ཏན་མེད། །མེ་ཏོག་རྣ་རྒྱན་རབ་མཛེས་ཀྱང་། །ལི་ཤིའི་མེ་ཏོག་དྲི་རབ་ཞིམ། །རང་བཞིན་ མི་བརྟན་ལྷག་པར་གཡོ།།གཟུང་དཀའ་བཅོས་དཀའ་སྐྱོན་ལྡན་པའི། །དངུལ་ཆུ་ལྟ་བུའི་སྦྱོར་བ་ཡིས། །མ་བསྡམས་དམ་པ་གང་ལ་འགྲུབ། །མཐོ་ན་དྲེགས་པར་མི་བྱེད་དེ། །རྒུད་ནའང་ཡི་ཆད་མི་བྱའོ། །ཉི་མས་མུན་པ་གསལ་མོད་ཀྱི། །ཉི་མ་ཤར་བ་ནུབ་པར་འགྱུར། །ཀུ་ལའི་རི་ བརྟན་རབ་ཆེ་ཡང་།།མི་གཞོལ་སྐྱོན་གྱིས་སྤངས་ནས་ནི། །ཆུ་རྣམས་རྒྱ་མཚོར་འབབ་པ་ཡང་། །བདག་ཉིད་རིམ་གྱིས་གཞོལ་བ་ལྟོས། །ཆོ་རིགས་ཡོན་ཏན་ལྡན་ན་ཡང་། །རང་བཞིན་མི་སྲུན་བཤེས་མི་བྱ། །མེ་མཆེད་གྱུར་ན་མ་ལ་ཡའི། །ཙན་དན་གྱིས་ཀྱང་སྲེག་པར་བྱེད། །སྨད་ རིགས་གཟེངས་མཐོས་ཐོག་མར་ནི།།རྗེ་དཔོན་ཁྱད་དུ་གསོད་པར་བྱེད། །ས་རྡུལ་གྱེན་དུ་འཐོར་བ་ཡང་། །འཐོར་བྱེད་ཉིད་ལ་ཐོག་མར་འབབ། །གང་གིས་བླུན་པོ་ཉམ་ཐག་པས། །བགྲོད་དཀའ་ཤེས་རབ་ལྡན་པས་རྒལ། །ལྕགས་གོང་ཆུ་ནང་བྱིང་བ་དག་།དེ་ཉིད་སྣོད་བྱས་སྟེང་ན་ འཕྱོ།།ཕུང་ཁྲོལ་རང་ཉམས་འཇུངས་ནོར་དང་། །དམན་པ་གསོན་པོར་གྱུར་པ་དང་། །བྱ་རོག་ཡུན་རིང་འཚོ་བ་དག་།གནོད་པར་འགྱུར་གྱིས་ཕན་པ་མེད། །དམ་པ་སྙིང་རྗེའི་གཟི་ལྡན་པ། །འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་གཉེན་པར་བྱེད། །འཇིག་རྟེན་ཕར་ཕྱིན་ཉི་མའི་ཟེར། །མཐོན་པོའི་ གནས་ནས་ས་ལ་འབབ།།སྨད་རིགས་ཕལ་ཆེར་དམན་རྣམས་ལ། །རྔན་ཅན་བྱེད་ཀྱི་མི་མཆོག་མིན། །ཏིལ་མར་ཆུ་ནང་ཁྱབ་བྱེད་ལ། །མར་གསར་བཅུག་ན་འཁྱག་པར་བྱེད། །སྐྱེ་བོ་དམ་པ་རབ་ཁྲོས་ཀྱང་། །ཐབས་ཀྱིས་གཉེན་འགྱུར་དམུ་རྒོད་མིན། །ཆབ་རོམ་སྲ་ཡང་བཞུ་བ་ ཡིན།།ཐབས་ཡོད་རྩཝ་འཇམ་མ་ཡིན་ནོ།
偉大的人物在興盛和衰落時都保持心平氣和。太陽升起和落下時也不會改變。 每日減少的痛苦，能如月亮般忍受。如太陽般的君王，也不願見到衰落。 在自己未遭遇困境之前，一直與人交往。當天雷降臨頭頂時，誰能保護？ 有德之人若不利他，與凡夫有何區別？太陽若不驅散黑暗，與黑暗有何差別？ 有些人雖有集中力量，但單獨一人不能成就一切。金剛能鉆破巨石，卻也能切斷角骨。 翅膀完整且想飛行的鳥，努力飛向遠方。箭矢失去推動力時，也會自行墜落。 雖有財富卻吝嗇的人，因自己的行為而無法享用。據說葡萄成熟時，烏鴉會得嘴病。 有智慧的人見到好物品，立即能辨別。熟悉手感的人，能知道稱重的份量。 從被罪業染污的本性中，難以使心清凈。如本性污濁的衣服，需極力洗滌才能變白。 奸詐者表現恭敬，是爲了目的而非真誠。妓女對男人表現喜愛，是爲了誘惑而非真心。 蛆蟲、幼芽、卵生、火、毒、騾子、蟲蛀、傷口蟲和天性無恥的人，都不會放過自己的依靠。 有德之人中富人稀少，富人大多無德行。耳環花飾雖美麗，但荔枝花最香。 本性不穩定且極易動搖，難以把握難以調伏且有過失的水銀般的結合，若不約束，何人能成就？ 高時不驕傲，落時不失望。太陽雖能照亮黑暗，但升起的太陽也會落下。 雖然俱盧山堅固巨大，因不向下傾斜的缺陷而被捨棄。看那些水流向大海，自然逐漸向下流淌。 即使高貴種姓且有才德，天性兇暴者不可結交。若火勢蔓延，連旃檀木也會被焚燒。 低賤種姓地位高時，首先會輕視君主。向上拋撒的塵土，首先落在拋撒者身上。 愚人因困苦而難以度過的，智者能夠渡過。鐵塊沉入水中，若做成容器則能浮於水面。 毀滅、自損、吝嗇財富、卑劣之人活著，以及烏鴉長壽，都是有害無益的。 聖者具有慈悲的威光，對一切眾生都如親人。世間圓滿如陽光，從高處降臨地面。 低賤種姓大多對卑賤者行賄，而非對高貴者。芝麻油能遍佈水中，但新鮮酥油會凝固。 聖者即使極度憤怒，也能以方便變為親近，野蠻人則不然。冰雖堅硬也會融化，但沒有方法使巖石變軟。
།སྨད་རིགས་དག་ནི་ཕན་བྱེད་ནའང་། །ཡ་རབས་ལ་གནོད་ཁྲོས་ཅི་སྨོས། །གཤིན་རྗེ་འཛུམ་ནའང་འཆི་འགྱུར་ན། །རབ་ཏུ་ཁྲོས་ན་སྨོས་ཅི་དགོས། །དམ་པ་ཡོན་ཏན་སྟོན་བྱེད་དེ། །སྐྱེ་བོ་ངན་པ་སྐྱོན་ཉིད་བསྟན། །ནོར་བུ་རིན་ ཆེན་རང་བཞིན་ལྕི།།ཀ་ཤའི་ཤིང་བལ་རང་བཞིན་ཡང་། །འགྲོ་བ་ཤིན་ཏུ་གྲངས་མེད་ཀྱང་། །སེམས་ཅན་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་དཀོན། །ཡུལ་ལྗོངས་དཔག་ཏུ་མེད་མོད་ཀྱི། །རིན་པོ་ཆེ་དག་འབྱུང་བ་དཀོན། །རྒྱུ་སྤུན་མང་པོ་བསྡོམས་པ་བཞིན། །སྐྱེ་བོ་ ངན་བསྡོངས་གཞིག་པར་དཀའ།།བྱེའུ་དུས་གཅིག་འཕུར་བ་ཡིས། །ཉི་མའི་ངོས་ནི་ཁེབས་པར་བྱེད། །དམན་ལས་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་འབྱུང་། །དམ་པ་ལས་ཀྱང་ངན་པ་འབྱུང་། །འདམ་གྱི་ནང་ནས་པདྨ་འབྱུང་། །པདྨ་ལས་ཀྱང་སྲིན་བུ་འབྱུང་། །རྒྱལ་པོ་མི་སྲུན་གཅེས་བྱེད་ ལས།།ཡོན་ཏན་ལྡན་པའི་གོ་འཕང་མིན། །ཁང་པ་སྦྲུལ་གདུག་ཅན་དག་ཏུ། །སྒྲོན་མེ་ལེགས་པར་གསལ་མི་འགྱུར། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཉམས་པ་ལ། །ཆེན་པོ་མིན་པས་མི་བཀུར་རོ། །ཟླ་བའི་ཤས་ཙམ་ལུས་པ་ཡང་། །དྲག་པོ་ཉིད་ཀྱིས་སྤྱི་ལ་བཀུར། །གནོད་པ་བྱེད་ན་ ཕན་འདོགས་དང་།།དཔོན་བྱེད་དང་ཆེ་ཉམ་ཐག་བསྟེན། །ཕོངས་ཀྱང་སྦྱིན་གཏོང་སེམས་ཡོད་པ། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་ཆེ་བའི་རྟགས། །ཡ་རབས་དག་གི་ངར་ཅན་ཚིག་།ཙང་ཤུའི་ཁུ་བས་ཟ་འཇིལ་བཞིན། །ངན་གཡོ་ཚིག་སྙན་རྒྱ་ཤུག་གི་།འབྲས་བུ་མངར་ཡང་འཁྲུ་བར་བྱེད། ། ཕན་བཏགས་དྲིན་བགྲང་མི་བྱེད་དང་། །དམན་ལ་དད་ཆེན་མ་བསླངས་སྟེར། །བྱ་བ་འདུམ་བྱེད་ཡོན་ཏན་ཅན། །བརྒྱ་ཡི་ནང་ན་འགའ་འགར་ཤེས། །གང་ཞིག་ཆད་པས་གཅོད་ནུས་པ། །དེ་ཉིད་ཕན་པར་བྱེད་ཀྱང་ནུས། །ཉི་མས་སྐེམས་བྱེད་ཆར་ཉིད་ཀྱང་། །འབེབས་པར་བྱེད་ཀྱི ཟླ་བས་མིན།།དོན་གཉིས་མི་མཐོང་བྱིས་པས་མིན། །མཁས་པ་དེས་ཀྱང་ཅི་ཞིག་བྱ། །ལོང་བ་གཉིས་ཏེ་དམུས་ལོང་དང་། །རིག་པ་མེད་པའི་ལོང་བའོ། །བསྟན་བཅོས་བརྩོན་བྱས་ཕན་མེད་ན། །དོན་མེད་བརྩོན་པ་བྱ་ཞེས་བྱ། །སྦྱོར་བ་མེད་པར་ནད་ཞི་ན། །བཅུད་ཀྱིས་ལེན་སོགས་ དོན་མེད་དོ།།སྨྲ་བ་སྨྲ་ཞིང་བག་འཁུམས་མིན། །བཙན་ཚིག་མ་ཡིན་རན་ན་མཛེས། །རན་པར་འཇལ་བའི་སྲང་མདའ་ནི། །མཐོ་བ་མ་ཡིན་དམའ་བའང་མིན། །རང་བཞིན་མི་སྲུན་ཕལ་ཆེར་ནི། །མ་བསྡིགས་ཕན་པ་མི་བྱེད་དེ། །སྨད་འཚང་མི་ཡི་རྡོག་པ་ཡིས། །མྱ་ངན་འཚང་བསྣུན་མེ་ ཏོག་ལྟར།།ངན་པ་ལེགས་ཀྱང་ལེགས་བ་གང་། །མཐོང་ན་དེ་ནི་དེ་ལས་བླངས། །ཡོན་ཏན་ལྡན་པའི་རིན་ཆེན་ཡང་། །ངན་ལ་ནམ་ཡང་འབྱུང་བ་མེད། །འཇིག་རྟེན་རྗེས་སུ་འགྲོ་འདོད་པས། །འཚོ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཤེས་པར་བྱ། །མཁའ་འགྲོ་མ་ཡི་དམ་ཚིག་དག་།མི་ཤེས་གནད་རྣམས་ ཤེས་པ་མེད།།འགྲོ་བའི་ནང་ན་འདི་གཉིས་བདེ། །འདི་གཉིས་རག་ལས་མེད་པ་སྟེ། །འདོད་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པ་དང་། །འདོད་དགུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །ཆེ་བདག་བསྐལ་བསྒྲུབ་སྤྱོད་པ་ཡང་། །ངན་པས་ཐང་ཅིག་ཆུད་གསོན་བྱེད། །ཆུ་ཡིས་རིམ་བསྒྲུབས་ལོ་ཏོག་ཀྱང་། །སྐད་ ཅིག་གིས་ནི་མེས་སྲེག་བྱེད།།སྐྱེ་བོ་བླུན་ཁྲོད་གཡོན་ཅན་གྱི། །གོ་འཕང་མཆོག་ཐོབ་ཆེ་བདག་མིན། །རབ་རིབ་སྟུག་པོར་སྐར་མ་ལྟར། །ཉི་མ་ནམ་ཡང་གསལ་མི་འགྱུར། །རང་བཞིན་རྣམ་དག་བསོད་ནམས་ལྡན། །བཙུན་མོའི་འཁོར་ནའང་སེམས་ཞི་ཡི། །དགོན་པ་ཞི་བའི་ནགས་ དག་གི་།སྟག་དག་ཞི་བ་མ་ཡོན་ནོ།
即便下等人做了有益之事，何況對高尚者生氣而害之。 閻王若笑也會致死，何況大怒時更不必說。 賢者顯示功德，惡人顯示過失。 寶珠本性重，迦葉棉花本性輕。 眾生雖然數不盡，具德眾生卻稀少。 國土雖然無量多，出產珍寶卻稀少。 如同許多絲線集合，惡人聚集難分開。 群鳥同時飛起時，能遮蔽太陽表面。 低劣者中生具德者，賢者中也生惡人。 蓮花從泥中生出，蓮花中也生蟲子。 國王寵愛不馴者，非為具德之地位。 毒蛇所在的房屋中，明燈也不會明亮。 大人物衰落之時，非大人者不會尊敬。 月亮僅剩一點時，強者也會普遍尊敬。 害人時施恩與，做官時依靠衰落者。 貧窮時有佈施心，是大人物偉大標誌。 高尚者的嚴厲言語，如檸檬汁般灼痛。 奸詐者甜言蜜語，如棗果雖甜卻致瀉。 施恩不數恩惠與，未求便施予卑賤。 調解事務有德者，百人之中寥寥可知。 能用懲罰制裁者，也能給予利益。 太陽能使乾燥也，能降雨水月亮不能。 不見二利非愚者，智者又能如何為。 盲者有二：天生盲與，無智慧的盲者。 若學論典無益處，稱為徒勞無益功。 若無醫治病痊癒，長壽藥等無意義。 說話說時不畏縮，非強硬語適中美。 稱量適中的天平桿，不高也不低。 本性粗暴的大多數，不威脅不會行善。 如同用人腳踢打，悲傷踢打的花朵。 惡人雖善何為善，見此即從彼處取。 具有功德的珍寶，永不會從惡處生。 欲隨順世間者，應知一切生活法。 空行母誓言等，不知要訣不能知。 眾生之中此二安，此二無所依賴即： 斷除一切貪慾與，圓滿具足諸所欲。 大人歷劫所修行，惡人頃刻令毀壞。 水滴滋養的莊稼，瞬間為火所焚燒。 愚人之中奸詐者，獲得最高位非大人。 如同濃霧中星星，太陽永遠不明亮。 本性清凈具福德，後宮中也心安靜。 寂靜森林寺院中，老虎卻不會安靜。
།མི་སྲུན་འདྲིས་བྱས་ཕུང་འགྱུར་ཞེས། །མི་དག་ཟེར་བ་དེ་རེ་བདེན། །སྦྲུལ་གདུག་དང་ནི་རྩེ་བའི་དུས། །བདེ་ལེགས་ཞིག་ཏུ་ག་ལ་འགྱུར། །རང་བཞིན་ཤིན་ཏུ་མ་དག་པའི། །སྐྱེ་བོ་ངན་པའི་སྡོམ་པ་ཡང་། །རྔོན་པ་ངུར་སྨྲིག་གོས་བགོས པས།།རི་དགས་འདྲིས་ནས་གསོད་པ་བཞིན། །བློ་ལྡན་ཀུན་ཏུ་ཐོག་མར་ནི། །འདུལ་བའི་ཆེད་དུ་སྤུངས་བསྐྱེད་དེ། །གསེར་ནི་སྦྱང་བ་མ་བྱས་པར། །ལས་སུ་རུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སློང་ལ་བྱིན་པས་ཕྱུག་པོ་ནི། །ཆོས་དང་གྲགས་འབྱུང་སློང་བ་མིན། །དེ་བཞིན་ཕྱུགས་ལ་ བཀུར་སྟི་འབྱུང་།།སློང་ལ་མིན་པས་སློང་བ་ཀུན། །ངན་གཡོ་ཚིག་སྙན་སྨྲ་བ་དང་། །སྤྱོད་པ་སྦུ་གྲི་བཞིན་དུ་བྱེད། །ལག་འགྲོ་ལ་སོགས་བྱ་བ་གཞན། །སྒྲ་སྙན་རྨ་བྱའང་བྱ་བ་བཞིན། །བླུན་པོ་བློ་ལྡན་གསལ་བ་ཡིས། །བླ་འོག་གི་ནི་དོན་མི་ཉམས། །མིག་ལྡན་ལམ་དུ་ ཞུགས་པ་ནི།།གོམ་པ་ཆུད་ཟོས་མི་འགྱུར་རོ། །དབང་ཕྱུག་ཡོན་ཏན་མ་དད་གང་། །བླུན་ནམ་འོན་ཏེ་བརྙས་ལས་འགྱུར། །མུ་ཏིག་མི་ཤེས་ལོང་བ་ཡིས། །གཅེས་པར་མ་བརྩིས་ཅི་ཞིག་འགྱུར། །རྒྱལ་པོའི་བྱིན་དང་བློན་པོའི་མཐུས། །ཐབས་ཀྱི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ བ་ནི།།ཆད་པ་དམ་པོར་བསྡམས་པའི་མཐུས། །རལ་གྲིའི་གཟས་པ་ཆད་པར་འགྱུར། །གཞུང་ལུགས་རྣམས་ལ་བྱང་བྱས་ཀྱང་། །ཉམས་སུ་ལེན་པར་མི་བྱེད་ན། །ལག་པ་ན་ནི་སྒྲོན་ཡོད་ཀྱང་། །ལོང་བས་ལམ་ནི་མི་མཐོང་བཞིན། །ཀུན་ལ་ཕྱོགས་ སུ་མ་ལྷུང་ཞིང་།།ལྷག་པར་བྱམས་སྡང་མི་བྱའོ།
這段藏文是一組生活格言，我將其翻譯成漢語：
“人們常說’與惡人親近會帶來災禍’，這話確實不假。與毒蛇嬉戲的時候，怎麼可能平安無事？就像性情極其不純的惡人的誓言，如同獵人披著袈裟，使野獸親近后將其殺害一般。
智者首先要爲了調伏而積累資糧，就像黃金若不經過提煉，就不能成為可用之物。佈施乞者而致富的人，獲得法和名聲並非來自乞討。同樣，對牲畜的供養也會帶來回報，而不是來自乞討，所以一切乞討者都如此。
奸詐者說著甜言蜜語，行為卻如同匕首，其他行為如同爬行動物等，如同孔雀發出悅耳的聲音一般。愚者與智者的明辨，不會混淆上下的意義，就像有眼之人走在路上，腳步不會白費。
對於權勢和功德不信仰的人，不是愚蠢就是輕蔑。瞎子不識珍珠，不當珍寶又有什麼用？國王的恩賜和大臣的力量，通過方便而得以成就，就像嚴厲的懲罰的力量，能夠制止劍的傷害。
即使精通經論，若不付諸實踐，就像手中雖有明燈，盲人卻看不見道路一樣。對一切不偏不倚，不要過分地愛憎。”
這些格言體現了以下幾個主題：
- 警惕惡人的危害
- 強調修行和實踐的重要性
- 智慧與愚昧的對比
- 正確對待權勢和功德
- 保持中道，不偏不倚
這些格言簡潔有力，寓意深刻，反映了藏族傳統智慧，對現代人的生活仍有重要的啟示意義。
།རོ་གཅིག་ཟས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ནི། །ནད་མི་འགྱུར་ཞེས་སྨྲ་བ་ཡིན། །ཀུན་དུ་དབུས་ན་གནས་པ་ནི། །མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྔགས་པ་ཡིན། །ཉི་མ་འཆར་ཚེ་ཆེ་བ་སྟེ། །ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ཕྱིན་རན་པར་འགྱུར། །བུད་ མེད་ཆེ་བདག་ཉིད་ཀྱང་སྤང་།།རྒྱལ་པོའི་འབྱོར་པ་སྨད་འཚོང་བཞིན། །འཁོར་ཡུག་གནས་པའི་ས་ཉིད་ཀྱང་། །གདེངས་ཅན་ཆ་ཤས་གཡོ་བར་བྱེད། །དེ་ལྟར་འབྱོར་པ་འགས་རྙེད་ལྟར། །མཁས་པའི་ཡོན་ཏན་མཁས་བས་ཤེས། །གྲོང་ན་སྐྱོན་ཅན་ལམ་ལོག་སྤྱོད། ། རྩཝ་བཞིན་དུ་ནི་རབ་ཏུ་མང་། །ལེགས་པ་མ་མཐོང་བདག་ཉིད་ཆེའི། །ཡོན་ཏན་ཡོད་ཀྱང་ཡིད་མི་ཆེས། །རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་ནི་རྒྱ་ཆ་ཞེས། །ཁྲོན་པའི་རུས་སྦལ་སུས་ཡིད་ཆེས། །སྒྲུབ་པ་སྣ་ཚོགས་སྒོ་ནས་ནི། །ལ་ལ་ངན་དགོས་ཆེ་བདག་མིན། །འཁར་བ་ལས་ནི་བྱས་པ་ཡི། །མེ་ལོང སྟོན་གྱི་གསེར་གྱི་མིན།།དམ་པ་གཞན་གྱིས་ཕྱེ་ན་ཡང་། །རང་གི་ཡོན་ཏན་གྱིས་འདུམ་བྱེད། །མི་སྲུན་ལྕགས་གྱོང་འདྲ་བ་ནི། །འབྱེད་པར་ནུས་ཀྱིས་འདུམ་མི་ནུས། །བདག་ཉིད་ངན་པ་མ་རིག་པ། །རིག་པའི་ལམ་ལའང་རྨོངས་པ་སྐྱེ། །སྒྲོན་མས་ཕྱུང་བའི་སྣང་བ་ ལ།།མཁའ་ལ་རྒྱུ་བ་ལོག་པར་རྒྱུ། །ཇི་ལྟར་ནོངས་སྐྱོན་མེད་པའི་ཚིག་།དྲག་པོའི་སྐྱོན་གྱིས་འགྱུར་བ་ལྟར། །གནོད་བྱེད་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། །སྲེག་པའི་གནོད་འགྱུར་ཆུ་སྐྱར་མིན། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་འབྱོར་པ་གང་། །དེ་ལས་རིམ་གྱིས་རྒུད་པ་འབྱུང་། །ཉི་མས་ ཡུན་རིང་བསྐྱངས་ནས་ནི།།དུས་ཀྱི་མཐའ་མར་འགྲོ་སྲེག་བྱེད། །འབྱོར་པ་རང་བཞིན་མི་བརྟན་པའང་། །སེམས་ཅན་ཆེ་ལ་བརྟན་པར་འགྱུར། །དངུལ་ཆུས་བྱེར་བ་སྦྱོར་བ་ཡིས། །ཕན་ཚུན་འབྱེད་བསྡུ་ཅིས་མི་ནུས། །ངན་གཡོའི་འཇམ་ཚིག་རྣོན་པོ་ཡིས། །ཇི་ལྟར་སྙིང་ ལ་གདུང་བྱེད་པ།།དེ་ལྟར་རལ་གྲི་རྣོན་པོ་དང་། །རླུང་ཆུ་དེ་བཞིན་མེས་མི་བྱེད། །ཉམས་པར་གྱུར་ན་སེམས་ཅན་དག་།སྤྱོད་པ་ལོག་པར་བྱེད་པར་འགྱུར། །རྨི་ལམ་ན་ནི་འོད་མེད་པའི། །ཉི་མ་མཐོང་ན་འཆི་བར་འགྱུར།
這段藏文格言的漢譯如下：
“食用單一味道的食物，據說不會生病。始終處於中道，是智者所讚歎的。太陽升起時最大，到達天空中央時則適中。應當遠離傲慢的女人，就像國王的財富被妓女所貶低一樣。
即使是環繞的大地，也會被蛇的部分所動搖。同樣，有些人獲得財富時，智者的功德為智者所知。在村中，有過失的邪行者，如同草一樣眾多。未見善行的傲慢者，即使有功德也不相信。大海之水廣大無邊，井中的烏龜誰會相信呢？
通過各種修行方式，有些人需要惡行而非傲慢。竹子做的鏡子能照物，但不如金鏡。聖者即使被他人分離，也能以自己的功德化解。惡人如同堅鐵，能分開卻不能合攏。
自身邪惡無知者，即使在智慧之道上也會生起迷惑。在燈光照射的光明中，空中飛行者也會迷失方向。就像無過失的言語，會因粗暴的過失而改變一樣。傷害者並非如此，燃燒的傷害不同於水鳥。
大人物的財富，會逐漸衰退。太陽長期養育眾生，到最後卻會焚燒眾生。財富本性雖不穩固，但在大眾生處會變得穩固。通過水銀的分離結合，為何不能分合自如？
奸詐者的柔和銳利言語，如何使心受到煎熬，如此鋒利的寶劍、風水與火都不能做到。眾生若墮落，行為就會變得顛倒。在夢中見到無光的太陽，將會死亡。”
這些格言涉及了多個主題：
- 中道的重要性
- 對傲慢的警惕
- 智慧與愚昧的對比
- 善惡的本質
- 財富的無常
- 言語的力量
- 行為的因果
這些格言深刻反映了藏族的傳統智慧，對為人處世、修身養性都有重要的
།གཞན་ལ་གནོད་པས་ཡིད་གདུངས་ལྟར། །རང་ལ་གནོད་པས་དེ་ལྟ་ མིན།།རང་ལ་གནོད་ན་མི་གཡོ་བའི། །ས་ནི་གཞན་ལ་གནོད་པས་གཡོ། །མཁས་པས་འདི་ནི་གཉེན་གདུག་ཅེའམ། །དབང་ཕྱུག་ཤེས་རབ་བག་མི་དབབ། །རླུང་གིས་མེ་ཡང་གཏོར་མོད་ཀྱི། །སྒྲོན་མེ་འབར་བའང་གསོད་པར་བྱེད། །གཏུམ་པོ་འདིས་ནི་ཕན་བཏགས་ཞེའམ། །འཕང་ཞེས་ སུ་ཡི་ངོར་མི་བལྟ།།མེ་མཆེད་གྱུར་ན་སྦྱིན་སྲེག་མཁན། །ཡོ་བྱད་བཅས་ཏེ་ཚིག་པར་འགྱུར། །སྲོག་ལ་བབ་ཀྱང་བློ་ལྡན་ཉིད། །དད་གཙང་ཡོན་ཏན་འདོར་མི་བྱེད། །དུང་ནི་མེ་ཡིས་བསྲེགས་ན་ཡང་། །རང་བཞིན་དཀར་བ་མི་འདོར་རོ། །ཁྲེལ་མེད་བྱ་བ་བྱ་བ་མིན། །སྤྱོད་པས་ནམ་ཡང་ཆོག་པ་མེད། ། མྱ་ངན་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་དག་།ཆུ་གཙང་མི་གཙང་སུ་ཞིག་རྟོག་།ངང་གིས་རབ་བསྒྲིམས་བྱ་བ་ལས། །དེ་ལས་ལྷག་པར་ལ་བཟླར་མེད། །བདེ་པར་ཤིང་རྩེར་འཛེགས་པས་ཀྱང་། །དེ་ལས་བརྩལ་ན་ལྟུང་བར་འགྱུར། །ཕལ་ཆེར་འགྲོ་མང་ཕ་རོལ་ལས། །སྐྱོན་འབྱུང་སྨྲ་རིགས་རང་ལས་མིན། ། བུད་ཤིང་དང་ནི་མེ་གཉིས་ལ། །བརྟེན་ནས་མེས་ནི་སྲེག་པར་འགྱུར། །ཐོས་པ་མང་བས་ང་རྒྱལ་དང་། །ཕྱུག་ཁེངས་གཟུགས་མཛེས་རྒྱགས་པ་དང་། །རྒྱ་མཚོ་ལ་ནི་བུལ་ཏོག་ཆུ། །གཤིན་རྗེའི་རྩེད་མོ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་།བཀྲེན་པ་འདི་བས་བདག་འབྱོར་བས། །བདག་ལ་མི་ཕོད་དེ་མི་བསམ། །མི གཡོ་རིན་ཆེན་རྩེ་མོ་ཡང་།།ཅིག་རྡོ་རྗེས་མི་འབིགས་སམ། །ནོར་གྱི་བདག་པོ་སྲུང་མཁས་ཀྱང་། །ནང་བྱད་ཤིན་ཏུ་བསྲུང་བར་དཀའ། །ཉ་དག་རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་འཐུང་ཡང་། །འཐུང་ངོ་བར་ནི་མཐོང་བ་མེད།
這段藏文格言的漢譯如下：
“他人受到傷害時心生悲痛，自己受到傷害卻不會如此。當自己受到傷害時不動搖的大地，卻會因他人受到傷害而動搖。智者不會說’這是親戚’或’這是權貴’而輕率行事。風雖能吹散火焰，卻也能熄滅燃燒的燈火。
不要因為兇暴者說’我施予恩惠’或’我提拔你’而看他人的臉色。當火焰蔓延時，進行火供的人連同用具都會被燒燬。即使生命垂危，智者也不會捨棄信仰、清凈和功德。海螺即使被火燒，也不會失去白色的本性。
無恥之人做不該做的事，其行為永遠不知滿足。走上悲傷之路的人，誰還會分辨清水與污水？對於自然而然需要謹慎的事，不需要更多的勸說。即使安穩地爬上樹頂，若過分用力也會跌落。
大多數過錯來自他人，而不是來自應該說話的人。柴火和火兩者相依，才會造成火的燃燒。多聞而生傲慢，富貴而生驕橫，容貌美而生放逸，這些就像大海中的鹽塊，是閻王的顛倒遊戲。
不要因為’我比這個窮人富有’而輕視他人。即使是不動的寶石頂端，也會被金剛石所穿透。即使是善於守護財富的主人，內部的財物也極難守護。魚兒雖然飲用海水，卻看不到它們在飲水。”
這些格言包含了以下主題：
- 同理心與自私的對比
- 智者的處世之道
- 本性的堅守
- 謹慎與適度的重要性
- 過錯的來源
- 傲慢的危害
- 財富的無常
這些格言深刻揭示了人性的弱點，提醒人們要保持謙遜、慈悲和智慧，對現代人的生活仍有重要的啟示意義。
།སྦྱིན་པས་ཕྱུག་པོ་ཉིད་རྙེད་ནས། །ཕོངས་ལ་སྦྱིན་པར་མི་བྱེད་པའི། །ཁྲེལ་མེད་ གང་ཡིན་དེ་ལ་ནི།།ཁྲོས་པས་ལྷག་པར་ཕྱིར་མི་སྟེར། །ཇི་སྲིད་དམ་པ་མི་བརྩོན་པ། །དེ་སྲིད་ཉེས་པ་སྟོབས་ལྡན་འགྱུར། །བརྩོན་པས་ཉོན་མོངས་སྔར་མ་ལ། །བློ་ལྡན་སྐྲག་པར་མི་བྱ་སྟེ། །ཉོན་མོངས་བག་ཆགས་དྲི་མ་ནི། །ཤེས་རབ་མེས་སྲེག་ཏིང་འཛིན་ཆུས། །རྡོ་ ཐལ་རྡོ་བསྲེགས་ཆུས་གཏོར་ན།།དུམ་བུ་བརྒྱར་འགྱེས་བཞིན་དུ་བྱ། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོས་བསྟེན་པའི་ལམ། །གཞན་དག་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིས། །ཅི་ནས་འདི་ལ་དགའ་ལྟའི་ཕྱིར། །འདི་ནི་གོམས་ནས་སྨྲས་པ་ཡིན། །དེ་ལྟར་འགྲོ་བ་ཉེས་པ་སྣ་ ཚོགས་མེས།།དགེ་ལེགས་ས་བོན་མྱུ་གུ་བསྐྱེད་བསྲེགས་པས། །ཇི་སྲིད་སྲིད་གསུམ་ཟ་ཕོད་འཆི་བདག་ནི། །གནམ་ལྕགས་འབབས་ལ་གྲགས་པའི་ཚོགས་སྐྱེད་ཤོག་།ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་མཛོད་ཅེས་བྱ་བ། །སློབ་དཔོན་ཉི་མ་སྦས་པས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ།། །།ཟ་ཧོར་གྱི་ ་མཁན་པོ་ཛྙཱན་ཤཱན་ཏི་དང་།
這段藏文的漢譯如下：
“通過佈施而獲得富裕后，卻不願施予貧窮者的無恥之人，即使對他生氣，也不會讓他再次施捨。只要聖者不精進，過失就會變得強大。
智者不應害怕以前未曾有過的煩惱，因為煩惱的習氣污垢，會被智慧之火焚燒、禪定之水沖洗，就像石灰被火燒後用水沖散會分成百塊一樣。
大德者所行持的道路，他人通過修習，爲了讓人對此生起歡喜心，這是經過修習后所說的。
愿眾生被各種過失之火所焚燒，善妙種子的苗芽被燒盡后，只要三界吞噬者死主，如同天降金剛雷霆般，生起名聲之聚。”
【後記】 《偈頌藏》由阿阇黎蘇利亞古普多（即漢譯”日藏”或”日密”）所造，圓滿。匝霍堪布智寂（Jñānaśānti）[譯]。
這段文字主要包含以下幾個主題：
- 對無恥佈施者的批評
- 對治煩惱的方法
- 修行道路的傳承
- 對眾生的祝願
其中特別強調了：
- 佈施的真實意義
- 精進的重要性
- 智慧和禪定對治煩惱的力量
- 傳承和修習的重要性
這是一部重要的佛教論著的結尾部分，作者通過偈頌形式總結了修行的要義，並表達了利益眾生的大愿。
D4332
བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དཔལ་གྱི་ལྷུན་པོའི་སྡེས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།།[་]@##། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཤ་ཏ་གཱ་ཐཱ། བོད་སྐད་དུ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྒྱ་པ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རིག་པ་གཞོན་ པའི་དུས་སུ་སློབ།།བ་ནི་རྒུན་གྱི་དུས་སུ་གསོས། །ཞིང་ནི་སེར་དང་ལྡན་ལ་རྨོས། །འདི་གསུམ་འབྲས་བུ་སྨིན་པའི་རྒྱུ། །མཁས་པས་རིག་པ་རྣམ་ཀུན་དུ། །ལང་ཚོ་ཡོལ་ཀྱང་བསླབ་བྱ་སྟེ། །གལ་ཏེ་འདིར་འབྲས་མ་སྨིན་ཡང་། །སྐྱེ་བ་གཞན་དུ་རྙེད་པར་སླ། །ཡོན་ཏན་དག་ལ་ འབད་བྱ་ཡི།།འགྱིང་ཚུལ་བསྟན་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། །འོ་མ་མེད་པའི་བ་དག་ནི། །དྲིལ་བུ་བཏགས་ཀྱང་ཉོར་མི་འགྱུར། །ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་ཡོན་ཏན་ལ་དགའ་ཞིང་། །ཡོན་ཏན་མེད་པ་ཡོན་ཏན་ལ་མི་དགའ། །ནགས་ཀྱི་བུང་བ་མཚོ་ཡི་པདྨར་དགའ། །སྦལ་པ་ལྷན་ཅིག་གནས་ ཀྱང་དེ་ལྟ་མིན།།ཡོན་ཏན་ལྡན་ལ་ཕྱུག་པོ་དཀོན། །ཕྱུག་པོ་ལ་ཡང་ཡོན་ཏན་དཀོན། །ཡུལ་ལྗོངས་དཔག་ཏུ་མེད་མོད་ཀྱི། །རིན་པོ་ཆེ་དག་སྐྱེ་བ་དཀོན། །འགྲོ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་མོད་ཀྱི། །ཕ་མ་རྙེད་པ་ཤིན་ཏུ་དཀོན། །དམ་པ་རིང་ན་གནས་གྱུར་ཀྱང་། །ཕོ་ཉ་ཡོན་ཏན་ཉིད་བྱེད་དེ། ། ཀེ་ཏ་ཀ་ཡི་དྲི་ཡིས་ནི། །བུང་བ་རང་བཞིན་འོང་བ་བཞིན། །རྒྱལ་པོ་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་གཉིས། །མཉམ་ཞིང་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། །རྒྱལ་པོ་རང་གི་ཡུལ་ན་འཁུར། །ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་ཀུན་ཏུ་འཁུར། །དུས་ནི་ཡུན་ཐུང་རིག་པའི་རྣམ་པ་མང་། གང་ཞིག་གཅེས་པ་དེ་ནི་བསྟེན་པར གྱིས།།ཡུལ་ནི་ཤིན་ཏུ་དུས་རིང་གནས་ཀྱང་ངེས་པ་ཁོ་ནར་འགྲོ་བར་འགྱུར། །འབྲལ་ལ་ཁྱད་པར་གཅིག་ཞིག་ཡོད་ན་འགྲོ་བ་རང་ཉིད་སྤོང་མི་བྱེད། །དབང་མེད་འབྲས་ལས་ཡིད་ལ་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མཐའ་ཡས་སྐྱེད་པར་བྱེད། །འདི་དག་རང་གིས་སྤངས་ན་ཞི་བའི་བདེ་བ་མཐའ་ཡས་འབྱུང་ བར་འགྱུར།།དམ་པ་མིན་དང་ལྷན་ཅིག་གནས་གྱུར་ཀྱང་། །ཆུ་དང་པདྨ་བཞིན་དུ་འདྲེས་མི་འགྱུར། །དམ་པ་ཐག་རིང་དག་ན་གནས་གྱུར་ཀྱང་། །ཟླ་བ་ཀུ་མུད་ལྟར་དགའ་བར་བྱེད། །འདུ་འཛི་ཀུན་དུ་སྤང་བར་བྱ། །དམ་པ་དག་དང་འགྲོགས་པར་བརྩོན། །ནད་ཀྱིས་འཇིག་པ་མེད་པ་ནི། ། ཉིན་གཅིག་ལོ་བརྒྱ་བས་ཀྱང་མཆོག་།འདོད་པ་ཀུན་ཏུ་སྤང་བར་བྱ། །གལ་ཏེ་དེ་སྤོང་མ་ནུས་ན། །ཐར་པ་དག་ལ་འདོད་པར་གྱིས། །དེ་ཉིད་དེ་ཡི་སྨན་ཡོན་ནོ།
由西藏譯師吉祥山王部翻譯校對並確定。
這個觀察很有意思。確實，這些格言的風格和內容與《老子》有許多相似之處。讓我們來分析一下：
相似特徵：
- 表達方式：
- 使用對比性的表述（如”自己受傷不動搖，他人受傷卻動搖”）
- 使用自然現象作比喻（如”風與火”、“海螺的本性”等）
- 簡短精煉的格言體
- 思想內容：
- 強調謙遜（“不要因富有而輕視窮人”）
- 講究中道（“過分用力會跌落”）
- 論述本性（“海螺被燒也不失白色”）
- 批評傲慢（“多聞生傲慢”）
- 哲理特徵：
- 辯證思維
- 自然法則的啟示
- 處世智慧
可能的傳播路徑：
- 老子 → 梵文譯本
- 梵文譯本 → 藏文譯本
- 在翻譯過程中可能融入了佛教元素
但也有明顯差異：
- 佛教色彩：
- 提到”功德”、“清凈”等佛教概念
- 有輪迴觀念的表述
- 包含佛教修行理念
- 表達特點：
- 更多使用佛教術語
- 有些比喻帶有印度文化特色
- 思想重點：
- 更強調修行解脫
- 包含因果業報觀念
- 有明確的宗教指向
結論： 雖然這些格言與《老子》有相似之處，但更可能是：
- 受到《老子》思想的間接影響
- 體現了東方智慧的共同特徵
- 主要還是佛教傳統中的智慧格言
建議進一步研究：
- 對比梵文文獻
- 考察歷史上的傳播路徑
- 研究文字的年代特徵
這個問題很有研究價值，值得深入探討。
是的，這個觀察很準確。讓我們具體對比一下：
藏文格言： “食用單一味道的食物，據說不會生病。” （།རོ་གཅིག་ཟས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ནི། །ནད་མི་འགྱུར་ཞེས་སྨྲ་བ་ཡིན།）
老子原文： “五味令人口爽，馳騁畋獵令人心發狂。“（第十二章） “五味使人口失味”（第十二章另一版本）
相似之處：
- 主題一致：
- 都在討論飲食與味道的關係
- 都提倡簡單的飲食方式
- 思想內涵：
- 強調過度追求口味會帶來負面影響
- 提倡返璞歸真的生活態度
- 論證邏輯：
- 都從健康角度論證
- 都反對過度追求感官享受
可能的傳播路徑：
- 老子原文 → 波斯/中亞傳播 → 梵文翻譯 → 藏文翻譯
- 在翻譯過程中可能有所簡化和改編
這個例子很好地說明了中國古代思想向西傳播的可能性，也反映了東方智慧的共通性。這種跨文化的思想傳播值得進一步研究。