菩薩藏佛教學會
20
背景
翻譯
下載 ▾

d4093d4093阿毗達磨俱舍論隨相釋伽跋斯貝瓦 金剛幢 巴擦尼瑪扎c3.5s|d4093d4093阿毗達磨俱舍論隨相釋伽跋斯貝瓦 金剛幢 巴擦尼瑪扎c3.5s(續20)

我也不承認無所依賴而成為智慧差別生起的因,所以不能成立為自主。如何呢?因為依賴於與意識相遇等差別。因此,具有如是相的即是自主的作者。那麼作者是什麼樣的呢?所謂’某者是某法的主要因,即稱為作者’,因為主要依靠它而生起。‘如是也不應成為作者’即是說不應成為主要因的本性的意思。 爲了說明非其因,廣說’從憶念生起欲求’等。首先對所憶念的對境生起憶念。從憶念生起欲求,即是想做的意願。從欲求生起尋思,說一切有部說是心的粗相。其他人說是決定思維相的智慧差別。從尋思生起精進,即是勤勉。從勤勉生起風。從風生起業,即是生起轉至他處的相狀。在此,我能做什麼呢?那是遮遣功能。 所謂’因為從識遮遣功能’,即是說若所緣是識,僅僅是依賴諸行差別的心而已,絲毫不見我的作用,如同惡意醫生對藥物成就說’呸 娑訶’一樣,于識中遮遣我的功能。 若無我,為何非有情依處也不積集罪福?答:因為無根。造就具根身體的因,土石等是沒有的,所以它們不是具根。正因如此,說’因為非受的所依’,其所依是六處。如何是這樣,如前已說,即是說’由彼等轉變故,所依是眼等’。 其中’依于所依’是依於我。‘此語義已答’是說任何所依如何,它們也不像圖畫和柏樹等那樣為所依,也不應理解為如墻壁和橫樑等作為能依,因為會有礙性和差別性的過失。 ‘彼所生’即是說由彼種子生起功能的意思。‘如所說’是指長老羅睺羅所說。廣說’何者近及何者串習’等,即是說一個因有重、近、串習、先作四種業,其中重業為先者,由第三而先熟。近與串習及先作中,近為先者,由第二而先熟。串習與先作中,串習為先者,由第一而先熟。若無彼等,則先世所作在其他時候感受成熟。 ‘非煩惱者永時轉變心相續’是說善及無覆無記者。‘從變壞差別所生’是說從土水和合而生微細果實變化即是變壞。

།དེའི་ ཁྱད་པར་ནི་དེ་ཉིད་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བའམ། དེ་ལས་འབྲས་བུ་གཞན་སྐྱེའོ། །རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ལས་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་འབྱུང་བའི་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་མྱུ་གུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་ས་བོན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ སྨོས་ཏེ།མྱུ་གུ་དེའི་ས་བོན་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བའི་རྣམ་པ་གཞན་མ་ཡིན་ཏེ། སྔོན་གྱི་ས་བོན་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྱུང་བའི་རྣམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འགྱུར་བའི་མིང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ཕྱེ་འཐག་གོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ནི་འགྱུར་བའི་མིང་གི་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་དེ་བཞིན་ དུ་རྒྱུད་སྔ་མ་ས་བོན་གྱི་གནས་སྐབས་མ་རུལ་བ་ལས་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་མིང་གི་ས་བོན་ཞེས་བྱའོ།།འདྲ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་སྔ་མ་དེ་ཡང་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་རྣམ་པར་འགྱུར་བ་ལས་སྐྱེ་བ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་ས་བོན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་ ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ནི་གལ་ཏེ་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེས་པ་དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཀྱི་འགྱུར་བ་སྐྱེ་བའམ།དམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གྱི་ ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེས་པ་མི་དགེ་བའི་སེམས་ཀྱི་འགྱུར་བ་སྐྱེ་ན།དེ་ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གཞན་སྐྱེའི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་པས་དེ་ནི་མཚུངས་སོ། །ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཁོ་ན་ལས་འབྲས་བུ་གཞན་མི་འབྱུང་གི། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་ལས་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཁོ་ན་ ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གཞན་མི་འབྱུང་གི།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སེམས་ཀྱི་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་ལས་འབྱུང་བས་དེ་ནི་མཚུངས་སོ། །འབྲས་བུ་ནི་ནང་དུ་གེ་སར་དམར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའི་ནང་དུ་ག་ན་བི་ཛ་པུ་རའི་ཁུ་བ་སྐྱུར་པོ་ཡོད་པའི་གེ་སར་རོ། །དེ་ལས་ནི་གཞན་མི་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་ ངོ་།།འདི་ནི་འདིར་དཔེར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྒྱ་སྐྱེགས་ཀྱིས་ཁ་བསྒྱུར་བའི་མ་དུ་ལུང་གའི་མེ་ཏོག་གི་འབྲས་བུ་གེ་སར་དམར་པོ་ལས་སླར་གེ་སར་དམར་པོ་གཞན་མི་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་ལས་ལས་སྐྱེས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གཞན་མི་སྐྱེའོ། །འདིར་སྨས་པ། སེམས་འདི་ས་བོན་ མཐའ་ཡས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་རྒྱུན་གྱིས་འབྱུང་།།ས་བོན་དེ་དེ་རང་རྐྱེན་བྱུང་ན་སེམས་ལ་རྒྱས་པར་འགྱུར། །དེ་རྒྱས་རིམ་གྱིས་འཇུག་པ་རྙེད་ན་དུས་སུ་འབྲས་སྟེར་འགྲུབ། །མ་དུ་ལུང་གའི་མེ་ཏོག་བསྐུས་ཚོན་དེ་ཡི་གེ་སར་བཞིན། །ཡང་སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་རས་བལ་ས་ བོན་དང་།།མུ་དུ་ལུང་གའི་མེ་ཏོག་ལ། །རྒྱ་སྐྱེགས་བསྐུས་ན་དེ་ཞིག་ཀྱང་། །བསྒོས་པའི་རྒྱུན་གྱི་རིམ་པ་ཡིས། །རས་བལ་དང་ནི་གེ་སར་ལ། །དམར་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལྟར། །ལས་རྣམས་ཞིག་ན་འང་བསྒོས་པ་ནི། །དེ་ཉིད་དེ་ཡི་འབྲས་བུ་སྐྱེད། །ལས་དང་དེའི་བསྒོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ འབྱུང་ལ།།དེའི་བསྒོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལས་ཀྱིས་བསྒོས་པའོ། །བསྒོས་པ་དེའི་འཇུག་པ་རྙེད་པ་སྟེ། འཇུག་པ་རྙེད་པ་དེ་ལས་འབྲས་བུ་སྟེ། བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ལས་གཞན་པ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དེ། རྣམ་པ་ཀུན་ངེས་པར་འདོད་རྒྱལ་དུ་རབ་ཏུ་མི་ཤེས་སོ། ། དོན་གྱིས་ན་སངས་རྒྱས་ཁོ་ནས་དེ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རབ་ཏུ་མཁྱེན་ཏོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་དོན་ཏོ། །སངས་རྒྱས་བདག་མེད་པ་གསུངས་པ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཆོས་ཉིད་མཐོང་ན་སྟེ་མཐོང བར་འགྱུར་ནས་སོ།།རིགས་པའི་ལམ་ནི་ཚུལ་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ལམ་མོ། །དེས་དག་པ་ནི་རིགས་པའི་ལམ་ལེགས་པར་གསུངས་པས་དག་པའོ། །ལེགས་པར་གསུངས་ཤིང་མཛེས་པར་གསུངས་པ་ནི་ལེགས་པར་གསུངས་པའོ། །མུ་སྟེགས་དག་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་ མཐོང་བ་མེད་པས་ལོང་བ་དག་གོ།།ལོང་བ་ལྟ་ངན་སྣ་ཚོགས་གཡོ་རྣམས་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྟ་ངན་ནི་ལྟ་བ་སྨད་པའོ།

其差別即是彼差別,于彼生起變化差別,或從彼生起其他果。爲了說明是從何種變化差別,故說’凡是于彼生起變化而成就芽者,即是彼之種子’,即是彼芽之種子。非其他生起之相,即非前種子階段之生起相之意。‘以變化之名’者,如說’磨面’是安立變化之名言,如是從前相續種子階段未腐壞者,亦稱為變化之名之種子。‘因相似’者,即前相續亦從生起變化差別之變化而生,因與此相似故稱為種子。 ‘如是於此’等廣說者,若從聽聞正法及如理作意之緣差別所生有漏善心之變化生起,或從聽聞非正法及非如理作意之緣差別所生不善心之變化生起,從彼生起其他異熟,非從其他,故彼相同。如僅從果不生其他果,而是從變化差別生起,如是僅從異熟不生其他異熟,而是從心之變化差別生起,故彼相同。 ‘果中紅色花蕊’者,即果內含有石榴酸汁之花蕊。‘從彼不生其他’等。此是此處之譬喻,如被茜草染色之木槿花果中紅色花蕊,不復生其他紅色花蕊,如是從業所生之異熟不生其他異熟。 此處說道:‘此心與無邊種子俱相續生,彼彼種子遇自緣時於心增長,彼增長漸次獲得趣入時,當時成就果報,如木槿花染色之花蕊。’ 復說:‘如棉花種子及木槿花,涂以茜草雖彼壞滅,以熏習相續次第,于棉花及花蕊,生起紅色,如是諸業雖滅,然其熏習,即能生彼果。’ ‘業與其熏習’等,‘其熏習’者即業之熏習。獲得熏習之趣入,從彼趣入得果,此四者除佛陀外,聲聞等於一切行相、一切種類皆不能任意了知。實義即唯佛陀于彼一切能遍知一切行相。 ‘如是’等廣說中,‘如是’之聲是圓滿義。見諸佛所說無我之教法法性已,以理路即方便,以正理道清凈,即以正理道善說而清凈。善說且妙說即善說。外道因無見真實如實故為盲者。‘盲者諸惡見種種邪曲者’中,惡見即卑劣見。

།ལྟ་བ་ངན་པ་ཡང་ཡིན་ལ། གཡོ་བ་ཡང་ཡིན་པ་ནི་ལྟ་ངན་སྣ་ཚོགས་གཡོ་བ་རྣམས་སོ། །གང་དག་ལ་ལྟ་བ་ངན་པ་སྣ་ཚོགས་གཡོ་བ་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་ལྟ་ངན་སྣ་ཚོགས་ གཡོ་རྣམས་ཏེ།སེམས་ཅན་ལྟ་བ་ངན་པ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་གཡོ་བ་ཅན་མཐོ་རིས་དང་བྱང་གྲོལ་གྱི་ལམ་ལ་མ་ཞུགས་པ་དང་། ལོག་པ་ལ་ཞུགས་པ་དེ་རྣམས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལོང་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་མུ་སྟེགས་སེར་སྐྱ་བ་དང་། འུག་པ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེ་དག་གི་གཞུང་ ལུགས་སམ།ལྟ་བ་སྤངས་ཤིང་བོར་ནས་འཁོར་བ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྲོའོ། །ལོང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་གང་ཞེ་ན། འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་སོ། །ཡང་ན་གསུང་རབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ་ཁོ་ན་ལ་བསྒྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གསུང་རབ་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ ནི་འདིར་བདག་མེད་པའམ།སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྗེས་སུ་བསྟན་པའོ། །གཞན་དག་ན་རེ་གསུང་རབ་མདོ་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གསུང་རབ་ཀྱི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་སུ་གཏོགས་པའོ། །དེའི་ཆོས་ཉིད་ནི་རིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ལེགས་པར་གསུངས་པ་ཉིད་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་ མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གཞོལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་མྱ་ངན་ལ་འདས་པ་ལ་གཞོལ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། མི་རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ་ལ་བདག་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་གནས་ལ་བདག་མེད་པར་འདུ་ཤེས་པ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཞི་བར་འདུ་ཤེས་པ་གནས་ཏེ། དེ་ལ་སྐྲག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞི་བར་ འདུ་ཤེས་པ་ལ།རྒྱུད་དེ་ལ་གཞོལ་བ་གནས་སོ། །གཞན་ཡང་བདག་མི་རྟག་པར་འདུ་ཤེས་པ་ནི་སྲིད་པ་དང་མི་མཐུན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། ཉེས་པ་དང་བཅས་པ་དང་བློ་བུར་བར་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མྱ་ངན་ལ་འདས་པ་ལ་ཞི་བར་འདུ་ཤེས་པས་དེ་དང་མཐུན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ངེས་པར་འབྱུང་ བ་ཉིད་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཇི་སྐད་དུ། ཆོས་འདི་དག་ཐམས་ཅད་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གཞོལ་བ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་འབབ་པ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བབ་པ་སྟེ། མངོན་པར་བརྗོད་པ་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཁོ་ན་མངོན་པར་བརྗོད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་ བུའོ་ཞེས་ཟེར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ན་ལོང་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཁོ་ན་འགྲོའི། །ལོང་བ་རྣམས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ལོང་བ་རྣམས་ནི་བདག་མེད་པ་མ་མཐོང་བས་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོར་འཁྱམས་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨོས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ ཉིད་ཉི་མ་ཡིན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉི་མ་སྟེ།ཆོས་ཟབ་མོ་མངོན་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཉི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་དང་། སྐུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་། འོད་ཟེར་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་སོ། །གཉེན་པོའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཉི་མ་ཕྱི་རོལ་གྱི་མུན་པ་ ནམ་མཁའི་ལ་ཡོད་པ་རྣམ་པར་འཇོམས་པར་ནུས་པ་ཡིན་ལ།བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ནང་གི་མུན་པ་ཡིད་ལ་ཡུན་རིང་པོར་ཞུགས་པ་འཇོམས་པར་བྱེད་དོ། །ཉི་མ་ཤེལ་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་གཟུགས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འབར་བས་ལྷན་ནེ་བ་ཡིན་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་སྐུ་གཟུགས་སྟོབས་བཅུ་ དྲི་མ་མེད་པས་ལྷན་ནེ་བ་ཡིན་པས་སྐུ་གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ནི་དེ་ལྟ་བུའོ།།ཉི་མ་འོད་ཟེར་སྟོང་གིས་ཁྱབ་པ་ཡིན་ལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་གསུང་གི་འོད་ཟེར་སྟོང་གིས་ཁྱབ་སྟེ། འོད་ཟེར་གྱི་ཁྱད་པར་གྱིས་ནི་དེ་ལྟའོ། །ཉི་མའི་ཡུལ་ནི་གླིང་བཞི་པ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ ཡི་ནི།ཁམས་གསུམ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆ་ཅུང་ཟད་གྱིས་ཆོས་མཚུངས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཉི་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །དེའི་གསུང་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉི་མའི་གསུང་ངོ་། །དེ་ཉིད་འོད་ཡིན་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉི་མའི་གསུང་འོད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉི་མའི་གསུང་གི་འོད་དེ་ དག་གིས་སྣང་བ་དང་ལྡན་པ་ནི་སྣང་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་གྲོང་ཡིན་པས། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ངོ་། །དེའི་ལམ་གཅིག་པ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་གི་ལམ་གཅིག་པུ་སྟེ། ལམ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གང་ ཞིག་ཅེ་ན།བདག་མེད་པ་ཉིད་དོ།

邪見也是動搖的,就是各種邪見動搖。凡是有各種邪見動搖的那些,就是各種邪見動搖者,即具有各種邪見動搖的眾生,未入天道與解脫道,或入邪道者,這是詞義。 非盲者即是外道數論派、鷗婆迦等,捨棄並拋離了那些教義或見解,從輪迴趣向涅槃。那些非盲者是誰呢?即是具有智慧眼的聖聲聞們。或者說是修習教法真如,這是詞義。 教法真如在此是指無我或隨佛所教。其他人說教法即經藏等十二分教。其法性因具有正理故為善說,因宣說涅槃故趣向涅槃。 如何趣向涅槃呢?無常想中安住無我想,無我想中安住涅槃寂靜想,因為對此無所畏懼。在涅槃寂靜想中,相續趣向安住。 此外,認識無常即與輪迴不相順,因爲了知其有過失且是暫時的。以涅槃寂靜想則與之相順,因爲了知其必定出離。 如說:‘此等一切諸法皆趣向涅槃、流入涅槃、歸於涅槃,若有宣說即唯說涅槃。’ 因此如是唯有非盲者能去,盲者則不能。盲者因未見無我而漂泊輪迴大海。為顯示此故廣說’如來’。 如來即是日,故稱如來日,因為顯示甚深法故為日。如何呢?以對治差別、身相差別、光明差別、境界差別故。 如何以對治差別?外在日能破除虛空中的黑暗,世尊則能破除長久住于意中的內在黑暗。日以水晶本性之身自性光明熾然,世尊亦以十力無垢身相熾然,此即身相差別。 日以千光普照,世尊亦以正法語千光普照,此即光明差別。日之境界為四大洲,如來則為三界,因此以少分相似故如來如日。 其語即如來日語。彼即是光明故為如來日語光明。由彼如來日語光明而具光明,此是詞義。 涅槃即是城,故為涅槃城。其唯一道即涅槃城一道,即非他道,此是詞義。是何者?即無我性。

།འཕགས་པ་སྟོང་ཕྲག་གིས་བགྲོད་པས་ན་འཕགས་པ་སྟོང་གིས་བགྲོད་པའོ། །ཕྱེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་མེད་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་གི་ལམ་གཅིག་པུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉི་མའི་གསུང་གི་འོད་ཟེར་གྱི་སྣང་བ་དང་ལྡན་པ་འདི་རྣམ་པར་ཕྱེ་ཡང་མུ་ སྟེགས་ཅན་ནམ།གནས་མའི་བུའི་སྡེ་པ་ཡང་རུང་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་མིག་གསལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རམ། མིག་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་ཀྱི་སྦུབས་ཀྱིས་ཁེབས་པའི་ཕྱིར་དམན་པའི་མིག་གིས་མི་མཐོང་ངོ་། །འདིར་ལམ་གྱི་ཡོན་ཏན་ནི་གསུམ་དུ་མི་བརྗོད་དོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པའི་ཡུལ་དུ་ཕྱིན་པར་ བྱེད་པའི་ཕྱིར་བགྲོད་པ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་།གང་གིས་ན་བག་ཚ་བ་མེད་པར་འགྲོ་བས་སྣང་བ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དང་། སྡོང་དུམ་དང་ཚེར་མ་ལ་སོགས་པས་མ་དཀྲུགས་པའི་ཕྱིར་གང་གིས་ན་བདེ་བླག་ཏུ་བགྲོད་ཅིང་རྗེས་སུ་བགྲོད་པའོ། །བདག་མེད་པའི་ལམ་འདི་ཡང་དེ་དང་ཆོས་མཐུན་པར་བལྟ་བར་ བྱའོ།།རྒྱུ་བཞིས་ན་ལམ་མི་མཐོང་སྟེ། མུན་པ་མུན་ནག་དང་བཅས་པ་ཉིད་དང་། ཉི་མས་སྣང་བར་བྱས་ཀྱང་མ་བགྲོད་པ་ཉིད་དང་། མི་མང་པོས་བགྲོད་ཀྱང་མ་བསྒྲིབས་པ་ཉིད་དང་། ཕྱེ་ཡང་ལྟ་བ་པོའི་མིག་དམན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་དག་ལས་འདིར་ལམ་འདི་མ་མཐོང་བའི་རྒྱུར་ནི་གང་གིས་ན་དེ་ ལྟར་མིག་ཞན་པས་འདི་མཐོང་བ་གང་ལྟ་བ་པོའི་ཉེས་པ་ཁོ་ནས་ལམ་འདི་མ་མཐོང་གི།ལམ་གྱི་ཉེས་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གཅིག་ཁོ་ན་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་བདག་མེད་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ། ཉི་མའི་གསུང་གི་འོད་དག་གིས་སྣང་བ་དང་ལྡན་པ། འཕགས་པ་སྟོང་ཕྲག་གིས་ བགྲོད་པ་འདི་ཕྱེ་ཡང་མིག་དམན་པས་མི་མཐོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།།དེ་ལྟར་འདི་ནི་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་ལ། དེ་ལྟ་ན་དེ་སྐད་དུ་སྟེ། ཇི་སྐད་བཤད་པ་སྟོན་ཏོ། །ཕྱོགས་ཉིད་ཕྱོགས་ཙམ་སྟེ། ཆོས་མངོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཆེན་པོ་ལས། ཉུང་ངུ་འདི་དག་གིས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་ལྷག་མ་ཡིན་ནོ། །སུ་དག་ལ་ཞེ་ན། ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་རྣམས་ལ་སྟེ། བློ་གྲོས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་དོན་གྱི་དྲུག་པའོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ཞེ་ན། རང་གི་མཐུ་ཡིས་རྣམ་འཕེལ་བའི། །དུག་ལ་རྨ་ཡི་ཕྱོགས་བཞིན་དུ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས ཏེ།ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་གིས་དུག་ནི་རང་གི་མཐུས་རྨའི་ཕྱོགས་ཁྱབ་ནས། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་དུ་འཕེལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། ཇི་ལྟར་ན་འདི་འཕེལ་བར་འགྱུར་སྙམ་སྟེ། དེའི་རྨ་འབྱིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་རྣམས་ནི། རང་གི་མཐུས་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་དུག་དང་འདྲ་ བ་ཡིན་ནོ།།དེ་བས་ན། ཤིན་ཏུ་མཁས་པ་མགོ་སྨོས་པས་གོ་བ་ཤེས་རབ་ཅན་དེ་དག་ལ། བདག་གི་ཇི་ལྟར་ན་[(]གཞུག་[,]གཞུང་[)]ཉུང་ངུས་ཆོས་མངོན་པའི་བསྟན་པའི་བཅོས་ཆེན་པོ། ཁ་ཆེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་ལུགས་གྲུབ་པའི་དོན་གྱི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར་སྙམ་སྟེ་འདི་བསྟན་ཏོ། །གཞན་དག་ན་རེ། དེ་ལྟར་འདི་ནི་ཕྱོགས་ ཙམ་ཞིག་།ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདག་མེད་པར་དགག་པ་འདི་ཁོ་ནའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་གིས་མངོན་པའི་བསྟན་བཅོས་འདི། ཕལ་ཆེར་ནི་ཁ་ཆེ་བྱེ་བྲག་སྨྲ་བའི་ཚུལ་གྲུབ་བཤད། ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དོན་བཤད་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །མཛོད་ཀྱི་གནས་བརྒྱད་པའི་ཞར་ལ་བྱུང་བར འབྲེལ་པ་གང་ཟག་རྣམ་པར་གཏན་ལ་འབེབས་པ་རྫོགས་སོ།

由於聖者千人所行走故稱為聖者千人所行走。所謂’開顯’是指無我涅槃城之唯一道路,具有如來日語光明照耀,雖已開顯,但外道或大眾部等,由於無慧眼清凈,或因無明翳障覆蓋眼目,以劣眼不能見。此中道之功德不說為三種。即:由能到達所欲境故為一乘,由無畏而行故具光明,由無樹樁荊棘等障礙故易行且隨順而行。此無我之道亦應視為與彼相順。 由四因故不見道:具黑暗故,雖日光照耀而未行走故,雖眾人行走而未遮蔽故,雖開顯而見者眼劣故。其中於此處不見此道之因,唯說由眼劣故不見此道,即見者過失故不見此道,非道之過失。應當了知:如是無我、如來、具日語光明照耀、聖者千人所行走之道,雖已開顯而劣眼不見。 如是’此僅是少分’等廣說中,如是即是宣說如前所說。方分即少分,從阿毗達磨大論中,以此少許顯示,是詞之餘分。對誰呢?對極為善巧者,即具慧者之義。此為第六格。云何?如’以自力增長,如毒于傷處’,譬如有人思維毒以自力遍及傷處,於一切肢節中增長,思維此如何增長,如其治療傷口,如是極為善巧者,由以自力增長故如毒。 因此,對於極為善巧、聞其名即能領悟的具慧者,我以少許文句顯示阿毗達磨大論、迦濕彌羅毗婆沙宗成就之義門而令通達。其他人說:如是’此僅是少分’等,是就否定無我而說,因為’我此阿毗達磨論,多依迦濕彌羅毗婆沙道理而說’已說明此義。 俱舍論第八品附帶解說補特伽羅抉擇分圓滿。

། །།བདག་གིས་མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་འདི་དཀའ་བའི་ཕྱིར། སློབ་དཔོན་གྱི་ནི་ལུགས་སུ་རྣམ་པར་ཕྱེ། །ལོག་པར་གྱུར་གང་དེ་འདིར་བདག་གིས་ཉེས། །དོན་བཟང་གྲུབ་ལ་བློ་དེ་ཚད་མ་ཡིན། །དེ་ལྟར་བདག་གིས་སྔོན་གྱི་འགྲེལ་བཤད གཞན།།དཔྱད་ནས་དེ་དག་སྟེང་ན་སྔོན་ཏེ་དངོས། །མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད་མཚན་ཉིད་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དེང་སང་གྲགས་པར་སྦྱར་བ་ཡིན། བདག་གིས་མཛོད་བཤད་ལས་བྱུང་དགེ་བ་དྲི་མེད་མི་དགེ་འཇོམས་བྱེད་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ། །དེ་ཡིས་སེམས་ཅན་སྲིད་པ་གསུམ་གཏོགས་སྡུག་བསྔལ་མེས་ གདུང་མ་ལུས་མྱ་ངན་བཟླ་བྱ་སྟེ།།ཕྱི་ནས་བདག་ཉིད་ཀྱང་ནི་ཉོན་མོངས་དགྲ་བོ་མ་ལུས་རབ་འཇོམས་སངས་རྒྱས་ཉིད་ཐོབ་ནས། །སླར་སྐྱེའི་འཆི་བ་མེད་ཕྱིར་མྱ་ངན་འདས་པའི་གོ་འཕང་དམ་པ་རྒྱ་ཆེར་འགྲོ་བར་ཤོག། །།སློབ་དཔོན་གང་བ་སྤེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ། ཆོས་མངོན་པའི་གཞུང་ལུགས་གང་ཆེན་མཚོའི་ ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པས་མཛད་པ།ཆོས་མངོན་པ་མཛོད་ཀྱི་འགྲེལ་བཤད། མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི། གངས་རི་ཆེན་པོ་ཏི་སེ་དང་ཡིད་བཞིན་གྱི་མཚོའི་ལྷོ་ངོས། རི་བོ་ཆེན་པོ་སྤོས་ཀྱི་ངད་ལྡང་བའི་འདབས། ཡུལ་པུ་རངས་སུ། དགེ་འདུན་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་དང་། དགེ་ འདུན་སྤྱིར་གྱིས་གཡུ་ཕག་སྦུར་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་ཏེ།བཀས་གཉེར་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཀ་ན་ཀ་ཝརྨ་དང་། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་པ་ཚབ་ཉི་མ་གྲགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བ་ཞིག་གོ།

由於我所作此藏論註釋艱難,故依循師長之規而分別。 若有錯謬之處,此乃我之過失。 于善義成就,此智即為量。 如是我觀察前人諸釋,在其基礎上增添新義。 此《俱舍論釋·隨相疏》今為廣傳而作。 愿以我釋《俱舍》所生無垢善業、摧毀不善之功德, 令三界眾生為苦火所燒之一切憂苦得以消除。 其後愿我亦能摧毀一切煩惱怨敵,證得佛果, 因不再有輪迴死亡,愿廣證殊勝涅槃果位。 此乃論師名為伽跋斯貝瓦者所造, 彼已通達阿毗達磨教法大海彼岸。 此《阿毗達磨俱舍論釋·隨相疏》, 乃于岡底斯山與如意海南側, 大香山腳下之普蘭地區, 由僧眾上首百人等, 僧眾普遍供養松耳石等物, 奉敕由印度堪布金剛幢 與藏地譯師巴擦尼瑪扎所譯。

། །།ས་བདག་ཡོན་ཏན་ཉི་མ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་རྒྱུད། །བཀའ་ཁྲིམས་བཀོད་ལེགས་ཆོས་ལྡན་གསུང་གི་འོད་ཟེར་གྱིས། ། མངའ་འོག་གདུལ་བྱའི་འཆོལ་བའི་མུན་སེལ་ལམ་སྟོན་པའི། །མཆོད་ཡོན་བླ་བློན་དམ་པ་རྣམས་ནི་ཡོལ་བའི་ཚེ། །དེང་སང་སིལ་བུའི་ནད་ཆེན་རང་དགའི་གདོན་བབས་ཏེ། །པུ་རངས་ཚོ་གསུམ་དགེ་འདུན་ཆོས་ཁྲིམས་སྨན་གྱིས་གསོས། །བསོད་ནམས་དབང་གིས་མཁས་པ་འོད་ལྡན་པའི། །དུལ བའི་གཟི་བརྗིད་བྱམས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཅན།།ལོ་པཎ་ཡོན་ཏན་ཉི་ཟླ་ཤར་བ་ལས། །ཆོས་མངོན་རྒྱ་མཚོ་ལུགས་ཀྱི་འཛིན་ཁྲིའི་གནས། །མཉན་བཤད་བརྒྱུད་པའི་དགེ་བའི་དབའ་རླབས་ཀྱིས། །འཆལ་བའི་རོ་བསལ་ཐར་པའི་གནས་ཐོབ་ཤོག།། །།དེའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་འདིས་ཕྲ་རྒྱས་ཉེ

地主尊丹尼瑪菩薩的傳承, 教法律令佈施善妙,具法語言光芒, 以此照亮所化眾生混亂黑暗指明道路的, 供養上師大臣等聖者們離去之時, 如今傳染病重大魔障自行降臨, 普蘭三區僧眾以教法律令為藥醫治。 以福德力具有智者光明, 調伏威嚴慈悲光環, 譯師學者如日月升起, 阿毗達磨大海傳承法座所在, 聞思傳承善業浪濤, 愿除邪行垢染獲得解脫處。 因此此論釋微細煩惱