d4267攝真實論難解疏蓮花戒 德文跋陀羅 札覺協饒c3.5s｜d4267攝真實論難解疏蓮花戒 德文跋陀羅 札覺協饒c3.5s（續6）

།བཏགས་པའི་གཅིག་ཉིད་སྒྲུབ་ན་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། བཏགས་པའི་སེལ་བའི་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་འདི་ལ་རྒྱུའི་ཉེས་པ་ཡོད་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། མ རིག་པའི་བག་ཆགས་ཐོག་མ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཚུལ་འདིས་རྟགས་ངན་འདི་དག་སུན་དབྱུང་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་གཞན་གྱིས་སྨྲས་པའི་སྤྱིའི་སྒྲུབ་བྱེད་རྣམས་རྒྱས་པར་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་ནས་སྤྱིའི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་བརྗོད་པར་འདོད་ནས་ གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།གདོན་མི་ཟ་བར་སྤྱི་ཐ་དད་པ་དག་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་གཅིག་གི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་ངེས་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར། དེ་ལ་འདིའི་འཇུག་པ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའམ། དེ་མངོན་པར་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཡིན། གནས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་མི་འཇིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའམ། ཐུར་དུ་ལྟུང་བའི་མཚན་ཉིད་གེགས་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྲང་། དེ་ལ་རེ་ཞིག་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ཀྱིས་རང་བཞིན་མི་འཇིག་པར་གྲུབ་པའི ཕྱིར་རོ།།གཉིས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་དག་གི་ཕྱིར་བྱ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཐུར་དུ་ལྟུང་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟེན་རྣམས་དེའི་གེགས་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །ཐ་དད་པ་དག་པ་སྤྱི་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་ལན་ མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ།འདུ་བ་དེ་ཉིད་དཔྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ལོགས་ཤིག་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པའི་ངོ་བོའི་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་འདུ་བ་ཞེས་བྱའོ། །སྤྱིའི་བརྟེན་པ་དེ་ཡང་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་གནས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སམ། དེས་གསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ དཔྱོད་པ་རྩོམ་པ་ཡིན་ནོ།།ཕན་ཚུན་མ་འདྲེས་པའི་བདག་ཉིད་རྣམས་ཀྱི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་དོན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདུ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པའི་ལུས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་སྲེ་བར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་ དེ་འདུ་བར་བརྟགས་ཏེ།དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡོད་ན་ཡང་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་གནས་པའི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གཞན་དུ་གྱུར་བ་དེ་ལ་འདུ་བ་པོ་ཞེས་མི་བྱེད་ན་ནི་རྩོད་པ་མེད་པས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ གནས་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若欲成立假立之一性，則是成立已成，因為許假立遮除之體性為一故。所說”此中無因之過失”亦不成立，因為有無始無明習氣相之因過故。是故應當如是以此理破斥此等惡因。 如是首先廣說破斥他說共相能立已，為欲說共相能害量故說”複次”等。必須許共相趣入差別諸法，若非如是，云何于彼等成立以彼為因之一相識？於此，趣入是住相耶？抑或是顯現相耶？ 住亦有二：是自體不壞相耶？抑或是障礙下墜相耶？其中首先非第一，因為常故，自性不壞已成故。亦非第二，因為無身及遍一切故，無作用故，不可能下墜故。是故諸所依不應為彼障礙。 若謂”共相住於差別諸法即是住”，此亦非答，因為彼聚集正是所觀察故。如是不離能依所依而成就之體相，名為聚集。彼共相所依，或以與彼相屬之住性，或以彼所顯現性，此即開始觀察。 互不相雜自性諸法全無所作而成異法不應理，因為太過遍故。若爾，一切當成一切之聚集。如是互返身體事物之生起，即是所計聚集；即使有異法，住于自體之互異自性相屬亦無，因為將成自體壞失故。若不說異法為能聚集者則無諍，故異法之住不應理。

།འབོ་བའི་གེགས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྤྱི་ལ་རྟེན་དུ་རྟོག་པ་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་པ་མེད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །འབོ་བ་མེད་པ་ནི་འབོ་བ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་ཏེ། ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་དག་གིས་འབོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གསལ་བའི་མཚན་ཉིད་ ཀྱི་གནས་པ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དེས་གསལ་བ་ནི་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། རྟག་པ་གཞན་དུ་བྱེད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་རྒྱས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་གལ་ཏེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་ནུས་ན་དེའི་ཚེ་ཅིའི་ཕྱིར་ གསལ་བའི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པར་འགྱུར།འོན་ཏེ་མི་ནུས་ན་དེའི་ཚེ་ཡང་གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་བོགས་དབྱུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ལྟོས་པ་རིགས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པར་ཁས་ལེན་ན་ཡང་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་གསལ་བ་བཞིན་དུ་ཐུན་ མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྤྱི་དངོས་པོར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་བརྗོད་པ་དང་སྒྲ་དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མ་ལུས་པ་ཉིད་ནི་སྤྱིའི་ཚིག་གི་དོན་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅུང་ཟད་མེད་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབིགས་བྱེད་ལ་ གངས་ཅན་བཞིན་ནོ།།སྤྱི་ཡང་ཐ་དད་པ་དག་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །བུམ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱོན་གཞན་ཡང་འཆད་དོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཐ་དད་པ་ནི་བུམ་པ་ཉིད་དང་ས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ སྟེ།ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པ་ན་རེས་འགའ་རང་གི་རྟེན་ཙམ་ལ་ཁྱབ་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའམ། ཡང་ན་གང་གསལ་བས་སྟོང་པའི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སོ། །མཆོག་གི་རིགས་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མཆོག་ཅེས་བྱ་བས་ཡུལ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་ བརྗོད་དོ།།འདི་ཡང་ཡུལ་ཆེན་པོ་ཉིད་ཙམ་དུ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དཔེར་བྱས་ཀྱི་གསལ་བའི་བར་ན་གནས་པའི་ཡུལ་ལ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཡང་དེའི་ཚེ་ཆོས་མ་གཏོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ཉེས་པ་བཤད་པ། དེ་ལ་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་ པའི་གསལ་བས་སྟོང་པའི་ཡུལ་དུ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་སྐྱེས་པ་ན་དེ་དག་དེ་རིགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་སྟེ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་འཇུག་པའམ་མཐོང་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ་།།མི་ཤེས་ཏེ་ཁོང་དུ་མི་ཆུད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

以”障礙流動”等說明計度共相為所依極不相屬。無流動即離流動者，因為無身及遍一切故無流動。因此顯現相之住亦不應理，如是由彼顯現即是生起彼境識，常法不可能成他，故非周遍圓滿自性相。 若爾，若自能生識，則何故待顯現因？若不能，則亦因他差別不可助益故，待彼不應理。若許他差別所作，則成無常過失，如是則如顯現非共故，共相不成事物，如是思維。 是故由說及聲存在故，說無餘性是共相語義。其比量為：若於某法無少許趣入因，則不趣入彼，如於穿刺者之數論。共相於差別諸法亦無少許趣入因，此乃能遍不得。 以”瓶等”等說明其他過失。瓶等差別種類即瓶性、地性等，說遍一切時，或說僅遍自所依，或思維謂於一切無顯現境皆有，此二分別。 言”如勝種”者，以”勝”說明由大境性而有。此亦僅由大境性相同為喻，非由遍顯現間處境性，彼時亦非除法。於此，說第一分過失，即”于彼事物”等。于瓶等顯現空處生起瓶等事物時，彼等彼類差別瓶等，云何于彼即瓶等趣入或見？意謂不知、不解。

།ཅི་ལྟར་ཞེ་ན། རྟག་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའམ། དེ་ན་སྔ་ནས་གནས་པར་འགྱུར་བའམ། ཡུལ་གཞན་ནས་འོངས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་དེར་མཐོང་བའམ་འཇུག་པར་འགྱུར། གང་གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་སྐྱེ་བ མ་ཡིན་ཏེ།རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔ་ནས་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གཞན་ནས་འོངས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དག་ལ་དེ་དག་འཇུག་པའམ་དམིགས་པར་འགྱུར། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དུ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཞིང་སྔ་ ནས་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་ཕྱིས་ཡུལ་གཞན་ནས་འོངས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་དེར་དམིགས་པའམ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ།རི་བོང་གི་མགོ་ལ་དེའི་རྭ་བཞིན་ནོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་དེས་སྟོང་པའི་ཡུལ་དུ་སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པའི་སྤྱི་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་ དམིགས་པའོ།།གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་འཇུག་པ་དང་དམིགས་པ་དག་གི་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་བཤད་པ། རང་རྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་རྟེན་དང་དབང་པོ་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པའི་དམིགས་པའི་རྒྱུ་ལ་སྟེ། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་བདག་དང་ཡིད་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །དེའི་ཕྱིར་གསལ་བ་ཐ་དད་བ་གཅིག་ལ་རིགས་ཐ་དད་པ་དེ་དག་འཛིན་པ་ན་རིགས་མི་མཐུན་པ་གསལ་བ་ཐ་དད་པའི་བར་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངོ་བོ་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་རེ་རེ་ལ་གཟུང་བའི ངོ་བོ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཤེས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་མཐོང་བའི་གསལ་བ་དང་འདུ་བའི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཤེས་ཟིན་པ་ལས་གསལ་བའི་པར་ན་གནས་པའི་སྤྱིའི་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ཡང་འཛིན་པར་འགྱུར་ ཏེ།བཟུང་ཟིན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་བཟུང་ཟིན་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྟེ་དེ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་མ་གཟུང་བའི་ངོ་བོ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་མཐོང་བའི་གསལ་བ་དང་འདུ་བ་ཡང་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་རོ་། །ཅི་སྟེ་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱིང་ན་ དེའི་ཚེ།ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཐ་དད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ལ་གཅིག་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་སེམས་རྣལ་དུ་གནས་པས་བརྗོད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ ཕྱིར་རོ།

若問如何，則說”由常故”等。如是彼等或與瓶等差別顯現同時生起，或本已住于彼處，或從他處而來，爾時于彼見或趣入。以彼等非生，因為是常故。亦非本已住，因為非遍一切故。亦非從他處來，因為無作用故。是故云何彼等於彼等趣入或得見？ 其比量為：若於某處非生，亦非本已住，亦非后從他處而來者，彼等於彼非得見或趣入，如兔角于兔頭。于瓶等事物空處所生共相亦如是，此乃能遍不得。因相亦非不定，因於彼趣入及得見無餘行相故。 說第二分過失，說”自所依”等。于自所依及根具等得見因，以”等”字攝受我與意合等。是故於一差別顯現取彼等差別種類時，於一切異類差別顯現間亦當得見，因彼等如自體以一性於一一所取體性無別故。 為明此義，說”若從智”等。若謂如所見顯現和合共相體性已知，則顯現間共相體性差別。爾時彼亦當取，因如已取自體性，與已取無別故。若謂非取彼，則因與未取體性無別故，如是亦不取所見顯現和合。若許二者體性，則因具相違法故，應成自性差別。具取與不取相違法亦是一，心安住者不應說此，因成太過故。

།དེ་ལྟ་ན་ནི་སྣ་ཚོགས་རྫས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་མིང་ཙམ་དུ་འགྱུར་ལ་མིང་ལ་ནི་རྩོད་པ་ཡང་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རིགས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སུན་ཕྱུང་ ནས་སྦྱོར་བ་དགོད་པའི་ཕྱིར།ཤིང་སོགས་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་དག་རིམ་ཅན་ཉིད་དག་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་ཉིད་དང་། དངོས་པོ་ཉིད་དང་། སྐྱེ་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ནི་གཞན་གྱིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་རྟག་པ་དང་གཅིག་པུ་དང་ཐམས་ཅད་དུ་ སོང་བའི་སྤྱི་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ།འཚེད་པ་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །ཤིང་ལྗོན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འདི་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བས་ཁྱད་པ་དམིགས་པ་སྟེ། དེ་རྟག་པའི་དངོས་པོ་དང་འགལ་བ་མི་རྟག་པའི་དངོས་པོས་རིམ་ཅན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་ཁྱབ་ བའི་ཕྱིར་རོ།།རྟག་པ་ནི་རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པ་དག་གིས་དོན་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དཔེ་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་མ་ཚང་བ་ཡང་སྔར་རྒྱས་པར་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གནོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་ཡང་བཤད་པ། ཡང་ན་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པ་སྟེ།དེ་ལ་ལྡན་པ་སུན་འབྱིན་པ་ན་གཅིག་ཉིད་དུ་མ་ལ་འཇུག་པ་མི་རིགས་གནོད་བྱེད་ཚད་མའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་གནོད་པར་བྱེད་པ་བརྗོད་དོ། །དེ་ནི་ཇི་ལྟར་གཅིག་དུ་མ་འཇུག་པ་མི་རིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཡན་ལག་ཅན་སུན་འབྱིན་པ་ན་དེ་གཅིག་འཇུག་པ་བསྟན་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེ་ལྟར་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དེ།གང་དག་བྱེ་བྲག་པ་ལ་སོགས་པས་གསལ་བ་ལས་རིགས་གཅིག་ཏུ་ཐ་དད་པར་འདོད་པ་དེ་དག་ལ་ཉེས་པ་འདི་བརྗོད་ཀྱི། ཡང་གང་དག་རྒྱལ་བ་པ་དང་རྒྱལ་དཔོག་པ་དང་གྲངས་ཅན་པ་ལ་སོགས་པ་རིགས་ཐ་མི་དད་པའམ་གཉི་གའི་ངོ་བོར་འདོད་ པ་དེ་དག་གིས་བརྗོད་པའི་རིགས་ནམ་མཁའི་གོས་ཅན་གྱི་ཞར་ལ་འགེགས་པར་འགྱུར་རོ།།འདི་ནི་བྱེ་བྲག་པ་དང་རིགས་པ་ཅན་གྱིས་བརྟགས་པའི་རིགས་དགག་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་སུན་མ་ཕྱུང་སྟེ། སྐབས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ ལས་སྤྱིའི་ཚིག་གི་དོན་བརྟག་པ་སྟེ་བཅོ་བརྒྱད་པའོ།། །།བྱེ་བྲག་བ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་གང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རེ་ཞིག་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་རྟག་པའི་རྫས་ལ་འཇུག་པ་ཉིད་དང་། མཐའི་རྫས་ལ་འབྱུང་བ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་སྲིད་པའི་སྐྱོན་གྱིས་སུན་ཕྱུང་བའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་མ ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ།

若如是則種種實物成一，如是則應成同時生滅等過。若非如是，則”一”僅成名言，于名言亦無諍。是故如是遮破一切種類已，為立比量故，說”樹等智”等。凡次第性隨行性、事物性、具生性等法，彼等非從他所遍計常、一、遍行共相而生，如烹煮者等智。樹木等智亦如是，此乃相違差別所得，以常法事物與無常事物相違遍於次第性等故。 常法以次第與非次第作用相違故，因相不定。于喻所立不全亦先已廣立故，非喻不成。復說余能破，或說”複次具”等。其中破具時，一性趣入多不應理為能破量，以此說能破。如一趣入多不應理，如是破有支時，說”彼一趣入顯示”等，如是等結集。 對毗婆沙等許差別外種類為一異者說此過失，復有勝論派、勝教派、數論派等許種類無異或二性者所說種類，當於離衣外道旁破。此是破毗婆沙派及正理派所計種類之處，未破者，思為非其處故。 此為《攝真實論難釋》共相語義觀察第十八品。 為破毗婆沙派故說”複次”等。且凡於常物趣入性及於邊際物生起性為差別相者，以不可能過失已破故，定非相。

།རྟག་པའི་རྫས་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སྔར་རྫས་རྟག་པར་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་ཇི་ལྟར་འདི་དག་གིས་འཇུག་པ་དེ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། གང་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་ཤེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འདི་དག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་དེ་ལ་ཡང་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ སྟོན་པ་ནི།དེའི་གལ་ཏེ་རྡུལ་ཕྲན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལྟར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་སིལ་བུར་འགྱུར་བའམ། འདྲེས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་གྲང་། གལ་ཏེ་ཕྱོགས་དང་པོ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མ་འདྲེས་པར་དམིགས་པ་ལས་དེ་དག་ ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་མི་འདྲ་བའི་བློར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་གཞན་བརྟགས་པ་དོན་མེད་དོ།།ཅི་སྟེ་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་བྱེ་བྲག་གི་ཚིག་གི་དོན་གཞན་ཉེ་བ་ན་ཡང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་དག་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ལ་མི་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་མ་འཁྲུལ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། དེ་ནི་འཁྲུལ་ པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ།དེ་མ་ཡིན་པ་ལ་དེ་ལྟར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྣལ་འབྱོར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་སྟེ་། འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བྱེ་བྲག་ཅེས་བྱ་བ་ཚིག་གི་དོན་གཞན་མེད་པར་མི་འདྲ་བའི་བློ་མི་སྐྱེ་ན་དེ་ཇི་ལྟར་བྱེ་ བྲག་དེ་དག་ཉིད་ལ་མི་འདྲ་བའི་བློར་འགྱུར།དེ་དག་ལ་བྱེ་བྲག་གཞན་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་། བྱེ་བྲག་ལ་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རྟག་པའི་རྫས་ལ་འཇུག་པ་དང་མཐའ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པས་ཉམས་པར་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ རང་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་ཕན་ཚུན་མི་འདྲ་བའི་བློའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དེའི་རྒྱུ་ཉིད་རང་ཉིད་ལས་ཡིན་ལ་རག་མོད།གང་གིས་དེ་དག་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པའི་ལུས་ཅན་གྱི་ཡོད་པ་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་མི་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་ སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་མི་འདོད་པ་འདིར་དེ་དག་ལ་སྡང་བ་ཅི་ཞིག་ཡོད།བྱེ་བྲག་རྣམས་ལ་ཡང་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྨོངས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པ་འདི་ལ་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ་། །ཇི་ལྟར་ཁྱི་ཤ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འདི་ལ་བཀྲ་ཤིས་བློ་གྲོས་ཀྱི་ལུགས་ཀྱི་ལན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ ཡིན་ཏེ་།དེས་སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་ཁྱི་ཤ་ལ་སོགས་པ་རང་ཉིད་ཀྱིས་མི་གཙང་བ་ཉིད་ཡིན་ལ་དེ་དང་འབྲེལ་པས་གཞན་དག་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་འདི་ལ་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བྱེ་བྲག་གཞན་དག་ལ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ལྡོག་པའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་དེ་དང་འབྲེལ་བས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་ཀྱང་ཡིན་ནོ།

常物絲毫不存在，因先已遮破常物故，如何能成就彼等趣入？若謂由瑜伽師差別智力成立彼等存在，對此亦不定，故說”若其極微”等。 如是，極微等性各住自性故，為互相分散抑或混合？若是初者，爾時由自身未混合事物所得，于彼等瑜伽師等生起互異之智故，計度其他差別無義。若是第二者，爾時如何於差別語義他近時，于互異自性，瑜伽師等生起無錯亂不同智？彼當成錯亂，以于非彼起如是趣入故。如是則非成瑜伽師，以具錯亂智故。 複次，若無差別語義他者則不生異智，云何于彼等差別生異智？彼等無有異差別，以將成無窮過故，以不趣入差別故，復將成許常物趣入及邊際之失故。若自許彼等互為異智因性，爾時極微等亦當由自為彼因性。彼等自身互異體性存在亦能生極微等互異智為因，於此何故嗔彼等？於差別等亦許，此中除愚癡外未見少許因由。 如”狗肉”等，此乃迎遣吉祥慧論師宗答疑，彼說：如狗肉等自身不凈性，由相屬故他亦然。如是於此亦然，以彼自性於他差別自為返體智因，由相屬故極微等亦然。

།གཞན་ ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་ཡང་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་གཞན་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དཔེར་ན། སྒྲོན་མས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡིན་གྱི་སྒྲོན་མ་ལ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་ངེས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ ནི་མི་འདྲ་བ་མཚོན་པ་སྟེ།རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་བྱེ་བྲག་རྣམས་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ལ་བྱེ་བྲག་རྣམས་རང་ཉིད་ཀྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འོན་ཏེ་མི་གཙང་ཞེས་བྱ་བས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་མི་གཙང་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པས་སྦྱར་བ་ཡིན་གྱི་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ དོན་དམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་རྫས་གང་ཁོ་ན་གཙང་སྦྲ་ཅན་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་མི་གཙང་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དེ་ཁོ་ན་གཞན་རོ་སྲེག་མཁན་ལ་སོགས་པ་གཙང་བ་ཉིད་དུ་སྣང་ངོ་། །གཅིག་ལ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ངོ་བོ་དུ་མ་ཚོགས་པ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་ བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་དངོས་པོ་རྣམས་དངོས་སུ་མི་གཙང་བ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་དཔེ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཟས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་ཁྱི་ཤ་ལ་སོགས་པ་མི་གཙང་བའི་རྫས་དང་ཕྲད་པ་ལས་སྔར་གྱི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་དོར་ནས་མི་ གཙང་བ་གཞན་ཉིད་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་འདི་དག་གི་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་གྱི་མི་གཙང་བ་ཉིད་རིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་གང་གིས་འདི་དག་གི་མི་འདྲ་བ་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དུ་འགྱུར་བརྡུལ་ཕྲ་རབ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་རྒྱུ་མཚན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་ ལ་སོགས་པ་རྟག་པ་དེ་དག་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་བཞིན་སྒྲོན་མའི་དཔེ་ལ་ཡང་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་སྦྱར་བར་བྱའོ། །མི་མཐུན་བློ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བྱེ་བྲག་གིས་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་འབྲེལ་པ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་བྱེ་བྲག་གི་ཚིག་གི་དོན་བརྟག་པ་སྟེ་བཅུ་དགུ་བའོ།

複次，于其自性亦成為他智之他因相，譬如：燈于瓶等是，而瓶等於燈則非，如是決定。此中”此”者，謂瓶等。“此如是”者，表不同，謂極微等唯從差別，差別則由自身，是為此義。 若以”不凈”答難：諸事物不凈性，是由分別安立，無決定故非勝義。如是，某一物質于凈行者等現為不凈性者，彼即於火葬師等現為清凈性。於一事中聚集互違多性不應理，以將成失一性過故。 若謂諸事物直接不凈亦可，若非如是則不同於喻，如是，飲食等事物由接觸狗肉等不凈物，捨棄先前清凈自性而生起他不凈性。是故，此等有他因相之不凈性應理。如是，于極微等全無少許因相令此等成為他因相之不同。彼等常住極微等無生故，無有彼生起故。 如是于燈喻亦當配合他因相生起瓶等智之因性。由”異智”等說明差別能破量，於此亦如前當說自性相屬。 此為《攝真實論難釋》觀察差別語義品第十九。

། །།འདུ་བ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར། སྣལ་མ་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྟེན་དང་བརྟེན་པར་གྱུར་པ་སོ་སོ་མ་ཡིན་པར གྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱི་འདིའི་བློའི་རྒྱུའི་འབྲེལ་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་དེ་ཡང་སྣལ་མ་འདི་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་ལ་བློའི་ཁྱད་པར་ལས་དོན་གཞན་དུ་རྟོགས་ཏེ།དཔེར་ན་ཡོད་པ་དང་རྫས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རང་གི་རྟེན་ལ་བདག་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་རྟེན་ལ་སོགས་ པ་དག་དང་ཕན་ཚུན་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བ་ཡང་ཚིག་གི་དོན་ལྔ་ལ་སྣལ་མ་འདི་དག་ལ་སྣམ་བུ།རྫས་འདི་རྣམས་ཚིག་ལ་ཡོན་ཏན་དང་ལས་དག་།རྫས་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལས་འདི་དག་ལ་ཡོད་པ། རྫས་འདི་ལ་རྫས་ཉིད་ཡོན་ཏན་འདི་ལ་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལས་འདི་ལ་ ལས་ཉིད།རྫས་འདི་ལ་མཐའི་བྱེ་བྲག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་གི་ཤེས་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཚིག་གི་དོན་ལྔ་པོ་དག་ལས་དོན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་སོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་ལ་གང་གི་རྣམ་པ་དང་མི་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་དེ་ལས་དོན་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ཏེ། ལྷ་སྦྱིན་ ལ་དབྱིག་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ།།ཚིག་གི་དོན་ལྔ་ལ་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་རང་བཞིན་གྱིས་གཏན་ཚིགས་སུ་སེམས་སོ། །འདི་ནི་འབྲེལ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་དེ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་འབྱུང་ན་རྟག་ཏུ་ཡོད་ པ་ལ་སོགས་པ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ།།དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་བྱེ་བྲག་པ་ལ་སོགས་པའི་ལུགས་ཀྱིས་འདུ་བ་འདི་ལ་བློའི་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ་རིགས་པ་ཅན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་ནི་འདི་ལ་བློའི་མངོན་སུམ་གྱིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ དག་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་བྱ་བ་ཡོད་པ་ན་སྣལ་མ་འདི་དག་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཉིད་ཡིན་པར་སྨྲའོ།།འདུ་བ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་ལྡན་པ་འབྲེལ་པ་ཅན་དག་ལ་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོ་བཞིན་དུ་སྟེ། ཡོད་པ་བཞིན་དུ་དེའི་རྟགས་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཁྱད་པར་གྱི་རྟགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་འདུ་བ་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ལྡན་པ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ཉིད་བཞིན་དུ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ལ། ཚད་མས་རྒྱུ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ།།འདི་ནི་འདི་ལའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སུན་འབྱིན་པ་རྩོལ་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདིས་གཏན་ཚིགས་གཞི་མ་གྲུབ་པར་བཤད་དོ།

為破除和合，故說”於此經線”等。所謂依所依非各別成就者之此智因緣關係，即於此經線說”毛毯”等，由智之差別而了知為異義。譬如有性與實性等，由於自所依隨順自我之智故，與自所依等互為異義。如是和合於五句義：於此等經線為毛毯，此等實于語為德業，此等實德業有有性，此實有實性此德有德性此業有業性，此實有邊際差別等，由見差別智故，知成為異於五句義。 其比量為：若於某處有與某相異之智，則彼即是異於彼之因相，如提婆達多有持杖之智。於五句義有”此”之智亦復如是，是為自性因。為顯關係故說”如是無彼”等。若無因相而生則成常有等過失，此為能破量。 如是，且依毗舍釋等宗，此和合以智相推度，依正理派宗則此以智現量可知。如是，彼等說由有現量作用，於此等經線生起”毛毯”等智故即是現量。 此和合非如具相屬關係者之差別。若爾云何？如事物，如有性，由無差別相故，由無差別之相故，一切處唯一和合。“如相屬”者為異品喻，由無因性故，如有性成常性，由量不得因故成無因性。 以”此於此”等作破斥，故此說因不成就。

།སྣལ་མ་འདི་དག་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་རྣམས་རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པས་བརྟགས་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། འཇིག་ རྟེན་ན་དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་རིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།།རྟེན་དང་བརྟེན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཆོས་ཅན་མ་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་མཚོན་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ཉིད་བརྟེན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ན་འཇིག་རྟེན་པ་འདི་ ལའི་བློ་འབྱུང་བར་མཐོང་སྟེ།དཔེར་ན་ཁམ་གཞོང་འདི་ན་བིལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སྣལ་མ་དང་སྣམ་བུ་དག་ལ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་མཚོན་པའམ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཇི་ལྟར་དེ་ལྟར་དེ་ལ་འདི་ལའི་བློར་འགྱུར། འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་འདི་ལའི་བློ་འདི་གྲུབ་ མཐའི་སྟོབས་ཀྱིས་བརྟགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གིས་འདིའི་རྒྱུ་མཚན་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།རང་གི་འདོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་དག་གང་གི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་རང་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུར་བརྟགས་ནས་དེའི་རྒྱུ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་བྱེད་གང་ གིས་འདོད་པའི་དབང་གིས་འབྲས་བུར་བརྟགས་ནས་དེའི་རྒྱུ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་བྱེད་པ་ཁྱེད་ཅག་གིས་འདོད་པའི་དབང་གིས་འབྲས་བུ་འདི་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཁྱེད་ཅག་བདག་ཉིད་ལ་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པར་བྱའོ།།དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ནི་འདོད་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་རང་ དགར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་དངོས་པོ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་གིས་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་འགའ་ཞིག་གཞན་དུ་ཡང་བརྟགས་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་སྣལ་མ་འདི་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་འཇིག་ རྟེན་ན་མ་གྲུབ་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི།འོན་ཀྱང་དེ་ལས་བཟློག་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཤིང་ལ་ཡལ་ག་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཤིང་ལ་ཡལ་ག་རི་ལ་བྲག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་འཇིག་རྟེན་ན་མཐོང་གི་།ཡལ་ག་ལ་ཤིང་། བྲག་དག་ལ་རི་ཞེས་ནི་མ་ཡིན་ ནོ།།ཤིང་ལ་ཡང་ཡལ་ག་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློ་དེ་ཡང་འདུ་བའི་དབང་གིས་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་མི་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་ཡལ་ག་དང་བྲག་དག་ལས་ཐ་དད་པ་མ་རྟོགས་པ་ཉིད་དུ་གནས་པའི་ལྷག་མའི་ཕྲག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་དེ་དག་ནི་བར་མེད་པར་ དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།འདིར་མི་འགྲོ་བའི་སྒྲས་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤིང་དང་རི་ལ་འདོད་དོ། །དེ་དག་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྲག་དང་ཡལ་ག་དག་ལའོ། །འདི་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རི་དང་ཤིང་དག་གོ།

於此等經線說”毛毯”等諸智，乃是由執著自宗義而假立，而非如是於世間合理生起，故所立法不成。以”依所依”等證成彼法不成，于彼等若成差別性即成所依時，見世間生起此智，如”此缽中有木果”等。于經線與毛毯無差別性或存在，如是何能于彼生此智？ 若作是念：“雖我等此智由宗義力假立，然汝等亦應說此因相。“故說”由自欲樂”等。若於某者不許為某因，如何自假立為果而尋求其因？汝等由欲樂力假立此果而尋求其因者，應于自身尋求。事物自性非隨欲樂而行，此等任運而轉故，不由彼成事，將成無窮過失。如是于汝等遍計事物，亦能別異計度故。 複次，不僅”此經線為毛毯”等智於世間不成，反而成其相違。為顯此義，故說”樹有枝”等。世間見”樹有枝、山有巖”等如是說，而非”枝有樹、巖有山”。 樹有枝等智亦非由和合力，而是由於未了知異於所欲說之不行走的枝與巖，余肩等支分無間而得故。此中以不行走聲說樹山者，由無行走故。“于彼等”謂于巖與枝，“此等”謂山與樹。

།འོ་ན་བུམ་པ་འདི་ལ་གཟུགས་སོ། །དྲིའོ། །རོའོ། །རེག་གོ། །གཡོ་བའོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་ རྟེན་ན་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་འདུ་བ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་གང་ཞིག་ཡུལ་ཞེ་ན།བུམ་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ནི་ཤེས་པས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་བུམ་པའི་རང་བཞིན་དུ་རྟོགས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །བུམ་པ་ལས་ གཟུགས་ནི་བུམ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གཟུགས་ཏེ།བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་དག་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ནུས་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པར་འདོད་ནས་དེ་ལས་གཞན་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ སྒྲ་སྦྱོར་ཏེ།བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ནི་རེ་རེ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པའི་ནུས་པ་གསལ་བར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཅེས་དེའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་ཁྱད་པར་ཐ་དད་འཕེན་པར་བྱེད་པས་གཞི་མཐུན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞི་ཐ་ དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་གཉི་ག་སྦྱར་ཞེ་ན། གཟུགས་དང་བུམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་བུམ་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གནས་པ་དག་ལ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྒྲ་འབའ་ཞིག་ལས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་གནས་ཅི་ཡིན་པ ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་སྦྱོར་བ་ན་དེ་དག་ནི་བུམ་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་བཅད་ནས་རྟོགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བུམ་པའི་སྒྲ་ཡང་དཀར་པོ་དང་སེར་པོ་དང་གཡོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བུམ་པའི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་ བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་པ་ལས་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་ལ་གཟུགས་དཀར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྦྱོར་བ་ན་ནི་དེ་ལས་གཞན་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཅད་ནས་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ལྟར་འགྱུར་བའི་ཁྱད་པར་དེ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་དེ་བུམ་ པ་ལ་སོགས་པ་ལ་གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་གང་དག་སྦྱར་ཏེ།སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །སྒྲ་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ལ་བུམ་པ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དེས་ཤེས་པ་འཇུག་གི་།འདུ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་འཇུག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ།

若問：“於此瓶有色、香、味、觸、動”等，此為世間極為著名的認知，除和合外，還有何境？故說”于瓶”等。其自性即是認知將色等諸法了知為瓶之自性，“於世間”為余文。瓶之色即是瓶自性之色，此為”瓶等自性”之義。 欲顯色等諸多法之不共功能差別，遮遣彼外色等而施設瓶等名言。瓶等名言為顯各自不共眼識等果之功能而施設，故瓶等名言投射差別相，無共同基故，由基體差別性，以彼自性了知為彼自性。 若問：“何故二者並用？“故說”色與瓶”等。如是，色等名言能詮一切色等位，如處於瓶自性之色等說為色等，如是處於毛毯等自性者亦然。如是，僅從色等名言不能了知色等何位之差別。 當說”瓶等”時，遮遣而了知彼等為瓶自性。如是，瓶之名言亦詮白、黃、動等一切瓶位，故僅從彼不能了知差別。當說”瓶有白色”等時，遮遣彼外色等而得了知。如是，為說彼差別故，于瓶等說”色”等名言，“名言”為余文。依止彼等名言，於此等瓶等以”瓶有色”等行相而起認知，非依和合而起。

།འདིའི་ རྒྱུ་སྨྲས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ།གང་གིས་བློ་འདི་འདུ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དུ་འགྱུར་བ་འདུ་བ་དང་བུམ་པ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་དུ་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དང་དམ་བཅས་པ་ ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཉིད་བསྟན་ཏོ།།གང་ཡང་འདི་ལའི་བློ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ན་འདུ་བ་གཅིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན་དེའི་ ཚེ་གྱོ་མོ་དག་ལ་སྣམ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བློར་འགྱུར་ཞིང་།རྟ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་བཞིན་དུ་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་གང་ གི་ཕྱིར་འདུ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྣལ་མ་དག་ལ་སྣམ་བུའོ་སྙམ་པའི་རྟོག་པར་བརྗོད་པ་སྣམ་བུའི་འདུ་བ་འདི་གྱོ་མོ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཡོད་པས་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར།འདི་སྙམ་དུ་གྱོ་མོ་དག་ལ་སྣམ་བུ་བརྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་ལ་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ཡང་ལོག་པ་ ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་གང་གི་སྣལ་མ་དག་ཁོ་ན་ལ་སྣམ་བུ་ཡོད་ཅིང་དེ་ལ་བློ་མི་འགྱུར་བ་འདུ་བའི་དབང་གིས་སྣལ་མ་དག་ལ་ཡང་སྣམ་བུ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བར་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པའི་འདུ་བ་དེ་གྱོ་མོ་དག་ལ་ཡང་ཅི་སྟེ་མེད། འོན་ཀྱང་སྣལ་མ་སྣམ་བུའི་འདུ་བ་ཞེས་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་བུམ་པའི་གྱོ་མོ་དག་ལ་ ཡིན་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འཚོལ་བར་མི་འགྱུར། དེས་ན་དེའི་ཕྱིར་བློ་བར་ཆད་མེད་པ་སྟེ་བར་ཆད་དང་བྲལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྫས་དང་ཡོན་ཏན་དང་། ལས་རྣམས་ཀྱི་རྫས་ཉིད་དང་། ཡོན་ཏན་ཉིད་དང་། ལས་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ གི་དོན་ལ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་བློར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ཁ་ཅིག་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བཀྲ་ཤིས་བློ་གྲོས་ཀྱི་ལན་དོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་ཡང་འདུ་བ་ གཅིག་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཚིག་གི་དོན་ལྔ་འཆོལ་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།།འདི་ལྟར་རྫས་དག་ཁོ་ན་ལ་རྫས་ཉིད་དང་། ཡོན་ཏན་དག་ཁོ་ན་ལ་ཡོན་ཏན་ཉིད་དང་། ལས་དག་ཁོ་ན་ལ་ལས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོར་ངེས་པའི་རྟེན་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ རྟོགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ།

說其因為”由於一切差別未見故”，即並非觀察到和合、瓶、色等一切互為差別，而使此識成為以和合為因。此說明因不定性及所立為比量所違。 對於所說”由此識無差別故”等，故說”若實事”等。若三界中有一和合，則應于氈毯生”此為布”等識，馬等亦應由有牛性等而如是。如是，如同花斑等差別，于象等亦應生牛等識。 如是，由和合力于經線生”此是布”之分別，此布之和合于氈毯等亦有，何故不如是了知？若思”氈毯不依于布，故於彼不如是了知”，此亦錯誤。如是，唯于經線有布而不生識，由和合力說”經線亦依于布”，此和合于氈毯何故不有？然而所說經線布之和合，即是瓶之氈毯，故如何不求？因此，識無間斷，即離間斷。 是故，由實、德、業之實性、德性、業性等差別之關係為一，故於句義無分別。以”如是”等成立於象等應生牛等識之過。以”有些”等對吉祥慧之答作疑難。 彼說：即使和合為一，由依、所依決定故，五句義不相混。如是，唯于實有實性，唯于德有德性，唯于業有業性，如是等遮遣各別決定所依而生了知。

།འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ཚིག་གི་དོན་རེ་རེ་ལ་འདུ་བ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་འདུ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཐ་མི་དད་པའི་རྣམ་པས་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་འདུ་བ་ནི་གཅིག་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ རྟོགས་སོ།།གཅིག་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་རྫས་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་བློ་སོ་སོར་ངེས་པའི་རྟེན་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ལྡོག་པ་སྟེ། རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྫས་ལ་སོགས་པའི་རིགས་རྣམས་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་ཤེས་ཏེ། དེས་ན་ཚིག་གི་དོན་ལྔ་འཆོལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཇི་ལྟར་ འབྲེལ་པ་ཁྱད་པར་མེད་ན་ཡང་འདི་དག་གི་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་སོ་སོར་ངེས་པར་རིགས་ཤེ་ན།དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཁམ་གཞོང་དང་ཞོ་དག་གི་ལྡན་པ་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་རྫས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་འདུ་བ་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་གསལ་བྱ་ དང་གསལ་བྱེད་ཀྱིས་ནུས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ངེས་པའོ། །གཅིག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ངེས་པ་མ་གྲུབ་ཀྱི་འོན་ཀྱང་ཁྱེད་ཅག་ཉིད་ལ་ ཡིན་ནོ།།འདུ་བ་དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་གཅིག་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ན་འཐད་པར་དགའོ་ཞེས་ཐལ་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་རྫས་ཁོ་ན་ལ་རྫས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་ངེས་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདུ་བའི་སྟོབས་ཉིད་ལས་ཡིན་ནོ། །རྫས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེའི་ཡང་འདུ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་ཡོན་ ཏན་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ཡོད་དེ།ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཉིད་དེ་ལ་འདུ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་ངེས་ཤེ་ན། དེ་དག་གི་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྫས་ཉིད་དང་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ རིགས་དག་གིའོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྒྱུ་མཚན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་འཆོལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་བཟློག་པར་དཀའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གལ་ཏེ་རྫས་ལ་རྫས་ཉིད་ཀྱི་འདུ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་ཡོན་ཏན་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡོན་ཏན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་མི་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ལྡན་པ་ བཞིན་དུ་རྟེན་སོ་སོ་ལ་འདུ་བ་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ།

若問：“如是則每一句義應有不同和合？“故說”於此”等。由於見此和合為因之一切識不以無差別相隨行，故了知”一切和合是一”。即使是一，由見實性等為因之識各別決定所依遮除而返，即不隨行故，了知實等品類為返，故五句義不相混。 復問：“若關係無差別，云何應理解彼等依所依各別決定？“故說”譬如”等。如同缽與酪之和合雖一，然依所依成決定，如是實等之和合雖一，由所顯與能顯力不同故，依所依各別決定。“彼”即依所依決定。 以”若一”等作答：我等未成立色等唯依於色等之決定，然于汝等則然。若許彼和合於一切處皆為一，則成相違，故作過失成立。如是，所許”唯于實有實性”等決定，即由和合力。彼實性等之和合，即于德等亦有，由與德性等彼等相關故。 若問：“雖有關係，云何決定彼即于彼為和合？“故說”彼等之此”等。“彼等之”即實性、德性等品類。如是思維：由因不異故，難免其混雜之過失。“若異”者，若實之實性和合非即德等之德性等，爾時如和合般，于各別所依應有異和合。

།གང་ཡང་རྫས་ཉིད་སོགས་རྒྱུ་མཚན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་དེ་ལ་རྫས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཡོད་པ་ན་འབྲས་བུ་ལྡོག་པ་སྟེ་མེད་པ་མི་རིགས་ཏེ། དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་བློ་ལྡོག་པར་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་དེའི་ངེས་པ་མི་རིགས་སོ། །འོན་ཏེ་རྫས་ཁོ་ན་རྫས་ཉིད་རྟེན་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ལས་ངེས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་གིས་འདུ་བ་ དེ་ཉིད་ལས་བརྟེན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བརྗོད་དེ།དེ་ཡང་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ན་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་འདི་རིགས་པ་ཡིན། འདི་ལྟ་བས་ན་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོ་དེའི་བརྟེན་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གྲུབ་པ་དང་ བདེ་བ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ།།འོ་ན་གསལ་བྱ་གསལ་བྱེད་ཀྱི་ནུས་པ་ངེས་པ་ལས་ངེས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གསལ་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྫས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་རྫས་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་གསལ་བར་བྱེད་པ་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་འདུ་བའི་སྟོབས་ཉིད་ཀྱིས་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཁོ་ན་ལས་རྫས་ཉིད་ རྫས་ལ་འདུ་བ་དེ་ཁོ་ན་ལས་དེས་དེ་གསལ་བའོ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།གཞན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པ་པས་བརྗོད་པ་ལས་ཏེ། ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་རུང་བའི་རང་བཞིན་སྐྱེད་པ་ལས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟག་པ་རྣམས་ཀྱང་འདུ་བར་འདོད་ལ། རྟག་པ་རྣམས་སྐྱེ་བར་རིགས་ པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་ཉིད་མར་མེ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། གང་ཡང་ཁམ་གཞོང་དང་ཞོའི་ལྡན་པ་དཔེ་ཉིད་དུ་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། ཁམ་གཞོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གོང་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྡན་པའི་ཚིག་གི་དོན་སུན་དབྱུང་ བར་འགྱུར་རོ།།ལྡན་པ་གཅིག་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་མཚུངས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལྡན་པ་ལས་སོ། །ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་ཞོ་ལ་ཁམ་གཞོང་ཞེས་བྱ་བ་ལྡན་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པའི་བློར་ཐལ་བར་ འགྱུར་བ་སྟེ་ལྡན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

所說”實性等為因”等，說”實性等”等。當因無缺時，果返（不存在）不應理，因為將成非其果之過失。如是，由識不應返故，依所依之決定不應理。 若問：“豈非由’唯實依于實性’等言說而成決定耶？“故說”依于彼”等。汝等即由彼和合而說依性等安立，彼於一切無差別時，此決定云何應理？是故，依所依事之依等亦不應理，因為此等與依所依俱生及同一安樂故。 若謂：“由所顯能顯力決定而成決定。“故說”所顯”等。所說實等顯實性等共相者，即由和合力，如是說”唯由彼實性于實和合，由彼顯彼”。“由他”者，由善逝所說，即由能生知之自性生。因為有等常法亦許為和合，而常法不應生。 以”此即燈等”等而成立。又說缽與酪之和合為喻者，於我等亦未成立，此由”缽”等而說明。“聚”者，將破和合句義。縱使和合為一，然過失仍相等，此由”由彼”等而說明。“由彼”即由和合。太過之過失即于酪說缽等和合句義等智之過失，因為和合因無差別故。

།གང་ཡང་རྒྱུ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་འདུ་བ་རྟག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ལ། འདི་ནི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འདུ་བ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་རང་གི་རྟེན་དག་ལ་དེ་དག་རྟག་ཏུ་གནས་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་ སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ།འདི་ལྟར་འདུ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་ལས་འདི་དག་རང་གི་རྟེན་དག་ལ་གནས་པར་འདོད་ལ། འདུ་བ་དེ་ཡང་རྟག་པས་ཅིའི་ཕྱིར་འདི་དག་རྟག་ཏུ་གནས་པར་མི་འགྱུར། རང་གི་རྩོམ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ ཡིན་ནོ།།འདི་སྙམ་དུ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་བྱེ་བའམ་ཞིག་པས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྣམ་བུའི་འཁལ་བ་དང་འཐག་པ་དག་གི་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རེག་པ་དང་ལྡན་པའི་རྫས་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་འཇིག་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་ རེག་པ་དང་ལྡན་པའི་རྫས་དང་འབྲེལ་པ་དང་འབྲས་བུ་དང་འགལ་བ་ལས་འཇིག་གོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ།།དེ་བཞིན་དུ་བློ་ནི་བློ་གཞན་གྱིས་འཇིག་པ་ལ་སྒྲ་ཡང་སྒྲ་གཞན་གྱིས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་ལུགས་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འདུ་བ་ཡོད་ན་ཡང་གནས་པའི་རྒྱུ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་ དང་།འགལ་བའི་རྐྱེན་དང་ཕྲད་པས་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་རྟག་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་བསམ་པའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལེན་འདེབས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར་གྱོ་མོ་ལ་སོགས་པ་རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་དེ་ དག་རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་གཞན་ལ་འདུ་ལ།དེ་དག་ཀྱང་གཞན་དག་ལ་སྟེ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་བར་དུ་འདོད་ལ། རྡུལ་ཕྲ་རབ་དེ་ཡང་རྟག་པའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་ལ་འདུ་བ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་ པའམ་བྱེ་བར་གལ་འགྱུར།ཀྱང་གི་སྒྲས་ནི་དེ་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་རྫས་རྣམས་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་རང་རྩོམ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་འཇིག་པར་ཁས་ལེན་ན་དེའི་ཚེ་འདུ་བ་འདི་ཡང་ངེས་པར་འཇིག་པར་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འབྲེལ་པ་ཅན་ནི་ལྡོག་པ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཞིག་པའི་ཕྱིར་ལྡན་པ་ཞིག་པ་བཞིན་དུ་འདུ་བ་ལ་མི་རྟག་པའོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་མ་ཞིག་པའི ལྡན་པའི་རྫས་གཉིས་བཞིན་དུ་འབྲེལ་པ་མ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་རྣམས་གནས་པར་འགྱུར་རོ།

對於所說”因為未見因故和合是常”，說”此是常”等。若和合成為常性，爾時由於彼等恒住于自所依故，瓶等亦將成常，如是許由和合存在性此等住于自所依，彼和合又是常，何故此等不成恒住？ 以”自之所作”等迎接他人答辯之疑。想到：瓶等自身所作支分若分離或壞滅則瓶等壞滅，如毛毯之紡織等作業由具觸實等而壞滅。如說：“由具觸實、相屬、果及相違而壞滅。“如是，識由他識壞滅，聲亦由他聲，此是他宗。是故，雖有和合，由無住因俱有因等他因，及遇相違緣故，瓶等不成常過，此是他人意趣。 以”非如是”等而答辯。此不應理，如是瓦等自所作支分和合於他自所作支分，彼等復和合於他，乃至極微皆許，彼極微又因是常故無有變異。如是一切自所作支分皆有和合故，豈成壞滅或分離？以”亦”字顯示不僅彼所作實，作業等亦然。 若許自所作支分壞滅，爾時此和合必定壞滅。何以故？說”具相屬者返時”等。為成立此義，說”具相屬者”等。如是由具相屬壞滅故，如同具性壞滅，和合當顯為無常。或如未壞具性二實，由相屬未壞故，具相屬者當住。

།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གཉི་ག་ཡང་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འབྲེལ་པ་ཅན་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་དག་རྩོད་པར་བྱེད་དོ། །འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གལ་ཏེ་གཏན་ཚིགས་དང་པོ་འབྲེལ་པ་ཅན་མཐའ་དག་ཞིག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་དུ་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་གཏན་ཚིགས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མ་གྲུབ་སྟེ། གང་དུ་ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་འདི་དག་འཇིག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པའི་དུས་ན་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་རྣམས་ལུས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། ཅི་སྟེ་ཇི་ཞིག་ལྟར་འབྲེལ་པ་ཞིག་པ་ཉིད་སྲིད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གཏན་ཚིགས་སུ་བརྗོད་ན་དེའི་ཚེ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་འབྲེལ་པ་ཅན་གཅིག་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཞིག་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་འདིའི་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཚུལ་འདིས་ལྡན་པ་ཡང་རྟག་པ ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་པར་བྱས་ནས་གཞན་དག་ལེན་འདེབས་པ་ནི་ལྡན་མིན་ཐ་དད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ།ལྡན་པ་ནི་ལྡན་པ་ཅན་སོ་སོ་ལ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རིགས་ཀྱི་འདུ་བ་ནི་འགྲོ་བ་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཁོ་ནའོ། ། དེས་ན་འདི་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་ཏེ། གཞན་དུ་ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་ལ་དེ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་གང་དག་རང་གི་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་དང་འདུ་བའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཞིག་པ་ན་དེ་དག་ནི་རང་གི་རྒྱུ དག་ལ་འགྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འདུ་བ་འདི་བརྟགས་པ་དེ་ཉིད་ཅི།དེ་དག་ཞིག་པ་ན་འབྲེལ་པ་ཅན་གཞན་དག་ལ་ཡོད་དམ་འོན་ཏེ་དཔེར་ན་ལྡན་པ་ཅན་སོ་སོ་ལ་ལྡན་པ་ཅན་མང་པོ་ཐ་དད་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཉིད་ཡིན། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་བྱེ་བ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཕྱོགས་དང་པོ་ ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སྔར་གྱི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་མ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གནས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ལ།བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་མི་གནས་ན་འཇུག་པ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་འདུ་བ་མི་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། ། ཡང་ན་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་རང་དབང་ཅན་ཕན་མི་འདོགས་པ་ལ་འདུ་བ་འཇུག་གོ་ཞེས་ཐ་སྙད་འདོགས་ན་མིང་ཙམ་དུ་འགྱུར་གྱི་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་འཇུག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་མིང་ཙམ་ཉིད་ཡིན་གྱི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པ་བརྟག་པ་ནི དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།འབྲེལ་པ་ཅན་ཞིག་པ་ལས་སྔར་ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་མ་ཞིག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།

若非如此，則二者皆將成損壞相屬自性之過。以”一具相屬者”等他人作諍。心想：若許第一因”由一切具相屬者壞滅故”為因義，爾時因於宗之一分不成，因於何處亦無此等具相屬者壞滅，以壞滅時極微仍存故。 若依相屬壞滅之可能而說為因，爾時成不定，若僅一具相屬者壞滅，由其他具相屬者之因相此將安住。如是由此理趣，具性亦將成常性。作是疑慮，他人答辯說”由具性差別故”。具性于諸具性者各各差別，故此應成無常；而和合以”此行”之覺為因相，無差別故唯一。故此不應成無常，又于其他具相屬者見彼故。 以”若如是”等而答。如是，凡與自因等和合之瓶等，彼等壞滅時，于自因成就自性之和合，此所觀察者為何？彼等壞滅時，是存在於其他具相屬者，抑或如同于諸具性者，具性者眾多差別，如是為異耶？以”等”字攝取分離。 其中若是第一分，爾時如前位，由趣入未壞故，瓶等當唯住，若瓶等亦不住，由趣入不住故，和合不住，若非如是則不成趣入自性。或者，于如是自在無益者立和合趣入之名言，則成唯名而非如是實有。 “如是”者，謂若是彼趣入自性者，故唯是名，觀察有何過失，故說”是故”等。由具相屬者壞滅，于先亦具相屬者未壞位時，此是語義。

།བུམ་པ་ལ་སོགས་དེ་དག་རང་གི་རྟེན་ལ་འཇུག་པའི་འདུ་བ་དེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡོད་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཕྱིས་བཞིན་ཏེ། འདུ་བའི་རྒྱུ་ཞིག་པ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ལྡན་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་འདུ་བ་མང་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདུ་བ་ཐ་དད་པ་དང་ལྡན་པ་མ ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་ཁས་བླངས་པ་ཉམས་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བུ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་རྒྱུ་དོན་མེད་པ་དང་། མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་དང་། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རིམ་མ་ཡིན་པར་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཉེས་པ་གཞན་གཟུང་སྟེ། འདི་ལྟར་རང་གི་རྒྱུ་དང་འདུ་བའམ་ དད་པ་དང་འདུ་བ་ནི་སྐྱེ་བར་བརྗོད་ལ།འདུ་བ་ཡང་རྟག་པའི་ཕྱིར་གང་དུ་ཡང་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ལས་རྒྱུ་རྣམས་ནུས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དོན་མེད་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྡན་པ་ནི་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ལས་སྐྱེ་བ་དང་གཉི་གའི་ལས་ལས་སྐྱེ་བ་དང་། ལྡན་པ་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་དང་དོན་ཕྲད་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་ ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བར་སྟོན་པའི་མདོ་དང་འགལ་བ་དང་།དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་རྟོག་པའི་རྒྱུ་སཱ་ལུ་དང་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འདུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ནི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རིམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་རིམ་གྱིས་སྐྱེ་བར་མཐོང་བ་དང་ འགལ་བ་དང་།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་མི་སྐྱེ་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྟགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་འགལ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་རྟག་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་དང་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པ་དོན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཆེས་མང་པོ་དག་ གིས་འབྲེལ་པ་མེད་པ་སྟེ།འཐད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་འདུ་བའི་ཚིག་གི་དོན་བརྟག་པ་སྟེ་ཉི་ཤུ་པའོ།། །།སྒྲོ་བཏགས་རྣམ་པའི་སྒྲ་དང་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་སྐབས་དགོད་པའི་ཕྱིར་རོ་། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ ཏེ།བསྒྲུབ་པ་སྒྲའི་དོན་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི་དོན་དམ་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་སྒྲའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་སྟེ། དེས་ན་སྒྲ་དག་གིས་དངོས་སུ་སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་གིས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།

由瓶等存在於自所依的趣入和合故，不能以存在之力而成立。如後者，由和合因壞滅故，勝義中無趣入故。“如是”等是顯示因義。 若是”為異性”之第二分，爾時如具性等將成多和合性。如是則違背”和合差別非具性”之承許。 以”如是等”等詞，攝取因無義、違背現量等、一切事物非次第生等其他過失。如是，說與自因和合或與信和合為生，又由和合常故，于任何果生中因皆無功能，此為因無義。 如是，具性從任一業生，從二業生，從具性生，此違背”從根境和合生識”等顯示生起之經。如是違背現量等所思因稻穀、眼等，如是由和合相之生是常故無次第，違背所見諸法次第生。如是違背”心識不頓生是意之相”之自宗，由生是常故，于眾生無所作利益及能作利益，造論無義等諸多過失，無相屬故不應理。 此為《真實性集難釋》中觀察和合語義第二十品。 “增益相之聲與識之行境”，為成立此義而安立此品。 說”若”等，成立聲義論者之見解是勝義事物即是聲之所取，故由聲直接以成立、遮遣顯示事物自性故，成立即是聲義。

།སེལ་བ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བ་ནི་དོན་དམ་པར་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ བརྗོད་པར་བྱ་བ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཐ་མི་དད་པའི་དོན་དག་ལ་ཐ་དད་པའི་རྣམ་པར་ཞེན་པས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་གང་དུ་བརྒྱུད་པས་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་དེར་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ ནོ།།དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློས་དོན་ཐ་མི་དད་པ་དག་ལ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་འོངས་པའི་ཕྱིར་དང་། རང་ཉིད་ཀྱང་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་ལས་ལྡོག་པར་བརྗོད་པའི་འཁྲུལ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གཅིག་ ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་དང་།གཞན་སེལ་བའི་དངོས་པོ་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེས་ན་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ། །དེ་ལ་སྒྲུབ་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་རྩོད་པར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གི་རྫས་དང་། ཡོན་ཏན་དང་། ལས་དང་། སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག་དང་། འདུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་བྱེ་བྲག་དག་དོན་དམ་པར་སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་རྫས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རྒྱུ་མཚན་དང་དབྱིག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བརྗོད་པ་དང་ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་འགྱུར། འདི་ལྟར་འཇིག་རྟེན ན་དབྱིག་པ་ཅན་དང་རྭ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དང་བློ་དག་རྫས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་གྲགས་ལ།དཀར་པོ་ནག་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅན་དང་། གཡོའི་འཁོར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་ཀྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དང་། ཡོད་དོ་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དང་། བ་ལང་དང་། རྟ་དང་། གླང་ པོ་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་གི་ཁྱད་པར་ཅན་དང་།སྣལ་མ་འདི་དག་ལ་སྣམ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་འདུ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྫས་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་མེད་ན་དབྱིག་པ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དང་བློ་དག་ཡུལ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པ་རེ་རེ་དང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། དེས་ན་རེ་རེ་ཞིང་དབྱིག་པ་ཅན་དང་རྭ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རིགས་མཐུན་པའི་སྒྲ་བློ་དག་གཟུང་བ་ཡིན་ནོ། །མཐའི་བྱེ་བྲག་ནི་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་ཁོ་ནའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་སོགས་པའི་སྒྲས་མི་གཟུང་ངོ་། །དེ་དག་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་པར་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་དག་དབྱེ་བ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་རྫས་ལ་སོགས་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱིའོ།

遮除論者的見解認為，勝義中聲音所詮表的事物自性絲毫不存在。因為對於無差別的對境以差別相執著而趣入，故從聲音所生的一切認識皆是錯亂。雖是錯亂，但于間接與事物相關處，對境上不欺惑。 其中，分別心對無差別義所增益的體性，由從他返體驗事物之力而來故，自身亦顯現為從他返故，與從他返言說之錯亂共同決定為一故，以及具有了知遮他事物之果故，稱為遮他。因此，成立遮除是聲義。 對此，成立論者爭論道：若你們的實、德、業、總、別、和合相之差別這些別相，勝義中不存在作為聲趣入的根據，則如何在世間成立以實等差別為根據的”持杖者”等言說和遍計？如是，世間中”持杖者”、“有角者”等聲與心識皆成立為實之差別，“白”、“黑”等成立為德之差別，“動轉”成立為業之根據，“有”、“顯現”成立為有之根據，“牛”、“馬”、“象”等成立為總別之差別，“此等經線為毛織物”是由和合力故。 若無此等實等，則”持杖者”等聲與心識將無對境。“等”字應與每一項配合，故於每一項應攝”持杖者”、“有角者”等同類聲心。最後之差別唯瑜伽師所取故，不以”等”字攝取。 彼等無根據亦不應理，因為將成一切於一切無差別趣入之過。彼等非無差別趣入，因此”實等存在”是他宗之主張。

།སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་ཕན་ཚུན་མ་འཆོལ་བར་འཇུག་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་ ཤེས་པ་བཞིན་ནོ།།དབྱིག་པ་ཅན་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དང་ཤེས་པ་དག་ཀྱང་འཆོལ་བ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཐམས་ཅད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པར་འཇུག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མའོ། །སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ།དེ་ལ་གལ་ཏེ་འདི་དག་དངོས་སུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་འདོད་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གང་ཅི་ཡང་རུང་བའི་རྒྱུ་ མཚན་གྱིས་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ།འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་འདི་དག་རྒྱུ་མཚན་གང་གི་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་སད་པར་འདོད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི། ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནད་ ཙམ་ལ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།འདི་དག་ཉིད་ལུང་གི་ཁུངས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་རྣམས་གང་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡུལ་དུ་གང་དང་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་སྤྱི་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ཞེས་ བྱ་བ་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་སྟེ།དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་ངག་གི་ལམ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཇི་སྐད་དུ། མིང་ནི་གང་དང་གང་གིས་ནི། །ཆོས་ནི་གང་དང་གང་བརྗོད་པ། །དེ་ནི་དེ་ན་ཡོད་མིན་ཏེ། །དེ་ནི་དེ་རྣམས་ཆོས་ཉིད་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲ་ལས་བྱུང་ བའི་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དང་།ཡུལ་མེད་བདག་ལ་ཚད་མ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གང་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འདི་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་འདི་ལ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཚད་མ་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདི་ལྟར་གང་ཞིག་ཡིན་དེ་ཡིན་པ་ལ་དེའོ་སྙམ་དུ་ཤེས་པ་ དེ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ཏེ།སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དོན་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གང་གིས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་འདིའི་གཟུང་བར་བྱ་བ་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་སྔར་རྒྱས་པར་བཀག་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

凡是相互不混雜而趣入者，皆有根據，如耳等識。“持杖者”等聲與識亦不混雜而趣入，此為自性因。若無根據則將成一切處無差別趣入之過，此為能害量。 以”說”等作答：若欲以此等直接成為外境對像之根據而成立有根據性，則因無能害所立相違之量故，因不定。若欲以任何根據成立有根據性，則成立已成，因為我等承許此等唯是由何根據之言說習氣所引發，而非成為對境，以錯亂故，一切從聲所生之識皆無對境故。 “住于習氣”即住于識之習氣之義。為以教證顯示此等故，說”諸聲與何”等。“與何對境”即自相及總等。“此為法性”即為彼之自性，謂諸事物之自性超越一切言路之義。如雲： “以何何名號， 說何何諸法， 彼于彼非有， 此乃彼法性。” 若問：于從聲所生識是錯亂及無對境，於我有何量？對此，我等已說量：由於於差別法執著無差別而趣入故，此一切從聲所生識皆是錯亂。如是，於是彼而了知為彼者即是錯亂，如於陽焰了知為水。此從聲所生識於差別義執著無差別亦如是，此為自性因。 此中所取總非為實有，因為已廣破故，故因不成之說不應理。

།ཡང་ན་སྤྱི་ཡོད་དུ་ཆུག་མོད་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ནི་ཐ་དད་པ་དག་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དང་གཞན་དུ་མཚུངས་ པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།སྤྱི་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ཡང་དོན་དམ་པར་སྣ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་དངོས་པོ་གཅིག་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལ་སྤྱིའི་ཤེས་པ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་མཚུངས་པའི་ཤེས་པ་ནི་དངོས་པོ་གཅིག་གི་ཡུལ་ལ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཐ་དད་པ་འཛིན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་ བ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་།།འཁྲུལ་པ་འདི་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ན་ཡུལ་མེད་པར་ཡང་གྲུབ་སྟེ། རང་གི་རྣམ་པ་གཏད་ནས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པའི་དོན་འགའ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་སྟེ། སྒྲ་རྣམས་གང་ཁོ་ན་ལ་ བརྡ་བྱས་པ་དེ་ཁོ་ན་དེ་དག་གི་ཡུལ་དུ་རིགས་ཀྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ལ་དོན་དམ་པར་བརྡ་ཡང་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བློ་དང་སྒྲ་ནི་ཡུལ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་ལ་དངོས་སུ་བརྡ་མ་བྱས་པ་དེ་དག་ ནི་དོན་དམ་པར་དེ་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ནོག་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་གོང་བུ་ལ་རྟའི་སྒྲས་བརྡ་མ་བྱས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་དག་པར་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་སྒྲ་ཐམས་ཅད་བརྡ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པ་སྟེ། བརྡ་བྱས་པ་ཉིད་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ལ་ཁྱབ་ པའི་ཕྱིར་ལ་དེ་འདི་ལ་མེད་དོ།།གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་བརྡ་བཟུང་བའི་དངོས་པོ་སྒྲའི་དོན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ན་རེས་འགའ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའམ། རིགས་སམ། དེ་འབྲེལ་ཏེ་རིགས་དེ་དང་ འབྲེལ་པའམ།རིགས་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་པའམ་། བློའི་རྣམ་པ་ཞིག་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ཅེས་བརྟག་གྲང་། དེ་ལ་ཐམས་ཅད་ལ་བརྡ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །དེ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཀུན་རྫོབ་པའི་སྒྲའི་དོན་མ་བཀག་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་ བར་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དམ་བཅའ་བ་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་སྒྲས་བསྟན་ནས་འདི་དག་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། དེ་བསྟན་པར་འདོད་ནས་སྒྲས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པ་ནི་འདི་དག་སྒྲའི་དོན་ཉིད་ དུ་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ལ།ཡང་དམ་བཅའ་བ་དེ་ཉིད་འགེགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་ལོ།

或者，即便承許總相存在，若其與差別法成為異體，則執著差別法為無差別即是錯亂。應成為”彼等相應”，而非處處相等之理。若總相非異體，且勝義中一切差別皆是一事，則于彼總相之識即是錯亂，而相等之識非緣一事為境，因為彼以了別差別為前行故。 既已成立此錯亂，亦成立無對境，因為無任何能生起自相而為所緣相之義故。或者，以另一方式成立無對境：諸聲唯於何者安立名言，彼等即成其境，余則不然，因為將成太過之故。此等於任何事物皆無勝義真實名言，故識與聲無對境。 比量為：凡未直接安立名言者，勝義中非能詮彼，如未對具有垂肉等聚集安立”馬”聲。真實中未對一切事物安立一切聲，此為能遍不得，因為安立名言遍於能詮，而此中無彼故。 為顯示此因非不成立，故說”由於”等。如是，當安立名言所執事物為聲義時，或是自相即不共相，或是類，或是彼相屬即與類相屬，或是具類之事物，或是識相，當觀察。其中，皆不可能安立名言，故不應成為聲義。 以”勝義中”表明未遮遣世俗聲義，故不違自語。若非如是，則宗成違自語，如是：既以聲顯示自相等此等，則不能顯示此等非聲義，因為欲顯示彼而以聲顯示自相等，即成承許此等為聲義，而又遮遮彼宗故，違自語。

།འདིས་ནི་འོད་བྱེད་པས། སྒྲ་རྣམས་རྗོད་བྱེད་མ་ཡིན་ན། །དམ་བཅའ་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡིན། །ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོ་ཅག་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྒྲའི་ དོན་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པར་མི་བྱེད་དེ།དེ་ནི་གནག་རྫིའི་བར་ལ་ཤིན་ཏུ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་དེ་ལ་གཞན་གྱི་སྒྲོ་བཏགས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་འགེགས་པར་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྡ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་མ་ ཡིན་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་དོན་དུ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ།།རེ་ཞིག་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས། རང་གི་མཚན་ཉིད་རྗོད་པ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་བརྡ་བྱས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །ཇི་ལྟར་བརྡ་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བརྡ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརྡ་དང་ཐ་སྙད་དག་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ་ ཐོབ་པའི་དུས་གང་ཡིན་པ་དེར་ཁྱབ་པ་སྟེ།ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དེ་དང་བྲལ་བའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་ལ་བརྡ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། བརྡ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དོན་དུ་བྱེད་ཀྱི་ཞེན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གང་ཁོ་ནའི་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་དུ་ཕྱིན་པའི་དུས་སུ་ཁྱབ་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ ཁོ་ན་ལ་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་རྣམས་བརྡ་བྱེད་པར་རིགས་ཀྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ནི་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་དུ་ཕྱིན་པའི་དུས་སུ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལ་བརྡ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་དུ་ཕྱིན་པའི་དུས་སུ་ཁྱབ་པར་ བྱེད་པ་ཉིད་མེད་ཅེ་ན།ཡུལ་དུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡུལ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པས་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་གསལ་བ་ཐ་དད་པ་ཕན་ཚུན་ཤིན་ཏུ་ལྡོག་པའི་ལུས་ཅན་འདི་དག་ནི་ཕན་ཚུན་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གཅིག་ལ་བརྡ་བྱས་པའི་སྐྱེས་བུས་གཞན་ལ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་ པར་མི་འགྱུར་རོ།།སྣང་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ཁ་དོག་དབྱིབས་དང་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །ཐ་སྙད་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེས་ན་དེ་ལ་བརྡ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟེན་ པའི་ཕྱིར་།བརྡ་མ་བཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་བརྡ་གཟུང་བ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་ལ། བརྡ་གཟུང་བ་མེད་པ་དེ་ནི་བརྡ་མ་བཟུང་བའོ། །སྒྲ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་ལས་སོ། །གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་མི་འདྲ་བའི་དོན་བཞིན་ནོ།

由此明瞭光明論師所說：“若諸聲非能詮，則宗因相違”之義。我等並非於一切方面否定聲義，因為此義乃至牧童皆極為共知。然而，我等是遮遣他人增益為勝義有法之法，而非遮遣有法本身。 首先，為顯示自相無名言，故說”于彼”等以明其非聲義。首先，“諸聲不詮自相”，是思維因為于彼無安立名言故。云何無名言？故說”名言”等。于名言及言說成就，即獲得之時，遍於彼，由離彼能遍之因，故於自相無名言，此為余義。此說明：名言是為言說之義，非為執著。 是故，唯於何者名言及言說成就之時有遍性，諸安立名言者唯于彼立名言為理，于余則不然。于自相則無名言及言說成就時之能遍性，是故於彼不立名言。 複次，何故自相於名言及言說成就時無能遍性？故說”處時”等。由處等差別，花斑等諸差別相互極為返體性，彼等互不隨行，故於一者立名言之補特伽羅不能于餘者言說。“顯現等”等言，當攝取色、形及剎那性等。“不見言說”者，思維由是于彼無名言故因非不成。 為顯示亦非不定，故說”未執名言”等。於何者執取名言，即說為彼，無執取名言者即為未執名言。“從聲”者，即從名。“異處”者，如異類之義。

།འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་སྒྲས་ བརྡ་མ་བཟུང་བའི་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་བ་ལང་གི་སྒྲ་ཡང་བརྡ་སྟོན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ལ།བརྡ་བྱེད་པ་ཡང་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པོ། །བརྡ་མ་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ འདི་ཉིད་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས།སྒྲ་ཡིས་ཐ་དད་ནམ་ཡང་ནི། །བརྗོད་པ་མ་ཡིན་མཐའ་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་བརྡ་མེད་པ་ཉིད་བསྟན་ཏོ། །དེས་ན་འོད་བྱེད་པས། གལ་ཏེ་སྒྲ་ཕྱོགས་སུ་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་ མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཞི་ཐ་དད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།འོན་ཏེ་ཐ་དད་པ་རྣམས་ཉིད་ཕྱོགས་སུ་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དང་ལྡོག་པ་ཅན་གྱི་དཔེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཐའ་མེད་པ་གཏན་ཚིགས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་སྨྲས་ པ་དེ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ།།ཡང་དེ་ཉིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ་དག་གི་ལྟར་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཐ་དད་པ་རྣམས་སྒྲ་དག་གིས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ལྟར་ན་ཉེས་པ་འདི་ཡིན་གྱི། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་རྫས་དང་ཡོན་ཏན་དང་ལས་རྣམས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་དང་གང་ན་ཡོད་པ་ལ་སོགས་ པའི་སྤྱི་མཐོང་བ་དེ་དང་དེར་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་སྦྱོར་ལ།ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱི་ནི་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་སྤྱིས་མཚོན་པའི་དོན་དག་ལ་བརྡ་བྱེད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་མཐའ་མེད་པ་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་སྤྱི་དེ་དག་ལས་ ཐ་དད་པའམ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏོ།།ཡང་ན་སྤྱི་ཡོད་དུ་ཆུག་མོད་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་དད་པ་གཅིག་ལ་སྤྱི་དུ་མ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་མ་འཆོལ་བར་སྦྱོར་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་སྒྲས་མ་བསྟན་པར་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་དེས་ཐ་དད་པ་གཞན་ མཚོན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྡ་བྱེད་པར་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ།བརྡ་མ་བྱས་པའི་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྒྲ་འཇུག་པ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་རྟོག་པ་པོ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་རང་ཉིད་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་དམིགས་པའི་ ཕྱིར་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་གིས་བརྡ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་ན།དེ་ཡང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མཐའ་མེད་པ་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་མ་ལུས་པ་འགའ་ཞིག་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

此中所說：若聲能顯示未立名言之義，則牛聲亦應能顯示名言，且立名言將成無義。是故，太過遍失乃能害量故，遍性得成。 此無名言等因，即是法稱論師所說：“聲不能詮異，以無邊際故”之義。如是”以無邊際故”即顯示無名言性。因此，明論師所說：“若以聲為宗，則’以無邊際故’為事物之法，故為異基之因。若以諸差別為宗，則無具隨行及返遍之喻，故無邊際非為因”之說亦已遮破。 複次，若如彼所說，聲能詮無差別之諸差別，則有此過。我等則以有之差別詮說實、德、業，如是於何處見有等共相，即于彼處配合有等聲。有等共相唯一，是故由共相表義時名言得成，無邊際非為因。此說不然，因已成立有等事物性共相與彼等或異或不異。 或者，縱使有共相，然於一差別有多共相故，有等聲不能無錯配合。不顯示有等之聲，亦不能為顯示有等所表異者而立名言，于未立名言之有等亦無聲轉，若爾則成相互依待過。 若謂由分別者從隨行及返遍自身作言說可得，故有等聲能顯名言，此亦不然，因不可得無邊差別境之一切言說。

།གཅིག་གི་ཚེ་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པའི་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ལན་ཅིག་མ་ ཡིན་པར་ཐ་སྙད་དམིགས་ནས་དེའི་རིགས་ཅན་མ་མཐོང་བ་དག་ལ་ཡང་སྒྲ་དེ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མ་མཐོང་བའི་འདས་པ་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཐ་དད་པ་མཐའ་ཡས་པའི་ཐ་དད་པ་དག་ལ་བརྡ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། ། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློས་སྒྲོ་བཏགས་པ་དག་ལ་སྟོན་པར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྒྲོ་བཏགས་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཉིད་ལ་སྒྲ་སྦྱོར་གྱི་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་པ་དག་ལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཐོབ་སྟེ། འདི་ལྟར་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་གིས་མེད་པས་མི་ཉེ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ལ་རྣམ་པར རྟོག་པའི་བློར་འགྱུར་བ་ནི་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྒྲོ་བཏགས་པ་ནི་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ལ་བརྡ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པ་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ ཡུལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་པོ།།འདི་སྙམ་དུ་གང་དག་རི་གངས་ཅན་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་དག་བསྟན་པ་དང་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་དང་དུས་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་ཕྱིན་པའི་དུས་སུ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བརྡ་སྲིད་པས་དེའི་ཕྱིར་ གཏན་ཚིགས་ཕྱོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།གང་ཡང་གངས་རི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་རི་མ་ལ་ཡ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་མ་ཚོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་དག་གི་ཡན་ལག་མ་ལུས་ པ་བཟུང་བས་བརྡ་བྱེད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ།སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པ་ཡང་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏེ། དེས་ན་དེ་དག་ལ་ཡང་བརྡའི་དུས་སུ་མཐོང་བ་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཐ་སྙད་མི་འཐད་པས་བརྡ་དོན་མེད་པར་ ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་བརྡ་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བསྟན་ནས།དེ་ནི་བརྡ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་གི་མཚན་ཉིད་འདི་དག་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པ་ནི་སྔར་བསྒྲུབས་ཟིན་ཏེ། དེ་དག་ལ་བརྡ་བྱེད་པ་ན་རེས་འགའ་མ་སྐྱེས་པ་ ལ་བྱེད་པའམ་སྐྱེས་པ་དག་ལ་བྱེད།དེ་ལ་རེ་ཞིག་མ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ལ་བརྡ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་ནི་ཤེས་པ་དང་བརྗོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་གཞིར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若謂一時于具有等差別者非一次觀見言說，而於未見同類者亦配此聲，則不然，因未見故。以過去等差別未見，于無邊差別不可立名言，因成太過故。 若謂于分別心增益者顯示，則如是唯于分別心增益義境配聲，非於勝義差別，以過去未來無故不近，故彼分別心無境，是故增益即是無。若爾，于彼無名言故，云何是勝義事物？此說已足。 因於同品有故，因亦非相違，故成立聲之境非自相。若作是念：凡彼等雪山等事物，由是顯示及一性故，處時等差別不應理，是故於名言及言說時遍故，于彼可立名言，因此因於宗一分不成。 所說雪山等，等字攝取邁拉雅等山。因彼等本性非極微和合，故不可攝取彼等一切支分而立名言，且已成立生即滅，故於彼等亦無立名言時所見隨行於言說時，因此因不成。 如是，首先由於自相言說不應理故，將成名言無義，故名言不可能。為顯示由不能立名言故不可能，故說”此等一切自相”等。一切事物生即滅已如前成立。于彼等立名言時，或於未生者立，或於已生者立？其中首先於未生者不應立名言，以無者離一切知說故不應為所依故。

།ཡང་དག་པ་སྨོས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་པ་དགག་པའི་དོན་དུ་སྟེ། དེས་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་ བརྡ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་དང་འགལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ཡུལ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྤྲུལ་པའི་དོན་ཉིད་ཡིན་པས་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟའི་རྭ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདུན་པའི་མཐའ་ཅན་གྱི་འདྲ་བ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་པ་ལ་ཡང་བརྡ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཉམས་ སུ་མྱོང་བ་སྐྱེས་པ་དེ་ལ་དེ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་མིང་ནི་ཁྱད་པར་དྲན་པ་ན་བརྡ་བྱེད་ཀྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མིང་གི་ཁྱད་པར་དྲན་པའི་དུས་ན་སྐད་ཅིག་འཇིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་འགགས་ནས་རིང་དུ་ལོན་པའི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་སྐྱེས་ པ་རྣམས་ལ་ཡང་བརྡ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།བརྡ་བྱེད་པའི་དུས་ན་ཡང་གཉི་ག་ཡང་མི་ཉེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཉེ་བ་ཡོད་པ་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ན། ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་མིང་གི་བྱེ་བྲག་གཟོ་ བ་དང་དྲན་པ་སྐྱེ་བའི་དུས་ན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས།ཅི་སྟེ་ཡང་དེའི་ནུས་པའི་མཐུ་ལས་བྱུང་བ་དེའི་རིགས་ཅན་བརྡ་བྱེད་པའི་དུས་ན་འབྱུང་བའི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་བརྡ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། དེའི་ཕྱིར་གང་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་བརྡ་བྱེད་པའི་དུས་ན་ཉེ་བའི་སྐད་ ཅིག་གཞན་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་བརྡ་གཟོ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་བརྡ་མི་རིགས་ཏེ།འདི་ལྟར་རྟ་དམིགས་ན་དེའི་མིང་དྲང་བའི་རིམ་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་བརྡ་བྱེད་པ་ན་དེའི་དུས་ན་ཉེ་བའི་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་ལ་གཟོ་བའི་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་བརྡ་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་རྟའོ་ཞེས་བརྡ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཅིག་ཐམས་ཅད་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་གཅིག་ཉིད་དུ་ཞེན་པར་བྱས་ནས་བརྡ་བྱེད་པར་འགྱུར་སྙམ་ན། དེའི་ཕྱིར། འདྲ་བ་ཉིད་ཀྱང་བརྟགས་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདྲ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློས་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་སྟོན་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྡ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བརྡ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བརྡ་བྱེད་པས་གཞན་པ་ཉིད་ཀྱི་མིང་གི་ཁྱད་པར་དོན་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་ལ། དོན་དམ་པས་དྲན་པས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ བརྗོད་པར་འཇིག་པར་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་འགགས་ནས་རིང་དུ་ལོན་པའི་ཕྱིར་རོ།

所說”真實”是為遮遣世俗義，故於未生瓶等亦見名言，不相違于見，因其境是分別所變義故為無，如馬角。“如馬角”是第七格尾之譬喻。 于已生者亦不應立名言，如是于已生經驗，唯于憶念差別時以彼為先導而立名言，非於他，因成太過故。若爾，于憶念名差別時，由剎那壞故自相已滅久遠，故如未生，于已生事物亦無名言，因於立名言時二者皆不近故。 如是，首先於經驗階段，雖以彼為因，自相剎那亦不成近，況于經驗後生起之名差別造作及憶念生起時耶？若謂由彼功能力所生同類于立名言時生起之剎那立名言，故說”若復”等。 縱使于立名言時有近剎那他者，然由不可能造作名言故不應立名言。如是見馬時，以牽引其名為先導而立名言時，不以當時近前之牛等為所造作境而立名言為”馬”。 若謂一切自相剎那皆相似，故執為一而立名言，故說”相似性亦是假立”。相似是分別心增益，若聲顯示彼，則成自相非所詮。是故如是于自相不可能有名言。 聲之自相名言亦無，如是立名言者以異性名差別配于義，而勝義由憶念即不能壞所經驗，因已滅久遠故。

།གང་ཡང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་སྔར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དེ་དྲན་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པ་དེས་འཛིན་པར་ནུས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དྲན་པས་གཞག་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་མཚམས་ སྦྱོར་བ་རྣམས་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བརྡ་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་འདི་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་བཤད་པ་ནི་དྲོ་བ་ལ་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པའོ།།ཇི་ལྟར་དྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དབང་པོ་གསལ་བར་སྣང་བར་རིག་པ་དེ་བཞིན་དུ་དྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པ་མ་ཉམས་པའི་དབང་པོའི་བློ་དག་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་བཞིན་དུ་མིག་དང་ལྕེ་དང་སྣ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་ པས་མ་ཏུ་ལུང་ག་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ཐོས་པ་ལས་གཟུགས་དང་རོ་ལ་སོགས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་སྐད་དུ། མེ་དང་འབྲེལ་པས་བསྲེག་བྱ་བ། །ཚིག་པར་ཤེས་པ་གཞན་ཡིན་ལ། །ཚིག་པའི་སྒྲ་ཡིས་ཚིག་པའི་དོན། །ཡང་དག་གསལ་བ་གཞན་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་ བུའོ།།དེ་ཡི་དོན་ཅན་དབང་ཤེས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ཡིན་ནོ། །དྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་ལ། འདི་ནི་དེའི་དོན་ཡང་ཡིན་ལ་དབང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཅིའི་ ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་རང་གི་མཚན་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།གང་ཞིག་དེས་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་གིས་བྱས་པའི་ཤེས་པ་ལ་མི་སྣང་བ་དེ་ནི་དེ་འི་དོན་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་སྒྲས་བསྐྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་རོ་བཞིན་ནོ། །སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་མི་ སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ།།འདིར་ཡང་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་སྟེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་དེས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ནི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པ་ཉིད་ལ་བརྗོད་ཀྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཞིག་གང་གི་རྣམ་པས་སྟོང་པ་དེ་ནི་དེའི་ཡུལ་ ཅན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་མི་གསལ་བ་དངོས་པོར་གཏོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོའི་སྒྲ་རྣམས་རྗོད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ངོ་བོ་གཉིས་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་ གཉིས་ཀྱིས་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།གཞུང་ལུགས་ཐ་དད་པ་ལ་གནས་པ་རྣམས་ཀྱང་། ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་རང་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

凡所言說，由於是先前已經歷，故非憶念；未作為對境者亦不能執取。因此，由憶念所立分別之因緣而作連結者，因非自相故，非自相名言。是故，成立”自相非所詮”。 為證成此自相非所詮，說明其他量：“暖等”等。如同具暖等義境之根明顯顯現了知，然非從暖等聲所生。如同由未損根識所經驗，非由眼舌鼻等損壞而聽聞”馬突隆嘎”等聲而能經驗色味等。 “由火相連所燒物， 知燒為一他性事， 燒字聲表燒義時， 顯現真實復他異。” “如彼境根識”者，是異品喻。暖等義境，凡有彼者即稱為彼，此既是彼義亦是根識，如是作語法安立。 若非如是，為何聲義不成自相？故說”若彼所作”等。論式為：若某識中不顯現彼所作，則非彼義，如色聲所生識中之味。聲所生識中亦不顯現自相，此為能遍不得。 此中太過即能害量。如是，彼聲表義性即是生境識性，非他。任何識若離某相，則不應成彼境識，因成太過故。 若謂事物中有明顯與不明顯二性，而聲詮不明顯屬實體之性，然一法中不可有明顯與不明顯二性，因一中二相違故。諸住不同宗派者亦互證相違自性故。

།རིགས་པ་ཅན་རྣམས་ནི་གསལ་བ་དང་རྣམ་པ་དང་རིགས་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་གི་དོན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་སྟེ། ཚིག་གི་དོན་ནི་ཚིག་གི་དོན་ཏེ་སྒྲའི་དོན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལ་ གསལ་བའི་སྒྲས་ནི་རྫས་དང་།ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། ལས་རྣམས་བརྗོད་དོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་མདོ་ལས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྟེན་གྱི་ལུས་ཅན་ནི་གསལ་བའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །རེ་ཞིག་འདིའི་དོན་རྣམ་འགྲེལ་བྱེད་པའི་ལུགས་ཀྱི་བརྗོད་པ། ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པས་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་ཡོན་ཏན་དག་ལས་ ཁྱད་པར་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་ཏེ་ལས་ལ་བརྗོད་དོ།།ཁྱད་པར་གྱི་ལུས་ཀྱི་རྟེན་ནི་ལུས་ཅན་གཅིག་བསྡུས་པ་བྱས་པས་འདི་ལ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་སྒྲ་གཉིས་པ་ཡང་བསྟན་ཏེ། དེས་ན་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚིག་དོན་གཟུང་ངོ་། །དེ་དག་ནི་ཡོན་ཏན་ཡང་ཡིན་པས་ཡོན་ཏན་གྱི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་རོ། །ཁྱད་པར་སྨོས་པ་ ནི་རྣམ་པར་གསལ་བའི་དོན་དུ་སྟེ།འདི་ལྟར་རྣམ་པ་ནི་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་པས། །ལྡན་པ་ཡང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚིག་གི་དོན་གྱི་ཁོངས་སུ་འདུ་སྟེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཁྱད་པར་མ་སྨོས་པ་རྣམ་པ་ཡང་བཟུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་གསལ་པའི་ཁོངས་སུ་འདུ་བར་མི་འདོད་དེ། དེ་ནི་སྒྲས་ ལོགས་ཤིག་ཏུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།རྟེན་གྱི་སྒྲས་ནི་རྫས་བརྗོད་དེ། ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་དེ་དག་གི་རྟེན་ནི་དེའི་རྟེན་ཏེ་རྫས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིར་ནི་དེའི་སྒྲ་མི་མངོན་པར་བྱས་ནས་བསྟན་ཏོ། །འདི་ལྟར་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ཡོན་ཏན་ ཁྱད་པར་དག་སྟེ།ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་དག་དང་དེའི་རྟེན་ནི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྟེན་ནོ། །འདི་ནི་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ཟླས་དབྱེ་བ་སྟེ། རྟགས་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྟེན་པས་དེའི་ཕྱིར་མ་ནིང་གི་རྟགས་སུ་མ་བསྟན་ཏོ། །དེས་ན་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་གཞི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པ་ནི་ གསལ་བ་དང་ལུས་ཅན་ཞེས་བྱ་བར་ཡང་བརྗོད་དེ།དེ་ལ་གང་གི་ཚེ་རྫས་ལ་ལུས་ཅན་གྱི་སྒྲ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་གནས་བཞི་བསྒྲུབ་པར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། འདི་ལ་ཡན་ལག་གསལ་བས་ལུས་ཅན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་བྱེད་པ་པོ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། རྫས་ལ་ འཇུག་པ་སྟེ་འདུ་བས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལུས་ཅན་ནོ།།ལུས་ཅན་གྱི་སྒྲ་རྫས་ལ་ལས་སུ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ།

正理派諸師說明顯、形相及類是語義。語義即是語義，亦即聲義之異名。其中，以明顯聲詮說實體、德性差別及作業。如經中所說：“德性差別所依具身者即是明顯。” 且此義依註釋家之說：以差別者對差別事，從諸德性中，差別即是德性差別，用以詮說作業。差別身之所依即是具身，合一而說，此中亦說第二德性差別聲，故應取德性語義。彼等亦是德性，故因德性而為差別。 言說差別是為顯明之義，如是，形相是具有差別之自性，具有亦攝入德性語義中。若如是而不說差別，則形相亦應攝取。不欲令其攝入明顯中，因為以聲別別攝取故。 所依聲詮說實體，彼等德性差別之所依即是其所依，意為實體。此中略去其聲而說。如是應作語法安立：諸德性差別者，即德性差別等；德性差別等及其所依即是德性差別之所依。此是一合之分解，標記依世間，故不說為中性標記。 是故義為：基於德性差別所依者，亦說為明顯及具身。其中，當實體為具身聲時，應觀察成就四處：此中以支分明顯故為具身。當對色等時，即是能作者之成就，即趣入實體，由和合故色等為具身。具身聲對實體成就業處，對色等成就能作。

།བཤད་པར་བྱེད་པའི་ལུགས་ཀྱིས་མདོའི་དོན་ཇི་ལྟར་ཐོས་པ་བཞིན་དུ་ཡིན་ཏེ། ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་རྣམས་ཀྱི་རྟེན་རྫས་ཉིད་ གསལ་བ་དང་ལུས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་འདོད་དེ།ཇི་སྐད་དུ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་གཟུགས་དང་། རོ་དང་། དྲི་དང་། རེག་པ་དང་། ལྕི་བ་དང་། གཤེར་བ་ཉིད་དང་། མཁྲང་བ་ཉིད་དང་། འདུས་བྱས་པ་རྣམས་དང་། ཁྱབ་པའི་ཚད་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྟེན་ནི་ཇི་ལྟར་སྲིད་པར་དེའི་རྫས་ཡིན་ ལ།ཡན་ལག་གསལ་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཅན་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པའི་སྒྲས་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པའི་ཆ་ཤས་སོར་མོ་ལ་སོགས་པའི་ལྡན་པ་བརྗོད་དེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང་མདོ་ལས། རྣམ་པ་ནི་རིགས་ཀྱི་རྟགས་སུ་བརྗོད་ཅེས་འབྱུང་ངོ་། །འདིའི་བཤད་པ་ནི་གང་གིས་རིགས་དང་ རིགས་ཀྱི་རྟགས་སུ་བརྗོད་པ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ།དེ་ཡང་སེམས་ཅན་གྱི་ཡན་ལག་རྣམས་དང་། དེའི་ཆ་ཤས་རྣམས་ཀྱི་བཀོད་པ་ངེས་པ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །བཀོད་པའི་སྒྲས་ནི་ལྡན་པའི་ཁྱད་པར་བརྗོད་ཅེས་ངེས་པ་སྨོས་པས་བཅོས་མའི་ལྡན་པ་བསལ་ཏེ། དེ་ལ་རིགས་ཀྱི་ རྟགས་ནི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཡན་ལག་ནི་མགོ་བོ་དང་ལག་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།དེ་དག་གིས་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རིགས་མཚོན་ནོ་། །རྣམ་པ་ནི་རེས་འགའ་དངོས་སུ་རིགས་གསལ་བར་བྱེད་དེ། གང་གི་ཚེ་མགོ་བོ་དང་ལག་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ལུགས་མཐོང་བ་ལས་ བ་ལང་ཉིད་གསལ་བ་ནའོ།།རེས་འགའ་ནི་རིགས་ཀྱི་རྟགས་ཏེ། གང་གི་ཚེ་རྭ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་སོ་སོ་བའི་ཆ་ཤས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཀྱི་གསལ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པ་གསལ་བ་ཁོ་ནའོ། །དེས་ན་རྣམ་པ་ནི་རིགས་དང་རྟགས་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་ ཀྱི་སྒྲས་ནི་ཐ་མི་དད་པར་བརྗོད་པ་དང་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་སྤྱི་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་སྐད་དུ་ཡང་མདོ་ལས། མཚུངས་པ་སྐྱེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་རིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། མཚུངས་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་རིགས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་གསལ་བ་དང་རྣམ་པ་དག་ ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པ་གསལ་བ་འདི་གཉིས་ཀྱི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པ་གསལ་བར་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་འདི་དག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།རིགས་ཀྱང་ཕྱིས་སེལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་དགོངས་པའོ། །གསལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲའི་དོན་ཉིད་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ ལྷག་མའོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གསལ་བ་དང་རྣམ་པ་དག་གོ།

依照註釋家的傳統，如實聽聞經義，認為德性差別諸所依之實體即是明顯與具身。如所說，德性差別即色、味、香、觸、重性、濕性、堅性、和合性等，以及遍量諸差別之所依，隨其所有即是其實體，因支分明顯故稱為具身。 以形相聲詮說有情支分等部分如手指等之具有。如經中所說：“形相說為類之標記。“此中解釋：凡說類及類之標記，應知為形相，此即有情諸支分及其部分之確定安排，非他。以安排聲說具有差別，言確定則遮除人造具有。 其中類之標記即有情支分，如頭部手臂等，彼等表徵牛性等性相之類。形相有時直接顯明類，即當見到頭部手臂等之狀態而顯明牛性時。有時為類之標記，即當以角等支分各別部分之狀態顯明唯顯牛性等時。故形相能顯明類與標記。 以類聲詮說無差別說與生起認知之因由之共相，如經中所說：“具相似生起自性者即是類。“意為相似認知生起之因即是類。 其中明顯與形相二者，為顯明此二者聲義是自相，故說”以此等形相”等，意思是類亦將后遮遣。“明顯”即是聲義，此為余義。若問何故，則說”由於”等。“彼等”即明顯與形相二者。

།དེས་ན་ཇི་ལྟར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྡ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བརྡ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞིང་མ་ ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་གསལ་བའི་རྫས་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་ལས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ་རྣམ་པ་ཡང་ལྡན་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། རྫས་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ཀྱང་ཉིད་དུ་བཀག་ཟིན་པས་ན་འདི་ལས་ཀྱང་འདི་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྒྲའི་དོན་ཉིད་ དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།རྫས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་དང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བརྡ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་ནས། རིགས་ལ་སོགས་པ་གསུམ་ལ་བརྡ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རིགས་དང་འབྲེལ་པ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་འོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་ གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འོག་ཏུ་བཤད་པ་སྟེ།རིགས་དང་དེ་དང་འབྲེལ་པ་དང་། །ཞེས་བྱ་བའོ། །རིགས་དང་ལྡན་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཐ་སྙད་ནི་དེ་དག་གིས་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་ལྡན་པ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཕྱོགས་ལ་འབྱུང་ བའི་སྐྱོན་མཚུངས་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།ཙམ་པའི་བུ་ནི་རིགས་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ཞིང་། བྱ་ཆེན་གྱི་བུའི་རྫས་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ལ། དྲང་སྲོང་བ་ནི་གཉི་གའོ། །ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །རིགས་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དང་། རྫས་ཀྱང་རང་གི་མཚན་ ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཕྱོགས་ལ་འབྱུང་བའི་སྐྱོན་མི་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ནི་དེ་ལྟ་བས་ནའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །བློའི་རྣམ་པ་ལ་ཡང་བརྡ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བློ་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བློའི་རྣམ་པ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པས་བློ་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་བློ་དེའི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དོན་ནམ་བློ་གཞན་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་དུ་ཕྱིན་པའི་དུས་སུ་མ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་བཞིན་དུ་དེ ལ་ཡང་བརྡ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

因此，正如對自相未作約定，故非聲義，彼等亦是如此，因此”由於未作約定”此因不成立且非不定，如是思維。 又，明顯之實體與德性差別及業之性相，形相亦是具有之自性。由於已遮遣此等實體等為自性，故由此亦無此等，因此實不應理解為真實聲義，為顯示此義而說”實體等”等。 如是首先顯示對自相約定不可能后，為顯示對類等三者約定不可能，故說”類與關聯”等。“其後”即在自相之後所說：“類及與彼關聯”等。因類與具有不可能，故與彼具有亦不可能，因其言說由彼等所作故。與彼具有亦是自相之自性，故其過失與彼方相同，如是思維。 瞻波子說類是聲義，大鳥子說是實體，仙人則說是二者。此等亦為此所遮遣。因類不應理故，實體亦是自相之自性故，其方過失不可避免故。 為總結故說”因此”等。“因此”即是由此之義。“無自性”即無自體性。為顯示對心識行相亦不可能約定，故說”心住”等。心識行相是其自性，故住於心中，此如彼心之自性應顯示，故不隨行於義或他心。如是，于約定及言說之時不遍故，如自相，于彼亦不可能約定。

།ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ལ་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་རྣམས་བརྡ་བྱེད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་ཐ་དད་པ་ལས་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་སྐྱེས་བུ་དོན་བྱེད་པར་ནུས་པའི་དོན་ཤེས་ནས་འཇུག་སྟེ། དེ་དག་ལའོ་སྙམ་དུ་ སེམས་པའི་ཐ་སྙད་འདོགས་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཀྱི་ཞེན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློའི་རྣམ་པ་འདི་ནི་གྲང་བ་སེལ་བ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་འདོད་པའི་འབྲས་བུ་དེ་དོན་དུ་གཉེར་བར་བསྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྐྱེས་ན་ཡང་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ དེ་ལ་ཡང་བརྡ་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྡ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་སྙམ་དུ་ཡོད་པའི་དོན་ལ་སོགས་པ་སྒྲའི་དོན་གཞན་ཡོད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ལ་བརྡ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འདིས་བསལ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ སྨོས་ཏེ།རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པ་བཀག་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ་། དེ་དག་གི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཁོ་ནའི་ཁོངས་སུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པའི་དོན་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གང་ཡིན་ཞེ་ན། བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་རིམ་པ་གཞན་དུ་སྟེ།དོན་ཞེས་བྱ་བའི་མཇུག་ཏུ་སྦྲེལ་བར་བྱའོ། །དེས་ན་དོན་འདི་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རྟོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་སྟེ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་དེ་སྒྲའི་དོན་གྱི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ ཚིག་གོ།།དེས་ན་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་དོན་ལ་བ་ལང་ལ་སོགས་པ་ལ་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྔ་ན་མེད་པ་དང་ལྷ་དང་མཐོ་རིས་དག་དང་མཚུངས་སོ་ཞེས་སྨྲའོ། །སྔ་ན་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་དང་དེ་དག་མཚུངས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ བཞིན་དུ་སྨྲས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནོ།།ཇི་ལྟར་སྔ་ན་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་རྣམས་དོན་གྱི་རྣམ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློ་རྣམས་ལ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་གྱི། གང་དག་ལ་སྔ་ན་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་སྦྱོར་བའི་དོན་འགའ་ཞིག་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་ཞིག་རྟོགས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ། །དེ་བཞིན་ དུ་མཐོང་བའི་དོན་ཅན་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ལས་ཀྱང་འདི་ལྟར་རྟོགས་ཏེ། བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་བ་ལང་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིའམ་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་འགའ་ཞིག་ཡོད་དོ། །གང་དུ་དེ་ལ་རྣམ་པའི་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་འགའ་ ཞིག་འབྱུང་བ་དེ་དག་གི་དེ་ནི་གྲུབ་པའི་མཐའི་སྟོབས་ལས་ཡིན་གྱི་སྒྲ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

即便在言說時有隨行，然而對彼等施設言說者作約定亦不應理。如是，由不同聲音而求作用之人，了知能作用之義而趣入，彼等施設言說者以”于彼等”之心而配合能詮，而非執著。 此分別心之行相非能成辦所欲除寒等果之所求，因即使生起彼體驗，彼亦不存在故。因此，于彼亦無約定故，“由於未作約定”此因非不成立。 若作是念：有存在義等其他聲義，因此由於對彼可能約定故，因不成立。為遣除此說”即已遮遣”。以遮遣自相等為聲義故，因彼等唯攝於自相等中故，如是思維。 若問彼等存在義等為何？為顯示故說”一切聲”等，即以另一次第，應接續于”義”字之後。故此義為：所謂存在義之理解，即是一切聲之所詮，即所應了知之相，即聲義之相，此為語義。 因此，如對境之義中，于牛等對像所應了知之牛等聲，即與無前例、天界、善趣等相同。意謂與無前例等聲義彼等相同，如是而說。 如同無前例等聲不趣入緣義相之心，唯了知有某義可配無前例等聲而已。如是于所見義之牛等聲亦同，因從彼等亦如是了知：有某義為牛等聲所詮，即牛性之共相或關聯。若於彼生起某行相差別之執取，彼乃由宗派力而有，非由聲故。

།སོགས་པའི་སྒྲས་བཟུང་བ་ཡོད་པའི་དོན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ན་ཁ་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁ་ཅིག་ནི་བྲམ་ཟེ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་གིས་བསྡུ་བ་དང་རྣམ་པར་བརྟག་པ་དག་མེད་པར་ ཡང་དཀའ་ཐུབ་དང་།རིགས་དང་། ཐོས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་བརྗོད་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་གིས་ད་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་ནགས་ཚལ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་ད་བའམ། སེང་ལྡེང་ངམ། པ་ལ་ཤ་ཞེས་རྣམ་པར་ བརྟགས་པས་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ལ།ད་བ་དང་། སེང་ལྡེང་དང་། པ་ལ་ཤ་ཞེས་བསྡུ་བས་རྟོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་ད་བ་ལ་སོགས་པ་མཐའ་དག་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྲམ་ཟེ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་དཀའ་ཐུབ་བམ་། རིགས་སམ། ཐོས་པ་ཞེས་བྱ་བའམ། དཀའ་ཐུབ་ དང་།རིགས་དང་། ཐོས་པ་ཞེས་པས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་དཀའ་ཐུབ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་མཐའ་དག་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་བརྟག་པ་ནི་ཚོགས་པ་ལས་མང་པོ་དག་ལ་གཅིག་གི་ཁྱད་པར་མ་ངེས་ པར་འཛིན་པའོ།།བསྡུ་བ་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་མངོན་པར་འབྲེལ་པར་ངེས་པ་དུ་མའི་ངོ་བོའོ། །གང་ལ་རྣམ་པར་བརྟག་པ་དང་བསྡུ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གཞན་དག་ནི་རྫས་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ངེས་པར་གཟུང་བའི་ངོ་བོ་དག་དང་འབྲེལ་པའི་རྫས་ལ་སོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སྒྲའི་དོན་ ཡིན་ཏེ།དེ་ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་དག་གི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་ན་ཡི་གེ་གཅིག་བཞིན་དུ་གཅིག་ཏུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་དཀའ་ཐུབ་དང་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་འདི་དག་ཕན་ཚུན་མེད་པ་སྲེ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་དག་ནི་རེ་རེའམ་བསྡུས་ནས་རང་གི་ངོ་བོས་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་བཞིན་དུ་འདི་དག་གི་ཚོགས་པ་ནི་རང་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་འདས་པ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་། །གཞན་དག་ནི་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་སྒྲའི་དོན་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་བྱེ་བྲག་གདུ་བུ་དང་སོར་གདུབ་ལ་སོགས་པ རྣམས་ཐ་དད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་གསེར་ལ་སོགས་པའི་སྤྱིའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཡོད་པ་ནི་སྒྲའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་སྟེ།སྒྲ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་བརྗོད་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་དག་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པར་གྱུར་པའི་སྒྲ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ།

為顯示”等”字所攝之存在義，或說”有一些”等。有一些即婆羅門等聲，無需綜合與分別，而表詮苦行、種姓、聞等之聚合，如同森林等聲對於榕樹等。 如是，當說”森林”時，非由分別而了知為榕樹、紫檀或波羅奢樹，亦非由綜合而了知，然而能了知榕樹等一切。同樣，當說”婆羅門”時，非了知為”苦行”或”種姓”或”聞”，亦非由”苦行與種姓與聞”而了知，然而遮遣與他關聯后，能了知苦行等一切聚合。 其中分別，即于聚合中對多者不確定取一之差別。綜合，即於一確定相連之多體性。凡無分別與綜合者，即稱為彼。 其他論者認為，實體性等決定所取之體性所關聯之實體等，即是聲義。彼亦由具關聯者之聲義性而無故稱為無。或如同單一文字不顯為一，故苦行與聞等彼此互無和合，如是彼等或個別或綜合皆非以自體所緣，然如火輪，彼等聚合顯現超越各自體性。 其他論者說，具無之差別的存在，即是聲義。其中，由聲義性而具無差別之特徵，如手鐲、指環等諸差別，隨行一切差異，具金等共相體性之存在，其具無差別之存在即是聲之因相，意即聲趣入之因相所詮。 其他論者說，所顯詮之聲本身即是聲義。

།དེ་ལ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག་ཅེ་ན། དེ་ལ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་ཉིད་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་སྒྲ་ལ་དོན་ཞུགས་པ་སྟེ། དེ་འདི་ལ་ཞེས་འབྲེལ་པ་དེའི་ཕྱིར་ཏེ། རྒྱུའི་ཕྱིར་གང་གི་ཚེ་སྒྲ་དོན་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱས་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་བདག་ གིར་བྱས་པའི་སྒྲ་དེ་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ།།གཞན་དག་གིས་བློ་ལ་ཡོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་མ་ཕྱེད་པ་སྒྲའི་དོན་དུ་སྨྲའོ། །དེ་སྟོན་པ་ནི། ཁ་ཅིག་དོན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཏེ། བློའི་ཡུལ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ལ་འཇུག་པ་སྟེ།བློ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཕྱིའི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱིའི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་མཚན་ཡི་གེའི་མཚན་མ་ལྟ་བུ་རང་གི་ངོ་བོ་བསྟན་པའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཕྱིའི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནོ། །ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཞེས་ འཛིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་མ་ཕྱེད་པ་སྟེ།ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་ཇི་སྲིད་དུ་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ལ་མི་འཇོག་པ་དེ་ནི་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་སྙམ་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྒོམ་པས་འཛིན་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་སྒྲའི་དོན་ཉིད་དུ་མ་ངེས་ཏེ། དེ་ལ་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དང་འབྲེལ་ པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།བ་ལང་ཁྲིད་དེ་ཤོག་ཅིག་།ཞོ་འཐུང་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་དེ་འདྲ་བའི་བློའི་ངོ་བོ་ལ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ལ། བྱ་བ་དང་ལྡན་པ་སྲིད་པའི་དོན་ཡང་སྒྲ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བློའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཟུང་བ་འདི་ནི་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ དངོས་པོ་ལ་འཇོག་པ་དེའི་ཚེ་དེ་ལ་རྟོག་པ་པོ་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ཏེ།དེ་བྱ་བསྒྲུབ་པར་བྱེད་ནུས་པར་སེམས་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ།

若問此中所謂”顯詮”是什麼？為此說”此”等。聲本身即是義，如是聲入于義，由於彼此相關，即因，當聲與義共作一體性時，攝受義相之聲即稱為顯詮。 其他論者說，心中顯現之相，以外境事物為境，執為外境事物本身，未能分辨為心之本性，即是聲義。為顯示此義，說”有些義”等。所謂”心之境”，即趣入心中，意為住於心中。“以外境事物為因”者，即有無外境事物為因，如文字相，為顯示自體而趣入義者，即是以外境事物為因。 “執為外境事物”者，即未分辨為心之本性，意為決定為外境。如是，乃至不安立於心性之義，以修習真實而執為”此即心性”，爾時未決定為聲義，因其無關於作用差別故。如”牽牛來”、“飲酪”等如是作用，於心體性中不可能有，而聲詮說具作用之義。是故，執為心體性者非是聲義。 當安立於外境事物時，彼時於此分別者顛倒為外境，因思維彼能成辦作用故為聲義。

།འོན་ཏེ་སེལ་བ་སྨྲ་བའི་ཕྱོགས་དང་འདི་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད། འདི་ལྟར་སེལ་བ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བློའི་རྣམ་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཟུང་ བ་སྒྲའི་དོན་དུ་འདོད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།ཇི་སྐད་དུ། དེ་ཡི་ངོ་བོས་སྒྲོ་བཏགས་རྟོགས། །གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་བློ་རྟོགས་ཀྱང་། །སྒྲ་དོན་དོན་དེ་ཉིད་ཡིན་ཞེས། །བརྗོད་པ་ལ་ནི་འགལ་བ་མེད། །ཅེས་བཤད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བློའི་རྣམ་པར་སྨྲ་བ་འདི་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ལ་ མ་འཁྲུལ་པ་ཡུལ་དང་བཅས་པ་རྫས་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པ་ལ་ཡང་དག་པར་བློའི་རྣམ་པར་མ་ངེས་པ་ནི་སྒྲའི་དོན་དུ་འདོད་ཀྱི།ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཐ་མི་དད་པར་ཞེན་ནས་འཇུག་པའི་འཁྲུལ་པ་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ། དེ་ལྟས་དོན་ལ་གཅིག་བདག་ཏུ། །འཛིན་ པའི་རྣམ་རྟོག་འདི་འཁྲུལ་པ།།མིང་དོན་གང་ལྡན་ཕན་ཚུན་དུ། །ཐ་དད་པ་འདིའི་ས་བོན་ཡིན། །ཞེས་ཇི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་བཞིན་དུ་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང་། །གལ་ཏེ་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་འདིའི། །ས་བོན་འདི་ནི་ངེད་ཀྱི་ཕྱོགས། །ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། ། སེལ་བ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་དམ་པར་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་དོན་ཕྱི་རོལ་ལམ་། བློའི་རྣམ་པའམ། གཞན་ཅུང་ཟད་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གང་ཁོ་ན་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་དེ་ནི་སྒྲའི་དོན་ཡིན་གྱི། བློའི་རྣམ་པ་ནི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དེ་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ནི མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དོན་བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཉིད་དོ། །དེས་དོན་དམ་པར་ཕྱི་རོལ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཇི་ལྟར་ངེས་པ་བཞིན་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཁོ་ན་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ལ། །སྒྲོ་བཏགས་ པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དག་གིས་ཡང་དག་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བརྗོད་པ་མེད་དོ།།ཡང་སྒྲའི་དོན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་དེ་ཉིད་དོ་ཞེས་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་དང་མཚམས་སྦྱར་ནས་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། །བློའི་རྣམ་པ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་དོན་དམ་པར་བློའི་རྣམ་པ་ བརྗོད་བྱར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་ཆེའོ།།གཞན་དག་གིས་གོམས་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་སྤོབས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་སྟོན་པ་ནི། སྒྲ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྒྲ་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ལ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཇུག་པར་མཐོང་བ་ནི་གོམས་ པ་ཡིན་ལ།ངེས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་བྱ་བའི་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་སྤོབས་པ་ཡིན་ནོ།

那麼，此與說遮除者之宗有何差別？如是，說遮除者們也主張心相執為外境本性即是聲義。如說： “以彼體性增益知， 亦知異余之分別， 聲義即是彼義體， 說此實無有相違。” 若作是說，此非為有。說心相者，于外境事物無錯亂，具境，于實物等勝義，未決定為真實心相即是聲義，而非主張於差別法執為無差別而趣入之錯亂，以互相遮遣為因。若說： “是故於義一性中， 執取分別此錯亂， 名義何者相系屬， 互異即是此種子。” 如同我等所說時，即成立已成。如是亦說： “若此互異之種子， 此即是我等之宗。” 說遮除者們于勝義中不許聲之義為外境、心相或其他任何。如是，唯于從聲所生知中決定顯現者即是聲義，而心相非於從聲所生知中成為決定。 若問何者？即能作用之外境事物。彼于勝義中亦不成為決定外境，因未如實決定故，如所決定非真實故。是故，唯增益是聲義，增益任何亦皆非有故，聲實無所詮說。 複次，若問何為聲義？所說”即彼義”者，是與義相連而增益，說心相者于勝義中許心相為所詮，故有大差別。 他人說：由串習故，聲是辯才之因，而非詮說外境義。為顯示此，說”一切聲”等。于某境反覆趣入所見即是串習，決定能立、遮遣作用之所知相順慧即是辯才。

།དེ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐོང་བའི་འཇུག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ངག་སོ་སོ་དང་སྐྱེས་བུ་སོ་སོ་ལ་དེ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཐ་དད་པ་ནི་ཚད་མེད་དེ། སྒྲའི་ཐ་སྙད་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་མི་ནུས་སོ་སྙམ་ན་། མདོར་བསྡུས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདི་ལ་དཔེ་བཤད་པ་དཔེར་ན་དོན་རྟོགས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ལྕགས་ཀྱུ་ལ་སོགས་པས་བཏབ་པའི་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པའི་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུར་འགྱུར བ་བཞིན་ནོ།།དེ་བཞིན་དུ་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དོན་དང་ལྡན་པར་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་གོམ་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྤོབས་པ་ཙམ་ཉེ་བར་སྡུད་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་གྱི་དངོས་སུ་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཚིག་ཐ་དད་པ་དང་། གཏམ་བརྒྱུད་སར་པ་རང་ གི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བཀོད་བའི་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་གསལ་བར་འགྱུར་ཞེ་ན།དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་ཡོད་པའི་དོན་སྔར་བཤད་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུ་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་སྔར་བཤད་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། གཞན་ཡང་ཡོད་པའི་དོན་ནི་ཁྱད་པར་གྱི་ངོ་བོ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དེ་འབའ་ཞིག་སྒྲ་དག་གིས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ན་བ་ལང་དང་། བ་མེན་དང་། གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་སྒྲས་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་ཉིད་སྒྲའི་ཁྱད་པར་དོན་ཞེས་བྱ བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ།འདི་སྙམ་དུ་བ་ལང་ཉིད་དང་སྒྲ་དག་གིས་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་ཡོད་པ་ཙམ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པ་དང་བྲལ་བ་སྒྲས་རྟོགས་ཏེ་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ཡིན་ཏེ་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་ ཡོད་པའི་དོན་ཙམ་སྒྲའི་དོན་དུ་འདོད།གང་གི་ཕྱིར་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་ནས་གཞན་གྱིས་ལན་སྨྲས་པ་ནི་རྭ་དང་དབྱིབས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྭ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་སྒྲ་ལས་མི་གསལ་ཏེ་མི་རྟོགས་པའི་རྒྱུའི་ཕྱིར་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ འགའ་ཞིག་ཡོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་བརྗོད་ཀྱི།ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བའི་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་མ་རྟོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་བ་ལང་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དོན་ཙམ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ འདོད་ན།དེའི་ཚེ་དེ་དང་ལྡན་པའི་དོན་བརྗོད་པར་ཁས་བླངས་པར་བྱས་པར་འགྱུར་རོ།

此乃與見相應趣入同時所生，于各別語言和各別補特伽羅中彼有差別。其差別無量，因聲之言說無邊故不能說盡。若作是念，則說”略攝”。 此中說喻：“譬如能知義”等。如同鉤等所制象等能成為知義等作用之因。如是，凡許樹等聲與義相應者，皆如步履般唯成為生辯才之因，而非直接顯示義。 若非如是，云何相違語言差別及新造傳記自分別安立之事相得以明顯？對此，以”于彼”等作答：若許有義為前說自相等自性，則成前說過失。複次，有義因遮遣差別體性，若唯以聲顯示彼，則不應以牛、野牛、象等差別而作言說，因彼非聲所顯故。 “牛性聲之差別義”等是迎遮他人答辯之疑慮。若作是念：牛性等聲能了知唯有義而離花斑等差別，因是了知之因故即是彼，應成差別言說。若爾，云何許唯有義為聲義？因即是了知牛等差別故。 為此他人答道：“角與形”等。因角等差別不從聲明顯，為不了知之因，故說有某所知義，而非不了知成為差別之牛性等聲，故無過失。 對此以”若爾”等作答：若許牛性等說唯具差別義，則成許說具彼之義。

།དེ་ལ་ཡང་རིགས་དེ་དང་འདུ་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པའི་དོན་མི་སྲིད་དོ་ཞེས་སྔར་བཤད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །གཞན་ཡང་དེ་དང་ལྡན་པའི་དོན་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བརྡ་མི་ བྱེད་པ་ཉིད་དང་།ཐ་སྙད་མེད་པ་ཉིད་དང་། གསལ་བར་སྣང་བར་ཐལ་བ་སྔ་མ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་ཁོ་ནའོ། །ཡོད་པའི་དོན་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཡོད་དོན་གཞན་ཡང་མཐོང་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་ཐ་དད་པའི་ཡོད་པའི་དོན་ གཞན་དཔྱོད་པ་ན་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ།།བསྡུ་བ་བརྗོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱོན་བཤད་པ། བསྡུ་བ་བརྗོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསྡུ་བ་བརྗོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་རིགས་དང་དཀའ་ཐུབ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པ་གསལ་པོར་ཁས་བླངས་ པའི་ཕྱིར་སོ་སོར་བརྗོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་འབྱུང་བའི་ཉེས་པ་བསྡུ་བ་བརྗོད་པ་ལ་ཐམས་ཅད་ཅིག་ཅར་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ།།མེད་པའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་གཉིས་ཀྱི་སྐྱོན་བཤད་པ་ནི། ངེས་པར་མ་བཟུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སྔར་ཚིག་གི་དོན་དྲུག་བརྟག་པར་ལྡན་པ་དང་ འདུ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་གྲངས་ཅན་པའི་ཐ་མི་དད་པའི་སྤྱི་དང་།ཚིག་གི་དོན་དྲུག་བརྟག་པར་ཐ་དད་པ་ཡང་བསལ་བའི་ཕྱིར་མེད་པའི་ལྡན་པ་དང་མེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་སྤྱི་ཡང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་། །ཐ་དད་རིགས་སོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།གལ་ཏེ་སྒྲ་ལ་དོན་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་དེ་ནི་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་ན། ཇི་སྲིད་དུ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་སྒྲའི་དོན་དུ་མི་སྲིད་པར་སྔར་བསྟན་ཏེ། དེ་ཇི་ལྟར་དེ་དང་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པར་འགྱུར། གཞན་ཡང་མངོན་པར་བརྗོད་པ་འདི་ནི་བློ་ལ་གནས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ ཏེ།འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་སྒྲ་དང་དོན་དག་དབང་པོ་ཐ་དད་པས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་དག་ལས་ཐ་དད་པར་འདོད་པས་དེ་དག་དོན་དམ་པར་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྲ་དང་དོན་བློ་ལ་གནས་པ་ཁོ་ན་བློས་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པར་རིགས་ཏེ། འདི་ ལྟར་བརྗོད་བྱའི་རྣམ་པ་འཛིན་པ་སྒྲའི་རང་བཞིན་བསྒྲིབས་པ་བློ་ལ་གསལ་བ་སྒྲའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་དོན་རྣམ་པར་མ་ཕྱེ་བས་ནང་དུ་འཇུག་པ་ནི་མངོན་པར་བརྗོད་པ་ཞེས་བྱའོ།།དེ་ཡང་བློའི་བདག་ཉིད་དུ་རྟོག་པའི་རྣམ་པར་རིགས་ཀྱི། ཕྱི་རོལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཅིག་ ཏུ་ཕན་ཚུན་དབེན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

于彼中，因遮遣與彼類和合故，不可能有具彼之義，如前所說有過失。複次，具彼之義因是自相體性故，必定成為不作施設、無言說、明顯顯現等前說過失。 若謂有義異於自相，則說”有義他亦非所見”。觀察自相等外另有差別之有義時，不入心識行境。 說略說分之過失：“若是略說”等。因於略說分中明顯許說種姓、苦行等差別故，別說分中所生過失於略說中皆同時生起。 說”無差別”等二分過失：“未確定”等。如前六句義觀察中，為遮遣具有和合相之關係故，數論師不異之共相，及為遮遣六句義觀察中之差別故，無具有及無差別之共相亦非所說。 “于顯說分亦”、“差別種姓等”等所說：若聲有某義，則彼應與彼成一，然先已顯示自相等體不可能為聲義，彼云何與彼成一？複次，此顯說唯住於心，如是因外在聲義為異根所取故，許彼等異於此等，故彼等勝義中成一不應理。 是故，聲義唯住於心，因心了知為一故，應成一。如是，取所詮相而隱聲自性，於心明顯隨順聲體自性之義，由無分別而內入，名為顯說。彼亦應知是心體分別相，非外境，因彼自性互相遠離為一故。

།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བརྗོད་པའི་བློ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལས་འདི་ལ་བྱེ་བྲག་ཅི་ཡོད་དེ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །གཉི་ག་ལ་ཡང་བློ་ལ་སྣང་བ་ཁོ་ན་དོན་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་དོན་གཅིག་ཏུ་བྱས་པ་ཞེས། །བྱ་འདི་ཙམ་ཞིག་ཐ་དད་ལ། །ཤེས་ལས་ ཐ་དད་མ་ཡིན་པའི།།ཇི་ལྟར་དོན་གཞན་འབྲང་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བའི་སྐྱོན་ནི་མཚུངས་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། དེ་ཕྱིར་དེ་མ་ཐག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྤོབས་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱོན་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཕྱིའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་སྤོབས་པ་དོན་དམ་ པར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་ན།དེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་གཞུང་ལུགས་འགལ་བ་ལ་གནས་པའི་སྤོབས་པ་སྣ་ཚོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གཅིག་ལ་རང་བཞིན་དུ་མ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡུལ་མེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དོན་ལ་འཇུག་པ་དང་རྟོགས་པ་དག་ཏུ་ མི་འགྱུར་ཏེ།དེའི་སྒྲའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་རང་གི་སྣང་བ་དོན་མེད་པ་ལ་དོན་དུ་ཞེན་ནས་འཁྲུལ་པས་འཇུག་པ་དང་ཤེས་པ་དེ་དག་ཏུ་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་སྒྲའི་དོན་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འཁྲུལ་པ་དེའི་ས་བོན་ཏེ་རྒྱུ་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །གཞན་དུ་འཁྲུལ་པ་ས་བོན་མེད་པ་ཡིན་ན་ ཐམས་ཅད་དུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེར་འགྱུར་ཏེ།གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཉིད་འདིའི་ས་བོན་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་ན་དེའི་ཚེ་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ཉིད་ཁྱེད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པོ། །ད་ནི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མཚུངས་པའི་སྐྱོན་བཤད་པ་ནི། གལ་ཏེ་འདི་དག་ ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ།།རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་རིགས་ལ་སོགས་པ་འདི་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་པའམ། སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་གྲང་། དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་བརྡའི་དུས་སུ་མཐོང་བ་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་རྗེས་སུ་མི་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བརྡ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་ རིམ་མ་ཡིན་པ་ལས་རིམ་ཅན་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་གྱི་ཤེས་པ་རིམ་ཅན་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་དག་ནི་སྒྲས་དོན་བརྗོད་པར་འདོད་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། བརྗོད་པར་འདོད་པ་རྗེས་དཔོག་པ། ། སྒྲ་ལས་གཞན་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་བཤད་པ། འདི་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དོན་དམ་པ་པོ་སྒྲའི་དོན་གྱི་ཡུལ་དུ་འདོད་ན། དེ་མ་གྲུབ་སྟེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྒྲའི་དོན་འགའ་ཡང་མི་སྲིད པའི་ཕྱིར་རོ།

如是，與剛才所說聲義是心識這一觀點相比，此說有何差別？毫無差別。二者皆是唯以心識所顯為義。“聲義成一”，此僅是差別，既非異於心識，如何能隨順其他義？此過失實為相同。為顯示此義，故說”是故剛才”等。 說勝解分之過失：“若外境”等。若勝解勝義中以外境為所緣，則於一事物如聲等，依據相違教理而住之勝解不應成為種種，因一法不可能有多種自性故。若無所緣，則不成為趣入義及了知，因非彼聲之境故。若謂于無義之自顯現執為有義，由迷亂而成趣入及了知，則聲義成為迷亂，應說此迷亂之種子即因。否則，若迷亂無種子，則一切時處皆應成迷亂。若許諸法相互差別性為此種子，則汝證成我方觀點，故成立已成。 今說一切觀點共同之過失：“若此等”等。自相及種姓等此一切，是剎那或非剎那？初者，因施設時所見不隨行於言說時，故於彼不作施設。于非剎那分，因無次第不生次第，故應成無次第性之聲義認識。“其他”即非剎那。 有人說聲能推度所欲表達義，如說：“推度所欲表達，除聲無有他。“對此解釋：“以此”等。若勝義中許所欲表達為勝義聲義之境，彼不成立，因任何自相等聲義皆不可能故。

།དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་དོན་འགའ་ཞིག་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་དོན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐོས་པ་གང་ཞིག་ཅེས་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། ཐོས་པ་ནི་སྒྲའོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པ་སྟེ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ལ་ཐོས་པ་སྟེ་ སྒྲ་ལས་ཕྱི་རོལ་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དོན་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་གསལ་བའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དང་ཕྱི་རོལ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་འདྲ་བའི་ཕྱིར་མ་བརྗོད་ན་ཡང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། མཚེ་མ་ བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་དེ།དེས་ན་འདྲ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ཐམས་ཅད་ཕྱི་རོལ་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། རེས་འགའ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་གསལ་བ་བརྗོད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ་མཚེ་མ་དག་ཉིད་བཞིན་ནོ། །གང་ཡང་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་སྒྲའི་ཡུལ་མིང་དུ་བརྗོད་ པ་དང་མཚན་མར་བརྗོད་པ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་དུ་འདོད་པ་དེ་ཡང་འདིས་སུན་ཕྱུང་བར་བལྟ་བར་བྱའོ།།འདི་ལྟར་མིང་ལ་སོགས་པ་དེ་གལ་ཏེ་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མི་རུང་ལ། སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་ན་ཤེས་པ་རིམ་ཅན་དུ་མི་འཐད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་ལ་འཇུག་པ་མེད་ པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དང་།འདུ་བའི་ཕྱིར་ན་ཐམས་ཅད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སུན་འབྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་ཉམས་པ་མེད་པར་འཇུག་གོ། །ཡང་ན་འདིས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་སྲིད་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སུན་ཕྱུང་བས་སོ། །འདི་ལྟར་དེ་ལ་ཡང་འདི་སྐད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གཞན་ ལ་བརྟེན་མིན་བདག་ཉིད་ཀྱི།།མིང་སོགས་རྣམས་ལ་བརྡ་ནུས་མིན། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་ཅི་ཞིག་ལྟར། །བརྗོད་བྱ་ཉིད་དུ་འཐད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བའོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པ་ལ་ཡོད་པའི་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པ་ན་སྒྲ་རྣམས་ཕྱི་རོལ་ལ་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་འདི་ལ་གཞན་གྱི་ ལེན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བའི་ཕྱིར།བརྗོད་འདོད་རྗེས་སུ་དཔག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡང་སྨྲ་བ་པོའི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་ལ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དེའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཉན་པ་པོའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དེ་དག་བསྲེས་པ་སྦྲེལ་ བ་དེ་སྣང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།རྣམ་པ་དེ་ཕྱི་རོལ་ཉིད་དུ་ངེས་ན་སྨྲ་བ་པོ་དང་ཉན་པ་པོ་དག་འདི་ལ་སྟེ་ཕྱི་རོལ་ལ་འཇུག་པར་གྱུར་ཏོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་རང་གི་སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལ་སྨྲ་བ་པོ་འདི་ལྟར་ཞེན་པར་འགྱུར་ཏེ། བདག་གིས་འདི་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཉིད་ བསྟན་ཏོ།

因此，勝義中不欲說任何義，因無有相隨之義故。表示彼義之聲亦不存在，如說”何等所聞”，所聞即是聲。于所欲表達即所了知，從所聞即聲不趣入外境，因彼未說故，如其他義。 若謂所欲表達與明顯之色等義及外境相似，故雖未說亦能趣入外境，如映象般。故說”由相似故”。若如是，則不應一切趣入外境，有時亦應趣入所欲表達之明顯表述，如諸映象。 毗婆沙師主張聲境為名稱所詮及相所詮，是無實體之行法，此說亦應以此理破除。如是，若名等是剎那，則不應有相隨；若非剎那，則不應有次第性認識，應成不趣入外境，又因和合故不應成一切。如是所有破斥皆無損而成立。 或者”以此”是指以如所有自相等之破斥。如是，于彼亦當如是說：“不依他自性，名等不能設，是故彼等如，何成所詮義。” 如前所說，諸聲顯示所欲表達中存在之義時不趣入外境，對此為迎遮他人疑慮，故說”推度所欲表達”等。所欲表達存在於說者相續中，推度所欲表達存在於聽者相續中，故所欲表達與推度二者和合相連而顯現，此為其義。若確定彼相為外境，則說者聽者皆趣入此即外境。此說明：勝義中於自顯現之體驗，說者如是執著：我已顯示此為外境之義。

།ཉན་པ་པོ་ཡང་འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་ལ་འདིས་ཕྱི་རོལ་ཉིད་སྟོན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་དེའི་ཕྱིར་རབ་རིབ་ཅན་ཉིད་ལ་ཟླ་བ་གཉིས་སྣང་བ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཐ་སྙད་འདི་ཐམས་ཅད་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པོ། ། སྔར་སྤོབས་པའི་སྒོ་ནས་སོང་བས་དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཞེས་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བརྡ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ལ། མ་ངེས་པ་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཉིད་དག་ནི་དང་པོ་ཉིད་དུ་བརྩལ་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྒྲས་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སེལ་བ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ། ། འདིར་གཞན་དག་སེལ་བའི་སྒྲ་ཐོས་པ་ལས་བློ་སྐྲག་སྟེ། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་སེལ་བའི་ངོ་བོ་མི་ཤེས་པས་དམ་བཅའ་བ་གྲགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འོན་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་སྒྲས། །གཞན་སེལ་བྱེད་བར་བརྗོད་མིན་ནམ། །ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་སྨྲས་ཏེ། སྒྲས་གཞན་སེལ་བྱེད་པ ཞེས་བྱ་བ་འདིར་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཁོང་ནས་དབྱུང་བར་བྱའོ།།སྒྲས་གཞན་སེལ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟར་ཇི་ལྟར་རྗོད་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་མི་བྱ་ཞེ་ན། སྣང་བ་འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་སེལ་བ་ནི་དགག་པ་ཙམ་ཉིད་དུ་འདོད་པར་གྲགས་ལ། སྒྲ་ལས་བྱུང་ བ་ལ་སྣང་བ་འདི་ལ་དགག་པ་ཙམ་དུ་རྟོགས་པ་ནི་མེད་དོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་བློ་འཇུག་པར་དམིགས་ལ། སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་མི་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་སྒྲའི་དོན་དུ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དེ་ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་ བ་གྲགས་པ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གསུམ་གྱིས་ཤེས་ཆེན་གྱི་ལུགས་ཀྱིས་གྲགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་བ་ལང་གི་སྒྲ་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ལྷུར་ལེན་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ ལ་དོན་བྱས་པའི་ཕྱིར་ནོག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་བ་ལང་གི་སྒྲ་ལས་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ནོག་ལ་སོགས་པ་ལྡན་པའི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ལ་བ་ལང་གི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་གཞན་བརྩལ་བར་བྱ་དགོས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་བ་ལང་གི་སྒྲ་གཅིག་ཉིད་ཀྱིས་བློ་ གཉིས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་གཞན་བརྩལ་བར་མི་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།སྒྲ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲུབ་པའི་ཡུལ་ཅན་དང་དགག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་ཤེས་པ་གཉིས་གང་དག་ལ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ།

聽者亦如是想：“此人為我顯示外境。“因此，如同眼翳者見到二月一般，一切由聲生起的言說皆是如此。若如是，則墮入我方宗派，是成已成。因先已以勇氣而行，故說”又”字。 因此，“由未作約定”之因不成不成立，不定性及相違性已於最初破除。是故，成立聲如前所說能作遮遣。 此處，有人聞遮遣聲而心生恐懼，不知所欲表達之遮遣本性，為顯示違背共許等宗，廣說：“然汝宗聲中，豈非說能遮他耶？“此中應補”此中”之聲。意謂：如何說聲能遮他？ 若問何故不應說？故說”於此顯現”等。遮他衆所周知是唯遮，而於聲所生顯現中不見唯遮之解。若爾云何？由確定事物自性而見聲所生覺行起，若於聲所生知中不顯現者，不應成為聲義，因將成太過。是故違背共許宗。 以”若牛”等三頌，依大慧派顯示違背共許等。若牛聲主要顯示遮除他者，則于彼已作義故，不應從牛聲了知垂肉等事物。若如是，則須尋求其他能于具垂肉等事物境上生起牛覺之聲。 若念：由一牛聲能生二覺，故不須尋求他聲，故說”聲”等。具有遮遣境及成立境之二果即二覺者，說為如是。

།དེ་ལ་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། གཅིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་གཅིག་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའམ། དགག་པར་བྱེད་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །དགག་པ་དང་སྒྲུབ་པ་འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་ཕན་ཚུན་འགལ་བས་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཏན ཚིགས་བླ་ལྷག་འཆད་དེ།གལ་ཏེ་བ་ལང་གི་སྒྲས་དངོས་སུ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་བ་ལང་གི་སྒྲ་ཐོས་མ་ཐག་ཏུ་ཉན་པ་པོས་ཆེས་ཐོག་མར་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །སྒྲ་ལས་བར་མཆོད་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྒྲའི་ དོན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ།བར་དུ་མཆོད་པར་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་བློ་སྐྱེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བ་ལང་གི་བློ་མི་སྐྱེ་བར་ཐལ་བ་དང་། ཆེས་དང་པོར་བ་ལང་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་གཞན་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །གང་གིས་བ་ལང་མི་ ལྡོག་པའི།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱི་ལུགས་ཀྱི་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་ཏེ་། གཞན་སེལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ན་རེས་འགའ་མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་མཚན་ཉིད་དམ། མེད་པར་དགག་པའི་མཚན་ ཉིད་བརྗོད་པ་ཡིན་གྲང་།དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་པོ་དམ་བཅས་པ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བ་ལང་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་སྤྱི་བ་ལང་གི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་དུ་འདོད་ལ། ཁྱེད་ཅག་ཀྱང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྤྱི་བ་ལང་གི་སྒྲས་བརྗོད་དོ་ཞེས་སྨྲ་བ་ན་དེ་ཉིད་སྒྲ་ གཞན་གྱིས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་མིང་རྩོད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།ཡང་ཇི་ལྟར་དེ་ཉིད་སྒྲ་གཞན་གྱིས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དངོས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་གང་གི་ཕྱིར་སྔ་ན་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་ བདག་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་ཏེ།ཇི་སྐད་དུ། ཞོ་སོགས་འོ་མ་ལ་མེད་གང་། །དེ་ནི་སྔ་ན་མེད་པར་བརྗོད། །ཞོ་ལ་འོ་མ་མེད་པ་ཉིད། །ཞིག་ནས་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན། །རྟ་སོགས་བ་ལང་ལ་མེད་གང་། །གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པར་བརྗོད་དེ། །མགོ་ཡི་ཡན་ལག་ དམའ་བ་དང་།།རི་བོང་རྭ་སོགས་ངོ་བོ་ཡིས། །འཕེལ་དང་མཁྲང་བ་སྤངས་པ་སྟེ། །གཏན་ནས་མེད་པར་བརྗོད་པ་ཡིན། །ཐ་དད་དེ་དག་དངོས་མེད་པར། །མི་འགྱུར་ངེས་འདི་དངོས་པོ་ཉིད། །ཅེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་འོ་མ་ལ་སོགས་པ་ཞོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་མེད་པ་ནི་སྔ་ན་ མེད་པ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་པའི་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

若問將如何？故說”於一”等。一聲不能同時成為能成立或能遮遣二種識之特徵的果，余為”不可得”。遮遣與成立二果之識互相矛盾故不應理。 由”由何”等解說余因：若牛聲直接顯示遮除非牛，則聞牛聲之際，聽者最初應了知”非牛”。由聲而生起的最初認知即安立為聲義，而最初並非生起遮除非牛之覺。是故，將成不生牛覺之過及最初了知非牛之過，因此遮他非為聲義。 由”由何不遮牛”等顯示童受派宗之過失。彼作如是說：若說遮他相之共相為所詮，則或為非遮相，或為無遮相。其中第一主張成已成過，如是：汝等承許牛性共相為牛聲所詮，而汝等又說牛聲詮遮除非牛相之共相，此即由他聲所詮，故僅成名言諍論而已。 若問：如何即是由他聲所詮？故說”如是無事”等。如是，因為先無等相之四種無事皆安住為他事之自性。如說： “酪等於乳中無，說為先時無； 酪中無乳性，壞已無相是。 馬等於牛中無，說為互無性； 頭部肢體低，兔角等自性， 離增與堅實，說為永無性。 彼等差別性，非無定是事。” 此說：乳等以酪等體性為無，是顯示先無等所依。

།བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པ་ཡང་གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྟགས་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེའི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དེ་ལྟར་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་དངོས་ པོ་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་གནས་པ་ན།ཁྱེད་ཅག་གི་རྟ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པ་རང་བཞིན་གྱི་དངོས་པོ་ཞེས་པ་འདི་ཅི་ཞིག་ལ་འདོད་པ་སྨྲོས་ཤིག་།འདི་སྙམ་དུ་འདིར་ཅི་ཞིག་སྨྲ་བར་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན། རེ་ ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཁྱེད་ཅག་གིས་རྟ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་མི་འདོད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། །བཤད་པ། རྟོག་པ་མེད་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་ཁོ་ན་རྣམ་ པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འདོད་ལ།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དོན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དབང་པོའི་སྤྱོད་ཡུལ་ངོ་བོ་ནི། །རིག་བྱ་བསྟན་དུ་མེད་པའོ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །བྱེ་བྲག་གི་བདག་ཉིད་ལ་རྒྱུ་ནི་ཐུན་མོང་མིན་པའི་བདག་ཉིད་དེ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་བྱེ་བྲག་མེད་པ་བཤད་ནས། ད་ནི་དོན་དེ་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ནི། དེ་བཞིན་དུ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་པར་རྟ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པ་བདག་ཉིད་བ ལང་གི་སྒྲའི་བརྗོད་བྱར་མི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མི་འདོད་དོ།།རྟ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྤྱི་མ་ཡིན་པར་ཐལ་འགྱུར་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་སྤྱིའི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་རྟ་ལ་སོགས་པ་ལས་ལྡོག་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མི་འཐད་པ་དེ་ལྟ་བས་ན་ཀུན་ལ་སྟེ། རིགས་མཐུན་པའི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་གོང་བུ་ལ་གང་ཞིག་རེ་རེ་ལ་ཡོངས སུ་རྫོགས་པའི་བ་ལང་གི་བློ་ནི་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ཏེ།དེ་ཡང་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་སྤྱི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་སེལ་བའི་སྒྲས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་མིང་འབའ་ཞིག་གཞན་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་བ་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་ཡིན་ནོ།

從非牛中返遮也是互無性，因為它是遮除馬等之體性故。因此是其事物。如是，當無事安住為他事之自性時，請說你們所謂的”從馬等返遮之自性事物”是什麼？若想：“此處何須言說，此即是牛等自相之體性”，則說”首先”等。不共之差別即是你們不承許為從馬等返遮之自性。何以故？說：因無分別，因於彼遠離一切分別故。 唯共相是分別識之境，而不共義非一切分別之境。如說：“根境之體性，所知不可示。“差別自性之因是不共自性，此即”以不共自性之差別”之義。如是說明無差別已，今詳說彼義即”如是”等。如同你們不承許不共差別從馬等返遮自性為牛聲所詮，如是亦不承許花斑等為花斑等聲所詮。“從馬等返遮自性之事物”於此亦隨行。何以故？說：“將成非共相故”。若如是承許，則不成共相聲之所詮，因其無周遍故。 正因從馬等返遮自性之事物不共性不應理，是故於一切，即于同類花斑等聚中，凡於一一圓滿之牛覺即是彼之因相，彼即是所謂牛性之共相。于彼由遮非牛之聲所詮，故僅是異名，因此是已成主張之能立過。

།ཅི་སྟེ་མེད་པར་དགག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་ བའི་ཕྱོགས་དེ་ལ།གལ་ཏེ་དགག་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མེད་པ་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ན་སྒྲ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་སེལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མེད་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། སྒྲ་དེའི་བརྗོད་བྱ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱིས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ལ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ།།ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཙམ་དུ་སྒྲ་བ་དགོད་པའི་དུས་སུ་ཁྱེད་ཅག་གིས་བཀོད་ལ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཀྱང་བསལ་ཟིན་ཏོ། །ཡང་སྒྲའི་དོན་བསམ་པའི་སྐབས་འདིར་གྲགས་པས་གྲུབ་པའི་དོན་བཀག་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་གཞན་སེལ་བའི་ཐབས་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལས་ སྐྱོན་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན།དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་སྟེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་ལ་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་རྟ་ལ་སོགས་པ་བློའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཆ་ཤས་འཛིན་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ན་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། དེར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དེ་ལ་དེ་ལྟར་ན་གནས་པ་ན་སེལ་བ་བརྗོད་བྱ་ཉིད་ནི་བརྫུན་པར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་བློའི་རྣམ་པ་ནི་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲའི་དོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དམ་བཅའ་བ་ལ་ཁས་བླངས་པས་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ པའོ།།དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། བློའི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བློའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོའི་ངོ་བོའི་སྒྲའི་དོན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །འདི་སྙམ་དུ་བློ་དེ་དམིགས་པ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཡང་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་བློ་དག་ལས་རིགས་མི་མཐུན་པ་དག་ལས་ལྡོག་པའི་ངོ་བོར་འཇུག་སྟེ། དེས་ན་གཞན་ སེལ་བ་བརྟགས་པ་མི་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།བློ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བློ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་མེད་པའི་རྟ་ལ་སོགས་པའོ། །སྒྲའི་དོན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟ་ལ་སོགས་པར་ཞེན་པ་དག་ལའོ། །དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོར་ཞེན་པའོ། །དངོས་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་ བ་ནི་རྟ་ལ་སོགས་པའི་གོང་བུར་ངེས་པའི་བློའི་བདག་ཉིད་དོ།།ངེས་པར་བཟུང་བའི་འབྲས་བུ་སྟོན་པ་ནི། བློ་ནི་མི་སེལ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ལ་སེལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་རྟ་ལ་སོགས་པའི་བློའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ། བློའི་སེལ་བ་མེད་པའི་བློ་མི་སེལ་བ་སྟེ། བློ་ གཞན་སེལ་བ་དང་བྲལ་བ།།ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་སེལ་བར་བྱེད་པས་སེལ་བ་སྟེ། སེལ་བ་མེད་པ་ནི་མི་སེལ་བའོ། །བློའི་སེལ་བ་མེད་པ་ནི་བློ་མི་སེལ་བ་ཞེས་བསྡུའོ།

對於”無遮相”這一主張，若說”僅遮”等。當說”無”為聲的所詮時，聲詮說具遮除非牛相之無，而該聲的所詮即成為離外境之空性，因為顯示事物之體性故。“唯他識”者，前于安立唯識聲時，汝等已立而我等亦已破除。復於此思擇聲義之時，因破除共許成立之義，故以遮他方便而說示。 若問由此有何過失？說”于彼亦”等。于彼即于空性所詮中，將執持從聲所生馬等覺之自性分，因不執持外境事物之體性故。若問如是有何過失？說”于彼”等。如是安住時，將承許遮所詮性為虛妄，因不依外境之覺相以成立性而成為聲義故。如是則成以承許而違害主張，此為所思。 即此顯示為”覺相”等。覺相自身之事物體性成為聲義，如是相連。若思：“雖彼覺無所緣，然從牛等覺中以異類返遮性而趣入，故觀察遮他實不應理。“則說”彼覺”等。“彼覺”即無所緣之馬等。“于聲義”即于執著馬等者。“事物體性”即執為成立性。“事物性”即決定馬等聚之覺自性。 顯示決定之果即”覺非遮”，謂於何所詮無有遮除之馬等覺自性事物，即說彼為”覺非遮”，即”覺離遮他”之義。或者，由能遮故為遮，無遮即非遮。覺之無遮即覺非遮，如是總攝。

།འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་བློ་གཞན་ལས་རྣམ་པར་བཅད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་བློ་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་ པར་ངེས་པར་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། རྟ་ལ་སོགས་པའི་དོན་ལ་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོས་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དངོས་པོ་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བརྗོད་བྱར་རྟོག་པ་རིགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་སེལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གཞན་གྱིས་བློ་གཞན་མི་སེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གིས་ སེལ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཉིད་དུ་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངག་ལས་བཏུས་ནས་བརྟགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་དུ་འདོད་ལ།ངག་གི་དོན་ནི་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ན་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། ཚིག་ནི་ངག་ལས་བཏུས་པ་ལ། །རྣམ་པར་དབེན་པས་དོན་འདི་ཡིན། །ངག་དོན་འདི་ནི་སྣང་བར་བརྗོད། །དེས་ན་ འདི་ནི་བསྐྱེད་བྱ་ཡིན།།ཞེས་སྨྲས་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་དོན་མེད་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་ཉིད་དུ་མེད་ན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གི་ངག་གི་དོན་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་བརྗོད་ཀྱི་གཞན་སེལ་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ ཚིག་གི་དོན་ཡང་དག་གི་དོན་བཞིན་དུ་སྣང་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་ཉིད་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་བྱེད།ཚིག་དང་ངག་གི་དོན་གཉི་ག་ཡང་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ལ་རག་མོད་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །འདི་སྙམ་དུ་སྣང་བ་ཡང་སྣང་བ་གཞན་གཉིས་པ་ལས་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཡོད་པའི་ ཕྱིར་སེལ་བར་རྟོག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།དེའི་ཕྱིར་བློ་ནི་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་འདི་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། རང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་བློ་བློ་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ལ་སྒྲའི་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བློ་ འདི་སྒྲ་ལས་སྐྱེ་བཞིན་པ་ན་རང་གི་ངོ་བོ་སྐྱེད་པ་ལ་མ་རྟོགས་པ་གཞན་གྱིས་རྣམ་པར་བཅད་པ་འདི་མཚན་ཉིད་སྒྲ་ལས་ཞེན་པའི་ཆ་འཛིན་པར་མངོན་པར་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོར་ཞེན་པ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། སྒྲས་མ་ཞེན་པའི་དངོས་པོའི་ཆ་ཡང་སྒྲའི་དོན་ དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དམ་བཅའ་བ་གྲགས་པར་གནོད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།

此中所說：即使從其他覺中遮除，然彼不必定生起遮除其他覺。那麼如何？是以成立性執著馬等義。因此，思維事物成立性為所詮是有理的，而非遮他，因為一覺不遮除另一覺故。 再者，汝等所觀察為遮詞之義者，是許為從語言攝取而觀察的詞義，而語言之義唯是顯現相，如說： “詞從語言攝取中， 由離分別此是義， 語義此說為顯現， 是故此為所生起。” 此處有說：“如何雖無外境”等。如同外境雖非聲之所詮，然汝等說語言之義為顯現相而非遮他相，如是詞義亦應成為如實義般顯現相，故為何了知遮為聲義？思維詞與語言之義二者皆應是成立性。 若思：“顯現亦有從第二顯現中遮除，故思為遮。“因此說”覺即他”等。即使如是了知亦有，則說”自體”等。即使覺有從他覺返遮，然于彼無聲之作用，因為此覺從聲生起時，于生起自體上，未顯現執持以未了知他遮除此相為從聲所執持分。那麼如何？即生起執為成立性之義。聲未執持之事物分亦不應理為聲義，因將成太過故。因此思維即違害共許之主張。

།ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སྒྲུབ་པས་གྲགས་པ་དང་འགའ་བ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་གཞན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་དག་བ་ ལང་རྟ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་སྤྱི་བརྗོད་པ་དང་།ཡང་གང་དག་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་བྱེ་བྲག་བརྗོད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཁྱེད་ལ་རྣམ་གྲངས་པར་འགྱུར་ཏེ། དོན་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཤིང་ལྗོན་པ་དང་རྩ་བས་འཐུང་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་དོན་ཐ་དད་པ་མེད་ཅེ་ན། འདྲེས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་བསྲེ་བ་ཉིད་དང་། གཅིག་ཉིད་དང་། སྣ་ཚོགས་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྲིད་པ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་སེལ་བ་རྣམས་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་འདྲེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ ནོ།།དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་འདི་དག་གི་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་འགྲུབ་པར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་དེ་དག་ཐ་དད་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ངེས་པར་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། གལ་ཏེ་ཐུན་མོང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དངོས་པོ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་སྟོན་པའོ། །སྦྱོར་བ་ ནི་གང་དག་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ནི་དངོས་པོ་ཡིན་ཏེ།རང་གི་མཚན་ཉིད་བཞིན་ནོ། །གཞན་སེལ་བ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ན་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གྲུབ་པོ། །འདིས་ནི་ དམ་བཅའ་བ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།།ཡང་སེལ་བ་རྣམས་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ནི་དེའི་ཚེ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རྣམ་གྲངས་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ངེས་སོ། །འདིར་གཞན་གྱིས་སངས་རྒྱས་པའི་ལེན་གྱི་དོགས་པ་ བསུ་བ་ནི།འོན་ཏེ་གསལ་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། བསལ་བྱའི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་དོན། །རང་དོན་ཐ་དད་རྟོགས་པ་བླུན། །ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རང་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་ན་ཡང་གསལ་བར་བྱ་བའི་རྟ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པས་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པའི་ངོ་ བོའི་སེལ་བ་ཐ་དད་དུ་གྲུབ་པ་ན་རྣམ་གྲངས་པ་འདི་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།དེ་ནི་རང་ལས་ཁྱད་པར་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་དག་སུན་འབྱིན་པ་ཡིན་ཏེ། སེལ་བ་དེ་ནི་རང་ལས་ཁྱད་པར་ཏེ་སྣ་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་གཞན་ལས་ཡིན་ན་ཡང་ ཀུན་བརྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི།དོན་དམ་པ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པ་དེ་ནི་གཞན་ལས་སྲིད་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

爲了說明成立相違及與共許相違，故說”若於他”等。凡是表述牛馬等差別的共相，以及凡是表述花斑等差別的特相，對於你們來說這一切都將成為同義詞，因為無有義的差別，如同樹木與喬木、根飲等。 又問：為何無有義的差別？說”混合”等。唯於事物才有混合性、一性、多樣性等分別，于無事則不然。諸遮他因為是無事，故不應理有相互混合等分別。因此，如何成立這些之間的相互差別？若承許彼等差別，則必定成為事物，為顯示此義，故說”若共同”等。“是事物”即顯示所立。 論式為：凡是相互差別者即是事物，如自相。遮他亦是相互差別 - 此為自性因。若如是即是事物，則成立唯成立性為聲義。此即顯示主張為量所違。又承許諸遮他為無事性時，因無多樣性故，如前將成同義之過，此為決定。 此處他人迎遣佛教徒的疑慮說：“若所顯”等。如說： “以所遮分別，義異， 知自義異者愚。” 如是雖無異於自性，然由所顯馬等差別，成立從非牛返遮體性之遮他差別時，則不成此同義性。以”彼無異於自”等破斥他人，即彼遮他無有異於自之差別即多樣性，因為無性一味故。即使此從他起，亦唯是遍計，非勝義。無有異於自性者不應理從他生起。

།ཅིའི་ཕྱིར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་ཕྱིར་རྟེན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་འདྲེན་པ་ནི་འབྲེལ་པ་སྟེ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་ཡན་ལག་ཡིན་ན་ཡང་སེལ་བ་འདི་ནི་ངོ་བོ་སྟེ་རང་བཞིན་ གྱིས་དབྱེ་བར་མི་ནུས་ཏེ།ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་མང་པོ་དག་ལ་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སེལ་བ་གཅིག་འཇུག་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་གསལ་བར་བྱ་བ་རྟ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ཐ་དད་པར་འགྱུར། གང་ཞིག་ནང་གི་ཡན་ལག་ གིས་ཀྱང་དོན་ཐ་དད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡན་ལག་གིས་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ།ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡན་ལག་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ནི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པར་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཞད་གད་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ནང་གི་ཡན་ལག་རྟེན་དང་འདྲེས་ པ་ཐ་དད་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་སེལ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་རིགས་ཤེ་ན། འབྲེལ་པ་ཅན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་འབྲེལ་པ་ཅན་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་རེ་ཞིག་ལྟ་ཞོག་།ཇི་ སྲིད་དུ་དངོས་པོ་ལ་ཡང་འབྲེལ་བ་ཅན་ཐ་དད་པ་ཐ་དད་པར་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་སྟེ།འདི་ལྟར་ལྷ་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་གཅིག་ཡིན་ན་ཡང་རིམ་མམ་ཅིག་ཅར་གྱིས་སྟེན་ལ་སོགས་པ་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཐ་དད་པ་མི་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་སོ། །གང་ཞིག་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་དངོས་ པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་དུ་ཡང་མ་འདྲེས་པ་སྟེ་མ་འདྲེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་དག་ལས་ཏེ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས།དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཁྱད་པར་གྱི་ཆ་ཤས་མ་གཏོགས་པ་དེ་དེ་འདྲ་བའི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཐ་དད་པས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཐ་དད་པར་འགྱུར། གཞན་ ཡང་འབྲེལ་པ་ཅན་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད།དེ་ལྟ་ན་ཡང་གང་ཞིག་ཐ་དད་པས་དེ་ཐ་དད་པར་རྟོགས་པ་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ཁས་མི་ལེན་ན་ཁྱེད་ཅག་གི་སེལ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་པ་ཅན་དེ་ཉིད་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་བསྟན་པ་ནི། འདྲ་བ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་བ་ལང་ལ་ སོགས་པའི་དངོས་པོར་གྱུར་པའི་འདྲ་བ་གྲུབ་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་འདི་དག་གི་རྟ་ལ་སོགས་པ་སེལ་བའི་རྟེན་ཉིད་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདི་དག་སེལ་བའི་ཡུལ་ཅན་དུ་འདོད་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་འདྲ་བ་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་ལ། དེ་ཉིད་སྤྱི་དངོས་པོར་ གྱུར་པ་སྒྲའི་བརྗོད་བྱར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སེལ་བ་བརྟགས་པ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།

若問：為何不應理？說”因為所依”等。如是，牽引即關聯，雖是花斑等內支，然此遮他不能以體性即自性而分別，因為于花斑等諸多事物中，皆許以遮除非牛之相而入一遮他故。如是，如何能由成為外支的所顯馬等而有差別？若連內支亦不能造成義的差別者，則不能由外支而成，因為將導致外支失壞之過故。是故，說此具有差別乃是戲論。 若謂：如是則內支所依與混合將成差別？說”如是”等。“此”即遮他。若問：為何不應理？說”具關聯”等。彼因無自性故為無事，暫且不論”具關聯差別”；乃至於事物，亦唯見具關聯差別非差別，如是：雖提婆達多等是一事物，然次第或同時與多種所依等關聯，見為非能成立具關聯差別性。 何況彼從他返的非事物，因為是非事物故於任處皆不混合，即以無事性而不返於他等異品，更何須言說？正因如此，除開差別分，彼如何能由如是具關聯差別而成差別？ 又，縱使由具關聯差別而有差別，然若不許由彼差別而了知彼差別的實有共相，則汝等遮他之所依具關聯性itself亦不成立，為顯示此義，說”未成同一性”等。若成立牛等事物的同一性，爾時此等之馬等遮他所依性將成無差別，否則不然。如是若許彼等為遮他境者，則必須承許同一性，而彼即成為實有共相之聲詮義故，是故遮他分別無義 - 此為所思。

།ཡུལ་གྱི་སྒྲ་ནི་འདིར་རྟེན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉ་ཡི་ཡུལ་ནི་ཆུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ་། །གང་དག་གསལ་བྱ་ཐ་དད་དུ་རྟོག་པ་དེ་དག་ནི་དེ་ཡང་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ མེད་པར་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་པ་ནི།གསལ་བར་བྱ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་རྟ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐུན་མོང་པའི་ཆོས་གཅིག་པོ་འགའ་ཞིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་གིས་གསལ་བར་ འགྱུར་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐུན་མོང་པའི་ཆོས་ཁས་ལེན་ན་ཡང་སེལ་བ་བརྟགས་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་སེལ་བ་མི་འགྲུབ་པོ། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གིས་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་གིས་སེལ་བ་རྟོགས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་ བར་འདོད་ལ།སྒྲ་དང་རྟགས་དེ་དག་སྤྱི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་མེད་པར་འཇུག་པར་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་གང་གིས་སེལ་བ་རྟོགས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་སྟོན་པ་ནི། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བྲལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་མེད་ན་སེལ་བ་མེད་དེ་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བྱས་ནས་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཐུན་མོང་མིན་ལ་རྗེས་འགྲོ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་གཞན་ལ་མི་བརྟེན་པ དེ་ཇི་ལྟར་དེས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར།དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སེལ་བ་བརྟགས་པ་ན་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་འཇུག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །འཇུག་པ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་དག་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། སེལ་བ་ཡང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྟོགས་ པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་མ་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ན་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།།རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་སེལ་བ་ལ་འདོད་ལ། དེ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་མ་གྲུབ་སྟེ། རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྒྲ་དང་རྟགས་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་སྟེ་མ་འཁྲུལ་ པ་གང་དུ་སྟེ་ཡུལ་གང་ལ་ཡིན་པ་སྨྲོས་ཤིག་།སྨྲས་པ། དེས་ཅིག་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་གོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་ལའོ་། །ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ནི་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ།

境的聲音在此是表示所依，例如說”魚的境是水”。為顯示”凡是分別所顯差別者，若無實有共相則不能成立”之義，說”所顯”等。若於一切馬等中有某一共同法隨行，爾時彼等一切將由牛等聲而顯，否則不然，因為未能遍知差別故。若承許共同法，則遮他分別將成無義。因此，即由此故，遮他不成立。 複次，汝等許由聲與相而了知遮他，然聲與相若無實有共相則不應趣入。是故，為顯示”由何了知遮他”此義，說”離隨行”等。“離隨行”即無隨行之義。“彼等”即聲與相，若無則無遮他 - “了知”為余詞。 若謂：由自相隨行而聲與相趣入？說”無共相則無隨行”。自相不共不依他，如何能由彼隨行？是故，如是觀察遮他時，聲與相即不能趣入。縱使趣入，然如是則將失壞承許彼等為量性，為顯示此義，說”遮他亦”等。若於所了知義無錯亂，則聲與相將成量性。所了知義汝許為遮他，而彼因無事故不成立，即無自性。是故，請說聲與相共行即無錯亂於何境？ 若問：由彼何為？說”彼等”等。“彼等”即聲與相。“于彼”即于共行。思為：量的相即不欺故。

།ཅི་སྟེ་ཡང་རིགས་མི མཐུན་པ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་གིས་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད་པ་མ་བཟུང་བར་རང་གི་དོན་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན།དེ་དག་མ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཙམ་སྨོས་པ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མཐོང་བ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་དོན་དུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།ཐམས་ཅད་ལ་སྟེ་རིགས་མཐུན་པ་དང་། རིགས་མི་མཐུན་པ་དང་། རང་གི་དོན་ལའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདི་ནི་རང་གི་དོན་ནོ། །འདི་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་རྟོགས་པ་སྟེ། ཤེས་པ་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །རང་གི་དོན་ཡང་མི་རྟོགས་ན་དེ་ལ་ཡང་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ གཞན་གྱི་དོན་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ།།ལ་ལར་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཞེས་འདོན་པ་དེར་ནི་རྟོགས་པར་བྱ་བ་སྟེ་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་གི་འཇུག་པ་དང་ཚད་མ་ཁས་བླངས་པ་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སེལ་བ་ སྒྲའི་དོན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཡང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པ་དེ་ལ་གཞན་གྱི་ལེན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བ་ནི། འོན་ཏེ་འདྲ་བ་ཉིད་མེད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་འདྲ་བ་མེད་པར་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་སེལ་བ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་བ་ལང་དང་རྟ་ཡང་ ཅིའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་མི་བྱེད་དེ།ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བ་ལང་དང་རྟ་ལ་སོགས་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་མཚན་ཉིད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་བྲམ་ཟེས་བ་ལང་དང་རྟ་དག་གི་ཞེས་བཤད་དོ། །ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། ཁྲ་བོ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གང་དུ་བ་ལང་མིན་སེལ་འཇུག་།ཅེས་བྱ་ བ་ལ།ཇི་ལྟར་ཁྲ་བོ་ལས་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རྟ་ལ་མི་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེར་ཟལ་ལ་ཡང་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། ཐམས་ཅད་དུ་མི་འདྲ་བར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཇི་ལྟར་རང་གི་མཚན་ ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྡ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་དུ་མི་རིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེལ་བ་ལ་ཡང་ངོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།བ་ལང་མིན་སེལ་དབང་པོས་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་གིས་ངེས་པའི་དོན་ལ་བརྡ་བྱེད་པ་པོས་བརྡ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གཞན་སེལ་བ་ནི་སུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་དབང་ པོ་དག་གིས་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དང་པོར་ཏེ། ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ལས་སྔར་མིང་དང་མིང་ཅན་འབྲེལ་པའི་དུས་སུ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ་དབང་པོ་རྣམས་ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།

若謂：僅由未見異類而未執聲相共行即能了知自義？說”彼等未見”。言”僅”者為遮除見隨行之義。 若問：何故不能？說”一切”等。於一切，即同類、異類及自義。如是，此是自義，此是他義，如是了知即分別，不成差別智。若連自義亦不了知，則由於彼亦未見，如同他義 - 此為語義。有處讀作”所了知”者，其義為：所了知即所詮義不成差別。 是故，如是聲相趣入及承許為量將成失壞，故遮他不應為聲義。又說”未成相似性”等，為迎他宗疑問說”縱無相似性”等。若無相似而能了知遮除花斑等，爾時于牛馬何故不了知？因無差別故。“于牛馬等亦”，為說此相，婆羅門說”牛馬二者”。為顯示無差別即說”從花斑”等。 于”何處趣入非牛遮”中，如由不似花斑故不趣入馬，如是于黃牛亦由有不同故即不當趣入。如是亦當配于花斑等，因於一切無差別不相似故。 複次，如於自相等由不可施設而不應為聲義，如是于遮他亦然，為顯示此義，說”非牛遮諸根亦”等。立名者于自所定義而立名，然遮他任誰亦非根所定。“最初”即名與所名關係時即言說時之前的意思。思為：彼非事故，諸根是事境故。

།འདི་སྙམ་དུ་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་རང་གི་ མཚན་ཉིད་དམིགས་ནས་སྒྲ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།གཞན་ལ་སྒྲ་འཇུག་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་སེལ་བ་ལས་གཞན་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སེལ་བ་དངོས་པོས་ངེས་པ་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྔར་བསྟན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དེ་ལ་སྔར་བསྟན་པའི་རྣམ་པ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་བྲལ་བའོ། །སྒྲ་དང་རྟགས་དག་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འབྲེལ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྒྲ་དང་ལྷན་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །སྔར་བསྟན་པའི་མི་འདྲ་བ་ལ་སོགས་པ་མི་འཐད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ ཅེས་ཡང་གི་སྒྲ་བསྟན་ཏོ།།དེ་ན་ནི་དེའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་བརྡ་མ་བྱས་པར་ཡང་སེལ་བ་ཡང་སྒྲ་འཇུག་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་བརྡ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས། ཡང་སེལ་བ་ལ་བརྡ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བ་ལང་མིན་པའི་སྒྲས་ བརྗོད་བྱ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྟ་ལ་སོགས་པ་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དེ། བ་ལང་གི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར། ཁྱེད་ཅག་གིས་རྟོགས་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཁྱེད་ཅག་གིས་བརྗོད་པར་འོས་སོ། །སངས་རྒྱས་པས་སྨྲས་པ། གང་དུ་འབྲེལ་ པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་འབྲེལ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྡ་རྟོགས་པའི་དུས་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།འོ་ན་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཕ་རོལ་པོ་སུན་འབྱིན་པ་འཆད་དེ། གལ་ཏེ་བརྡ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དུས་ན་དམིགས་པ་གང་ཡིན་དེ་ལས་གཞན་དུ་བ་ལང་གི་སྒྲ་འཇུག་ པར་མི་འདོད་པ་དེའི་བརྡའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་ཁྲ་བོ་ལ་སོགས་པའི་བ་ལང་གི་གོང་བུ་གཅིག་ལ་གཞན་གང་ཡིན་པ་སེར་ཟལ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཡང་བ་ལང་སེལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྤྱི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་མི་འགྲུབ་པོ། །ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལས་ཀྱང་སེལ་བ་ལ་བརྡ་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གྲུབ་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།བ་ལང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་བ་ལང་རྟོགས་ལ། བ་ལང་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བ་ལང་བཀག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་གང་གིས་བ་ལང་ མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་བ་ལང་དགག་པས་འགེགས་པར་འགྱུར་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཚིག་ཕྱི་མའི་དོན་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ།།རང་གི་ངོ་བོ་མི་ཤེས་པ་ནི་དགག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若作是念：觀察從他返遮的自相后而施設聲音。說”聲不趣入他”，意為除遮他外不趣入自相。 若謂：雖遮非事所定，然可推度。說”如前所示”等。彼中離前所示相隨行。“聲相不趣入”等。“經驗關聯”中，“與聲共”為余語。不僅前說不相似等不應理，此即”復”字所示。 彼中即是彼故。是故如是未作施設而承許遮亦是聲趣入故，為顯示”由未作施設”此因不定，復為顯示于遮不可施設故，說”非牛聲所詮”等。如是汝等應知：馬等為非牛聲所詮，非是牛聲所詮，此是汝等應說。 佛教徒說：于”何處關聯”等中，“經驗關聯時”即了知施設時之義。 則以”牛”等破他說：若於經驗施設時，不許聲從所觀外趣入者，則彼施設境中花斑等牛群一處，其他黃牛等亦當成牛遮。如是則”詮說共相”不成立。 為顯示由相互依賴過失亦不能于遮作施設故，說”縱成立”等。遮除非牛而了知牛，彼非牛即是遮牛自性。如是則於此”非牛”中，以牛遮而遮者，於此”非牛”中應說后詞義。不知自體者不能遮遣。

།ཅི་སྟེ་ཡང་འདི་ལ་ཅི་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ། འདིའི་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་ པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན།གལ་ཏེ་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་ལང་ངོ་། །འདི་ལྟར་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ལས་ལྡོག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་ནི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པ་ལ། བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཡང་བ་ལང་དགག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ པའི་ཕྱིར་བ་ལང་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་གསལ་བར་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་སྒྲས་བ་ལང་གང་ཡིན་པ་འགེགས་པ་ན་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སེལ་བ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཉིད་སེལ་བའི་ དོན་དུ་གྲུབ་སྟེ།དེས་ན་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། དེའི་ཕྱིར་གྲུབ་མཐའ་ལའང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ཡིན་ན་སྒྲ་ཐམས་ཅད་སེལ་བའི་དོན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་སེལ་བ་རྟོགས་པ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་དོན་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ བས་ན་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་འགའ་ཞིག་སྒྲའི་དོན་དུ་གྲུབ་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་ཏེ།དེ་ཁས་མི་ལེན་ན་ཡང་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་ཉེས་པ་བཟློག་པར་དཀའོ། །ཕན་ཚུན་བསྟེན་པའི་ཉེས་པ་དེ་ཉིད་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། བ་མ་གྲུབ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བ་ལང་མ་ ཡིན་པ་མེད་ནའོ།།སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ནི་དོན་གཞན་ལ་ལྡོག་པའི་སྒྲ་ཁྱད་པར་ཅན་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་བཤད་པ་དེ་ནི་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ ཏེ།གང་ཞིག་གང་དང་ལྷན་ཅིག་དངོས་པོ་པའི་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རིགས་ལ། སྔོན་པོ་དང་ཨུཏྤལ་དག་གི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་དང་ཨུཏྤལ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ལ་ནི་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲེལ་པ་སྲིད་པ་ མ་ཡིན་ཏེ།ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སོགས་པ་སྨོས་པས་ནི་ལྡན་པ་དང་འདུ་བ་དང་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲེལ་པ་གཟུང་ངོ་། །དངོས་པོ་བའི་འབྲེལ་པ་མེད་ན་དེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་རྟོགས་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ རོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་གང་ལས་སྐྱོན་འདིར་འགྱུར་བ་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ལས་རྟོགས་པས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若問：“於此應說何？此’牛’即是從非牛返遮自性”者。說”若彼”等。“彼”即是牛。如是，由是從非牛返遮自性故，牛通過了知非牛而了知；又由非牛是遮牛自性故，通過了知牛而了知，故相互依賴明顯趣入。 若謂：非牛聲遮遣何為牛時，為成就具遮除非牛相之遮，即成立彼遮遣性為遮義，故不成相互依賴者。為此說”是故於宗亦”等。若如是，則”一切聲具遮義”如是了知遮無義，因有遮遣性義故。是故應許某遮遣性為聲義，若不許此，則難免相互依賴過失。 為總結彼相互依賴過失故，說”若未成立”等。“彼無”即無非牛。 法稱論師為成立差別與所差別事，說”青蓮等聲說具返遮他義之差別聲”，為顯示此不應理故，說”能依所依”等。凡與何共有實際關聯者，應許彼為彼所差別。于青與蓮之非青與非蓮遮除自性無事中，不可能有能依所依等關聯，因無自性故。以”等”字攝取具有、和合、聚集一義等關聯。 若無實際關聯，則不應了知彼所差別，因成太過故。若問：“由何成此過失？我等非由了知非青而遮除差別青蓮等。”

།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྔོན་པོ་ལ་མ་ཡིན་པ་དང་ཨུཏྤལ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་གནས་ལ། དེ་ ལས་དོན་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་བརྗོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་འདིར་འདོད་དོ་སྙམ་ན།དེའི་ཕྱིར་ཐུན་མོང་མིན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་ བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་གོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ལ་རག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་གཞན་ལས་ལྡོག་པས་ཁྱད་པར་ཅན་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། དངོས་པོ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དངོས་པོ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ། །དངོས་མེད་ནི་སེལ་བའོ། །དངོས་ པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ལ་འབྲེལ་པ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།དེའི་རྟེན་ནི་དངོས་པོ་གཉིས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་བ་ཡོད་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་སེལ་བ་ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། རང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཤེས་པ་ཡིན་ན་སྟེ། གང་ཞིག་རང་གི་རྣམ་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་བློས་ཁྱད་པར་ཅན་གསལ་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱའོ། །སེལ་བ་ནི་རྣམ་པ་འདི་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། རྟ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ སོགས་པའོ།།རྟ་ལ་སོགས་པའི་བློས་ནི་སེལ་བ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོ་ཉིད་དེ། དེ་ལྟར་ཡིན་དང་སེལ་བའི་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བློ་དེས་རྟ་ལ་སོགས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་སེལ་བ་མ་ཤེས་ན་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། འདི་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱད་པར་མ་བཟུང་བར་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བློར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མི་ཤེས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་བའོ་། །བློ་ལ་ཡོད་པའི་སེལ་བ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་དངོས་པོ་ལ་དེའི་རྣམ་པའི་བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་དེའི་ཁྱད་པར་དུ རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱད་པར་ཐམས་ཅད་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་རང་གི་རྣམ་པ་རྗེས་སུ་བྱེད་པའི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མཐོང་གི་།ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བ་ནི་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་མི་འདྲ་བའི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྔོན་པོ་ནི་ཨུཏྤལ་ དམར་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལས།དབྱིག་པ་ནི་རྣ་ཆ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟར་འདི་རྟ་ལ་སོགས་པ་ལ་མེད་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་བློ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ།

若問：“那麼如何？“即于青與非青、非蓮等返遮事如是安立，由此說具返遮他義之差別，此是此處所許義。” 為此說”不共”等。因自相非所詮，且將成具彼品過失故。雖需了知不共事，然彼亦不以返遮他成立為差別，為顯此義，說”事與”等。事即不共，無事即遮。事與無事不應有關聯，因其所依為二事故。縱有關聯，然遮不應為差別，為顯此義，說”自性”等。 僅由青等存在，不成蓮等差別。那麼如何？若是認識，即由隨順自相之覺顯明差別者，名為差別。遮則無此相，為顯此義，說”馬等”等。馬等覺不能決定遮，那麼如何？即事本身。如是，由無遮解故，彼覺不能顯明馬等。 若思：“縱不知遮亦成差別”，說”於此”等。未執差別則不成差別覺，謂於何者有不知差別。縱許心中有遮，然由事上無彼相之覺故，彼不應為其差別，為顯此義，說”他性”等。 見一切差別于所差別生隨順自相之覺，然不同差別于所差別不生不同覺。如青不生”紅蓮”覺，杖不生”具耳環”覺，如是于馬等不生無及隨順聲所生覺。

།འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོའི་རྣམ་པར་ཞེན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་མི་འདྲ་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ ཁྱད་པར་དུ་བརྗོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མི་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དང་རྗེས་སུ་མི་མཐུན་པའོ། །གལ་ཏེ་ཡིན་ན་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། ཅི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་སྨོས་ཏེ། ཅི་སྟེ་གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གི་ཁྱད་པར་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཅན་ལ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་ གནས་ན་ཡང་ཁྱད་པར་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ན།དེ་ལྟ་ན་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྣམ་པར་མི་གནས་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་སེལ་བས་ཀྱང་རང་གི་བློས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། མེད་པས་གོ་བྱ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མེད་པ་ནི་སེལ་བའོ། །མེད་པ་དེས་གོ་བར་བྱ་བ་ནི་མེད་པས་གོ་བྱའོ། །མེད་པས་གོ་བར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་རང་གི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བའི་དངོས་པོ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །གལ་ཏེ་མེད་པའི་ངོ་བོས་དངོས་པོ་རྟོགས་པར་འགྱུར ན་དེའི་ཚེ་དེ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ།དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ནི་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དཀྱུས་མ་ཉིད་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཕྱིར་སེལ་བས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །འདི་སྙམ་དུ་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལ་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་འཇུག་པར་མཐོང་གི་གཞན་སེལ་བ་དང་ བྲལ་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།དེས་ན་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་གིས་སེལ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི། མེད་པར་དགག་པ་ཙམ་བསྟན་པ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་གྲགས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་དོགས་པ་བསུ་ནས། གལ་ ཏེ་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།གལ་ཏེ་དངོས་པོ་དེ་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ལ་སྒྲ་དང་རྟགས་ལས་བྱུང་བའི་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བ་ན་གཞན་ལས་ཟློག་པ་ཡིན་ན་ཡང་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོའི་ཆ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་རྒྱུགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྗེས་སུ་ ཆགས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དངོས་པོའི་ཆ་གང་ཁོ་ན་སྒྲའམ་རྟགས་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པས་ངེས་པ་དེ་ཁོ་ནའི་ཡུལ་ཡིན་གྱི། ཡོད་ན་ཡང་མ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མེ་ཏོག་མ་ལི་ཀ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ནི་དྲི་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་བརྗོད་བྱ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

若問：“那麼如何？“即是執著事相。若思：“生不同認識者亦說為差別”，故說”如何”等。“不同”即不隨順差別。若是如此有何過失？說”若”等。若汝等差別雖隨順於所差別異相安住亦了知為差別，如是則一切青等成一切差別。如是則不安住。 若思：“遮亦唯由自覺作差別而顯明事”，故說”以無所知”等。無即遮，以彼無所知即以無所知。謂於何法有以無所知自性自體所差別事，說為彼。若以無體了知事，爾時彼不成事性，因事與無事相違故。 為總結正文故，說”是故遮”。若思：“見唯由返遮他而於事轉聲與因，于離他遮則不爾。故說聲因非顯遮，非唯顯無遣”。為遣如是所說一切違世間等疑，說”若遮”等。 若事是返遮他，爾時由聲因所生了解生時，雖是返遮他然非所緣。那麼如何？即趣向事分，因隨著彼故。唯由聲或因所生智所決定之事分是境，雖有然非決定則不爾。茉莉花等聲非由香等存在性而安立為所詮。

།གང་ ཞིག་གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་ལ་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།ཐུན་མོང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། གཞན་ལས་ལྡོག་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་ན་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ ཏེ།དེ་ནི་སྒྲ་དང་རྟགས་ལས་བྱུང་བའི་བློ་ལ་གསལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་དེ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་བློ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སྒྲ་དང་རྟགས་ལས་བྱུང་བའི་བློའི་ཡུལ་ཡང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་འདི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ དུ་ཁས་ལེན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར།རྣམ་རྟོག་མེད་པ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ནི་སྒྲ་དང་རྟགས་ལས་སྐྱེས་པའི་ཤེས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེར་རྟོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འདི་ལྟར་རྟོགས་པ་ནི་རིགས་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་རེག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་གི་དག་པའི་དངོས་པོ་འཛིན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཅི་སྟེ་སྒྲས་གོ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ཡང་ལྡོག་པར་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་བརྗོད་དོ་སྙམ་ན། སྒྲའི་རྟོགས་བྱ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་སྤྱི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། གང་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གསལ་བ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཏེ། བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་བརྗོད་པ་ནི་བསལ་བར་བྱ་བར་མི་ ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ཚེ་སྤྱི་ནི་བསལ་བྱ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་སྤྱི་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་དེ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར། མེད་པ་རྣམས་ནི་བསལ་བྱ་ མིན།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མེད་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་སེལ་བ་རྣམས་སོ། །གལ་ཏེ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ལ་འཐད་པ་སྨྲས་པ། མེད་པའི་མེད་པ་སྤངས་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མེད་པའི་ངོ་བོ་དེར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། ། འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་སེལ་བ་རྣམས་བསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་འདི་དག་གི་མེད་པའི་ངོ་བོ་བཀག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བཀག་པ་ཡིན་ན་ཡང་མེད་པས་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོར་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སེལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་དོ་ཡང་དོར་བའི་ཕྱིར དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཁ་ཅིག་ཟེར་རོ།

爲了說明”所謂聲與因轉于從他返遮之事”這一說法不合理，故說”不共”等。若是從他返遮之事，依你們的觀點將成為自相不共，然而這並非聲因所生覺之所明。因為依你們的觀點，彼為無分別覺之所取境，且聲因所生覺之境是共相故。 為顯示若承許此為自相境亦不合理，故說”無分別”等。不共事非聲因所生智之所了，因為彼處一切瞭解皆滅故。如是，瞭解唯由觸及種類等差別而轉，非由執取純粹事故。 若思：“雖非聲所詮之不共事亦說為返遮差別”，故說”非聲所了”等。為以他方式成立共相為事性故，說”何時”等。“諸顯現”即諸不共事，因非所詮故非所遮，因非所說故不能遮。“爾時共相是所遮”，是思因為是所詮故。 若思：“若共相是所遮，如何成立為事性”，故說”諸無非所遮”等。“諸無”即諸遮。若是如此則成事性。對此說理由：“因遮無之無故”。意即諸無之無體被遮故。此中所顯：若諸遮成為所遮，爾時彼等之無體將被遮。若被遮，則由無捨棄無體。因此，由於捨棄以遮為相之無體，故成事性。有人如是說。

།གཞན་དག་ན་རེ་། མེད་པའི་མེད་པ་སྤངས་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་སེལ་བ་ནི་བསལ་བར་བྱ་བ་མི་རིགས་ཏེ། དགག་པ་ནི་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། ། དེ་ལྟ་བས་ན་སེལ་བ་གཞན་ལ་སྟེ། རྟ་ལ་སོགས་པ་ལ་སེལ་བ་གཞན་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་སེལ་བ་བསལ་བ་སྟེ་གསལ་པོ་ཡིན་ཏེ། སྤྱིར་གྱུར་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་སྤྱིའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་གྲུབ་སྟེ་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གཞན་སེལ་བ་རྣམས ཕན་ཚུན་མི་འདྲ་བའམ་འདྲ་བ་ཡིན་གྲང་།དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ཉེས་པ་བཤད་པ་ནི་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མེད་པ་སྟེ་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་མེད་པ་གང་ཡིན་ལ་ནི་བ་ལང་གི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ་། །གལ་ཏེ་སྔར་བཤད་པའི་མེད་པ་དེ་ལས་ མི་འདྲ་བ་སྟེ།གཞན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལྡོག་པ་ཙམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མི་འདྲ་བ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་ཁྱེད་ཅག་ལ་བ་ལང་ཡང་བ་ལང་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་མི་འདྲ་བ་ནི་དེའི་ བདག་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།འདི་སྙམ་དུ་བ་ལང་དང་རྟ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་གི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཕན་ཚུན་ལྡོག་པ་ཡིན་གྱི་སེལ་བ་གཞན་ནི་མེད་དོ། །དེས་ན་བསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་དག་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ནི་མི་འདོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ན། དེའི་ཕྱིར་གལ་ ཏེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།གལ་ཏེ་ཡང་ཡོད་པའི་སྒྲ་ལས་གཞན་པ་བ་ལང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ལ་དངོས་སུ་རི་ལ་སོགས་པ་བསལ་བར་བྱ་བ་གྲུབ་ཀྱི་ཡོད་པའི་སྒྲ་ནི་མེད་པར་བརྗོད་པའི་བསལ་བར་བྱ་བ་ལས་གཞན་བའི་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མེད་པ་ཁོ་ན་བསལ་ བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ།།ཡོད་པའི་སྒྲ་ནི་མེད་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་སྐྱོན་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་མེད་པའི་མེད་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མེད་པའི་སེལ་བ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ སེལ་བ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མེད་པ་ཡང་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་བས་ཀྱེ་མ་དཀའ་བ་ཆེན་པོར་ལྷུང་བ་ཡིན་ནོ།།མེད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ལ་རག་མོད་ཅེ་ན། དེ་མ་གྲུབ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མེད་པ་དེ་མ་གྲུབ་ན་དངོས་ པོ་འགའ་ཞིག་གི་ཡང་ཡོད་པ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།ཁྱེད་ཅག་གི་ལུགས་ཀྱིས་དེའི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།

其他人說：“因遮無之無故”是指因諸無之無故。不應遮除無自性之遮，因為否定是以事為境故，此為其義。因此，遮於他遮，即于馬等遮除牛等之遮是明顯的，確定為成為共相。所以成立為共相事性，因為是所遮故。 複次，諸他遮是互不相似還是相似？首先說明第一種情況的過失，即”無”等。無即非牛聲所詮之無，是牛聲所詮之義。若與前說之無不相似，即是”異”之義。爾時將成事性，因為事之體性僅是事無之返遮故。若非不相似，則于汝等牛亦應成非牛，因為與彼不相似者非了知為彼之體性故。 若思：“牛、馬等聲之自相是互返遮，並無他遮。因此，由於是所遮，彼等成為事性並非不許”，故說”若復”等。即使于有聲之外的牛等聲直接成立山等為所遮，但有聲除了說無的所遮外無有其他所遮。意即不僅無為所遮。因為有聲是遮除無而轉故。 問：“由此有何過失？“故說”于彼無”等。如前，因遮無之無故，無之遮將成事性。如是，遮論者們將違背”無亦應成事性”之承許，嗚呼，墮入大難！ 若謂：“既是無又是事性又何妨？“故說”彼若不成”等。若彼無不成，則任何事之有亦不得成立，因為依汝等宗，其相是遮除無而住故。

།དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་བསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་རང་གི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཡང་མི་གྲུབ་སྟེ། དེ་ ནི་མེད་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་།ཡོད་པ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པས་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བསལ་བྱ་ཕྱི་རོལ་གནས་པ་ཡིས། །དེ་ནི་འབྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔར་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། གང་ཡང་། སེལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པ། །ཡོད་མིན་དངོས་པོ་མིན་ ཕྱིར་རོ།།ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་ལ་སངས་རྒྱས་པ་ཁ་ཅིག་གིས་ལན་སྨྲས་པ། བསལ་བར་བྱ་བ་ཐ་དད་པའི་རྟེན་ཐ་དད་པས་སེལ་བ་རྣམས་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་འཇུག་པ་སྣ་ཚོགས་པ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བག་ཆགས་ ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་ཡུལ་མེད་ན་ཡུང་ཡུལ་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུར་དམིགས་པའི་ཤེས་པ་དག་གིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་ཐ་དད་པ་དག་ལ་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུ་དང་དོན་གྱི་བདག་ཉིད་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་མེད་པའི་སེལ་བ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་དེ།དེ་དག་ཀྱང་དེ་དག་གིས་དེ་ལྟར་སྒྲོ་བཏགས་པའི་ཐ་ དད་པ་དང་ཡོད་པར་སྣང་ལ།དེས་ན་སེལ་བ་རྣམས་བག་ཆགས་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པ་དང་ཡོད་པའི་ངོ་བོར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་ཡོད་པའི་ངོ་བོའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་སྙམ་དུ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ནི་བག་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཡུལ་མེད་པའི་ ཤེས་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྨྲ་བ་དཔྱད་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་དེས་བསྒོམ་པའི་བག་ཆགས་སུ་ཡང་ག་ལས་འགྱུར། མེད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པར་འགྱུར་ བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སྟེ།ཡུལ་མེད་པའི་ཤེས་པ་མི་རུང་བས་བག་ཆགས་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་བག་ཆགས་ག་ལ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བག་ཆགས་མེད་པའི་ཕྱིར་བག་ཆགས་ཀྱིས་བྱས་པའི་སེལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐ་དད་པའམ་ཡོད་ པའི་ངོ་བོར་ག་ལས་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་པའོ།།དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་བརྗོད་པར་བྱ་བར་མངོན་པར་འདོད་པའི་སེལ་བ་བསལ་ནས་རྗོད་པར་བྱེད་པར་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡང་བསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །ཁྱེད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་དག་གི་ཐ་དད་པ་སྤྱི་བརྗོད་པ་དང་ཁྱད་ པར་བརྗོད་པ་ཕན་ཚུན་དུ་ཐ་དད་པ་ནི་སྒྲའི་དབྱེ་བའོ།།དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བག་ཆགས་ཐ་དད་པའམ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་[(]སལ་[,]སེལ་[)]བ་ཐ་དད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དེ་རྒྱུ་འདི་ལ་ཡོད་པས་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ནོ།

若無事是所遮，則將成事性，因自體不成故無亦不成，因為彼是遮除無之體性故，且有如前所說不應理故。 關於前面所說”由住于外境所遮，彼為分別”等，以及”諸遮之差別，非有非事故”等，有某些佛教徒回答說：諸遮並非由所遮差別之所依差別而有差別，然而，隨順無始以來種種行相非如實分別習氣差別，雖于勝義中無境，然由似見異境之諸識，于諸異外境上增益似差別及似義體性之無自性遮。彼等於彼等如是增益為差別及顯現為有，因此諸遮由習氣差別成為差別及有之體性。 對此說”有之體性或”等。認為無事上不可能有所謂習氣，因為無境之識全無所有，此于識論中已經確立。如是，非如實之諸分別既不應理，則何來由彼所修習氣？“于無”是指于將成所緣之無事，因無境之識不應理故，無安立習氣之識，故何有習氣，此為其義。如是，因無習氣故，由習氣所作諸遮之差別或有之體性從何而有？此為其密意。 如是，首先遮除所欲表詮之遮已，為遮除能詮所欲，故說”汝之”等。聲之差別，即共相表詮與別相表詮互異，是聲之分類。“彼之因相”是指具有習氣差別或所詮遮差別之因相，因有此因故稱為彼之因相。

།འོན་ཏེ་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་དང་། འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ ཐ་དད་དུ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཞེ་ན།ཐུན་མོང་མིན་སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདི་བརྗོད་དེ། གང་ཞིག་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྒྲ་ནི་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ མ་ཡིན་ནོ།།ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔར་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་ར་ཞས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་གནས་པའི་སྒྲ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་སུ་སྔར་བརྡའི་དུས་སུ་མ་མཐོང་ལ། མ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འགགས་ནས་ཡུན་རིང་དུ་ལོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ལ། བརྡའི་དུས་ན་མ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏོ་། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ནི་ཁྱེད་ཅག་དང་ཡང་རྩོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ། དོན་དང་སྒྲ་ཡི་ཁྱད་པར་ནི། །བརྗོད བྱ་རྗོད་བྱེད་ཉིད་མི་འདོད།།དེ་ནི་སྔ་རོལ་མ་མཐོང་ཕྱིར། །སྤྱི་ཉིད་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །དེ་ལ་དེ་ལྟར་གནས་པ་ལ་ཇི་ལྟར་དོན་གཞན་[(]སལ་[,]སེལ་[)]བའི་དོན་གྱི་སྤྱི་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་སྒྲ་གཞན་ སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་སྤྱི་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ།འདྲེས་དང་གཅིག་ཉིད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྔར་བཤད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བརྗོད་བྱའི་སེལ་བ་བཞིན་དུ་སྒྲའི་སེལ་བ་ཡང་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་ཐ་དད་པ་མི་འཐད་ པ་དེ་བཞིན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་ཐ་དད་དུ་མི་འཐད་དེ།རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་བསལ་བར་བྱ་བ་ཐ་དད་པས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། བསལ་བར་བྱ་བ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བསལ་བར་བྱ་བ་ ཐ་དད་པས་ཀྱང་ཐ་དད་དུ་མི་འཐད་པ་དེ་ལྟར་ནི།དེ་ནི་རང་ལས་ཁྱད་པར་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དམ་བཅའ་བ་ལ་གྲགས་པ་དང་ཁས་བླངས་པས་གནོད་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

若問：由於諸聲因不同且具相違法，故由現量成立差別，則答： 說”不共聲”等。就能詮聲而言，此處所說：耳識所取之不共自相聲非能詮。為何？說”未曾見故”，即處於言說時之聲，于言說時未曾於前安立名言時見到，未見者因已滅且久遠故。是故非能言說，凡於安立名言時未見者，理應不能言說，因將有太過之過失故。因此，自相非能詮，於此你等亦無諍論。如說： “義聲諸差別， 不許所詮能詮性， 因彼先前未見故， 唯是共相所顯示。” 因此，就能詮聲而言而說，故無過失。如是安立時，如同遮除他義之義共相，若聲遮除他聲之聲共相時，則如前說”混雜及一性種種”等之理，能詮之遮如同所詮之遮亦不成互異，因無體性故。如同諸能詮互異不應理，如是所詮與能詮互異亦不應理，因無自性故。 若念由所遮差別成差別，則說”所遮差別”等。如何由所遮差別亦不成差別，如是已由”彼無自身差別”等說明。是故如是已顯示立宗為世間共許及自許所違。

།ད་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་མེད་པས་ཐལ་བར་འགྱུར་བས་ ཁས་བླངས་པས་གནོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་བསྟན་པར་འདོད་ནས་ཚད་མ་དགོད་པའི་ཕྱིར།ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་དག་དངོས་པོ་མེད་པ་དེ་དག་ལ་ནི་གོ་བར་བྱ་དང་གོ་བར་བྱད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་དང་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །ཁྱེད་ཅག་གི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྗོད་ པར་བྱེད་པའི་སེལ་བ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ།།འོན་ཏེ་སྤྲིན་མེད་པ་ལས་ཆར་བ་མེད་པར་རྟོགས་པས་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཆར་དང་སྤྲིན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆར་དང་སྤྲིན་དག་མེད་པ་ནི་ཡོད་པ་མ་ ཡིན་པ་སྟེ་།མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བསྟན་པ་ནི་དངོས་པོ་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆར་འབབ་པ་དང་སྤྲིན་མེད་པ་དེ་དག་མཐོང་ན་སྟེ། གོ་བྱ་གོ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་སོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དེ་ཡང་ རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།འདི་ལྟར་དེ་དག་གིས་དབེན་པའི་ནམ་མཁའ་དང་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་འདོར་ངེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ཆར་འབབ་པ་དང་སྤྲིན་མེད་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། མེད་པ་ནི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་སངས་རྒྱས་པའི་ཕྱོགས་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆར་ འབབ་པ་དང་སྤྲིན་མེད་པ་དག་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ག་ལས་ཏེ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ།།འང་གི་སྒྲ་ནི་རིམ་པ་གཞན་དུ་འདི་ཞེས་བྱ་བའི་མཇུག་ཏུ་འབྲེལ་པར་བྱའོ། །དེས་ན་དོན་འདིར་འགྱུར་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་གི་རྩོད་པ་གཞིར་འགྱུར་བའི་སེལ་བ་དག་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པ་འབའ་ ཞིག་ཏུ་མ་ཟད།ཆར་མི་འབབ་པ་དང་སྒྲིན་མེད་པ་འདི་དག་ཀྱང་གོ་བར་བྱ་བ་དང་གོ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བ་མིན་ནོ་། །གཞན་ཡང་ཁྱེད་ཅག་གི་གང་ཞིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གཙོ་བོ་མ་ཡིན་ཞིང་ལྡོག་པ་གཙོ་ཆེ་བའི་སྒྲ་དང་རྟགས་དག་རང་གི་ཡུལ་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་སྨྲ་སྟེ། གང་ཡང་། མ་མཐོང་གཞན་གྱི་སྒྲ་དོན་ལ། །རང་དོན་ཆ་ཡང་མཐོང་བའི་ཕྱིར། །སྒྲ་ཡི་འབྲེལ་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར། །འཁྲུལ་པ་ཡོད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་དེ་གཞན་སེལ་བ་ཁས་ལེན་ན་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། གང་གིས་བསྒྲུབ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དེ་སྔོན་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲུབ་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །ལྡོག་པ་ནི་སྒྲུབ་པ་ལས་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།

現在由於將導致無所詮和能詮之過失，為顯示自許等過失而立量故，說”在你方”等。凡是無實法者，彼等非所知與能知，如空花、兔角。你等之所詮與能詮遮遣亦是無實法，此為相違能別之現量。 若問：由無雲而知無雨，豈非因不定耶？說”若雨雲無”等。雨雲二者之無即是非有，“無”為詞尾。顯示是以事物為主故。見彼無雨降及無雲，此就所知能知而言。若佛教徒說”因無實故”之因不定，亦不應理。如是，我方于離彼等之虛空及光明自性之事物捨棄，于雨降及無雲之關係亦有，因已成立無即是實故。 你等佛教方，如是雨降及無雲二者豈能為所知能知，實非也。“亦”字應與後文”此”字相連。故義為此：不僅你等爭論所依之遮遣不應為所知能知，此等無雨降及無雲亦定不應為所知能知。 複次，你等說隨行非主要而返遮為主之聲與因能了知自境，如所說： “未見他聲義， 亦見自義分， 聲系定故， 亦無錯亂。” 等所說，若許他遮則不應理，為成立此故，說”由何成立”等。“彼先行”即以成立為先。思維謂返遮即是離成立相故。

།གཞན་ཡང་སེལ་བ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་གི་ཁྱད་པར་དང་། ཁྱད་ པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་དང་གཞི་མཐུན་པའི་འཇིག་རྟེན་ན་གྲགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་བསྙོན་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ཡང་འདི་སྐད་དུ་ཁྱད་པར་ཅན་དང་གཞི་མཐུན་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། གསལ་བྱའི་དབྱེ་བས་ཕྱེ་བའི་དོན། །རང་དོན་ཐ་དད་རྟོགས་ལ་བླུན། །གཅིག་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཐ་དད་ཕྱིར། །ཁྱད་ པར་ཁྱད་པར་ཅན་དག་གི་།དེ་ཙམ་ཞིག་ནི་འདོད་པའི་ཕྱིར། །རང་སྤྱིས་ཐ་དད་སྤངས་པ་ཡིན། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་ཕྱིར་མི་འཛིན་པ། །དེ་དག་མཚུངས་པས་དོན་གཅིག་ཉིད། །ཅེས་བརྗོད་པ་ནི་དེ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་གཞན་སེལ་བ་ཙམ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས ཏེ།སྔར་དོན་དག་གི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་བཀག་ནས། ད་ནི་སྒྲ་དག་གི་ཡང་འགེགས་པའི་ཕྱིར་ཟློག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་དང་གཅོད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་དཔེར་ན་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་ ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའི་ངག་ཉིད་ལ་རྣམ་པར་གཞག་ལ།དེ་བཞིན་དུ་གཞི་ཐ་དད་པ་ལ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོའི་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འདུག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཐ་དད་པའི་སྒྲ་དག་དོན་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་ནི་གཞི་མཐུན་པའོ། །དེ་ཡང་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུར་ བསྡུ་བ་ཉིད་ལ་འཇོག་གོ།།དེ་ལ་ཚོགས་པའི་དོན་བརྗོད་པའི་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་ལ་དེའི་གཞི་མཐུན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཚོགས་པའི་དོན་ནི་སྣ་ཚོགས་པའོ། །ཇི་སྐད་དུ། ཚོགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །དེ་ནི་སྔོན་པོ་འབའ་ཞིག་མིན། །ུཏྤལ་ གཅིག་པུའང་མ་ཡིན་ཏེ།།ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། སྔོན་པོ་མིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བཀག་པ་ན་ཨུཏྤལ་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་མ་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཨུཏྤལ་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་ན་ཅིག་ཤོས་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་ པ་བཀག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།ལ་ལར་ཅིག་ཤོས་མ་ཞེས་མོ་རྟགས་སུ་འདོན་པ་དེ་ནི་གསལ་བའི་སྒྲ་ལ་ལྟོས་པར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། ཅིག་ཤོས་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་མིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་དག་ལ་ཕན་ཚུན་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་འབྲེལ་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ ཐ་ཚིག་གོ།།འབྲེལ་པ་མེད་པར་ཡང་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འདི་ནི་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱི་སྒྲ་རྣམས་ཚོགས་པའི་དོན་བརྗོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་མེད་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པར་ འགྱུར་རོ།

複次，對於說遮遣者們，將會否認青蓮花等詞的差別、差別所依事物及同基在世間中的共識。為顯示彼不應理，即為成立差別所依及同基而說： “所顯分別分之義， 自義差別知愚昧， 因一故果差別故， 差別與差別所依， 僅許彼量故， 自共別異已遣除， 因疑故不取， 彼等同故義即一。” 為顯示此理不應，故說”若僅他遮”等。先前否定諸義之差別與差別所依事物后，今復否定諸聲，故非返遮。其中互相所遮與能遮之事物即是差別與差別所依事物。此亦如”青蓮花”等語句中安立，如是于異基亦然，如”王之士夫”等。依據不同住因之聲於一義轉起即是同基。此亦如青蓮花等攝集而安立。 其中表詮聚合義之青蓮花等聲，彼同基即不成立，因聚合義是種種故。如說：“為詮聚合故，彼非唯青色，亦非唯蓮花。“何故不得成立？說”非青”等。因為遮遣非青時未遮非蓮花，如是遮遣非蓮花時亦未遮另一非青。有些讀作”另一非”為陰性詞，應視為依明顯聲，義為未遮另一非青。此等亦無互相能依所依關係，因無體性故。無關係則差別與差別所依事物不應理，已顯示將成太過之過失。此將顯示：依你宗諸聲非表詮聚合義，因一切皆表詮無故。

།དེ་ལྟ་བས་ན་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་དོན་དག་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་མ་གྱུར་མོད། དེ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲའི་སྒྲ་དག་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་སྙམ་དུ་སེམས་ན། བརྗོད་པར་བྱ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརྗོད་པར་བྱ་ བའི་སྒོ་ནས་དེ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་སྒྲ་དག་གི་ཁྱད་པར་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དངོས་པོར་བཏགས་པ་ཡིན་གྱི།དེའི་བྱ་བ་མེད་ན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡང་ག་ལས་ཡིན། གཞི་མཐུན་པ་སུན་དབྱུང་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ། ཐ་དད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དོན་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ན་གཞི་མཐུན་པར་འགྱུར་ གྱི།ུཏྤལ་དང་སྔོན་པོའི་སྒྲ་དག་ནི་དོན་གཅིག་ལ་འཇུག་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཨུཏྤལ་མ་ཡིན་པ་དང་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་སེལ་བ་དག་ནི་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁྱེད་ཅག་ཉིད་ཀྱིས་ན་། །གསལ་བྱའི་དབྱེ་བས་ཐ་དད་དོན། །ཞེས་བཤད་ དོ།།སྦྱོར་བ་ནི་སྔོན་པོ་དང་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་ནི་གཞི་མཐུན་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དོན་གང་ཁོ་ན་ལ་ཨུཏྤལ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པར་འཇུག་པ་ཁོ་ན་ལ་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་ གཅོད་པ་ཡང་གནས་པས་དེའི་ཕྱིར་སྔོན་པོ་དང་ཨུཏྤལའི་སྒྲའི་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་སེལ་བ་དག་དོན་གཅིག་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་དག་ཀྱང་དོན་གྱི་སྒོ་ཅན་གཞི་མཐུན་པར་བསྟན་པར་བྱའོ་སྙམ་ན།དེའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་དོན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞི་མཐུན་པའོ། །དེ་ དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་མ་ཡིན་པ་དང་ཨུཏྤལ་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་དག་གོ།།དེ་དག་གི་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་དངོས་པོ་བ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་མེད་པ་ལ་གང་དུ་ཡང་རྟེན་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ དེ་དག་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ཡོད་ན་ཡང་སྒྲ་དག་གིས་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི།ཐུན་མོང་མིན་དངོས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་སྒྲས་གོ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ ཅད་ནུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་དེ་ལ་ཤེས་པར་དེའི་རྟེན་གྱི་སེལ་བ་དག་དེའི་དོན་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་གཟུང་བར་ནུས། ཆོས་འཛིན་པ་ནི་ཆོས་ཅན་འཛིན་པ་མེད་པ་ན་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།

因此，差別與差別所依事物不應理。若作是念：雖諸義非成差別與差別所依事物，然表詮彼等之諸聲何故不成？故說”于所詮”等。依所詮門而假立彼能詮聲之差別與差別所依事物，若無彼作用，何有能詮？ 為破同基而說”因差別”等。若於一義轉起則成同基，然蓮花與青色二聲不可能於一義轉起，因彼所詮遮遣非蓮花與非青色之相為差別遮遣故。如汝等自說：“由所顯分別，義成差別故。” 比量為：青色與蓮花等聲非同基言說境，因境差別故，如瓶與毛毯等聲。 若又作是念：凡於某義遮遣非蓮花處，亦安立遮遣非青色，故青色與蓮花二聲之所詮遮遣於一義轉起，因此應說諸聲亦依義門成同基。為此說”若由義”等。“彼”即同基，“彼等”即遮遣非青色與非蓮花。彼等之能依所依實事皆不存在，因無體性故不可能有所依，如石女子。 複次，即使青蓮花等有彼能依所依，然諸聲亦不能表示，為顯此義而說”不共事”等。因為首先青蓮花等事物本身非聲所能詮，已顯示一切分別皆滅故。如是，于彼所依事物，如何能取彼所依遮遣為彼義？因法之執取須于有法執取時生起故。

།ཡང་ཅི་སྟེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ ལས་ལྡོག་པ་དེ་དག་ལས་གཞན་པའི་རྟེན་ཉིད་ཡོད་དེ་།དེས་ན་སྐྱོན་འདིར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། ཁྱེད་ལ་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱེད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱེད་ཅག་གིའོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་དོན་གཅིག་ལ་རྟོག་པ་དེ་ན་ཡང་དངོས་པོ་གནས་པས་གནས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། གོ་ བྱ་མིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།དོན་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་ལའོ། །གང་དུ་ཉེ་བར་མཁོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དུ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ་། ཡོད་ན་ཡང་མི་ཤེས་པ་ནི་སྒྲའི་ཐ་སྙད་ལ་ཡན་ལག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་གལ་ཏེ་ལྡོག་པ་ཙམ་སྒྲས་བརྗོད་ པ་དེའི་ཚེ་སྐྱོན་འདིར་འགྱུར་ཏེ།གང་གི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་བརྗོད་བྱ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལྡོག་པ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་སྒྲ་དག་སེལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་ན་དེའི་ཕྱིར། ཅི་སྟེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་ པ་སྨོས་ཏེ།དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེལ་བ་དང་ལྡན་པའི་དངོས་པོ་བརྗོད་བྱ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་དག་དང་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་གིས་ཁྱད་པར་དེ་འཕེན་པ་རྙེད་པར་དཀའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ སྒྲ་ནི་གཞན་དབང་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ནི་བཟློག་པ་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་ལྡན་པའི་དོན་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་དངོས་སུ་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་འཕེན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མངར་བའི་སྒྲས་དཀར་བ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡང་དཀར་ པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་མངར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གནས་པ་ཡོད་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་སྒྲས་དངོས་སུ་བརྗོད་པའི་དོན་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་འཕེན་པར་ནུས་ཀྱི།གཞན་གྱི་དབང་ལ་དོན་ལ་ཡོད་པ་མ་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་དེ་ལ་ཡོད་ པའི་ཁྱད་པར་མི་སྤོང་བའི་ཕྱིར་ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་དེའི་ཁྱད་པར་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།དེའི་ཁྱད་པར་ཉིད་མ་ཡིན་ན་གཞི་མཐུན་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་རིགས་དང་ལྡན་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་ལ། སྒྲ་ཡིས་དེ་ལྡན་རྗོད་བྱེད་མིན། །རང་དབང་ཅན་གྱི་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་ཁྱེད་ཀྱིས་ སྐྱོན་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ།

若又作是念：除彼等不共遮遣外另有所依，故無此過。為此說”于汝等復”等。“于汝等”即指汝等。若作是念：若於一義分別，亦由事物安立而住。為此說”非所知”等。“一義”即同基性。“於何處需要”意為”于任何處皆不”，即使存在亦不知，因非聲言說支分故。 若又作是念：若聲僅詮遮遣，則有此過。因為具遮遣之事物是所詮，故具二遮遣差別之聲於一具遮遣事物轉起，必定有同基性。為此說”若復”等。“于彼亦”即若許具遮遣事物為所詮，則青等差別與蓮花等之青等聲難得彼差別之牽引。何以故？因青等聲是依他故。 彼通過反面表徵而詮具彼之義，非直接詮。故因非直接詮，于彼無有差別牽引，如甜聲對白等。即使白等有甜等差別存在，然聲唯能牽引直接所詮義之差別，非於依他義上未詮之實有。 如是，因青等聲不遮彼處差別故，蓮花等處無彼差別性。若非彼差別性則不成同基性。此即如汝所說過失：“于僅具類分，聲非詮具彼，因是自主故”，于僅具遮遣分亦同樣適用。

།འདི་ལྟར་རིགས་དང་ལྡན་པ་ཙམ་གྱི་སྒྲའི་དོན་ལ་རིགས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉེ་བར་མཚོན་པའི་རྫས་བརྗོད་ཀྱི་དངོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡོད་པའི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་མི་འཕེན་ པའི་ཕྱིར་དེའི་ཁྱད་པར་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ན་གཞི་མཐུན་པ་མེད་པར་ཐར་བར་འགྱུར་བ་སྨྲས་པ་དེ་ནི་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཙམ་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་མཚུངས་སོ།།དེ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་སྒྲས་ལྡོག་པར་ཉེ་བར་མཚན་པའི་རྫས་བརྗོད་ཀྱི། དངོས་སུ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡོད་པའི་ཐ་དད་པ་མི་འཕེན་ པའི་འདི་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་ཁོ་ན་སྟེ།འདིར་རིགས་དང་ལྡན་པ་དང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད། སྐྱོན་གཞན་སྨས་པ་ནི། རྟགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྟགས་ནི་ཕོ་དང་། མོ་དང་། མ་ནིང་དག་གོ། །གྲངས་ནི་གཅིག་དང་། གཉིས་དང་། མང་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་ པའོ།།སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་བྱ་བ་དང་དུས་ལ་སོགས་པའི་འབྲེལ་པ་གཟུང་ངོ་། །སེལ་བ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་དག་དང་འབྲེལ་པ་མེད་ལ། རྟགས་ལ་སོགས་པས་དབེན་པའི་དངོས་པོ་ནི་སྒྲས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དམ་བཅའ་བ་ལ་གྲགས་པས་གནོད་པར་ཐལ་བར་ འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་ཡང་གསལ་བ་ལྡོག་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟགས་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་ལ། དེའི་ཕྱིར་དེའི་སྒོ་ནས་སེལ་བ་ལ་ཡང་རྣམ་པར་གཞག་གོ་སྙམ་ན། གསལ་བ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསལ་ བ་དེ་ནི་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྟགས་དང་གྲངས་ལ་སོགས་པ་དང་འབྲེལ་པས་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ།དེའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་སེལ་བ་དེའི་སྒོ་ནས་དེ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གྲུབ་པར་འགྱུར། སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མ་ཁྱབ་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཀུན་བཤད་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ ཏེ།ཀུན་བཤད་དག་སྟེ་ཏི་ངན་ཉེ་འཚེད་དོ། །འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱ་བ་གཙོ་བོའི་སྒྲ་དག་ལ་གཞན་སེལ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལ་མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་སུ་པའི་མཐའ་ཅན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་ལ་བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ སོགས་པ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་དགག་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཚེད་པ་ལ་སོགས་པ་དགག་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གྲུབ་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是，對於僅具類聲義，雖表徵類之自性實體而非直接詮，故不能牽引彼處瓶等差別，若非彼差別性則無同基性之說法，于僅具遮遣分亦同樣適用。于彼亦有聲表徵遮遣實體而非直接詮，故不能牽引彼處差別，此處亦完全相同。此中具類與具遮遣二者有何差別？ 其他過失所說：“標相等”。標相即陽性、陰性、中性。數即一、二、多等。“等”字攝取作用、時間等關係。遮遣因非事物故無此等關係，而離標相等之事物非聲所詮，故應成立宗違教量過。 若又作是念：差別為遮遣所依是事物故，有標相等關係，故由彼門亦可安立遮遣。為此說”差別亦”等。彼遮遣因無認知故，不能以標相、數等關係顯示，故如何由彼遮遣門而得成立彼安立？ 為顯示遮遣作為聲義安立不周遍故，說”于諸說”等。諸說即烹煮、行走等主要作用之聲中無他遮遣。何以故？說”于彼無非遮”等。如具格助詞瓶等聲有非瓶等成立體之所遮，然于烹煮等無所遮，因全無所成立故。

།འདི་སྙམ་དུ་མི་འཚེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་ངོ་བོ་དགག་པར་ བྱ་བ་ཡོད་པར་མ་གྱུར་མོད།འཚེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མེད་པར་དགག་པའི་དགག་པར་བྱ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། མིན་པ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བློ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མི་འཚེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་བརྗོད་ན་ཡང་མེད་པར་དགག་པའི་ དགག་པ་ཉིད་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལས་སྐྱོན་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། འཚེད་དོ་ཞེས་བྱའི་དགག་མེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དགག་པ་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཚེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རིག་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོར་གནས་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་ཉིད་སྒྲའི་ དོན་དུ་འགྱུར་རོ།།གཞན་ཡང་འདིར་འཚེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པར་བྱ་བ་གང་ཞིག་ཡན་ལག་ཁ་ཅིག་གྲུབ་ལ་ཡན་ལག་ཁ་ཅིག་མ་གྲུབ་པ་དེ་ནི་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མར་གྱུར་པའི་ཡན་ལག་གི་བྱ་བ་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་དུ་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ལ། །དེ་བཞིན་དུ་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བར་ འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཡོད་ཀྱི་སེལ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།མེད་པར་རོ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་བསྒྲུབ་བྱ་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་དང་། བྱུང་བ་ ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་པའོ།།བྱུང་སོགས་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་ངེས་པ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་མ་ཁྱབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གྲགས་པས་གནོད་པ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། སྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ སྟེ།སོགས་པ་སྨོས་པས་མགྲོན་དུ་བོས་པ་དང་། བོད་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །འདི་ལ་གཞན་སེལ་བའི་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་དེས་པར་བྱེད་པ་ཡོད་ཀྱི། དེ་ལ་མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་ངོ་བོའི་དགག་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་སྔར་བཤད་པ་འདི་ཉིད་འདིར་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ བསམས་པ་ཡིན་ནོ།ལྷ་སྦྱིན་མི་འཚེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དགག་པའི་ཐོག་ཏུ་འགག་པ་སྦྱོར་ན་སེལ་བ་ཅི་འདྲ་འགྱུར་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཅི་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དགག་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ལ་རེག་པའི་ཕྱིར་རོ།

若作是念：雖然在”非不烹煮”等情況下無非遮體之所遮，但在”烹煮”等情況下應有無遮之所遮。為此說”非非”等。因為是生起認知，即使說”非不烹煮”等，也只是表達無遮之遮。 若問有何過失？說”烹煮之語無遮”等。因為二遮之境是成立，“烹煮”以自性住于應了知之體性故，成立即為聲義。 複次，此中”烹煮”等作用，某些支分已成，某些支分未成，此前後支分作用被了知為所成立之境。同樣，于生起、將生起等，了知已生等時間差別，而遮遣不可能了知所成立等時間差別，因為以無一味性已經成立故。 因此，在遮遣為聲義之主張中，了知所成立性及已生等之了知將成無因，此為過失。“已生等體性”即了知已生等確定之意。 又為顯示不周遍故，說明教量相違，即”成立等”。“等”字攝取賓客、呼喚等。此中有他遮之他分別決定，而無非遮體之所遮，如前所說即是此因。 若問：在”天授非不烹煮”等情況下，遮上加遮將成何種遮遣？答：全無所成，因為二遮觸及成立性故。

།གཞན་ཡང་དང་ལ་སོགས་པ་ཚིག་གི་ཕྲད་དང་ཉེ་བར་བསྒྱུར་བ་དང་ལས་བརྗོད་པ་ལ་ སོགས་པ་རྣམས་ཚིག་ཏུ་འདོད་ལ།ཡོད་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་དགག་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་རྣམས་བུམ་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་དགག་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ན་དོན་གཞན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ གཟུང་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་བཅད་པས་དགག་པ་དང་བྲལ་བའི་བུམ་པའི་སྒྲའི་དོན་དུ་རྟོག་པ་དེ་ལྟར་དང་ལ་སོགས་པ་དང་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དགག་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ།དགག་པ་དང་མ་འབྲེལ་བ་ཡང་སེལ་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དང་ལ་སོགས་པ་སེལ་བ་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།སེལ་བ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་ཡང་ངག་གི་དོན་ཁྲ་བོའི་དངོས་པོ་ནི་ཁྲ་བོའི་གླང་དུ་འདོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གཞན་ལས་ལྡོག་པར་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། གྲུབ་པའི་ངོ་བོའི་དགག་པ་མ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་ནག་པ་བ་ལང་ཁྲིད་དེ་ཤོག་ཅིག་ཅེས་བྱ་ བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནག་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་གཞན་ལྡོག་པའི་ཡན་ལག་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་བརྗོད་པ་དེ་ནི་ཚིག་གི་དོན་དུ་འགྱུར་གྱི་ངག་གི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།ཡན་ལག་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ད་ལྟར་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་སྒྲའི་དོན་མ་ཁྱབ་ པར་རྣམ་པར་གནས་སོ།།གཞན་ཡང་གཞན་སེལ་བ་མ་ཡིན་གཞན་སེལ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྒྲ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ལས་གཞན་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་སེལ་བའི་ངོ་བོ་ཙམ་བརྗོད་བྱ་ཉིད་དུ་མི་རྟོགས་ཏེ། དགག་པ་ གཉིས་ཀྱིས་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ།།སོགས་པའི་སྒྲས་གཞན་ལས་ལྡོག་པ་དང་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་གྲངས་དང་གཟུང་ངོ་། །འོན་ཏེ་དགག་པ་ཡང་དགག་པ་དང་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གོ་བའི་ཕྱིར་འདི་ཟློག་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། འདི་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ གཞན་སེལ་བ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་སྨྲ་བའི་རང་གི་ཉིད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་འདོད་དོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཡང་བརྗོད་དོ།།འདི་ལྟར་སེལ་བའི་སྒྲ་ནི་སྒྲའི་དོན་གཞན་སེལ་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་སྒྲུབ་པ་ལས་གཞན་དུ་མི་མངོན་ནོ། །གང་ དག་གཞལ་བྱ་དང་ཤེས་བྱ་དང་བརྗོད་བྱ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དེ་དག་ལ་བསལ་བར་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ།ཐམས་ཅད་གཞལ་བྱ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

此外，“及”等連線詞、近緣詞和表示作用等被認為是詞語，因為它們不表達存在，所以也不與否定相關。就像”瓶”等詞與”非瓶”等否定相關時，爲了完全把握瓶等其他義，通過遮遣而理解離否定的瓶的詞義，同樣，“及”等與”非”等否定也不相關。而不與否定相關者也不應是遮遣。因此，“及”等無遮遣，意即無遮遣。 又，語義中的雜色事物被認為是雜色牛，因此無法顯示其從他差別，因為未了知已成體性之否定故。若說”黑人牽牛來”等情況下，以完全把握遮遣非黑人等分別體性之從他差別支分而表達，這成為詞義而非語義。非支分者因現在無法分別，故於此聲義不周遍而安立。 又，于”非他遮是他遮”等聲中，未見有異於成立體性的所詮，意即未得見。如是不了知唯遮遣體性為所詮，因為以二遮決定即是成立故。以”等”字攝取”從他反體”與”遮遣他”等異名。 若問：難道”否定也具否定”這一理解本身不是反體嗎？答：此雖為實，然而也是爲了使人了知”他遮是聲義”等說法的自身所許即是成立而說。如是，遮遣聲是應遮遣非聲義他遮，而此離成立外不可得。對於量所知、所知、所詮等聲，無所遮，因為一切皆是量所知等自性故。

།འདི་ལྟར་གང་ཡང་འདི་དག་ལ་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཅིག་རྟོགས་པར་བྱེད་དེ། ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་ བའི་རྣམ་པས་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པ་ན་ཤེས་བྱ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དུ་གནས་ཏེ།ཡུལ་དུ་མ་བྱས་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདི་དག་ལ་བསལ་བར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲའི་དོན་མ་ཁྱབ་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་སོ། །འོན་ཏེ་རྒྱུའི་སྒྲོ་ནས་བསྟན་ པའི་ཤེས་བྱ་མ་ཡིན་པ་གང་ཞིག་བརྟག་པར་བྱས་ནས་དེ་རྣམ་པར་བཅད་ནས་ཤེས་བྱ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་སྒྲའི་དོན་མ་ཁྱབ་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གནས་ཤེ་ན།བསལ་བར་བྱ་བ་རྟོགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཤེས་བྱ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་བསལ་བར་བྱ་བ་ཤེས་བྱ་མ་ ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཡང་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ཉིད་དེ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་ངེས་པ་གང་ཡིན་པའི་སྒྲུབ་པ་ཉིད་སྒྲའི་དོན་དུ་རྟོག་པ་མཆོག་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་ན་ནི་མ་མཐོང་བ་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་མཐོང་བའི་དོན་ལ་བསྙོན་པར་བྱ་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མཆོག་ཅེས་བཤད་དོ། ། གང་དག་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་དང་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་ལ་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་སྨོས་ཏེ། བློ་ནི་རྣམ་པ་མེད་པ་ཡིན་ལ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ནི་དོན་ནི་རྣམ པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལ་འབྲེལ་པ་གསལ་པོར་དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཤེས་པའི་རྣམ་པ་བཀག་པ་དེའི་ཕྱི་ནང་གི་བློ་ལ་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་དག་ཀྱང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ལ། མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ནང་གི་དོན་དེ་བསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞལ་བྱ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དག་ལའོ། །གང་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དེ་དག་ལ་ཡང་བསལ་བར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་དམིགས་ཏེ། ཁ་ཅིག་གི་སྦྱོར་བ་ནི་མ་ཡིན་པར་དགག་པའི་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་དགག་པའི་ངོ་བོའི་དགག་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།འདིར་འདི་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འདི་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་མིན་ཞེས་བསྟན་ན། དགག་པ་འགེགས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་མ་བཀག་ན། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གནས། །ཞེས་བྱ་བ་སྔར་བཤད་པའི་ ཚུལ་དེ་ཉིད་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ།།འདི་ཐམས་ཅད་ཀུ་མཱ་ར་རི་ལས་བཤད་པ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་ནོ།

如是，對於這些，能了知某些應遮遣之事，當一切皆以應遮遣相為所緣時，則安住于所知等自性中，因為未成為對境者不能遮遣故。如是，由於這些無所遮，故聲義不周遍而安立。 若問：通過因相顯示非所知，經觀察后遮遣彼而推知為所知，如何聲義仍不周遍而安立？答：說”若了知所遮”等。即使是所知，當正確了知所遮為非所知時，世間所確定的事物體性，以成立為聲義的理解為最勝。如是則不會有增益未見及誹謗所見義，此為所思。因此說”最勝”。 對於那些說”一切聲義即是分別影像，而彼即是所詮、所遮及能了”者，為遮遣識相故而說此。識無相而外境有相。彼與外境明顯相關所緣，如是我等遮遣識相后，由於內外識中無有彼相，故表達彼之聲亦不應理，又因無故，內義成為所遮亦不應理。 “于彼”即于量所知等聲。于”如是”等聲中亦未見少許所遮，因為某些結合非遮遣體性故。若思”非如是”等成為無遮體性之遮遣，此不應理。如是，若說”非如是”，則成遮遣遮遣；若不遮”如是”，則以自體性而住，如前所說之理即是執行。這一切是引述庫瑪利拉所說。

།ད་ནི་ཐམས་ཅད་སྒྲའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འོད་བྱེད་པས་སྨྲས་པའི་སེལ་བ་སུན་འབྱིན་པའི་དོགས་པ་བསུ་བ་ཡིན་ཏེ། དེས་སྨྲས་བ་སེལ་བའི་སྒྲའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་རིགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དུ་ཕུང་པོ་གཉིས་ཡོད་པ་དེར་གཅིག་བཀག་པས་ཅིག་ཤོས་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་བ་ལང་བ་ལང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ལ་བ་ལང་རྟོགས་པ་ན་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་བཀག་པ་ཡིན་པ་། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚིག་ལ་ནི་འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲས་བཟློག་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ།།ཅི་སྟེ་འདི་སྙམ་དུ་གཅིག་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་མ་ཡིན་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲས་ཟློག་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་དོན་ལ་སྐུར་བ་བཏབ་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒྲ་གཅིག་ལ་སོགས་པ་སེལ་བར་འཇུག་པ་ན་ཡན་ལག་བཀག་པའི་ཕྱིར་ལ། ཡན་ལག་ཅན་ཐ་མི་དད་པར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡན་ལག་གི་སྒྲས་ཕྱོགས་གཅིག་བརྗོད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་ཚོགས་པ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཚོགས་པ་ཅན་ གཞན་ཁས་མི་ལན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་གཅིག་བཀག་པའི་ངོ་བོས་འཇུག་པའི་ཚོགས་པའི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།གཉིས་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ཡང་ཚོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ། གཅིག་ལ་སོགས་པའི་དོན་བཀག་པས་ཚོགས་པའི་དོན་བཀག་པའི་ཕྱིར་དོན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། ། དེ་སྟོན་པ་ནི། རྣམ་པ་དེ་ལྟར་འགྱུར་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་རྣམ་པ་ཇི་ལྟ་བུར་འདོད་པའི་ཚོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་དེ་དག་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གང་ཡང་བ་ལང་གི་སྒྲའི་དོན་བ་ལང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བ་ལང་མ་ཡིན་པའི་སེལ་བ་འདི་ཅི་དངོས་པོའམ། ཡང་ན་དངོས་པོ་མེད་པ ཡིན།གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཡིན་ན་དེ་ཅི་བ་ལང་ཡིན་ནམ་ཡང་ན་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ། གལ་ཏེ་བ་ལང་ཡིན་ན་མིང་ལ་རྩོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བ་ལང་གི་སྒྲའི་དོན་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་། །སྒྲའི་དོན་ལ་ཤིན་ཏུ་མཁས་སོ། །ཅི་སྟེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། སྐུལ་ བར་བྱེད་པ་དང་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་།།དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སྒྲ་ཐོས་པ་ལས་སྐུལ་བ་དང་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་སྟོན་པ་ནི་། མེད་པ་འདི་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐུལ་བར་བྱེད་པས་ན་སྐུལ་བ་སྟེ། སྟོན་པ་པོས་ཉེན་པ་པོ་དོན་ལ་སྦྱོར་ བའོ།།དེ་ཡང་སྟོན་པ་པོའི་ཆོས་ཡིན་ལ། ཡང་དག་པར་རྟོགས་པ་ནི་ཉན་པ་པོའི་ཆོས་ཡིན་ནོ།

現在，關於”一切聲”等說法，是爲了迎接普光論師所說的遮遣之破斥疑問。他所說的”遮遣的聲義”這一說法不應理，因為非能差別故。凡有二蘊處，遮遣一者則了知另一，如在”牛非牛”之語中，了知牛時即遮遣非牛。但在”一切”之語中並非如此，因為並不存在任何可被”一切”聲所遮遣之物。 若想：“一等非一切，由一切聲遮遣”，此不應理，因為將導致誹謗自義之過失。如是，若”一切”聲用於遮遣一等時，由於遮遣支分，且不承認支分者無差別，故成無義。支分聲表達一分。如是，除聚合外不承認有其他聚合者，故以遮遣一分之體性而行的一切聚合聲皆成無義。 二等聲亦是以聚合為境，由遮遣一等義而遮遣聚合義，故成無義。為顯示此義而說：“非如是相”，意為所欲如何相之聚合境者，皆不成如是相。 又，牛聲之義”非牛”中的遮遣非牛，是實有還是無實？若是實有，此是牛還是非牛？若是牛，則成名言諍論。若說牛聲之義是非牛，則于聲義極為善巧。若是無實，則不應理，因為非是發起及正確了知之境。對無實，從聽聞聲不能發起及了知。為顯示此義而說：“此無亦不理”等。發起者即是發起，即教示者令聽者趣入義。此是教示者之法，而正確了知是聽者之法。

།སོགས་པའི་སྒྲས་བཞོ་བ་དང་དགལ་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཟུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་སྒྲའི་དོན་ནི་ཤེས་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། བ་ལང་གི་སྒྲ་ལས་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མེད་ པ་རྟོགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ།།གཞན་ཡང་སེལ་བ་ནི་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་ལ། དེ་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་སེལ་བ་འདི་བ་ལང་གི་ཡུལ་ལའང་། བ་ལང་མ་ཡིན་པ་ཡུལ་མ་ཡིན། གལ་ཏེ་བ་ལང་ཡུལ་ཡིན་ན་བ་ལང་བ་ལང་མེད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། འོན་ཏེ་བ་ལང་མ་ ཡིན་ན་སེལ་བ་ཡུལ་གཞན་སེལ་བར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ།སེང་ལྡེང་བཅད་པ་ན་ཤིང་པ་ལ་ཤ་འཆད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བ་ལང་ནི་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བ་ལང་ལ་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་འགེགས་ན། གང་ཞིག་དགག་པར་བྱ་བ་གང་གིས་བ་ལང་མ་ཡིན་པར་བརྟགས་ཞེས་བྱ་བའོ་། ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་གཉིས་ཤིན་ཏུ་འབྲེལ་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། གསུམ་པ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོང་གི་སྒྲ་ནི་བསྡུ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཅག་བ་ལང་ཞེས་བྱ་བ་འདིའི་སྒྲའི་དོན་བ་ལང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་སེལ་བའི་མཚན ཉིད་འདི་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ངག་གི་དོན་ནོ།།ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གིས་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེལ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་འདི་ལས་ཀྱང་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་འདི་བ་ལང་བ་ལང་མ་ཡིན་པ་སེལ་བ་དེ་ཅི་བ་ལང་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ ཏེ་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན།དེ་ཅི་བརྟེན་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་མི་བརྟེན་པ་ཡིན། གལ་ཏེ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོན་ཏན་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་བ་ལང་གི་སྒྲས་ཡོན་ཏན་ཉིད་བརྗོད་ཀྱི་བ་ལང་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བ་ལང་གནས་སོ། །བ་ལང་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞི་མཐུན་པར་མི་ འགྱུར་རོ།།ཅི་སྟེ་མི་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དོན་གང་གིས་བ་ལང་གི་སེལ་བ་ཞེས་དྲུག་པར་འགྱུར་། འོན་ཏེ་ཐ་མི་དད་ན་འདི་བ་ལང་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱས་པ་མ་ཡིན། སེལ་བ་འདི་ཡང་དངོས་པོ་སོ་སོ་ལ་གཅིག་ཡིན་པའམ་དུ་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱ། གལ་ཏེ་གཅིག་ཡིན་ ན་དེའི་ཚེ་བ་ལང་ནི་རྫས་དུ་མ་དང་འབྲེལ་པ་འདི་ནི་བ་ལང་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ།།ཅི་སྟེ་དུ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཕྱིར་གོང་བུ་བཞིན་དུ་མཐའ་མེད་པའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་མི་འཐད་པས་བརྗོད་བྱ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ།

“等”聲攝取擠奶、行走等一切實物之法。再者，聲義是由心識了知，而從牛聲中並非了知某種無。 又，遮遣是作用之體性，故應說其對境。而此”非非牛”之遮遣，于牛境亦非，于非牛亦非境。若是牛境，牛何以成為無牛？若是非牛，遮遣境如何能遮遣他境？如砍伐紫檀時不會砍斷波羅沙樹。若說”牛是非非牛”而於牛上遮遣非牛，則何者被遮遣，何者被執為非牛？ 因此，思維此中前二種分別極不相關，為顯示第三種，故說”為何”等。“蓋”字是總攝義。“為何汝等說此’牛’之聲義是’非牛’之遮遣相”是語義。 若問：“又為何不應說？“故說”由何”等。由於遮遣分別不應理，故此亦不應理。即此牛之遮遣非牛，是異於牛抑或無異？是依託抑或不依託？若是依託，則因依託故成為屬性。若爾，牛聲唯說屬性而非牛，故”牛住”、“牛行”等不成同依。若是不依託，則何故成為牛的遮遣之六格？若無異，則因即是牛故全無所作。 此遮遣于各事物是一還是多？若是一，則牛與多實物相關，此不成牛性。若是多，則如積聚，因無邊際故不應說，即成非所詮。